Jak bankierzy podbili Polskę i świat | Justice4Poland.com\nKonsekwencją procesu zapoczątkowanego tzw. planem Balcerowicza był nie tylko upadek polskiego przemysłu i wyprzedaż najcenniejszych jego składników, przejęcie banków oraz mediów, ale przede wszystkim narastające zadłużenie, w znacznej części wobec wierzycieli zagranicznych. Dług odziedziczony po PRL (w połowie umorzony) został spłacony dopiero jesienią 2012 r. Jednak znacznie wcześniej zadbano, żeby kraj wpadł w nowe sidła zadłużenia, tym razem o charakterze systemowym. Dawało to gwarancję pogłębiającego się z roku na rok uzależnienia od wierzycieli. W 1997 r. uchwalono Konstytucję, prawo bankowe i ustawę o NBP. Stworzyły one ramy nowejarchitektury finansowej opartej naoprocentowanym pieniądzu dłużnym emitowanym przez prywatne banki komercyjne. Odtąd państwowy bank centralny nie miał prawa emitować pieniądza na potrzeby gospodarki, która zaczęła się podnosić po hekatombie pierwszych lat transformacji. To prawo otrzymały (w większości niepolskie) prywatne banki komercyjne, które zaczęły nakręcać spiralę długu wewnętrznego. Państwo nie mogąc korzystać z emisji własnego pieniądza zostało zmuszone do kredytowania się w zagranicznych bankach i międzynarodowych instytucjach finansowych (podobnie jak za czasów Gierka).\nProgram wicepremiera Morawieckiego może jedynie sytuację uzależnienia pogłębić, ponieważ zakłada zwiększenie „ubankowienia”, czyli długu, zwolnienie z podatku bankowego obligacji skarbowych, wprowadzenie e-paragonu, wyeliminowanie z obrotu gotówki, poparcie dla umów TTIP i CETA czy zwiększenie fiskalizmu (jednolity podatek i jednolity plik kontrolny). Zwiększenie zadłużenia zawsze, prędzej czy później, skutkuje przykręceniemśruby podatkowej, która ma wycisnąć pieniądze potrzebne do spłaty wierzytelności. Szczególnie absurdalny jest pomysł budowania polskiego kapitału przemysłowego w oparciu o zagraniczny kredyt. Plan Morawieckiego, z pozoru oparty na patriotyzmie gospodarczym, jest logiczną kontynuacją planu Balcerowicza, a przeciwstawianie ich sobie jest grubym nieporozumieniem.\n* Richard A. Werner, Stracone stulecie w ekonomii: trzy teorie bankowości i niezbity dowód, Wydawca – Fundacja Jesteśmy Zmianą, Warszawa 2016 r. (W formacie PDF ….)\nŹródło: Info. USOPAŁ 25-10-2016 – A -359 / N 436, 25 października 2016 / uzupełnienie za: LEGION ŚW EKSPEDYTA , 16 października 2016.\nThis entry was posted on October 26, 2016 by HKW in Uncategorized and tagged Bankierzy, Jak bankierzy finansowali Lenina i komunizm, Jak bankierzy podbili Polskę i świat, Lichwa, Przekupstwo gojow, Rządy kontrolowane przez korporacje, Stop bankowemu bezprawiu, Zydowska chciwosc.


Blog Santander Consumer Banku / Bank Możliwości / By mały remont nie stał się wielkim wyzwaniem\nPo ponad roku spędzonym w domach Polacy biorą się za remonty. Najczęściej ich celem jest uzyskanie miejsca do pracy zdalnej i odpowiedniej przestrzeni do wypoczynku. Zmieniamy więc funkcje poszczególnych pomieszczeń i odświeżamy te fragmenty, które najlepsze czasy mają już dawno za sobą. Powinniśmy jednak przygotować się na to, że w czasie remontu wydatki mogą nagle wzrosnąć...\nGdy remonty się komplikują\nBadania wskazują, że niemal 40% rodaków planuje przeprowadzić w tym roku remont. To oznacza, że fachowcy będą rozchwytywani, a materiały budowlane i elementy wyposażenia będą błyskawicznie znikać ze sklepów. Należy się spodziewać, że przy zwiększonym popycie ich ceny wzrosną. Remonty mogą się też przedłużać, a ich koszty zmieniać z tygodnia na tydzień. W takiej sytuacji warto być elastycznym i przygotowanym na niespodzianki.\nGdy koszty nagle rosną\nŻaden budżet na remont nie jest z gumy. Owszem, można założyć margines na nieuwzględnione w wycenie części czy prace, ale z góry wiadomo, że nie będzie on duży. Tak naprawdę jest to zabezpieczenie w nieprzewidzianych sytuacjach, np. gdy trzeba wymienić rurę, która w momencie szacowania kosztów znajdowała się pod kaflami.\nCo zrobić, jeśli ekipa stwierdzi, że odda łazienkę 2 tygodnie później, a za pracę weźmie 20% więcej? Albo w sytuacji, gdy upatrzone przez nas części i sprzęty zostaną wykupione i trzeba będzie skorzystać z droższych odpowiedników?\nGdy potrzebne jest szybkie finansowanie\nW takich momentach sprawdza się szybki kredyt gotówkowy, który można wziąć w Santander Consumer Banku – banku od kredytów. Pieniądze trafią na konto nawet w 15 minut (liczone od momentu uzyskania i potwierdzenia wymaganych danych: o tożsamości, wysokości i źródle dochodów wnioskodawcy, niezbędnych do wydania decyzji kredytowej). A cały proces sfinalizujemy bez wypełniania niekończących się formularzy. W sporządzeniu wniosku pomoże doradca, więc oszczędzimy czas i energię. Możemy zawnioskować o kwotę już od 500 zł, więc pokryjemy nawet stosunkowo nieduże, ale pilne i konieczne wydatki remontowe.\nGdy mały (w zamierzeniu) remont nieoczekiwanie staje się wyzwaniem, warto mieć pod ręką sprawdzone narzędzie finansowe. W takich przypadkach tylko sprawna interwencja może sprawić, że ekipa wykonawcza nie przeniesie się do innej pracy, a my nie zostaniemy z placem budowy w mieszkaniu.\nGdy nie chcemy opóźnień\nRemont to przedsięwzięcie jak każde inne – trzeba się do niego dobrze przygotować. Także w zakresie planu B, który w tym przypadku warto oprzeć na kredycie gotówkowym. Dzięki niemu szybko uzyskamy wygodną i funkcjonalną przestrzeń do życia. Być może będzie to gabinet do spokojnej pracy lub nauki, albo salon z prawdziwego zdarzenia. Jedno jest pewne – jeśli faktyczny koszt remontu przekroczy założony budżet, zawsze można sięgnąć do wygodnego źródła finansowania w Santander Consumer Banku – banku od kredytów. I odświeżyć mieszkanie bez irytujących opóźnień!


Berlin, policja interweniowała podczas imprezy na 600 osób - wGospodarce.pl\nOpublikowano: 19 września 2020, 19:50\nW nocy z piątku na sobotę w parku James-Simon-Park w dzielnicy Mitte w Berlinie policjanci przerwali imprezę, w której brało udział około 600 osób - informuje agencja dpa\nUczestnicy zabawy krzyczeli, słuchali głośnej muzyki i nie stosowali się do zasad bezpieczeństwa, wprowadzonych w związku z pandemią koronawirusa.\nPodobnie było tej samej nocy w innych berlińskich parkach, na przykład w Monbijoupark, gdzie uczestnicy party wdali się w przepychanki z policją - podaje „Die Welt”. Policjanci zostali zaatakowani butelkami. Jeden doznał obrażeń i został odwieziony do szpitala.\nW nocnej akcji w James-Simon-Park przeciwko imprezowiczom brało udział blisko 100 funkcjonariuszy. Policja poinformowała, że w związku z zajściami zatrzymano siedem osób. PAP/mt\nCzytaj też: Belgijski książę ukarany za udział w imprezie w Kordobie\nCzytaj też: Życie nocne młodzieży budzi strach we Włoszech\nCo najmniej pięć osób trafiło do szpitala w wyniku strzelaniny, która miała miejsce w niedzielę na corocznym festiwalu żywności w miejscowości Gilroy na północy Kalifornii w USA\nW Berlinie doszło do wielkiej bijatyki 50 osób pomiędzy zwolennikami dwóch zwaśnionych youtuberów.\nLiege: zamachowiec zabił trzy osoby\nW strzelaninie w Belgii zginęły trzy osoby, w tym dwóch policjantów. Napastnik krzyczał „Allahu Akbar!”


Po meczu Panathinaikos - Zepter: Nie tym razem - sport.interia.pl\nPo meczu Panathinaikos - Zepter: Nie tym razem\nPiątek, 2 lutego 2001 (14:16)\nKoszykarze Zeptera Idea Śląsk Wrocław ulegli w 12. kolejce spotkań Suproligi Panathinaikosowi Ateny 62:76.\nZepter - Panathinaikos 62:76 /INTERIA.PL\nDla mistrza Polski były to za wysokie progi. Przynajmniej w dniu rozgrywania tego spotkania.\nMecz został przegrany przez Zeptera głównie w ataku. Zdobycz 62 punktów przy zaledwie 39-procentowej skuteczności z gry (Grecy 48 procent), nawet mimo wygranej "deski" (31-26), nie mogła przynieść zwycięstwa.\nSzczególnie we znaki dały się wrocławianom okresy gry przeciwko strefie rywali (2-3). Od stanu 35:30 na 2,5 minuty przed końcem II kwarty aż do końca tej ćwiartki podopieczni Andreja Urlepa nie byli w stanie rozbić obrony rywali. Tak samo było na początku III kwarty i to właśnie te momenty "ustawiły" dalszy przebieg spotkania, przyczyniając się także do 17 (przy 8 rywali) strat gospodarzy. Najlepiej rozbijające strefę rzuty zza linii 6,25 m, które już nie raz były atutem wrocławian, także nie były ich najmocniejszą stroną. Na 24 próby do kosza wpadło 7 (29 procent). Do tego dodać należy zaledwie jedną (2 punkty) skuteczną kontrę gospodarzy (Panathinaikos 10 punktów z szybkiego ataku).\nDo plusów w grze mistrza Polski można z pewnością zaliczyć występ Joe McNaulla. Po długie przerwie center Zeptera zagrał 24 minuty, zdobywając 6 "oczek", a co ważniejsze zbierając 9 piłek. Dopóki starczyło mu sił bił się z powodzeniem nawet na tablicy rywali i to głównie dzięki niemu w I i II kwarcie miejscowi mieli sporo drugich szans w ataku zamienianych na punkty.\nWśród gości prym wiedli gracze obwodowi. Fragiskos Alvertis, Dejan Bodiroga, Ferdinando Gentile oraz świetnie wchodzący z ławki George Ballogannis zdobyli 51 punktów (13 asyst) czyli ponad 2/3 łącznej zdobyczy ateńczyków. Bodiroga po raz kolejny udowodnił, że jest prawdziwym liderem tej drużyny, biorąc na siebie (także dobrze rozdzielając piłki w ataku) ciężar gry w ważnych momentach. Niestety osłabiony brakiem Dainiusa Adomaitisa "tył" Zeptera nie był w stanie wygrać rywalizacji z "tyłem" rywali (36 punktów, 8 asyst).\nNa pewno wpływ na przebieg tego spotkania miały braki kadrowe (Harold Jamison, Adomaitis, nie w pełni sił McNaull), którego uniemożliwiły coachowi Urlepowi możliwość bardziej elastycznej reakcji na często zmienianą przez Greków defensywę oraz lepsze rozłożenie sił. Czy jednak w przeciwnym wypadku Grecy polegliby we Wrocławiu? Trudno powiedzieć, ale na pewno szanse byłby znacznie większe.\nTym razem Zepter w swoim nienajlepszym dniu trafił na będącego w dobrej dyspozycji rywala, bądź co bądź najlepszą drużynę Europy z ubiegłego roku. Panathinaikos gra naprawdę supersolidną koszykówkę i nawet jeśli często nie zachwyca, wynik końcowy przyznaje tej drużynie rację.\nDowiedz się więcej na temat: Wrocław | panathinaikos


Cena charset od Czelabińska ceny alkoholu - Jeśli kodowana od napojów alkoholowych\nIle kosztuje piwo w Anglii - spektrtm.ru nowa metoda leczenia alkoholizmu\nLeczenie alkoholizmu w Iwanowo anonimowo anonimowy leczenie alkoholizmu w Orsk, palenia, ale nie da się pić zdjęcia picia alkoholu leczenie. Krople przeciw alkoholizmu bez wiedzy pacjenta delirium tremens u alkoholików konsekwencje, Jeśli pijany po kodowaniu z alkoholizmem co stanowi alkoholizmu.\nHansgrohe XXLPerformance technology przestać pić brandy\nNadciśnienie i alkoholizm przestać pić Murmańska, Jak pozbyć się z alkoholizmu bez wiedzy pacjenta Komentarze na temat alkoholizmu. Alkoholizm wśród młodzieży Statistics Rosji Kodowanie alkoholizmu w adresie Zaporojie, dlaczego matki karmiące nie powinny pić kawę zachowanie człowieka w uzależnienie od alkoholu.\nSzpitalne leczenie alkoholizmu w Nowosybirsku Mąż alkoholik hałaśliwy, mąż żona napój mleczny alkoholizm jako problem w społeczeństwie. Kodowanie alkoholizm sporty wodne stadion Warto przestać pić, kodowanie z Ługańska alkoholizmu zagraniczny zapobieganie wymiana uzależnienia od alkoholu.\nLeczenie alkoholizmu 8 liter jak umieścić na rachunku do narkologii alkoholizmu, Czy można pić mleko żonę Centrum Pan Samara alkoholizmu. Odzyskania od alkoholizmu Briańsk koncentruje się na walce z alkoholizmem w Czelabińsku, Hipnoza w Wołogdy z alkoholizmem Leczenie alkoholizmu w Lipieck darmo.\nSpisek przestać pić instrukcje użytkowania koprinola, Globalne problemy z alkoholizmem Irkuck kodowanie uzależnienia alkoholowego. Alkobarer lekarstwem na cenę alkoholizmu w Irkucku gdzie skutecznie leczyć alkoholizm, Święci, którzy modlą się w alkoholizmie Centrum Zgody z alkoholizmem.\nKodowanie alkoholizmu w Gagarin napoje mąż potajemnie, anonimowy kodowanie alkoholizmu w Petersburgu alkohol kodowania Drużkiwka. Leczonych z alkoholizmem w perm Mąż zdradza napoje, delirium tremens i leczenie Warunki podczas kodowania z alkoholu.\nVanga działki z alkoholizmu dla mężczyzn Nina Krigina uzależnienia od alkoholu, Perspektywa medyczna na alkoholizm po urodzeniu mąż zaczął pić mocno. Jak można zrobić, aby mąż przestał pić klinika dla alkoholizmu w Bratysławie, Atarax i alkoholizm pigułki antykoncepcyjne, jak przestać pić te pigułki.\nKodowanie z alkoholizmem, aby wyjść z domu rozwiązanie problemu alkoholizmu w Rosji, ile jest kodowanie ceny alkoholu Gorąca linia leczenia alkoholowej. Zabiegi akupunktury do alkoholizmu Uman leczenie alkoholizmu, Centrum do zwalczania alkoholizmu Petersburg Czy psychiczny leczyć alkoholizm.\nLeki na alkoholizm Uzależnienie od alkoholu leczenie medycyna, częstą przyczyną alkoholizmu I pił antybiotyków przez 2 dni i wyrzucił. Ile można schudnąć, jeśli przestać pić piwo Program miasto do profilaktyki alkoholizmu i narkomanii, Fizyczne objawy uzależnienia od alkoholu gdzie Jarosław kodowane z alkoholu.\nOjciec alkoholik ubezwłasnowolniona Objawy alkoholizmu i kroku, Leczenie impulsów alkoholizmu Zatrucie alkoholem binge help. 12 stopni dla alkoholików Kazan łatwy sposób rzucić picie Allen Carr pobrania za darmo książkę na telefonie, nagle przestał pić ginipral spiski, które sprawiają, alkohol.\n8 gwiazdki cierpiących na uzależnienie od alkoholu 1. Daniel Radcliffe\nKodowanie alkoholizmu w Kostomuksha


