Warszawa-mini by Festina s.c. - Issuu\nTEKST: RAFAŁ JABŁOŃSKI ZDJĘCIA: STANISŁAWA, JOLANTA I RAFAŁ JABŁOŃSCY\n20 31 25 32\n37 38 43 41 40 42\nStr. 4-7 HISTORIA Str. 8-13 II WOJNA ŚWIATOWA Str. 14-17 GETTO Str. 19-21 LEGENY Str. 22-25 ZNANI WARSZAWIACY Str. 26-33 STARE MIASTO Str. 34-37 NOWE MIASTO Str. 38-41 TRAKT KRÓLEWSKI Str. 42-47 ŁAZIENKI Str. 48-51 WILANÓW Str. 52-55 ŚRÓDMIEŚCIE Str. 55-59 NOWA ARCHITEKTURA Str. 60-63 OKOLICE 1. Zamek Królewski. 2. Pomnik Zygmunta Augusta.3. Pałac Pod Blachą. 4. Katedra św. Jana. 5. Kościół Matki Boskiej Bolesnej. 6. Pomnik Syreny. 7. Barbakan. 8. Pomnik Małego Postańca. 9. Kościół Paulinów. 10. Kościół Dominikanów. 11. Kościół Sakramentek. 12. Kościół Franciszkanów. 13. Pałac Sapiechów. 14. Kościół Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny. 15. Pomnik Powstania Warszawskiego. 16. Gmach Sądów. 17. Pałac Krasińskich. 18. Kościół NMP Królowej Korony Polskiej. 19. Pałac Paca. 20. Kościół Kapucynów. 21. Pomnik Getta. 22. Pomnik Umschlagpaltz. 23. Arsenał. 24. Ratusz. 25. Pałac Jabłonowskich. 26. Teatr Wielki. 27. Grób Nieznanego Żołnierza.28. Zachęta. 29. Kościół ewangelicko-augsburski. 30. Pałac Kultury i Nauki. 31. Kościół sw. Anny. 32. Pomnik Adama Mickiewicza. 33. Kościół Karmelitów Bosych. 34. Pałac Prezydencki. 35. Pałac Potockich. 36. Hotel Bristol. 37. Kościół Wizytek. 38. Uniwersytet Warszawski. 39. Kościół św. Krzyża. 40. Pałac Staszica. 41. Pomnik Mikołaja Kopernika. 42. Zamek Ostrogskich. 43. Pomnik Syreny. 44. Katedra praska sw. Floriana.\nWstęp Warszawa – najmłodsza stolica Europy – jest miastem zdługą historią. Już w X wieku na terenie dzisiejszego Bródna istniał zespół grodowy. W następnych wiekach pojawiły się osady Kamion, Targowe Wielkie i So lec. Ta ostatnia chroniona była przez powstały w XIII wieku gród warowny o nazwie Jazdów, położony na tere nie dzisiejszego Ogrodu Botanicznego. Gród, zniszczony przez najazdy litew sko-jaćwieskie, odbudowany został w zupełnie innym miejscu, bardziej odpowiadającym warunkom obrony. Prawdopodobnie książę mazowiecki Bolesław II wybrał to miejsce ze względu na wysoką skarpę i lepsze zaopatrzenie w wodę, dzięki pobli skim rzekom Drnie i Bełczącej (dziś\nPanorama Warszawy od strony Wisły, drzeworyt z „Con roku Bożego 1589”.\nSejm Polski U schyłku XVII wieku, miedzioryt Charles de La Haye.\nTrasa W-Z). Gród nazwano Warszawa (Warszowa) od imienia Warsz, często spotykanego w rodzie Rawiczów-Nie dźwiadków, będących właścicielami pobliskiego Solca. Z czasem powstał tu potężny zamek, a na południe od niego rozlokowało się miasto, które otoczono murem. Zastosowano tu popularny, w tych czasach, układ sza chownicowy z centralnie położonym rynkiem. Wybudowano kościół św. Jana, wybrano wójta, a we wzniesio\nWstęp nazwana Nowym Miastem. Tu rów nież wytyczono rynek z ratuszem, postawiono kościół, a o jej handlo wym charakterze świadczyły umiej scowione tu liczne spichrze, składy i warsztaty. Nie wzniesiono jednak murów obronnych. O dalszym rozwoju Warszawy zadecydowało powstanie jurydyk. Były to prywatne miasteczka magnac kie wyłączone spod władzy miasta. Miały własną administrację, a niektó re własny rynek i ratusz. Utrzymywały się do końca XVIII wieku. W miarę poszerzania się granic Rze czypospolitej – po unii polsko-litew skiej – Obojga Narodów istotne stało się centralne położenie Warszawy. Tu zbiegały się ważne szlaki komuni kacyjne państw, tu również odbywały się, od 1569 roku, walne sejmy koron ne (ogólnopolskie). Na te zgromadze\nnstitucie Seymu Walnego Warszawskiego\nnym na przełomie XIV i XV wieku ratuszu obradowała Rada Miejska. Książę Janusz I Starszy postanowił uczynić z Warszawy stolicę Księstwa Mazowieckiego. Tu odbywały się waż ne zgromadzenia książęce, tu też, w kościele św. Jana, chowano docze sne szczątki kolejnych władców mazo wieckich. W początkach XIV wieku na północ od Starego Miasta, za bramą Nowomiejską, zaczęła pow stawać nowa, handlowa osada\nWidok Warszawy, sztych Bernarda BellottaCanaletta z XVIII wieku.\nWstęp nia zjeżdżali przedstawiciele magna terii i szlachty ze wszystkich ziem Rzeczypospolitej. Tu również odby wały się od 1573 roku, tradycyjnie na polach Woli, elekcje królów polskich. Trzeci z rzędu sejm elekcyjny wybrał na króla, pochodzącego ze Szwecji, Zygmunta III Wazę. Po pożarze zamku wawelskiego w 1596 roku, król podjął decyzję o przeniesieniu stolicy z Kra kowa do Warszawy. Oprócz spraw państwowych wpływ na nią miała tęsknota monarchy do swej ojczyzny,\nWidok Rynku Starego Miasta z 1900 roku.\ntak oddalonej od Krakowa. Warszawa stała się centrum politycznym i gos podarczym kraju. Wokół dworu, dla którego przebudowano zamek, gro madzili się magnaci, szlachta, artyści i handlarze. Przyjmując dużą liczbę przybyszów, miasto rozrastało się, dając miejsce nowym pałacom i kamienicom. Za czasów królów z dynastii saskiej (Augusta II i III) nastąpiło krótkie oży wienie budowlane. Prace prowadzo no na Zamku Królewskim, gdzie utworzono nowe sale z imponującą Izbą Poselską na czele. 3 maja 1791 roku, właśnie w niej, odbyło się uch walenie pierwszej, w Europie, demo kratycznej konstytucji. Niezwykły rozwój Warszawy nastą pił za czasów ostatniego króla Polski Stanisława Augusta Poniatowskiego.\nWidok Warszawy według miedziorytu w książce S. Stawickiego z 1662 roku.\nWstęp Najlepsi architekci przebudowali Za mek Królewski, a dawną Łaźnię Lubo mirskiego przerobiono na letnią rezydencję króla. Okres rozbiorów Polski, który trwał, z przerwami, 120 lat, sprowadził War szawę do roli miasta prowincjonalne go. Zrywy powstańcze, takie jak pow stanie kościuszkowskie, listopadowe i styczniowe, zwiększały jedynie ucisk okupanta. Całkowitą odnowę przyniosło odzy skanie niepodległości w 1918 roku. Powstawały nowe dzielnice – Żoliborz, Bielany, Saska Kępa. Wybudowano lotnisko na Okęciu. Rok 1939 był dla Warszawy zapo wiedzią przyszłych nieszczęść. Już od 1 września mieszkańcy miasta prze żywali bombardowania niemieckie, w wyniku których spłonął m.in. Za mek Królewski. Całkowitą zagładę Warszawy przyniósł rok 1944. Po powstaniu, które trwało 63 dni, Niem cy systematycznie grabili i podpalali miasto. Tuż po zakończeniu wojny warsza wiacy przystąpili do podźwignięcia z ruin swego miasta. Odbudowano Stare Miasto, większość pałaców i zabytkowych kamienic. Ale prawdziwy rozwój Warszawy nastąpił po 1989 roku, w III Rzeczy pospolitej. Przywrócenie demokracji i gospodarki wolnorynkowej pozwo\nPowstanie warszawskie. Powstaniec w czasie bitwy.\nliło jej mieszkańcom na nadrobienie strat powstałych w PRL-u. Na każ dym kroku widać wkraczającą nowo czesność. Rynek Starego Miasta w 1945 roku.\n2 Wojna Światowa bojowego ducha narodu. Po agresji ZSRR na Polskę 17 września 1939 roku hitlerowcy, zgodnie z umową między oboma krajami, która rozbiór Polski łączyła z kapitulacją stolicy, przy stąpili do eskalacji działań wojennych. 17 września zbombardowali Zamek Królew ski, a 25 przeprowadzili nalot dywanowy Luftwaffe, który zniszczył 12% zabudo wy miasta. Zginęło wtedy około 10 tysię cy mieszkańców, a 35 tysięcy zostało rannych. Warszawa ostatecznie skapitulowała 28 września, a dwa dni później zaczęły do miasta wkraczać pierwsze oddziały niemieckie. Do niewoli dostało się około 120 tysięcy żołnierzy polskich. Rozpoczęła się okupacja hitlerowska, w czasie której stosowano terror. 26 października Niem cy utworzyli na terenie Polski Generalne Gubernatorstwo, którego stolicą został Kraków. Warszawa w odwecie za obronę miała pozostać w ruinie, a Zamek Kró\nBombardowanie Warszawy. Wrzesień 1939 roku.\n1 września 1939 roku wojska niemieckie rozpoczęły działania zbrojne na terenie Polski, atakując jednocześnie z trzech stron. Zdecydowana przewaga militarna Niemiec spowodowała szybkie załama nie się obrony polskiej. Już 8 września nastąpiły ataki na Warszawę pierwszych oddziałów niemieckich 4 dywizji pancer nej generała Reinhardta, a w dniach 1315 września miasto zostało całkowicie okrążone. Komisaryczny prezydent War szawy i komisarz cywilny jej obrony Stefan Starzyński odmówił ewakuacji wraz z rządem RP i przejął organizację obrony miasta. Zasłynął żarliwymi prze mówieniami radiowymi, które wspierały\nPłonący zamek warszawski we wrześniu 1939 roku.\n2 Wojna Światowa lewski uszkodzony nalotami Niemcy pla nowali zburzyć. Według wytycznych złożonych przez Hitlera na ręce general nego gubernatora Hansa Franka w dniu 4 listopada 1939 roku Warszawa miała zostać sprowadzona do rzędu miast pro wincjonalnych. Wprowadzono godzinę policyjną, rozpoczęły się liczne areszto wania, szczególnie warszawskiej inteli gencji, egzekucje i wywózki do obozów koncentracyjnych. Miejscem przetrzy mywania więźniów politycznych był Pawiak, z którego wysyłano do miejsc egzekucji w okolicach Warszawy, np. w Palmirach. Miejscem tortur ludzi zatrzy manych w tzw. łapankach stało się rów nież więzienie gestapo w Alei Szucha. Mimo to duch oporu w mieszkańcach nie zanikł. Już 27 września 1939 roku powstała podziemna organizacja Służba Zwycięstwu Polski, przemianowana w listopadzie na Związek Walki Zbrojnej, kierowany przez płk. Stefana Rowec kiego, pseudonim „Grot”, w 1942 roku rozkazem gen. Władysława Sikorskiego przekształcona w Armię Krajową. W kon spiracji brała również udział młodzież skupiona w Związku Harcerstwa Pol skiego, znanego pod kryptonimem Szarych Szeregów. Warszawa przestała być stolicą Polski, ale stała się stolicą Polskiego Państwa Podziemnego, w któ rym zajmowano się wydawaniem prasy, ratowaniem zabytków, tajną działalno ścią oświatowo-kulturalną, ale przede wszystkim licznymi akcjami zbrojnymi i sabotażem. Do 1942 roku władze ZWZ propagowały hasła biernego oporu wobec okupanta, licząc się z akcjami\nObrona lotnicza Warszawy we wrześniu 1939 roku.\nodwetowymi wobec mieszkańców War szawy. Prowadzono jedynie ograniczone akcje sabotażowe oraz działania organi zacyjne polegające m.in. na zdobywaniu broni, wywiadzie i kontrwywiadzie oraz walce ze szpiclami. W 1942 roku nastąpiła zmiana sytuacji politycznej. Niemcy ponosili klęski na wszystkich frontach walki. Nasilił się również terror wobec warszawiaków. W związku z tym zmodyfikowano takty kę ruchu oporu wobec okupanta; przy stąpiono do bardziej intensywnych spo sobów walki. W 1943 roku wewnątrz Armii Krajowej utworzono strukturę przeznaczoną do organizacji walki zbroj nej, zwaną Kedywem. Zwiększyła się liczba akcji zbrojnych prowadzonych\nwolenia Narodowego podporządkowa ny naszemu wschodniemu sąsiadowi. W dowództwie AK powstał plan „Burza”, który polegał na przeprowadzeniu ataku na tyły wojsk niemieckich, by następnie ujawnić się przed władzami radzieckimi jako pełnoprawni przedstawiciele naro du polskiego. Odbicie stolicy z rąk Niem ców stało się głównym elementem tej strategii. 26 lipca rząd Polski znajdujący się w Londynie upoważnił dowódcę AK gen. Bora-Komorowskiego do rozpoczę cia powstania w Warszawie. W związku z dotarciem wojsk radzieckich na przed pola miasta zdecydowano w dniu 31\nprzez różne jednostki. Polegały one m.in. na zamachach na funkcjonariuszy reżi mu. Jedną z najbardziej efektownych akcji był atak na gen. mjr. Franza Kut scherę, dowódcę SS i policji na Warszawę w 1944 roku. Często prowadzono akcje odbijania więźniów. Najsłynniejsza z nich odbyła się pod Arsenałem w 1943 roku, kiedy to uwolniono z rąk gestapo Jana Bytnara. Wraz ze zbliżaniem się wojsk radziec kich do stolicy narastała groźba uzależ nienia terytorium Polski od Związku Radzieckiego, tym bardziej, że 21 lipca 1944 roku powstał Polski Komitet Wyz\n2 Wojna Światowa lipca o rozpoczęciu dnia następnego walk o godzinie 17.00, zwanej godziną „W”. Strona polska liczyła w pierwszych dniach walk około 50 tysięcy żołnierzy, dysponujących jedynie tysiącem karabi nów, trzystoma pistoletami maszynowy mi, kilkoma granatnikami, moździerzami i bronią przeciwpancerną, 40 tysiącami granatów ręcznych i 12 tysiącami butelek zapalających. Amunicji starczyłoby na dwa, może trzy dni walk. Po stronie nie mieckiej walczyło początkowo około 15 tysięcy żołnierzy, do których w dniach 3 i 4 sierpnia dołączyły posiłki złożone z esesmanów i policjantów. Byli oni świet\nPowstańcy wychodzący z kanałów, 1944 rok.\nPowstańcy „Rybak” i „Kajtek”.