Rozwój ręcznej i ciężkiej broni palnej – Rozdział I | Broń Czarnoprochowa\nRozwój ręcznej i ciężkiej broni palnej i jej wpływ na pole walki w Rzeczpospolitej w XVII wieku\nChcąc przystąpić do omawiania rozwoju ręcznej broni palnej należy wpierw odnieść się do wynalazku, który umożliwił jej powstanie – prochu czarnego, mającego kilka innych funkcjonujących nazw jak: proch dymny, proch strzelniczy czy proch zwykły. Wśród historyków wojskowości nie ma jak do tej pory zgodności w kwestii pochodzenia prochu strzelniczego, choć niewątpliwie jedno jest pewne, to najstarszy i najlepiej poznany materiał wybuchowy i miotający. Najprawdopodobniej pojawił się on w Chinach w połowie IX wieku, będąc przypadkowym wynikiem prac alchemików dynastii Tang, którzy poszukiwali eliksiru nieśmiertelności. Podstawowymi składnikami prochu są: azotan potasu, czyli saletra potasowa, węgiel drzewny i siarka. Kwestia pierwszej wzmianki o zastosowaniu prochu w Polsce jest sprawą dyskusyjną i nie jest do końca jasna, ale wiąże się z początkami artylerii ogniowej, szerzej to zagadnienie zostanie omówione w rozdziale drugim.\nW XVI i XVII wieku w Rzeczpospolitej nie było jednego gatunku prochu o jednolitym składzie, przykładowo słynny inżynier wojskowy i artylerzysta, pochodzący z Wenecji a działający w czasach Zygmunta III, Andrzej dell`Aqua rozróżniał cztery rodzaje prochu, a równie znany ekspert w dziedzinie artylerii Kazimierz Siemienowicz, trzy. W rzeczywistości liczba wszystkich wynalezionych receptur na proch wraz z proporcjami składników nie jest znana. Grubość ziaren prochu zależała od typu broni, w jakiej była stosowana, tak, więc na przykład do broni ręcznej używano prochu drobnoziarnistego.\nOgólna wiedza na temat produkcji prochu w Rzeczpospolitej w XVII wieku była rozległa, niemal w każdej warstwie społecznej i kulturowej. „Sposób robienia prochu strzelniczego znają nie tylko ci, którzy poświęcają się pirotechnice i zajmujący się zawodowo jego sporządzaniem, lecz także bardzo wielu, którzy zwykli posługiwać się mniejszymi rusznicami, dającymi się nosić, czyli ręcznymi strzelbami, co więcej, nawet znaczna ilość naszych wieśniaków umie robić proch własnoręcznie bez użycia sztucznych maszyn i narzędzi. Widzieliśmy, bowiem mnóstwo (aby przy sposobności o tym wspomnieć) mieszkańców Podola i Ukrainy, których my nazywamy Kozakami, sporządzających proch zupełnie odmienny od zwykle spotykanego. Oto wsypują oznaczone części poszczególnych składników, tj. saletry, siarki i węgla (ich stosunku, mianowicie jednej materii do drugiej, nauczyli się jedynie przez praktykę) do glinianego garnka i nalawszy słodkiej wody gotują na słabym ogniu dwie lub trzy godziny, aż woda wyparuje i mieszanina nabierze zwartości i gęstości. Tej masie wydobytej następnie z garnka i wysuszonej nieco na słońcu lub w ciepłym piecu oraz przepuszczonej przez sito z włosienia, nadają kształt drobniutkich ziarenek. Inni zaś w glinianej donicy albo misce lub na płaskim wygładzonym kamieniu trą jak najdrobniej i mieszają składniki przeznaczone do robienia prochu, a w końcu zwilżonym nadają kształt ziaren.” W tymże wieku znane były właściwości prochu poddanemu granulacji, czyli roztarciu wszystkich jego składników w niewielkiej ilości wody, a po wyschnięciu uzyskanej masy, mielonej na drobne granulki. Siemienowicz najwidoczniej nie rozumiał za bardzo, dlaczego w ten sposób wyrobiony proch tak działa: „Gorliwym badaczom nadzwyczajnych zjawisk przyrody pozostawiamy rozważenie owej dziwnej własności prochu strzelniczego, iż on w postaci ziaren posiada więcej mocy i skuteczności w działaniu niż starty na pył.” Właściwość ta jest obecnie prosta do wytłumaczenia, otóż saletra rozpuszczona w wodzie zapewniła równomierne połączenie jej z pozostałymi cząsteczkami pozostałych składników prochu, dostarczając im przy spalaniu taką ilość tlenu, zapewniając efektowniejszą reakcję. Odpowiednie poznanie własności mieszaniny siarki, węgla i saletry pozwoliło na zastosowanie jej jako środka miotającego.\nRzetelna analiza ewolucji ręcznej broni palnej nie pozwala badaczowi zamykać jej na wieku XVII, ale wiek ten należy uznać za znaczący z punktu widzenia przeprowadzonych technicznych usprawnień w dziedzinie zapłonu ładunku miotającego. Był on również wiekiem granicznym, gdyż udoskonalenia te przetrwały z niewielkimi modyfikacjami do początku XIX stulecia, kiedy to pojawił się nowy etap rozwoju broni palnej. By zrozumieć ewolucję zamka broni palnej, należy przeprowadzić periodyzację jego rozwoju. Nie jest to rzecz prosta, gdyż okresy użytkowania poszczególnych metod zapłonu nachodzą na siebie, spróbujmy jednak przeprowadzić datację, zamykając ją na wieku XVII:\nOkres pierwszy: przedzamkowy do lat dwudziestych XV wieku (odpalanie ręczne).\nOkres drugi: zamek lontowy od około 1423 roku, kiedy został wynaleziony, do około 1700 roku, kiedy przestał być stosowany w Europie. Ciekawostką jest, że w Japonii był on używany, do lat sześćdziesiątych XIX wieku. W Indiach zaprzestano go stosować dopiero w XX wieku.\nOkres trzeci: zamek kołowy, tu za początek bezpiecznie będzie można przyjąć przedział lat 1500- 1505 w którym Leonardo da Vinci przedstawił projekt tego zamka Kodeksie Atlantyckim i rok, 1517 kiedy to norymberski zegarmistrz Johan Kiefuss wykonał pierwszy prototyp. Za koniec jego używania przyjmiemy przełom XVII i XVIII wieku.\nOkres czwarty: zamek skałkowy, od około połowy XVI wieku, a wypierany powoli przez zamek kapiszonowy od lat dwudziestych wieku XIX. W przedziale do końca XVII wieku będziemy mieli do czynienia z kilkoma typami zamków skałkowych (wymienię tutaj tylko najważniejsze):\nPierwszym i najstarszym będzie tzw. niderlandzki zwany północnym z początku lub połowy XVI wieku.\nDrugi to zamek śródziemnomorski datowany na ok. 1580 rok popularny w krajach basenu morza śródziemnego, występujący w odmianie włoskiej i hiszpańskiej zwanej również miquelet.\nTrzeci typ to wynaleziony około 1610 roku zamek francuski zwany bateryjnym będący udoskonaleniem niderlandzkiego i śródziemnomorskiego.\nWszystkie te odmiany zamka skałkowego były używane z powodzeniem do XIX wieku w różnych rejonach świata.\nIl. 1 Przykłady hakownic oraz jeden ze sposobów strzelania z nich\nPrzyjrzyjmy się teraz rozwojowi broni i metodom zapłonu mieszanki miotającej. Na terenie Polski wczesną broń palną nazywano puszką. Za początek pojawienia się jej pierwszych typów w Europie należy uznać wiek XIV. Jednymi z pierwszych odmian tego typu broni były hakownica i rusznica. Ta pierwsza to długa broń palna używana do obrony murów i zamków w czasie oblężeń. Były one też stosowane w działaniach polowych tak np. w bitwie pod Brugią w 1382 roku, armia Gandawy posiadała 300 hakownic umieszczonych na wozach obronnych w taborze, a salwa z nich załamała atak armii hrabiego Flandrii, przyczyniając się do zwycięstwa. Używano jej również jako małokalibrowego działka relingowego na okrętach wojennych.\nHakownica była prostą bronią, początkowo zaopatrzona prętową kolbę, a później drewnianą z łożem. Na samym początku miała krótką lufę, która zwężała się ku wylotowi zakończoną metalowym kołnierzem. Nazwę swoją zawdzięczała ona hakowi, czyli podpórce umieszczonej pod lufą (il. 1), która po oparciu na przykład o mur stabilizowała broń podczas wystrzału i osłabiała odrzut. Stosowane pociski były żelazne lub ołowiane i mogły mieć średnicę ponad trzydziestu milimetrów, zatem ładunek prochowy musiał być też odpowiednio duży. Masa nabitej broni często przekraczała kilkanaście kilogramów a długość jej ponad półtora metra. Zapłon ładunku miotającego odbywał się przy pomocy rozżarzonego pręta metalowego, kawałka węgla, a w kolejnym etapie użyto lontu. Rusznica, w języku staropolskim „ruśnica”, to nazwa ciężkiej broni palnej, która wywiodła się od czeskiego rucnice. Ciężkimi rusznicami strzelającymi pociskami ołowianymi dysponowała armia Zakonu jeszcze przed bitwą pod Grunwaldem. Na gruncie europejskim stosowana między XIV a XVII wiekiem, była długą bronią zaopatrzoną w prymitywną drewnianą kolbę, często jest uznawana za lekki rodzaj hakownicy lub też za jej bezpośrednią poprzedniczkę.\nNiemal jednocześnie wraz z hakownicą i rusznicą pojawił się pierwszy typ broni krótkiej zwany petrynałem, eskopetą lub kozą. Petrynał można uznać za protoplastę pistoletu, charakteryzował się on dłuższą lufą niż pistoletowa i wydłużoną kolbą, zakończoną spłaszczoną stopką, którą strzelec przystawiał sobie do piersi ułatwiając w ten sposób celowanie. Nazwa tej broni pochodzi od francuskiego słowa poitrine– oznaczającego pierś.\nIl. 2 Petrynał z zamkiem kołowym, na uwagę zwraca charakterystyczna kolba\nTen typ broni używany był przede wszystkim przez jazdę, stosowany od XIV do XVII wieku. Początkowo zapłon ładunku odbywał się przez ręczne przytknięcie do otworu zapałowego rozżarzonego lontu, później stosowano zamek lontowy i kołowy, (il. 2). W okresie przedzamkowym otwór zapałowy znajdował się na grzbiecie lufy.\nIl. 3 Muszkiet lontowy z dźwignią spustową, poniżej forkiet\nKolejny okres w rozwoju otwiera zamek lontowy będący pierwszym modelem zamka stosowanym w ręcznej broni palnej, wzorowany on był na zamku kuszy. Najstarszą jego odmianą była tzw. serpentyna będąca żelazną dźwignią w kształcie litery ,,s” przymocowaną z boku łoża broni. Po pociągnięciu dolnego ramienia pełniącego rolę spustu, górna część zaopatrzona w rozżarzony lont, węgiel lub żelazo opadała na panewkę z prochem powodując jego zapłon.\nNa początku XVI stulecia zamek ten został udoskonalony, zamiast dźwigni spustowej zastosowano język spustowy otoczony metalowym kabłąkiem, który miał zapobiec przypadkowemu wystrzałowi. Możliwości jego rozwoju były ograniczone, jednym z elementów zamka była zasuwka panewki, która w ostatecznym etapie modyfikacji przy naciśnięciu spustu odsuwała się w chwili opadnięciem kurka z lontem. Zaletą tego zamka była jego prostota i niezawodność, minusem ograniczona możliwość stosowania a w przypadku deszczu wręcz niemożliwość.