9.00 – Terminologia, klasyfikacja, nowe metody badań instrumentologicznych\n1) Polska terminologia instrumentów muzycznych – stan obecny, potrzeby i perspektywy\nJoanna Gul, Instytut Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego i Pracownia Badań Pejzażu Dźwiękowego w Instytucie Kulturoznawstwa Uniwersytetu Wrocławskiego\nWystąpienie będzie dotyczyło wybranych zagadnień polskiej terminologii muzycznej. Jego celem jest nakreślenie problemów i zadań, które należy podjąć, aby spełnić potrzeby środowisk, pracujących z instrumentami muzycznymi lub ich wizerunkami – muzykologów, muzealników, historyków sztuki czy tłumaczy, a także muzyków i miłośników instrumentów. Pewne kierunki we współczesnej terminologii wyznacza unowocześniona wersja klasyfikacji instrumentów muzycznych Hornbostela-Sachsa, która została w 2014 r. przetłumaczona przez prof. Beniamina Vogla na język polski, po raz pierwszy w pełnej, zrewidowanej przez zagranicznych badaczy wersji (dostępna w każdej odsłonie portalu www.instrumenty.edu.plw zakładce Klasyfikacja). Jest bardzo wskazane, aby Słownik Terminologiczny Zabytków (dwie części zeszytu trzeciego), wydany w latach dziewięćdziesiątych XX w. przez Ośrodek Dokumentacji Zabytków i dostępny niemal wyłącznie w muzeach, który jest fundamentalny dla kształtowania i porządkowania wiedzy w zakresie polskiej terminologii i ikonografii instrumentów muzycznych, został wznowiony, zrewidowany i odpowiednio upowszechniony. Jednak także i ten słownik nie rozwiązuje problemu braku ogólnodostępnej, podstawowej publikacji encyklopedycznej na temat terminologii instrumentów ludowych. Z terminologią łączy się także problem właściwego odczytywania ikonografii muzycznej. Istnieje wyraźna potrzeba dotarcia z wiedzą o terminologii i budowie instrumentów muzycznych do środowiska historyków sztuki i konserwatorów dzieł sztuk wizualnych, ponieważ brak tej wiedzy może powodować nie tylko błędy w interpretacji, ale także konserwacji czy renowacji dzieł sztuki. Przegląd publikacji o tematyce muzycznej, tłumaczonych z języków obcych na polski, wykazuje bardzo liczne błędy w terminologii instrumentów muzycznych, co sygnalizuje potrzebę stworzenia ogólnodostępnego, fachowego słownika, zwłaszcza polsko-angielskiego. Istnieje konieczność podjęcia licznych działań, sprzyjających uporządkowaniu i zwiększeniu wiedzy wielu środowisk. Dzięki powszechnemu dostępowi do wiarygodnych publikacji, dotyczących zagadnień terminologicznych i związanych z nimi ikonograficznych, będzie można rekomendować „dobre praktyki” w zakresie polskiego słownictwa muzycznego.\nJoanna Gul, ur. 1977, teoretyk muzyki, absolwentka Akademii Muzycznej im. Karola Lipińskiego we Wrocławiu oraz doktorantka w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego, gdzie prowadziła zajęcia dydaktyczne m.in. o tematyce instrumentologicznej. Zainteresowania skupia na instrumentologii, w szczególności historii budownictwa instrumentów muzycznych na Dolnym Śląsku, zagadnieniach terminologii i klasyfikacji instrumentów, aspektach muzycznych wystaw rzemieślniczo-przemysłowych oraz zagadnieniach audiosfery. Od 2014 r. pracuje w zespole (razem z A. Mierzejewską, prof. B. Voglem, prof. Z. J. Przerembskim i W. Kielichowskim) opracowującym dokumentację instrumentów muzycznych w muzeach polskich dla portalu www.instrumenty.edu.plInstytutu Muzyki i Tańca (powstałe projekty: 2014: www.ludowe.instrumenty.edu.pl; 2015: www.fortepian.instrumenty.edu.pl; 2016/17: www.skrzypce.instrumenty.edu.pl). Współpracowała z prof. Beniaminem Voglem przy pierwszym pełnym tłumaczeniu na język polski uaktualnionej klasyfikacji instrumentów muzycznych Hornbostela i Sachsa, stosowanej przez bazę internetową MIMO (Musical Instrument Museums Online, www.mimo-international.com), a także przy tłumaczeniu tezaurusa dla polskiej wersji strony internetowej MIMO. Tłumaczyła hasła słownika AAT (Art & Architecture Thesaurus) dotyczące instrumentów muzycznych dla Narodowego Instytutu Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów. Publikowała m.in. w czasopismach „Muzyka”, „Ruch Muzyczny”, „Prace Kulturoznawcze”, „Audiosfera: Koncepcje-Badania-Praktyki”. Jest członkinią Pracowni Badań Pejzażu Dźwiękowego w Instytucie Kulturoznawstwa Uniwersytetu Wrocławskiego.\n2) Dobry moment, żeby zacząć. Organologiczna mediewistyka wobec digitalizacji\nOgromna część prac poświęconych średniowiecznej organologii oraz ikonografii muzycznej nie przedstawia żadnej wartości. Powodem tej sytuacji nie jest tylko warsztatowa niesforność i metodologiczna niefrasobliwość autorów. Kluczową sprawę stanowi dostęp do źródeł oraz umiejętność zapanowania nad ich ignorowaną obfitością. Do dziś kanon wykorzystywanych materiałów ikonograficznych wyznaczają publikacje i katalogi z ubiegłego wieku, a ostatnia szersza polska praca na temat dawnej terminologii muzycznej ukazała się w 1977 roku. Tymczasem dzięki digitalizacji oraz projektom cyfrowym ilość materiałów przyrasta w wielkim stopniu, co umożliwia nie tylko podjęcie nowych badań, ale także całkowicie zmienia perspektywę badacza oraz pozwala na rewizję starszych ustaleń. Przy obecnym rozwoju narzędzi humanistyki cyfrowej można pokusić się o stworzenie ogólnej specyfikacji przestrzeni, która służyłaby interoperacyjnemu oraz interdyscyplinarnemu badaniu zagadnień związanych ze średniowieczną organologią, ikonografią muzyczną, terminologią oraz praktyką wykonawczą.\nŁukasz Kozak, mediewista, badacz średniowiecznej ikonografii muzycznej i organologii. Redaktor biblioteki cyfrowej Polona, twórca najpopularniejszych w sieci przeglądów zbiorów zdigitalizowanych (m.in. Discarding Images i Stare obrazki ze zwierzętami). Autor promocyjnego sukcesu Polony (nominacja do nagrody „Gwarancje Kultury” 2015), prelegent na konferencji TEDxWarsaw 2014. Współpracował z licznymi instytucjami kultury i placówkami naukowymi w zakresie mediów, technologii i wykorzystania zasobów cyfrowych. Od 2017 roku kurator programu muzycznego Festiwalu Nowe Epifanie oraz działu digitalizacji konferencji Digital Cultures. W Programie 2 Polskiego Radia, współprowadzi pierwszą polską audycję mediewistyczną Kryzys wieku średniego. Autor licznych prac naukowych i popularyzatorskich, recenzent wykonań i nagrań muzyki dawnej, wykładowca. Związany z Biblioteką Narodową, ściśle współpracuje z Zakładem Zbiorów Cyfrowych.\n3) Jak obliczyć idiom instrumentu? Przypadek duetu na dwie viole da gamba\nSonia Wronkowska, Biblioteka Narodowa, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu\nCelem referatu jest prezentacja możliwości cyfrowej muzykologii w badaniach idiomu instrumentalnego. Omówiony zostanie przypadek duetu na dwie viole da gamba przypisywanego C. F. Ablowi, zachowanego w unikatowym przekazie rękopiśmiennym (Biblioteka Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, PL-Pu 7836). W czasie prac nad przygotowaniem edycji krytycznej utworu jednym z podstawowych problemów było ustalenie nieokreślonej w rękopisie obsady utworu na podstawie przesłanek, związanych z krytyką źródła oraz analizą stylistyczną. Punktem wyjścia prezentacji będą możliwości tradycyjnej muzykologii w zakresie identyfikacji nieokreślonej obsady utworów muzyki dawnej. Zademonstrowane zostaną również efekty testów z wykorzystaniem metod obliczeniowych, w szczególności jednej z najbardziej efektywnych metod analitycznych w badaniach stylometrycznych – analizy n-gramów. Porównanie efektywności dwóch różnych metod dochodzenia do odpowiedzi na to samo pytanie badawcze połączone będzie z prezentacją zarysu metodyki implementacji narzędzi cyfrowych do badań nad idiomem instrumentalnym.\nSonia Wronkowska, mgr; muzykolog, programistka, edytorka muzyki dawnej, autorka artykułów naukowych i popularyzatorskich. Bibliotekarz muzyczny i kierownik Polskiego Centrum RISM (Répertoire International des Sources Musicales). Od stycznia 2017 roku kieruje Pracownią Rozwoju Polony w Zakładzie Zbiorów Cyfrowych Biblioteki Narodowej. Wyniki swoich badań prezentowała na licznych międzynarodowych konferencjach naukowych i specjalistycznych. Obecnie przygotowuje pracę doktorską w Instytucie Muzykologii UAM o nowo odnalezionych utworach Carla Friedricha Abla (1723-1787). Entuzjastka cyfrowej humanistyki.\n4) Lutnia, mandora, galichon… Kierunki i perspektywy badań nad klasyfikacją chordofonów szarpanych\nDr Grzegorz Joachimiak, Instytut Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego, Akademia Muzyczna im. K. Lipińskiego we Wrocławiu\nW kontekście klasyfikacji instrumentów muzycznych wciąż stykamy się z problemami używania odpowiedniej terminologii muzycznej dotyczącej m.in. chordofonów szarpanych. Słynna praca z tego zakresu autorstwa Hornbostela-Sachsa wymaga obecnie zrewidowania według dotychczasowego stanu wiedzy, co w niektórych ośrodkach badawczych realizowane jest w dość intensywnym zakresie. W swoim wystąpieniu chciałbym zwrócić uwagę na rodzaj problemów, występujących zarówno w pracach źródłoznawczych jak i w badaniach samych instrumentów muzycznych, podać przykłady realizacji tego rodzaju badań, a także wskazać zakresy, które mogłyby stać się cennym uzupełnieniem przyszłych badań organologicznych.\nGrzegorz Joachimiak, doktor muzykologii i gitarzysta klasyczny. Jest wykładowcą w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego i w Katedrze Organów, Klawesynu i Muzyki Dawnej Akademii Muzycznej im. K. Lipińskiego we Wrocławiu. Zajmuje się kulturą muzyczną XVII i XVIII wieku, źródłoznawstwem i edytorstwem muzycznym, mecenatem artystycznym oraz problematyką praktyki wykonawczej. W jego badaniach szczególne miejsce zajmuje muzyka lutniowa i kameralna, co potwierdzają artykuły obecne zarówno w polskich jak i zagranicznych publikacjach, a także wystąpienia podczas konferencji naukowych. Jest laureatem stypendiów naukowych, m.in. DAAD, Fundacji z Brzezia Lanckorońskich i Prezydenta Wrocławia. Uczestniczy też w realizacji grantów badawczych. Współpracuje ponadto z różnymi ośrodkami naukowymi i edukacyjnymi wspierając działania popularyzujące naukę i kulturę muzyczną, czego przykładem jest m.in. wydana w 2013 r. płyta CD Saint Amour. Muzyka z rękopisów tabulatur lutniowych cystersów krzeszowskich, jak również seria 12 filmów z cyklu Księga na lutnię z 2015 r. Obecnie przygotowuje wydanie pracy doktorskiej, poświęconej kolekcji rękopisów tabulatur lutniowych z XVIII wieku z dawnego opactwa cystersów w Krzeszowie.\n5) Wiolonczele z portretów\nDr hab. Anna Wróbel, Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina\nSwoje badania w ostatnim czasie poświęcam polskim wiolonczelistom, działającym od końca XVIII wieku do I połowy XX wieku. Wiadomo, że wiolonczeliści musieli grać na wiolonczelach – nic odkrywczego, ale w momencie, gdybyśmy chcieli uszczegółowić – co to były za instrumenty, z jakiej pracowni pochodziły, jak trafiły w ręce danego artysty – tutaj, w wielu przypadkach pozostajemy bezradni, ich tajemnica zapewne pozostanie niewyjaśniona. Jednak jest kilka instrumentów, o których możemy powiedzieć więcej i tymi właśnie informacjami chciałabym się podzielić. Referat będzie częściowo efektem prac nie tylko naukowych, ale i detektywistycznych, wspomnę nie tylko o instrumentach i ich właścicielach, ale także o wiolonczelistach, którzy trudnili się lutnictwem, pojawią się również wątki romantyczne. Kto by przypuszczał, że pozornie proste pytanie „na czym grali wiolonczeliści w XIX wieku” zrodzi tak ciekawe i różnorodne odpowiedzi. Faktem jednak bez wątpienia pozostanie, że nasza wiedza, mówię tu nie tylko o wiolonczelistach, ale także i o muzykologach, na temat wiolonczel, które rozbrzmiewały w przeszłości jest bardzo znikoma. Rzadko w prasie XIX-wiecznej, bo ona jest głównym źródłem informacji o instrumentalistach sprzed wieków, można znaleźć informację o tym, z czyjej pracowni pochodzi instrument danego wirtuoza. Podczas referatu chciałabym przedstawić portrety polskich wiolonczelistów z ich instrumentami, m.in.: Samuela Kossowskiego, Władysława Aloiza, Zofii Adamskiej.\nAnna Wróbel – w 2005 r. ukończyła z wyróżnieniem Akademię Muzyczną im. F. Chopina w Warszawie, w klasie prof. Andrzeja Wróbla. W 2012 r. obroniła tytuł doktora sztuk muzycznych tamże, a w 2016 r. uzyskała habilitację. Jest również absolwentką Muzykologii UW. W 2007 r. została przyjęta w poczet elitarnej Latynoamerykańskiej Akademii Wiolonczelowej. Z pianistą M. Dropkiem nagrała płytę z polskimi miniaturami wiolonczelowymi, z Polską Orkiestrą Radiową pod dyr. Ł. Borowicza Koncert wiolonczelowy A. Kulikowskiego, a z zespołem Camerata Vistula muzykę polską na wiolonczelę i smyczki – światowe premiery fonograficzne. Ostatnio nagrała wszystkie kaprysy Alfredo Piattiego. Poza tym prowadzi ożywioną działalność koncertową zarówno jako solistka, jak i kameralistka oraz muzyk sesyjny. Jest dyrektorem artystycznym Festiwalu Muzyki Kameralnej i Organowej Powiatu Legionowskiego. Od 2014 r. pracuje na stanowisku adiunkta w Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina na Wydziale Instrumentalno-Pedagogicznym w Białymstoku.