\nnie uzbrojeni w broń ciężką i maszyno wą, mieli czołgi i samochody pancerne. Jednostki niemieckie skupione były w specjalnie przygotowanych obiektach umocnionych bunkrami i drutem kolcza stym. Dla Hitlera wybuch powstania był całkowitym zaskoczeniem i wywołał jego wściekłość. Wraz z Himmlerem wydał sławny rozkaz nr 1 nakazujący: „Każdego mieszkańca należy zabić, nie wolno brać żadnych jeńców, Warszawa ma być zrównana z ziemią i w ten sposób ma być stworzony zastraszający przykład dla całej Europy”. W tym samym czasie Stalin, dla którego Warszawa wraz z twierdzą Modlin była ważnym punk\n2 Wojna Światowa tem strategicznym, wstrzymał, rozka zem z dnia 5 sierpnia, wszelkie działania na froncie warszawskim, intensyfikując jednocześnie walkę na innych kierun kach. Sowieci wstrzymali się nawet od zdobycia lotniska na Okęciu, z którego dokonywano nalotów na Warszawę, co wręcz dziwiło samych Niemców. Utru dniano loty wahadłowe aliantów zachod nich ze zrzutami i zwalczano, zwłaszcza te oddziały AK w terenie, które mogły przyjść z pomocą powstańcom. Jedno cześnie opracowano plany operacji oskrzydlającej, w celu oswobodzenia Warszawy, ale miały one poczekać około pięciu tygodni. Tym samym Stalin wydał wyrok na Warszawę. Niemcy stacjonujący w Warszawie zdobyli informacje o rozpoczęciu pow stania. W związku z tym pierwszy atak oddziałów polskich nie powiódł się tak, jak to zakładano. 5 sierpnia Niemcy po\nreorganizacji przystąpili do kontrnatar cia, które sprowadziło oddziały polskie do obrony odosobnionych rejonów mia sta. Na ulicach budowano barykady, wal czono o każdy dom i skrawek ziemi. W walkach brała udział również ludność cywilna, nawet dzieci. Okupanci, nie mogąc uzyskać rozstrzygnięcia w jed nym uderzeniu, obrali taktykę spalonej ziemi; użyli miotaczy ognia, artylerii, samolotów oraz samobieżnych min typu „Goliat” i „Tajfun”, sterowanych przewo dowo, wyposażonych w potężne ładunki wybuchowe. Dużym wsparciem dla powstańców były, zorganizowane już od 4 sierpnia, zrzuty zaopatrzenia przez samoloty RAF, które pilotowali również polscy lotnicy. Niestety, ze względu na duże straty samolotów oraz ograniczone tereny zrzutu zajęte przez powstańców z 230 ton zrzuconych nad Warszawą do powstańców dotarło niecałe 50. W dniach 13-15 września ofensywa radziecka wyparła Niemców z prawo brzeżnej części Warszawy, a w dniach 16-22 września 1 Armia Wojska Polskiego sforsowała Wisłę i zajęła przyczółki na Czerniakowie, Powiślu i Żoliborzu. Nieste ty, bez wsparcia głównych sił radzieckich desant się nie powiódł. Mimo to walki trwały nadal, ale opór powstańców stopniowo słabł, a wojska niemieckie opanowywały coraz to nowe dzielnice. Po upadku Starego Miasta powstańcy przedostali się kanałami do Śródmieścia, gdzie kontynuowali walkę. Najdłużej bronił się Żoliborz, który padł 30 wrze śnia.\nPalenie Warszawy przez Niemców w 1945 roku.\nRynek Starego Miasta, strona Kołłątaja w 1945 roku.\nDo podpisania aktu kapitulacji doszło w Ożarowie w nocy z 2 na 3 październi ka. Bilans strat powstańczych był wyjąt kowo krwawy. Z 50 tysięcy powstańców zginęło około 10 tysięcy, a 25 tysięcy było rannych. Straty cywilów określa się na 150 tysięcy. Około 25% zabudowy mia sta zostało zburzone, w gruzach legły wszystkie zabytki, gmachy użyteczności publicznej oraz mosty. Po kapitulacji Niemcy rozpoczęli planowe wyburzanie miasta przy użyciu ładunków wybucho wych i miotaczy ognia. Do stycznia 1945 roku 70% miasta legło w gruzach. Bilans powstania warszawskiego nie jest jednoznaczny. Było ono fenomenem\nw skali okupowanej Europy – żadne mia sto nie broniło się tak długo, angażując do walki tak dużą część mieszkańców. Było też rozpaczliwą próbą zachowania niepodległości kraju przed narzuceniem przez Stalina rządów komunistycznych, których symbolem był PKWN. Polska zdradzona przez swoich sojuszników we wrześniu 1939 roku oraz w Teheranie w 1943 roku, nie miała jednak na to szans. Strefy wpływów zostały już podzie lone. Narodowi polskiemu pozostał jedy nie honor i płynące w świat przesłanie: tak walczy o wolność naród polski.\nŻydzi wyprowadzani z getta.\ndzić koleją, a na terenie Warszawy w tramwajach wydzielono osobne miej sca dla Żydów. Wprowadzono przymus pracy, którą opłacano jedynie skromnym posiłkiem. Od kwietnia 1940 roku rozpo częły się wystąpienia antyżydowskie opła cane przez Niemców i wykorzystywane propagandowo. Mimo to miały miejsce migracje do Warszawy osób pochodzenia żydowskiego z terenów frontowych włą czonych do Rzeszy i z okolic miasta. Od początku 1940 roku rozpoczęły się przy gotowania do stworzenia wyodrębnionej dzielnicy tylko dla Żydów. Rozporządzenie z dnia 2 października 1940 roku podpisa ne przez gubernatora Fischera nakazywa ło wszystkim Żydom przeprowadzkę na\nJuż od pierwszych dni okupacji niemie ckiej w Warszawie ludność pochodzenia żydowskiego podlegała innemu trakto waniu niż reszta społeczności. Okupanci jako Żydów uznawali tych, których przy najmniej troje dziadków należało do żydowskiej gminy wyznaniowej. W kon sekwencji wśród osób represjonowanych znalazło się wiele osób zasymilowanych, uważających się za Polaków, będących nawet wyznania chrześcijańskiego. Od 1 grudnia 1939 roku Żydzi byli zobowiąza ni do noszenia opasek z gwiazdą Dawida, co ułatwiało szykany i represje, takie jak rabunki, pobicia, obcinanie brody. Zablo kowano konta bankowe, zamknięto księ garnie, szkoły żydowskie, zabroniono jeź\nGetto Warszawskie teren getta. 16 listopada Żydowska Dziel nica Mieszkaniowa została otoczona wysokim na trzy metry murem, zwień czonym drutem kolczastym. Obejmowała ona obszar około 307 ha, na którym umieszczono około 450 tysięcy Żydów. Składała się z dwóch części: tzw. dużego i małego getta, połączonych ze sobą drewnianym mostem, przerzuconym nad ulicą Chłodną, należącą do dzielnicy tzw. aryjskiej. Funkcje administracyjne powie rzono Radzie Żydowskiej –Judenratowi, oraz Żydowskiej Służbie Porządkowej – znienawidzonej formacji policyjnej, które wykonywały zarządzenia władz niemiec kich. W getcie były fatalne warunki miesz kaniowe i sanitarne. Panował wielki ścisk. Na 1 km2 przypadało 146 tysięcy miesz\nGetto. Ciała pomordowanych Żydów, kwie cień 1943 rok.\nkańców, którzy tłoczyli się po 8-10 osób w jednej izbie. Nie wywożono nieczysto ści, co powodowało szerzenie się różnych chorób. Często przez kilka dni nie chowa no zmarłych. Mieszkańcy getta nie mieli żadnych dochodów, a ich majątki zostały skonfiskowane. Racje żywnościowe ogra niczały się często do mniej niż 200 kalorii dziennie, co powodowało, że głównym zajęciem było zdobywanie pożywienia. Na dużą skalę rozwinął się tzw. szmugiel prowadzony często przez grupy prze stępcze. Pomoc szła spoza murów getta, przemycana podkopami, dziurami w mu rze czy poprzez przekupywanych niemie ckich policjantów. W tym procederze szczególnie przydatne były dzieci żydow skie, łatwo prześlizgujące się przez różne otwory i kanały. Udawało się również wyprowadzać na zewnątrz murów prze de wszystkim dzieci, którym w ten sposób ratowano życie. Śmiertelność w getcie była bardzo duża – do lipca 1942 roku zmarło około 100 tysięcy osób. W dniu 22 lipca 1942 roku kordon policji niemieckiej i żydowskiej otoczył getto\nSprzedawca opasek w getcie, 1940 rok.\nGetto Warszawskie moladę na drogę, a rodziny nie będą roz łączane, zgłosiły się tłumy wynędzniałych, chorych ludzi. W pierwszej kolejności wywożono osoby niezdatne dla niemiec kiej gospodarki wojennej. Ewakuowano całe przytułki, szpitale i zakłady opiekuń cze dla dzieci. Wtedy to, w dniu 5 sierpnia 1942 roku, poszedł na śmierć, na czele kolumny dzieci ze swojego schroniska, Janusz Korczak, wybitny pisarz i pedagog. We wrześniu wywieziono personel Judenratu i żydowskiej policji, której nie pomogło wysługiwanie się hitlerowcom. Akcja deportacyjna trwała do 21 września 1942 roku i objęła około 310 tysięcy Żydów. Po tej akcji pozostało w okrojo nym getcie około 30 tysięcy osób mają cych zaświadczenia o przydatności do pracy i około 30 tysięcy mieszkających nielegalnie. 16 kwietnia 1943 roku Himmler polecił całkowitą likwidację getta. W dniu 18 kwietnia Niemcy przeprowadzili ponow ną wywózkę, ale spotkali się z czynnym\nBudowa muru getta warszawskiego w 1940 roku.\ni ogłoszono rozporządzenie o przymuso wym wysiedleniu ludności „na wschód”. Każdemu pozwolono zabrać 15 kg baga żu, pieniądze i kosztowności. Wyznaczono kontyngent dzienny: początkowo na 6 tysięcy osób, później więcej. Akcję prze prowadzano w ten sposób, że otaczano kolejno poszczególne domy lub rewiry i wyrzucano wszystkich z mieszkań. Opor nych mordowano na miejscu. Uformo wane kolumny kierowano na tzw. Um schlagplatz (plac przeładunkowy) przy ulicy Stawki, gdzie znajdowała się boczni ca kolejowa do Dworca Gdańskiego. Bijąc i popychając pałkami, ładowano ludzi do wagonów, które jechały na wschód. Nieliczni uciekinierzy z transportów po kilku dniach przynieśli tragiczną informa cję, że pociągi kierowane są do stacji Treblinka niedaleko Małkini, gdzie zorga nizowano obóz masowej zagłady, z ko morami gazowymi. Wagony wracały do Warszawy puste. Mimo tych wieści lud ność żydowska szła biernie na śmierć. Po ogłoszeniu przez Niemców, że każdy zgłaszający się otrzyma 3 kg chleba i mar\nRuiny getta po upadku powstania.\nKościół św. Augustyna. Jedyny nie zniszczony budynek getta warszawskiego.\noporem, który w dniu następnym przero dził się w powstanie. Opór oddziałów żydowskich był dla Niemców całkowitym zaskoczeniem. Do godz. 14.00 wszystkie oddziały niemieckie zostały, z dużymi stratami, wyparte z getta. Niemcy zmieni li taktykę, postanowili demolować i pod palać, jeden po drugim, domy w getcie. Nad miastem rozpostarła się łuna poża rów. Ta metoda dawała rezultaty. 8 maja odkryto bunkier dowództwa Żydowskiej Organizacji Bojowej, z Mordechajem Anielewiczem na czele, które z braku możliwości obrony popełniło samobój stwo. 16 maja niemiecki dowódca płk. Jürgen Stroop wydał rozkaz o wysadzeniu\nw powietrze Wielkiej Synagogi na Tłomac kiem, uznając ten dzień za zniszczenie Żydowskiej Dzielnicy Mieszkaniowej. Getto warszawskie zostało zrównane z ziemią z wyjątkiem kilku kościołów i więzienia na Pawiaku. Większość jego mieszkańców zginęła w walkach lub została wywieziona do Majdanka i tam zamordowana w komorach gazowych. Ocalała jedynie nieliczna grupa uciekinie rów na stronę polską.\nLegendy WARS I SAWA Dawno, dawno temu nad Wisłą stała maleńka chatka, a w niej mieszkali rybak Wars i jego żona Sawa. Pewnego razu w okolicy tej polował Ziemiomysł – pan pobliskich ziem. W pościgu za zwierzyną książę odłączył się od orsza ku i zagubił w kniei. Wieczór już się zbliżał, a książę nie mógł znaleźć powrotnej drogi. W końcu dotarł na brzeg Wisły, gdzie zobaczył chatkę Warsa i Sawy. Ponieważ w nocy niebez piecznie było samemu chodzić po pusz czy, książę zapukał do chatki i poprosił o schronienie. Wars i Sawa ugościli nie znajomego bardzo serdecznie. Nakar mili go i zaoferowali mu nocleg, a książę przyjął to z wdzięcznością. Rankiem książę podziękował ubogim rybakom za pomoc; powiadano, że rzekł im wtedy: „Nie zawahaliście się przyjąć pod swój dach nieznajomego i urato waliście go od głodu, chłodu, a może Bazyliszek na rynku Starego Miasta.\nPomnik Warsa i Sawy.\ni dzikich zwierząt. Dlatego ziemie te na zawsze Warszowe zostaną, aby wasza dobroć nie została zapomniana”. BAZYLISZEK Dawno, dawno temu w piwnicach kamienicy przy ulicy Krzywe Koło żył straszliwy potwór wykluty z jaja złożo nego przez siedmioletniego koguta, a wysiedzianego przez jadowitego węża, zwany Bazyliszkiem. Miał głowę koguta i tułów kolczastego węża. W lochu pilnowanym przez bestię znaj dowały się niezliczone skarby, których nikt jednak nie mógł zdobyć, ponieważ\nLegendy Bazyliszek potrafił zabijać wzrokiem. Każdy, na kogo spojrzał, zamieniał się w kamień. Razu pewnego dzielny szewczyk postanowił zdobyć skarb strzeżony przez Bazyliszka. Długo myślał, jak przechytrzyć potwora. Z kramu znajdu jącego się na rynku staromiejskim zabrał duże lustro i wziął ze sobą do piwnicy. Kiedy usłyszał ryk zbliżającego się Bazyliszka, wysunął zwierciadło zza węgła tak, aby smok mógł się w nim przejrzeć. Bazyliszek spojrzał w lustro skamieniał na widok własnego odbicia. Sprytny szewczyk dzięki temu zdobył wielkie bogactwo.\nZŁOTA KACZKA Przed wielu, wielu laty w podziemiach pałacu Ostrogskich, w małym jeziorku pływała kaczka o złotych piórach. Była to podobno zaczarowana księżniczka, która pilnowała ogromnych skarbów. Wśród warszawiaków krążyły legen dy o tych bogactwach, ale nikomu nie udało się ich zdobyć. Pewnego razu biedny szewczyk postanowił poszukać skarbu. Kiedy zszedł do podziemi pała cu, rzeczywiście spotkał złotą kaczkę. Zaproponowała mu próbę. Dostanie sto dukatów, które musi w całości wydać do zachodu słońca, ale tylko na siebie. Nie wolno mu dzielić się tymi\nZłota Kaczka w fontannie przy ulicy Tamka.\nLegendy nią monetę do czapki biedaka. W tym momencie wszystkie przedmioty, które kupił, znikły i znów był ubrany w lichą sukmanę. Nie dotrzymał zawartej ze złotą kaczką umowy i czar prysł. Żołnierz współczuł szewczykowi, ale powiedział mu, żeby się nie martwił, bowiem majątek zdobyty uczciwą pracą zostanie przy nim na zawsze wraz z wdzięcznością i szacunkiem ludzi. SYRENKA Za pradawnych czasów przypłynęły z Atlantyku na wody Bałtyku dwie sio stry – syreny; piękne kobiety z rybimi Syrenka na wiadukcie Markiewicza.