Tom III DZIEŁ ZEBRANYCH JANA PAWŁA II zawiera listy. Podejmują one ważne zagadnienia ogólnokościelne i ogólnoludzkie. Są dowodem żarliwej troski Papieża o współczesny Kościół. W skład tomu weszły dwa zasadnicze rodzaje listów: listy, które koncentrują się na problematyce wyjątkowo doniosłej i aktualnej - można je nazwać klasycznymi listami apostolskimi; listy, które można określić mianem „pism doraźnych”.\nPapieskie listy, zamieszczone w tym tomie, można także podzielić na pięć głównych kategorii:\n1. Listy w kwestiach wiary i życia chrześcijańskiego\n2. Listy dotyczące problemów współczesnego świata\n3. Listy o treści ekumenicznej i międzyreligijnej\n4. Listy z okazji rocznic wydarzeń historycznych i poświęcone postaciom świętych\n5. Listy do Kościoła w Polsce.\nW kategorii pierwszej zdecydowany prym wiodą dwa listy apostolskie związane z Wielkim Jubileuszem 2000 lat chrześcijaństwa: Tertio millennio adveniente (1994), który ów Jubileusz przygotowywał, i Novo millennio ineunte (2001), który go wieńczył. Ważnym dokumentem jest także list apostolski o chrześcijańskim sensie cierpienia Salvifici doloris (1984). Niezwykle istotne są listy skierowane do różnych grup społecznych: List do rodzin (1994), List Mulieris dignitatem (1988) – w obronie godności kobiety, List do dzieci (1994), List apostolski do młodych Parati semper (1985) i List do osób w podeszłym wieku (1999). Warto wspomnieć ważny z list apostolski Ordinatio sacerdotalis (1994), stanowczo odrzucający możliwość kapłaństwa kobiet i za- mykający dyskusję na ten temat na terenie teologii katolickiej. Na uwagę zasługuje także seria wielkoczwartkowych listów do kapłanów (1979-2005). Z tą problematyką wiąże się poniekąd sprawa świętowania niedzieli wyrażona w Liście apostolskim Dies Domini (1998). Tekstem ważnym dla życia Kościoła jest List apostolski Rosarium Virginis Mariae (2002), poświęcony modlitwie różańcowej (ogłaszający wprowadzenie do Różańca „tajemnic światła”). Jednym z ostatnich dokumentów Papieża był list apostolski otwierający Rok Eucharystii - Mane nobiscum Domine (2004). Czytając ów tekst, powinniśmy pamiętać, że to właśnie w Roku Eucharystii przeżywa- liśmy odchodzenie i śmierć Ojca Świętego.\nKolejna kategoria papieskich listów dotyczy problemów współczesnego świata: kwestia pokoju i sprzeciw Jana Pawła II wobec wojen i konfliktów militarnych. Papież często zabierał głos w sprawie wojny w Libanie (listy apostolskie: Les grands myste `res, 1984, i Ancora una volta, 1989, a później listy poświęcone sytuacji na Bałkanach).\nNastępna grupa listów dotyczy problematyki ekumenicznej i międzyreligijnej. Warto zwrócić uwagę zwłaszcza na list „z okazji 500. rocznicy urodzin Marcina Lutra” (1983), dalej: poświęcony chrześcijańskiemu Wschodowi list apostolski Orientale Lumen (1995) oraz odnoszący się do relacji chrześcijańsko-żydowskich list do przewod- niczącego Komisji ds. Stosunków Religijnych z Judaizmem z okazji wydania dokumentu Pamiętamy – refleksje nad Szoa (1998).\nWażny dział stanowią dokumenty ogłoszone z okazji rocznic wydarzeń historycznych, takich jak sobory, unie czy początki chrześcijaństwa w dziejach poszczegól- nych narodów. Jubileuszowo-rocznicowy charakter mają również listy poświęcone po- staciom świętych. Teksty te są dla Papieża dobrą okazją do pogłębionej refleksji teologicznej na tematy dotyczące życia wewnętrznego.\nDla Polaków szczególnie interesujące są listy do Kościoła w Polsce. I choć konkretne teksty mają charakter okazjonalny, czasem rocznicowy, to jednak cała ta kategoria stanowi cenny przyczynek do dziejów Kościoła w Polsce. Listy te mówią wiele o naszym kraju i narodzie oraz, co ważne dla polskiego czytelnika, przypominają o głębokich i serdecznych więzach, które łączyły Ojca Świętego z Ojczyzną.\nPublikacja oficjalnej korespondencji Ojca Świętego Jana Pawła II to bardzo cenny dar dla czytelników.