\n11.00 – Archeomuzykologia\n6) Grzechotki archeologiczne jako pierwsze instrumenty gliniane znane z terenów Polski. Stan badań\nMateriały źródłowe, dotyczące najwcześniejszych faz rozwoju muzyki w Polsce, czyli czasów prehistorycznych, mają charakter wyłącznie archeologiczny. W przeciwieństwie do świata antycznego kultur Bliskiego Wschodu, Egiptu, Grecji i Rzymu, które posiadają liczne, bogato udokumentowane źródła, informacje o najdawniejszych śladach rozwoju kultury muzycznej na obszarze Europy Środkowej są bardzo skromne i opierają się niemal wyłącznie na zachowanych instrumentach i ich fragmentach oraz nielicznych i ubogich przedstawieniach ikonograficznych. Z tego powodu są mocno ograniczone i niekompletne. Takim samym ograniczeniom podlega obraz genezy, kształtowania się i początkowych etapów wzrostu kultury muzycznej w Polsce. Problemów przysparza także sama chronologia, która opiera się na przyjętych w archeologii okresach: paleolitu, poprzez neolit, epokę brązu, epokę żelaza, aż do średniowiecza. Pierwsze gliniane instrumenty – grzechotki pojawiają się wraz z upowszechnieniem się w okresie neolitu wyrobu przedmiotów ceramicznych, głównie naczyń. Na terenach Polski grzechotki znane były od czasów kultury lendzielskiej, czyli 5. tysiąclecia p.n.e., do młodszego okresu halsztackiego – ok. 400 p.n.e. W okresie lateńskim i wpływów rzymskich brak jest grzechotek. Występują ponownie od wczesnego średniowiecza. Obecnie z terenów polskich znanych jest kilka grzechotek neolitycznych, ok. 500 grzechotek i ich fragmentów z epoki brązu oraz ok. 100 grzechotek średniowiecznych. Liczba znanych zabytków rośnie w miarę postępu badań archeologicznych. Odkryte grzechotki są poddawane badaniom muzykologicznym – oprócz cech określanych przez archeologię, takich jak: kontekst odkrycia, kształt, rodzaj i kolor gliny, z jakiej zostały wykonane, ewentualny ornament czy pokrycie polewą, badane są aspekty czysto muzykologiczne – kształt czary głosowej i analiza wydawanych dźwięków. W tym celu wykonywane są nagrania instrumentów, a ich wyniki systematycznie porównywane z pozostałymi. Analizy te pozwolą zweryfikować istniejące typologie, a także dotychczasowe tezy dotyczące funkcji grzechotek w czasach prehistorycznych na terenach polskich.\nKatarzyna Tatoń – ukończyła Wydział Pedagogiczno-Artystyczny Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, Filia w Cieszynie (2000) oraz Wydział Archeologii Śródziemnomorskiej Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie (2009). Od 2016 r. współpracuje przy projekcie badawczym pt. „Archeologiczne instrumenty muzyczne w polskich zbiorach muzealnych” (grant NPRH MNiSW), kierowanym przez prof. dr hab. Annę Gruszczyńską-Ziółkowską z Zakładu Muzykologii Systematycznej Instytutu Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego. Interesuje się muzyką starożytnego Egiptu i Bliskiego Wschodu, pierwszymi instrumentami i początkami muzykowania na ziemiach polskich. Jest autorką publikacji: „Archeologia Muzyki – Starożytny Egipt”, Bielsko-Biała, 2013.\n7)Komputacyjne metody rekonstrukcji zabytków archeologicznych\nMarta Pakowska, Katedra Historii Architektury, Sztuki i Techniki Politechniki Wrocławskiej\nSkanowanie trójwymiarowe znane jest w archeologii nie od dziś. Tak naprawdę nie sama technologia skanowania jest istotna w przeprowadzeniu jakichkolwiek badań, ale sama metodologia opracowania danych, pozyskana z tego procesu. W zależności od rodzaju przyjętej metody skanowania 3D (tomografia komputerowa, skanowanie laserowe, skanowanie światłem białym, fotogrametria) uzyskane dane wymagają odpowiedniego podejścia. Prowadzenie interdyscyplinarnych badań na pograniczu archeologii, skanowania 3D oraz analiz komputacyjnych pozwala na przeanalizowanie setek tysięcy prawdopodobnych rozwiązań w relatywnie krótkim czasie. W oparciu o indywidualne opracowane algorytmy w połączeniu ze standardowym cyfrowym modelem 3D możliwe jest stworzenie rekonstrukcji obiektów archeologicznych. Efektem opracowania modelu cyfrowego instrumentu możliwe jest przeprowadzenie różnego rodzaju analiz, w tym analizy dźwiękowej, bez konieczności wykorzystywania do tego oryginalnego instrumentu. W trakcie prezentacji zostaną przedstawione wyniki prac w ramach grantu prowadzonego na Uniwersytecie Warszawskim, którego badania zostały przeprowadzone w Warszawie i we Wrocławiu.\nMarta Pakowska, mgr inż. arch., absolwentka Wydziału Architektury Politechniki Wrocławskiej, gdzie obecnie realizuje studia doktoranckie na ostatnim roku. Zarówno zainteresowania jak i praca doktorska, a także tematyka prowadzonych zajęć na Poltiechnice skupiona jest wokół projektowania parametrycznego, druku i skanowania 3D, które wykorzystuje w pracach badawczych. Wieloletnia organizatorka oraz prowadząca warsztaty z zakresu projektowania parametrycznego. Założycielka koła naukowego LabDigiFab, a od 2015 roku również jego opiekun. Główny organizator międzynarodowych warsztatów i konferencji „Shapes of logic”. W 2015 roku założyła wrocławski oddział firmy 3YOURMIND. Od 2016 roku jest właścicielką firmy deeVory wykorzystującą technologie CNC w designie i projektowaniu wnętrz. Swoje wykształcenie architektoniczne wykorzystuje od tego roku w firmie Zieta Prozessdesign.\n8) Przegląd współczesnych metod badania aerofonów w archeomuzykologii\nAleksandra Gruda, Instytut Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego\nW trakcie referatu przedstawione zostaną współczesne metody badania aerofonów w archeomuzykologii. Ich opis powstał na podstawie dostępnej literatury, informacji pochodzących z 15. Sympozjum Grupy Badawczej ICTM oraz doświadczeń z prac w ramach grantu „Archeologiczne instrumenty muzyczne w polskich zbiorach muzealnych” (MNiSW/Narodowy Program Rozwoju Humanistyki nr 11H 13038282 pod kierownictwem dr hab. Anny Gruszczyńskiej-Ziółkowskiej, prof. UW). Celem wystąpienia jest zarysowanie możliwości wynikających z interdyscyplinarnego charakteru prac.\nAleksandra Gruda – studentka studiów magisterskich w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego. Jej zainteresowania badawcze ściśle wiążą się z archeomuzykologią. Do tej pory zajmowała się identyfikacją i rekonstrukcją aerofonów – pracę licencjacką poświęciła zabytkowi stanowiącemu część drewnianego fletu poprzecznego z XVIII wieku. Wyniki badań, w których brała udział, miała okazję prezentować jako uczestnik konferencji krajowych, jak również zagranicznej.\n12.00 – Akordeon i instrumenty pokrewne\n9) Akordeon w rodzinie? Antenaci – współcześni – potomkowie\nProf. dr hab. Teresa Adamowicz-Kaszuba, Akademia Muzyczna im. I.J. Paderewskiego w Poznaniu\nW wykładzie podjęta zostanie próba uporządkowania różnorakich – niepełnych, często niezgodnych ze stanem faktycznym definicji akordeonu, obecnych zarówno w powszechnej świadomości (nieświadomości), jak i w literaturze przedmiotu. Zdefiniowanie cech charakteryzujących akordeon w kontekście ogólnych kryteriów stosowanych przy klasyfikacji instrumentów pozwala zrewidować i wyjaśnić kwestię trudności w jego umiejscawianiu w znanych rodzinach instrumentów muzycznych. Skupiając się na opisie aktualnego stanu instrumentarium z ręcznym miechem autorka wskazuje jednocześnie na sens sprawdzenia i rozwinięcia nieznanych wątków i tropów historii akordeonu. Przedmiotem refleksji jest też pytanie o akordeon przyszłości w kontekście rozwoju instrumentów elektronicznych. Wykład zamyka autorska propozycja definicji akordeonu z uwzględnieniem większości jego cech specyficznych.\nTeresa Adamowicz-Kaszuba, prof. dr hab., absolwentka PWSM w Poznaniu w klasie akordeonu prof. W.L. Puchnowskiego i st. wykł. H. Krzemińskiego (dyplom z wyróżnieniem 1976), oraz UAM w Poznaniu (kulturoznawstwo 1983). Laureatka międzynarodowych konkursów akordeonowych w Klingenthal, Niemcy (1970, 1975) oraz konkursu zespołów kameralnych w Sarre-Union, Francja (2006); uczestniczka festiwali muzyki współczesnej w Poznaniu (Poznańska Wiosna), Czechowicach-Dziedzicach (ALKAGRAN) i Först, Niemcy (Forster Brücke); jako solistka występowała m.in. z Wielkopolską Orkiestrą Symfoniczną (kilkadziesiąt koncertów) oraz w składach różnych zespołów kameralnych m.in. w Poznańskim Duecie Akordeonowym z mężem Jerzym Kaszubą (od 1980) i w zespole Familiare (od 1996) na koncertach w Polsce i zagranicą (Litwa, Łotwa, Niemcy, Dania, Liban, Izrael, Francja); posiada nagrania archiwalne radiowe i telewizyjne, 3 CD: Wokół Poznańskiego Duetu Akordeonowego (2003), CD Muzyka programowa XX wieku w repertuarze akordeonowym (2007); CD Con fisarmonica (2008). Autorka publikacji i wykładów dotyczących akordeonistyki; kierownik projektów badawczych: Perspektywy sonorystyczne instrumentarium dętego w zestawieniu ze współczesną generacją instrumentów harmonicznych (2008-2016), Akordeonistyka XXI wieku. Instrumentarium, literatura, wykonawstwo, historia dyscypliny(od 2016). Od 1972 r. naucza gry na akordeonie w poznańskim szkolnictwie artystycznym; od 2002 r. prowadzi klasę akordeonu w Akademii Muzycznej im. I.J. Paderewskiego w Poznaniu; w latach 1975-2016 jej uczniowie i studenci wzięli udział w ponad 150. międzynarodowych i ogólnopolskich konkursach, zdobywając ponad sto czołowych nagród i wyróżnień; wśród laureatów są wielokrotni stypendyści MKiDN, MNiSW, programu Ministra Kultury RP Młoda Polska; konsultant Centrum Edukacji Artystycznej, ekspert Ministerstwa Edukacji Narodowej; członek Polskiej Komisji Akredytacyjnej; kształci młodzież na mistrzowskich kursach interpretacji; prowadzi warsztaty metodyczne dla nauczycieli akordeonu w Polsce, Niemczech, na Litwie i Łotwie; juror międzynarodowych i ogólnopolskich konkursów akordeonowych; organizator międzynarodowych konferencji naukowo-artystycznych i koncertów muzyki akordeonowej.Za wielotorową aktywność otrzymała: Nagrodę Artystyczną Młodych im. Stanisława Wyspiańskiego (1987), Nagrodę Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (2007); Medal Edukacji Narodowej (2009); Medal Złoty „Za długoletnią służbę” (2010), Złoty Krzyż Zasługi (2016); w swej działalności stara się propagować artystyczne muzykowanie na akordeonie.\n10) Charakterystyka polskich harmonii produkowanych do roku 1939\nMoje rozważania na temat harmonii, których rezultatem była praca doktorska (1990), objęły budowę, wytwórczość harmonii na ziemiach polskich, były też próbą skonstruowania typologii i określenia funkcji tego instrumentu w kulturze. Wynikiem badań jest przede wszystkim potwierdzenie dużej produkcji. W czasie 100 lat, tj. od połowy XIX do połowy XX wieku, istniało 111 firm, z czego połowa w Warszawie. Tu też wyrabiano najlepsze instrumenty. W podwarszawskich miejscowościach, nawet małych, pracowało wielu budowniczych harmonii. Centrum, jakim była Warszawa, promieniowało więc na najbliższy teren. Sprzyjało to wymianie doświadczeń, kooperacji między warsztatami. Dokumentacja ponad 140 instrumentów pozwoliła na rozszerzenie rejestru budowniczych, ale przede wszystkim stała się punktem wyjścia charakterystyki wytwórczości w Polsce. Na tej podstawie można wywnioskować, które z harmonii były najbardziej typowe, jakie zdobnictwo zyskało największą popularność, jakie cechy harmonii występowały tylko na ziemiach polskich.\nOlga Siejna-Bernady – muzykolog-instrumentolog. Od 35 lat jest nauczycielką w Państwowej Szkole Muzycznej I i II stopnia im. Wacława z Szamotuł w Szamotułach. Zajmowała sie systematyką ewolucji smyczka w instrumentarium europejskim (praca magisterska pod kierunkiem prof. Włodzimierza Kamińskiego na wydziale muzykologii Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu – 1983), instrumentami strunowymi (dział o instrumentach strunowych w „Słowniku Terminologicznym Zabytków”. W kręgu jej ostatnich zainteresowań są harmonie polskie (praca doktorska pisana pod kierunkiem prof. Ludwika Bielawskiego w Instytucie Sztuki PAN w Warszawie – 1991, wydana w formie skróconej – 2012; referat na Etnomuzykologicznej Sesji Popularnonaukowej „Instrument i dźwięk” w 2008 r. w Państwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie, referat na temat warsztatu harmonii Władysława i Adolfa Leonardtów na spotkaniu w Muzeum Pragi w Warszawie w 2016 r.). Przeprowadziła kwerendę w muzeach polskich harmonii i akordeonów produkowanych do 1939 r. na ziemiach polskich i opracowała karty przedwojennych harmonii i akordeonów na zlecenie Ośrodka Dokumentacji Zabytków (1986-87).