\nIl. 4 Schemat zamka lontowego\nU schyłku XVI wieku Holendrzy znaleźli sposób zaradczy, jeśli chodzi o odporność lontów na wilgoć, zastosowali metalowe perforowane rurki do ich przechowywania w czasie, gdy się tliły. Sam lont był wykonany zazwyczaj z konopi lub lnu nasączonego różnymi substancjami chemicznymi, zazwyczaj była to saletra potasowa. Tlące się lonty ulegały szybkiemu zużyciu, więc podczas przemarszów tylko część strzelców je zapalała, a przed walką podawała ogień pozostałym. Kolejnym minusem jest to, że użycie tego zamka podczas działań nocnych było ryzykowne, gdyż błysk spalanego prochu na panewce mógł spowodować szybką lokalizację stanowiska strzelca przez przeciwnika.\nUtrudnione strzelanie miała też konnica, bo podczas jazdy wiatr mógł zwiać proch z panewki a lont zgasić, którego nie dało się podpalić podczas szarży. Zamek lontowy znalazł zastosowanie w długiej broni palnej, szczególnie w arkebuzach i muszkietach. Muszkiet był bronią, w której sprawdził się najlepiej. Ten rodzaj broni pojawił się w latach dwudziestych XVI wieku we Włoszech oraz Hiszpanii, wkrótce rozpowszechnił się w całej Europie i stosowany był w niej do końca XVII wieku.\nIl. 5 Siedemnastowieczne muszkiety lontowe z kabłąkiem i językiem spustowym\nByło bardzo wiele typów muszkietów, masa ich wynosiła od 4 do 7 kg zależnie od wersji, lżejsza dla jazdy cięższa dla piechoty. Długość całkowita wahała się od 1,3 do 1,6 metra, a średnica wylotu lufy miała od 17 do 20 mm, a zasięg pocisku nie przekraczał 300 metrów. Zewnętrzny zarys lufy mógł być o przekroju okrągłym lub ośmiograniastym. Pojawiły się też muszkiety wielostrzałowe, rewolwerowe (il. 6), lecz użycie ich było sporadyczne.\nIl. 6 Muszkiet rewolwerowy z zamkiem lontowym, otwory zapałowe zasłaniane mosiężnymi zasuwkami – współczesna replika\nDo pomocy przy strzelaniu używano podpórki zwanej forkietem, w Rzeczpospolitej zwanej też soszką, kozią nogą lub widelcem.\nOporządzenie oraz cała ceremonia nabijania muszkietu była dosyć skomplikowana. W skład oporządzenia strzeleckiego wchodziły: bandolier, czyli pas z zawieszonymi na nim wymierzonymi ładunkami, mała prochownica z prochem na podsypkę, worek na kule, buteleczka z oliwą, perforowana rurka do przechowywania żarzących się lontów, oraz metalowe okucia stempla do ubijania kuli i prochu, a także korkociąg (tzw. grajcar) do usuwania nie wystrzelonych kul z lufy.\nIl. 7 Obsługa muszkietu (fragment). Ryc. wg J. de Gheyna, początek XVII wieku\nObsługa muszkietu, czyli przygotowanie go do strzału, wymagało na polu walki w marszu wielu czynności, wykonanych na komendę podoficera. Strzelec musiał przede wszystkim:\noprzeć muszkiet kolbą o ziemię, przetrzeć lufę pakułami, odłączając przedtem żarzący się lont,\nodgryźć pokrywkę od drewnianej ampułki z prochem, uważając by proch nie zawilgotniał od śliny,\nwsypać proch do lufy, wyjąć pobojczyk (wycior) z łoża,\nprzybić proch flejtuchem, czyli natłuszczonymi pakułami,\nowinąć kulę pakułami, a następnie dobić ją pobojczykiem do dna lufy,\nwsadzić pobojczyk w łoże,\nnasypać prochu na panewkę (il. 7),\nzapalić i przedmuchać lont (z obu końców podczas bitwy), by doprowadzić go do żarzenia,\nwbić podpórkę w ziemię, wycelować i wystrzelić.\nSchemat ten przedstawiony jest w sposób uproszczony, bo w rzeczywistości liczba operacji wahała się pomiędzy 50 a 60.\nZamek lontowy nie spełniał jednak wszystkich powierzonych w nim nadziei, nie nadawał się zbytnio do krótkiej broni palnej, ale mimo to był w niej stosowany powszechnie w Indiach i Japonii. W Europie nie przyjął w broni krótkiej, mimo, iż był stosowany początkowo w petrynałach.\nIl. 8 Schemat zamka kołowego\nNowo wynaleziony zamek był jak na XVI i XVII wiek był dosyć skomplikowanym mechanizmem składał się z około 46 elementów. Był on zupełną odwrotnością prostego zamka lontowego, jego wykonanie było pracochłonne i skomplikowane, Trzeba było być doświadczonym rusznikarzem z wiedzą zegarmistrzowską. W Rzeczpospolitej nazywany był krzosowym lub kręconym. Zasada funkcjonowania przypominała działania współczesnych zapalniczek, gdzie podstawowym elementem jest koło cierne i kamień. W zamkach kołowych, owe koło było ząbkowane z bruzdami, a rolę elementu krzesającego iskry spełniał tu kurek, w którego szczękach zamocowany mógł być twardy krzemień lub piryt (siarczek żelaza). Aby można było wprawić koło w ruch, najpierw należało je nakręcić (jak zegarek) przy pomocy klucza, energię kinetyczną tego nakręcania kumulowała płaska sprężyna. Aby wystrzelić wystarczyło opuścić kurek i nacisnąć spust, który zwalniał sprężynę powodując obrót koła, a te trąc o piryt powodowało krzesanie i upadek iskier na panewkę z prochem umieszczoną bezpośrednio na obrotowej części zamka. Zbyt duża liczba części ruchomych była jego zasadniczą wadą, powodowało to między innymi, że broń weń zaopatrzona była dość droga. Do innych wad zaliczyć trzeba zawodność w przypadku zabrudzenia, choć we wczesnych zamkach kołowych było umieszczone zabezpieczenie po zewnętrznej stronie płytki zamkowej, w postaci cienkiej blaszki. W XVII wieku w większości broni koło jest zupełnie zakryte, wystaje tylko trzpień do jego nakręcania. Nagar (produkt spalania prochu) gromadzący się na kole również powodował korozję. Strzelec musiał zawsze pamiętać o nakręceniu sprężyny, ale i unikać długiego pozostawiania zamka w naciągu (ówczesna metalurgia pozostawiała wiele do życzenia), w przypadku zgubienia klucza służącego do tego celu, broń stawała się bezużyteczna. Trzeba było uważać na skałkę pirytu, gdyż ta podatna była na ukruszenie mimo swojej znacznej twardości. Mechanizm kołowy wymagał ponad to staranności wykonania i montażu. Główną zaletą zamka była jego gotowość do strzału, bo strzelec nie musiał się już zajmować kłopotliwym lontem, wystarczyło nacisnąć spust, mimo to pierwsze modele broni były zaopatrzone w oba zamki, co świadczyło o początkowej nieufności do tego wynalazku. Przez swoją skomplikowaną budowę i cenę był stosowany przede wszystkim w arkebuzach, bandoletach, pistoletach, oraz zdobionej broni myśliwskiej, np. w słynnych ,,cieszynkach” i broni kombinowanej, rzadziej muszkietach. Bronią, która została zapamiętana z zastosowania zamka kołowego był arkebuz. Zastępował on z wolna od końca XV wieku hakownice i rusznice, ze względu na zaawansowanie techniczne jak i zastosowanie zamka lontowego, ponadto wyposażony był w długą mocną wierconą lufę mniejszego kalibru, osadzoną na łożu z pochyloną kolbą ułatwiającą celowanie, ogień prowadzony z arkebuza był celniejszy i donośniejszy. W drugiej połowie XVI wieku i przez cały wiek XVII montowano w nim zamek kołowy. Geneza tej broni palnej jest niejasna, budzi kontrowersje i dyskusje wśród bronioznawców. Istniało jeszcze kilka innych określeń: arkabus, arkabuz, harkabuz, harkebuz, nazwa tej broni pojawiła się w źródłach szwajcarskich u schyłku XIV wieku.\nIl. 9 Siedemnastowieczne arkebuzy z zamkami kołowymi\nOkreślano tą nazwą odmianę hakownicy, a później lekką strzelbę z zamkiem kołowym i charakterystyczną kolbą niemiecką. Arkebuz możemy zaliczyć do lekkiej broni długiej, lżejszej od muszkietu lontowego, gdyż strzelanie z niego nie wymagało forkietu. Kaliber był prawie dwukrotnie mniejszy od ciężkiego wojskowego muszkietu, co pociągało za sobą minusy w postaci mniejszej donośności i celności, ale mógł być bardzo skuteczny przy strzelaniu salwą.\nZdarzały się też większego, np. arkebuz kołowy z herbem, Wettinów pochodzący z 1697 roku miał średnicę wylotu lufy równą 18 mm, a zatem zbliżoną do muszkietu. W arkebuzy była uzbrojona piechota zwana arkebuzerami. W Rzeczpospolitej pojawiła się za czasów Stefana Batorego jako ciężka jazda, która przetrwała do czasów Jana III Sobieskiego. Byli dobrze zaopatrzeni w broń palną i władali nią lepiej niż białą, posiadali po dwa pistolety oraz umieszczony przy siodle arkebuz. Arkebuzy były bronią starannie wykonaną, nie tylko eksploatowaną przez wojsko, ale także przez szlachtę i magnatów do celów myśliwskich. Te jednak były bogato zdobione przy pomocy różnych technik, używając metali kolorowych, macicy perłowej, rogu, kości słoniowej oraz egzotycznych gatunków drewna oraz grawerowania.\nIl. 10 Zdobiony arkebuz\nZamek kołowy umożliwił także rozwój krótkiej broni palnej. Jak już wcześniej było powiedziane protoplastą pistoletu był petrynał, ostatnie jego egzemplarze zaopatrzone są już w ten zamek, ale nadal używanie tej broni było kłopotliwe ze względu na zbyt długą lufę, dlatego skrócenie jej, zmiana kształtu kolby i zastosowanie nowego zamka spowodowało powstanie nowego rodzaju tym razem naprawdę krótkiej broni palnej. Oba typy broni przez krótki czas stosowane były równolegle aż w końcu pistolet okazał się korzystniejszą konstrukcją wypierając petrynał. Za początki powstania pistoletu można uznać początek XVI wieku. Co do nazwy tej broni nie ma jednoznacznej pewności, być może pochodzi od włoskiego miasta Pistoia gdzie wytwarzano krótką broń palną z ,,bułowatymi” kolbami, lub od włoskiego słowa pestello oznaczającego tłuczek do moździerza.\nIl. 11 Krótki pistolet z zamkiem kołowym\nNiewykluczone też jest, że nazwa ta ma pochodzenie słowiańskie, wywodzące się z czeskiego słowa pistala określającego w czasach husyckich trzymaną w ręce broń palną małego kalibru. Trudno jednoznacznie się wypowiedzieć, co do nazewnictwa, bo była również broń nazywana piszczel, piszczał, pischeln uważana przez niektórych bronioznawców za pierwowzór wszystkich rodzajów broni strzeleckiej. Również jego klasyfikacja sprawia problemy gdyż musiał być on bronią pośrednią między krótką a długą lub którąś z ich odmian. Wskazuje na to najstarszy znaleziony piszczel o długości 445 mm, więc jest to nadal otwarty problem badawczy. Wracając do pistoletów to wykształciły się początkowo dwa rodzaje: pierwszym z nich był niemiecki tzw. puffer z krótką lufą i charakterystycznie wykrzywioną kolbą, zakończoną kształtem kulistym, drugi rodzaj, włoski, smukły z dłuższą lufą, niemal prostą kolbą z gruszkowatym zakończeniem.