\nSyrena na Wybrzeżu Kościuszkowskim.\npieniędzmi z nikim innym. Jeśli szew czyk tego dokona, dostanie w nagrodę cały skarb. Jeśli nie, wszystko, co kupi za te pieniądze, zniknie, a on sam nie znaj dzie więcej drogi do podziemi. Szewczyk zgodził się na postawione mu warunki. O wschodzie słońca ruszył na zakupy. Cały dzień wydawał pieniądze otrzy mane od kaczki. Sprawił sobie nowe wytworne ubranie, złotą karetę, jadł, pił i szastał na lewo i prawo. Wydał prawie całą sumę i tuż przed końcem dnia został mu już tylko jeden dukat. Kiedy wracał do pałacu, spotkał żoł nierza – weterana, który z nędzy musiał żebrać na kawałek chleba. Szewczyka wzruszył ten widok, więc wrzucił ostat\nLegendy ogonami, zamieszkujące w głębinach mórz. Jedna z nich upodobała sobie skały w cieśninach duńskich i do tej pory można ją zobaczyć siedzącą na skale u wejścia do portu w Kopen hadze. Druga dopłynęła aż do Gdańska, wiel kiego nadmorskiego portu, a potem Wisłą popłynęła w górę jej biegu. Według legendy u podnóża dzisiejsze go Starego Miasta, mniej więcej tam, gdzie obecnie znajduje się jej pomnik, wyszła z wody na piaszczysty brzeg, aby odpocząć, a że miejsce się jej spodobało, postanowiła tu zostać. Rychło rybacy zauważyli podczas poło\nwu, że ktoś wzburza fale Wisły, plącze sieci i wypuszcza ryby z więcierzy. Ponieważ jednak syrena oczarowywała ich swym pięknym śpiewem, nic jej nie zrobili. Pewnego razu bogaty kupiec zoba czył syrenę i usłyszał, jak przecudnie śpiewa. Szybko przeliczył, ile zarobi, jeżeli uwięzi syrenę i będzie ją pokazy wać na jarmarkach. Podstępem ujął syrenę i zamknął w drewnianej szopie, bez dostępu do wody. Skargi syreny usłyszał młody parobek, syn rybaka, i z grupką przyjaciół w nocy ją uwolnił. Syrena z wdzięczności za to, że miesz kańcy stanęli w jej obronie, obiecała im, że w razie potrzeby oni też mogą liczyć na jej pomoc. Z tego właśnie powodu warszawska syrena jest uzbrojona – ma miecz i tarczę dla obrony tego miasta.\nSamochód marki Syrena produkowany w Warszawie w latach 1957-83.\nZnani Warszawiacy Fryderyk Chopin (1810-49) Wybitny kompozytor i pianista o sławie międzynarodowej. Urodzony w Żelazowej Woli koło Łowicza w rodzinie Mikołaja Chopina, Fancuza z Lotaryngii, i polskiej szlachcianki Justyny z Krzyżanowskich. Ojciec Chopina pracował w Żelazowej Woli jako domowy nauczyciel hrabiego Fryderyka Skarbka, właściciela tutejszych dóbr. Rodzina Chopinów mieszkała w jed nej z oficyn istniejącego w Żelazowej Woli dworu. Oboje rodzice Fryderyka byli muzykalni: ojciec grał na skrzypcach i na flecie, a matka na fortepianie. Już jesienią 1810 roku rodzina Chopinów przeprowa dziła się do Warszawy. Tu Fryderyk pobie rał nauki gry na fortepianie, najpierw u swojej matki, później u Wojciecha Żywnego z Czech. Już w wieku siedmiu lat Chopin podjął pierwsze próby kompozy torskie. Powstały wtedy dwa polonezy: g-moll i B-dur. Mając zaledwie osiem lat, Fryderyk po raz pierwszy wystąpił publicz nie, wzbudzając zachwyt i stając się poszukiwaną atrakcją salonów warszaw skich. Gdy ukończył latpiętnaście, ukazały się drukiem jego dwa pierwsze mazurki: G-dur i B-dur, oraz Rondo c-moll. W latach 1826-29 Chopin rozwijał swój talent w Warszawskiej Szkole Głównej Muzyki pod kierunkiem Józefa Elsnera. Zwolniony z zajęć gry na fortepianie, ze względu na nieprzeciętny sposób i charakter gry, pobierał nauki kompozycji i harmonii. Po krótkim pobycie w Wiedniu Chopin wyjechał do Paryża, gdzie osiadł na stałe. Żegnany przez swoich przyjaciół i nauczy\nFryderyk Chopin pędzla Eugène Delacroix.\nciela na rogatkach warszawskich, otrzy mał w prezencie urnę z ziemią ojczystą, która później została rozsypana na grobie artysty. Do kraju rodzinnego już nie powrócił. W Paryżu Chopin prowadził życie wirtuoza, który, podziwiany przez tamtejsze elity, koncertował, kompono wał i dawał lekcje gry na fortepianie. Tutaj poznał znaną pisarkę Aurorę Dudevant, występującą pod pseudonimem George Sand, z którą przeżył kilkuletni romans. Razem wyjechali na hiszpańską Majorkę, by tam podreperować podupadające zdrowie Fryderyka. Chopin chory był na gruźlicę, choć długo lekarze jego dolegli wości uznawali za niegroźne bóle gardła.\nZnani Warszawiacy nad Wisłą”, która rozegrała się w dniach 12-25 sierpnia 1920 roku pomiędzy woj skami polskimi a armią radziecką, dowo dzoną przez generała Tuchaczewskiego. Bitwa ta uznana została za jedną z prze łomowych w historii świata. Jej przebieg zdecydował o zachowaniu niepodległości przez Polskę i zatrzymaniu ekspansji rewolucji komunistycznej na Europę Za chodnią. Piłsudski był zwolennikiem pow stania z krajów dawnej Rzeczypospolitej tzw. konfederacji Międzymorza. Wygrała koncepcja budowania państwa narodo wego lansowana przez jego przeciwnika, Romana Dmowskiego. Wobec kryzysu politycznego ogarniającego Polskę Pił sudski zdecydował się na przewrót woj\nNiestety kompozytor coraz bardziej zapa dał na zdrowiu. Coraz mniej komponował i koncertował. W 1848 roku wyjechał do Londynu i Szkocji. W Londynie dał swój ostatni koncert na rzecz polskich emi grantów. Umarł w Paryżu w roku 1849. Już przez jemu współczesnych Chopin uważany był za geniusza muzycznego, zarówno w dziedzinie kompozycji, jak i gry na fortepianie. Potrafił wykorzystać możliwości fortepianu, tworząc utwory o niespotykanym dotąd zakresie barwy brzmienia i dynamiki instrumentu. Równie odkrywczy był w dziedzinie harmoniki, nadając swym utworom zupełnie nowy i zdumiewająco bogaty język. Panująca w jego utworach równowaga i doskona łość nadaje im rys stylów klasycznych, z drugiej strony ich poetyka i nastrojo wość pozwalają przyporządkować jego muzykę do współczesnego mu romanty zmu. Romantyczną cechą jego kompozy cji jest ich ludowość i poprzez to rys narodowy. Jak powiedział Karol Szyma nowski, Chopin chciał w swoich mazur kach i polonezach „ująć wieczyście bijące serce rasy w dłonie i odtworzyć na nowo w formie doskonałego, powszechnie zro zumiałego dzieła sztuki”.\nJózef Piłsudski (1867-1935) Działacz niepodległościowy, polityk, mąż stanu i pierwszy marszałek Polski. Twórca niepodległego państwa polskiego w 1918 roku, którego został Tymczasowym Naczelnikiem. Dowódca sił zbrojnych Polski w czasie wojny polsko-radzieckiej w 1920 roku. Był autorem i realizatorem planu bitwy warszawskiej, zwanej „cudem\nZnani Warszawiacy Maria Skłodowska-Curie (18671934) Urodzona w Warszawie przy ulicy Freta 16. Wybitny naukowiec z dziedziny chemii i fizyki. Większość życia spędziła we Francji, gdzie studiowała i rozwinęła swą działalność naukową. Do jej największych osiągnięć należało opracowanie teorii promieniotwórczości, technik rozdziela nia izotopów promieniotwórczych oraz odkrycie dwóch nowych pierwiastków: radu i polonu. Prowadziła badania nad leczeniem raka metodą promieniotwór czą. Zdobyła dwukrotnie Nagrodę Nobla: w 1903 roku z fizyki, z mężem Piotrem Curie, oraz w 1911 roku z chemii. Jan Kiliński.\nHenryk Sienkiewicz (1846-1916) Powieściopisarz i publicysta okresu pozytywizmu. Jeden z najpopularniej\nskowy, który nastąpił w dniach 12-14 maja 1926 roku, popierany przez większość społeczeństwa. Jan Kiliński (1760-1819) Z zawodu szewc. W czasie insurekcji warszawskiej 1794 roku – powstania kościuszkowskiego w Warszawie prze ciwko okupacji rosyjskiej – stanął na czele warszawiaków. Jako jedyny ze średniego mieszczaństwa został powołany przez króla na członka Rady Zastępczej Tym czasowej, która przejęła władzę w War szawie w czasie insurekcji. Za swoje osią gnięcia mianowany został przez Tadeusza Kościuszkę pułkownikiem. Aresztowany przez Prusaków i wydany Rosjanom, został zesłany w głąb Rosji. Po powrocie pisał pamiętniki.\nZnani Warszawiacy Ignacy Paderewski (1860-1941) Wybitny pianista, kompozytor, polityk i działacz niepodległościowy. Wykształ cenie muzyczne zdobywał w warszaw skim Instytucie Muzycznym i jako solista inaugurował działalność Filharmonii War szawskiej. Zrobił karierę międzynarodo wą, koncertując m.in. we Francji i w USA. Prowadził działalność dyplomatyczną na rzecz niepodległości Polski. Po powstaniu II Rzeczypospolitej powrócił do kraju, gdzie w 1919 roku został premierem i mi nistrem spraw zagranicznych.\nszych pisarzy świata. Tłumaczony na wiele języków, m.in. na arabski i japoński. Jego ulubioną formą literacką była powieść historyczna. Największym zainteresowa niem w Polsce cieszył się cykl zwany „Trylogią”, składający się z „Ogniem i mie czem”, „Potopu” i „Pana Wołodyjow skiego”. Powieść „Quo Vadis” zrobiła naj większą karierę za granicami kraju. Wielu czytelników zyskały również powieści „Krzyżacy” oraz „W pustyni i w puszczy”. W 1905 roku laureat Nagrody Nobla za „całokształt twórczości”. W 1900 roku otrzymał od społeczeństwa dworek w Oblęgorku koło Kielc. Isaac Bashevis Singer (1904-91) Znany pisarz pochodzenia żydowskiego tworzący w języku jidysz. Przez długi czas mieszkał przy ulicy Krochmalnej w War szawie. Drukował na łamach warszaw skiego czasopisma „Literarisze Bleter”. W 1936 roku wyjechał do USA. Laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury za rok 1978.Autor m.in. powieści „Sztukmistrz z Lublina”.\nJan Kiepura (1902-66) Popularny śpiewak (tenor) i aktor. Swoją drogę artystyczną rozpoczynał na scenie Opery Warszawskiej, a międzynarodową – w Wiedniu. Występował na deskach najważniejszych teatrów i scen świata z La Scalą, Covent Garden i Metropolitan Opera na czele. Zrobił błyskotliwą karierę filmową, występując w wielu filmach wytwórni hollywoodzkich i niemieckich.\nStare Miasto Barbakan, stanowiący umoc nienie bramy Nowomiejskiej, zbudowany został w roku 1548.\nBaszta Prochowa to część zachowanych murów miej skich.\nąs l. W\nNa murach miejskich usta wiono pomnik Małego Pow stańca dłuta Jerzego Jarnusz kiewicza.\nKlasztor i kościół Augustianów pod wezwaniem św. Marcina usy tuowany jest przy jednej z malow niczych ulic Starego Miasta\nPomnik dłuta Stanisława Jackowskiego z 1936 roku, ustawiony przy ulicy Podwale, przedstawia szewca Jana Kilińskiego.\nKolumna króla Zygmunta III Wazy – ozdoba placu Zamkowego – jest najstarszym pomnikiem świeckim w Warszawie.\nKamienne Schodki to naj bardziej malownicza uliczka Starego Miasta.\nMuzeum Historyczne Miasta Warszawy. Pomnik Syrenki – symbol War szawy, ustawiony został na Rynku Starego Miasta w 1855 roku. Kościół Matki Boskiej Łaskawej ufundo wany przez Zygmunta III, wzniesiony został w latach 1608-26.\nKatedra św. Jana, przy ulicy Świę tojańskiej, to najstarsza świątynia War szawy, wzniesiona na przełomie XIII i XIV wieku. Ul. K nia\nZamek Królewski powstał dla króla Zygmunta III Wazy po przeniesieniu stolicy państwa do Warszawy.\nPałac Pod Blachą zbudowano w 1720 roku dla Jerzego Dominika Lubomirskiego i jego żony Magda leny z Tarłów.\n1. Stare Miasto to początki urbanistycznych dziejów Warszawy. Lokacji miasta i sprowa dzenia pierwszych osadników na przełomie wieków XIII i XIV dokonał książę płocki Bolesław II. Wokół kwadratowego rynku wydzielono, w układzie szachownicowym, 40 działek. Już w końcu XIV wieku gród otoczono murem obronnym, niezależnym od obwarowań zamku. Całe miasto w owym czasie zajmowało 10 ha. powierz chni oraz liczyło kilkuset mieszkańców. Na przestrzeni wieków powstało tu wiele budowli nadających Staremu Miastu nie powtarzalny charakter. Dowodem na to jest wpisanie go na Listę Światowego Dziedzictwa Kultury UNESCO.\nŚtare Miasto 2. Zamek Królewski powstał dla króla Zygmunta III Wazy po przeniesieniu stolicy państwa do Warszawy. Budową nowej rezydencji na planie pięcioboku zajęli się włoscy architekci Giovanni Trevano, Giaco mo Rodondo i Matteo Castelli. W następ nych wiekach zamek podlegał licznym przekształceniom. Budynek, spalony w 1939 roku, został wysadzony w powietrze przez hitlerowców w roku 1944. Zamek odbudowano ze składek społecznych w latach 1971-84.\n3. Sala Balowa powstała w skrzydle dobu dowanym, za czasów Augusta III. Urzą dzono ją w latach 1777-81 na polecenie Stanisława Augusta Poniatowskiego, według planów Dominika Merliniego, naczelnego architekta królewskiego. Oprócz wspaniałej dekoracji rzeźbiarskiej salę zdobi liczący 150 m2 plafon, pędzla MarcellaBacciarel-lego. 4. Wystrój Pokoju Marmurowego Zamku Królewskiego pochodzi z okresu panowa nia króla Władysława IV, syna Zygmunta III. W trakcie wielkiej przebudowy zamku, którą podjął król Stanisław August Po niatowski, dodano galerię królów polskich, pędzla Marcella Bacciarallego. 