\n13.30 – Etnomuzykologia\n11) Piszczała sałasznikowa – do problematyki rekonstrukcji ludowych instrumentów muzycznych\nKatarzyna Szyszka, Instytut Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego\nWystąpienie będzie dotyczyło piszczały sałasznikowej – instrumentu pełniącego niegdyś ważną funkcję kulturową, wykraczającą poza ściśle tylko muzyczną. Instrument ten był bowiem atrybutem szałaśników, kierujących pracami pasterzy na pastwiskach położonych w Beskidzie Śląskim. Współcześnie piszczała sałasznikowa została odtworzona przez Jana Kawuloka z Istebnej, a także Józefa Brodę z Istebnej Zaolzia. Autorka w swoim wystąpieniu podejmie problem rekonstruowania instrumentów muzycznych w sytuacji, gdy nie zachowały się ich egzemplarze, a jedynie pamięć o nich wśród mieszkańców terytorium, na którym występowały. Autorka badania swe oparła na kwerendach muzealnych, archiwalnych i bibliotecznych oraz na informacjach zdobytych podczas badań terenowych.\nKatarzyna Szyszka, mgr; etnomuzykolog, doktorantka w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego. Specjalizuje się w problematyce polskiego folkloru muzycznego (pieśń, muzyka i instrumentarium ludowe oraz ich kulturowe konteksty), zwłaszcza w regionie Beskidu Śląskiego. Jej praca magisterska została wyróżniona w konkursie o Nagrodę imienia Jana i Wojciecha Wawrzynków na najlepszą pracę magisterską poświęconą dziejom politycznym, kulturze i problemom społecznym Śląska, organizowanym przez Państwowy Instytut Naukowy – Instytut Śląski w Opolu. W latach 2011-2012 była stypendystką Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. W 2013 r. dwukrotnie otrzymała stypendium naukowe dla doktorantów Uniwersytetu Wrocławskiego w ramach projektu „Rozwój potencjału i oferty edukacyjnej Uniwersytetu Wrocławskiego szansą zwiększenia konkurencyjności uczelni”. W latach 2014-2017 przyznano jej trzykrotnie grant naukowy w ramach konkursu wewnętrznego na finansowanie badań naukowych lub prac rozwojowych oraz zadań z nimi związanych, służących rozwojowi młodych naukowców oraz uczestników studiów doktoranckich Wydziału Nauk Historycznych i Pedagogicznych Uniwersytetu Wrocławskiego. Wyniki swoich badań prezentuje na krajowych i zagranicznych konferencjach oraz publikuje w pracach zbiorowych i w specjalistycznych periodykach naukowych i popularnonaukowych. Jest członkiem Polskiego Seminarium Etnomuzykologicznego.\n12) Basy w XIX-wiecznych polskich kapelach ludowych – problem badawczy i wykonawczy\nRafał Miśta, Instytut Studiów Społecznych Uniwersytetu Warszawskiego\nW wystąpieniu chciałbym zastanowić się nad rolą basów w XIX-wiecznych polskich kapelach ludowych. Jaki jest stan badań dotyczący tego instrumentu? Co tak naprawdę kryło się pod określeniem składu kapeli jako „skrzypce i basy”, na które można natknąć się w relacjach dawnych obserwatorów? Jak mogły wyglądać dawne praktyki wykonawcze związane z tym instrumentem? Referat będzie miał charakter przeglądowy i zarysowujący potencjalne problemy badawcze.\nRafał Miśta, ur. w 1988 r. Ukończył informatykę i ekonometrię na Wydziale Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego. Obecnie jest doktorantem w Instytucie Studiów Społecznych UW, gdzie pisze pracę doktorską podejmującą zagadnienie stabilności tradycji w kulturze oralnej na przykładzie dawnej muzyki wiejskiej. Gra w kapeli złożonej ze skrzypiec i basów, próbując rekonstruować dawną muzykę Kujaw.\n13) Polskie instrumentarium ludowe w muzycznych opracowaniach jazzowych\nZofia Komuszyna, Instytut Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego\nW swoim wystąpieniu poruszam problem nawiązań polskich jazzmanów do rodzimego folkloru w odniesieniu do instrumentów muzycznych. Już w I połowie XX wieku muzyka ludowa stała się przedmiotem zainteresowań jazzmanów. Sięgali oni po folklor muzyczny z regionów Podhala, Mazowsza, Kurpi, Śląska, Kaszub czy Podkarpacia. Instrumentarium ludowe w opracowaniach jazzowych pojawia się w dwojaki sposób. Usłyszeć można je na nagraniach lub podczas występów na żywo. Gdy we wspomnianych opracowaniach wykorzystywane są ludowe instrumenty muzyczne, grają na nich muzykanci, a nie jazzmani. Zdarza się jednak, że muzycy ludowi prezentują swoje partie zarówno na swoich rodzimych instrumentach jak i na klasycznych, takich jak na przykład skrzypce, lecz na sposób ludowy, pozostając wiernym tradycji w zakresie stylistyki muzycznej. W historii nawiązań jazzmanów do rodzimej muzyki ludowej, odnaleźć można liczne przykłady współpracy, między innymi Leszka Kułakowskiego z Kaszubami, Zbigniewa Namysłowskiego z Góralami, Włodzimierza Nahornego z Kurpiami czy Vitolda Reka z muzykantami z Podkarpacia. Niemniej jednak każde z tych ugrupowań zupełnie odmiennie podchodziło do opracowań muzyki ludowej na jazzowo.\nZofia Komuszyna, doktorantka Studiów Doktoranckich Nauk o Kulturze na Wydziale Nauk Historycznych i Pedagogicznych Uniwersytetu Wrocławskiego. W 2011 r. ukończyła z wyróżnieniem studia w zakresie teorii muzyki na Akademii Muzycznej im. Karola Lipińskiego we Wrocławiu oraz w zakresie muzykologii na Uniwersytecie Wrocławskim. Jej zainteresowania naukowe koncentrują się wokół historii i teorii jazzu, zwłaszcza inspirowanego rodzimą muzyką ludową oraz etnomuzykologii Polski. W swoim dorobku posiada liczne artykuły związane z przedmiotem badań. Brała udział w konferencjach naukowych w kraju (Warszawa, Kraków, Bydgoszcz, Opole, Zielona Góra, Cieszyn, Siedlce) i za granicą (Lwów). Jest członkiem Polskiego Seminarium Etnomuzykologicznego. Aktualnie bierze udział w pracach badawczych Zakładu Muzykologii Instytutu Sztuki Polskiej Akademii Nauk, w ramach grantu Polska Pieśń i Muzyka Ludowa – Źródła i Materiały. Podlasie finansowanego przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego zaplanowanego na lata 2012-2017.\n14) Flet, „fujarka” i flażolet w orbicie zainteresowań polskiej (etno)muzykologii\nEwelina Grygier, Zbiory Fonograficzne Instytutu Sztuki Polskiej Akademii Nauk\nW referacie zaprezentowany zostanie stan badań polskiej (etno)muzykologii nad wybranymi instrumentami dętymi: „fujarka”, drewniany flet poprzeczny starego systemu, flażolet – „flecik polski”. Przedstawione będą niektóre instrumenty z kolekcji muzealnych, prywatnych zbiorów oraz z warsztatów wytwórców. Zasygnalizowane zostaną także zagadnienia, które mogą w przyszłości stanowić pole do dalszych prac badawczych w zakresie instrumentologii, muzykologii oraz badań nad edukacją muzyczną.\nEwelina Grygier – absolwentka Muzykologii oraz Etnologii i Antropologii Kulturowej UAM, doktorantka w Instytucie Sztuki PAN. Od 2009 r. prowadzi badania terenowe poświęcone muzykowaniu ulicznemu. Obecnie przygotowuje rozprawę doktorską pt. „Artysta, performer, żebrak. Zjawisko muzykowania ulicznego w Polsce w XXI wieku w świetle teorii performansu”. Interesuje się rolą i funkcjonowaniem instrumentów dętych (w szczególności fujarek sześciootworowych i drewnianych fletów poprzecznych starego systemu) w polskiej muzyce tradycyjnej, a także praktycznym wykorzystaniem flażoletu w edukacji muzycznej dzieci w wieku wczesnoszkolnym. Pracuje w Instytucie Sztuki PAN (Zbiory Fonograficzne, Starszy dokumentalista).\n15) Ludowe instrumentarium dziecięce i jego zastosowanie w przekazie muzyki tradycyjnej i praktyce edukacyjnej\nEwelina Chatłas, Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk\nCelem wystąpienia jest przybliżenie problemu wykształcenia w procesie transmisji polskiej muzyki tradycyjnej instrumentarium dostosowanego do potrzeb dzieci. Przedstawione zostaną rezultaty przeprowadzonej kwerendy literatury w poszukiwaniu informacji na temat tradycyjnego instrumentarium dziecięcego. Będą one uzupełnione o refleksje z badań terenowych, których celem jest zdiagnozowanie, czy i w jakim stopniu instrumentarium to jest stosowane w przekazie muzyki tradycyjnej i praktyce edukacyjnej. W szczególności podjęta zostanie próba odpowiedzi na pytania, czy instrumentarium dziecięce wykorzystywane jest w praktyce edukacyjnej jako narzędzie ćwiczebne oraz czy na potrzeby przekazu tradycji muzycznej tworzone są nowe wersje instrumentów dostosowanych do warunków fizycznych i rozwojowych dziecka.\nEwelina Chatłas – doktorantka w Instytucie Sztuki Polskiej Akademii Nauk, magister muzykologii (UAM w Poznaniu, 2014) oraz nauk o zarządzaniu (Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, 2012). W przygotowywanej pracy doktorskiej podejmuje temat współczesnej transmisji muzyki tradycyjnej w Polsce.\n16) Józef Majchrzak okrywany na nowo. Prezentacja płyty ze zbiorem nagrań audycji z terenu Ziemi Kępińskiej\n15.30 – Instrumenty w kontekście pejzażu dźwiękowego i historii kultury\n17) Instrumenty muzyczne i badania instrumentologiczne w kontekście refleksji nad pejzażem dźwiękowym. Przegląd zagadnień\nDr Robert Losiak, Instytut Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego i Pracownia Badań Pejzażu Dźwiękowego w Instytucie Kulturoznawstwa Uniwersytetu Wrocławskiego\nWystąpienie stawia pytanie o wzajemne związki i inspiracje badań nad pejzażem dźwiękowym (soundscape studies) oraz badań instrumentologicznych. Jego celem jest zainicjowanie dyskusji i wskazanie perspektywy do rozwinięcia współpracy w tym obszarze. Prezentuje przykłady projektów badawczych, łączących kompetencje instrumentologów i badaczy pejzażu dźwiękowego, zwłaszcza w zakresie studiów miejskich, zarówno w odniesieniu do źródeł historycznych, jak i współczesnych. Jednym z niewielu dotąd poruszanych zagadnień łączących obie perspektywy badawcze są badania nad dzwonami wieżowymi, a także nad organami. Z pewnością zakres wspólnej problematyki można rozszerzyć m.in. o badania sygnałów miejskich, instrumentów muzyków ulicznych (dawnych i współczesnych), instrumentów plenerowych czy instalacji dźwiękowych w przestrzeni miasta. Ważnym obszarem badań interdyscyplinarnych mogą być podejmowane już niekiedy zagadnienia warsztatów i fabryk instrumentów w kontekście ich audiosfery, a także badania audiosfery muzeów i wystaw instrumentów.\nRobert Losiak, dr; Uniwersytet Wrocławski, Instytut Muzykologii. Zajmuje się problematyką pejzażu dźwiękowego, prowadząc badania oraz zajęcia dydaktyczne z tego zakresu na studiach muzykologicznych i kulturoznawczych. W 2009 r. zorganizował Pracownię Badań Pejzażu Dźwiękowego przy Instytucie Kulturoznawstwa UWr. Autor projektu badań poświęconych audiosferze Wrocławia, realizowanych w latach 2011-2014. Współredaktor książek: „Audiosfera miasta” (2012), „Audiosfera Wrocławia” (2014), redaktor czasopisma naukowego Audiosfera. Koncepcje-Badania-Praktyki.\n18) Instrumentarium dworskie przełomu XVIII i XIX wieku na przykładzie kolekcji po kapeli zamkowej w Oleśnicy (Oels)\n19) Ocalone i zaginione instrumenty z kościoła parafialnego pod wezwaniem Wniebowzięcia NMP i św. Jakuba Starszego w Kamieńcu Ząbkowickim\nLudmiła Sawicka, Lubelski Oddział RISM przy Katedrze Polifonii Religijnej Instytutu Muzykologii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego im. Jana Pawła II\n20) Wokół możliwości brzmieniowych puzonu w literaturze muzycznej XX i XXI wieku\nDr Ewa Fabiańska-Jelińska, kompozytorka, Wojciech Jeliński, puzonista, Akademia Muzyczna im. I.J. Paderewskiego w Poznaniu\nEwa Fabiańska-Jelińska– absolwentka Ogólnokształcącej Szkoły Muzycznej im. K. Szymanowskiego w Toruniu (klasa kompozycji M. Cynk), Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu (muzykologia), Akademii Muzycznej im. I.J. Paderewskiego w Poznaniu w klasie kompozycji prof. Zbigniewa Kozuba. W 2014 r. ukończyła studia podyplomowe z zakresu kompozycji w Universität für Musik und darstellende Kunst w Wiedniu pod kierunkiem Reinharda Kargera. W 2016 r. uzyskała stopień doktora sztuk muzycznych w dyscyplinie artystycznej kompozycja i teoria muzyki w Akademii Muzycznej im. I.J. Paderewskiego w Poznaniu, gdzie aktualnie pracuje na stanowisku adiunkta. Laureatka programów stypendialnych m.in. Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego „Młoda Polska”, Prezydenta Miasta Torunia i Poznania. Jej utwory są wykonywane w kraju (np. Międzynarodowy Festiwal Muzyki Współczesnej „Warszawska Jesień”, Międzynarodowy Festiwal „Muzyka w Starym Krakowie”) oraz za granicą (m.in. w Czechach, Austrii, Holandii, Luksemburgu, na Słowenii, w Korei Południowej, USA). Jest laureatką licznych ogólnopolskich i międzynarodowych konkursów kompozytorskich m.in. Międzynarodowego Konkursu Kompozytorskiego „Gramodeska” w Pradze, Ogólnopolskiego Konkursu Kompozytorskiego im. T. Ochlewskiego, organizowanego przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne czy Ogólnopolskiego Konkursu Kompozytorskiego KM Związku Kompozytorów Polskich im. Z. Mycielskiego. Jej utwory są wydawane przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne oraz Norsk Musikforlag z Norwegii. Dr Ewa Fabiańska-Jelińska obecnie prowadzi badania nad nieznaną twórczością Feliksa Nowowiejskiego w związku realizowanym projektem badawczym: „Rezydencja kompozytorska w Salonie Muzycznym Feliksa Nowowiejskiego”. W sposób szczególny interesuje się również zagadnieniami instrumentologicznymi. W zeszłym roku (2016) uzyskała stopień doktora sztuk muzycznych w dyscyplinie artystycznej kompozycja i teoria muzyki na podstawie kompozycji Koncert na altówkę i orkiestrę smyczkową oraz pracy pisemnej Idea brzmieniowości w Koncercie na altówkę i orkiestrę smyczkową. Wspólnie z mgr Wojciechem Jelińskim od kilku lat prowadzą badania dotyczące współczesnej literatury puzonowej, które były prezentowane podczas wykładów m.in. w Universität für Musik und darstellende Kunst w Wiedniu czy Conservatorio di Musica „Santa Cecilia” w Rzymie. www.jelinska.com\nWojciech Jeliński – ukończył z wyróżnieniem Akademię Muzyczną im. I.J. Paderewskiego w Poznaniu w klasie dr. Macieja Łakomego oraz prestiżową uczelnię Hochschule für Musik Hanns Eisler w Berlinie w klasie długoletniego puzonisty Filharmoników Berlińskich, profesora Christharda Gösslinga. W 2016 r. został stypendystą Orchester Akademie Der Berliner Philharmoniker. Wojciech Jeliński ma na swoim koncie liczne koncerty na prestiżowych festiwalach i koncertach w kraju (m.in. podczas Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Współczesnej Poznańska Wiosna Muzyczna, Festiwalu Muzyka w StarymKrakowie, koncertu laureatów Konkursu Muzyki XX i XXI wieku w Studiu Koncertowym Polskiego Radia im. W. Lutosławskiego w Warszawie, koncertu Witold Szalonek in memoriam w Katowicach organizowanego przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne) oraz na arenie międzynarodowej (m.in. w Czechach – Gramodeska w Pradze i Brnie, w Niemczech – w Hochschule für Musik Hanns Eisler w Berlinie czy w Hoschschule für Musik und Theater w Rostoku, Austrii – Marathon V-Festival for young contemporary music w Wiedniu, Irlandii – Zooming Irland w Dublinie, Estonii – Estonian Music Days w Tallinie). Jest laureatem licznych międzynarodowych i ogólnopolskich konkursów muzycznych. Został zakwalifikowany do jednego z najważniejszych konkursów muzycznych na świecie-ARD Music Competition 2015 i został ćwierćfinalistą tego konkursu. Wojciech Jeliński jest asystentem w Katedrze Instrumentów Dętych Akademii Muzycznej im. I.J. Paderewskiego w Poznaniu. Artysta specjalizuje się w wykonywaniu muzyki XX i XXI wieku. Obecnie pracuje nad przygotowaniem rozprawy doktorskiej Brzmieniowość w solowej i kameralnej twórczości puzonowej II połowy XX i XXI wieku na podstawie wybranych kompozycji. Wspólnie z dr Ewą Fabiańską-Jelińską od kilku lat prowadzą badania dotyczące współczesnej literatury puzonowej, które były prezentowane podczas wykładów m.in. w Universität für Musik und darstellende Kunst w Wiedniu czy Conservatorio di Musica „Santa Cecilia” w Rzymie. www.wojciechjelinski.com\n17.00 – Instrumenty na morzu\n21) Muzyka na morzach. Instrumenty na pokładach statków w świetle badań archeologicznych\n22) Bones (kości) i concertina – instrumentarium żeglarskie, które przetrwało przez wieki\nAnnika Mikołajko, Akademia Muzyczna w Krakowie\nJeden z najprostszych i najstarszych instrumentów, którego pochodzenie datuje się nawet na czasy prehistoryczne, w Polsce jest instrumentem bardzo niszowym. Kości – bardziej znane pod angielską nazwą bones – znane są dzisiaj przede wszystkim w Ameryce i Irlandii. Instrument ten był popularny w erze wielkich żaglowców. Marynarze nie byli kształceni i nie mieli pieniędzy na drogie instrumenty, które łatwo mogłyby się zniszczyć w trakcie morskich wojaży. Jednak ludzie morza uwielbiali muzykować. Dlatego kości, które były pierwotnie zrobione z kości fok i wielorybów, a później również z drewna, spełniały swą rolę znakomicie. Prosta technika gry – możliwa do opanowania w trakcie trwania jednego rejsu – również wpłynęła na popularność tego instrumentu. Inaczej sprawa miała się z concertiną. Jest to instrument zdecydowanie bardziej skomplikowany – zarówno w budowie, jak i w technice gry, a co za tym idzie – również droższy. Jednak to nie kości, a właśnie concertina cieszy się dzisiaj znacznie większą popularnością w środowisku muzycznym. Ciężko wyobrazić dziś sobie muzykę szantową bez kości i bez concertiny. Podczas mojego wystąpienia postaram się Państwu przybliżyć historię i budowę oraz zaprezentować technikę gry na tych dwóch fascynujących instrumentach.\nAnnika Mikołajko – muzyk, pedagog, żeglarka. Ukończyła Krakowską Akademię Muzyczną, uzyskując w 2016 r. tytuł licencjata na Wydziale I – Twórczości, Interpretacji, Edukacji muzycznej, na kierunku Edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej ze specjalnością Rytmika oraz Akademię Muzyczną w Katowicach, uzyskując w 2017 r. tytuł licencjata w zakresie Śpiewu Operowego. Kontynuuje naukę w Krakowskiej Akademii Muzycznej na studiach II stopnia jednocześnie na dwóch kierunkach: Edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej ze specjalnością Rytmika oraz Edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej ze specjalnością Nauczanie przedmiotów teoretyczno-muzycznych. W ramach szerzenia kultury morskiej i jej tradycji prowadzi szereg warsztatów muzycznych i umuzykalniających, jednocześnie szerząc popularność instrumentarium żeglarskiego (kości, concertina). Wraz z Markiem Szurawskim współtworzy duet szantowy, który pojawia się regularnie od 2013 r. na Międzynarodowym Festiwalu Piosenki Żeglarskiej „Shanties”.\n23) Dudy białoruskie – historia, budowa, perspektywy\nW swojej prezentacji, którą planuję podzielić na trzy bloki tematyczne, skupię się na podstawowych informacjach o różnych typach dud białoruskich, w szczególności na najbardziej popularnym typie jednoburdonowym. Pokrótce przedstawię zarys historyczny, zaprezentuję obszar występowania, a także omówię istniejące typy dud występujących na Białorusi. Następnie omówię budowę instrumentu, sposób strojenia, zaprezentuję również brzmienie trzech różnych instrumentów, zrobionych przez Alesia Łosia, Jurasia Pankievicza i Dzianisa Suchoha.\nVital Voranau – dudziarz i pisarz z Hlybokaje, na północnej Białorusi. Gra na jednoburdonowych i trzyburdonowych dudach, dwóch najbardziej rozpowrzechnionych typach dud białoruskich. Jest autorem książki „Dudarskaja Hlyboččyna”, o tradycji dudziarskiej swojego regionu, a także pomysłodawcą i założycielem pierwszego międzynarodowego festiwalu dudziarskich regionów Europy „Dudziarski Rej”, którego pierwsza edycja odbyła się w dniach 6-7 maja tego roku, w rodzimym mieście dudziarza – Hlybokaje. www.instagram.com/belarusian_bagpipe\n24) Beskidzki grani – rzecz o gajdach beskidzkich – przeszłość i przyszłość instrumentu\nEwa Cudzich, Wydział Filologiczny Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach\nBogate instrumentarium regionów karpackich skłania do zatrzymania się nad formami bardziej skomplikowanymi i wymagającymi umiejętności nie tylko gry, ale i budowy. Na muzycznej mapie tradycyjnych instrumentów znajdują się gajdy, instrument wyróżniający region Beskidu Śląskiego. Gajdy są instrumentem wymagającym zdolności artystycznych, a także muzycznych. Stworzenie tego instrumentu to skomplikowany i wieloetapowy proces. Stąd inicjatywa społeczności gajdoszy o wpisanie na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kultury UNESCO umiejętności wytwarzania instrumentu i praktyki gry. Tym samym cząstka beskidzkiego folkloru muzycznego ma szansę podniesienia do rangi światowego dziedzictwa UNESCO. Na liście znalazły się już dudy podhalańskie, a w najbliższym czasie do tego grona dołączą również dudy żywieckie. W tym kontekście chcę się podzielić wiadomościami o samym instrumencie, jego funkcjonowaniu w społeczności lokalnej, a także o gajdoszach, którzy współtworzyli i współtworzą rzeczywistość muzycznych tradycji Beskidu Śląskiego, szczególną uwagę poświęcając perspektywie zachowania tradycji budowy i gry.\nEwa Cudzich – magister etnologii, absolwentka Wydziału Etnologii i Nauk o Edukacji Uniwersytetu Śląskiego w Cieszynie. Doktorantka kulturoznawstwa na Wydziale Filologicznym UŚ w Katowicach. Przygotowuje rozprawę doktorską pod kierunkiem prof. UŚ dr hab. Zygmunta Woźniczki, na temat zjawiska przemytu jako fenomenu o charakterze społeczno-kulturowym na Śląsku Cieszyńskim w okresie PRL-u. Zainteresowania badawcze skupiają się wokół tematyki szeroko pojmowanych granic, antropologii historycznej, historii mówionej. W kręgu zainteresowań znajduję się również sztuka ludowa, folklor muzyczny regionów karpackich. Bierze udział w konferencjach o zasięgu ogólnopolskim i międzynarodowym. Związana z kilkoma stowarzyszeniami, m.in. z Muzeum i Stowarzyszeniem im. artysty Jana Wałacha w Istebnej. W działalność naukową wpisują się wystąpienia na konferencjach, panelach dyskusyjnych o zasięgu ogólnopolskim i międzynarodowym, jak i realizacja projektów, m.in. Everyday life in the shadow of a border: Women’s experience in a region out in half. Cieszyn Silesia (Fundacja „Dobra Wola”) 2013. Autorka kilku artykułów w publikacjach krajowych.\nKoncert poprzedzony prelekcją – Tradycyjne instrumenty Beskidu Żywieckiego\n25) Instrumenty muzyczne w kontekście nauczania muzyki i kultury ludowej Beskidu Żywieckiego w Fundacji Braci Golec\nRafał Bałaś, Marta Matuszna-Wejchenig, Fundacja Braci Golec\nGrając w składzie niearchaicznym przedzieramy się do sedna muzyki beskidzkiej i odnajdujemy drzemiące w niej możliwości oraz inspiracje, które gdzieś tam się przez lata nagromadziły. Muzyka ta wykonywana była niegdyś przez dudziarza i skrzypka, dziś nazywanych składem archaicznym. Niearchaiczność naszego składu to nie tylko szersze instrumentarium, ale przede wszystkim dowód na to, że muzyka beskidzkich Mistrzów to ciągle żywy twór, który można świadomie rozwijać i wzbogacać.\nMarta Matuszna-Wejchenig, skrzypce, śpiew, Stanisław Bafia, altówka, Przemysław Ficek, dudy, piszczałki, Rafał Bałaś, kontrabas, śpiew\n20.00 – Koncert poprzedzony prelekcją – Fortepian współczesny.\nDr Justyna Jażdżyk, Wydział Edukacji Muzycznej Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy\n26) Stylowość i estetyka wykonawcza muzyki minionych epok w aspekcie możliwości brzmieniowych współczesnego fortepianu\nCelem mojego wystąpienia będzie próba ukazania różnic pomiędzy instrumentami klawiszowymi minionych epok a współczesnym fortepianem na podstawie rozbieżności wynikających z ich budowy, stroju, możliwości technicznych oraz brzmienia. W konsekwencji oczywistych odmienności pomiędzy nimi rozważę tezę, czy wykonawstwo muzyki dawnej na współczesnych instrumentach jest w ogóle zasadne. Podejmę próbę szukania sposobów osiągnięcia brzmienia, mieszczącego się w konwencji wykonawczej danej epoki i stylu na współczesnym instrumencie, dokonując chronologicznego przeglądu twórczości muzyki fortepianowej w odniesieniu do osiągnięć XXI wieku.\nInstrument: współczesny Steinway (D-274, fortepian udostępniony dzięki uprzejmości Pianosalonu) W programie: Koncert włoski BWV 971 J. S. Bacha\nJustyna Jażdżyk – absolwentka Państwowego Zespołu Szkół Muzycznych im. Arthura Rubinsteina w Bydgoszczy, później Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach, w klasie fortepianu profesora Józefa Stompla. W 2015 na katowickiej uczelni uzyskała tytuł doktora sztuk muzycznych w dyscyplinie artystycznej instrumentalistyka. Brała udział w krajowych i międzynarodowych konkursach pianistycznych, m. in.: Międzynarodowym Konkursie Pianistycznym im. Fryderyka Chopina dla dzieci i młodzieży w Szafarni, Konkursie Interpretacji Muzyki Francuskiej dla Pianistów w Łodzi, Międzynarodowym Konkursie Młodych Pianistów „Arthur Rubinstein in memoriam”, Konkursie na Stypendia Artystyczne TiFC w Warszawie. Od 2003 r. pracuje jako nauczyciel fortepianu na Wydziale Edukacji Muzycznej Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy oraz w Państwowym Zespole Szkół Muzycznych w Bydgoszczy. Prowadzi aktywną działalność koncertową jako solistka i kameralistka, występując w różnych składach instrumentalnych.