\nWiek XVII przyniósł zmiany w kształcie pistoletu, nabrał on wzorów i smukłości, stosowanych do XIX stulecia. Posiadanie pistoletu kołowego było oznaką statusu społecznego, w XVI wieku mogli sobie pozwolić na nie tylko najbogatsi. Na polu walki były również bardzo przydatną bronią, w przypadku jazdy, kiedy kopia została już skruszona wystarczyło wyciągnąć je z olster (skórzany futerał) i wystrzelić. Kolba zakończona kulą miała ułatwiać dobywanie pistoletu i niedopuszczenie do wyślizgnięcia się go z dłoni.\nIl. 12 Pistolet kołowy z końca XVII wieku, na uwagę zwraca zupełnie zakryte koło\nW Rzeczpospolitej pistolety wprowadzono na użytek husarii w roku 1576, była to skuteczna broń zaczepna, głównie przeciw Tatarom, gdyż ta sprawiała na nich duże wrażenie z powodu huku, gdy strzelano szczególnie salwą. Pojedynczy pistolet nie miał zbyt wielkiej mocy obalającej, podczas szarży można było wystrzelić tylko raz, ponowne załadowanie broni nie wchodziło w grę, była to jego zasadnicza wada. Ich zalety to łatwość załadowania, niewielka masa i najważniejsza: obsługa jedną ręką, tak ważna dla konnicy. W czasie bitew morskich z powodzeniem stosowane były podczas abordażu, czasem zdarzało się, że marynarze mieli wetknięte za pas po kilka sztuk broni. Niektóre pistolety z solidną kolbą, po wystrzeleniu mogły być użyte jako obuch do walki wręcz. Wypełniły, więc one lukę w uzbrojeniu stając się bronią bardzo funkcjonalną.\nCiekawą i specyficzną bronią był też tzw. półhak będący czymś pośrednim między pistoletem a arkebuzem ze względu na swoją długość, dochodzącą do 80 cm, był na tyle poręczny, że strzelec mógł go używać przy pomocy jednej ręki. Zamek kołowy zastosowany też był w tzw. broni kombinowanej jak np. pistolet – rapier, gdzie zamek znajdował się przy rękojeści a lufa przebiegała wzdłuż ostrza lub pistolet – topór, w którym lufę i zamek wmontowano w trzonek topora a żeleźce osadzone było na wylot lufy. W taką broń zaopatrywali się wyłącznie najbogatsi, ostrze spełniało rolę pomocniczą (defensywno – ofensywną), gdyby zabrakło mocy obalającej przy wystrzale, to zawsze można go było użyć w razie chybienia. W XVII wieku pojawił się lekki rodzaj broni długiej, kawaleryjskiej tzw. bandolet.\nIl. 13 Bandolet kołowy jazdy z połowy XVII wieku\nJego nazwa pochodzi od pasa, na którym noszono broń. Wraz z zamkiem kołowym wynaleziono jeszcze jedną broń palną, której kariera rozpoczęła się w XVI wieku w Anglii i Niemczech a trwa do dzisiaj (oczywiście w zmienionym wyglądzie i działaniu), chodzi o karabin. Była to broń długa wielkości muszkietu, lecz lżejsza, o kalibrze od 10 mm, używana przez piechotę i jazdę.\nKarabin można uznać za udoskonaloną wersję arkebuza, mógł też z niego wyewoluować, mają, bowiem cechy wspólne jak: zbliżony kaliber, masę, wielkość, sposób zastosowania. Ten pierwszy był jednak doskonalszy, tańszy, powszechniej stosowany i łatwiej było z niego celować ze względu na kształt kolby (il. 13), przypominający te, używane we współczesnej broni.\nPo staropolsku broń z zamkiem kołowym zwana była również samopałem [w staropolszczyźnie słowem samopał określano broń działającą w oparciu o zamek mechaniczny, nie należy tej broni mylić z „samopałem” używanym przez Kozaków, a będącym bronią bez zamka].\nIl. 14 Karabin kołowy jazdy z zamkiem i kolbą typu włoskiego z pierwszej połowy XVII wieku\nPróby rozwoju zamka kołowego nie zakończyły się powodzeniem, co prawda są przykłady udoskonalenia, jak nakręcanie go w chwili naciągnięcia kurka, ale nie znalazł się on w powszechnym użyciu. Czwarty okres w rozwoju zamka ma swoje początki w XVI wieku. Była to zupełnie nowa udoskonalona konstrukcja działająca na innej zasadzie niż zamek kołowy. Kurek w nowym mechanizmie stał się częścią aktywną, która opadała po naciśnięciu spustu, zachował on swoją budowę tzn. szczęki zaciskające kawałek skałki, w tym przypadku krzemienia i stąd nazwa tej broni. Wykonywał on teraz ruch w kierunku przodu broni, a nie jak w kołowym, który był wychylany do strzelca. Ważną rolę w nowym sposobie zapłonu odegrało krzesiwo w kształcie prostej metalowej bruzdowanej płytki, w które uderzała skałka krzesając iskry na podsypkę w panewce.\nIl. 15 Schemat zamka skałkowego francuskiego (wg. A. Hoffa), z lewej – strona zewnętrzna, z prawej – strona wewnętrzna: a) blacha zamkowa, b) kurek, c-d) szczęki kurka, e) śruba szczęk, f) krzemień (skałka), g) krzesiwo i pokrywka panewki, h) panewka, i) sprężyna krzesiwa, j) sprężyna główna, k) orzech, m) dźwignia spustu z zębami, n) sprężyna dźwigni, o) mostek utrzymujący w pozycji orzech (ilustracja i opis wg. Z. Żygulski jun., Broń w dawnej Polsce na tle uzbrojenia Europy i Bliskiego Wschodu, Warszawa 1982, s. 228)\nPierwszą odmianą zamka skałkowego był zamek tzw. niderlandzki, solidny a zarazem funkcjonalny. Pojawił się on w Holandii i Hiszpanii w pierwszej połowie XVI wieku. Niewykluczone, że mógł się już pojawić ok. 1500 roku w Niderlandach lub też ok. 1522 roku we włoskim mieście Ferrara, hipotezy te nie są do końca pewne, ale można przyjąć za pewnik, że do końca XVI wieku rozprzestrzenił się niemal na całą Europę. Ta odmiana zamka skałkowego miała najwięcej zewnętrznych części ruchomych, pierwsza to kurek, druga to zasuwka panewki, trzecia to krzesiwo opuszczane przed wystrzałem. Zasada działania tego mechanizmu polegała na tym, że po naciśnięciu języka spustowego kurek opadał na opuszczane krzesiwo zamocowane na nóżce nad panewką, odrzucając je do przodu, po czym iskry padały na panewkę. Zamek ten, szczególnie rozpowszechnił się w północnej i środkowej Europie, miał on tutaj dwa lokalne typy: skandynawski i szkocki. W wersji skandynawskiej kurek miał kształt łuku zakrzywionego do przodu, a w typie szkockim wyszczególniony był ogonek ułatwiający naciąg. Zamek śródziemnomorski okazał się bardziej niezawodną konstrukcją, zmiana tutaj polegała na tym, że pozbyto się zasuwki panewki, jej rolę zajęło krzesiwo będące jednocześnie pokrywką. Gdy kurek uderzał w krzesiwo odchylał je nieco, a iskry spadały na proch. Kurek posiadał ponadto stopkę, która była oparta o zaczep spustowy (w chwili naciągu), pod nim znajdował się zaczep zabezpieczający trzymający kurek w pół naciągu. Sprężyna kurka znajdywała się po zewnętrznej stronie zamka. Zamek ten posiadał swoją włoską odmianę, w której oba zaczepy znajdowały się po przeciwnych stronach kurka, spustowy z tyłu nad nim, zabezpieczający z przodu, ale pod nim. Zamek francuski był ostatnim typem zamka skałkowego. Posiadał on cechy obu powyższych typów, ale był on doskonalszy, dzięki czemu używany był z górą trzysta lat.\nPrzyglądając się temu rozwojowi można dojść do wniosku, że z wszystkich sposobów zapłonu zamek lontowy okazał się na tyle niezawodną i wytrzymałą konstrukcją, że stosowany był ponad cztery wieki. W zbrojowni na zamku w Będzinie znajduje się hakownica lontowa datowana na pierwszą połowę XVIII wieku, co może zaprzeczyć temu, że zamek lontowy jak i ten typ broni w Europie przestał być już używany w końcu siedemnastego stulecia i ostrożnie można ten okres przesunąć do przodu nawet o pół wieku. Najgorzej wypada w tym, współzawodnictwie zamek kołowy będący w użytku około dwustu lat. Można jednak zweryfikować tę datację, gdyż współcześnie, wszystkie omówione zamki są nadal użytkowane w replikach dawnej broni jak i oryginalnych egzemplarzach przez jej miłośników stowarzyszających się w różnych klubach strzeleckich stosujących jeszcze proch czarny.\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów o dawnej broni palnej, Warszawa 1987, s. 130\n G. I. Brown, Historia materiałów wybuchowych. Od czarnego prochu do bomby termojądrowej, Warszawa 2001, s.15\n Tamże, s. 16\n T. Nowak, Polska technika wojenna XVI i XVII wieku, Warszawa 1970, s. 96 – 97\n K. Siemienowicz, Artis magnae artilleriae pars prima, Amsterdam 1650, w: Wypisy źródłowe do historii polskiej sztuki wojennej, z. 8 B: Polskie wojskowe piśmiennictwo techniczne do roku 1764, opracował T.M. Nowak, Warszawa 1961. s. 122 – 123\n Tamże, s. 124\n Encyklopedia broni. 7000 lat historii uzbrojenia, pod red. D. Hardinga, Warszawa 1995, s. 114\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów o dawnej broni palnej, Warszawa 1987, s. 178\n Encyklopedia broni. 