5. Salę Senatu po 1722 roku, za czasów kró la Augusta II, przeniesiono z parteru Dworu Wielkiego na pierwsze piętro z oknami wychodzącymi na obecny plac Zamkowy. Dekorację sali zaprojektował saski architekt Joachim Daniel Jauch.\n1. Klasztor i kościół Augustianów pod wezwa niem św. Marcina usytuowany jest przy jednej z malowniczych ulic Starego Miasta Klasztor, ufundowany przez księcia Siemowita Mazo wieckiego, został całkowicie przebudowany w stylu późnego baroku w latach 1631-36 i na początku XVIII wieku. Wspaniałą „falującą” fasadę tego kościoła zaprojektował w czasie ostatniej przebudowy Karol Bay.\n2. Kościół Matki Boskiej Łaskawej (Świę tojańska 10) ufundowany przez Zygmunta III, wzniesiony został w latach 1608-26 w stylu późnego renesansu. Nieco później dobudowano kopułę z latarnią oświetlającą apsydę.\n3-4. Kanonia to trójkątny plac powstały na miejscu dawnego cmentarza. Nazwę swoją odziedziczył po otaczających go kamieni cach, w których mieszkali kanonicy kapituły warszawskiej. 5. Katedra św. Jana, przy ulicy Święto jańskiej, to najstarsza świątynia Warszawy, wzniesiona na przełomie XIII i XIV wieku, w czasie zakładania miasta. Pełniła pierwotnie funkcję kościoła miejskiego i kaplicy zam kowej. W XIV wieku uzyskała dzisiejszą formę trzech gotyckich hal równej wysoko ści. W latach 1837-42 przebudowana była w stylu neogotyckim przez Adama Idzikow skiego. Taka forma zachowała się do II wojny światowej. Obecnie pełni funkcję archikatedry.\nŚtare Miasto 1. Pomnik Syrenki – symbol Warszawy, usta wiony został na Rynku Starego Miasta w 1855 roku. Konstanty Hegel, wzorce czerpał z wcześniejszych przedstawień pół kobiety-półryby, które datują się od XIV wieku. 2. Podwójny portal kamienicy Wilczkow skiej (Rynek Starego Miasta 21) pochodzi z 1608 roku, kiedy burmistrz Starej War szawy Paweł Zembrzuski postawił swą sie dzibę. W budynku tym mieszkał i zmarł Hugo Kołłątaj. 3. Kamienica Pod Murzynkiem (Rynek Starego Miasta 36) wzniesiona została w początkach wieku XVII dla włoskiego kupca Jakuba Gianottiego. Głowa Murzynka miała symbolizować zajęcie właściciela, który trudnił się handlem zamorskim. 4. Kamienne Schodki to najbardziej malow nicza uliczka Starego Miasta. Pierwotnie noszono tędy wodę z Wisły przez nieistnie jącą już furtę Białą.\n5. Barbakan, stanowiący umocnienie bra my Nowomiejskiej, zbudowany został w roku 1548 przez Jana Baptystę z Wenecji i jest najmłodszym elementem fortyfikacji miasta. Pierwotnie w bramie wjazdowej. był most zwodzony. Obecnie służy jako letnia galeria malarstwa i ręko-dzieła arty stycznego. 6. Na murach miejskich ustawiono pomnik Małego Powstańca dłuta Jerzego Jarnusz kiewicza. Jest on wyrazem hołdu złożone go dzieciom biorącym udział w powstaniu warszawskim w 1944 roku. 7. Baszta Prochowa to część zachowanych murów miejskich. Powstawały one od I połowy XIV wieku aż do połowy XVI stu lecia.Składały się z podwójnego pierścienia obwarowań wzmocnionych basztami i wieżami. 7\nNowe Miasto 1. Nowe Miasto ukształtowało się na prze łomie XIV i XV wieku za bramą Nowo miejską, przy drodze do Zakroczymia. Na mocy przywileju z 1408 roku stało się nie zależnym organizmem miejskim. Miało własny rynek, ratusz, własny samorząd miejski, choć nie wzniesiono obwarowań. Do Warszawy zostało przyłączone w 1791 roku. Rynek Nowego Miasta, pierwotnie prostokątny, zajmował prawie dwukrotnie większą powierzchnię niż Rynek Starego Miasta. W trakcie licznych modernizacji rynek uzyskał nieregularny kształt. 2. Kościół Sakramentek pod wezwaniem św. Kazimierza powstał z fundacji królowej Marysieńki Sobieskiej. Budowany w latach 1688-89, jest wybitnym dziełem architekta Tylmana z Gameren. W 1944 roku mieścił się tutaj szpital powstańczy, który został zniszczony bombą niemiecką. Zginęło wtedy około 1000 osób. 3. Świątynia Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny (Przyrynek 2) jest najstarszym zachowanym kościołem Warszawy. Jego budowę rozpoczęto w roku 1411 z polece nia żony księcia Janusza Starszego, Anny Danuty Kiejstutówny, a zakończono w roku 1492. 4\n5. W 2011 roku na Podzamczu, nad Wisłą, na wysokości kościoła NMP powstała naj większa w Europie fontanna multimedial na. Dzięki pompom, które wyrzucają 3 tysiące litrów wody na minutę uzyskano ścianę wody o grubości 3 mm, wysokości 10 m i długości 30 metrów. Wyświetlane są na niej obrazy uzupełnione dźwiękiem opowiadające o stolicy.\n6. Kościół Franciszkanów pod wezwaniem św. Franciszka Serafickiego (Zakroczymska 1) wzniesiono według projektu Jana Chrzci ciela Ceroniego w latach 1680-1733. W roku 1788 przebudowy fasady i podwyższenia wież dokonał Józef Boretti.\n1. Rokokowy pałac Sapiehów (Zakroczym ska 6) powstał w latach 1731-46 według projektu Jana Zygmunta Deybla dla kancle rza Wielkiego Księstwa Litewskiego Jana Fryderyka Sapiehy. Przekształcony w XIX wieku, pełnił rolę koszar wojskowych. 2. Przy ulicy Freta 16 mieści się Muzeum Marii Skłodowskiej-Curie, która urodziła się w tym domu w 1867 roku i mieszkała do ukończenia 24. roku życia. Muzeum gro madzi pamiątki związane ze sławną nob listką, m.in. fotografie, dokumenty i meda le.\n3. Kościół Dominikanów (Freta 10) pod wez waniem św. Jacka powstawał w latach 1612-38 według projektu, częściowo nawią zującego do gotyku, włoskiego architekta Jana Włocha. 4. Kościół Paulinów pod wezwaniem św. Ducha (Długa 3) wzniesiono w latach 1699-1717 według projektu Józefa Piolai i Józefa Szymona Bellottiego. Król Jan Kazimierz przekazał teren ojcom paulinom po „potopie” szwedzkim. Sam ksiądz Au gustyn Kordecki, wsławiony obroną Jasnej Góry w Częstochowie, był rektorem klasz toru.\n5. Kościół NMP Królowej Korony Polskiej (plac Krasińskich), zbudowany w latach 1660-82 przez Tytusa Buratiniego, otrzymał nową palladiańską fasadę według projektu Jakuba Fontany w latach 1758-69. Obecnie kościół jest katedrą polową Wojska Pol skiego.\n6. Pomnik Powstania Warszawskiego 1944 roku (plac Krasińskich), autorstwa rzeźbia rza Wincentego Kućmy i architekta Jacka Budyna, stanął na placu Krasińskich w roku 1989. Przedstawia powstańców broniących barykady i schodzących do kanałów, do których jedno z wejść znajduje się nieopo dal pomnika. 6\n1. Pałac Krasińskich (plac Krasińskich), naj bardziej wspaniała świecka budowla baro kowa w Warszawie, wzniesiony został w latach 1677-82 według projektu Tylmana z Gameren dla Jana Dobrogosta Krasiń skiego. Tympanon od strony placu wypełnia dekoracja rzeźbiarska dłuta Andrzeja Schlü tera.\n2. Plac Bankowy, istniejący tu od 1825 roku, dzisiejszy kształt zyskał w roku 1951 jako plac Dzierżyńskiego, twórcy radzieckiego aparatu bezpieczeństwa. W 1989 roku przywrócono dawną nazwę, a niecopóźniej postawiono wieżowiec zwany „błękitnym” od koloru nieba odbijającego się w lustrza nych taflach elewacji. 3. Arsenał, obecnie Państwowe Muzeum Archeologiczne, zbudowano pod kierun kiem gen. Pawła Grodzickiego dla króla Władysława IV.\n4. Pałac Paca-Radziwiłłów (Miodowa 15) składa się z części wzniesionej przez Tyl mana z Gameren w latach 1681-97 dla Dominika Mikołaja Radziwiłła oraz pałacu Ludwika Paca, położonego wzdłuż ulicy Miodowej, zbudowanego przez Henryka Marconiego w latach 1824--28. Arkadowa brama stylizowana na łuk triumfalny ozdo biona jest płaskorzeźbą w formie fryzu dłuta Ludwika Kaufmana. Pałac kryje wspaniałe wnętrza: salę Mauretańską (na zdjęciu) i Gotycką.\n5. Barokowy kościół Kapucynów pod wezwaniem Przemienienia Pańskiego (Mio dowa 13) powstał w latach 1683-92 praw dopodobnie według projektu Tylmana z Gameren i Augustyna Locciego, jako podziękowanie króla Jana III Sobieskiego za wiktorię wiedeńską. Warto obejrzeć kaplicę Królewską, w której spoczywają szczątki króla Augusta II, oraz marmurowy sarko fag, z sercem Jana III Sobieskiego i jego popiersie, dłuta Andrzeja Gołońskiego.\n1. Klasycystyczny budynek Teatru Wielkiego wzniesiono w latach 1825-33 według pro jektu Antonia Corazziego przy udziale Lud wika Kozubowskiego. Największa scena operowa w Europie ma 1900 miejsc i gości ła najwybitniejszych śpiewaków świata. 2. Gmach Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięk nych wzniesiono według planów Stefana Szyllera w stylu akademickiego renesansu w latach 1898-1903. Towarzystwo zostało założone przez polskich malarzy w celu popularyzacji współczesnej sztuki polskiej. Organizowało zakupy wybitnych dzieł, które w 1940 roku przeniesiono do Mu zeum Narodowego. Dziś mieści się tu gale ria sztuki.\n3. Klasycystyczny kościół ewangelickoaugsburski pod wezwaniem św. Trójcy (plac Małachowskiego) powstał w latach 177781 zgodnie z projektem Szymona Bogumiła Zuga. 4. Teren, na którym stoi dziś Pałac Kultury i Nauki, był przed wojną zabudowany wiel komiejskimi kamienicami, skupionymi wo kół ulic: Zielnej, Śliskiej, Siennej, Chmielnej i Złotej. Ślady tych ulic można znaleźć na tablicach wtopionych w bruk alejek otacza jących gmach pałacu.\n5. Neogotycka kamienica, według autor stwa Józefa Piusa Dziekońskiego, z prze łomu wieków XIX i XX, daje wyobrażenie dawnym wyglądzie ulicy Marszałkowskiej.\n6. Plac Konstytucji jest głównym elemen tem zbudowanej wlatach 1950-52 Mar szałkowskiej Dzielnicy Mieszkaniowej (MDM), pierwszej, sztandarowej socreali stycznej inwestycji w powojennej War szawie.\n7. Gmach Politechniki Warszawskiej (plac Politechniki) powstał w latach 1899-1901 jako dzieło przede wszystkim Stefana Szyllera.\nKościół św. Anny ufundowany w 1454 roku.\nKościół Karmelitów Bosych pod wezwaniem Wniebowzięcia NMP i św. Józefa Oblubieńca\nręba ul. T\nBarokowy kościół Wizytek pod wezwaniem Opieki św. Józefa wykonał Karol Bay.\nZbudowany w 1593 roku pałac służył jako rezy dencja prymasów.\nKlasycystyczną formę pałac Namiestnikowski zawdzięcza przebudowie dokonanej przez Chrystiana Piotra Aignera.\nPałac Potockich-Czartoryskich w dzisiejszym późnobarokowym kształcie powstał w latach 60 XVII wieku.\nKlasztor i kościół Augustia nów pod wezwaniem św. Mar cina Kościół św. Krzyża zbudowano w latach 1682-96 na podsta wie projektu Józefa Szymona Bellottiego. Klasycystyczny gmach Królew skiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, zbudowano w latach 182023.\nUniwersytet Warszawski był pierwszą, wyższą uczelnią zało żoną w Warszawie.\nu Tra ul.\nTrakt Królewski 1. Trakt Królewski to trasa powstała w XVII wieku, łącząca Zamek Królewski (ulica Krakowskie Przedmieście, fot. 143) z letnim pałacem króla Stanisława Augusta Ponia towskiego w Łazienkach. Przy tej właśnie drodze, prowadzące już poza miastem przez Czersk do Krakowa, rozwijała się Stara Warszawa 2. Mariensztat, położony za kościołem św. Anny, u podnóża skarpy, powstał na miej scu jurydyki, której właścicielką była Maria Potocka. Od 1847 do 1944 roku istniał tu rynek targowy. Po wojnie został odtworzo ny w całkowicie nowym kształcie wraz z budową nowoczesnej, jak na tamte czasy, Trasy W-Z.\n3-4. Kościół św. Anny ufundowany w 1454 roku, był budowlą gotycką. Na jej zrębach w latach 1660-67 powstał nowy, barokowy kościół projektu Józefa Szymona Bellottiego. Fasadę w stylu klasycystycznym zaprojek tował Chrystian Piotr Aigner. Barokowe wnętrze kościoła św. Anny zdobią iluzjoni styczne freski pędzla bernardyna Walen tego Żebrowskiego i rokokowe ołtarze. Na uwagę zasługują kaplice błogosławionego Władysława z Gielniowa i NMP Loretań skiej.\n1. Klasycystyczną formę pałac Prezydencki (Krakowskie Przedmieście 46/48) zawdzię cza przebudowie dokonanej przez Chry stiana Piotra Aignera w latach 1818-19. Dziś jest rezydencją prezydenta Rzeczypospo litej Polskiej. Przed pałacem stoi pomnik księcia Józefa Poniatowskiego dłuta Bertela Thorvaldsena.\n2. Kościół Karmelitów Bosych pod wezwa niem Wniebowzięcia NMP i św. Józefa Oblu bieńca powstał w latach 1661-82. Fasada, dzieło Efraima Schroegera z roku 1782, jest jednym z najwcześniejszych przykładów klasycyzmu polskiego.\n3. Pałac Potockich-Czartoryskich w dzisiej szym późnobarokowym kształcie powstał w latach 60 XVII wieku. Wnętrza dla księż nej marszałkowej Izabeli Lubomirskiej pro jektowali Szymon Bogumił Zug i Jan Chrys tian Kamsetzer. Wejście do pałacu zdobią dwie kute kraty wykonane według rysun ków Leonarda Marconiego w 1896 roku.\n4. Uniwersytet Warszawski był pierwszą, wyższą uczelnią założoną w Warszawie. Powstał w 1816 roku z inicjatywy m.in. Stanisława Staszica. Pałac Kazimierzowski, dzisiejszą siedzibę rektora i senatu uczelni, wzniesiono dla Władysława IV, a później przebudowano dla Jana Kazimierza.\n5. Barokowy kościół Wizytek pod wezwa niem Opieki św. Józefa wykonał Karol Bay w latach 1728-33. Niezwykłą fasadę i wnę trze za-projektował nieco później Efraim Schroeger. Ołtarz główny pochodzi z war sztatu Jana Jerzego Plersza. W kościele zachowało się wiele cennych obrazów, m. in. „Nawiedzenie” Tadeusza Kuntze-Ko nicza w ołtarzu głównym oraz „Św. Ludwig” Gonzaga Daniela Szulca.