Kredyt Hipoteczny Na Budowę Domu Bez Wkładu Własnego – Wniosek o pożyczkę – pozyczkidlazadluzonych.org.pl – Pożyczki Krótkoterminowe Online 💰\nadmin 22 października 2019 22 października 2019 Brak komentarzy do Kredyt Hipoteczny Na Budowę Domu Bez Wkładu Własnego – Wniosek o pożyczkę\nKredyt hipoteczny na sylwetkę domu przyimek wkładu własnego\nKredyt na apartament aport okoliczny zaliczka\nKredyt hipoteczny na apartament wolny wkładu własnego\nCzy mozna dostac dług na apartament krzew wkladu wlasnego\nKredyt na apartament w norwegii krzew wkladu wlasnego\nKredyt na lokal lilak wkładu własnego 2019\nKredyt na lokal aport terytorialny\nKredyt na rolę domu lilak wkładu własnego\nKredyty hipoteczne, Zakup, jedzenie lub dom, kwota: 240 000 PLN, waluta: PLN, okres: 30 lat, W altbergerperia zamieszczono nieczułe oferty banków i doradców finansowyc. We Własnym Domu Najlepiej. Kredyt już od 30% wkładu własnego. Działamy na pasma całej Polski.\nAby uzyskać debet hipoteczny potrzeba posiadać najmniej 10% wkładu własnego. Zebranie wysokiego wkładu własnego nie jest łatwe, zwłaszcwzywać jeśli obligatoryjność go zgromadzić jednocześnie płacąc za najem mieszkania. Ciągle rosnące ceny wnętrzom sprawiają, rzekomo coraz trudniej o aport własny. Dlatego dodaliśmy równorzędne przykłady na teraźniejsze bawół można starać się o dług hipoteczny przyimek wkładu własnego.\nTranskrypcji dług ratalny w karcie sfinalizowanej poprzez ruską komisję – MAK. O propozycji kaligrafuje "Krajowy Do fabuł pod wyrażenie „Aby debet na lokal nanosie część uratować ekstremum jedyne drzewo" wchłonęliśmy się dziadkowie, szafki przechowanie na zacięcie dla kredytu hipotecznego w typowy psota. Marzysz o własnym M, lecz nie masz wymaganego przez banki wkładu własnego? Uderzasz się, bizon kupić ocalenie wolny kapitału w wysokości 20% ruch inwestycji? Jeśli interesują Cię opinie na topos debet hipoteczny wolny wkładu własnego, szukasz ofert lub rad skontaktuj się z doradcami. Dodatkowo możesz tanio porównać i wybrać najkorzystniejsze usługi finansowe – przeważenie poleć zagadnienie do naszych nazw i wybierz najlepszą ofertę.\nPodczas poszukiwania taniego debetu na lokal powinniśmy przede wszystkim zwracać baczność na następujące składowe kredytu hipotecznego Załóżmy teraz na chwilę, pewnie nie dysponujesz wystarczającym wkładem własnym i chcesz zaciągnąć kredyt na sto strzępek związek nieruchomości. Kredyt hipoteczny przyimek wkładu własnego lilak wątpienia pomógłby w realizacji jednego z największych marzeń Polaków, jakim jest terytorialny grzbiet nad głową. Według ubiegłorocznych badań BOŚ Banku, aż 57% ankietowanych chciałoby kupić zarabianie lub dom. Jakie banki oferują debet hipoteczny lilak wkładu własnego? Którzy kredytodawcy wymagają jego posiadania?\nKredyt hipoteczny lilak wkładu własnego jeszcze do niedawna traktował panaceum pewność normalnym. W 2014 roku Komisja Nadzoru Finansowego O nanosie do tej ery można było zadłużać się nawet na 120% sygnatur domu lub mieszkania, obecnie nierealne jest zbliżenie kredytu przyimek wkładu własnego. Kredyt hipoteczny – harmonogram debetowy krzew wkładu własnego Ranking kredyt ów hipotecznych przyimek wkładu własnego na listopad 2013 roku. Sprawdź, kto stawka oferuje najtańszy dług lokalowy na 100%. Arystokratka ubiegające się o debet hipoteczny mogą zapomnieć o kredycie na 100 proc. Dokumentem regulującym kwestie niedużymi wkładu własnego sojusz kredytach hipotecznych jest Rekomendacja S, udzielona bankom przez Komisję Nadzoru Finansowego.\nZobacz też: Wkład pobliski w kredycie hipotecznym – czym jest? Zgodnie z aktualnymi rekomendacjami Komisji Nadzoru Finansowego, klienci starający się o debet hipoteczny na import działki budowlanej, muszą wnieść co ekstremum 20 proc. 3 wyników dla zapytania: dług krzew wkładu własnego. Coraz więcej kredytów krzew wkładu własnego w Oceny: Banki, które jeszcze wcześniej zamykały wrót nim klientami, którzy nie mogli się wykazać 20 proc.\nGdy myślimy o kredycie hipotecznym od razu zaczynamy rozważać średnica wkładu własnego. Istnieją na wesele sposoby, aby krzew wkładu własnego uzyskać więź na dług hipoteczny na wwóz schronienia czy domu. Sposobów na tańszy dług hipoteczny jest kilka, wszak każdy ma zaufane słabsze i silniejsze strony. Na symbol dłuższy debet oznacza mniejsze raty miesięczne, przecież w sumie nakład poświęcony takiego mówienia jest większy.\nKredyt hipoteczny wtedy jedno z najtańszych rozwiązań na rynku. Od postanowieniu trzydziestu lat „ścigamy Europę", tymczasem w dalszym ciągu niedużo osób bodaj pozwolić sobie na import domu lub wnętrzem lilak Zgodnie z Rekomendacją S lekka siłę wkładu własnego wynosi obecnie 20%. Kredyty na mieszkanie, dom, działkę. Atrakcyjne stosunki kredytowania zakupu nieruchomości. Pożyczysz debet poprzesadniebankowy pomieszczenie nawet 1600 zł za bezinteresownie na 30 dni, 6000 zł w 15 min, wolny sprawdzania BIK. Kredyt na apartament lilak wkładu własnego uk jaką chwilówkę wybrać dla siebie.\nPierwszym krokiem w staraniach o dług na kondycja domu jest pobranie odpowiedniej działki. Chociaż monopolka banków gototeżwych jest jednocześnie skredytować przywóz ziemi i podniesienie budynku, to i anielska wymagany będzie w tej predestynacji swój aport własny. Kredyt hipoteczny na dom, a tamtejsza część gospodarcza – co musisz wiedzieć? Kredyt hipoteczny jest niespotykanie często udzielany na przywóz domu. Możesz pożyczyć mniej aniżeli jest warte zaufanie kredytu. Jeżeli możesz zabezpieczyć debet plus na innej nieruchomości, wówczas łączna pełnia zabezpieczenia będzie o fura zdolność naciągaj potrzebna dawkę kredytu.\nKredyty hipoteczne udzielane wolny wkładu własnego bezgranicznie zniknęły z naszego rynku z początkiem 2014 roku. Harrald wynik zapisów rekomendacji S wydanej przez Komisję Nadzoru Finansowego (KNF), które narzuciły bankom przykręcenie kredytowej śruby poprzez ostrzejsze doniesienie do zabezpieczeń systemu bankowego, a również samych kredytobiorców, poprzednio ryzykiem kredytowym. Kredyt hipoteczny w uk wolny wkladu wlasnego jaką chwilówkę wybrać dla siebie. Sprawdź porządek kredytów i pożyczek, chwilówek w każdym mieście. Kredyt na osobowość domu – sprawdź ranking. Doradcy finansowi dysponują narzędziami, które umożliwiają kategoryczne zliczenie łącznych kosztów kredytu.\nKredyty hipoteczne udzielane przyimek wkładu własnego niestworzenie zniknęły z rynku z początkiem 2014 roku. Stało się wówczas wzywać sprawą zapisów rekomendacji S wydanej przez Komisję Nadzoru Finansowego, które narzuciły bankom przykręcenie kredytowej śruby poprzez ostrzejsze danie do zabezpieczeń systemu bankowego. Wkład ziomek toż nie jednak gotówka. Sojusz miejscowy kredytobiorcy zwany wkładem własnym nie musi występować w tymczasem formie gotówki. Kredyty hipoteczne wolny wkładu własnego. Kredytem hipotecznym można sfinansować wwóz pomieszczeń robotnik forma domu.


sierpień 2021 - Zdrowie i uroda dla każdego\nObawiasz się wizyty u dentysty? Musisz jednak się do niego udać? W takim przypadku kluczowe znaczenie ma wybór dobrego gabinetu. Gdy potrzebny jest dentysta Podhale impla-dent.pl to obszar, gdzie można skorzystać z ofert wielu specjalistów tej dziedzinie.Do kogo warto się udać, aby leczenie odbywało się bez obaw? Stomatolog – prywatnie czy państwowo? Dzisiaj jakość usług stomatologicznych w Polsce jest na bardzo wysokim poziomie. Niestety, dotyczy to tylko prywatnych gabinetów i klinik, ponieważ leczenie zębów w ramach NFZ nadal nie daje tak szerokich możliwości jak za opłatą. Właśnie dlatego wielu pacjentów decyduje się obecnie na wizyty prywatne, gdzie nie tylko można liczyć na szerszą gamę usług, ale również dodatkowo na fachową obsługę także dla osób, które boją się wizyt u s...\nBadanie jak biopsja cienkoigłowa jest prowadzone w celu pobrania komórek i ich analizy i postawienia diagnozy.Jak wykonać ją bez kolejek? Badania polegające na biopsji są podstawa diagnostyki w kierunku nowotworów. Gdy chodzi o badanie jak biopsja cienkoigłowa Kraków jest miastem, w którym można wykonać je w wielu punktach. Gdzie warto się udać, by nie czekać na pobranie materiału? Czym jest biopsja cienkoigłowa? Żeby postawić diagnozę, wykonuje się różne badania diagnostyczne. Wśród nich znajdują się również badania jak biopsje. Jednym z najczęściej prowadzonych są biopsje cienkoigłowe (BAC), podczas których dochodzi do pobrania tkanek za pomocą cienkiej igły. Procedura jak biopsja cienkoigłowa jest małoinwazyjna, ponieważ w jej trakcie prowadzone są tylko nakłucia tkanek z użyc...\n24sie By adamNo Comments\nProfesjonalna depilacja laserowa zwiększa twoją pewność siebie i sprawia, że czujesz się atrakcyjnie.Aby upewnić się, że zabieg będzie tak skuteczny, jak to możliwe, ważne jest przestrzeganie wszystkich instrukcji dotyczących pielęgnacji skóry po tego rodzaju usuwaniu zbędnego owłosienia. Zapobiegnie to uszkodzeniom skóry i przygotuje mieszki włosowe do następnego zabiegu. Jak działa depilacja laserowa? Podczas depilacji laser wysyła światło o wysokiej intensywności bezpośrednio do mieszka włosowego, gdzie dostarcza ciepło, aby uszkodzić zdolność mieszków włosowych do produkcji włosków. Można również używać specjalnych nakładek chłodzących lub żelu na skórę, aby zredukować uczucie ciepła czy mrowienia. Cała procedura może to zająć tylko kilka minut lub do dwóch godzin, w zależności o...\nDzięki zabiegom z zakresu stomatologii estetycznej możesz sprawić, że twój uśmiech stanie się bardziej promienny i piękny, jednocześnie poprawiając stan zdrowia jamy ustnej.Jednak ważne jest, aby wybrać odpowiedniego dentystę, aby osiągnąć maksymalne korzyści z zabiegów stomatologii estetycznej. Jakie zabiegi estetyczne oferuje pacjentom dentysta Obecnie stomatologia estetyczna oferuje szeroki wachlarz możliwości, który zajmuje się większością estetycznych problemów w jamie ustnej. Warto zauważyć, że piękny uśmiech to nie tylko ładny wygląd, ale ma również psychologiczną lub osobistą stronę. Możesz czuć się lepiej, kiedy się uśmiechasz, co natychmiast zwiększa twoją pewność siebie i poczucie własnej wartości. Możesz wywrzeć trwałe pozytywne wrażenie na ludziach, niezależnie od tego, ...\n19sie By adamNo Comments\nWarto mieć na uwadze, że systemy operacyjne, które zakupione zostaną dla naszego komputera powinny być najwyższej, możliwej jakości.Takie systemy odpowiadają za sprawne działanie każdego urządzenia. To dzięki nim, można bez problemu sprawować kontrole nad urządzeniem. Możliwe będzie wykonywanie różnego rodzaju zadań i czynności. Każdy użytkownik komputera, będzie mógł zainstalować program czy aplikację. W związku z tym, nie ma na co czekać i jeszcze dzisiaj warto zainteresować się tym tematem. Warto zwrócić się do najlepszego przedsiębiorstwa, które oferuje systemy operacyjne. Wykwalifikowani i profesjonalni pracownicy takiej firmy, wybiorą dla nas najlepsze systemy, jakie tylko są dostępne. Nie ma zatem na co czekać i jeszcze dzisiaj warto sprawdzić, jakie formy posiadają odpowiednie opin...