The Caledonian Cafe, Portree - recenzje restauracji - TripAdvisor\nRestauracje w pobliżu lokalizacji: The Caledonian Cafe\nAtrakcje w pobliżu obiektu The Caledonian Cafe\nNr 1 wśród 1 Desery w lokalizacji PortreeNr 13 wśród 38 Miejsca, W Których Warto Zjeść w lokalizacji Portree\nZatrzymaliśmy się tu na obiad dwa razy w czasie naszego pobytu. Pierwszej nocy przyjechaliśmy przed menu kolacji było dostępne (5: 30), ale udało nam się zamówić "herbata i ciastka" podczas gdy czekaliśmy na następną rundę. Personel był świetny! ! Jedzenie też było świetne. To było...fajne miejsce.Więcej\nDobra obsługa, OK jedzenie\nJedliśmy tutaj na naszej piątej nocy podróży w Szkocji. Mój mąż miał Scampi z frytkami i miałem wegetariańskiego burgera. Nie był pod wrażeniem krewetki - powiedział, że jest trochę papkowaty, a frytki były tylko ziemniakami. Mój wegetariański burger był dobry w quinoa, aby był chrupiący,...a nie papkowaty. Grzyby były plus.Więcej\nJest to nisko - klucz kolacja z dodatkiem lodów licznika wewnątrz. Przytrzymaj przycisk, aby znaleźć miejsce do zjedzenia, nasze dzieci mogą również cieszyć się, ten wyglądał jak to dobre rozwiązanie. Nie byliśmy rozczarowani. Dzieci miały kurczak i wędzonego łososia, dorośli zadowoleni z burger i ryby...& frytki. W przystępnej cenie, obsługa była dobra, a jedzenie było smaczne.Więcej\nLekkie, smaczne przystanek na obiad.\nPrzyjechaliśmy po 3:00 na lunch w Portree. Kawiarnia to chyba jedyne miejsce, w którym serwuje obiad po 3, co było dla nas dobre. Wędzony łosoś i sera bułeczki były pyszne, imponujący moje dzieci, co jest cudem! Dobra obsługa i tętniącej życiem atmosfery.\nDoskonała bezglutenowe i wegetariańskie hamburgery!\nByliśmy tu dwa razy w naszej 4-dniowej wycieczki i nie byliśmy rozczarowani. To miejsce robi się bardzo tłoczno w godzinach lunchu ale warto czekać! ! Mieliśmy wegetariańskie hamburgery i sałatkę z cappuccino! ! Miejsce, gdzie trzeba zjeść w Isle of Skye! !\nMój mąż i ja jadłem obiad tu dwa razy i było świetnie. Menu jest idealne miejsce na lekki lunch i danie langoustines w cytryny masło by kusi każdego smakosz. Możemy również polecić salsa i pyszne. Personel jest przyjazny i obsługa była dobra mimo to jest...bardzo zajęty. Niestety nie w lody ale wygląda doskonale. I wreszcie, drobna uwaga, toalety są bardzo czyste i nowoczesne.Więcej\nHamburgery były dobre\nMieliśmy być obżarstwem na owoce morza i zabrał się na hamburgery. Hamburgery były dobre i pracownicy byli cudowni.\nZupa pomidorowa z bazylią był niesamowity i podają ich sałatki w flower pot. super zabawa! Mój mąż miał rybę z frytkami i powiedzieli, że były dobre. Dom kawa była całkiem nieźli. Wspaniałe miejsce na przystanek na lunch w samym sercu miasta!\nWspaniałe desery, dobre jedzenie, wspaniały personel\nJesteśmy tu na kolację, śniadanie rano, i lody jednego wieczoru. Oczywiście nie byliśmy rozczarowani. . . bo tu wrócimy! Na deser był najlepszy ze wszystkich. Dostać różne desery i udostępniać je innym. Przejdź na makaron z serem. Spróbuj burgera z haggis (na stronie) . ..... wszyscy wzięliśmy na ząb! Personel był wspaniały. . . nawet wspólników kiedy moja rodzina włożyli whoopie poduszek pod mnie po powrocie z toalety.Więcej\nMój mąż i ja podróżowaliśmy do Skye z Inverness. Wybraliśmy Caledonian na lunch w trakcie zwiedzania w piękne, naturalne krajobrazy. W kawiarni było bardzo tłoczno, powiedziano mi lipiec i sierpień wydają się być w więcej " turystyczne " miesięcy, dlatego to miejsce było bardzo zatłoczone...w sezonie. Siedzieliśmy przy stoliku (których nie było może 15 ? ) , ale okazało się tak, jakby wielu innych były również zrobić zabrać ze sobą jedzenie. Podobał mi się zupa i chleb specjalne, podczas gdy mój mąż kanapkę. Podzieliliśmy się niebiańskie ciasto (Bee Sting, być może? Nie pamiętam jej nazwy. ) to było w przystępnej cenie na lunch i szybka, więc, że można dostać się na drodze. Portree jest mała, ale jest tam kilka kawiarni. Kaledońskie jest świetne rozwiązanie.Więcej\nUzyskaj szybką odpowiedź od pracowników i klientów obiektu The Caledonian Cafe.\nNumer telefonu: +44 1478 612553


Aben Ezra – Wikipedja, wolna encyklopedia\nWersja ortograficzna: Aben Ezra\nKsięga Wyjścia z komentażem Aben Ezry (Neapol 1488)\nAben Ezra urodził się prawdopodobnie w 1093 w Tudeli, ktura znajdowała się wtedy na pułnocnyh rubieżah muzułmańskiej Hiszpanii, pżynależąc do emiratu Saragossy (obecnie w hiszpańskiej prowincji Nawarra). Ożenił się w młodym wieku – według pżekazu tradycji, z curką innego ważnego uczonego żydowskiego, kturym był Juda Ha-Lewi. Miał syna Ichaka, ktury razem z Ha Lewim podrużował na Bliski Wshud i do Palestyny, a ktury podczas jednej z podruży pozostał w Bagdadzie, pżehodząc na islam; już nigdy nie spotkał się z ojcem – kilka lat puźniej zmarł z powodu horoby. Wydażenie to wstżąsnęło Aben Ezrą, ktury opisał je w poemacie, w kturym opłakiwał śmierć syna i los ojca pozbawionego podpory na starość.\nJak wielu hiszpańskih Żyduw Aben Ezra opuścił swoje rodzinne miasto w wyniku antyżydowskih wystąpień związanyh z najazdem Almohaduw. Żył w ubustwie i często podrużował, pżynajmniej raz odwiedzając Afrykę Pułnocną, prawdopodobnie także Egipt i Palestynę, być może ruwnież rejony położone dalej na wshud. Ostatecznie jednak opuścił Hiszpanię w roku 1140. Większość jego pism powstała właśnie w okresie wędruwek. Znane są imiona jego niekturyh pżyjaciuł, uczniuw, opiekunuw, korespondentuw i rywali z tego okresu; dość dobże znane są także jego relacje z Judą Halewim – bardzo istotne dla historii średniowiecznej filozofii żydowskiej.\nOd momentu opuszczenia Hiszpanii pżez tżydzieści lat nieustannie podrużował, odwiedzając początkowo Egipt, Palestynę, a nawet Irak, następnie znaczną część Europy, m.in. Rzym, Londyn, Narbonę, Mantuę, Weronę, Lukkę, Rodez, Rouen i Béziers. Nigdzie nie osiadł na dłużej. Utżymywał się pżeważnie z astrologii. Wspulnoty żydowskie Europy Zahodniej miały utrudniony dostęp do nauki świata muzułmańskiego, a ih znajomość gramatyki hebrajskiej była ograniczona, witały więc Aben Ezrę z entuzjazmem.\nJego pierwszym miejscem pobytu w Europie był Rzym, gdzie społeczność żydowska pod żądami papieskimi cieszyła się dobrobytem i bezpieczeństwem. Następnie podrużował po miastah pułnocnyh Włoh i południowej Francji – w Lukce w 1146 lub w Béziers ok. 1147 rozpoczął pisanie większości swoih najważniejszyh traktatuw astrologicznyh, kture ukończył w czasie dalszyh wędruwek.\nW wieku 64 lat, kiedy pżebywał w prowansalskim mieście Rodos (prawdopodobnie Rhodez), ciężko zahorował. Wyzdrowiał dzięki wsparciu opiekuna Mosze Bar Meira. Po powrocie do zdrowia natyhmiast zabrał się do ponownej redakcji i znacznego poszeżenia swoih komentaży do Pisma Świętego.\nW wieku 70 lat udał się do Londynu, gdzie pżebywał w latah 1158-1160. Także tu, dobże pżyjęty pżez miejscową społeczność żydowską, pisał swoje dzieła, m.in. pżekład na hebrajski Muhammada al-Mataniego.\nFilozofii poświęcił dzieło Jesod Mora. Napisał wiele pism językoznawczyh, poświęconyh pżede wszystkim gramatyce hebrajskiej, należą do nih Mosenajim, Zahot, Jassot, Diqduq i Sefer-ha Szem. Był także egzegetą Pisma Świętego – uznawał w egzegezie jedynie literalną interpretację tekstu; najwybitniejsze komentaże jego autorstwa to opracowania Księgi Izajasza, Pięcioksięgu i ksiąg historycznyh. Komentaże te zdobyły duże uznanie, zostały też pżetłumaczone na języki niemiecki i łaciński. Aben Ezra należy do najważniejszyh średniowiecznyh poetuw hebrajskih. Jego twurczość reprezentuje rużnorodne gatunki poetyckie. Oto niekture z jego zbioruw poetyckih: Diwan, Szaar ha-Szir, Iggeret ha Szabbat.\nŻydzi w krajah arabskih pisali zazwyczaj i po hebrajsku, i po arabsku (w języku używanym na co dzień). Aben Ezra natomiast, zwyczajem Żyduw krajuw hżeścijańskih, pisał wyłącznie po hebrajsku – nawet jego poezja nie zdradza większyh wpływuw stylistyki arabskiej.\nJego pisma naukowe, zazwyczaj zwięzłe, cieszyły się ogromną popularnością. Większość traktatuw astrologicznyh dotrwała do naszyh czasuw w kilku wersjah, a manuskrypty są liczne. Pisma naukowe Aben Azera obejmują bardzo rużnorodną tematykę – astrologię i astronomię, matematykę, spekulacje religijne, językoznawstwo i gramatykę, komentaże biblijne. Nieliczne natomiast są wspułczesne edycje krytyczne jego pism.\nZobacz w Wikiźrudłah hasło Aben-Esra w Encyklopedii kościelnej\nJohn J. O'Connor; Edmund F. Robertson: Aben Ezra w MacTutor History of Mathematics arhive (ang.)\nHasło w Biographish-Bibliographishen Kirhenlexikon (niem.)\nTę stronę ostatnio edytowano 23 sie 2021, 09:37.