\n6. Kościół św. Krzyża (Krakowskie Przed mieście 3) zbudowano w latach 1682-96 na podstawie projektu Józefa Szymona Bellottiego. W latach 1726-54 bracia Fon tanowie wznieśli fasadę ozdobioną figura mi apostołów Piotra i Pawła, wykonanymi przez Jana Jerzego Plersza. W kościele znaj duje się serce Fryderyka Chopina.\n1. Klasycystyczny gmach Królewskiego To warzystwa Przyjaciół Nauk (Nowy Świat 72) nazwany od nazwiska fundatrapałace Staszica, zbudowano w latach 1820-23 według projektu Antonia Corazziego. Pomnik astronoma Mikołaja Kopernika został ustawiony w roku 1830 z inicjatywy Stanisława Staszica przed pałacem Staszica. Twórcą pomnika był Bertel Thorvaldsen.\n3. Zamek Ostrogskich (ul.Okólnik 1) mieści Towarzystwo im. Fryderyka Chopina, które gromadzi pamiątki i dokumenty związane ze sławnym kompozytorem. Pałac, pocho dzący z końca XVI wieku, po licznych prze budowach, m. in. według projektu Józefa Fontany w 1752 roku, swój dzisiejszy kształt zyskał na początku XIX wieku.\n4. Ulica Nowy Świat jest istotną częścią Traktu Królewskiego. Zabudowana dopiero w końcu XVIII wieku, szczycić się może wieloma ciekawymi kamienicami i pałaca mi. 5. Na środku placu Trzech Krzyży stoi klasy cystyczny kościół św. Aleksandra wzniesio ny w latach 1818-26 według koncepcji Chrystiana Piotra Aignera. Rotunda, przy kryta kopułą, nawiązuje do rzymskiego Panteonu.\nTrakt Królewski 6. Pomnik Armii Krajowej poświęcony jest żołnierzom i pracownikom cywilnym pol skiego podziemia z lat 1939-1945. 7. Gmach Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (Wiejska 2/4/6) zbudowano w latach 1925-28 według projektu Kazimierza Skóre wicza, autora m.in. interesującej półrotun dy, w której znajduje się sala obrad.\n8. Położony na skarpie wiślanej zamek Ujaz dowski stanął z rozkazu króla Zygmunta III Wazy w roku 1624. Później przebudowy wali go tak sławni architekci, jak Tylman z Gameren, Dominik Merlini, Stanisław Zawadzki. Spalony i rozebrany do funda mentów, powstał na nowo w roku 1973, aby służyć jako Centrum Sztuki Współ czesnej. 9. Pałac Belwederski zawdzięcza swą nazwę pięknemu widokowi (belle vedere), jaki roztaczał się z jego ogrodu. Kla sycystyczny kształt budowli stworzył, w latach 1819-22, Jakub Kubicki dla namiestnika carskiego, księcia Konstantego. Urzędował tu w okresie międzywojennym marszałek Józef Piłsudski – wielki przywód ca II Rzeczypospolitej. Obok pałacu usta wiono jego pomnik. 8\nBiały Domek, wzniesiony w latach 1774-76.\nPałac Na Wodzie jest Pałac Myślewicki, którego nazwa główną budowlą Łazienek pochodzi od wsi Myślewice, Królewskich. wybudowano w latach 1775-78. Budynek Nowej Kordegardy.\nStara Oranżeria powstała według projektu Dominika Merliniego.\nSecesyjny pomnik wybitnego polskie go kompozytora Fryderyka Chopina z 1909 roku. Klasycystyczną świąty Pałac Belwederski zawdzię nię Diany wzniesiono cza swą nazwę pięknemu około roku 1820. widokowi.\nŁazienki to oryginalny, w skali europejskiej, zespół ogrodowo-pałacowy, któremu począ tek dał Stanisław Herakliusza Lubomirski, sta wiając na terenie zwierzyńca królewskiego budynek Łaźni i Ermitaż. Następny właściciel, król Stanisław August Poniatowski, przekształ cił Łazienki w swą letnią rezydencję. Od roku 1766 stworzono tu imponujący krajobrazowogeometryczny ogród królewski.\nAmfiteatr zbudowano w latach 1790-91.\nNowa Oranżeria znajduje się w połu dniowej części parku.\nŁazienki 1-2. Pałac Na Wodzie jest główną budowlą Łazienek Królewskich. Pierwotną Łaźnię wzniósł, według planów Tylmana z Ga meren, Stanisław Herakliusz Lubomirski, około roku 1680. Za czasów Stanisława Augusta Poniatowskiego, powstał klasycy styczny pałac, dzieło Dominika Merliniego. Fasadę północną zdobi kolumnowy por tyk. 3. Klasycystyczna Sala Balowa została dobudowana do pałacu w 1788 roku. Jej dekoracja jest dziełem Jana Chrystiana Kamsetzera.\n4. Sala Salomona to reprezentacyjne pomieszczenie nawiązujące do biblijnej świątyni. Ściany zdobiły malowidła pędzla Marcella Bacciarellego.\n1-2. Biały Domek, wzniesiony w latach 1774-76, był pierwsząbudowlą postawioną przez Satanisława Augusta na terenie Łazie nek. Drewniany budynek, prawdopodobnie dzieło Dominika Merliniego, nawiązuje do architektury willowej. Wnętrza zdobi boga ta dekoracja malarska. Przykładem jest Pokój Stołowy, który w całości pokryty malarstwem w typie groteski, pędzla Jana Bogumiła Plerscha, stanowił wzór dla wielu późniejszych rezydencji klasycystycznych.\n3. Stara Oranżeria powstała według projek tu Dominika Merliniego. Wewnatrz znajdu je się teatr. Jest to jeden z nielicznych na świecie przykładów XVIII-wiecznego teatru dworskiego. 4. Nowa Oranżeria znajduje się w połu dniowej części parku. Postawiono ją w roku 1860 według projektu Adama Adolfa Loeve i Józefa Orłowskiego. Zgodnie ze swym pierwotnym przeznaczeniem mieści egzo tyczne rośliny.\n5. Klasycystyczną świątynię Diany (Sybilli) wzniesiono około roku 1820 na wzór grec kiej świątyni.\nŁazienki 6. Amfiteatr zbudowano w latach 1790-91, na wzór starożytnego teatru w Her kulanum, na podstawie koncepcji architek tonicznej Jana Chrystiana Kamsetzera. Sce nę na wyspie, na której do dziś odbywają się przedstawienia, zdobią ruiny kolumna dy, wzorowane na świątyni Jowisza w Baalbeck. 7-8. Pałac Myślewicki, którego nazwa pochodzi od wsi Myślewice, wybudowano w latach 1775-78 według projektu Dominika Merliniego. Z boku dodano ćwierćkoliste skrzydła, zakończone pawilonami, tworząc w ten sposób pałac o cechach klasycy stycznych. Niezniszczony wczasie II wojny światowej zachował znakomite wnętrza. Widoczny na zdjęciu Pokój Stołowy zdobią widoki Rzymu i Wenecji pędzla Jana Bogumiła Plerscha. 9. Secesyjny pomnik wybitnego polskiego kompozytora Fryderyka Chopina z 1909 roku postawiony został w Łazienkach w roku 1926. W pogodne niedziele odby wają się tutaj koncerty pianistyczne. W 1940 roku pomnik został wysadzony przez Niemców i wywieziony do huty. 9\nWilanów Altana Chińska pochodzi z 1806 roku. Most Rzymski w parku powstał w 1806 roku.\nW południowej części parku znajduje się Oranżeria.\nGłówne wejście do pałacu prowadzi przez monumentalną bramę. Pierwsze na świecie Muzeum Plakatu.\nOlbrzymi zespół pałacowy zbudowany dla króla Jana III Sobieskiego.\nWilanów 1. Kościół św. Anny neorenesansowy kształt zawdzięcza przebudowie z lat 1857-70 przeprowadzonej przez Henryka i Leandra Marconich oraz Jana Hussa. 2-3. Mauzoleum Stanisława Kostki iAleksan dry Potockich wybudował w 1836 roku ich syn Aleksander. Neogotyckie dzieło Henryka Marconiego zdobią rzeźby dłuta Jakuba Tatarkiewicza i Konstantego Hegla.\n4. Ujeżdżalnię i Wozownię wzniesiono w 1848 roku według projektu Franciszka Marii Lanciego. Po II wojnie światowej zachowała się jedynie fasada budynku, do której dodano nowoczesny pawilon. W 1968 roku otwarto tu pierwsze na świe cie Muzeum Plakatu.\n1-2. W tej południowej dzielnicy Warszawy mieści się olbrzymi zespół pałacowo-par kowy zbudowany dla króla Jana III So bieskiego. Pierwotny, niewielki dwór, zwany Villa Nova, przekształcono w barokową rezydencję. Najstarszą częścią pałacu w Wilanowie jest korpus główny Wybudowano go, według projektu Augustyna Locciego w latach 1681-96 dla Jana III Sobieskiego. W latach 1723-29 dobudowa no, od strony dziedzińca, skrzydła. Prace przy pałacu prowadzono, z przerwami, do końca XIX wieku.\n3. Supraporta w postaci lwiej skóry symbo lizuje dzielność i męstwo króla Jana III Sobieskiego. Umieszczona została nad drzwiami w elewacji ogrodowej.\n4. Barkowy wystrój sypialni króla uzupełnia łoże z baldachimem uszytym z tkanin tureckich zdobytych przez króla Jana III Sobieskiego pod Wiedniem.\n5. Antykamera króla ma bogaty wystrój sztukatorski i malarski. Sufit pokryty jest plafonem „Zima” pędzla Jerzego Eleutera Siemiginowskiego, a sztukaterię wykonał Andrzej Schlüter. 3. Równocześnie z budową pałacu urzą dzono dwupoziomowy, barokowy ogród, dzieło Włocha Adolfa Boya. Siatkę trawni ków i bukszpanowych alei wykonano zgod nie z geometrycznymi zasadami epoki.\n4. Stanisław Kostka Potocki, w latach 17991821 w północnej części Wilanowa stworzył romantyczny park krajobrazowy. Altana Chińska pochodzi z 1806 roku.\nNowa Architektura 1. Zniszczenia w czasie II wojny światowej dotknęły przede wszystkim okolice dzisiej szego Pałacu Kultury i Nauki. W miejsce wielkomiejskiej zabudowy czynszowymi kamienicami od lat 80. XX stulecia powsta ją wysokie biurowce, które zdominowały krajobraz centrum miasta.\n2. Hotel Marriott (Aleje Jerozolimskie 65/79), wysokości 170 m, zbudowano w latach 80. XX stulecia. Poza hotelem na dwudziestu najwyższych piętrach, miesz czą się tu biura, m.in. Polskich Linii Lot niczych LOT. Obok znajduje się biurowiec Intraco II wysokości 150 m, wzniesiony w 1979 roku. 3. W bezpośrednim sąsiedztwie Dworca Centralnego znajduje się kompleks handlo wo-biurowo-rozrywkowy Złote Tarasy. Naz wa pochodzi od ulicy Złotej, przy której usytuowano budynek w latach 2002-07. Centralna część, ogólnodostępne atrium, przykryta jest pofalowanym dachem o powierzchni 10 tysięcy m2. Dach składa się z 4780 szklanych trójkątów o bokach długości do 3 m.\n4. Biurowiec Metropolitan (plac Piłsud skiego), zbudowany w 2003 roku, zapro jektowany został przez światowej sławy architekta sir Normana Fostera.\n5. Budynek Biblioteki Uniwersytetu War szawskiego (ulica Dobra 55/66), ukończo ny w 1999 roku, jest dziełem Marka Budzyńskiego i Zbigniewa Badowskiego. W bibliotece zgromadzono prawie 3 milio ny woluminów. 6. Gmach Sądu Najwyższego i Sądu Ape lacyjnego powstał w 1999 roku na placu Krasińskich. Zdobią go „Kolumny Prawa”, na których umieszczono paremie, czyli cytaty z prawa rzymskiego. Od strony ulicy Nowiniarskiej, na tafli wody, stoją trzy rzeź by symbolizujące Wiarę, Nadzieję i Miłość.\n1. Nowoczesny budynek Telewizji Polskiej przy ulicy Samochodowej na Mokotowie.\n2. Centrum Olimpijskie (Wybrzeże Gdyńskie 4) powstało na Żoliborzu na płaskim nabrzeżu Wisły w latach 2003-04. Nowo czesny budynek jest dziełem Bogdana Kulczyńskiego i Pawła Pyłka. Przed wej ściem stoi rzeźba „Ikar” dłuta Igora Mito raja.\n3. Błękitny Wieżowiec wybudowano na placu Bankowym w 1991 roku, na miejscu Wielkiej Synagogi na Tłomackiem, która została zburzona w czasie ostatniej wojny światowej. Organizacje żydowskie wydały zgodę na budowę pod warunkiem umiesz czenia w biurowcu żydowskiej izby pamię ci.\nNowa Architektura 4. Stadion Dziesięciolecia położony nad brzegiem Wisły, na praskim Kamionku, zbudowano w latach 1954-55 jako stadion olimpijski. Zaprojektowany został na 71 tysięcy widzów. Koronę usypano z gruzów zburzonej Warszawy, zniszczonej podczas powstania warszawskiego oraz w pierw szych latach powojennych. Na miejscu Stadionu Dziesięciolecia, w związku z Mis trzostwami Europy w Piłce Nożnej UEFA Euro w 2012 roku, zbudowano nowoczesny Stadion Narodowy. Może on pomieścić 58 500 widzów.\n1. Pałac w Nieborowie zbudowano dla arcy biskupa gnieźnieńskiego Michała Stanisława Radziejowskiego w latach 1690-96, według projektu Tylmana z Gameren. Wokół pała cu założono ogród w stylu francuskim. 2. Romantyczny park w Arkadii założono w roku 1778 niedaleko Nieborowa, dla księżnej Heleny z Przeździeckich Radzi wiłłowej. Zdobi go wiele budowli charakte rystycznych dla tego typu parków, m.in. ruiny domku gotyckiego, świątynia Sybilli, Dom Murgrabiego z Łukiem, akwedukt.\n3. Na zachód od Warszawy, w Łowiczu, w święto Bożego Ciała odbywają się proce sje, w czasie których mieszkańcy okolicz nych wsi ubrani są w oryginalne stroje ludo we. 4. Ruiny zamku w Czersku są pozostałością po dawnej stolicy Księstwa Mazowieckiego, zanim w 1413 roku została przeniesiona do Warszawy. Zamek powstał w początkach wieku XV na ruinach budowli wcześniej szych. Zachowały się trzy okrągłe wieże. Do zamku wiedzie most zwodzony.\n5. Konstancin-Jeziorna jest miejscowością uzdrowiskową położoną na południe od Warszawy, popularną wśród warszawiaków już od końca XIX wieku. Znajdują się tu rów nież tężnie wody solankowej, które przy ciągają licznych kuracjuszy.\n6. Pałac w Otwocku Wielkim wzniesiony został pod koniec lat 80. XVII stulecia dla Kazimierza Ludwika Bielińskiego. Za cza sów marszałka wielkiego koronnego Franciszka Bielińskiego, który został patro nem warszawskiej ulicy Marszałkowskiej, w roku 1757 dobudowano dwie boczne wieże zaprojektowane przez architekta królewskiego Jakuba Fontanę.\n1. Klasycystyczny pałac w Jabłonnie powstał w latach 1774-78 dla Michała Jerzego Po niatowskiego, według projektu Dominika Merliniego. Autorem wnętrz jest Szymon Bogumił Zug. 2. Barokowy kościół w Kobyłce z lat 174145, udekorowany jest wspaniała polichro mią. 2\n3. Zamek w Liwiu, wzniesiony w końcu XIV wieku był siedzibą książąt mazowieckich. Obecnie mieszczą się tu zbiory dawnej bro ni i galeria portretów z XVIII i XIX wieku.