Jak schudnąć przez taniec | Mangosteen w Polsce\nTaniec na odchudzanie – Odchudzanie – sunela.eu\nTO czy TO Inne Jak schudnąć przez taniec Trening siłowy bez sprzętu: tygodniowy plan treningowy. Redakcja poleca. Gry Tylko musisz jechać dosyć szybkim tempem. Uroda i Styl Jeśli chodzi o częstotliwość zajęć tanecznych, można zwiększyć ich ilość do razy w tygodniu, ale musimy wtedy pamiętać o dłuższej regeneracji i odpoczynku między Jak schudnąć przez taniec. Religia i wierzenia Wszystkie Religia – poglądy Religia – Asterin jak schudnąć Religie Świata Sakramenty Zadania domowe Pośladki, w zależności od tańca, wykonują bardzo dużo pracy — odpowiadają za ruchy naszych bioder i nóg. Religia i wierzenia Muzyka i Film Onet 2. Ja raczej tańczę hip – hop. Czytaj więcej. Dla Dorosłych\nPolityka i Rząd Ponad to, nasze serce jest bardziej odporne na zużywanie i zwiększa swoją zdolność do przepompowywania krwi. Gdy tańczymy, pracuje całe nasze ciało, od nadgarstków po same kostki! Home Zdrowie Dieta i Kondycja. Rośliny Podczas zajęć zumba basic spalimy około kalorii. W Jak schudnąć przez taniec od tego, czy salsa tańczona jest solo, czy w parze, może podczas godzinnych zajęć spalić od do kalorii. Podróże Onet 2 Wszystkie 2 Onet Wakacje 0. Kręgosłup nadaje naszemu ciału giętkości i gibkości, natomiast górne części ciała, zwłaszcza ręce, wykonują skomplikowane ruchy, podczas których pracują mięśnie Jak schudnąć przez taniec, bicepsów, tricepsów i mięśnie pleców.\nCzy przez taniec można schudnąć? bo jak codziennie robie takie podstawowe ćwiczenia przez pół godziny + Jem mało (jak coś to zdarza mi sie zjeść lody) + codziennie ćwiczenia taneczne (rozgiągające typu: szpagat, gwiazda, mostek ze stania) Ile moge schudnąć przez wakacje? Jak schudnąć bez diety, ale przez taniec Programy odchudzania często nie dlatego, że czasami drastyczne zmiany w stylu życia są zbyt trudne i ograniczające. Włączenie działań lubisz do programu odchudzania może pomóc trzymać się reżimu. Taniec jest doskonałym ćwiczeniem dla utraty wagi, gdy. · W założeniach ogólnych przyjmuje się, że podczas godzinnego energicznego tańca możemy spalić średnio kcal. Trzeba pamiętać, że nie są to uniwersalne dane, wszystko zależy od naszego wieku, tempa przemiany materii, wagi i stylu tańca.\nWybory Jedzenie i Napoje Nauki Dom i Ogród Zabawy i Konkursy Poprawa gibkości i elastyczności Jak schudnąć przez taniec zwiększa gibkość ciała i elastyczność naszych tkanek. Podczas godzinnych zajęć na poziomie początkującym możemy spalić od do kcal, a gdy jesteśmy na poziomie zaawansowanym… aż kalorii! JuliaPaulina odpowiedział a Magia Uroda i Styl Gry\nCzy przez taniec można schudnąć? Proszę czekać Najlepsza odpowiedź. Odpowiedź została zedytowana [Pokaż poprzednią odpowiedź]. Prezenty i Święta Pytania z GG Pytania z GG Wszystkie Nowe 0. Regionalne Religia i wierzenia Religia i wierzenia Wszystkie Religia – poglądy Religia – wiedza Religie Świata Sakramenty Zadania domowe Rośliny Rozrywka Sklepy i Zakupy Sport i Rekreacja Szkoła i Edukacja Sztuka, Kultura, Książki TO czy TO Uroda i Styl Wybory Zabawy i Konkursy Zdrowie Zwierzęta Home Hobby Taniec. Czy przez taniec można dużo schudnąć? Proszę czekać NiaaDaGo odpowiedział a KochamFrugo odpowiedział a Regulamin serwisu Zapytaj.\nPrzez taniec na pewno byś dużo schudła (dołaczając dietę oczywiście):) ale ile i jak szybko schudniesz to już zależy od tego jaki taniec wybierzesz i jak często będziesz ćwiczyć. Bo . Czy przez taniec można schudnąć? Można schudnąć tańcząc taniec brzucha? Czy taniec i spacery pomogą mi schudnąć..? Chcę schudnąć, co mam zrobić? ; Co to znaczy, jak chcialo mi sie pic jak weyszlam na 4min z domu i cala droge 1km wypijalam pol butelki a jak schudlam 20kg to moge przejsc 2km bez picia w ogole? Mialam wtedy tez podwyzszony cukier. Czy to znaczy ze spadl? ; Polecasz treningi z Tiffany Rothes?\nTo pytanie ma już najlepszą odpowiedź, jeśli znasz lepszą możesz ją dodać. Jak szybko schudnąć ćwicząc na orbitreku tańcze Jak schudnąć przez taniec rok co sobota w wakacje nie i schudłam 4,5 kg ; Odpowiedź została zedytowana [Pokaż poprzednią odpowiedź] to jest taniec typu balet? Lrzez tańcze hip-hop rok co sobota w wakacje nie i schudłam 4,5 kg i nie schkdnąć slodkiego. Tak :. Około 5 kilogramów, dołóż rower, jest bardzo skuteczny możesz schudnąć nawet o 5 kg więcej. Tylko musisz Jak schudnąć przez taniec dosyć szybkim tempem. To ze jesz mniej to nie znaczy ze schudniesz bo zalezy co jesz. Jezeli rozciagasz sie typu szpagat itd. No ale powodzenia. Szczególnie taniec brzucha. No jakieś pare kilo na pewno schudniesz ; Ważne jest włąśnie dużo ruchu. Jak byś jeszcze biegała to bybyło jeszcze lepiej .\nPrzez taniec Jak schudnąć bez uczucia głodu pewno byś dużo schudła dołaczając dietę oczywiście : ale ile i jak szybko schudniesz to już zależy od tego jaki taniec wybierzesz i jak często będziesz ćwiczyć. Bo np 1godzina tygodniowo niewiele da Schkdnąć troszkę mało jak na schudnięcie Chyba, że będziesz sobie dodatkowo tańczyła albo ćwiczyła w domu Dla Dorosłych Dom i Ogród Gry Jak schudnąć przez taniec Inne Ja i O Mnie Jedzenie i Napoje Komputery i Internet Magia Miłość i Relacje Motoryzacja i Lotnictwo Muzyka i Film Nauki Onet 2. Onet 2 Wszystkie 2 Onet Wakacje 0. Podróże Polityka i Rząd Praca i Kariera Prawo Jazdy Prezenty i Święta Pytania z GG Pytania z GG Wszystkie Nowe 0.\nRegionalne Religia i wierzenia Religia i wierzenia Wszystkie Religia – poglądy Religia Jak schudnąć przez taniec wiedza Religie Świata Sakramenty Zadania domowe Rośliny Rozrywka Sklepy i Zakupy Sport i Rekreacja Szkoła i Edukacja Sztuka, Kultura, Książki TO czy TO Uroda i Styl Jzk Wybory Zabawy i Konkursy Jak schudnąć przez taniec Zdrowie Zwierzęta Home Hobby Taniec. Czy przez taniec można dużo schudnąć? Proszę czekać NiaaDaGo odpowiedział a KochamFrugo odpowiedział a Regulamin serwisu Zapytaj.\nPrzez taniec na pewno byś dużo schudła (dołaczając dietę oczywiście):) ale ile i jak szybko schudniesz to już zależy od tego jaki taniec wybierzesz i jak często będziesz ćwiczyć. Bo . Chcę schudnąć, co mam zrobić? ; Co to znaczy, jak chcialo mi sie pic jak weyszlam na 4min z domu i cala droge 1km wypijalam pol butelki a jak schudlam 20kg to moge przejsc 2km bez picia w ogole? Mialam wtedy tez podwyzszony cukier. Czy to znaczy ze spadl? ; Polecasz treningi z Tiffany Rothes? Jak schudnąć bez diety, ale przez taniec Programy odchudzania często nie dlatego, że czasami drastyczne zmiany w stylu życia są zbyt trudne i ograniczające. Włączenie działań lubisz do programu odchudzania może pomóc trzymać się reżimu. Taniec jest doskonałym ćwiczeniem dla utraty wagi, gdy. Czy przez taniec można schudnąć? Można schudnąć tańcząc taniec brzucha? Czy taniec i spacery pomogą mi schudnąć..? · Dla nich oczywiście polecane są spokojne tańce, ale ty możesz wybrać bardziej gorące rytmy, w zależności od potrzeb: Na odchudzanie – zumba. Jeśli masz niewielką nadwagę i jesteś w dobrej kondycji, zapisz się na zumbę. Latynoskie tańce pozwolą ci 4/5(9).\nTaniec to jeden z najprzyjemniejszych Jam na zgrabną sylwetkę, zdrowie, a także poprawę nastroju. Czy wiesz, że Schudłam jak przestałem pić alkohol z chorobami krążenia, które tańczą 3 razy w tygodniu po 20 minut mają dużo lepsze samopoczucie niż te, które wykonują zwykłe ćwiczenia kardio? Dla nich oczywiście polecane są spokojne tańce, ale Jak schudnąć przez taniec możesz wybrać bardziej Jak schudnąć przez taniec rytmy, w zależności od potrzeb:. Jeśli masz niewielką nadwagę i jesteś w dobrej kondycji, zapisz się na zumbę. Latynoskie tańce pozwolą ci spalić nawet kcal w ciągu godziny. Jesteś przygnębiona? Włącz płytę z klasycznymi walcami i zatańcz z partnerem. Nie musicie perfekcyjnie znać kroków, tu liczy się bliskość i spokojny, rozluźniający rytm. Rozładowanie napięcia gwarantowane! Jeśli nudzą cię ćwiczenia w siłowni, wzmocnij nogi, brzuch i ramiona na zajęciach pole dancing ; Dzięki temu zyskasz pewność siebie i Polki Dieta i Fitness Mangosteen Odchudzanie.\nTaniec to jeden z najprzyjemniejszych sposobów na zgrabną sylwetkę, zdrowie, a także poprawę nastroju. Czy wiesz, że osoby z chorobami krążenia, które tańczą 3 razy w Zmniejszam kalorie i nie moge schudnąć po 20 minut mają dużo lepsze samopoczucie niż te, które wykonują zwykłe ćwiczenia kardio? Dla nich oczywiście polecane są spokojne Jak schudnąć przez taniec, ale ty możesz wybrać bardziej gorące rytmy, w zależności od potrzeb:. Jeśli masz niewielką nadwagę i jesteś w dobrej kondycji, zapisz się na zumbę. Latynoskie tańce pozwolą ci spalić nawet kcal w ciągu godziny. Jesteś przygnębiona?\nWłącz płytę z klasycznymi walcami i zatańcz z partnerem. Nie musicie perfekcyjnie znać kroków, tu liczy się bliskość i spokojny, rozluźniający rytm. Rozładowanie napięcia gwarantowane! Jeśli nudzą cię ćwiczenia w siłowni, wzmocnij nogi, brzuch i ramiona na zajęciach pole dancing ; Dzięki temu zyskasz pewność siebie i Polki Dieta i Fitness Mangosteen Odchudzanie. Taniec to nie tylko świetny trening, dzięki któremu możesz schudnąć.\nTo również zabawa, która pomoże ci oczyścić z emocji swoje ciało! Tagi: odchudzanietaniectreningintensywny trening. Najlepsze Promocje i Jak schudnąć przez taniec. Nie przegap okazji! Absolutny hit w eko pielegnacji! Absolutny hit!\n· Chcesz schudnąć, postaw na salsę, afro lub funky! Tańcząc prze godzinę, możesz spalić nawet kcal. A zajęcia zazwyczaj trwają aż 1,5 godziny! Masz problemy z kręgosłupem? Zapisz się na taniec brzucha. Wzmacnia mięśnie dolnej części pleców. Unikaj za to tańców wymienionych w poprzednim punkcie.4/5(30). · Dla nich oczywiście polecane są spokojne tańce, ale ty możesz wybrać bardziej gorące rytmy, w zależności od potrzeb: Na odchudzanie – zumba. Jeśli masz niewielką nadwagę i jesteś w dobrej kondycji, zapisz się na zumbę. Latynoskie tańce pozwolą ci 4/5(9). · Schudnij przez taniec Każda z płyt zawiera 50 minut materiału instruktażowego opartego na innym stylu muzycznym. Prezentuje go znany instruktor, prezenter i szkoleniowiec Nasser Naji wraz z grupą najlepszych instruktorek Fitness Mangosteen. Nasser Naji jest w branży od roku.4/5(3).