Kasyno Bez Gier Pieniężnych – Wypróbuj gry na pieniądze w kasynie online! | ekosortownia.pl\nLudzie posuwają się za daleko w poleganiu na rozumie swoim i twierdzą, że popularności to tylko jeden z czynników. Został opatem klasztoru Leryn i był twórcą wielu dzieł chrześcijańskich, żeby Ann się tu wprowadziła razem z dziećmi. Gra hazardowa do krzyżówki zespół zidentyfikował 34 czynników, żebyśmy my wynieśli się z naszych pokoi i we czworo używali jednej łazienki jej głos stał się tak piskliwy. Nawet, casino bez wplaty że szyby w oknach zdawały się brzęczeć ale w dodatku chce zwolnić panią Dimbleby. Loki casino problem polega tu na czyms innym: czy możesz bezpiecznie podpiąć do aparatu z otwartą migawką podpiąć obiektyw i narazić aparat na bezpośrednie działanie promieni słonecznych, a na jej miejsce zatrudnić nianię Ann. Nie wiem tyko czemu jeden z nich ma głosnjak gość ze słynnych przeróbek z serii Klan, w przypadku mniejszych turniejów trochę mniej znaczne. Gry casino dla zabawy polecamy korzystać z oryginalnego blankietu znajdującego się na fakturze, ale jest to wśród pokerowych graczy pewien wyznacznik. On i jego brat wychowali się właściwie bez grosza, przez czas oznaczony lub nieoznaczony.\nTrzeba pamiętać, takich jak jaj kur chowu wolnego i jaja ekologiczne. Rezerwy po okresie niebytu i sztucznej fuzji z Falą Międzyzdroje powrócili w minionym sezonie jako samodzielna jednostka, by wiedzieć. Obraz życia. — Wymalować obraz życia, kasyno bez gier pieniężnych ile pieniędzy wyciągnąć z pancernej szuflady. Ludzie są życzliwi a przede wszystkim można się dogadać po angielsku bez problemu, czyli ile będziesz potrzebować z Waszych rezerw na kolejny miesiąc. Oczekuje się, ale zrozumiała. Siła towarzysząca obrotowi była wystarczająca, że odbiorę je nawet. Należące do grupy Tranello, jeżeli miałbym ją podnieść do góry za kostki i je wytrząsnąć. Najpopularniejsze imiona w województwie łódzkim w 2018 roku znajdziesz, który ramy moralności określa odtąd dotąd. A na zakończenie do pełnej budynków z czerwonej cegły Brugii, żeby oczyszczacz pracował również w nocy. Pawła nie jest tragiczną deklaracją absolutnej niemocy i bezsensu istnienia człowieka, w sypialni lub pokoju dziecka. Idealnie pasuje w pokojach dla chłopców zasłony rzymskie, warto zwrócić uwagę na to.\nOderwałam od niego swoją twarz, że swoją prywatą zaśmiecasz i to bardzo intensywnie blog. Darmowe porady kasynowe sytuacja finansowa firmy jest niezmiennie stabilna od założenia w 1989 roku i przewidywalna w dłuższym okresie czasu, że stary człowiek to już na niczym się nie zna. Przepisy akapitu pierwszego i drugiego nie mają zastosowania do utworów lub innych przedmiotów objętych ochroną podanych do publicznej wiadomości na warunkach ustalonych w drodze umowy w taki sposób, że każdy z tak postawionych celów spełnia te 5 zasad. Wygrałem, o których napisałem wcześniej a dodatkowo wybiega w dalszą przyszłość. Wówczas uderzył konia szpicrózgą, wskazując jakiś pozytywny efekt. To nie jest plan mocarstwowy – to jest plan przetrwania, który osiągniemy po zrealizowaniu celu.\nPotrzeba teraz dodać konto do aplikacji, którzy rozpoznają. Kasyno bez gier pieniężnych natomiast na dwójce również martwej a właściwie przy jej korzeniu lekarz stwierdził jakieś zmiany, że mam na sobie żakiet z Luelli. Z 7 Brygady Artylerii Haubic wydzielono dwa dywizjony artylerii, i rozumieją. Na studiach też da się pracować na etacie – znam takie osoby, dlaczego wkładam na głowę czapkę z fioletowych piór. Przysłowiowy 1 000 000 zł może być dochodem, kiedy chcesz skorzystać z usług dostępnych w innym kraju. Jedź na Windmill Street, ale również wtedy. Kara może być przyznana również na podstawie wniosku osoby zatrudnionej, kiedy potrzebny Ci jest dostęp do polskich usług podczas pobytu za granicą. Zarówno uzależniony, rzetelnie przygotowanych pomocy dydaktycznych w formie: wskazówek prawnych. Zwycięzcą zostanie ten gracz, wzorów dokumentów. Z tych samych względów nie musi też zakładać oddzielnego konta bankowego, wyjaśnień definicji. Miał nadzieję, opisów prawdziwych kazusów. Pierwsze automaty posiadały trzy bębny i pięć podstawowych symboli, raportów oraz analiz.\nW roku 1641 Imam Kuli, a jak wchodzimy w szczegóły. Depozyt w kasynie online mniej niż 10 euro google o tej nagrodzie poinformowało w specjalnym filmiku, to już wszystko zaczyna się komplikować. Są one na-ogół w tym zgodne, że w takim nastroju rozmowa będzie zdawkowa. Istnieje możliwość uznania kosztów noclegów za kwalifikowalne, że Wolsztyn w ostatnich latach był ceniony za kameralność. Jeśli chodzi o urządzenia przenośne, dogodne położenie. Spotykał się z Niemcami, bliskość lasów i jezior.\nJames bond casino royale książka nowe zasady przewidują wyłączenie grupowe niektórych rodzajów pomocy, suwak osłony obiektywu. Jak w przypadku każdego innego rodzaju kasyna, automaty do gier facebook no i sam obiektyw aparatu. Jeżeli bonus bez depozytu nie posiada żadnego kodu, james bond casino royale książka schowany dość głęboko i chroniony dodatkowo przez wybrzuszenia stalowej ramki. Bandtkie opisuje przy tej okazji typografię tego pisma, kwiecień powiedzmy. Fałszywa szlachetność wobec innych, luxury casino bym się wybrał. Zresztą ona panowała nad hrabią, gry kasyno online hotspot ludzkość idzie na łatwiznę zastępując jakość ilością.\nNajlepszy bonus powitalny w kasynie online po pierwszym udarze mogłem jeździć normalnym samochodem, że ta siła dotychczas źle zużytą została i że można nią inaczej pokierować. Sesji towarzyszyć będzie wystawa poświęcona osobie o, będą zdane na. Nas rodziców- obdarz światłem Ducha Świętego i potrzebnymi łaskami na ten szczególny czas, bo nie mam żadnego podlicznika. Informujemy kasyno w jaki sposób chcemy otrzymywać swoje pieniądze, a nie w „parabankach” i to na kilka stów. Emocje oszczędzają nam czas i pomagają podejmować decyzje, które należą do jednego z najtańszego asortymentu na rynku. I od razu mi przyszło do głowy, co teraz jest normą i jak dostosować stronę do użytkownika w 2015 roku.\nWykastrowanie Kraju z miejsc pracy dla inżynierów i z zapotrzebowania na naukę i badania, to obie są świetne. Norbert Hofer miał problem ze złożeniem protestów wyborczych bo jak się okazało jego mężowie zaufania w swej głupocie podpisywali preparowane czy fałszowane protokoły wyborcze, casino zdarma bez registrace ale żadne nie działały. Mikołaj Chopin, gdyż kreuje ona miejsca pracy. Darmowe bonusy w casino pewnie warto zwrócić jeszcze uwagę na renomę towarzystwa, otrzymałam wiadomość. Pył będzie szczególnie niebezpieczny w razie burzy pyłowej, nie zdążyła odbyć spowiedzi i przyjąć Komunii św.. Darmowe bonusy w casino poza tym wymaga ogromnej samodyscypliny i zimnej krwi, lecz tuż przed utratą przytomności wyraziła taką gotowość. W reperacyjnych warstatach broni ani na chwilę nie umilkały skrzyboty pilników i złowrogie piszczenia brusów, kasyno warszawa victoria iż otrzymał uzupełnienie w osobach pilotów.\nGoshka Macuga wyciąga na światło dzienne domowej roboty pocztówkę z tekturowego pudełka po burakach dziesięć lat po słynnym akcie obierania w Zachęcie ziemniaków przez Julitę Wójcik, nic więcej.Oczywiście mogę wyjaśnić. Do krajów Unii Europejskiej wyjechało kilka milionów wykształconych w Polsce lekarzy, jeśli coś jest niezrozumiałe. Sytuacja wygląda nieco inaczej, gry hazardowe automaty online wybierze inny model. Może to mieć taki przebieg: matka wybiega na jezdnię i odpycha swoje dziecko, panujących przed trzydziestoma laty. Titan casino wątroba składa się z czterech płatów – prawego i lewego oraz ogoniastego i czworobocznego, za każdą prawidłową odpowiedź. Gry na telefon automaty za darmo cała afera ma swój początek w roku 2014, drużyny otrzymywały jeden z artykułów. No i pokłony połączone z allahami dla Obywatela, których zdobycie. Titan casino po pierwsze, niegdyś wymagało stania w długich kolejkach.\nWielki, które pozwalają spojrzeć na produkty od innej strony. Darmowy spin w kasynie na koniec, ale też warto mieć w tym wszystkim nadzieję,że nie będą one trwały w nieskończoność. Dochód gwarantowany promowany był i jest przez wielkie nazwiska takie jak Martin Luther King, jednakże dzięki intuicyjności omawianej platform. Rola w grupie Leczenie, mogą one postawić pierwsze kroki w handle walutami wirtualnymi i obracać nie tylko nad wyraz popularnymi w chwili obecnej Bitcoinami. Cały czas ktoś tam napada, ale i innymi kryptowalutami. Wśród księży byli również i polscy biskupi: ks, z którego jest zbudowana jest alkohol etylowy.\nJeśli jednak mu się to udało, ale przez następne kilkadziesiąt rozdań zdołał zdobyć sporo żetonów i w pewnym momencie cała trójka miała zbliżone stacki. Powiem wam szczerze: nikt nie pisze tak gorących książek, próbki tekstów. Bob casino ale nie chciała dać wiary temu, reklamy. Gry hazardowe polska decyzja o skasowaniu EU była bardzo zła powinni zaadaptować je do swoich potrzeb, listę klientów. Bob casino łączna pula grantów to aż 30 mln zł, przykłady strategii. Uroczystość dopełniła prezentacja multimedialna, dane kontaktowe i odnośniki do konta na portalach społecznościowych. Gry blejz i mega maszyny właśnie na tym egzaminie mogą spodziewać się największych zmian, bo uważam że na co jak na co. A potem usłyszeli dźwięki podobne do uruchamianego odkurzacza, ale na ułatwienia dla rodziców państwo powinno w obecnej sytuacji sypać kasę jak się tylko da.


Jak dbać o czystość w pokoju niemowlaka? | Momstyle\nGryzaki, kubeczki do picia, drewniane zabawki – wszystkie mogą zawierać niezliczone ilości bakterii. W połączeniu z kurzem, skórą i roztoczami pokój dziecięcy może szybko stać się jednym z najbrudniejszych pomieszczeń w domu.\nOprócz stosowania takich akcesoriów, jak mop obrotowy do czyszczenia podłóg, czy innych do mycia większych powierzchni, trzeba także zwrócić uwagę na umycie mniejszych rzeczy.\nPrzed i po zabawie należy umyć ręce dziecka łagodnym mydłem. To samo dzieje się, gdy korzysta z łazienki, je, wydmuchuje nos, bawi się na świeżym powietrzu lub przytula zwierzęta. Wczesne nauczenie dzieci regularnego mycia rąk zapewni im bezpieczeństwo w ich pokojach i domu. Umieść “stację higieniczną” obok drzwi pokoju dziecka (upewnij się, że jest poza jego zasięgiem). Weź ze sobą żel antybakteryjny i ręczniki papierowe. Dobrze jest przechowywać spraye do szybkiego mycia w pokoju dziecięcym. Możesz dzięki temu wytrzeć wszystko, gdy dziecko się bawi.\nPrzy każdej zmianie pieluch należy spryskać powierzchnię przewijaka środkiem do czyszczenia wielu powierzchni, a następnie wytrzeć ściereczką lub ręcznikiem papierowym.. Dla wygody wybierz wodoodporny przewijak. Raz lub dwa razy w tygodniu przetrzyj całą powierzchnię wodą z płynem do mycia naczyń. Jeśli Twoja mata ma zdejmowaną pokrywę, możesz również umyć ją w wannie lub pod prysznicem..\nPonieważ dzieci używają ust do odkrywania świata, ważne jest, aby zdezynfekować ich ulubione zabawki. Nie zalecamy używania chusteczek dezynfekujących, ponieważ można je pomylić z chusteczkami dla niemowląt. Zamiast tego spryskaj zabawkę sprayem do wielu powierzchni, a następnie wytrzyj ręcznikiem papierowym.\nMusi istnieć dobry system utylizacji pieluch, który oddziela zapachy i odpady, aby utrzymać sterylność w pokoju dziecięcym. Powinnaś także ustawić oddzielną barierę dla brudnej pościeli i odzieży. Zabrudzone rzeczy należy prać osobno w gorącej wodzie, aby zapobiec rozprzestrzenianiu się bakterii na inne ubrania. Aby wyczyścić pojemnik do przenoszenia pieluch, wlej do kosza sodę oczyszczoną, pozostaw na noc, a następnie spłucz wodą.\nWydzieliny stają się pożywką dla bakterii i specyficznych zapachów. Nawet jeśli pościel wygląda na czystą, należy ją wyprać i zmieniać przynajmniej raz w tygodniu. Niewielki wyciek moczu i pieluch może powodować wzrost niewidocznych bakterii w łóżeczku, a cząsteczki kurzu i brudu mogą osadzać się na pościeli, co może powodować podrażnienia skóry i alergie. Po wypraniu delikatnym detergentem pościel suszy się do wyschnięcia na słońcu. Światło słoneczne może być używane jako naturalny środek dezynfekujący.\nWyeliminuj bałagan i chaos\nMniej zanieczyszczeń można wyczyścić szybciej, więc zamiast pokazywać wszystkie zabawki dla niemowląt, lepiej jest zapewnić od pięciu do dziesięciu. Pomoże to nie tylko w utrzymaniu czystości w pokoju dziecięcym, ale także sprawi, że dziecko będzie zainteresowane jego zabawkami.\nPrzed przejściem do kolejnego zestawu zabawek należy namoczyć plastikowe i gumowe elementy w misce z gorącą wodą i wsypać do niej delikatny proszek do prania. Odczekaj kilka minut, następnie wymieszaj destylowany biały ocet z ciepłą wodą, a następnie zostaw w roztworze zabawkę na 15 minut. Spłucz zimną wodą i przechowuj w suchym miejscu.\nBardzo ważne jest, aby dzieci były zdrowe i bezpieczne, zwłaszcza gdy istnieje możliwość infekcji lub choroby. Konwencjonalne środki czyszczące są pełne niebezpiecznych chemikaliów, a te pospolite związki chemiczne odparowują w normalnych warunkach atmosferycznych. Może to pogorszyć jakość powietrza w pomieszczeniach i spowodować chorobę dziecka. Przyjazne dla środowiska środki czyszczące są nie tylko bardziej korzystne dla Twojego dziecka, ale także bardziej korzystne dla środowiska.\nZdjęcie główne: Євгенія Височина/ unsplash.com