\n4. Dworek Milusin w Sulejówku zbudował w roku 1923 Komitet Żołnierza Polskiego dla Józefa Piłsudskiego. Powstał on na tere nie działki należącej do jego żony Aleksan dry ze Szczerbińskich. W latach 1923-26 marszałek wycofał się z życia publicznego do swojego dworku, w którym później by wał systematycznie.\n5. Gotycki zamek w Pułtusku zbudowali w XV wieku biskupi płoccy, na zgliszczach drewnianej warowni z XII stulecia. W okre sie renesansu dobudowano do niego Wielki Dom, a w okresie baroku dostawiono dwie charakterystyczne baszty przy bramie wjaz dowej. Obecnie mieści się tu Dom Polonii. 6. Gotycko-renesansowa bazylika Zwia stowania NMP i św. Mateusza w Pułtusku powstawała w latach 1439-49 oraz w poło wie XVI wieku.Nawa główna wraz z prez biterium przykryte są sklepieniem kolebko wym.\n7. Gotycki zamek książąt mazowieckich nad rzeką Łyną w Ciechanowie wzniesiony był prawdopodobnie pomiędzy latami 1427-29 przez muratora Nikosa. Później dwukrotnie podwyższany, w 1657 został zniszczony przez Szwedów. Nieużytkowany od II połowy XVII aktualnie jest udostęp niony do zwiedzania. Mieści się w nim Muzeum Okręgowe.\nINFORMATOR TURYSTYCZNY POLICja tel. 997 Straż pożarna tel. 998 Pogotowie Medyczne Tel. 999 Straż Miejska Miasta Warszawy tel. 22 598 68 00 Infomacja Numerów po angielsku, tel. 118 811 Międzynarodowe Biuro Numerów. tel. 118 912 Biuro zleceń. tel. 19497 Biuro Rzeczy Znalezionych. tel. 22 443 29 60 Biuro Rzeczy Znalezionych w komunikacji miejskiej tel. 22 663 32 97 BIURA INFORMACJI TURYSTYCZNEJ tel. 22 94 31 KOMUNIKACJA Informacja Lot tel. 801 703 703\nInformacja PKS tel. 703 403 330 Informacja kolejowa tel. 22 194 36 Informacja transportu miejskiego tel. 22 194 84 MUZEA: Muzeum Narodowe Aleje Jerozolimskie 3, tel. 22 621 10 31 Muzeum Fryderyka Chopina ul. Tamka ,tel. 22 441 62 74 Muzeum Powstania Warszawskiego ul. Grzybowska 79, Tel. 22 539 79 06 Zachęta Narodowa Galeria Sztuki Plac Stanisława Małachowskiego 3, Tel. 22 556 96 00 Zamek Królewski, Tel 22 35 55 170 Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski ul. Jazdów 2, tel. 22 628 12 71 Teatr Wielki Plac Teatralny 1, tel. 22 826 04 23\nWykonanie planów: Paweł Jabłoński Zdjęcia z archiwum zdjęć www.fotojablonski.pl Tel. +48 (22) 642 06 71; Tel. kom. +48 602 324 409 www.fotojablonski.pl, e-mail:archiwum@fotojablonski.pl Druk: Perfekt S.A., Warszawa ISBN 978-83-61511-61-8 Wydawnictwo FESTINA Warszawa Tel./Faks +48 (22) 842 54 53; Tel. kom. +48 602 32 44 09 e-mail: wydawnictwo@festina.org.pl www.festina.org.pl © Copyright byWydawnictwo Festina © Warszawa


Wibratory króliczki - Dla niej - Sklep internetowy Secret Place\nWibratory króliczki to gadżety dla kobiet, które są spragnione podwójnej przyjemności. Wyobraź sobie pełną penetrację z jednoczesnym pieszczeniem łechtaczki, a to wszystko przy użyciu jednego gadżetu! Od dzisiaj nie musisz wybierać, na co masz bardziej ochotę. Z wibratorem w kształcie króliczka otrzymasz podwójny orgazm – łechtaczkowy i waginalny!\nWibracje wprawią Twoją waginę w stan ekstazy, a Ty… odpłyniesz w krainę rozkoszy.\nWibrator króliczek – więcej przyjemności w jednym urządzeniu\nTen gadżet został stworzony z myślą o waginie i sprawianiu jej przyjemności. Zwykłe modele zapewniają jednopunktową penetrację, np. pochwową lub analną. Dla kobiet, które osiągają orgazm tylko przy pieszczotach łechtaczki, standardowy wibrator rodzi pewne ograniczenia.\nWibrator króliczek to odpowiedź na prośby osób, które pragną ekstra stymulacji przy użyciu jednego urządzenia. Ten gadżet, oprócz dużego dildo, zawiera wypustki, które wyglądem przypominają uszy królika. Elementy wibratora idealnie dopasowują się do ciała i pieszczą Twoją kobiecość zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz.\nJakie wibratory króliczki mamy w swojej ofercie?\nW sklepie Secret Place mamy szeroki wybór atrakcyjnych gadżetów dla kobiet. Każdy z nich jest wykonany z delikatnych i hipoalergicznych materiałów, które nie podrażniają ani nie powodują uszkodzeń delikatnej skóry pochwy.\n- klasyczne modele wibrujące,\n- wibratory z funkcją elektrostymulacji,\n- stymulatory wodoodporne\n- urządzenia sterowane aplikacją na telefon.\nNasze gadżety wyróżniają się wysoką jakością wykonania. Nowoczesny design urządzeń sprawia, że są bardzo przyjemne dla oka. Ładny wygląd tego gadżetów na pewno docenią osoby, które lubią stylowe seks przedmioty.\nMoc wibracji w erotycznych króliczkach\nKażdy wibrator ma wbudowane dwa osobne silniki – jeden odpowiada za wibracje dildo, drugi – za uszka króliczka. Dzięki temu możesz swobodnie dopasować moc wibracji do Twoich potrzeb – w środku mocniejsze, a na zewnątrz słabsze lub na odwrót. Wszystko zależy od tego, czego w danej chwili potrzebujesz.\nW zależności od modelu, wibratory oferują kilka lub kilkanaście programów pracy. Jeśli jesteś początkującą użytkowniczką gadżetów erotycznych, to zacznij od najniższego poziomu. Nowe doświadczenie może okazać się bardzo podniecające, nawet przy niewielkiej stymulacji. A kiedy będziesz potrzebować mocniejszych doznań, zwiększ moc urządzenia i ciesz się nadchodzącym orgazmem.\nNajpopularniejsze wibratory króliczki w sklepie Secret Place\nWibratory króliczki cieszą się niesłabnącą popularnością. Nic dziwnego, mogą być wykorzystywane nie tylko do zadowalającej masturbacji, ale także jako świetne urozmaicenie zabawy we dwoje. Nasi klienci najchętniej sięgają np. po:\nwibrator króliczek ze stymulacją punktu G marki Marc Dorcel. To powszechnie znany producent gadżetów erotycznych. Wybrany model oferuje 10 poziomów stymulacji, a do tego jest wodoodporny więc można zabrać go pod prysznic!\nstymulator marki Lovense, czyli niezbędny gadżet dla par, które żyją w związku na odległość. Wystarczy włączyć aplikację, aby Twój ukochany sterował Twoim pożądaniem!\ngadżet szwedzkiego producenta Lelo, który gwarantuje wielogodzinną zabawę na wielu poziomach wibracji!\nBardziej odważne osoby decydują się na wibratory z podwójnym dildo do penetracji pochwowej i analnej oraz masażerem stymulującym łechtaczkę. Taki gadżet sprawi, że Twój orgazm będzie wyjątkowo długi i intensywny.\nZadbaj o urządzenie z odpowiednimi akcesoriami\nGadżety erotyczne, przeznaczone do penetracji i stymulacji waginy, są wykonane z niezwykle delikatnych materiałów, po to, żeby nie narazić Twojej pochwy na obtarcia lub uszkodzenia. Medyczny silikon i tworzywo ABS są hipoalergiczne, więc nie musisz obawiać się uczulenia. Aby wibrator mógł służyć Ci bardzo długo, podczas zabawy z nim używaj tylko lubrykantów na bazie wody. Do wyboru masz żele o neutralnym smaku i zapachu, chłodzące, rozgrzewające, smakowe, a także z nawilżającymi substancjami, takimi jak aloes, żeń-szeń oraz pantenol. Wszystkie dostępne produkty znajdziesz w drogerii w naszym sklepie.\nStosowanie innych lubrykantów może uszkodzić strukturę wibratora, przez co gadżet przestanie być bezpieczny.\nPo użyciu dokładnie umyj urządzenie wodą i pozostaw do wyschnięcia. Później umieść króliczka w bawełnianym worku – niech czeka, aż znowu będziesz mieć ochotę na dobrą zabawę.\nWibrator króliczek odmieni Twoje życie seksualne\nZastanawiasz się, czy ten gadżet jest dla Ciebie? Wibrator króliczek ma wiele zalet:\n- Stymulacja łechtaczki i penetracja pochwy sprawią, że odkryjesz nowy rodzaj orgazmu.\n- Ten gadżet to 2w1 – łączy w sobie masażer łechtaczkowy z klasycznym dildo. Przy zakupie jednego przedmiotu, oszczędzasz pieniądze!\n- Może być stosowany w każdej pozycji, także pod prysznicem, co dodatkowo wzmocni doznania.\n- Wibrator wystarczy trzymać tylko jedną ręką. Dzięki czemu druga dłonią możesz dotykać siebie lub partnera.\nJeśli masz jakieś pytania lub nie wiesz, które urządzenie wybrać – skontaktuj się z naszymi specjalistami. Podpowiedzą Ci, który model wibratora sprawdzi się najlepiej w Twoim przypadku. Zamów już dziś, a my niezwłocznie dostarczymy ten gadżet erotyczny do Twojego domu. Wszystko w maksymalnie dyskretny sposób – sąsiedzi nie muszą wiedzieć, co planujesz na wieczór. Miłej zabawy!\nDorcel 14 produkty\nFun Factory 16 produkty\nGvibe 3 produkty\nHappy Rabbit 7 produkty\nJe Joue 5 produkty\nKIIROO 3 produkty\nLelo (SE) 5 produkty\nMystim 8 produkty\nRocks-Off 3 produkty\nSatisfyer 2 produkty\nVibe-Therapy 7 produkty\nZalo 2 produkty\nWibrator króliczek We-Vibe Nova 2\nSpecial Price 590,00 zł Regular Price 699,00 zł\nWibrator króliczek z funkcją elektrostymulacji Mystim Tingling Aparte E-Stim Vibrator\nPrążkowany wibrator króliczek z cyberskóry Gvibe Gcandy Sweet Raspberry\nPodgrzewany wibrator króliczek Rianne S Essentials Xena\nAs low as 332,00 zł\nKróliczek pulsator Fun Factory Bi Stronic Fusion\nAs low as 785,00 zł\nMasażer łechtaczki i punktu G Lelo Ina 3\nPulsator z wibracjami oraz główką w kształcie róży Zalo Rose Thruster


Show retail cases\nCentrum handlowe Posnania łączy w sobie funkcje handlowe z rozrywkowymi oraz pozwala aktywnie wypocząć i popracować. To multifunkcyjne centrum jest jednym z największych tego typu obiektów w Polsce. Na powierzchni 100 tys. m2 znajdują się: butiki, kawiarnie, restauracje, sklepy średnio- i wielkopowierzchniowe, kino, kręgielnia, siłownia oraz klub fitness z basenem. Ma tam również powstać amfiteatr, w którym będą się odbywały spektakle, przedstawienia czy koncerty. Dookoła zaś utworzone zostaną skwery zieleni, umożliwiające komfortowy wypoczynek.\nNa ten jeden z największych obiektów handlowych w Polsce nasza firma dostarczyła skuteczne rozwiązania w zakresie: systemu podciśnieniowego odwadniania dachów Wavin QuickStream, kanalizacji zewnętrznej grawitacyjnej z PVC wraz ze studzienkami Tegra 600, kanalizacji ciśnieniowej do wody oraz systemu instalacyjnego BORplus do wody użytkowej.\nDobór podciśnieniowego systemu odprowadzania wody deszczowej Wavin QuickStream stanowił tu dla nas ogromne wyzwanie\n- mówi Piotr Kluza, Projektant w firmie Wavin\n„Dobór podciśnieniowego systemu odprowadzania wody deszczowej Wavin QuickStream stanowił tu dla nas ogromne wyzwanie. Pracowaliśmy bowiem na jednej z największych powierzchni na tego typu obiektach, z jakimi się dotychczas spotkaliśmy – mówi Piotr Kluza, Projektant. – Ze względu na wielkość obiektu i jego skomplikowaną konstrukcję musieliśmy kilkakrotnie dokonywać szeregu zmian oraz kolejnych obliczeń, tak aby uniknąć jakichkolwiek kolizji i jak najlepiej dopasować instalację do obiektu”.\nDługie, ponad 200-metrowe kolektory zbiorcze o średnicy do 315 mm podwieszone są pod sufitem parkingu podziemnego galerii. Patrząc w górę z płyty parkingowej, nie zobaczymy jednak rur w kolorze czarnym z HDPE, ponieważ zostały one osłonięte grubą warstwą izolacji termicznej i zabezpieczone płaszczem aluminiowym. Między rurami a izolacją zainstalowano dodatkowo kabel grzejny, którego zadaniem jest utrzymanie dodatniej temperatury ścieków deszczowych nawet podczas największych mrozów.\nOpracowanie sposobu kompensacji wydłużeń termicznych długich odcinków prostych rur HDPE wymagało ścisłej współpracy trzech stron: producenta, projektanta instalacji i wykonawcy\n- mówi Kamil Baran Menedżer Produktu w firmie Wavin.\nZainstalowanie biegnących – w grupie nawet sześciu ciągów obok siebie – rurociągów było niemałym wyzwaniem dla osób zaangażowanych w proces budowlany. „Opracowanie sposobu kompensacji wydłużeń termicznych długich odcinków prostych rur HDPE wymagało ścisłej współpracy trzech stron: producenta, projektanta instalacji i wykonawcy” – mówi Kamil Baran, Menedżer Produktu w firmie Wavin.\nCała zaprojektowana instalacja obejmuje: 11 km rur o średnicach od 40 mm do 315 mm, 258 sztuk wpustów instalacji podstawowej oraz 81 sztuk wpustów instalacji awaryjnej, która odprowadza wodę deszczową z powierzchni dachu o wielkości 76 600 m2.\nPosnania - Fot. Aerofoto-Kaczmarczyk.com\nWavin QuickStream -\nWavin Borplus (PPR) -\nStudzienki kanalizacyjne Wavin Tegra -\nRury PVC-u ze ścianką litą -