7000 lat …, s. 117\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów …, s. 177\n F. Myatt, Pistolety i rewolwery. Ilustrowana historia broni krótkiej od szesnastego wieku do czasów współczesnych, Warszawa 1993, s. 12\n M. Gradowski, Z. Żygulski jun., Słownik uzbrojenia historycznego, Warszawa 1998, s. 89\n Tamże, s. 89\n R. Matuszewski, Muszkiety, arkebuzy, karabiny, Warszawa 2000, s. 16\n E. Koczorowski, Bitwa pod Oliwą, Gdynia 1968, s. 80\n H. Kmieć, Dzieje techniki zbrojeniowej nad rzeką Bobrzą i w jej okolicach od XVI do XIX wieku, Kielce 2000, s. 60\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów …, s. 64\n Tamże, s. 138\n M. Biskup, Wojny Polski z Zakonem Krzyżackim 1308 – 1521, Gdańsk 1993, s. 62\n M. Gradowski, Z. Żygulski jun., Słownik uzbrojenia …, s. 97\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów …, s. 117\n R. Matuszewski, Muszkiety …, s. 17\n J. Kruczek, Arma ofensiva. Broń ręczna minionych stuleci, Pszczyna 2001, s. 18\n M. Gradowski, Z. Żygulski jun., Słownik uzbrojenia …, s. 87 – 88\n Z. Żygulski jun., Broń w dawnej Polsce na tle uzbrojenia Europy i Bliskiego Wschodu, Warszawa 1982, s. 160\n Z. Żygulski jun., Stara broń w polskich zbiorach, Warszawa 1982, s. 185\n J. Wimmer, Historia piechoty polskiej do roku 1864, Warszawa 1978, s.114\n A. Tłustochowicz, Reloading … czyli jak własnoręcznie robiono amunicję, w: Broń i Amunicja, lipiec – sierpień 2003, s. 57\n J. Wimmer, Historia piechoty polskiej …, s.114\n Zdjęcie ukazujące moment wystrzału muszkietu lontowego nocą znajduje się w pracy: Współczesna broń myśliwska i wyczynowa. Ilustrowana encyklopedia, pod red. J. Stevensona, Warszawa 1994, s. 169\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów …, s. 108\n Tamże, s. 57\n Tamże, s. 109\n R. Matuszewski, Wiek XVII – stulecie muszkieterów, w: Broń i Amunicja, lipiec – sierpień 2003, s. 54\n H. Ciosiński, O zamku kołowym, w: Dawna Broń i Barwa, R. XII, nr 16, Katowice 1997, s. 13\n M. Gradowski, Z. Żygulski jun., Słownik uzbrojenia …, s. 86\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów …, s. 118\n R. Matuszewski, Muszkiety …, s. 21\n A. Czerwiński, Dawna broń myśliwska, Warszawa 1997, s. 43 – 44\n H. Ciosiński, O zamku …, s. 15\n J. Kruczek, Arma ofensiva …, s. 18\n Tamże, s. 18\n Z. Stefańska, Arkebuz, hakownica, muszkiet. Artykuł dyskusyjny, w: Muzealnictwo Wojskowe, t. 4, 1989, s. 215 – 237\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów …, s. 7\n M. Gradowski, Z. Żygulski jun., Słownik uzbrojenia …, s. 94\n Z. Żygulski jun., Stara broń …, s. 79\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów …, s. 8\n B. Baranowski, Organizacja i skład społeczny wojska polskiego w połowie XVII wieku, Warszawa 1957, s. 36\n A. R. Chodyński. Oręż zdobiony XVI – XVIII wieku ze zbiorów Wrocławia i Malborka, Malbork 1986, s. 13 – 18\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów …, s. 121 – 122\n J. Szymczak, Początki broni palnej w Polsce 1383 – 1533 , Łódź 2004, s. 36\n Tamże, s. 36, 41\n R. Matuszewski, Pistolety i rewolwery XVI i XVII wieku, Warszawa 1998, s. 17\n F. Myatt, Pistolety i rewolwery…, s. 10\n S. Kobielski, Polska broń. Broń palna, Wrocław – Warszawa – Kraków – Gdańsk 1975, s. 62\n J. Cichowski, A. Szulczyński, Husaria, Warszawa 1977, s. 81\n A. Wasilkowska, Husaria. The winged horsemen, Warszawa 1998, s. 31\n F. Myatt, Pistolety i rewolwery…, s. 13\n Z. Fuiński, Uwagi o cieszyńskim rusznikarstwie, Gliwice 1985, s. 26\n Z. K. Jagodziński, Broń kombinowana i zbytkowna XVI – XIX wieku, Warszawa 2003, s. 50 – 53\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów …, s. 30\n M. Gradowski, Z. Żygulski jun., Słownik uzbrojenia …, s. 96\n S. Kobielski, Polska broń …, s. 73\n F. Myatt, Pistolety i rewolwery …, s. 12\n W. Kwaśniewicz, 1000 słów …, s. 180\n S. Kobielski, Polska broń …, s. 74\n M. Gradowski, Z. Żygulski jun., Słownik uzbrojenia …, s. 88\n Współczesna broń myśliwska i wyczynowa. Ilustrowana encyklopedia, pod red. J. Stevensona, Warszawa 1994, s. 164 – 171


Komoda LAGOS L07 | Salony Agata\nLAGOS KOMODA L07 WENGE 12/BIANCO CREMA WYSOKI POŁYSK\nKomoda z systemu mebli Lagos, to połączenie klasyki z nowoczesnością w oryginalnym wydaniu. Dwudrzwiowa długa komoda z pewnością funkcjonalnie wypełni twoja przestrzeń. Funkcjonalna bryła na przechowanie pościeli, ręczników lub innych rzeczy, na które brak miejsca w szafie. Połączenie drewna z elementami na wysoki połysk tworzy niepowtarzalny design.\nDwudrzwiowa komoda z trzema szufladami oraz półkami w szafkach.\nKorpus komody wykonany z płyty meblowej pokrytej fornirem dębowym, fronty na wysoki połysk tworzą niepowtarzalny styl i elegancję. Charakterystyczne stylizowane nóżki


marynarka turati kamel slim fit - oficjalny sklep online Recman\nMarynarka turati kamel slim fit\nSlimowana marynarka Turati Kamel to wyjątkowa propozycja dla tych, którzy cenią sobie elegancję w nowoczesnym wydaniu. Wykonana z wysokiej jakości bawełny zapewnia duży komfort noszenia, zaś jej oryginalny fason i odcień sprawiają, że to idealne rozwiązanie zarówno na co dzień, jak i na weekendowy wypad za miasto. Świetnie prezentuje się w połączeniu z koszulą i klasycznymi jeansami tworząc oryginalne stylizacje o smart casualowym charakterze. Lekka tkanina, z której została uszyta czyni ją doskonałym uzupełnieniem wiosenno-letnich kompozycji, a slimowany fason z pewnością spodoba się panom o szczupłej sylwetce. Model posiada pojedyncze rozcięcie z tyłu oraz dwie głębokie kieszenie bez patek.\npłaszcz worsley niebieski\nposzetka tennis17 brąz\nkoszula versone 2507 długi rękaw slim fit szary\nskarpety cats granatowy\nkrawat mikrowzór brąz 200\nmarynarka rovato granatowy regular fit\npasek automat czarny k15 bez obszycia\nkoszula wincode 2724 długi rękaw slim fit granatowy\nkoszula bexley 2877 długi rękaw custom fit biały


Katarzyna Bujakiewicz zagrała emisariuszkę Elżbietę Zawadzką | naTemat.pl\nKatarzyna Bujakiewicz nie do poznania! Zagrała legendarną emisariuszkę: "Dla takich wyzwań warto wychodzić z domu" •\nKatarzyna Bujakiewicz nie do poznania! Zagrała legendarną emisariuszkę: "Dla takich wyzwań warto wychodzić z domu"\nKatarzyna Bujakiewicz na planie filmu\t•\tFot. Instagram/ Katarzyna Bujakiewicz\nKatarzyna Bujakiewicz choć ma na swoim koncie całą masę rozmaitych kreacji aktorskich, w ostatnim czasie ciężko było szukać polskiej produkcji z aktorką w roli głównej. 45-letnia gwiazda powraca na duży ekran rolą Elżbiety Zawackiej, jedynej kobietą wśród cichociemnych oraz kurierki Komendy Głównej Armii Krajowej. – Niesamowita osobowość. To pierwsza feministka, bo broniła kobiet walczących w Polsce – zdradza w rozmowie z naTemat Katarzyna Bujakiewicz, odtwórczyni roli głównej w filmie "Emisariuszka".\nW polskim kinie i serialach jest piękną blondynką, do której wzdychają mężczyźni. Rzadko kiedy możemy zobaczyć Katarzynę Bujakiewicz w filmie historycznym czy charakteryzacji nie do poznania. Na szczęście to się zmienia, czego dowodem jest najnowsza rola gwiazdy.\nZagrała kurierkę Komendy Głównej Armii Krajowej\nKatarzyna Bujakiewicz wcieliła się w postać Elżbiety Zawackiej, która była kurierką Komendy Głównej Armii Krajowej. Jako jedyna spośród piętnastu kandydatek pomyślnie przeszła trening i służyła potem w szeregach cichociemnych. Była też drugą Polką w historii Wojska Polskiego awansowana na stopień generała brygady. – To była niesamowita osobowość, dla kobiet to pierwsza feministka. Broniła kobiet walczących w Polsce. Dzięki niej kobiety dostały odprawy i byli traktowani jak mężczyźni. Nie walczyła z bronią, tylko przerzucała cały czas informacje przez granice. Poza tym była hardą i silną osobą. Znała kilka języków, płynnie mówiła po niemiecku, dzięki temu mogła wtopić się w otoczenie Niemców i się ich nie bała – powiedziała nam Katarzyna Bujakiewicz, odtwórczyni głównej roli.\n,,EMISARIUSZKA’’ #generalzawacka #teaser #bartłomiejżmuda #ministerstwonaukiiszkolnictwawyzszego #torun #miastotoruń #muzeumdrugiejwojnyswiatowej @grh_grenadiere\nPost udostępniony przez Katarzyna Bujakiewicz (@k.bujakiewicz) Mar 14, 2018 o 4:08 PDT\nFilm powstaje na podstawie książki Katarzyny Minczykowskiej "Cichociemna. Generał Elżbieta Zawacka (1909-2009)",. Za reżyserię produkcji "Emisariuszka" odpowiedzialny jest Bartłomiej Żmuda. Na razie w sieci można oglądać teaser filmu, który ma pomóc pozyskać dodatkowe fundusze na produkcję. Odpowiedzialna za pozyskiwanie środków jest m.in. fundacja Generał Elżbiety Zawackiej.\nKatarzyna Bujakiewicz nie ukrywa, że rola emisariuszki bardzo ją ucieszyła, tym bardziej, że o postaci Zawadzkiej bardzo mało się mówi. – Po przeczytaniu kim była Zawacka, w ogóle się nie zastanawiałam i weszłam w tę rolę. My w ogóle mało wiemy o polskich walczących. Ja się w szkole nie uczyłam o generał Zawackiej. Jej postać jest pomijana, a jakże ważna była ona dla historii Polski. Dla takich zawodowych wyzwań warto wychodzić z domu. Trochę zachłysnęliśmy się amerykańskimi serialami, a takich filmów kostiumowych czy biograficznych powstaje dziś znacznie mniej – powiedziała aktorka.\nJuż 19 marca premiera teasera,,EMISARIUSZKA’’.Toruń,CKK JORDANKI,godz.17:00.WSTĘP WOLNY#fundacjaGenerałElżbietyZawackiej #ministerstwonaukiiszkolnictwawyższego #muzeumdrugiejwojnyswiatowej #miastotoruń\nPost udostępniony przez Katarzyna Bujakiewicz (@k.bujakiewicz) Mar 14, 2018 o 12:20 PDT\nKatarzyna Bujakiewicz nie do poznania\nPatrząc na zdjęcia z planu, które Bujakiewicz publikuje w mediach społecznościowych, ciężko ją poznać. Aktorka w odpowiednim stroju sprzed lat i charakteryzacji wygląda na znacznie starszą. – Specjalnie się nie zmieniłam, jest inne światło, a ja nie mam makijażu. Wiadomo, że jest jakaś charakteryzacja, która robi taką, a nie inną twarz. Moja bohaterka jest osobą w stosownym wieku i nikt nikogo tutaj nie odmładza. Kobiety w czasie wojny i tak były bardzo zadbane. Ze znanej, całkiem atrakcyjnej blondynki , można się zmienić w kobietę, która wtedy też była atrakcyjna – zauważa.\n#emisariuszka #elzbietazawacka #rekonstrukcjahistoryczna #aresztowanie\nPost udostępniony przez Katarzyna Bujakiewicz (@k.bujakiewicz) Gru 7, 2017 o 1:05 PST\nRzeczywiście, pod fotografiami z planu, które aktorka zamieściła na Instagramie fani zachwycają się charakteryzacją, ale też samą postacią generał Zawackiej. "To była piękna postać, bohaterka. Brat mojej babci się z nią przyjaźnił w czasie wojny i po wojnie, oboje byli kurierami w AK " – napisał jeden z fanów. "Świetna charakteryzacja" – dodał drugi.\nNa razie ciężko mówić o jakiejkolwiek premierze filmu, bo cały czas trwa zbiórka pieniędzy na jego dokończenie. Szczegóły i dane wpłat można znaleźć na stronie ww.zawadzka.pl Oprócz Katarzyny Bujakiewicz w projekcie wzięli udział m.in. Sylwia Boroń, Tomasz Lulek i Maciej Piotrowski.