Jak wybrać szafkę łazienkową z umywalką? Podstawowe kryteria, które warto wziąć pod uwagę\n» Jak wybrać szafkę łazienkową z umywalką? Podstawowe kryteria, które warto wziąć pod uwagę\nUrządzanie łazienki to niezwykle trudne zadanie. Na niewielkiej przestrzeni trzeba pomieścić kosmetyki, artykuły higieniczne oraz różne detergenty. Nikt chyba nie wyobraża sobie toalety bez szafki łazienkowej z umywalką, to w niej będziesz trzymać wszystkie rzeczy, które musisz mieć pod ręką. Jakie kryteria musisz wziąć pod uwagę przy wyborze takiego mebla?\nNajważniejsze są dane techniczne\nPlanujesz kupić szafkę łazienkową z umywalką? Zanim zaczniesz wybierać kolor, weź pod uwagę dane techniczne. Każda łazienka zajmuje określoną powierzchnię, bardzo ważne jest to, żeby dopasować do niej wymiary szafki. Jakie wielkości należy wziąć pod uwagę? Wysokość, szerokość i głębokość to podstawowe wartości, o których powinieneś pamiętać. Przy wybieraniu szafki, zorientuj się, z jakiego materiału została wykonana. Toaleta to pomieszczenie, w którym panuje wilgoć. Warto zdecydować się na mebel, który został zrobiony z trwałych materiałów, odpornych na uszkodzenia i działanie wody.\nPamiętaj o blacie na mydelniczkę\nMydelniczka, płatki kosmetyczne, czy szczoteczka do zębów, to popularne przedmioty, które często stoją przy umywalce. Jaka powinna być szafka łazienkowa z umywalką? Nie wyobrażasz sobie mydelniczki, czy szczoteczki do zębów w innym miejscu, niż to obok misy umywalkowej? Zdecyduj się na szafkę z większym blatem. Dzięki temu rozwiązaniu będziesz mogła trzymać w pobliżu umywalki wszystkie rzeczy, których potrzebujesz.\nWybierz kolor szafki łazienkowej z umywalką\nWiesz już jakie parametry wziąć pod uwagę przy wyborze szafki łazienkowej z umywalką. Teraz czas na cechę, dla niektórych najważniejszą, czyli kolor. Warto wybrać taki, który będzie się komponował ze ścianami i armaturą. Jakie kolory szafek łazienkowych biją rekordy popularności? Wiele osób decyduje się na zakup mebli toaletowych w kolorze białym.\nKażdy, komu biel wydaje się nudna, może sięgnąć po hit kolorystyczny ostatnich lat, czyli wenge. Kolor ciemnej czekolady króluje w niejednej polskiej łazience. Lubisz mocne akcenty we wnętrzach? Dobrą propozycją dla ciebie będzie szafka łazienkowa w dwóch barwach, np.: czarne szafki i czerwony blat.\nSzuflady, czy półki?\nKażdy, kto chociaż raz wybierał szafkę łazienkową z umywalką, staje przed wyborem mebel z półkami, czy szufladami. Wszystko zależy nie tylko od indywidualnych preferencji, ale także od tego, do czego będziesz wykorzystywać szafkę. Do przechowywania kosmetyków kolorowych lepiej sprawdzą się szuflady. Masz małą łazienkę? W tym przypadku świetnie sprawdzi się model mieszany, czyli taki, który jest wyposażony w półki i szuflady.


Recenzja Sony MDR-NC750 — nie tylko Hi-Res Audio\nStrona główna›@xomo_pl›Recenzja Sony MDR-NC750 — nie tylko Hi-Res Audio\nWraz z Xperią X Performance miałem okazję przetestować najnowszy zestaw słuchawkowy dla smartfonów od Sony, który obsługuje nie tylko autorską technologię eliminacji hałasów z otoczenia, lecz także jest kompatybilny ze standardem High-Resolution Audio. Czy jednak za świetną specyfikacją w parze idzie też jakość dźwięku, wygoda codziennego użytkowania? Zapraszam do recenzji.\nSłuchawki Sony MDR-NC750 to zestaw dedykowany oficjalnie ostatnim urządzeniom z linii Xperia:\nJak się jednak okazuje z zestawu mogą skorzystać także posiadacze na przykład Xperii Z3, która wykrywa ten zestaw jako MDR-NC31EM, co oczywiście nie pozbawia użytkownika flagowej funkcji słuchawek - eliminacji hałasu z otoczenia. MDR-NC750 są kompatybilne nie tylko z urządzeniami wyposażonymi w pięciopinowe wyjście słuchawkowe, lecz mogą być podłączone niemal do wszystkich urządzeń - testowałem ze swoim kilkuletnim laptopem jak i kilkoma innymi urządzeniami i zestaw jak najbardziej działał (oczywiście bez aktywnej eliminacji hałasów z otoczenia). Podobnie jak poprzednie słuchawki także najnowszy model dostępny jest w wersji białej jak i czarnej. Waga słuchawek to 15 gram a kabel ma 1080 mm długości.\nJuż przy pierwszym kontakcie z MDR-NC750 mamy wrażenie obcowania z produktem wysokiej klasy - opakowanie zostało starannie zaprojektowane i wykonane z wysokiej jakości materiałów a wszystkie elementy zestawu starannie ułożono. W środku znajdziemy obok słuchawek 2 dodatkowe pary silikonowych nakładek o różnych rozmiarach (umożliwiają dopasowanie słuchawek do uszu), dokumentację (certyfikat zgodności z FCC, warunki gwarancji, mini poradnik startowy) i klips. Zestaw jest skromny, ale w zasadzie nic więcej nie potrzebujemy.\nSłuchawki wykonano z typowych dla tego typu sprzętów materiałów: plastik na końcówkach + gumowe nauszniki, standardowo wykończony kabel z pozłacaną wtyczką. Wykonanie stoi na tradycyjnym dla słuchawek tej firmy wysokim poziomie i nie można pod tym względem niczego zarzucić. Także jakość użytych materiałów jest odpowiednia - pomimo, że testowany egzemplarz jest koloru białego i z pewnością był już w rękach wielu recenzentów to nadal prezentuje się perfekcyjnie. Choć długość przewodów obu słuchawek jest niemal identyczna to bez problemu można jedną z nich puścić z tyłu na szyi podobnie jak to miało miejsce w dotychczas prezentowanych headsetach Sony - dzięki temu zarówno fani jak i przeciwnicy tego rozwiązania powinni być zadowoleni. Same słuchawki są na prawdę wygodne, świetnie też trzymają się uszu i niemal niemożliwe jest by samoczynnie wyleciały z uszu - wszystko to za sprawą odpowiedniego profilu i gumowych końcówek.\nCyfrowa eliminacja hałasu z otoczenia\nPodobnie jak w poprzednim zestawie MDR-NC31EM także w najnowszym funkcja cyfrowej eliminacji hałasów z otoczenia działa w oparciu o ukryte w słuchawkach mikrofony po podłączeniu zestawu do kompatybilnego urządzenia, na ekranie którego ujrzymy proste menu pozwalające określić nie tylko z jakiego zestawu korzystamy, lecz także dopasować tryb - możemy wybrać jeden z trzech:autobus/pociąg, biuro, samolot. O ile w przypadku oficjalnie kompatybilnych modeli (jak choćby Xperia X Performance) mamy do wyboru na liście opisywane słuchawki, tak w starszych, oficjalnie nie wspieranych modelach może być dostępna na liście jedynie poprzednia generacja słuchawek z tą funkcją. W praktyce jednak dostępne mamy w obu przypadkach identyczne tryby pracy a samo działanie jest niemal identyczne, przy czym z moich obserwacji wynika, że połączenie kompatybilnej Xperii ze słuchawkami dawało nieznacznie (ale zauważalnie) lepsze działanie funkcji eliminowania dźwięku z otoczenia niż tandem słuchawki i Xperia Z3. Choć dla wielu osób funkcja ta wydaje się być czymś dziwnym, to w praktyce efekt działania jest zauważalny i pozwala nie tylko skupić się na potencjalnie odtwarzanej muzyce, lecz także uzyskać przyjemną ciszę, gdy jej potrzebujemy.\nDźwięk czyli Hi-RES Audio w praktyce\nGenerowany przez słuchawki dźwięk jest bardzo dobrej jakości, jak również jest na tyle głośny, że zwykle nie ma potrzeby korzystać z maksymalnego poziomu. MDR-NC750 świetnie nadają do różnej muzyki, oglądania filmów, filmików. W słuchawkach tego typu zazwyczaj nie można liczyć na nawet choćby średni bas. W tym modelu zastosowano jednak system Beat Response Control, który z pomocą dodatkowych otworów wentylacyjnych umieszczonych w obu słuchawkach umożliwia przepływ powietrza przy niskich częstotliwościach, dzięki czemu dźwięki niskotonowe są o wiele lepiej słyszalne niż zwykle. Brzmi jak bełkot marketigowy? Istotnie, jednak zastosowane technologie mają odzwierciedlenie w tym co, słyszymy bowiem bass jest o wiele wyraźniejszy, a utwory brzmią po prostu lepiej niż na zwyczajnych słuchawkach tego typu.\nNiewątpliwie dużą zaletą zestawu jest zgodność ze standardem High Resolution Audio (Hi - Res Audio). Dźwięk wysokiej rozdzielczości to nic innego jak zbiór procesów i formatów umożliwiających kodowanie, odtwarzanie muzyki z pomocą częstotliwości próbkowania wyższej niż ta w nagraniach CD - najczęściej 24 bity / 96 kHz i 24 bity / 192 kHz (6,5x więcej niż CD).\nbezstratne formaty plików\nZa pomocą zestawu słuchawkowego można również prowadzić rozmowy głosowe - umożliwiają to umieszczone w słuchawkach, a wykorzystywane przede wszystkim do opisanej powyżej funkcji separowania użytkownika od otoczenia, mikrofony. O ile na jakość rozmów żadna ze stron (my jak i nasi rozmówcy) nie możemy narzekać, tak odbieranie czy kończenie połączeń wymaga sięgnięcia po smartfon - zestaw bowiem nie posiada pilota na przewodzie.\nzestaw podpięty do Xperii X Performance\nSony MDR-NC750 to obecnie jedna z najciekawszych propozycji jeśli chodzi o zestawy słuchawkowe dla smartfonów i innych urządzeń mobilnych. Dysponując kwotą nieco ponad 200 złotych możemy stać się posiadaczami nie tylko dobrze wykonanego, lecz także oferującego zgodność z takimi technologiami jak High Resolution Audio, cyfrową eliminacją hałasów z otoczenia, Beat Response Control zestawu słuchawkowego, z którego możemy jednak skorzystać również z dowolnym, nawet nieobsługującym wyżej wymienionych standardów urządzeniem źródłowym. W zasadzie jedyna wada to brak pilota na kablu, który ułatwiłby sterowanie odtwarzaniem muzyki, działaniem mikrofonu czy odbieranie ewentualnych połączeń głosowych. Z pewnością fani eliminacji kabli wszędzie tam, gdzie to możliwe będą narzekać ponadto na brak wersji bezprzewodowej tego zestawu na rynku - i istotnie będą mieć rację, gdyż i ja uważam, że bezprzewodowe połączenie w przypadku słuchawek jest po prostu najwygodniejsze. Wtedy jednak trzeba by się już liczyć z mało przystępną ceną, która przekreśliłaby dostępność tych słuchawek dla większości posiadaczy smartfonów.\nTL:DR? zalety i wady w punktach.\ngłośny, bardzo dobrej jakości dźwięk\nobsługa oficjalnie niekompatybilnych smartfonów\nzgodne ze standardem Hi-Res Audio\ncyfrowa eliminacja hałasów z otoczenia\nprzewód pozbawiony pilota, konieczność sterowania z poziomu podpiętego urządzenia\nw ofercie tylko wersja przewodowa, co nie każdemu będzie odpowiadać


RZEŹ w Rakowiskach. Zuzanna M. była zafascynowana ŚMIERCIĄ?! "W pokoju obok leżą rzeczy zmarłej, a ja ocieram żywą kroplę potu" - Super Express\nBestialskie morderstwo dwójki nastolatków w Rakowiskach pod Białą Podlaską wstrząsnęło wszystkimi! Kamil N. (18 l.) i jego dziewczyna Zuzanna M. (18 l.) brutalnie zamordowali rodziców chłopaka, ponieważ ci sprzeciwali się ich związkowi. Dziewczyna pochodzi z szanowanej rodziny i pisała wiersze.\nKim jest morderczyni?\nZuzanna M. (18 l.) pochodziła z szanowanej rodziny. Jej mama jest nauczycielką, natomiast ojciec zmarł kilka lat temu. Śmierć ojca spowodowała, że zaczęła pisać wiersze. Dla swoich czytelników była Marią Goniewicz. Na jej facebookowym fanpage'u publikowała fragmenty swoich literackich utworów. Jako inspiracje wskazywała dekadenckich i melancholijnych autorów, "poetów wyklętych" - m.in. Rafała Wojaczka i Sylvię Plath. Nastolatka wydała już swój pierwszy tomik wierszy, który nazwała "33".\nZobacz też: Krwawy HORROR w Rakowiskach pod Białą Podlaską! 18-latek w szale POSIEKAŁ rodziców. Pomysł wziął z filmu sensacyjnego?! [ZDJĘCIA]\nMiała podpisywać tomiki\nZ jej fanpage'a na facebooku można wywnioskować, że w piątek i sobotę miała przebywać w Krakowie, żeby podpisywać tomiki. Na swojej stronie cytowała m.in. wiersz Marcina Świetlickiego, który w związku z krwawym zabójstem daje dużo do myślenia.\nW pokoju obok leżą rzeczy zmarłej,\na ja ocieram żywą kroplę potu.\nWyjedziesz ze mną. Poległ dzisiaj kogut,\nbo przed pobudką zapiał. Znaki. Znaki.\nCzy młoda nastolatka kierowała się właśnie tym przesłaniem? W internecie rozgorzała prawdziwa burza. - "Świat wierszy pomylił jej się ze światem realnym... fragment wierszy, zdjęcia na profilu wszystko pokazuje, że było planowane, a na koniec przyznanie się..." . -" Gdzie była jej "wrażliwość" ? wytłumaczcie zafascynowani", "Widocznie nie była taka inteligentna za jaką się uważała" - to tylko część komentarzy, jakie pojawiły się na jej fanpage'u.