Złoty w poważnych tarapatach. Realizuje się czarny scenariusz - Forsal.pl\nNiepokój inwestorów o skutki pandemii psuje nastroje już nie tylko na giełdach europejskich, ale też amerykańskich\nDla złotego ta ucieczka od ryzyka może mieć daleko idące skutki, biorąc pod uwagę, że jego notowania spadały nawet przy dobrej atmosferze na globalnych rynkach. Na EUR/PLN kluczowym poziomem jest dzisiaj 4,635. Jego istotne przebicie może wywołać kolejną dynamiczną falę osłabienia złotego.\nOd kilku tygodni problemem naszej rodzimej waluty były kwestie lokalne, przede wszystkim związane z pandemią i jej konsekwencjami dla poziomów konsumpcji, a w efekcie dla polskiego PKB oraz budżetu. Osłabienie złotego przebiegało mimo wybornej atmosfery na globalnych rynkach, gdzie akceptacja do ryzyka była bliska historycznych rekordów. Jednak inwestorzy nagle przebudzili się z tego spekulacyjnego snu i zaczęli wyprzedawać światowe akcje. A to jest już dla złotego „mieszanka wybuchowa".\nPolska. Kraj wysokiego Rydzyka\nbędzie się działo jak dojdą jeszcze nowe podatki, trzeba się trzymać za kieszenie\nZdaje się że Chiny nie zaczęły jeszcze sprzedawać długu USA. A ryży dalej nakłada sankcje.\nnajpierw pis roztrwonił pieniądze płynące ze wzrostu gospodarczego a teraz drukuje złotego żeby załatać dziurę budżetowa,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,specjaliści


Zabieg złuszczająco- odświeżający. - artClinique - Kraków\nRetises CT – peeling z retinolem\nPeeling o wysokim stężeniu czystego retinolu + propionianu retinylu (bardziej stabilna postać estrowa) i witaminy C w jej najbardziej stabilnej postaci glukozydu askorbylu. Dzięki tym składnikom aktywnym Retises CT działa silnie depigmentująco, złuszczająco, odświeżająco oraz pobudza procesy regeneracyjne w głębokich warstwach skóry.\nzwiotczała skóra, pozbawiona jędrności i elastyczności;\nskóra szara, matowa;\nZabieg składa się z dwóch etapów. Najpierw na dany obszar nakładana i wmasowywana jest aktywna substancja o wysokim stężeniu witaminy C. Następnym etapem peelingu Retises CT jest nałożenie i wmasowanie warstw specjalnej mieszanki, w której skład wchodzi 4% retinol oraz 1% propionian retinylu.\nzmniejsza i rozjaśnia plamy;\nzłuszcza i usuwa drobne zmarszczki;\nPo zabiegu dochodzi do stymulacji i zwiększenia grubości skóry. Istotnie zwiększa się poziom nawilżenia skóry na skutek zwiększonej syntezy kwasu hialuronowego, czynnika NMF oraz kolagenu. Skóra odzyskuje zdrowy, promienny wygląd, jest wyraźnie odmłodzonadzona, dobrze nawilżona i odżywiona.\nRetises CT – 1 zabieg (yellow peel)


Na stadionie przy ul. 3 Maja powstała profesjonalna bieżnia lekkoatletyczna. Zostało wykonane także nawodnienie boiska piłkarskiego oraz pojawiły się nowe elementy infrastruktury sportowej, pozwalające na rozszerzenie możliwości uprawiania różnych dyscyplin sportowych.\nIstniejąca 30 lat żużlowa bieżnia zmieniła się w pełni profesjonalny, bezpieczny, nowoczesny sześciotorowy obiekt z nawierzchnią poliuretanową. Wybudowany został system odwodnienia bieżni. Z kolei system nawadniania powstał na istniejącym boisku trawiastym, wokół którego przebiega bieżnia. Na terenie stadionu zamontowano urządzenia do konkurencji technicznych. Pojawiła się m.in. skocznia do skoku wzwyż, skocznia do skoku w dal i trójskoku, rzutnia do pchnięcia kulą, rzutnia do rzutu dyskiem, rzutnia do rzutu oszczepem oraz wyposażenie lekkoatletyczne zgodne z wymogami PZLA.\nPrace zaczęły się od robót ziemnych. W pierwszej kolejności było korytowanie, polegające na wywiezieniu 60-centymetrowej warstwy ziemi. Następnie zrobiono odwodnienie liniowe bieżni, po czym wykonano podbudowę z różnej granulacji kruszywa. Na to nałożona została nakładka asfaltowa. Końcowym etapem budowy bieżni było nałożenie warstwy poliuretanowej właściwej bieżni. Równolegle wykonano nawodnienie boiska piłkarskiego.\n– W Ciechanowie prowadzimy inwestycje w różnych obszarach. Te z obszaru sportu są bardzo oczekiwane przez mieszkańców, nie tylko tych profesjonalnie uprawiających sport – mówi prezydent Ciechanowa, Krzysztof Kosiński.\n19.06.2018 | Transport, Komisje tematyczne ZMP, Turystyka i sport


Tragedia podczas remontu. Pod dachem zginął 28-latek - zwielkopolski24.pl - wiadomości - informacje - ogłoszenia – portal - Zwielkopolski24 - zwielkopolski24.pl\nTragedia podczas remontu. Pod dachem zginął 28-latek\n› zwielkopolski24› Wielkopolska 6 miesięcy temu 6.08.2019\nArtykuł: Tragedia podczas remontu. Pod dachem zginął 28-latek\nfot. ot. arch. portalu gostynska.pl\nWielkopolska. Pod konstrukcją dachu, wczoraj przed południem, zginął 28-letni mieszkaniec powiatu gostyńskiego. To już drugi śmiertelny wypadek przy pracy w ciągu dwóch dni na tym terenie.\nW sobotę (3.07), podczas prac przy żniwach, na polu, baloty i metalowe elementy przyczepy przygniotły rolnika. Nie przeżył - CZYTAJ TUTAJ.\nWczoraj (5 sierpnia), około godz. 10.00, gostyńska policja otrzymała wezwanie do Kromolic (gm. Pogorzela) - czytamy na portalu gostynska.pl. Tym razem na prywatną posesję. Wiadomo było, że podczas prac remontowych, związanych z wymianą dachu, pod stalową konstrukcją ucierpiał 28-letni pracownik, mieszkaniec powiatu gostyńskiego.\nKonstrukcja dachu, podczas przenoszenia miała odchylić się od silosu i jeden z pracujących tam mężczyzn został nią przygnieciony.\nMężczyzna poniósł śmierć na miejscu. Jak się nieoficjalnie dowiedzieliśmy, był pracownikiem firmy usługowej, która wykonywała zlecenie dla prywatnego inwestora.\nCZYTAJ TAKŻE: Bił i groził śmiercią swojej rodzinie. Grozi mu do 5 lat więzienia [KLIKNIJ]\n- O zdarzeniu został powiadomiony leszczyński oddział Państwowej Inspekcji Pracy, której inspektorzy dojechali na miejsce zdarzenia – powiedziała asp. sztab. Monika Curyk, zastępca oficera prasowego KPP w Gostyniu.\nOkoliczności wypadku przy pracy wyjaśnia również policyjna ekipa dochodzeniowo-śledcza pod nadzorem prokuratora. W tym przypadku również zasądzona została sekcja zwłok.\n~ Ja Sowa\nDużo tych wypadków ostatnio w okolicy. Jakby ktoś rzucił jakiś bardzo zły czar albo ludzie byli bardzo nieostrożni.


Tabu i trans\nNiewiele osób my¶li o szeroko rozumianym transie w kategoriach ³amania tabu. A szkoda, bo ta perspektywa i wyja¶nia wiele i jest bardzo u¿yteczna. Przy czym tabu - okre¶lam zachowania wykraczaj±ce poza "oficjalny kanon zachowañ spo³ecznych". Popowo(W psychologi zorientowanej na proces) w³a¶ciwym sformu³owaniem by³by próg. Ja preferujê okre¶lenie tabu, bo jest w tym w tym obecno¶æ spo³ecznych sygna³ów i impulsów "tak siê nie robi, to nie w³a¶ciwe".\nMo¿na ów zwi±zek porównaæ tak, gdy w obcym kraju w go¶cinie zachowujesz siê g³upio(³amiesz tabu), nagle pojawia siê czujno¶æ na sygna³y z otoczenia(ro¶nie sugestywno¶æ), gor±czkowo szukasz sposobu w³a¶ciwej reakcji(ro¶nie potencja³ reakcji i automatyzmu zachowañ), czerwienisz siê (pojawiaj± siê zmiany fizjologiczne zwi±zane z obiektem koncentracji), zastygasz (katalepsja!).\nCzy te¿ na obiedzie rodzinnym, gdy chcesz skomentowaæ w sposób niepo¿±dany, dochodzisz do owego "rodzinnego tabu"(nawet go nie przekraczaj±c!) nagle orientujesz siê, ¿e odp³ywasz my¶lami, fantazjujesz ("jeste¶ zupe³nie gdzie indziej"), ba! przysypiasz... trans jest wszêdzie ;)\nPolecam scenkê od minuty 15 do 19. Ca³y odcinek wart jest obejrzenia - jako ciekawostkê i(lub) z pytaniem jakie,gdzie i kiedy by³o ³amane spo³eczne tabu! nie te du¿e, te setki malutkich z których sk³ada siê codzienno¶æ.\nW tym przyk³adzie "¿ebraczym" wyra¼nie widaæ, ¿e przy przekroczeniu tabu, nawet nie¶wiadomym(oto orientujê siê, ¿e jestem w roli wykluczonej - ¿ebraka) - swoj± to¿samo¶æ okre¶lamy na podstawie sygna³ów z otoczenia. (patrz: ca³e zachowanie z tabliczk± "spare change"! ).\nW podobny sposób dzia³a na nas wiele z procesów komunikacji spo³ecznej. To jest tak zbudowane: okre¶lamy tabu - ³amiemy tabu - korzystamy z chwili transu(podsuwamy wskazówki co do zachowania). To jest w setkach, tysi±cach drobnych i wiêkszych interakcji:\nNie powinno siê gadaæ do siebie, rozmawiaæ z niewidzialnymi lud¼mi - masz telefon.\nNie powinno siê siedzieæ w ciemno¶ciach z obcymi lud¼mi - masz teatr, kino.\nNie powinno siê siedzieæ nieruchomo i fantazjowaæ - masz telewizjê.\nNie powinno siê skupiaæ uwagii na chaotycznych wzorcach - masz pismo.\nNie powinno siê wsiadaæ do puszki i rozpêdzaæ do du¿ych prêdko¶ci - masz samochody.\nNie powinno siê zachowywaæ spontanicznie, publicznie okazywaæ uczuæ - masz zakochanie.\nNie powinno siê odzywaæ na lekcji masz siedzieæ cicho - kowalski a ile jest 2+2.\nNie powinno siê spo¿ywaæ cia³a ludzkiego - o to cia³o ...\nNie powinno siê k³amaæ - "dzieñ dobry" mówisz z samego poranka, gdy nie wiadomo jaki bêdzie dzieñ.\nNie powinno siê nie odzywaæ, wy³±czaæ z interakcji - masz hipnozê klasyczn±.\nW sytuacji z³amania tabu - pojawia siê trans i pomaga zreorganizowaæ do¶wiadczenie, uczyniæ go sensownym, wykszta³ciæ nowy wzorzec percepcji czy styl reagowania.\nCiekawe: O czym ¶wiadczy ta nasza narodowa tendencja do krytycyzmu i wysy³ania sobie sygna³ów "tak byæ nie powinno, tak siê nie robi, to nie w³a¶ciwe" ?\n1. Dlaczego tabu dopiero od XIX w? • autor: Wojciech Jó¼wiak (2012-05-31 11:07:52)\nDziwi mnie, Piotrze i Wspó³czytelnicy, dlaczego w jêzykach Europy, zanim po¿yczono s³owo "tabu" od Polinezyjczyków, nie by³o tego pojêcia? Dlaczego brytyjscy, francuscy itd. podró¿nicy, us³yszawszy na Tonga, Hawajach, Samoa, N.Zelandii s³owo "tabu" (co¶, od czego trzeba trzymaæ siê z daleka, bo magiczne/religijne/wy³±czone/przeklête), nie przet³umaczyli tego s³owa na swoje ("nasze") tylko entuzjastycznie zapo¿yczyli s³owo oryginalne, od "dzikusów"? - To dowód na to, ¿e odpowiedniego pojêcia w swoich jêzykach nie znajdowali!\nAle s³owo sacer w ³acinie znaczy³o dok³adnie to co polinezyjskie tabu: "wy³±czony z normalnych ¿yciowych czynno¶ci, niedotykalny, oddany bogom, przeklêty".\nCiekawe, ¿e tego znaczenia s³owa "sacer (sacrum itd.)" zapomniano, i "sacer" i jego narodowe odpowiedniki: sacred, sacré, heilig, ¶wiêty, sv'atyj... zaczê³y znaczyæ raczej co¶ trochê innego: "bêd±cy przedmiotem religijnej czci".\n(W ³acinie, angielskim, francuskim rozró¿nia siê santcus, saint - od sacer, sacred, sacré. W niemieckim i polskim jest jedno s³owo na oba znaczenia.)\n2. Tabu w Wikipedii • autor: Wojciech Jó¼wiak (2012-05-31 11:17:00)\nTe¿ ciekawe, ¿e Wikipedia pl nic nie pisze o tabu w oryginalnym sensie: tz. jaki to mia³o sens w Polinezji.\nAng. Wikipedia ma osobne has³o: Tapu (Polynesian culture).\n3. Cenny link do www.etymonline.com • autor: Wojciech Jó¼wiak (2012-05-31 11:23:28)\n4. Nieczysto¶æ, grzech, splamienie • autor: Piotr Anansi Jaczewski /Piotr Jaczewski (2012-05-31 11:34:38)\nI podobne s± raczej powszechne. Podejrzewam jednak, ¿e w obrêbie ¶redniowiecznej europy(7 grzechów g³ównych - przeniesienie koncepcji grzechu na pragnienia) no mo¿e wcze¶niej, zatrzymane zosta³y w Europie wszystkie koncepcje i idee mog±ce w jakikolwiek sposób zrelatywizowaæ panuj±ce zasady spo³eczne. Religia objê³a w ten sposób nie tylko sferê zachowañ, ale i sferê my¶li.\nWcze¶niej to bym szuka³ tego motywu( Tabu na tabu i relatywizm) w przeskoku mentalnym w którym "Bóg wojny"(a wiêc ¶mierci) staje siê "Bogiem mi³o¶ci"(a wiêc ¿ycia) oraz ogólnie w przej¶ciu od politeizmu do monoteizmu.\nObydwa punkty przej¶cia zak³adaj± wykluczenie bardzo p³ynnej, niepewnej, relatywnej rzeczywisto¶ci(a wiêc te¿ lêkowej) na rzecz zrytualizowanego zachowania o walorach spo³ecznych, stworzenie sztucznej rzeczywisto¶ci sacrum, chronionej tabu - po za którym istnieje wy³±cznie chaos, ¶mieræ i rozpad. (mam nadziejê ¿e ta mieszanka koncepcyjna jest zrozumia³a)\n5. Spo³eczeñstwo sakralne kontra chaos i ¶mieræ • autor: Wojciech Jó¼wiak (2012-05-31 12:08:31)\nPiotrze, powiniene¶ spisaæ - w osobnym artykule - pojêcia, którymi siê pos³ugujesz.\nJak Cie czytam, to mam wra¿enie ¿e prowadzisz przez kolejne sale, w których s± kolejne drzwi... a za nimi ca³y labirynt :)\n6. Multiwersum znaczeñ, s³ownikowe • autor: Piotr Anansi Jaczewski /Piotr Jaczewski (2012-05-31 15:05:20)\nSpisanie s³ownika to dla mnie wyzwanie.\nW stanie naturalnym(dla samego siebie) musia³bym mieæ okre¶lone A i B: s³ownik jakiej dziedziny A - i dla kogo, z jakiej dziedziny B. Korzystam z kilku(mo¿e nastu) s³owników, metafor, podej¶æ w zale¿no¶ci od tego, co ostatnio mnie wci±gne³o ;) Kiedy¶ t³umaczy³em:\nDobre masz wra¿enie :)\n7. Po¶wiêcony czy przeklêty? • autor: (2012-06-01 15:50:23)\nDla mnie - jêzykoznawczego laika - wy³ania siê tutaj z mg³y bardzo ciekawa zagadka. Popatrzcie:\nangielski: sacred/saint, ale sacer to co innego ni¿ sacred (jak pisa³ Wojtek)\nhebrajski: קדש - ¶wiêty\narabski: القدس - ¶wiêty\npolski: po¶wiêcony/ ¶wiêty\nWygl±da to tak, jakby w jakim¶ miejscu i czasie "odrzucone-i-do-zabicia" sta³o siê ¶wiête. A mo¿e to rzeczy po¶wiêcone bogom to te, od których nale¿a³o trzymaæ siê z daleka? Mo¿e to strach przed zabójcz± moc± bogów ("¶wiête ¶wiêtych" w jerozolimskiej ¶wi±tyni) ale chyba nie. Na granicy tego tematu czai siê jaka¶ Stara Ohyda, u¶wiêcenie przez zabijanie. To musia³o byæ tak okropne, ¿e nawet okre¶lenie "tabu" zniknê³o z jêzyka i wróci³o dopiero w czasach nowo¿ytnych, przywiezione zza morza.\nWikipedia (http://pl.wikipedia.org/wiki/Tabu) podpowiada co¶ podobnego.