Analiza strategiczna fabryki rajstop - Notatek.pl\nPierwsze rozdziały mają charakter teoretyczny. Dokument ma 44 strony i zawiera zagadnienia takie jak: istota analizy strategicznej, procedura planowania strategicznego w przedsiębiorstwie, planowanie, fazy przygotowania i wdrożenia planu firmy, analiza strategiczna, warianty, dwufazowy model planowania, strategia, badanie szans i zagrożeń, istota i cele analizy strategicznej, analiza czynników determinujących strategię rozwoju firmy, identyfikacja zmian otoczenia, trzy obszary, które obejmuje analiza strategiczna, cele i oczekiwania, zasoby, otoczenie zewnętrzne, pozycja strategiczna, cztery syntetyczne elementy analizy, misja firmy, cele organizacji, funkcje, zadania, mechanizm oceny i kontroli, refleksja strategiczna, organizacja, zasoby materialne, zasoby niematerialne, analiza organizacji, analiza zasobów ludzkich, analiza marketingu, analiza finansowa, analiza otoczenia firmy, ocena możliwości rozwoju firmy oraz zagrożeń, podstawowe metody i techniki analizy strategicznej, analiza SWOT, okno produktu, rynku, H. I. Ansoff, macierz Boston Consulting Group, BCG, macierz General Electric, GE, macierz opłacalności biznesu, analiza znaczenia STAKEHOLDERS, cykl życia produktu, łańcuch wartości, znaczenie wykorzystywania metod i technik, portfolio, analiza konkurencji, analiza zewnętrzna, metody analizy otoczenia konkurencyjnego, koncepcja łańcucha wartości, profil i zakres działania przedsiębiorstwa, opis produktu. dostawcy, odbiorcy, konkurencja,\nROZDZIAŁ I - ISTOTA ANALIZY STRATEGICZNEJ Procedura planowania strategicznego w przedsiębiorstwie ......................................................... 4\nIstota i cele analizy strategicznej ................................................................................................. 9\nAnaliza otoczenia firmy ............................................................................................................. 17\nROZDZIAŁ II - PODSTAWOWE METODY I TECHNIKI ANALIZY STRATEGICZNEJ Metody i techniki stosowane w analizie strategicznej ............................................................... 19\nZnaczenie wykorzystania metod i technik - analiza SWOT i Portfolio .................................... 21\nMetody analizy otoczenia konkurencyjnego .............................................................................. 26\nROZDZIAŁ III - ANALIZA STRATEGICZNA FABRYKI RAJSTOP „FERAX”\nProfil i zakres działania przedsiębiorstwa .................................................................................. 28\nGłówni dostawcy surowców i towarów oraz odbiorcy produkcji .............................................. 32\nAnaliza strategiczna „FERAX” (metodą SWOT) ...................................................................... 33\nProfil konkurencyjny przedsiębiorstwa ...................................................................................... 37\nPodsumowanie ........................................................................................................................ 39\nBibliografia ............................................................................................................................. 41\nMinione 10 lat gospodarka Polski przechodzi okres transformacji, a wraz z nią przedsiębiorstwa prowadzące działalność gospodarczą na terenie kraju. Rozwijająca\n… firmy (kim są klienci, jakich produktów oczekują, lokalizacja rynku, udoskonalanie produktów, polityka personalna, finansowanie rozwoju itp.) mają one dopomóc w szczegółowym określeniu strategii działania i we wskazaniu kierunków dalszych działań. „Strategia organizacji jest przyjętą przez jej kierownictwo spójną koncepcją działania, której wdrożenie ma zapewnić osiągnięcie fundamentalnych celów…\n… konkurencyjną firmy na tle sektora,\npodstawowe czynniki kształtujące obecną pozycję strategiczną firmy,\njakie zmiany wystąpią w otoczeniu,\n10 M. Romanowska - Rozwój analizy strategicznej przedsiębiorstwa, „Organizacja i Kierowanie” 1993, nr 4, s. 53 - 54\n- jaki będą miały wpływ na działalność firmy, przy założeniu obecnej struktury działalności i zasobów firmy. Ponadto analiza strategiczna identyfikuje - cele…\n… organizacji to wartości szczególnie ważne dla danej organizacji, ku którym zmierza ona w swoim funkcjonowaniu. Układ celów organizacyjnych może być bardzo złożony i zróżnicowany oraz obejmować zarówno wartości o 13 Ch. Fournier - Techniki zarządzania małym i średnim przedsiębiorstwem, Wyd. Poltext, Warszawa 1993, s. 13\n14 K. Obłój - Strategia organizacji, PWE, Warszawa 1998, s. 235 - 241\n… jednej nici, wyróżniamy: tactel micro - mikrowłókno, 60 razy cieńsze od ludzkiego włosa i delikatniejsze niż jedwab (jedna nić zbudowana jest z wielu włókien, z których każde jest 15 razy cieńsze niż jedwab); tactel diabolo - nić, która dzięki nietypowemu przekrojowi odbija światło i tak je rozprasza, że powstaje efekt migotania. Rajstopy wykonane przy jej użyciu mogą być matowe, a za chwilę mienić…


Hotel de Dream - Edmund White (137036) - Lubimyczytać.pl\nTłumaczenie:\tJacek Dehnel, Piotr Tarczyński\n6,66 (87 ocen\ti\t12 opinii) Zobacz oceny\nhomoseksualizm, literatura gejowska, LGBT\nEdmund White, jeden z najsłynniejszych powieściopisarzy gejowskich, w "Hotelu de Dream" przenosi Czytelnika do nowojorskiego półświatka z końca XIX wieku, między prostytutki, złodziei i włóczęgów. To klasyczna powieść w powieści: umierający na gruźlicę pisarz Stephen Crane dyktuje "Malowanego chłopca", historię romansu pomiędzy młodą męską prostytutką, Elliottem, a statecznym bankowcem....\nEdmund White, jeden z najsłynniejszych powieściopisarzy gejowskich, w "Hotelu de Dream" przenosi Czytelnika do nowojorskiego półświatka z końca XIX wieku, między prostytutki, złodziei i włóczęgów. To klasyczna powieść w powieści: umierający na gruźlicę pisarz Stephen Crane dyktuje "Malowanego chłopca", historię romansu pomiędzy młodą męską prostytutką, Elliottem, a statecznym bankowcem. Napięcia wewnątrz grup społecznych opisywane są z pozycji politycznego zaangażowania. Styl pisarza łączy werystyczne obrazy z wyrafinowaniem słowa, co świetnie oddaje polski przekład książki - jego autorami są Jacek Dehnel i Piotr Tarczyński.\nPowieść miała swoją światową premierę w 2007 roku i natychmiast zjednała sobie krytyków oraz zyskała rzeszę czytelników. Wydanie jej po polsku to kolejna część projektu "Głos Ameryki", w ramach którego Biuro Literackie wydaje takich autorów jak Laurie Anderson, John Ashbery, Jane Bowles, John Cage, Laura (Riding) Jackson, Ezra Pound czy James Schuyler.\nźródło opisu: Wydawnictwo Biuro Literackie, 2012\nGrzegorz książek: 265\nEdmund White zabierając się za pisanie powieści, której bohaterem jest Stephen Crane, amerykański pisarz XIX wieku, miał, jak to sam ujął, spore pole do popisu i wyobraźni, pisząc w posłowiu, że jest to gratka dla powieściopisarza. White opisuje powieść w powieści, tym samym cała historia staje się pełniejsza i ciekawsza.\nStephen Crane, dogorywający autor, mający na swoim koncie już wiele powieści i twórczych dokonań, wyrusza w swoją ostatnią podróż. Pisarz-suchotnik zdając sobie sprawę, że klinika, do której jedzie ze swoją żoną Corą, jest prawdopodobnie ostatnim miejscem, jakie będzie mu dane zobaczyć, zaczyna snuć opowieść, która staje się swoistą ucieczką przed klęską zapomnienia. Chorujący pisarz wraca wspomnieniami do nowojorskich uliczek, barów i klubów, w których spotykały się „Marysieńki” i „Niuniuchny”, czyli chłopcy sprzedający swój urok osobisty i wdzięki ciała. To tam poznaje Eliotta, urokliwego chłopca, który staje się impulsem do zawiązania opowieści. Crane nie gustuje w mężczyznach, ale Eliott jest dla niego ciekawym tematem powieściowym, krok po kroku poznaje miejsca, sposób życia i myślenia nastoletniej męskiej prostytutki, robiąc skrupulatne notatki w swoim notesiku.\nWydaje się, że powieść z góry skazana jest na niepowodzenie, żaden szanujący się pisarz nie zabiera się za takie obsceniczne tematy. Pracę nad tą powieścią odradzają mu wszyscy zaprzyjaźnieni pisarze, mimo to Stephen Crane usilnie prosi swoją małżonkę o zapisywanie jego słów, gdyż sam nie...\nWydaje się, że powieść z góry skazana jest na niepowodzenie, żaden szanujący się pisarz nie zabiera się za takie obsceniczne tematy. Pracę nad tą powieścią odradzają mu wszyscy zaprzyjaźnieni pisarze, mimo to Stephen Crane usilnie prosi swoją małżonkę o zapisywanie jego słów, gdyż sam nie jest już w stanie usiąść za maszyną. I tak rozpoczyna się pisarska wędrówka, po wspomnieniach i skojarzeniach łączących się z Eliottem i Nowym Jorkiem. Nowojorska opowieść urywa się co chwilę, by przejść do teraźniejszości, by ukazać świat choroby Crane’a, w którym dialogi z przyjaciółmi i małżonką są przeplatane długimi fazami snu i niemocy twórczej. Czytelnik błądzi podobnie jak twórca Eliottowej opowieści, żyje w dwóch rzeczywistościach i sam zastanawia się, w którym to świecie pisarz wolałby żyć.\nEliott – „malowany chłopak” był dla Crane’a zdumiewająco ciekawy: Nie mogłem oprzeć się wrażeniu, że nie jest jakimś kolejnym chłopcem, ale chłopczynką należącą do trzeciej płci. Eliott w ciągu dnia odwiedzał zamożnych mężczyzn, a w wieczorami sprzedawał gazety, godząc to wyśmienicie z drobnymi kradzieżami, w które często był zamieszany. Poznanie na swej drodze Theodore’a Kocha, „statecznego małżonka” stabilizuje nieco życie chłopca. Theodore – gruby bankowiec z Nowego Jorku z dwójką dzieci i kochającą (acz niekoniecznie) żoną, zakochuje się bez pamięci w chudym i drobnym ciele chłopca. Opłaca jego mieszkanie i kupuje mu różne drobiazgi. Sielankowe spoglądanie na nagiego Eliotta nie może trwać jednak wiecznie, a powieść trzeba zakończyć w odpowiedni sposób. Wspólne życie mężczyzny po czterdziestce i szesnastoletniego chłopaka powoli zaczyna się komplikować, a prowodyrem zmian jest włoski rzeźbiarz... Razem ze Stephenem Crane’em, pisanie powieści i rozwijającą się akcję przeżywa jego małżonka. Powieść staje się niemal kryminalna, z wątkiem detektywistycznym, z kłopotami Theodore’a, pożarem kamienicy i groźbami tajemniczego Presto.\nEdmund White prowadząc czytelnika do ostatnich stron maszynopisu, doskonale buduje napięcie. Zakończenie powieści sprawiło, że otworzyłem usta w gniewie i głośno przekląłem...\nCytaty za: „Hotel de Dream”, Edmund White, Biuro Literackie, Wrocław 2012.\nostatnia dodana przez ewi1705, 1 rok temu, w grupie wymienię/sprzedam\nczytający | 2015-03-03\nKażda miłość jest inna. Jedna będzie zakazanym owocem a kolejna rozkwitającym kwiatem akceptowanym przez cały świat. Ta pierwsza pozostanie niedozwolonym pożądaniem a druga namiętnością, przed którą szeroka droga. Tymczasem miłość to być może bal maskowy, gdzie przywdziewamy nie swoje maski. To zazdrość połączona z uzależnieniem od obiektu uczuć. To narkotyk, który prowadzi czasami do zguby. A zguba tym razem nadeszła. I to właśnie z powodu miłości. Spłonęła doszczętnie a może się dopiero narodziła? Jeszcze silniejsza, kto to wie? Pewnie nawet sam autor książki innego końca by nie wymyślił.\nTym razem w poszukiwaniu emocji na wysokim poziomie, natknąłem się na dzieło o historii pewnego uczucia. Nie jest to zwykłe uczucie jakich wiele. Ono nadal pozostaje w mniejszości i pewnie niektórzy chętnie by na nie spuścili zasłonę milczenia. Jednak warto o nim się dowiedzieć czegoś więcej aby poznać zakamarki życie, nieznane na co dzień. Sceneria Nowego Jorku sprzed ponad stu lat nie jest...\nTym razem w poszukiwaniu emocji na wysokim poziomie, natknąłem się na dzieło o historii pewnego uczucia. Nie jest to zwykłe uczucie jakich wiele. Ono nadal pozostaje w mniejszości i pewnie niektórzy chętnie by na nie spuścili zasłonę milczenia. Jednak warto o nim się dowiedzieć czegoś więcej aby poznać zakamarki życie, nieznane na co dzień. Sceneria Nowego Jorku sprzed ponad stu lat nie jest atmosferą zbyt sprzyjającą dla innego typu miłości niż ta jedyna prawdziwa, której słuszności większość nie chce podważać. I słusznie, ponieważ u wielu ludzi, pojęcia męskiej prostytucji czy hermafrodytyzmu wywołają odruch wymiotny. Tym czytelnikom poradzę nie zaglądać na karty "Hotelu de Dream", aby jeszcze bardziej nie psuli swoich przekonań i żyli w spokojnym przeświadczeniu, że ich życie jest bez moralnej skazy. Ale pewnie tym nielicznym którzy zawahają się i jednak nie odstawią książki w najciemniejszy zakamarek półki zaręczam, że będą mieli szansę poznać niesamowitą wartość miłości z zupełnie innej perspektywy. Bo pomimo wulgarności całej historii rodem z półświatka jest coś, co w tragizmie postaci przyciąga tych, którzy lubią zaglądać w te mniej uczęszczane intelektualnie zakątki literatury.