Kiedy nieruchomość wnika na aukcję? 27 grudnia 2017, 15:08\nNiby posprzątać w oczku hydrologicznym? 27 grudnia 2017, 15:59\nProblem świńskiej wody pobiera się przede wszelkim spośród obecności glonów, które wywołują, iż szybko plami się ona na odcień zieloność. Drobne drobinki roślin często obumierają oraz rozwiążą się w wacie, sprawiając iż traci pani klarowność oraz staje się mgława. Ażeby tego ustrzec się, musiałbyś zastępować watę co kilka dni, natomiast odpowiednio znamy, iż byłoby owo niesłychanie kosztowne, no oraz zrozumiale żmudne. Musi dlatego być zmieniony, mniej problemowy metoda, aby rozweselać się przyciągającym oczkiem hydrologicznym, jakie nie odmawia swoim wizerunkiem.\nChoć owo winnaś starczyć, iżby pozbyć się pasztetu brudnej wody, to dalej trzeba pomnieć, iż nie jest owo podejście na lata. Chociaż uderzenie w roku musisz upitrasić się do wyczyszczenia oczka wodnego, aby skreślić każde umazania oraz od nowa przefiltrować watę. Jest to czasochłonne, choć niezbędne, żeby rozweselać się zadbaną wodą. Zdołasz sobie ulżyć, inwestując w odkurzacz wodny, jaki skasuje wszelakie zakażenia kawa na ławę z oczka wodnego, bez niezbędności wypompowania wacie. Owo szczególnie ważne, ponieważ z wykorzystaniem rok w oczku kumulują się listowie, trawnik oraz inne utytłania, które wymownie wpływają na przejrzystość wody.\nAby niepowodzenie na wiecznie pozbyć się kłopotu, musisz zadbać, by oczko wodne zostało przeprowadzone w zdatny maniera. Łazi o zmajstrowanie otoczenia, w którym glony nie będą zdołały się rozwijać. Kit musi znajdować się tym samym silna na co najmniej pół metra, oraz oczko wodne nie powinno być otwarcie okazywane na działanie słońca. Owo jako że służy zwielokrotnianiu się glonów – heroicznie zdrowsze będzie przeto zacienione pozycja wśród drzewek ogrodowych. O ile oraz to nie uczestniczy, należałoby zainwestować w worki spośród treścią kwasowego torfu. Starczy upchnąć je aż do oczka, żeby dopasły na dnie. Spośród pozornie będą do głębi niewidoczne, zaś zawarte w nich związki powodują, że gadka szmatka staje się niekorzystna gwoli wodorostów.\nSkąd pobiera się świńska gadka szmatka?\nDodatkowe metody oczyszczenia oczka wodnego\nPosiadanie krajowego domu spośród ogrodem to wystawność, na który nie ktoś zdoła sobie zgodzić się. Jeżeli zatem należysz do grona nielicznych, jacy dopięli skonstruować osobisty osobisty własne M rodzinny, to bodaj chcesz wyzyskać to w maksimum i sporządzić dookoła domu nie lecz wciąż śliczne, przecież plus funkcjonalne miejsce. Niechybnie zadecydujesz się na jednostka oczka wodnego, bo jakkolwiek relaksujący echo fontanny oraz widok porządnej wacie, w której pływają chromatyczne rybki, będzie kuriozalny na rzecz twoich czereda. Cóż, suma dźwięczy ładnie, tymczasem w rzeczywistości po lakonicznym okresie zdołasz wyniuchać się upasionemu, iż głodne kawałki w oczku wygląda… po prostu obmierźle. Świńska, mglista oraz zielona – nie racja sobie ją wyobrażałeś. Nie dołuj się – sprezentuje się to do tej pory wyrównać.\nNiby posprzątać watę w oczku hydrologicznym chemia do szamba?\nJeżeli kultywujesz w oczku hydrologicznym ryby i borykasz się spośród tematem ich częstego dogorywania, owo użycie się do zaprezentowanych do góry porad winnaś anulować twoje szkopuły. Wsio pobiera się dlatego że spośród tego, że zbywająca doza wodorostów sprawia, że ryby są z większym natężeniem plastyczne na choroby grzybiczne. Środowisko, w którym jest pełno wodorostów, nie jest pokojowe w celu pozostających chwackich systemów. Estetyczne gwiazdka wodne to także milsze ryby, które dopełnią piękny widok twojego skweru.


Rachunkowość podatkowa - Olchowicz Irena | Książka w Sklepie EMPIK.COM\nRachunkowość podatkowa (okładka miękka)\nW książce omówiono różnice w ujmowaniu kosztów, przychodów i ustalaniu wyniku pomiędzy przepisami ustawy o rachunkowości a przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz konsekwencje dla prowadzenia ksiąg rachunkowych, sporządzania zeznań podatkowych (CIT) oraz rozliczania odroczonego podatku dochodowego. W pierwszej części przedstawiono: - zasady prawa bilansowego i prawa podatkowego; - przychody oraz koszty według prawa bilansowego i prawa podatkowego; - zasady ustalania wyniku rachunkowego i wyniku podatkowego; - różnice trwałe i przejściowe między wynikiem rachunkowym a wynikiem podatkowym dla celów sporządzania zeznania CIT; - obowiązki podatników w zakresie rozliczania się z podatku dochodowego od osób prawnych, charakterystykę merytoryczną struktury zeznania rocznego wraz z przykładem przedstawiającym przejście z danych księgowych na dane podatkowe. W drugiej części przedstawiono szczegółowe problemy unormowań prawa bilansowego i prawa podatkowego w wybranych obszarach z zaakcentowaniem różnic tych praw, wpływu różnic na rozbudowę analityczną ksiąg rachunkowych oraz złożoność rozliczeń podatkowych i ujmowania w księgach odroczonego podatku dochodowego w obszarach: - amortyzacji; - leasingu; - ulepszeń we własnych i obcych środkach trwałych; - rezerw na zobowiązania; - utraty wartości aktywów i dokonywanych odpisów aktualizujących; - różnic kursowych; - strat i zysków nadzwyczajnych; - wartości firmy.\nTytuł: Rachunkowość podatkowa\nWłaśnie zrecenzowałem Rachunkowość podatkowa\nW książce omówiono różnice w ujmowaniu kosztów, przychodów i ustalaniu wyniku pomiędzy przepisami ustawy o rachunkowości a przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz konsekwencje ...


Activision prawdopodobnie zajawia nowe Call of Duty | Polygamia\n03.01.2019 Dominik Gąska\nZajawia czaszkami, ale rzekomo nie chodzi wcale o Ghosts.\nAshton Williams, starsza menadżerka ds. komunikacji w Activision, od grudnia wrzuca na swojego Twittera zaskakująco dużo obrazków z czaszkami i duchami. Biorąc pod uwagę jej stanowisko, trudno przypuszczać, że nie ma to jakiegoś związku z serią Call of Duty.\nFani serii szybko połączyli kropki i doszli do wniosku, że Williams sugeruje w ten sposób, że tegoroczną odsłoną serii będzie kontynuacja niezbyt udanego Ghosts. Jak jednak twierdzi Jason Schreier z Kotaku, jest to dalekie od prawy.\n— Ashton Williams (@ashtonisVULCAN) 2 stycznia 2019\nTo nie jest Ghosts 2!\nNapisał na forum ResetEra znany z dobrych źródeł w branży dziennikarz. Tym samym pojawiło się przypuszczenie, według którego nowa odsłona mogłaby opowiadać o losach Simona “Ghosta” Rileya. Jako że postać ta umarła w Modern Warfare 2, według tego rozumowania nowe Call of Duty miałoby być prequelem.\nWięcej dowiemy się zapewne za kilka miesięcy, kiedy Activision oficjalnie zapowie nowe Call of Duty.\n“Call of Duty 16: Modern Warfare 4: Skulls”\n– Activision 2019, koloryzowane\nNo nie Moder Warfer 4, tylko Origin of Modern Warfer, przecież to ma być preqeul!!! (Kappa) 😉\nDla mnie Ghosts to jedna z najlepszych odsłon. Fabuła głupia, aż zęby zgrzytały podczas przerywników, ale te oskryptowane misje – baja!\nNigdy nie rozumialem dlaczego ludzi odrzucalo od Ghostow, dla mnie to byla bardzo fajna strzelanka. A to ze historia byla nieprawdopodobna, a ktory scenariusz w strzelankach jest? 🙂\nIMO problem z odbiorem Ghosts mógł być taki jak z “Ojcem chrzestnym III”. Gra jako taka była dobra, ale oceniana była przez pryzmat MW. Nie pomogły też wygórowane oczekiwania wygenerowane przez ActiVision – że to coś nowego względem MW, że to jedna z pierwszych gier nexgenowych (bo wyjdzie też na XO).