HIP - Projekt Bohaterskiej Wyobraźni Profesora Philipa Zimbardo\nRegionalny Ośrodek Metodyczno-Edukacyjny Metis w Katowicach posiada uprawnienia, potwierdzone certyfikatami Biura HIP Polska, do prowadzenia szkoleń z zakresu Modułu I: Przekształcanie braku zaangażowania postronnego widza w bohaterską akcję oraz Modułu II: Jak skutecznie motywować? Kształtowanie nastawienia rozwojowego.\nOsobami prowadzącymi szkolenia z zakresu w/w modułów są Krystyna Szczęsna-Witkowska oraz Tomasz Wojtasik – konsultanci ROM-E Metis w Katowicach oraz Certyfikowani Trenerzy HIP (w zakresie w/w modułów).\nOba moduły realizujemy w oparciu o trzyczęściowy (trzyspotkaniowy) model szkoleń. Każda część obejmuje cztery godziny dydaktyczne zajęć seminaryjno-warsztatowych, łącznie w ramach jednego modułu uczestnik bierze udział w dwunastu godzinach dydaktycznych zajęć.\nMODUŁ I Jak bierni obserwatorzy mogą stać się bohaterami?\nCzy jesteśmy bezwolnymi ofiarami sytuacji?\nJak to się dzieje, że pomagamy innym?\nCzy bohaterem może być każdy?\nCzy trzeba odznaczać się szczególnymi właściwościami, żeby w sytuacji kryzysowej podjąć działanie stając w obronie drugiej osoby?\nPowyższe pytania znajdują odpowiedzi w najnowszych badaniach światowej sławy profesora psychologii Philipa G. Zimbardo, zgłębiających tajniki ludzkiego zachowania. I więcej, w zakrojonym na szeroką skalę projekcie HIP (Projekcie Bohaterskiej Wyobraźni) prof. Philip G. Zimbardo przekłada swoje odkrycia na praktyczne działania zmierzające do zmiany sposobu myślenia na temat bohaterskich zachowań w życiu codziennym.\n"Nie jesteśmy niewolnikami sił sytuacyjnych, lecz musimy nauczyć się metod opierania się im i przeciwstawiania" – mówi Zimbardo /"Efekt Lucyfera", s.430/ i dzieli się swoim dorobkiem na temat natury ludzkiej oraz możliwości pobudzenia jej pozytywnych aspektów. Nie pozostajemy w obszarze rozważania możliwości. Zimbardo udowadnia, że możemy energię wkładaną w narzekanie na społeczną znieczulicę i obojętność młodzieży przekierować na działania uruchamiające drzemiący w młodych ludziach potencjał zachowań prospołecznych a nawet heroicznych. Programy treningowe HIP są realizowane w różnych krajach (USA, Węgry, Włochy etc). Pomagają one zgłębić poprzez ćwiczenia, prezentację filmów i przybliżanie niezwykle ciekawych eksperymentów psychologii społecznej swoje dotychczasowe postawy i zaprojektować przyszłe zachowania w sytuacjach zagrożenia innej osoby. Programy HIP uczą ludzi Przeciwstawiania się, Głośnego Mówienia "Nie" i Odważnego Działania w obliczu trudnych sytuacji w szkole, rodzinie, społeczności.\nW ramach projektu proponujemy zatem szkolenie dla nauczycieli, pedagogów, psychologów przygotowujące do prowadzenia zajęć z młodzieżą klas VII – VIII szkół podstawowych, szkół ponadpodstawowych i szkół branżowych. Szkolenie będzie zakończone uzyskaniem certyfikatu Nauczyciela Bohaterskiej Wyobraźni, który upoważnia do prowadzenia zajęć z wykorzystaniem programu i materiałów HIP.\nJeśli martwią cię takie sytuacje, gdy wokół znęcającego się nad słabszym kolegą ucznia stoi wielu nie reagujących rówieśników albo, że osoba leżąca na ulicy jest mijana przez tłum przechodniów, a jednocześnie chcesz to zmienić – to szkolenie jest dla ciebie!\nSzkolenie obejmuje 3 warsztatowe spotkania, w sumie 14 godzin dydaktycznych.\nPhilip Zimbardo (TED): Jak zwyczajni ludzie stają się potworami... lub bohaterami?\nkto jest dla mnie bohaterem, nowa koncepcja heroizmu (12 subtypów bohatera wg. Zimbardo);\nkoncepcja codziennego bohatera oraz bohatera w gotowości, efekt fali.\nefekt widza – elementy warsztatów/treningu (w oparciu o scenariusz zajęć z młodzieżą = materiały dla nauczyciela).\nPomiędzy częścią 2 i 3 zadanie domowe dla uczestników: lektura i analiza materiałów dla nauczyciela.\nmoja wizja implementacji programu w macierzystej szkole.;\nmapa implementacji: mocne strony, wyzwania, potencjalne zyski.\nKoszt szkolenia wynosi: 210 zł (w tym koszt licencji uprawniającej do prowadzenia zajęć z uczniami wraz z materiałami).\nInformujemy, że uczestnicy będą proszeni o wypełnienie następujących dokumentów (otwórz: Oświadczenie nauczyciela – moduł I - 1 i Oświadczenie nauczyciela – moduł I - 2)\nProsimy nie drukować oświadczeń a jedynie zapoznać się z ich treścią Będą one rozdane do podpisu na pierwszych zajęciach.\nMODUŁ II Jak skutecznie motywować? Kształtowanie nastawienia rozwojowego\nJak zmieniając nastawienie skuteczniej motywować uczniów?\nJak sprawić, żeby porażka zachęcała do wysiłków?\nJak zwiększać ilość połączeń neuronalnych a zatem i potencjał ucznia?\nW oparciu o najnowsze doniesienia naukowe z obszaru neuroplastyczności, efektywnego motywowania i psychologii sukcesu, profesor Zimbardo stworzył kolejny zestaw narzędzi do pracy z młodzieżą w ramach Projektu Heroicznej Wyobraźni – Jak skutecznie motywować? Kształtowanie nastawienia rozwojowgo.\nZapraszamy zatem na szkolenie dla nauczycieli, pedagogów, psychologów przygotowujące do prowadzenia zajęć z młodzieżą klas VII-VIII szkół podstawowych, szkół ponadpodstawowych i szkół branżowych. Szkolenie będzie zakończone uzyskaniem certyfikatu Nauczyciela Bohaterskiej Wyobraźni w zakresie modułu II, który upoważnia do prowadzenia zajęć z wykorzystaniem programu i otrzymanych materiałów HIP.\nSzkolenie składa się z 3 warsztatowych spotkań, w sumie 14 godzin dydaktycznych.\ndoświadczenia własne, autodiagnoza;\nnastawienie rozwojowe vs nastawienie na trwałość.\nprzegląd badań: o wyższości nastawienia rozwojowego nad nastawieniem na trwałość;\ntworzenie informacji zwrotnych kształtujących nastawienie rozwojowe;\nelementy warsztatów/treningu (w oparciu o scenariusz zajęć z młodzieżą = materiały dla nauczyciela).\nPomiędzy częścią 2 i 3 zadanie domowe: lektura i analiza materiałów dla nauczyciela\nmoja wizja implementacji programu w macierzystej szkole;\nopracowanie i prezentacja własnych pomysłów na pracę z klasą w zakresie części scenariusza pt. Przeszkody i rozwiązania.\nInformujemy, że uczestnicy będą proszeni o wypełnienie następujących dokumentów (otwórz: Oświadczenie nauczyciela – moduł II - 1 i Oświadczenie nauczyciela – moduł II - 2)\nTermin szkolenia: 24 października, 4 listopada,25 listopada 2019 r. w godz. 15:00 – 18:30\nJak bierni obserwatorzy mogą stać się bohaterami?\nTermin szkolenia: 17, 24 września i 8 października 2020 r. w godz. 15:00 – 18:30\nJak skutecznie motywować? Kształtowanie nastawienia rozwojowego\ntel.: 32 209 53 12 lub 14 wew. 124 lub 112\nZmieniono 11 września 2020\n10 624 814 odwiedzających od 1 lutego 2005, 2 286 wczoraj, 1 952 dzisiaj. Odwiedza nas 9 gości.


W obszarze doradztwa europejskiego specjaliści, którzy pracują w firmie pomagają pozyskiwać dotacje na kolejne przedsięwzięcia. Grupa oferuje usługi rachunkowe prowadzone regularnie bądź w określonych okresach, np. sporządzanie okresowych raportów i sprawozdań finansowych. Grupa specjalizuje się m.in. w: budownictwie i nieruchomościach, energetyce, postępowaniu podatkowym, hotelarstwie, jak również spedycji. Z usług proponowanych przez spółkę TPA Horwath korzysta dużo polskich przedsiębiorstw. Dzięki temu, iż ta spółka konsultingowa została podzielona na sekcje obsługa klienta przebiega szybciej.\nW ramach programu Społeczny Operator Telekomunikacyjny spółka ma w planach zaczęcie współpracy z kolejnymi organizacjami pożytku publicznego. Strona prezentuje dokładne informacje powiązane z projektem Społeczny Operator Telekomunikacyjny. Z tej strony można przeczytać, że misją tej firmy jest prowadzenie działalności nastawionej na zysk przy równoczesnym zachowaniu harmonii ze środowiskiem zewnętrznym. TelePolska sp. z o.o. pomaga realizować inicjatywę SOT, przeznaczając cześć swoich zysków dla organizacji pożytku publicznego, kierujących swoją pomoc do potrzebujących.\nData dodania: 24 02 2012 · więcej o wpisie »\nW jelicie ma miejsce proces przyswajania substancji powstałych w konsekwencji enzymatycznego rozkładu pokarmu. Pacjenci zapadający na celiakię mogą cierpieć również na poważne uszkodzenia kości. Bielactwo nabyte jest to choroba o nieznanej przyczynie. Wyróżniamy różne metody antykoncepcji, jednak każda z nich ma nieraz skutki niepożądane. Celiakia jest dolegliwością pokarmową, która atakuje jelito cienkie oraz wywołuje jego stan zapalny.


Opluł, uderzył "z główki" lekarza i zdewastował karetkę • Żory • Patrol - nowiny.pl - portal, gazeta - Racibórz, Wodzisław, Rybnik, Agronowiny\n28.02.2018 14:10 | 0 komentarzy | acz\nZałoga pogotowia ratunkowego stacjonująca w Żorach, została kilka dni temu wysłana na parking przy jednej z popularnych "sieciówek", gdzie miała znajdować się osoba wymagająca pomocy medycznej. Na miejscu medycy zastali mężczyznę, który przed wejściem rozmawiał z pracownikiem sklepu. Kiedy zapytali go, czy potrzebuje pomocy, 40-latek odpowiedział lawiną wyzwisk. Po krótkiej chwili odszedł, a ratownicy wrócili do karetki.\nGdy mężczyzna zauważył odjeżdżający ambulans, podbiegł nagle do niego i zaczął kopać w pojazd. Aby powstrzymać agresywnego 40-latka, ratownicy wraz z lekarzem wyszli z karetki i próbowali go powstrzymać. Jego atak jednak przybrał na sile i mężczyzna rzucił się na ratowników. W szale wyzywał ich, szarpał za ubrania, pluł i uderzył głową w twarz lekarza. Zniszczył mu też okulary. Na szczęście zespół pogotowia ratunkowego poradził sobie z agresorem i powstrzymał go do czasu przybycia policjantów. Również mundurowi zostali zwyzywani stekiem obelg, ubliżających wykonywanej przez nich profesji.\natak na ratownika dewastacja Na służbie Patrol wpr w katowicach zniszczenie mienia Żory