\nEdmund White pokazując ukryte podwójne życie Nowego Jorku, próbuje oswoić nas z sytuacją ludzi, których los nie zawsze oszczędzał. Taka sytuacja jak ta, mogła się przydarzyć nie tylko ulicznemu sprzedawcy gazet i pracownikowi banku. To może dotyczyć każdego, kto wejdzie na inną ścieżkę niż ta, którą wędruje cały świat w przekonaniu własnej słuszności. I ta inna, mniej uczęszczana ścieżynka pomimo tego, że będzie nieakceptowana przez otoczenie, to jednak stanie się całym wszechświatem dla ludzi nią idących. White ukazuje karnawał uczuć. Mamy tu pochodzących z nizin społecznych młodzieńców jak i dobrze sytuowanych obywateli. Spotkamy tu transwestytów jak i świetnie dopasowane w realiach XIX wieku domowe gospodynie. Motywem przewodnim powieści może być zazdrość, która doprowadzi do finału przy którym niejednej osobie wzruszenie wymusi chwilę refleksji nad tolerancją.\nEdmund White to pisarz o wielkiej ludzkiej empatii. Otwarty na problemy natury moralnej i bardzo szczery. Bo tylko szczerość i brak pruderii może pozwolić na pisanie o czymś, co w wielu krajach świata do dzisiaj jest zakazane. Ale czy pisanie o miłości, nawet o tej najbardziej znienawidzonej powinno być zakazane? Czy tak jak w "Hotelu de Dream", musi po jej świetnej przeszłości zostać tylko marmurowy posąg? Widocznie autor chciałby uzmysłowić nam, jak wielkim dobrodziejstwem współczesności jest akceptacja i że powinniśmy korzystać z przywileju jej wyrażania. Sam nie wiem czy historia o malowanym chłopcu wydarzyła się naprawdę. Autor daje do zrozumienia pomiędzy wierszami, że zdarzenia opisywane w książce mogą być prawdziwe. Jednak nawet pomimo tego, warto się starać aby wśród następnych pokoleń miłość nie była pooranym od ciosów złych ludzi uczuciem.\nWspaniała książka pod każdym względem: świetny język, pomysłowa, "wieloosobowa" narracja, zajmująca fabuła (aż trudno się oderwać!), znakomicie przedstawione realia (nie odczuwałem 100 lat dystansu, a jednocześnie wielokrotnie zaakcentowano czas akcji), przy tym niezwykle poruszająca historia, swoisty hołd złożony literaturze i jej mechanizmom (o ile to dobre słowo) przez samą literaturę. Sama przyjemność.\nAntoni Leśniak | 2014-01-28\nSą tematy trudne i wzbudzające ogromne kontrowersje. Próby delikatnego, acz bardzo prawdziwego opisu tych zagadnień podejmowane są w rożny sposób i przez rożnych autorów. Nie zawsze udaje się uchwycić cały dramatyzm tych sytuacji, nie zawsze można z wyrazistością, ale i autentyzmem dotrzeć do podziemnego świata. Świata, w którym na co dzień, czy tego chcemy czy nie, dzieją się rzeczy straszne, brutalne, nieludzkie. Nie wiem co bardziej drażni, to, że o tych sprawach się nie mówi mimo, że są, czy, że mówi się ale zawsze tak, czy raczej tak, jakby dokonywały się gdzieś w odległej galaktyce i nie dotyczyły nas. Może tak łatwiej, może tak prościej jest usprawiedliwić naszą iniekcje, nic nie robienie, zamykanie uszu i oczu. Tak obłudnie postępują hipokryci, czy my czasem nimi nie jesteśmy? Zło nie musi się wyrażać w działaniu, zło jest często właśnie jego brakiem, jest milczącą akceptacją tego, co wolelibyśmy, by nie pojawiało się w naszym odbiorze świata, otaczającej nas...\nSą tematy trudne i wzbudzające ogromne kontrowersje. Próby delikatnego, acz bardzo prawdziwego opisu tych zagadnień podejmowane są w rożny sposób i przez rożnych autorów. Nie zawsze udaje się uchwycić cały dramatyzm tych sytuacji, nie zawsze można z wyrazistością, ale i autentyzmem dotrzeć do podziemnego świata. Świata, w którym na co dzień, czy tego chcemy czy nie, dzieją się rzeczy straszne, brutalne, nieludzkie. Nie wiem co bardziej drażni, to, że o tych sprawach się nie mówi mimo, że są, czy, że mówi się ale zawsze tak, czy raczej tak, jakby dokonywały się gdzieś w odległej galaktyce i nie dotyczyły nas. Może tak łatwiej, może tak prościej jest usprawiedliwić naszą iniekcje, nic nie robienie, zamykanie uszu i oczu. Tak obłudnie postępują hipokryci, czy my czasem nimi nie jesteśmy? Zło nie musi się wyrażać w działaniu, zło jest często właśnie jego brakiem, jest milczącą akceptacją tego, co wolelibyśmy, by nie pojawiało się w naszym odbiorze świata, otaczającej nas rzeczywistości. Bo nie ważne jest, że my sami jesteśmy dobrzy, w porządku, ale ważne jest to, że my nie reagujemy. Poruszona przez Whita tematyka stygmatyzuje homoseksualistów, bo to ich najczęściej wiąże i kojarzy się z pedofilią. Nasz bohater pisze powieść, jej obszerne fragmenty poznajemy w trakcie jej powstawania, ale też poprzez szereg didaskaliów, które pozwalają nam stworzyć sobie pełny obraz toczącej się historii. Bardziej jednak niż powieść jest to swoisty reportaż albo paradokument, gdyż poznana postać istnieje i to, co o niej wiemy jest na wskroś prawdziwe. Młody człowiek, nastolatek ucieka z domu, w którym po śmierci matki jako najmłodszy stał się dzieckiem nękanym i prześladowanym aż w końcu seksualnie wykorzystywanym przez swego ojca i starszych braci. Swój los przyjmuje w pokorze i trochę z poczuciem obojętności, uznaje, że tak ma być. Kiedy jednak nadarza się okazja, żeby coś zmienić w swoim życiu ucieka do Nowego Jorku i tam staje się nastoletnią męską prostytutką. Jego chłopięcy wygląd i Młodynin wiek są atutami, które zjednuje mu rzesze klientów a on swoją profesję traktuje z zadowoleniem i satysfakcją, nie angażuje się emocjonalnie, po prostu zarabia na życie spełniając zachcianki starszych panów. Ten świat końca XIX wieku jest światem, który niczym nie różni się od naszego świat, to świat, w którym rządzi żądza i seks, choć wszystko to pod płaszczykiem moralności. Czcigodni ojcowie rodzin i ludzie rożnych cenionych profesji po zmroku, nim wrócą do swych domów i swych rodzin oddają się swym dzikim skrywanym pragnieniom i namiętnościom, jakże innych od tego, co wyznacza oficjalna moralność. Wchodzimy do podziemnego świata, w którym króluje wyuzdanie, perwersja i seks. Poznajemy młodych chłopców, którzy spełniają męskie zachcianki przyjmując postawy i wygląd kobiet, którzy przebierają się i kamuflują, żeby tylko dogodzić swoim sponsorom, dzięki którym żyją i mogą robić to, na co mają ochotę. Kiedy dziś głośno się mówi o pedofilii nie można zapomnieć, że to nie jest zjawisko współczesnego świata, ale problem znany od zawsze. A granica pomiędzy pedofilią i homoseksualizmem jest bardzo płynna, i jest związana z typowym wyznacznikiem kulturowym. Dziś nikt nie pozwoliłby, by jakiekolwiek dziecko, przynajmniej w obszarze cywilizacji chrześcijańskiej, zostało skrzywdzone. Rożnego rodzaju urzędy i instytucje w priorytecie swoich działań na piedestale stawiają dobro dziecka i ochronę jego bezbronności. A jeszcze w ubiegłym stuleciu jeżeli nawet nie akceptowano, to przynajmniej nie penalizowano takich zachowań i przymykano na nie oczy. Tym bardziej, ze niektórzy z owych szanowanych obywateli mieli władzę a również potrafili się zakochać i na szali postawić cały swój dorobek zawodowy i własne rodziny, narażając się na utratę prestiżu i skuteczne szantaże, które mogły i doprowadzały do wielu tragedii łącznie z samobójstwami. Tam nie ma dobrych zakończeń, ten chory świat niósł wcześniej lub później tylko ból i żal, choroby, wypadki, ludzkie dramaty. Trzeba jednak się z tym, co się tam działo zmierzyć, nie możemy uciec przed tym, co zostało w powieści zawarte. I ma to być dla nas znak ostrzeżenia, że choć zjawisko pod kontrolą, to jednak ludzkie żądze cały czas aktywne i są ludzie, którzy jeśli czegoś nie będą mogli zrobić głośno, będą próbowali ukryć i schować przed oczyma, a wiele dzieci w ten sposób nadal będzie molestowanych i wykorzystywanych we własnych domach.\nArtur Kiela | 2012-08-20\nPiękny język i ciekawa historia (ta o Eliocie), ale szyta skandalicznie topornie. Uskoki narracyjne bez pomysłu, więc tak brniemy przez arcynudną historię dogorywającego Crane'a, żeby tylko dotrwać do jego wspomnień o nieposkromionym chłopcu. Jest więc na przemian słabo i dobrze - ze zbyt wyraźnymi granicami. Modna książka, ok, ale White pisał znacznie lepiej 20 lat wcześniej (patrz: "Zuch" i do niego wszystkich odsyłam).\nNie przeszkadza mi, że deszcz, błoto, że kłopoty z aprowizacją, że brak płynności finansowej, że choroby, ulica, że Dickens-dla-dorosłych. Nie przeszkadza mi, że fabuła, będąca pretekstem do wprowadzenia tekstu "Malowanego chłopca", podawana jest z gracją encyklopedii. Nie przeszkadza mi, że między opowieścią o Elliotcie, a tą o Stephenie Cranie jest przepaść zarówno jakościowa, jak i stylistyczna (to drugie zrozumiałe, to pierwsze - niekoniecznie). Nie przeszkadza mi, że ani to oryginalne, ani zmuszające do refleksji. Anyway, "Hotel" > "Zuch". Imho, ofc.\nsilva | 2017-04-02\nCzęść o dogorywaniu pisarza nużąca, momentami nieznośna, ale sam zabieg opowieści w opowieści ostatecznie mi się spodobał. Historia Elliota wciągająca, dramatyczna i cudowna. Aż pożałowałam, że nie mogę przeczytać jej finalnej wersji. Żywo odmalowane realia tamtych czasów, niesamowity styl. Polecam\nGrzesiekLepianka | 2012-06-17\nciekawa powiesc w ciekawej powiesci. takie literackie "co by bylo gdyby". jezykowy majstersztyk, bedacy odtworzeniem nie tylko jezykowej (homoseksualny slang), ale i obyczajowej rzeczywistosci polswiatka z konca XIX wieku.\nSebastian | 2015-07-15\nMisterna i tajemnicza książka. Parę historii, które splatają się w jedną (albo i nie). Warto przeczytać, bo i fabuła urzeka i styl White'a jest bardzo osobliwy.\nTak zwany "kac książkowy" murowany.\nAlgoforos | 2014-07-20\nJak mogłaby wyglądać książka (która ostatecznie nigdy nie powstała) Stephena Crane'a o chłopcu-prostytutce? Barwny opis homoseksualnego półświatka w XIX-wiecznym Nowym Jorku. Bardzo interesujący, smakowity kąsek.\nLudi | 2014-03-01\nJa po prostu nie wiem, jak można tak komuś wepchnąć bohatera w serce, a potem zrobić z nim coś podobnego.\nI jeszcze to zakończenie. O ratowaniu honoru.\nKoniec konstruktywnego komentarza, nie dziś.\n[Schwarzwald]Podobało jej się to brzmienie: nazwa jej ulubionego ciasta, a zarazem coś równocześnie...\twięcej


Metamorfoza - niezwykła wystawa w Zespole Szkół Plastycznych w Radomiu | Echo Dnia Radomskie\nMetamorfoza - niezwykła wystawa w Zespole Szkół Plastycznych w Radomiu\nTadeusz Klocek 20 maja 2017, 18:57\nObok znanych mistrzów, są także prace radomian - wszystkie znalazły się na wystawie pod nazwą „Metamorfoza”, którą otwarto w sobotę, 20 maja w Zespole Szkół Plastycznych w Radomiu.\nPonad 60 obrazów autorstwa sławnych artystów, przedstawicieli młodego z nurtu surrealizmu i realizmu magicznego, można oglądać w Radomiu.\nWystawa została poświęcona pamięci Zdzisława Beksińskiego, niezwykłego malarza, który eksperymentował przez całe życie artystyczne szukając wzorców w fantastyce, kreśląc swe własne ścieżki w awangardzie. Celem autorów wystawy „Metamorfoza” było rozbudzenie w społeczeństwie wrażliwości na sztukę nowoczesną, rozpowszechnienie malarstwa z nurtu realizmu magicznego. Przedstawienie spojrzenia artystów polskich zarówno o uznanych już nazwiskach, takich jak choćby Rafała Olbińskiego, czy Karola Bąka, jak i młodych, początkujących, ale obiecujących twórców na zadany temat.\nSama wystawa była już prezentowana w Gdańsku i we Włocławku, a po Radomiu będzie też w Kołobrzegu i Wrocławiu. Do wystawy w Radomiu dołączyły dwie prace radomskich surrealistów - Jakuba Strzeleckiego i Dariusza Jędrasiewicza oraz praca Sylwi Malmon, uczennicy Zespołu Szkół Plastycznych, która zwyciężyła w konkursie organizowanym wśród uczniów radomskiego „Plastyka”. Wystawę będzie można oglądać do 30 czerwca.\nroksana 22.05.2017 12:48:29\nTakiego nagromadzenia kiczu, bezguścia i bełkotu intelektualnego nigdy nie widziałam. Jeśli takie wartości propaguje szkoła plastyczna to współczuję uczniom. Nota bene najlepszy obraz na tej wystawie namalowała uczennica tej szkoły. To jedyny plus tej wystawy. Gratuluję pani Dziewieckiej sprawności organizacyjnej, ale mogła charakter wystaw skonsultować z jakimś krytykiem sztuki, w końcu jest tylu znakomitych artystów, których można jako wzór pokazać uczniom. Spodziewałam się niskiego poziomu tej sztuki do pięt nie dorastającej Beksińskiemu, ale że aż będzie aż tak kiczowata to mnie zaskoczyło.