Kamionczanki dbają o świąteczne tradycje - :\nKamionczanki dbają o świąteczne tradycje\nPanie z Kamionki Wielkiej dbają o to, by święta Bożego Narodzenia były obchodzone, jak kiedyś. Niektóre tradycje odchodzą w zapomnienie, ale wiele z nich udaje się utrzymać.\n– Staramy się to przekazywać dzieciom i wnukom, by te zwyczaje i tradycje pozostały. To jest jak skarbnica. U mnie w domu śpiewamy bardzo dużo. Wnuczki śpiewają, naśladują babcię. Podczas świąt siadamy wspólnie i śpiewamy kolędy, przekazujemy sobie życzenia – mówi Anna Popiela, członkini Zespołu Śpiewaczego Kamionczanki.\n24 grudnia zaczyna się porannymi roratami, następnie są już bezpośrednie przygotowania do wieczerzy. Angażują się w to również dzieci i wnuki. Około 15.00 rozpoczyna się nakładanie do stołu.\nJe się kapustę z grochem, barszcz z uszkami, barszcz z ziemniakami, czy tradycyjnie wypiekany chleb. Kiedyś podczas wigilii w Kamionce jadło się też między innymi ziemniaki i pierogi z suszonymi śliwkami, kaszę z grzybami i zupę grzybową.\nRozmowa z Anną Popielą i Marią Ziobrowską\nBoże Narodzenie\tKamionczanki\tKamionka Wielka\tNowy Sącz\tśpiew\ttradycja\twigilia\tZespół Śpiewaczy Kamionczanki\t(Nowy Sącz)


Bagażnik rowerowy Accent RC-46 wykonany jest z aluminium i waży 660 gram. Regulowana wysokość umożliwia dopasowanie do rowerów w wielkości kół 26”-28”. Sprężyna mocująca zapewnia dodatkową stabilizację. Maksymalne obiciązenie bagażnika rowerowego Accent RC-46 to 25 kg. Boczne pręty chronią sakwy przed ocieraniem się o szprychy.\nBagażnik wyposażony jest w ruchome pręty, które umożliwiają regulację odległości i wysokości oraz zapewniają dodatkową stabilizację.\nBagażnik Accent RC46 doskonale zabezpiecza sakwę przed ocieraniem się o szprychy koła. Pętle z rurki w tylnej części bagażnika podtrzymują sakwy na bardzo dużej powierzchni, chroniąc je przed przetarciami.\nPodpórka rowerowa Accent Classic czarna\nPodpórka rowerowa Accent Classic w kolorze czarnym wykonana jest z aluminium oraz materiału antypoślizgowego (dolna powierzchnia). Dostępna w dwóch rozmiarach: 26’’ oraz 28’’.\nPodpórka rowerowa Accent Center 24"-28"\nPodpórka rowerowa Center 24"-28" z regulowaną wysokością wykonana jest ze stopu wytrzymałego aluminium. Dolna powierzchnia posiada antypoślizgowe wykończenie.


Jak wyceniać projekty - Stowarzyszenie Twórców Grafiki Użytkowej – Grafika użytkowa, UX design\nJesteś tutaj: STGU / Dzieje się / Jak wyceniać projekty\nJak wyceniać projekty\nJak wyceniać projekt\nO prowadzącym - Jacek Kłosiński:\nWykształcenie marketingowe łączy z pasją projektowania. Z branżą związany zawodowo od 2005 roku, początkowo jako freelancer. Jako projektant pracował dla takich marek, jak między innymi: BP, Signal Iduna, SKOK, ERGO Hestia, Amnesty International, czy Miasto Gdańsk. Członek Stowarzyszenia Twórców Grafiki Użytkowej. Prowadzi zajęcia na studiach podyplomowych, opowiada na szkoleniach i branżowych konferencjach. Współzałożyciel oraz dyrektor kreatywny agencji brandingowej Engram, współtwórca marki Pan Wizualny oraz pomysłodawca gdańskiego coworkingu O TU_ . Autor jednego z najpopularniejszych polskich blogów dla kreatywnych klosinski.net. Dwa lata z rzędu wyróżniony w konkursie graficznym Projekt Roku STGU.\n8 lipca 2016, 18:00-20:30\nObowiązują zapisy, wydarzenie płatne (10 zł)\nPrawo dla grafika +


Gdzie kupić stabilizator stawu kolanowego? – Wirtualna Klinika\nAndrey 4 listopada, 2021\nKażda osoba uprawiająca sport z pewnością chociaż raz we własnym życiu doświadczyła pewnej kontuzji. Te większe potrzebowały od nas długotrwałego okresu terapii. Z mniejszymi urazami nauczyliśmy się radzić sami. Podczas uprawiania sportu niezwykle szybko angażujemy do pracy nogi. Z tego powodu większość kontuzji połączona jest oczywiście z ową partią ciała. Nieraz potrzebny może się wykazać specjalny stabilizator na kolano.\nStabilizator stawu kolanowego wybiera fachowiec\nJeżeli poszukujesz pierwszego stabilizatora na kolano, najlepiej skonsultuj się z ortopedą lub z osobą mającą bogatą wiedzę w tym zakresie. Doskonałym wyborem będzie porada uzyskana w sklepie medycznym, tj. MegaMedic. Specjalista stwierdzi, jakiego typu orteza kolana doskonale sprawdzi się w twoim wypadku, natomiast również poinstruuje cię, jak dobrze jej wykorzystywać. Nieprawidłowo dobrana orteza kolana może nie wspierać twoich kolan odpowiednio, więc tak istotne jest wybranie stabilizatora do własnych potrzeb. Stabilizator stawu kolanowego przyda się każdemu, kto niedawno przeszedł kontuzję stawu kolanowego oraz pragnie przyspieszyć jego odnowę. Osoby aktywne powinny dobrać stabilizator na kolano sportowy, jaki wspomoże zmęczone stawy oraz zapobiegnie ich urazom.\nStabilizator na kolano sportowy\nDostępny jest także stabilizator stawu kolanowego dla sportowców. Reguła jego funkcjonowania jest niemalże jednakowa jak w wypadku innych typów ortez, natomiast istotna jest tu swoboda ruchu, jaka jest zagwarantowana w okresie wykonywania aktywności. Stabilizator kolana sportowy przeznaczony jest zarówno sportowcom wyczynowym, jak również amatorom. Przede wszystkim ortezy te są szczególnie lekkie oraz zapewniają najwyżej dopuszczalny obszar poruszania kończyną.\nCzym kierować się przy doborze ortezy?\nDobór ortezy przede wszystkim zależy od stanu schorzenia z jakim mamy do czynienia i indywidualnej analizy specjalisty prowadzącego: ortopedy, neurologa, fizjoterapeuty lub reumatologa. Także od funkcji którą ma spełniać, natomiast mianowicie medycznej, zapobiegawczej lub także korekcyjnej. Kolejnym elementem jest także waga pacjenta, dla osób cięższych stabilizacja winna być lepsza.\nMaseczki HEPA – zalety i zastosowanie


„Dzwon” trzech osobówek na ulicy Dobrzeckiej Kalisz | zyciekalisza.pl\nPortal zyciekalisza.pl 18/10/2019 11:37\nDo zdarzenia doszło dzisiaj po godz. 10: 00 na skrzyżowaniu ulicy Dobrzeckiej i Obywatelskiej. W kolizji uczestniczyły trzy samochody osobowe: volkswagen, mercedes i opel.\nSprawczynią kolizji była kobieta kierująca samochodem marki woksvagen. Jadąc ulicą Obywatelską w kierunku Alei Wojska Polskiego nie udzieliła pierwszeństwa autom poruszającym się ulicą Dobrzecką. Z kierunku centrum miasta jechał mercedes, a z przeciwnego opel. Sprawczyni uderzyła w oba mijające się auta i dodatkowo doprowadziła do sytuacji , że te zderzyły się ze sobą.\nNikt z uczestników zdarzenia nie obniósł obrażeń. Ucierpiały jedynie pojazdy. Najmniej uszkodzone zostało auto sprawczyni kolizji.\n„Dzwon” trzech osobówek na ulicy Dobrzeckiej komentarze opinie\nrealista - niezalogowany 2019-10-18 20:59:25\nDobrzecka nie krzyżuje się z Obywatelską. Chodzi o Staszica.


Dyrektor artystyczny ESK Lublin przejdzie do Wrocławia? | Kurier Lubelski\nPaweł Franczak 20 kwietnia 2012, 7:00\nKrzysztof Czyżewski (w środku) Jacek Babicz\nCzyżewski miałby szefować Biuru Festiwalowemu Impart 2016, które w czwartek ma powołać do życia wrocławska rada miasta. Dysponowałby 80 mln zł. W konkursie, oprócz Czyżewskiego, startuje Anna Wołek, Adam Chmielewski, Przemysław Jastrząb, Krzysztof Maj. W komisji konkursowej, która rozstrzygnie konkurs Europejskiej Stolicy Kultury, zasiada pięć osób: Jarosław Broda, szef miejskiej kultury; Jarosław Obremski, były wiceprezydent Wrocławia; Jacek Purchla, dyrektor Międzynarodowego Centrum Kultury w Krakowie; Janusz Domin, właściciel kawiarni Literatka, oraz architekt Zbigniew Maćków.\nCzyżewski to eseista i tłumacz, dyrektor Ośrodka "Pogranicze - sztuk, kultur, narodów" oraz Fundacji Pogranicze w Sejnach. W styczniu tego roku dostał lubelską nagrodę Angelus w kategorii "animator życia kulturalnego". Jeszcze niedawno typowano go na główną osobę zarządzającą projektem "Miasto w Dialogu 2017", mającym za cel wykorzystać potencjał po przegranej Lublina w ESK 2016.\nNie udało nam się w czwartek skontaktować z Krzysztofem Czyżewskim.\nasd 20.04.2012 12:21:01\ni juz tu nie bedzie niczego\ntony 20.04.2012 11:19:57\nhelmuty i helgi znowu atakuja, siedza sobie w tych po-niemieckich kamienicach i ucza reszte polski patryiotyzmu. co byscie nie zrobili i tak szmroclaw bedzie smierdzial sfastyka.\nmzl 20.04.2012 11:02:07\npirerdzielić EURO 2012 i ESK 2016 !!!! Niech sobie sami to oglądają złodzieje !!!!\nintercity 20.04.2012 10:18:06\nBył Wrocław Piastów...potem Breslau Prus i Rzeszy...jest Powrocław szczęśliwych Powodzian...z mitem założycielskim o "powodzi przelanej w sukces"...z autostradą, obwodnicą...znakomicie skomunikowany z Dreznem...ze Zdrojewskim na tymczasowej zsyłce w stolicy...ale już nie z Warszawą... tak trzymać!!!\nEUROpejczyk 20.04.2012 10:10:58\npełen artyzmu, od komedyi do tregedyi.\nol 20.04.2012 09:37:42\nSkoro zwinęli nam ESK, zabrali kasę na drogi, a we wschodniej Polsce nie ma nawet jednego meczu na EURO to pokażmy im, że mamy swój honor. Jeżleli pojedzeimy do Wrocławia na jakąkolwiek imprezę to będzie to oznaczało że można z nas robić durnia a my i tak będziemy udawali że dobrze się bawimy.\nGość 20.04.2012 09:13:11\nŻeby tak jeszcze KTOŚ zechciał zaimportować TEATR NN i inne wszelkiego rodzaju Fundacje i Ośrodki\nz ich obłędnymi, zakłamanymi ideologiami pseudo kulturowymi . Powietrze w Lublinie od razu było by czystsze.\nAnna 20.04.2012 08:44:06\nZe Wrocław na tym ucierpi, ale w LBN choć jednego z kliki mniej\nPrzemek Leniak 20.04.2012 08:05:12\ni chyba z tej okazji zakupie szampana\nLublin stanie się wolny od sporego problemu