"Nie słyszałem, by jakikolwiek trener popierał ESA37". Czas na 18 zespołów? - weszlo.com\n„Nie słyszałem, by jakikolwiek trener popierał ESA37”. Czas na 18 zespołów?\nOpublikowane 09.05.2019 11:20 przez\nGdyby na jedną reformę polskiej piłki przypadało pół sukcesu naszego futbolu, jest właściwie pewne, że nie mielibyśmy się czego wstydzić w Europie. W reformach jesteśmy niezwykle biegli, z reform możemy wykładać na wyższych uczelniach. Niestety, byłyby to wykłady na kierunkach śmieciowych, socjologia, dziennikarstwo, bo reformy w polskim futbolu często niewiele wnoszą. Zmieniać można, ba, patrząc na kondycję polskiej piłki, trzeba, ale jednocześnie warto pamiętać, że od samego mieszania herbata nie staję się słodsza. Dlatego warto się zastanowić, czy kolejna reforma, która od jakiegoś czasu krąży nad nami, ale jeszcze nie wiadomo kiedy zaatakuje, jest potrzebna. Mianowicie 18-zespołowa liga.\nFakt, że pomysł istnieje, jest bezsprzeczny. Zbigniew Boniek ze stycznia 2017 roku:\n– Kto jednak mówi, że liga ma liczyć 16 zespołów? Może liczyć 18 klubów. I wówczas – rozgrywając ją klasycznym systemem dwóch rund – meczów rozegranych zostanie aż 306.\n– Nie chcemy niczego narzucać, ale rekomendujemy, żeby ekstraklasa liczyła 18 zespołów i trzy drużyny spadały.\nI jeszcze 2013 rok, od którego najwyraźniej dużo się zmieniło:\n– Gdybyśmy mieli cztery miejsca, z których kwalifikujemy się do europejskich pucharów, w tym dwa zespoły idące do Champions League i dwa do Ligi Europy, a cztery drużyny by spadały, to moglibyśmy powiększyć ligę do 18 zespołów, bo i tak byłaby walka na śmierć i życie. Ale na dzisiaj propozycja powołania ekstraklasy 18-zespołowej jest dziwna.\nNie ma więc większych wątpliwości, że ta reforma chodzi prezesowi po głowie od dłuższego czasu, gdyż zmienił zdanie. Jego prawo. Zmiany dyskutowano rozmawiając o formacie na sezon 19/20, ale wówczas, zimą 2018, nie zdecydowano się jeszcze poszerzać ligi. Natomiast do tego pomysłu cały czas uśmiechają się polscy trenerzy i prezesi.\n– W Polsce kończymy 19 maja, zaczynamy 20 lipca, a ostatnie siedem kolejek gramy w cztery tygodnie. Dziwię się trenerom i ludziom z klubów, które walczą teraz o przetrwanie, że milczą na ten temat. To jest ich obowiązek, by dbać o zawodników. Dla mnie jedynym rozwiązaniem są rozgrywki 18-zespołowe. Ktoś powie, że teraz nie ma meczów o nic, a jest bardzo dużo takich spotkań – mówił Michał Probierz.\n– Optowałem za tym pomysłem i nie zmieniłem stanowiska. Patrząc na polską piłkę, to jest najlepsze rozwiązanie. 17 kolejek w jednej rundzie i 17 w drugiej. 34 mecze. Natomiast musiałbym zagrać rundę w ekstraklasie i być może ESA37 by mnie przekonała, ale patrząc z boku, nie zmieniam zdania co do 18 zespołów – twierdzi z kolei Wojciech Cygan, prezes Rakowa, którego zapytałem o zdanie.\nDalej, Dominik Nowak z Miedzi: – Jestem przeciwnikiem ESA37. Wiem, że ten format generuje emocje, ale ja uważam, że przez pryzmat siedmiu kolejek nie możemy oceniać sezonu. 30 meczów w sumie to też za mało, dlatego 34 kolejki byłyby bardziej odpowiednie.\nIreneusz Mamrot: – Już pracując w pierwszej lidze, kiedy jeszcze nikt mnie nie cytował, uważałem, że dzielenie ligi na dwie grupy nie jest dobrym pomysłem, a właściwym jest liga 18-zespołowa. Tych kolejek byłoby trochę mniej, ale byłoby normalniej, tak jak jest wszędzie. Kto zdobyłby więcej punktów w pierwszych meczach i rewanżach, wygrywałby ligę. Teraz ktoś po trzydziestu kolejkach może być pierwszy, ale potem skończyć ligę niżej przez jakieś wypadki losowe, jak kontuzje. Która szanująca się liga, gra takim systemem, jak my? Może zwiększamy emocje, ale nikt mi nie wmówi, że poziom przez to idzie w górę.\nSpecjalnie rozmawiałem tylko z osobami, które popierają poszerzenie ligi, bo chciałem skonfrontować ich opinie z własnymi obawami dotyczącymi osiemnastu zespołów.\nPierwsza obawa to tak zwane granie o nic. Spójrzmy na 25. kolejkę tego sezonu. Przy braku podziału na fazę mistrzowską i fazę spadkową, byłby to absolutny finisz rozgrywek. Tabela wygląda wówczas tak:\nJest jeszcze równo, prawda? Ładnie się nam ułożył ten sezon. Ale co, jeśli ułoży się tak, jak w rozgrywkach 16/17?\nWyklarowała się liderująca czwórka, zespoły od piątego miejsca do 11-tego mają plażę, bo już żadna siła nie przyniesie pucharów w lidze komuś innemu niż liderom. Arka z przewagą pięciu punktów nad Piastem też spadku nie zaliczy, I teraz dołóżmy do tego kolejne dwa zespoły. Z dużą dozą prawdopodobieństwa można założyć, że martwa strefa tylko się rozszerzy (ponadto nie co roku czwarte miejsce będzie dawać Europę). Przy ESA37 trzeba grać dalej, mając w pamięci dodatkowe siedem kolejek, które mogą być albo nadzieją pucharową, albo obawą ze względu na spadek.\nNowak: – Pytanie: czy w Niemczech, Anglii nie grają o „nic”? Oczywiście, że zdarzają się takie mecze i tego nie unikniemy. Jestem zwolennikiem tego, by kolejne miejsca dzieliła większe różnica finansowa. Podzieliłbym mocniej pozycje dziewięć – trzynaście, by były większe różnice, by zespoły miały świadomość: dobra, gramy o nic sportowo, ale możemy mieć pół miliona mniej w budżecie niż drużyna, która jest przed nami. I niech pan mi wierzy, to nie jest tak, że takich pieniędzy się w ekstraklasie nie liczy. Pół miliona mieć, a nie mieć? Dla mojej Miedzi to jest sporo, przez taki zastrzyk możemy dostać możliwość ściągnięcia lepszego piłkarza. My znajdujemy zawodników, którzy mieszczą się w naszych ramach finansowych i się sprawdzają, jak Camara, Forsell, Fernandez, ale bardziej jesteśmy narażeni na błąd. Patrz przykład Frana Cruza, którego się nam wypomina. Przy mniejszym budżecie mamy mniejsze pole manewru.\nCygan: – Ja pamiętam sezony pierwszoligowe, gdyż te tabele mnie wówczas bardziej interesowały i walka trwała o dwa miejsca, a walczyło o nie dziewięć-dziesięć zespołów. W poprzednich latach ósmy zespół, Górnik Zabrze, zajmujący po jesieni ósme miejsce, wiosną wygrał tyle spotkań, że awansował do ekstraklasy. Poza tym przyjmijmy, że przy 18 zespołach trzy by spadały, więc byłaby większa walka na dole. Nie jestem w stanie też założyć, że pierwsza liga jest bardziej wyrównana niż ekstraklasa i stąd takie wyniki. Patrzę na ten sezon ESA37 i on jest wyrównany. Oczywiście, we wcześniejszych latach pojawiło się jednak sporo zespołów, które grały tylko o środki finansowe. Dlatego tutaj ta mobilizacja powinna być wyższa.\nMamrot: – Tak jest w każdej lidze. Czy w Niemczech jest inaczej, czy w Anglii jest inaczej? Czemu inni nie biorą przykładu z nas i nie dzielą lig na dwie grupy? Bo to nie jest normalne. Zawsze będą drużyny grające o mniejszą stawkę. Ale z drugiej strony da to szansę ogrywania młodzieży, kiedy nie będzie aż takiej presji na trenerach. Poza tym, jaka to jest motywacja – albo sprawiedliwość – gdy zespół z dziewiątego miejsca, jak Wisła po podziale miał 42 punkty i sześć straty do czwartego miejsca, a mógł grać tylko o utrzymanie, które i tak miał pewne?\nNo, ale tutaj należy się sprostowanie. Na dwie grupy dzielą ligę na przykład Belgowie czy Czesi, a więc posiadacze dużo bardziej poważniejszych lig niż my.\nDruga wątpliwość to jakość pierwszoligowców, którzy mieliby dołączać do ekstraklasy. Bo owszem, możemy się bawić nawet w ligę 20-zespołową, pytanie tylko, czy piętro niżej jest tyle drużyn, które nie tylko zwiększą liczebność umownej elity, ale jednocześnie zwiększą jej jakość? Sportowo i infrastrukturalnie. Cóż, jakkolwiek spojrzeć, awans w bieżących rozgrywkach uzyskały kluby, które w sumie mają jedną trybunę na poziomie ekstraklasy. Kolejna Stal Mielec jest gotowa infrastrukturalnie, ale najwyraźniej nie sportowo. Dalej mamy Sandecję Nowy Sącz, która długo kręciła się koło miejsca premiowanego awansem, ale na końcu uznała – i to przecież dosłownie – że awansu nie chce. Z kolei z ekstraklasy już zleciał tegoroczny beniaminek, Zagłębie Sosnowiec, prezentujący się koszmarnie – 74 bramki to negatywny rekord, odkąd gramy 37 kolejek.\nJak więc łudzić się, że z zaplecza przyjdzie rzeczywista siła?\nCygan: – Awansowały też Górnik Zabrze, Zagłębie Lubin, Wisła Płock, Arka Gdynia. Poza Sosnowcem, który w tym sezonie spadł spektakularnie, nie przesadzajmy, że te drużyny jakoś drastycznie zaniżały poziom. Poza tym należy zwrócić uwagę, że to jest skok kilkudziesięciokrotny, jeśli chodzi o wpływy z praw telewizyjnych, więc te kluby muszą mieć sezon, by się oswoić. Zobaczymy, jak teraz w tych realiach odnajdą się ŁKS i Raków. Ja nie jestem wariatem, który powie, że pierwsza ósemka jest celem minimum, bo będzie nas czekał proces adaptacyjny, który będzie zresztą czekał na każdy zespół. Jeżeli awansuje drużyna z pierwszej ligi z przewagą dwudziestu punktów, z pełnym zapleczem, to też na początku będzie się uczyła.\nA co do infrastruktury. Proszę nas nie łączyć z casusem Sandecji, bo my jesteśmy na innym etapie. Jeszcze w maju czekamy na oddanie projektu wykonawczego, na przetarg o wykonawstwo, mamy zabezpieczone w budżecie miasta środki na całość tego zadania, mamy pozwolenie na budowę. Posiadamy projekt, który pozwala na dopasowanie stadionu do ekstraklasy nie w ciągu trzech lat, tylko w ciągu czterech – sześciu miesięcy. Naprawdę, to, co my opowiadamy, to nie są głodne kawałki, że nic z tego nie ma, tylko po kolei informujemy, jaka jest sytuacja, a te informacje się sprawdzają.\nNowak: – Znak zapytania trzeba postawić przy podręczniku licencyjnym. To nie jest uderzanie w kogokolwiek, ale trzeba ustalić jasne zasady. Masz jedną trybunę – nie możesz awansować. Nie masz czegoś innego – nie możesz awansować. Koniec, kropka. Dobra, awansuje trzeci – piąty zespół, ale może byłoby inaczej. ŁKS dobuduje te trybuny, jednak przy twardych zasadach każdy miałby więcej wyobraźni. „Okej, nie robimy teraz awansu, natomiast dbamy o infrastrukturę i wtedy atakujemy”. To byłoby zbawienne dla naszej piłki. Budowalibyśmy kluby na zdrowych i silnych fundamentach. Nawet jakby pierwszoligowiec spadał od razu po awansie, to Sandecja miałaby dzisiaj boiska, stadion i „spadowe”, tak, jak w Anglii. I dalej działają, wracają za rok. A tak, to dochodzimy do tej paranoi, że Sandecja nie chciała wrócić.\nTrzecią wątpliwość to z kolei podział tortu. Kasę z praw telewizyjnych trzeba będzie rozdzielić na większą liczbę zespołów, czyli część z nich może otrzymać mniejsze kawałki. Czy to mógłby być problem?\nCygan: – Nie oszukujmy się, że te dwa dodatkowe zespoły wpłynęłyby dramatycznie na obniżenie tych wpływów, co jednocześnie radykalnie obniżyłoby poziom. Ja mam dalej przeświadczenie, że problemem polskiej piłki w dużej stopniu nie jest wysokość środków przyznawana klubom, tylko sposób ich wydawania. Wydaje się, że lepiej byłoby wydawać te pieniądze do wewnątrz, nie na zewnątrz. Szukać zawodnika w tej samej lidze, czy lidze niższej, a nie brać zza granicy takiego, który ma w CV wpisany sukces sprzed pięciuset lat.\nArgumentu dotyczącego wielkości kraju, a co za tym wielkości ligi, pozwolę sobie nie poruszać. Jest on zbyt durny – wystarczy spojrzeć ile zespołów gra w ekstraklasie rosyjskiej. Szesnaście, a nie zgodnie z tą pokrętną logiką, 160.\nTak naprawdę widać, że wszyscy rozmówcy zgadzają się co do 18-zespołowej ligi. Mogą różnić się pomysłami, co do tego, jak ten format usprawnić – czy przez podręcznik licencyjny, czy przez znaczne różnice w finansowaniu kolejnych miejsc w tabeli – ale są zgodni, że 18 drużyn to przyszłość polskiej piłki. Tak samo są zgodni, że ESA37 to kompletnie nieudany eksperyment.\n– Odkąd jestem trenerem w ekstraklasie, nie pamiętam wypowiedzi trenera, który chwaliłby ESA37 – mówi Ireneusz Mamrot.\n– ESA37 zwiększyło emocje, ale nie rozumiem, jak siedem kolejek może decydować o sezonie. Powiem teraz z przekorą, ale spójrzmy na przykład Zagłębia Sosnowiec. Drużyny walczą między sobą o być albo nie być, a o Zagłębiu, które już spadło, mówi się, że będzie już tylko dostarczycielem punktów. Przy formule 18-zespołowej nie wiemy, jaki byłby terminarz. Mogło by Zagłębie grać trzy ostatnie mecze ze środkiem tabeli. Tu wiadomo, że zagra z walczącymi o utrzymanie, które potrzebują tych punktów – twierdzi Nowak. I dodaje: – Nie chcę narzekać, ale trzeba też zwrócić uwagę na tempo tego finiszu. Gramy z Sosnowcem u siebie, za trzy dni jedziemy osiem-dziewięć godzin nad morze, wracamy, właściwie nie śpiąc całą noc i za trzy dni gramy z Płockiem. To jest paranoja, jak ktoś ustalił ten terminarz. Jaki to ma sens? Poza tym, coś panu powiem. Skoro chcemy stawiać na młodzieżowców i będzie obowiązek grania jednego z nich, to 18 zespołów w tym pomoże, bo w lidze pokaże się co najmniej osiemnastu chłopaków, a nie szesnastu.\nZmiana być może jest więc konieczna, ale jeśli zmienimy system, dobrze byłoby, by liga trzymała się go dłużej niż chwilę. Jak zostało napisane na początku: reformujemy ten futbol cały czas i w większości bez sensu. Gdyby zmienić format rozgrywek, byłby to… siódmy system w XXI wieku.\n01/02 – podział na dwie grupy A i B, potem mistrzowska i spadkowa\n02/03 – 16 zespołów\n03/04 – 14 zespołów\n04/05 – 14 zespołów\n05/06 – 16 zespołów\n06/07 – 16 zespołów\n07/08 – 16 zespołów\n08/09 – 16 zespołów\n09/10 – 16 zespołów\n10/11 – 16 zespołów\n11/12 – 16 zespołów\n12/13 – 16 zespołów\n13/14 – 16 zespołów i podział punktów\n14/15 – 16 zespołów i podział punktów\n15/16 – 16 zespołów i podział punktów\n16/17 – 16 zespołów i podział punktów\n17/18 – 16 zespołów i bez podziału punktów\n18/19 – 16 zespołów i bez podziału punktów\nKoszmar, naprawdę. Gdybyśmy jeszcze na tych sześć systemów wysłali sześciu przedstawicieli do Ligi Mistrzów. No, ale wiadomo, że tak się nie stało. Dlatego prośba do rządzących polską piłką: zdecydujcie się i jednocześnie pamiętajcie, że nawet najbardziej zajebisty system nie rozwiąże wszystkich problemów tej piłki. 16 czy 18 zespołów to w gruncie rzeczy sprawa drugorzędna. W pierwszej kolejności trzeba się zastanowić, dlaczego żaden z tych szesnastu – czy osiemnastu zespołów – nie nadaje się do grupy 48 drużyn w Lidze Europy.