Mieszkaniec Przemyśla spowodował wypadek drogowy i uciekł. Podczas zatrzymania okazało się, że jest nietrzeźwy.\nWe wtorek, około godz. 15 na ul.Piłsudskiego mazda uderzyła w osobową hondę, której kierowca chcąc zawrócić w kierunku Krasiczyna prawidłowo zatrzymał się na prawym pasie jezdni i oczekiwał na możliwość wykonania manewru. Kierowca mazdy uciekł z miejsca zdarzenia.\nW chwili uderzenia z mazdy odpadła tablica rejestracyjna dzięki czemu policjanci łatwo ustalili sprawcę kolizji, którym się okazał 44 -letni mieszkaniec Przemyśla. Poszukiwany kierowca swój samochód zostawił w garażu znajomego.\nPodczas zatrzymania mężczyzny okazało się, że miał on ponad promil alkoholu w wydychanym powietrzu.\nKierowcy może grozić kara nawet do 2 lat pozbawienia wolności.


Korrigans - krasnale w koniczynie – GamesFanatic.pl\nHome | Targi w Essen | Essen 2014 | Korrigans – krasnale w koniczynie\nPosted by: Ink in Essen 2014, Gry dla dzieci, Gry rodzinne 1 grudnia 2014\t2 komentarze\nKorrigan jaki jest, każdy widzi – chociaż nie do końca. Wiadomo, że pochodzi wprost z Bretanii i wywodzi się z tamtejszego folkloru, ale dalej napotykamy już wiele rozbieżności. Według jednych wersji są to kobiety, rodzaj pięknych, kuszących syren, według innych paskudne karły. W jednych podaniach są zagubionymi duszami, w innych podstępnymi upiorami. W jednych tańczą wokół fontanny, w innych wodzą nieostrożnych ludzi do zguby.\nNa szczęście w najnowszej grze wydawnictwa Matagot spotkamy najbardziej przyjazny wariant korriganów. Pocieszny knypek w śmiesznym kapeluszu, coś w rodzaju irlandzkiego leprechauna, taki krasnal uganiający się po co zieleńszych łąkach w poszukiwaniu czterolistnej koniczyny. I złota. Najlepiej złota w klasycznym opakowaniu – czyli w garncu. Jak powszechnie wiadomo, takowe garnce regularnie znajduje się na końcu tęczy, więc wystarczy jedynie ów koniec tęczy zlokalizować. I o tym będzie omawiana gra – „Korrigans”.\nKorriganów nietypowa fizjonomia\nWykonanie „Korrigans” to również bajka. Piękne kolory i urocze ilustracje, skupiające się przede wszystkim na prezentowaniu tytułowych skrzatów użytkujących rozmaite naturalne środki transportu takie jak myszy czy wiewiórki, towarzyszyć nam będą tak na pudełku, jak i na zasłonkach graczy. Solidne menhiry z twardego plastiku stabilnie stoją wśród rozrzuconych po planszy żetonów – koniczynek. Najwspanialsze są jednak figurki samych korriganów. Każda z dziesięciu postaci jest inna – inny kapelusz, inna broda, inna postura – pełna indywidualizacja. Nie mogę również nie wspomnieć o wyprasce, w której nawet garniec ze złotem ma swoje specjalnej miejsce.\nZasłonki graczy – nie do końca potrzebne podczas rozgrywki\nKrótko mówiąc – wygląd i wykonanie gry są na najwyższym poziomie.\nKończmy jednak z podziwianiem okolicy i bierzmy się do roboty. Złoto samo się nie zbierze, nawet korriganom. A właśnie zbieranie złota, i to koniecznie w ilościach większych, niż czynią to przeciwnicy, jest naszym celem w rozgrywce. Znajdziemy je poukrywane wśród koniczyny (co nieco dziwne), pod menhirami (co nieco mniej dziwne) oraz, oczywiście, w garnku na końcu tęczy (co naturalne).\nPo rozłożeniu planszy dostrzegamy, że jest ona podzielona na różnokolorowe sektory, w każdym z nich umieszczamy losowo pewną ilość koniczyny oraz menhir. W wybranych sektorach początkowych lokujemy swoje plemię korriganów w składzie dość skromnym, bo dwukrasnoludkowym. I już możemy ruszać ku bogactwu.\nKamienie rzadkiej urody\nW każdej rundzie gracz wykonuje ruch jednym ze swoich krasnali. Na polu, na które trafi, podgląda wszystkie znajdujące się tam żetony koniczynek by sprawdzić, co się pod nimi kryje, a następnie wybiera jeden z nich i ukrywa za swoim parawanem. Co mianowicie może tam znaleźć? Złoto w rozmaitych ilościach albo jeden z sześciu gatunków zwierząt. Po co nam złoto tłumaczyć już nie trzeba, ale na co zwierzęta? To właśnie one są naszym środkiem transportu, każde z nich w inny sposób umożliwia nam forsowanie przeszkód pomiędzy polami. Wiewiórka przeskakuje nad bramami, kret „teleportuje” pomiędzy polami zawierającymi jego kopczyki, ptak przenosi między polami tego samego typu – i tak dalej. Dlatego prócz bezmyślnego zbierania waluty należy regularnie, szczególnie na początku, uzupełniać swój żywy inwentarz, by mieć jak największą elastyczność w dostawaniu się tam, gdzie chcemy. Dodatkowo warto też celować tak, by zebrać ostatnią koniczynkę z danego pola, co nagradzane jest możliwością zerknięcia pod stojący tam menhir i wykorzystania bonusu, który się tam znajduje.\nTak widzi planszę korrigan przemieszczający się za pomocą ptaka\nDruga rzecz, która dzieje się w każdej rundzie, to pojawienie się fragmentu tęczy. Losujemy z worka walec w jednym z siedmiu kolorów i ustawiamy na jednej z krawędzi planszy, gwarantując tym samym, że w tym rzędzie (lub kolumnie) na pewnie NIE pojawi się na koniec gry garnek ze złotem. W ten sposób wraz z kolejnymi rundami liczba możliwych miejsc, gdzie garnek faktycznie może się pojawić, robi się coraz mniejsza. Gra kończy się, kiedy wylosowany walec zablokowałby ostat9ni możliwy rząd.\nWtedy następuje ostatni, dodatkowy ruch. Gracz, który losował z worka jako ostatni musi teraz umieścić garniec złota na którymś z pozostałych, niezablokowanych pól – ale nie może być to pole, na którym stoją jego korrigany. Następnie każdy z graczy może wykonać jeden złożony ruch, wykorzystując do tego zwierzęta zbierane przez całą rozgrywkę – celem jest doprowadzenie obu swoich pionków na pole z garnkiem. Jeśli to się uda – zyskuje mnóstwo złota. Jeśli doprowadzi tylko jednego krasnala – nadal sporo. Jeśli nie zdoła doprowadzić żadnego… no cóż, raczej tej partii nie wygra.\nJeszcze raz krasnale wpatrujące się w obiekt swego pożądania\nPo zapowiedziach przed Essen, a później po przeczytaniu instrukcji, miałem wrażenie, że „Korrigans” mogą być sprytną, lekką grą logiczną, w której znajdziemy nawet element pseudodedukcyjny (szukanie garnka). Na oczekiwania wpływał też w pewien sposób fakt, że autorów, panów Urbona i Viallę, dotąd kojarzyłem z ultraciężkiego euro „Khronos”. Przyznam, że gra rozminęła się nieco z tymi oczekiwaniami.\nPierwszym ostrzeżeniem była dwustronna plansza, w której obie strony różnią się tylko jedną rzeczą – strona „zaawansowana” pozbawiona jest podpowiedzi, przez które granice można podróżować za pomocą jakich zwierząt. „To bez sensu” – pomyślałem sobie. Po co ukrywać przed graczami pomocną informację, która przyspiesza proces decyzyjny? Coś takiego miałoby sens w grze dla dzieci, aby ćwiczyć u nich pamięć i kojarzenie zasad, które nie są podane wprost na tacy.\nPo kilku partiach okazało się, że miałem rację i tak właśnie jest. „Korrigans” sprawia jednak wrażenie gry przeznaczonej głównie dla dzieci, albo dla dzieci z rodzicami. Nie twierdzę, że dorośli gracze nie mogą dobrze bawić się przy partii czy trzech, albo traktując rozgrywkę jako niezobowiązujące tło dla rozmowy, ale trudno będzie w grze znaleźć większą głębię.\nKorrigańskie środki lokomocji\nRuchy w większości przypadków są albo oczywiste, albo ich wybór jest mało znaczący. Wchodzimy na pole, na którym jest spory zasób koniczyny, wybieramy spośród niej albo żeton z dużą ilością złota, albo zwierzę, którego jeszcze nie mamy. Można trochę kombinować tak, żeby postarać się zbierać ostatnie koniczynki i zdobywać tym samym menhiry, ale bonusy pod menhirami nie są na tyle znaczące, żeby warto było zrobić z tego strategię – to raczej korzyść uzyskiwana przy okazji. Trochę większe szanse na to daje rozgrywka dwuosobowa, gdzie ze względu na zmianę pierwszego gracza tak naprawdę wykonuje się po dwa ruchy pod rząd, więc jest większa możliwość zrobienia czegoś przemyślanego.\nW budowaniu tęczy i zawężaniu obszaru, w którym pojawi się garniec złota również nie osiągniemy wielkiej finezji – ot, trzeba postarać się, żeby na końcu gry nasze krasnale znalazły się mniej więcej w okolicy ostatniej niezablokowanej kolumny – jeśli przy tym zebraliśmy trochę zwierząt, z dotarciem do złota nie powinno być wielkiego problemu. Przeważnie wychodziło nam, że maksymalnie jeden krasnal jednego z graczy tego celu nie osiągał.\nZ punktu widzenia tęczy\nJedyną kwestią, o którą rzeczywiście warto zadbać i dobrze ją wyczuć, jest równowaga między zbieraniem złota a pozyskiwaniem zwierząt, ale prawdę mówiąc, jak większość innych elementów, zależy to w równej, jeśli nie większej mierze od szczęścia (początkowego rozłożenia żetonów), co od realizacji planów.\nWyszło mi sporo krytycznych słów pod adresem „Korrigans”, ale trzeba mieć świadomość bardzo ważnej kwestii – cała ta krytyka odnosi się do gry ocenianej jako produktu dla dorosłych, znających planszówki graczy. Dla nich faktycznie niewielka decyzyjność i brak jakiejś głębi rozgrywki będzie wadą, być może dyskwalifikującą.\nI jeszcze rzut oka na wypraskę\nCo innego dzieci albo gracze zupełnie przygodni, na przykład niegrająca rodzina. Cudne wykonanie i uroczy klimat skrzatów pomykających po kolorowych polach na grzbietach rozmaitych zwierząt sprawdzą się idealnie i będą magnesem do rozgrywki. Niegłupia mechanika sprawi, że pociechy mogą pokombinować, poćwiczyć pamięć i umiejętność podejmowania wyborów z myślą o kolejnych ruchach, a rodzice nie zanudzą się przy tym na śmierć. Losowość na odpowiednim poziomie powinna sprawić, że nie będzie konieczności ewidentnego dawania forów młodszym graczom a czas rozgrywki można sprowadzić do pół godziny na partię. I dla takiego audytorium „Korrigans” ma szansę okazać się strzałem w dziesiątkę.\nDziękujemy firmie Matagot za przekazanie gry do recenzji.\nArnaud Urbon Korrigans Ludovic Vialla Matagot\t2014-12-01\nTagged with: Arnaud Urbon Korrigans Ludovic Vialla Matagot\nPrevious: Magnaci – konkurs!\nNext: El Gaucho – preriowe kostki\n1 grudnia 2014 at 20:13\nA jakbyś miał porównać z Niagarą?\n1 grudnia 2014 at 23:16\nTo nie jest dobre pytanie do mnie, bo jestem irracjonalnie bezkrytycznym fanem Niagary ;) Więc wolę Niagarę jako bardziej graczowską i sadystyczną, uwielbiam przerażenie w oczach przeciwników, którym zostają jedynki i dwójki na rękach i tyleż pól do wodospadu ;)\nKorrigansy są o tyle bardziej lajtowe, że tu nie bardzo jest co liczyć. Jest kombinowanie w kierunku znalezienia się pod koniec partii mniej więcej w okolicach potencjalnego garnka, ale jedyna większa kalkulacja jest dla jednego gracza przy jego ustawianiu, jeśli ma zacięcie, żeby spróbować innym uniemożliwić do niego dotarcie. Poza tym to jednak takie radosne skakanie między polami.\nA jeśli pytasz o porównanie dla dzieci? Nie, nie pytasz :P


Termin składania faktur za zakupione nawozy zostanie wydłużony do końca maja - Kobieta w sadzie\nMinister Kowalczyk zaznaczył, że procedura legislacyjna dotycząca rozporządzenia „nawozowego” nie została zakończona, „ale nie powinno być z tym żadnego problemu”. Dotyczy to wydłużeniu terminu na składanie wniosków o dopłaty bezpośrednie. Zaznaczył, że dopłaty do nawozów nie mogą być złożone przed wnioskami o dopłaty bezpośrednie.\n,,Termin składania wniosków zostanie wydłużony, żeby uwzględnić faktury za zakupione nawozy nawet 15 maja, natomiast nie będzie wydłużony sam termin zakupów, bo program był zatwierdzony w Komisji Europejskiej i każda zmiana wymagałaby ponownej akceptacji KE” – wyjaśnił wicepremier.\nSzef MRiRW uważa, że w tym roku cena nawozów nie powinna się odbić na wysokości plonów, „bo rolnicy generalnie kupowali nawozy”, a część miała jeszcze zapasy z ubiegłego roku. Najbardziej wrażliwe na nawożenie są: rzepak, kukurydza i buraki. Ale – jak mówił – same plony zależą nie tylko od nawożenia, ale także od wielu innych czynników, np. od kategorii gleby czy jej wilgotności.\nŹródło: polskiesadownictwo.pl PAP\nPoprzedni artykuł Szokująca cena czereśni! Skąd 260 złotych za kilogram?\nNastępny artykuł Uprawianie jabłek staje się nieopłacalne – alarmują sądeccy sadownicy.