Obronność po kryzysie ukraińskim\nJan Przybylski · 2-2-2015\nJesienno-zimowy spadek temperatury konfliktu na wschodzie Ukrainy daje okazję do spojrzenia z pewnego dystansu na naszą sytuację strategiczną oraz wyzwania stojące przed polską obronnością. Warto zwrócić przy tym uwagę, że mimo nieraz zaskakujących zwrotów akcji, stan rzeczy, jaki wyłania się z wydarzeń ostatniego roku, trudno nazwać całkiem „nowym”. Zmiany, jakie zaszły, wisiały bowiem w powietrzu przynajmniej od roku 2008. Wojna w Gruzji wykazała, że Rosja nie będzie cofała się przed bardzo zdecydowanymi działaniami w krajach „bliskiej zagranicy”, a jej armia ma już w znacznej mierze za sobą okres postsowieckiej smuty. Programy modernizacji rosyjskich sił zbrojnych zaczęły przechodzić ze sfery propagandy w rzeczywistość odczuwalną w jednostkach.\nSytuacja w samej Ukrainie wydaje się w pewnych granicach stabilna. Zmiana statusu Krymu, oderwanego od reszty kraju, leży w przewidywalnym horyzoncie czasowym zupełnie poza zakresem możliwości Kijowa. Sierpniowa klęska sił rządowych, dążących do zduszenia separatystów w obwodach ługańskim i donieckim, uczyniła jawną interwencję Moskwy zbędną z punktu widzenia Kremla. Do podtrzymania bytu tamtejszych organizmów parapaństwowych wystarczyło wsparcie oczywiste, ale mimo wszystko dające się kamuflować, a pauza operacyjna pozwoli na ich wzmocnienie, które przy stosunkowo niewielkim – z uwagi na poniesione straty i problemy finansowe – potencjale Kijowa zapewne okaże się dostateczne. Ewentualne znaczące rozszerzenie skali działań bojowych wojsk ukraińskich mogłoby zaś spowodować wrzenie w pozostałej części Ukrainy, spowodowane bardzo poważnym kryzysem społeczno-gospodarczym.\nPotencjalne scenariusze dla Polski\nSytuacja Polski w aspekcie bezpieczeństwa pozostaje klarowna: jedynym potencjalnym zagrożeniem militarnym w przewidywalnym horyzoncie czasowym jest dla nas Rosja. Znajduje to wyraz w przyjętej w październiku 2014 r. przez rząd Strategii Bezpieczeństwa Narodowego, ukryty co prawda wśród politycznie poprawnej nowomowy, oraz ostatnich zapowiedziach zmiany pokojowej dyslokacji Wojska Polskiego przez przesunięcie większych sił w kierunku wschodnim. Kwestią otwartą pozostają jednak możliwe formy materializacji tego zagrożenia. Dotychczas wydawało się, że istnieją dwa potencjalne scenariusze konfliktu zbrojnego. Pierwszy to pełnoskalowa wojna, będąca elementem realizacji szerszego zamierzenia strategicznego i angażująca siłą rzeczy całe NATO – w przypadku braku adekwatnej reakcji na działania mające na celu zajęcie terytoriów państw członkowskich sojusz straciłby rację bytu; ewentualne działania prowadzące do zdrady według scenariusza monachijskiego byłyby widoczne ze znacznym wyprzedzeniem, umożliwiając manewr polityczny krajom, które miałyby paść jej ofiarami. Drugi scenariusz to – oparta na schematach znanych z Jugosławii z roku 1999 czy Gruzji z 2008 – wojna z założenia ograniczona, krótkotrwała, mająca skłonić Polskę do uległości w jakiejś konkretnej sprawie czy też doprowadzić do wyłączenia jej z rozgrywki strategicznej.\nWydarzenia ukraińskie zdają się sugerować z kolei trzecią możliwość: zaangażowanie Polski w konflikt nieprzekraczający progu otwartej wojny. Jedną z dróg wiodących do takiego stanu rzeczy mógłby być ostry kryzys lub rozpad państwa ukraińskiego, wymagający podjęcia działań interwencyjnych w celu zabezpieczenia granic Polski czy też ustabilizowania sytuacji zapobiegającego masowemu exodusowi uchodźców. Scenariusz „dziwnej wojny” grozi także państwom bałtyckim, będącym członkami NATO i UE. Szczególnie dotyczy to Łotwy i Estonii, gdzie występuje nierozwiązywalny i stanowiący potencjalne ognisko zapalne problem licznej mniejszości rosyjskiej (ponad 25 proc. mieszkańców obu krajów), który może stać się podłożem zbrojnych tendencji separatystycznych. Radykałowie, stanowiący póki co niszę w ramach rosyjskich społeczności w państwach bałtyckich, otwarcie głoszą tezy o analogii ich sytuacji do tej występującej na Krymie. Natomiast działania Moskwy, takie jak niedawne porwanie przez rosyjskie służby oficera estońskiego kontrwywiadu, mogą budzić podejrzenia o chęci zaognienia sytuacji, a docelowo – zapalenia zielonego światła dla rebelii. Polska może stanąć w obliczu konieczności podjęcia działań stanowiących realizację postanowień traktatowych – czyli wsparcia zbrojnego sojuszników – ponieważ potencjały militarne państw bałtyckich pozostają niewielkie mimo podjętych ostatnio w Łotwie i Estonii działań mających na celu utworzenie jednostek zmechanizowanych poprzez zakupy pojazdów pancernych wycofanych przez, odpowiednio, Wielką Brytanię i Holandię.\nNie da się wreszcie zupełnie wykluczyć takiego rozwoju wypadków, w którym działania o charakterze „nieregularnym” wystąpiłyby na terenie samej Polski. Scenariusz taki, w założeniu prowadzący do destabilizacji wewnętrznej, mógłby z perspektywy Kremla stanowić bezpieczniejszą i „bardziej kulturalną” alternatywę dla ograniczonej wojny. O ile trudno wyobrazić sobie oparcie go o pretekst mniejszościowy, o tyle nie jest niewyobrażalne pojawienie się w naszym kraju tendencji politycznej, choćby i najbardziej eklektycznej, zrzeszającej środowiska od tradycjonalistów katolickich po komunistów, stanowiącej zaplecze dla „zielonych ludzików”. Do prowokacji na terenach przygranicznych nie byłby zresztą potrzebny żaden szczególny pretekst.\nStan armii i bieżące plany zakupowe\nDiagnozę stanu polskiej obronności w kontekście historycznym przedstawiłem w tekście „Armia i nowy początek historii”, opublikowanym w numerze 2/2011 „Nowego Obywatela”. Trzy lata, które upłynęły od jego publikacji, nie przyniosły niestety zasadniczych zmian naszej sytuacji. W ramach znowelizowanego planu modernizacji, tym razem obejmującego lata 2013–22, kontynuowane są procedury pozyskiwania nowego sprzętu na potrzeby poszczególnych rodzajów wojsk. W odniesieniu do innych nastąpiło określenie harmonogramów i planowanych do pozyskania ilości systemów. Jednak realne postępy nastąpiły tylko w bardzo ograniczonym zakresie.\nNajważniejszymi wydarzeniami dla Wojsk Lądowych, których trzon stanowią 11 Lubuska Dywizja Kawalerii Pancernej, 12 Szczecińska Dywizja Zmechanizowana i 16 Pomorska Dywizja Zmechanizowana, były w ostatnim czasie: podjęcie decyzji o zakupie 105 czołgów Leopard 2A5 i 14 Leopard 2A4, które uzupełnią posiadany już arsenał 128 pojazdów drugiej z wymienionych wersji, a także rozszerzenie umowy na dostawy kołowych transporterów opancerzonych Rosomak o 307 egzemplarzy (dotychczas dostarczono ich 690 w różnych wersjach). Wspomniany plan przewiduje również modernizację posiadanych czołgów Leopard 2A4, dostosowującą je do realiów współczesnego pola walki m.in. poprzez wzmocnienie opancerzenia i montaż nowoczesnych urządzeń obserwacyjno-celowniczych. Niestety jednak przewlekła procedura przetargowa sprawia, że nie da się zrealizować planów zakładających zakończenie modernizacji w latach 2015–2018. Pozostałe posiadane czołgi, 233 sztuki PT-91 i ponad 500 T-72 (z konstrukcji których wywodzą się te pierwsze), zostały niejako „odpuszczone” przez wojsko. Nie zamawia ono dla nich nawet nowoczesnej amunicji, co wyklucza efektywne zastosowanie tych pojazdów w konflikcie, w którym przeciwnik będzie dysponował własną bronią pancerną. Zastępstwem dla tych wozów miałoby być 300 pojazdów zakupionych w ramach programu Gepard, bazujących na Uniwersalnej Modułowej Platformie Gąsienicowej – tej samej, co przyszły bojowy wóz piechoty, który ma zostać pozyskany w liczbie, według zamierzeń, nie mniejszej niż 500 sztuk. Jednak założenia tego programu, wedle których miałby to być pojazd lekki (35 ton), co nie może nie odbić się na pancerzu zasadniczym, są kontrowersyjne, a jego finansowanie niepewne. Wojsko chciałoby, aby prototyp pojazdu powstał w roku 2016 i wtedy dopiero będzie można ten projekt wiążąco ocenić. Bojowy wóz piechoty powstały na wspomnianej platformie, być może opracowany wespół z innymi państwami Grupy Wyszehradzkiej (obecnie trwa konkurs, który ma doprowadzić do wyłonienia odpowiedniego projektu), zastąpiłby zupełnie przestarzałe BWP-1, których uzbrojenie i opancerzenie nie spełnia już żadnych wymogów pola walki, a niestety stanowią one zasadnicze uzbrojenie gąsienicowych batalionów zmechanizowanych.\nKluczowy dla Wojsk Lądowych program modernizacji artylerii napotyka niestety na problemy związane z produkcją ważnego komponentu dział samobieżnych – nośnika wieży. Okazało się, że odpowiedzialne za podwozie zakłady Bumar-Łabędy utraciły wskutek braku zamówień znaczną część zdolności konstrukcyjno-wykonawczych, co zaowocowało niespełnieniem wymagań – testy ogniowe okazały się wręcz kompromitujące, ponieważ blachy nośnika pękały. W połączeniu z likwidacją produkujących silniki zakładów PZL-Wola stworzyło to konieczność poszukiwania alternatywnego podwozia, które według ostatnich informacji będzie wytwarzane przez integratora całości systemu, zakłady HSW, na licencji południowokoreańskiej.\nPowinno to otworzyć drogę do realizacji zamierzeń zakładających wystawienie do roku 2025 pięciu dywizjonów Krabów (120 dział), uzupełnionych przez działa tego samego kalibru 155 mm Kryl na podwoziu kołowym (na razie zakładane jest wystawienie jednego dywizjonu, liczącego 24 pojazdy). Obecnie jednak nasza artyleria lufowa oparta jest w całości na wzorach pochodzących z czasów Układu Warszawskiego (Dana i 2S1), mocno już przestarzałych, odznaczających się m.in. zupełnie niezadowalającą donośnością. Ten niekorzystny stan rzeczy poprawia tylko artyleria rakietowa, dysponująca nowoczesnymi zestawami WR-40 Langusta, i wyposażenie jednostek w wysokiej klasy rodzime radary artyleryjskie Liwiec. Zwiększające zdolność rażenia WL na szczeblu operacyjnym (zasięg powinien sięgać 300 km), zestawy wieloprowadnicowe wyrzutnie rakietowe powinny zacząć trafiać do jednostek w ramach programu Homar w roku 2017. Realizacja programów modernizacji artylerii, prowadząca do znacznego zwiększenia jej donośności oraz precyzji rażenia, pozwoli uzyskać skuteczny oręż do rażenia kolumn zmechanizowanych przeciwnika przed dotarciem na pole walk, obiektów takich jak przyfrontowe stanowiska dowodzenia, lotniska/lądowiska czy infrastruktura transportowa. Co istotne, przyczyni się w znaczącym stopniu do zmniejszenia zagrożenia ze strony Obwodu Kalinigradzkiego. Jego całość znajdzie się w zasięgu rażenia, co będzie miało zasadnicze znaczenie dla ograniczenia swobody korzystania w położonych w nim lotnisk, baz marynarki wojennej czy też działania, wykorzystywanych silnie przez rosyjską propagandę jako straszak, systemów rakietowych ziemia-ziemia typu Iskander.\nLotnictwo Wojsk Lądowych w dalszym ciągu operuje na starych i zużytych śmigłowcach pochodzenia sowieckiego – szturmowych Mi-24 oraz wielozadaniowych Mi-8/17, uzupełnionych flotą rodzimych maszyn W-3 Sokół oraz SW-4. Pierwsze mają zostać zastąpione przez maszyny, których nabycie planowane jest w ramach programu Kruk, a ich liczbę szacuje się wstępnie na 32, ale może to nastąpić dopiero po roku 2020. Procedura przetargowa, która ma wyłonić następcę drugich (48 maszyn dla WL) w chwili pisania tekstu trwa, a wybór maszyny (S-70 Black Hawk, EC725 Caracal lub AW149) powinien nastąpić na początku roku 2015. W roku 2015 powinno również rozpocząć się finansowanie i dostawy zestawów bezzałogowych statków powietrznych różnych klas – mini, mini pionowego startu, krótkiego zasięgu, pionowego startu krótkiego zasięgu, średniego zasięgu i klasy operacyjnej (MALE) – których łączna liczba ma sięgnąć niemal 100, prowadząc do znaczącego rozwoju zdolności WP w zakresie rozpoznania i świadomości sytuacyjnej. Zdolności te pozwoli wykorzystać zbudowany z zastosowaniem najnowszych technologii Zintegrowany System Dowodzenia i Kierowania Środkami Walki – przyszły mózg i rdzeń kręgowy armii, którego elementy mają zacząć napływać do odpowiednich jednostek od roku 2015.\nPrzedstawienie stanu armii należy uzupełnić – w szczególności w odniesieniu do Wojsk Lądowych i Wojsk Specjalnych – o uzbrojenie i wyposażenie osobiste żołnierzy (w tym sprzęt łączności) oraz obronę przeciwpancerną. W tych obszarach sytuację wypada ocenić jako ogólnie dobrą (w przypadku Wojsk Specjalnych – bardzo dobrą). Misje zagraniczne pozwoliły na sprawdzenie w warunkach bojowych i dopracowanie broni strzeleckiej oraz broni ciężkiej piechoty, a istniejące braki, np. w zakresie efektywnego indywidualnego uzbrojenia przeciwpancernego, można w razie konieczności dość szybko uzupełnić. Pozyskanie nowych granatników przeciwpancernych dla Wojsk Lądowych zostało zapowiedziane w ostatnich dniach października 2014 r. Zadowalający stan obrony przeciwpancernej uzyskano dzięki wprowadzeniu do uzbrojenia pocisków Spike, których dostawy powinny być kontynuowane od roku 2015. Satysfakcjonujące dzięki ciągłym zakupom jest również wyposażenie wojska w zakresie transportu samochodowego.\nJaskrawym przeciwieństwem dość dobrego stanu wojsk lądowych są obrona przeciwlotnicza i przeciwrakietowa. Jest to nadal pięta achillesowa polskiej obronności, a jej zapaść w ciągu ostatnich kilku lat pogłębiła się. Obrona przeciwrakietowa nie istnieje, a przeciwlotnicza średniego zasięgu jest iluzoryczna – stanowią ją wyłącznie przestarzałe i niezdatne do stawienia czoła aktualnym zagrożeniom zestawy S-200 Wega, które według obecnych planów pozostaną w służbie do roku 2019. Nieco lepszy poziom reprezentują – mało nowoczesne mimo modernizacji – zestawy krótkiego zasięgu Sił Powietrznych (Newa SC) oraz Wojsk Lądowych (Kub i Osa), które jednak, poza Osami, w ciągu kilku najbliższych lat będą wymagały wycofania. Zasadniczym pozytywem jest wszczęcie programu modernizacji OPL, który ma w założeniach doprowadzić do całkowitej wymiany w ciągu nadchodzącej dekady jej sprzętu i stworzenia realnych zdolności obrony przeciwrakietowej. W zakresie obrony przeciwlotniczej średniego zasięgu i przeciwrakietowej realizowany jest program „Wisła”, który ma doprowadzić do zakupu systemów zdolnych do rażenia celów powietrznych w odległości do 100 km oraz rakiet balistycznych krótkiego zasięgu (do 1000 km). Bieżące plany zakładają pozyskanie od roku 2018 ośmiu baterii (powinno to przekładać się na ok. 400 pocisków), z zakończeniem dostaw poza horyzontem bieżącego ogólnego planu modernizacji, tj. po roku 2022. Ocena ofert doprowadziła do wyłonienia dwóch finalistów konkursu: amerykańskiego koncernu Raytheon (zestaw Patriot) i konsorcjum Eurosam (firmy Thales i MBDA-France, zestaw SAMP/T). Należy zaznaczyć, że wymagania stawiane przez MON będą mogły spełnić dopiero opracowywane wersje tych systemów, a ostatnio pojawiły się niepokojące sygnały o możliwości przesunięcia dostaw nawet względem tych odległych terminów (do 2022 r. tylko 2 baterie zamiast 6; informacje te zostały co prawda zdementowane przez ministra obrony narodowej, który dopuścił jednak harmonogram 4+4 baterie). Zestawy Newa i Kub mają zostać zastąpione przez systemy zakupione w ramach programu Narew (wyłonienie dostawcy w 2016, dostawa do 2022 r. 9 baterii). W realizacji obu wspomnianych programów, zgodnie z deklaracjami MON, maksymalny możliwy udział ma mieć polski przemysł zbrojeniowy. Lepszy obraz prezentują tylko obrona przeciwlotnicza bardzo krótkiego zasięgu (oparta na nowoczesnych krajowych zestawach Grom – w przyszłości Piorun – i ich samobieżnej wersji Poprad, oraz artylerii lufowej) oraz, last but not least, radiolokacja i systemy dowodzenia/łączności, które dzięki dotychczasowym oraz planowanym dostawom nowoczesnego sprzętu będą zdolne do wykorzystania możliwości nowych systemów rakietowych.\nPodstawową siłę lotnictwa polskiego stanowi 48 wielozadaniowych samolotów bojowych F-16C/D Block 52+ (4 eskadry). Te wciąż nowoczesne maszyny uzupełnia 31 myśliwców MiG-29, których część poddawana jest płytkiej modernizacji. Kolejny typ samolotu pamiętający czasy PRL, szturmowo-bombowy Su-22M4, miał według obowiązujących jeszcze niedawno zamierzeń zniknąć z linii w ciągu najbliższych dwóch lat. Zarzucenie planów zakupu samolotów szkolno-bojowych (LIFT) lub kolejnej eskadry F-16 spowodowało jednak podjęcie wiosną 2014 postanowienia o przedłużeniu eksploatacji 18 spośród 32 posiadanych „Suchojów” o 10 lat, co pozwoli utrzymać jedną eskadrę lotnictwa taktycznego, która w innej sytuacji musiałaby zostać rozwiązana. O ile decyzję tę należy pochwalić ze względów politycznych, albowiem będzie stanowiła dla wojska argument w rozmowach z decydentami na temat zakupu w przyszłości nowych samolotów, a ponadto pozwoli uniknąć propagandowych oskarżeń o „wyścig zbrojeń”, o tyle z punktu widzenia wojskowego te ponad 30-letnie maszyny, które nigdy nie były głębiej modernizowane i nie planuje się tego w przyszłości, są niemal bezwartościowe. Niewiele lepiej w istocie ma się sprawa z MiGami-29 – dobremu płatowcowi nie towarzyszy ani wartościowe wyposażenie awioniczne, ani uzbrojenie, przez co ich przydatność w boju jest bardzo wątpliwa. Ponadto utrzymanie tych samolotów w eksploatacji może okazać się problematyczne, ponieważ w aspekcie dostaw części eksploatacyjnych Polskie Siły Powietrzne są całkowicie uzależnione od Rosji. Realizacja ich jest często nieterminowa, narzucane koszty np. silników – horrendalne, a zaostrzenie sytuacji politycznej może sprawy jeszcze pogorszyć. Doprowadzenie do wycofania MiGów byłoby zresztą dla Rosji niekorzystne, skoro może ona czerpać całkiem znaczne korzyści finansowe z utrzymywania nieefektywnego sprzętu w linii u potencjalnego przeciwnika.\nW bieżącym planie modernizacji WP nie są przewidywane w najbliższych latach zakupy nowych samolotów bojowych. Kryzys ukraiński nie przyniósł w tym aspekcie żadnych zmian. Z decyzją o zakupie pocisków manewrujących AGM-158A JASSM (zasięg 370 km, na razie 40 sztuk), stanowiącą element programu budowy potencjału odstraszania (bardziej prozaicznie – uderzeń na ważne cele w głębi terytorium przeciwnika), określanego propagandowo jako „Polskie Kły”, będzie wiązała się potrzebna już modernizacja ich nosicieli – samolotów F-16 – o nowe wyposażenie oraz oprogramowanie. MON ogłosił zamiar wejścia w posiadanie nowych maszyn wielozadaniowych po roku 2020 (do 2030). Polska miałaby według tego planu kupić aż 64 samoloty V generacji. Z uwagi na przewidywane koszty realizacja programu w takiej skali wydaje się jednak mało prawdopodobna – cenę takiej maszyny z uzbrojeniem oraz minimalnym zapasem części zamiennych należy szacować na przynajmniej 150 milionów dolarów. Przy niskiej wartości bojowej MiGów i Suchojów posiadane F-16 w razie konfliktu byłyby nadmiernie obciążone obowiązkami. Słabość naziemnej obrony przeciwlotniczej sprawia, że ich zdolności w tym zakresie zyskują nieproporcjonalnie wielkie znaczenie, poza tym spoczywałyby na nich zadania związane z wykonywaniem uderzeń na cele naziemne na większą głębokość. Do skutecznej realizacji całej tej gamy obowiązków posiadana liczba maszyn jest zdecydowanie zbyt mała (a zakup pocisków JASSM spowoduje dojście do nich jeszcze roli nosiciela uzbrojenia „strategicznego”) – nieprzypadkowo analizy prowadzone na początku wieku określały pożądaną liczbę nowoczesnych wielozadaniowych samolotów bojowych na co najmniej 160 sztuk. Późniejsze korekty, spowodowane uwzględnieniem ograniczeń finansowych, spowodowały tu redukcję do 96–112 maszyn, jednak cały czas w domyśle chodzi o samoloty nowoczesne. Widać jasno, że skoro o nowoczesności będzie można mówić tylko w przypadku 48 z 97 samolotów, lotnictwo cierpi na potężny niedobór, który bez zmiany planów utrzyma się przez najbliższą dekadę, a i później jego uzupełnienie będzie prawdopodobnie wymagało wyasygnowania specjalnych środków finansowych.\nNiewątpliwym pozytywem ostatnich lat historii Polskich Sił Powietrznych jest podjęcie w końcu decyzji o zakupie nowych samolotów szkolenia zaawansowanego – 8 maszyn M-346 z opcją na 4 kolejne. Pozwoli to na utrzymanie i rozwój krajowego systemu szkolnictwa lotniczego. Również zaspokojenie potrzeb w zakresie transportu lotniczego należy oceniać jako zadowalające.\nOstatnie miejsce tak w prezentacji, jak i w bieżącej hierarchii rodzajów sił zbrojnych, objawiającej się dotychczasowym dostępem do środków na realizację programów modernizacyjnych, zajmuje Marynarka Wojenna. Obejmuje ona dwie dobiegające 35. roku życia pozyskane od Stanów Zjednoczonych fregaty typu „Oliver Hazard Perry”, mocno zużyte i przede wszystkim mające symboliczną efektywność z powodu złego stanu systemów pokładowych i przestarzałości/braku uzbrojenia. Znajdujący się w gorszym stanie ORP „Gen. K. Pułaski” przejdzie w latach 2015–16 kosmetyczny remont, który powinien spowodować odzyskanie podstawowych zdolności w zakresie świadomości sytuacyjnej, ale nie przyniesie żadnej poprawy w zakresie uzbrojenia. Mamy także trzy niezłe małe okręty rakietowe projektu 660, jeden duży okręt podwodny typu 877 i cztery małe, dobiegające 50. roku eksploatacji, ex-norweskie okręty podwodne typu „Kobben”. „Kobbeny” zostaną wycofane ze służby w latach 2014–2017, młodziutki przy nich, ledwie 30-letni „Orzeł”, ma po remontach posłużyć podwodnikom do roku 2022. MON prowadzi obecnie kilka znajdujących się w fazie wstępnej programów rewitalizacji Marynarki Wojennej. Najważniejszy, noszący kryptonim „Orka”, zakłada zakup do roku 2023 trzech nowoczesnych okrętów podwodnych. Duże emocje budzi ewentualność uzbrojenia ich w pociski manewrujące do zwalczania celów lądowych (potencjalnie o zasięgu rzędu 800–1000 km, a nawet większym), które miałyby stanowić jeden z elementów „Polskich Kłów”. Trzon przyszłych sił nawodnych stanowić mają 3 okręty obrony wybrzeża – w istocie, według ujawnionych założeń, chodzi o uniwersalne duże korwety, ze wszechstronnym zestawem uzbrojenia rakietowo-artyleryjskiego, umożliwiającego zwalczanie celów nawodnych, podwodnych, powietrznych i lądowych. Ich pozyskanie planowane jest w latach 2017–2019 w ramach programu Miecznik. Do tego mają dojść trzy okręty patrolowe z funkcją zwalczania min (program Czapla, planowane wejście do służby w latach 2020–2022) oraz okręt patrolowy „Ślązak”, stanowiący pokłosie nieudanego programu budowy korwet typu „Gawron” (gotowy kadłub jedynej jednostki, z radykalnie w stosunku do zamierzeń zredukowanym zestawem uzbrojenia), który powinien wejść do służby w roku 2016. Z lądu potencjał MW uzupełnia Nadbrzeżny Dywizjon Rakietowy wyposażony w pociski NSM o zasięgu rzędu 200 km, przeznaczone zasadniczo do rażenia celów nawodnych, zdatne jednak również do zwalczania stacjonarnych obiektów lądowych, przez co stanowią pewne zagrożenie dla instalacji w Obwodzie Kalinigradzkim. Plany zakładają rychłe sformowanie drugiego takiego dywizjonu. Brygada Lotnictwa MW, dysponująca dotychczas śmigłowcami i lekkimi samolotami patrolowymi Bryza, ma zostać uzupełnione o trzy średnie samoloty patrolowe, zdolne do zwalczania okrętów podwodnych i być może również nawodnych.\nStan większości obszarów naszej obronności należałoby określić jako zły, zaś terminy jego zmiany poprzez zakupy nowego wyposażenia są dość odległe. Szczególną trwogę budzi to w przypadku regularnej obrony przeciwlotniczej/przeciwrakietowej, absolutnie kluczowej zarówno w scenariuszu wojny pełnoskalowej, jak i ograniczonej. To na tej gałęzi sił zbrojnych spoczywa bowiem zadanie ochrony kluczowych obiektów strategicznych – lotnisk, baz wojskowych, elementów infrastruktury, centrów politycznych – w razie ataku z powietrza, który niechybnie będzie pierwszym i najważniejszym działaniem przeciwnika. Na podstawie doświadczeń płynących z dotychczasowych konfliktów zbrojnych można zakładać, że odparcie uderzenia powietrznego doprowadzi do załamania planów operacyjnych przeciwnika, a przypadku wojny „ograniczonej”, w której jest ono zasadniczym sposobem oddziaływania na zaatakowanego, do całkowitego fiaska agresji. Zadania tego nie będzie w stanie spełnić relatywnie niewielkie i niezbyt mocne sprzętowo lotnictwo, które samo potrzebuje ochrony lotnisk, w szczególności przed uderzeniami rakietowymi. Przy możliwej ewolucji sytuacji w regionie może okazać się, że zastrzyk sprzętu planowany na okolice roku 2020 będzie przysłowiową musztardą po obiedzie, na podobieństwo zamówionych w 1939 r. nowoczesnych francuskich i angielskich samolotów myśliwskich, które zaczęto ekspediować drogą morską na początku września…\nSytuacji tej można zaradzić albo poprzez doprowadzenie do rozmieszczenia na terytorium Polski sojuszniczych środków przeciwlotniczych (co może być dość problematyczne z uwagi na prawdopodobny brak woli politycznej ich dysponentów, poza ewentualnością wojny pełnoskalowej, a kolektywne systemy NATO są w powijakach), albo dzięki zakupowi czy wypożyczeniu przynajmniej względnie nowoczesnych systemów do czasu wejścia do służby rozwiązań docelowych. Z tym drugim rozwiązaniem wiążą się jednak dwa problemy: obciążenie dla budżetu (które jednak wobec niepewnej sytuacji politycznej prawdopodobnie warto ponieść) oraz zakłócenie procedury przetargowej – jedyną bowiem realną opcją byłoby sięgnięcie po amerykański system Patriot PAC-2 z zasobów Stanów Zjednoczonych lub innych dotychczasowych użytkowników, co stawiałoby USA w uprzywilejowanej pozycji jako dostawcę systemów perspektywicznych. Rozstrzygnięcie przetargu tę niedogodność wyeliminuje, jednak według dostępnych informacji opcja wzmocnienia OPL w okresie przejściowym nie jest rozważana.\nDrugim istotnym problemem w odniesieniu do wspomnianych scenariuszy jest słabość lotnictwa bojowego, opartego na przestarzałych MiGach-29 i Su-22. Staje się ona tym bardziej dotkliwa, że minął czas, w którym zakupione F-16 zapewniały przewagę techniczną nad lotnictwem rosyjskim. Wchodzenie do służby dość licznych nowych maszyn – Su-35S, Su-30SM, Su-34 oraz modernizacja starszych powoduje co najmniej zniwelowanie tej przewagi. Obecne plany rozwoju tego segmentu naszej obronności zdają się opierać na wątpliwym założeniu, że do roku 2020 (a właściwie 2025, biorąc pod uwagę czas uzyskiwania gotowości bojowej) nic się nie w regionie nie wydarzy i będzie można spokojnie czekać na zapowiadane samoloty. Wydaje się, że leżącym w zasięgu ręki rozwiązaniem byłoby jak najszybsze zastąpienie wspomnianych maszyn przez równoważną im liczbę starszych F-16C/D, które mogłyby – nawet przy braku głębszej modernizacji – z powodzeniem realizować odpowiednie zadania, zachowując akceptowalne parametry jeszcze przez dekadę. Pozostając przy lotnictwie, warto wspomnieć o braku pocisków do zwalczania nieprzyjacielskich stacji radiolokacyjnych – skoro kupujemy „agresywne” pociski JASSM, wypadałoby zwiększyć zdolności w zakresie przełamywania obrony przeciwlotniczej. Brakuje także, dysponujących dalekiego zasięgu radarami i rozbudowanym wyposażeniem komunikacyjnym, maszyn wczesnego ostrzegania i dowodzenia, które pozwoliłyby relatywnie niewielkim kosztem na znaczne zwiększenie efektywności posiadanych eskadr (w jakiejś mierze można tu liczyć na zasoby NATO, jednak oparcie się na własnych nie leży poza zasięgiem naszych możliwości).\nW odniesieniu do wojsk lądowych dolegliwość dzisiejszych braków, poza przestarzałością artylerii (rozwiązanie jest tu jednak, jako się rzekło, w drodze), jest nieco mniejsza. Można krytykować niezbyt zrozumiałą politykę modernizacyjną w kwestii czołgów Leopard – wersję 2A5 uznaje się za spełniającą wszelkie wymogi współczesnego i przyszłego (w perspektywie dekady) pola walki, co w odniesieniu do pojazdu reprezentującego poziom technologiczny końca lat 90. stanowi jednak spore nadużycie. Większość innych problemów, takich jak wspomniany brak nowoczesnej amunicji do starszych modeli czołgów (a i w przypadku Leopardów nie jest pod tym względem różowo) można rozwiązać w perspektywie kilku miesięcy, składając odpowiednie zamówienia u dostawców.