Półbuty CLARKS - Un Aldric Step 261401408 Tan Leather - Brązowe eleganckie półbuty Clarks, z materiału, eleganckie, bez zapięcia. W wyprzedaży za 199.00 zł. - Eleganckie półbuty - Półbuty męskie - Obuwie męskie - Dla mężczyzn - Chillizet.pl\nPółbuty CLARKS – Un Aldric Step 261401408 Tan Leather\nZgrabne półbuty marki Clarks. Przyjemnie układająca się na stopie cholewka to skóra naturalna – licowa. We wnętrzu butów materiał, skóra. Komfort noszenia podnosi wkładka: skóra. Podeszwa solidna, jej główny składnik to wysokogatunkowe tworzywo. Model wyposażono w technologię Unstructured. skóra naturalna to ozdoba fasonu. To ponadczasowy, szykowny model.\ndla mężczyzn clarks pomarańczowe eleganckie półbuty eleganckie półbuty ze sklepu eobuwie.pl eleganckie półbuty bez zapięcia dla mężczyzn eobuwie.pl eleganckie półbuty clarks brązowe półbuty na co dzień męskie pomarańczowe półbuty na co dzień męskie brązowe eleganckie półbuty półbuty na co dzień męskie bez zapięcia


Więc chodź, pomaluj mój świat...: Koniec dobrego...\nWitajcie! Jak już każdy wie wszystko co dobre szybko się kończy. Czas przeleciał nieubłaganie i nadszedł dzień powrotu na zieloną wyspę. Za 2 godzinki czeka nas podróż na lotnisko a jutro już dl pracy i krzyżyki znowu odejdą na bok.\nPlan był taki że podczas pobytu w Polsce wyszyję magnolię. Niestety plan się nie powiódł, magnolia nieskończona. Wyląduje teraz na jakiś czas w szafce bo muszę teraz dokończyć haft na 50-te urodziny chrzestnej mojego męża. Narazie motyw który wyszywam pozostanie tajemnicą ale już niedługo się nim pochwalę.\nA tutaj zdjęcia magnolii. Jak widać dziury załatane, inwentaryzacja w końcu się skończyła ;-). Zaczęłam też największy kwiat:\nDziękuję Wam za podnoszenie na duchu odnośnie usuwania zębów. Jakoś to przetrwam i przynajmniej będę miała czas żeby do Was zaglądać :-).\nDzisiaj tak króciutko bo pakowanie czeka. Pozdrawiam was serdecznie!\nPosted by Kasia Krzyzyk at 9:31 am\nAnna S 15 January 2015 at 09:40\nTak to bywa z planami, ale życzę Ci żeby już niedługo udało się skończyć magnolię :) Szczęśliwego powrotu do domu!\nMałgorzata M 15 January 2015 at 09:43\nI tak sporo udało Ci się wyszyć, niebawem pewnie powstanie cały hafcik, dasz radę :D ja uwielbiam serię zielnikową i z przyjemnością oglądam te hafty na blogach, zapewne niedługo sama coś dziubnę na lnie może różę ;) ...miłej podróży, pozdrawiam :)\nJustyna Łuczaj 15 January 2015 at 09:43\nPięknie wychodzi ta magnolia:) Szkoda, że na jakiś czas musisz ją odłożyc, ale mam nadzieję, że nie na długo:)\nKarolina 15 January 2015 at 09:55\nPełna elegancja :)\nAnna M 15 January 2015 at 10:19\nno tak czas płynie nieubłaganie a tyle jest do zrobienia. Haft nie zając nie ucieknie - na szczęście :)\nmniej słów 15 January 2015 at 10:45\nfajnie, ze widać efekty. Marzę, ze kiedyś też znajdę czas, żeby wyszyć całą tą serię :) W tym roku planuję zacząć wyszywać któryś z owocków\nAga Jarzębinowa 15 January 2015 at 12:00\nPiękny kwiat! :) Jestem ciekawa motywu na urodziny...hmmm :)\nSpokojnego lotu! :)\nLuna-malutka 15 January 2015 at 12:07\nann_margaret 15 January 2015 at 13:59\nJak wspaniale wychodzi! Mam nadzieję, że szybko pochwalisz się ukończoną magnolią:)\nJoanna T 15 January 2015 at 14:06\nBędzie piękna, nawet jeśli ma poczekać by w pełni dojrzeć :)\nlejdi.ana 15 January 2015 at 16:50\nPrzepiękna jest ta magnolia!:)\nAnek73 15 January 2015 at 17:46\nPiękny haft! Mam nadzieję, że ukończysz go jak najszybciej :)\nEmmaja535 15 January 2015 at 20:08\nEch, cudenko. Pozdrawiam\nsylwuska 16 January 2015 at 16:44\ncudowny kwiat powstaje :) pozdrawiam\nChenia 17 January 2015 at 07:10\nPodziwiam za tempo! Moja magnolia czeka na dokończenie...\nAguska31 17 January 2015 at 10:51\nPiekne :) A zplanowaniem to tak juz jest :) Pozdrawiam :)\nJagna 18 January 2015 at 15:50\nMonika Blezień 22 January 2015 at 05:37\nPrzepiękna magnolia :)\nZarazy i inwentaryzacje...


Czy zielona kawa hamuje apetyt? – ALLNUTRITION Sklep\nHome/Artykuły/Czy zielona kawa hamuje apetyt?\nStrategie redukcji masy ciała obejmują modyfikację wielu aspektów codziennego życia. Poza tym, że należy dbać o regularną aktywność fizyczną, to kontrolować trzeba jeszcze podaż kalorii w diecie. Nie zawsze jest to takie łatwe, jak by mogło się wydawać – zwłaszcza kiedy proces odchudzania przedłuża się. Między innymi wtedy przydatne może być włączenie do diety produktów wykazujących potencjał w kierunku regulacji łaknienia. Jednym z popularnych preparatów stosowanych z nastawieniem na redukcję apetytu jest zielona kawa.\nCzym kawa zielona różni się od zwykłej?\nKawa zielona od zwykłej różni się między innymi stopniem przetworzenia. Nazwę zielonej kawy odnosi się do koloru ziaren, które nie zostały poddane procesowi prażenia. Proces ten charakterystyczny jest dla przygotowywania jednego z najpopularniejszych napojów na Świecie i pomaga uzyskać pożądane cechy aromatyczne. Zmianie właściwości sensorycznych towarzyszy również zmiana zawartości charakterystycznych związków bioaktywnych.\nJak wykorzystuje się ziarna zielone i prażone?\nWarto zwrócić uwagę na nieco inne metody wykorzystania tych dwóch rodzajów ziaren. Otóż kawę zieloną najczęściej poddaje się wysokoefektywnej ekstrakcji, po czym zamyka się w szczelnych kapsułkach lub tabletkach (ewentualnie proszku). Kawa tradycyjna poddawana jest mieleniu i ekstrakcji wodnej, która nie zawsze jest na tyle wydajna, aby wyciągnąć z ziaren pełnię związków prozdrowotnych.\nCo zawiera ekstrakt z zielonej kawy?\nEkstrakt z zielonej kawy zawiera szczególnie wysoką zawartość kwasu chlorogenowego. Jest to związek, którego ilość podczas prażenia ulega zredukowaniu. Jedną z różnic pomiędzy kawą zieloną a prażoną jest również zawartość kofeiny. Zielona zawiera jej zdecydowanie mniej, zatem może być dobrym rozwiązaniem dla niektórych osób o wysokiej wrażliwości na działanie tego związku.\nPreparaty zawierające ekstrakt z kwasem chlorogenowym dzięki swoim właściwościom popularne są zwłaszcza wśród osób dążących do utraty masy ciała, czy ogólnej poprawy zdrowia i prewencji niektórych schorzeń.\nJak zielona kawa obniża łaknienie?\nIstnieją liczne przesłanki pochodzące z badań naukowych wskazujące na to, że zielona kawa wpływa redukująco na łaknienie. Potencjalnym mechanizmem stojącym za działaniem obniżającym apetyt jest wpływ na gospodarkę glukozową organizmu i redukcję jej wahań. Proces ten odgrywa ważną rolę z punktu widzenia łagodzenia zmian metabolicznych związanych z otyłością, czy cukrzycą typu 2. Kolejną drogą, poprzez którą zielona kawa może obniżyć apetyt jest stymulacja układu nerwowego.\nMimo że zielona kawa zawiera mniej kofeiny, niż występuje w klasycznym naparze, to w pewnym stopniu również dzięki temu może się przyczynić do redukcji łaknienia. Zastosowana na około pół godziny przed posiłkiem (jednak nie przed pierwszym) w dawce 200 – 500 mg może pomóc zapanować nad apetytem m.in. kiedy chciałoby się sięgnąć po dokładkę.