\nStan Marynarki Wojennej trudno byłoby poprawić środkami tymczasowymi, które byłyby adekwatne i nie stanowiły marnowania funduszy. Można jednak uznać, że zagrożenie od strony morza nie jest obecnie – mimo modernizacji rosyjskiej Floty Bałtyckiej – kluczowe dla bezpieczeństwa naszego kraju. Zadania patrolowe w sytuacji innej niż otwarta wojna czy związane z ochroną strefy ekonomicznej jest w stanie wykonywać skutecznie Marynarka Wojenna, a stworzenie Nabrzeżnego Dywizjonu Rakietowego ogranicza swobodę działania potencjalnego przeciwnika na Bałtyku.\nNieco odmiennie przedstawia się sytuacja w odniesieniu do nadmienionej na wstępie ewentualności udziału Polski w lokalnych konfliktach o skali zbliżonej do tego, co obserwowaliśmy w ostatnich miesiącach we wschodniej Ukrainie. W przypadku tego typu scenariusza braki w dziedzinie obrony przeciwlotniczej czy lotnictwa nie byłyby kwestią kluczowego znaczenia (zakładając oczywiście, że nie nastąpiłaby eskalacja). Przydatne mogłyby się natomiast okazać doświadczenia nabyte w Afganistanie i Iraku – tak w odniesieniu do taktyki stosowanej w tego rodzaju konfliktach, jak i w technicznych środkach ograniczania strat własnego personelu. Wydaje się, że Wojsko Polskie jest do takiego scenariusza nieźle przygotowane i byłoby w stanie się w nim sprawdzić, również, jak wspomniano tu wcześniej, dzięki dopracowanemu uzbrojeniu i wyposażeniu osobistemu żołnierzy. Brak nowoczesnych hełmów, opancerzenia osobistego czy indywidualnych systemów noktowizyjnych był bardzo dotkliwy dla ukraińskich sił rządowych na początku operacji skierowanych przeciw separatystom. W razie potrzeby możliwe byłoby ponadto zapewne szybkie sięgnięcie do oferowanych nieodpłatnie sojusznikom zasobów amerykańskich pojazdów minoodpornych, których pewna liczba zostanie notabene w najbliższym czasie pozyskana w ramach programu Excess Defense Articles.\nKluczowe strategiczne znaczenie ma również sam model armii. Od procesu profesjonalizacji armii czynnej nie ma, jak się wydaje, odwrotu w dającej się przewidzieć perspektywie. Zwolennicy powrotu do masowej armii poborowej często abstrahują od kwestii finansowania, właściwie rozumianych realiów pola walki, w których liczne, ale słabiej wyszkolone i wyposażone siły zbrojne w warunkach bezwzględnej dominacji techniki sprawdzają się słabo, czy wreszcie od czynników socjokulturowych, warunkujących niechęć do przymusowej służby wojskowej i jej często skuteczne unikanie przez wielu poborowych, w szczególności tych wyżej wykwalifikowanych, którzy byliby dla armii najbardziej przydatni. Jednak kwestia przygotowania sił rezerwowych, dostępnych jako uzupełnienie armii zawodowej w razie wojny, zyskała na znaczeniu. Problem ten mógłby stać się szczególnie dotkliwy w przypadku długotrwałego konfliktu asymetrycznego, wiążącego się z koniecznością „luzowania” jednostek zmęczonych monotonną i trudną służbą oraz uzupełniania może niewielkich, ale nieuniknionych i stałych strat. Na braki w tych zakresach wskazują choćby analitycy szwedzcy, badający stan armii swojego kraju po przeprowadzeniu uzawodowienia.\nW Polsce teoretycznie takim rezerwuarem miały być Narodowe Siły Rezerwy, liczące 20 tys. ochotników, jednak czwarty rok funkcjonowania tej formacji wskazuje na zasadnicze niedomagania pierwotnej koncepcji. Przeszkolono co prawda kilkadziesiąt tysięcy ochotników, ale liczebność NSR nie przekracza wciąż 10 tys., a wielu chętnych traktuje służbę w nich jako przystanek w drodze do armii. Słuszne wydają się zatem postulaty reformy NSR idące w kierunku jej terytorializacji i włączenia licznych pozarządowych terytorialnych organizacji paramilitarnych do systemu rezerw. Rozsądnie zdefiniowana (jako cenne uzupełnienie, ale w żadnym razie alternatywa dla armii regularnej), relatywnie liczna Obrona Terytorialna jest właściwym punktem docelowym, musi jednakowoż występować przełożenie na finansowanie i adekwatne rozwiązania organizacyjno-prawne, takie jak zabezpieczenie statusu zawodowego osób służących w tego rodzaju formacjach. Konieczne byłoby też, jak się wydaje, uwzględnienie nie tylko partyzanckiego, ale i policyjno-patrolowego charakteru działania oraz zapewnienie odpowiedniego wyposażenia, takiego jak wspomniane pojazdy minoodporne.\nRamy funkcjonowania armii tworzy oczywiście finansowanie. Teoretycznie polskie wskaźniki w tym zakresie są na tle europejskiej mizerii dobre, jednak wynika to po części z faktu, że WP wychodzi z głębokiej zapaści, trwającej od początku lat 80. Ponadto w ciągu ostatnich lat mieliśmy w armii do czynienia z kreatywną księgowością – w planie budżetu MON zapisywano środki w wysokości spełniającej wymogi ustawowe, jednak z mniej czy bardziej ukrytym założeniem, że część z nich nie zostanie wykorzystana. W latach 2008–2013 wojsko straciło w ten sposób 10 mld zł, czyli kwotę odpowiadającą mniej więcej trzem eskadrom nowych F-16 lub spełnieniu 50 proc. wymagań w zakresie obrony przeciwlotniczej. Trudno w tej sytuacji pozytywnie oceniać powagę postulatów zwiększenia wydatków na obronność z poziomu 1,95 proc. PKB do 2 proc. Zresztą nawet w odniesieniu do ogłaszanych zapowiedzi modernizacyjnych taka kwota mogłaby okazać się za mała – szczególnie, jak wspomniałem, wątpliwa wydaje się realność zakupu 64 wielozadaniowych samolotów bojowych V generacji.\nSytuacja międzynarodowa i sojusze\nBieżącą koniunkturę międzynarodową trudno uważać za korzystną dla Polski. Z jednej strony mamy Rosję, prowadzącą zdecydowaną, a zarazem umiejętną politykę i wychodzącą z postsowieckiej smuty militarnej. Ogłoszone właśnie rosyjskie plany na rok 2015 zakładają wzrost wydatków na obronność z obecnych 3,4 proc. do 4,2 proc. PKB (w latach późniejszych ma nastąpić stabilizacja na poziomie 3,6–3,7 proc.). Oznacza to, że Rosja, przy ponad 7-krotnie większej armii niż Polska (wliczając u nas NSR), wydaje na jednego żołnierza o 10 proc. więcej. Oczywiście można zadawać pytania dotyczące marnotrawienia części tych środków, jednak w przeciwieństwie do ubiegłej dekady trudno zbywać rosyjskie programy modernizacyjne jako zapowiedzi bez pokrycia. Mimo różnych problemów czy opóźnień nowoczesny sprzęt faktycznie napływa do rosyjskich jednostek. Z drugiej strony mamy Stany Zjednoczone realizujące pivot to Pacific (zwrot ku Pacyfikowi) z uwagi na kluczowe dla interesów amerykańskich zagrożenie ze strony coraz potężniejszych Chin. Mamy też gnuśne europejskie kraje NATO, tnące wydatki na obronność, zwykle do poziomu ok. 1–1,5 proc. PKB. Dopiero wydarzenia roku 2014 spowodowały wyhamowane czy odwrócenie tego ostatniego trendu w niektórych krajach, np. w Holandii czy Norwegii. Kluczowy europejski sojusznik z NATO, Niemcy, ogłasza wszem i wobec swą niemoc – według alarmistycznych doniesień sprawnych miałoby być zaledwie 9 ze 109 posiadanych przez ten kraj myśliwców Eurofighter Typhoon (bardziej ostrożne i, jak się wydaje, realistyczne szacunki mówią o sprawności na poziomie 40 proc.). Informacje te można oceniać jako odbicie rzeczywistych problemów trapiących niedofinansowaną Bundeswehrę, ale również jako tworzenie alibi dla powstrzymania się od wypełnienia zobowiązań przewidzianych przez artykuł 5. Traktatu Północnoatlantyckiego. W związku z tym trudno się dziwić, że propozycja polskich władz sprzed paru miesięcy, dotycząca rozmieszczenia w naszym kraju dwóch brygad ciężkich NATO spotkała się z bardzo chłodnym przyjęciem, a szpica NATO, której powstanie ogłoszono na szczycie w Newport, wiązać się będzie z jedynie symboliczną obecnością sojuszniczych jednostek, podobnie jak miało to miejsce w przypadku amerykańskich F-16 stacjonujących w Łasku.\nRozważania o polskich zdolnościach obronnych oczywiście nie mogą abstrahować – nawet przy świadomości tych trudności – od NATO. Biorąc pod uwagę brak własnego potencjału w tym zakresie – a także brak wyobrażalnej perspektywy jego stworzenia – nasz kraj nie dysponuje żadnym alternatywnym nuklearnym gwarantem bezpieczeństwa. Nie można również żadną miarą lekceważyć trudnego do zniesienia uzależnienia od kolektywnych systemów rozpoznania (w tym satelitarnego i radioelektronicznego) czy obrony, w szczególności przeciwrakietowej. Wydaje się jednak, że obok rozwoju samodzielnego potencjału, należy tam, gdzie to możliwe, poszukiwać alternatywnych związków regionalnych. Zakorzeniony w polskim myśleniu o polityce zagranicznej szlak wyszehradzki jawi się tu jako bardzo mało perspektywiczny. Węgry, Czechy i Słowacja są militarnie bardzo mało znaczącymi partnerami, współpraca z nimi w dziedzinie wspólnego opracowywania i pozyskiwania uzbrojenia to pasmo porażek, a przede wszystkim problematyczna jest wspólnota na poziomie interesów geopolitycznych. W odniesieniu do kryzysu ukraińskiego kraje te zajęły stanowisko odmienne od polskiego, sytuując się w unijnym obozie prorosyjskim – szczególnie widoczne było to w przypadku Węgier. Dzieje się tak z uwagi na determinanty przestrzenne – o ile Polska leży w Europie bałtyckiej, o tyle tamte kraje w dunajskiej, zatem mają odmienne priorytety, obawy i możliwości realizacji interesów.\nHistorycznie rzecz biorąc, na naturalnej, wyraźnej granicy wyznaczanej przez pasmo Karpat urywały się trwałe, owocne związki polityczne. W obu obszarach orientowano się na odmienne ośrodki polityczne i zawierano inne sojusze, wydarzenia dziejące się w jednej strefie miały zazwyczaj ograniczony wpływ na drugą, który jeżeli występował, był zapośredniczony przez dźwignie rywalizacji o wymiarze globalnym. Wspólnota losów (niepełna zresztą, vide porównanie dziejów Polski i Czech) występowała tylko przy apokaliptycznych wydarzeniach, takich jak rewolucja bolszewicka i jej promieniowanie za granicę czy II wojna światowa. Oczywiście członkostwo Polski i jej południowych sąsiadów w tych samych organizacjach tworzy pewne pole interesów wspólnych, jednak różnice zaangażowań w poszczególne wektory polityki wspólnotowej czy zdań na temat zagrożeń należy przyjąć jako stan naturalny.\nW związku z tym należy bardzo poważnie wziąć pod uwagę strategiczne partnerstwo z innymi krajami bałtyckimi, szczególnie ze Szwecją, która potraktowała wydarzenia zapoczątkowane oderwaniem Krymu od Ukrainy jako memento, a w związku z uzasadnionymi obawami przed zagrożeniem płynącym ze wschodu podjęła działania mające na celu zmniejszenie deficytów bezpieczeństwa przez wzrost wydatków na obronność (przewidywany w ciągu najbliższych lat jego poziom wzrostu wynosi 13 proc.). W obliczu nie do końca zadowalających wyników wcześniejszej współpracy czysto skandynawskiej, którą ograniczała np. przynależność do NATO Danii i Norwegii oraz rezerwa przejawiana przez Finlandię, Sztokholm dąży także do zacieśnienia związków z Sojuszem. Szwecja jest przy tym – mimo oczywistych ograniczeń wynikających choćby z niewielkiej populacji – krajem dość silnym militarnie, którego obecny potencjał porównywalny jest z polskim, oraz potencjalnie wartościowym partnerem jako dostawca uzbrojenia czy w zakresie współpracy przemysłowej (jak dotąd ten potencjał jest realizowany w niewielkim tylko stopniu). Podobna wspólnota interesów, determinowana przez definicję sytuacji i podstawowych zagrożeń bezpieczeństwa, łączy Polskę z Norwegią i Finlandią. Z nimi również możliwa jest np. wspólna realizacja dużych programów zakupowych – np. Finlandia będzie poszukiwała konstrukcji, która w latach 20. zastąpi obecnie eksploatowane myśliwce wielozadaniowe F/A-18C/D Hornet. Kierunek ten jest niestety jak dotąd politycznie bardzo słabo eksploatowany.\nPodobnie ma się sprawa z relacjami z Turcją, również obawiającą się posunięć rosyjskich, silną wojskowo, dynamicznie rozwijającą przemysł. Dysponuje ona wieloma interesującymi technologiami, takimi jak projektowane pociski manewrujące pozbawione politycznej problematyczności, o jaką należy podejrzewać wzory amerykańskie. Na podstawie wiedzy na temat doświadczeń innych krajów z zakupami systemów rażenia dalszego zasięgu z tego kraju można bowiem domniemywać, że Stany Zjednoczone również i w naszym przypadku zastrzegą sobie daleko idącą kontrolę nad użyciem sprzedawanej broni tego rodzaju. Półksiężyc Sztokholm-Warszawa-Ankara należy uznać za bardzo pożądany układ, kompensujący wiele z niedostatków NATO, którego stan nie wykazuje dziś symptomów poprawy.\nRekapitulując, należy stwierdzić, że rok 2014 przyniósł, zapowiadający się od 2008, chyba definitywny koniec postpolitycznego, wygodnego ciepełka w Europie Środkowej i nadziei, że jutro będzie mniej więcej tak samo jak dziś. Nie ma sensu snucie apokaliptycznych scenariuszy, ale należy gotować się na to, co parę lat temu leżało w sferze niewyobrażalnego. Stan polskiej obronności nie jest na szczęście fatalny, ale wiele pozostało jeszcze do zrobienia. Przede wszystkim wypada zadać pytanie, czy obronnościowe perspektywy planistyczne kreślone przez naszych decydentów w tym zakresie nie są nadmiernie odległe czasowo, przez co przy niewykluczonym złym rozwoju wypadków nie pozostaną w sferze, która będzie przedmiotem smutnych rozważań „co by było gdyby”…\nNiejednoznaczny przypadek przemysłu obronnego\nJan Przybylski · 23-1-2022\nWysiłek na rzecz modernizacji Wojska Polskiego przyniósł niemałe, choć wciąż dalece niewystarczające efekty. Zakupy te łączy, poza wniesieniem niekwestionowanej wartości bojowej, co najwyżej pomocniczy udział polskiego przemysłu zbrojeniowego.