\nWstęp do listów – kard. Stanisław Nagy SCJ 7\nLISTY WOBEC PROBLEMÓW WSPÓŁCZESNEGO ŚWIATA\nList Caritas Christi do biskupów całego świata katolickiego wzywający do modlitwy za Kościół w Chinach 11\nList apostolski Les grands mystéres do wszystkich biskupów Kościoła katolickiego w sprawie Libanu 14\nList apostolski Ancora una volta do wszystkich biskupów Kościoła katolickiego o sytuacji w Libanie 16\nList do muzułmanów w ie Libanu 19\nListy w sprawie wojny w Zatoce Perskiej (1991) 21\nList Il recente concistoro do wszystkichi w biskupstwie w sprawie zagrożenia życia ludzkiego 23\nList Una tragica guerra do katolickich biskupów Chorwacji w sprawie wojny na Bałkanach 25\nList Desidero riprendere do patriarchy Kościoła prawosławnego w Serbii w sprawie wojny na Bałkanach 27\nWstęp do Listu The commonwealth of Nation do głów państw na Międzynarodową Konferencję na temat zaludnienia i rozwoju (Kair 1994) – prof. dr hab. Krystyna Slany 29\nList The commonwealth of Nation do głów państw na Międzynarodową Konferencję na temat zalud- nienia i rozwoju (Kair 1994) 32\nWstęp do Listu A ciascuna di voi do kobiet – dr Elżbieta Adamiak 35\nList A ciascuna di voi do kobiet na IV Światową Konferencję poświęconą kobiecie (Pekin 1995) 38\nList do sekretarza generalnego ONZ Kofiego Annana w związku z sytuacją w Zairze 45\nList do arcybiskupa Belgradu 46\nList do sekretarza generalnego ONZ Kofiego Annana w sprawie wojny w Jugosławii 47\nList do przedstawicieli „Jubilee 2000 Debt Campaign” w sprawie rozwiązania problemu zadłużenia 48\nList Kultura ludzi pracy musi pozostać kulturą solidarną do uczestników Światowego Ruchu Chrześci- jańskich Ludzi Pracy 50\nList Aby każdy naród żył w pokoju do przywódców państw i rządów 53\nList Ludzie starsi w życiu społeczeństwa do uczestników II Światowego Zgromadzenia poświęconego pro- blemom starzenia się ludności 55\nList do sekretarza stanu kardynała Angelo Sodano w sprawie konfliktów w Ziemi Świętej 58\nLISTY O TREŚCI EKUMENICZNEJ I MIĘDZYRELIGIJNEJ\nList do Jego Świątobliwości Dimitriosa I z okazji 1600. rocznicy I Soboru Konstantynopolitańskiego 61\nWstęp do Listu Am 10. November 1983 z okazji 500-lecia urodzin Marcina Lutra – o. prof. dr hab. Zdzisław Kijas OFMConv 63\nList Am 10. November 1983 z okazji 500-lecia urodzin Marcina Lutra 66\nList apostolski Redemptionis anno na temat Jerozolimy, świętego dziedzictwa wszystkich wierzących w Boga, miejsca, w którym zbiegają się drogi upragnionego pokoju dla ludów Bliskiego Wschodu 68\nList do Jerzego Klugera z okazji odsłonięcia tablicy dla upamiętnienia życia, męczeństwa i zagłady Ży- dów, mieszkańców ziemi wadowickiej 71\nList Mantre si intensificano do biskupów kontynentu europejskiego na temat stosunków między katoli- kami a prawosławnymi w nowej sytuacji Europy środkowej i wschodniej 72\nList Modlitwa jednoczy nas najskuteczniej do uczestników VI Międzynarodowego Spotkania „Ludzie i Re- ligie” 77\nWstęp do Listu apostolskiego Orientale lumen – prawosławny abp lubelski i chełmski Abel 79\nList apostolski Orientale lumen do biskupów, duchowieństwa i wiernych w 100. rocznicę Listu apostol- skiego Orientalium dignitas papieża Leona XIII 83\nList do Kościoła w Jerozolimie 105\nList do kardynała Edwarda Idrisa Cassidy’ego, przewodniczącego Komisji ds. Kontaktów Religijnych z Ju- daizmem, z okazji wydania dokumentu Pamiętamy. Refleksje nad Szoa 110\nList do Jego Ekscelencji Włodzimierza, metropolity Kijowa i całej Ukrainy 111\nList Kultura dialogu z okazji spotkania zorganizowanego przez Kongres Żydów Europejskich 112\nList Symbol jedności w wierze uczniów Chrystusa do Jego Świątobliwości Aleksego II patriarchy Moskwy i Wszechrusi 114\nLISTY Z OKAZJI ROCZNIC WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH\nList na tysiąclecie chrześcijaństwa na Rusi–Ukrainie 117\nList apostolski A Concilio Constantinopolitano do biskupów Kościoła katolickiego na 1600. rocznicę Sobo- ru Konstantynopolitańskiego i na 1550. rocznicę Soboru Efeskiego 121\nList apostolski Sescentesima anniversaria z okazji 600-lecia chrztu Litwy 129\nList apostolski Duodecimum saeculum z okazji 1200. rocznicy II Soboru Nicejskiego 136\nList apostolski Euntes in mundum z okazji 1000-lecia chrztu Rusi Kijowskiej 143\nList apostolski Tu m’as mis au tréfonds z okazji 50. rocznicy wybuchu II wojny światowej 156\nList apostolski Los caminos del Evangelio do zakonników i zakonnic Ameryki Łacińskiej na 500-lecie ewan- gelizacji Nowego Świata 164\nList Magno cum gaudio na 400-lecie Unii Brzeskiej 181\nList apostolski Anzitutto rendo na 350-lecie Unii Użhorodzkiej 184\nList apostolski z okazji 300-lecia Unii Greckokatolickiego Kościoła Rumunii z Kościołem Rzymskim 189\nList z okazji 200-lecia urodzin kardynała Johna Henry’ego Newmana 196\nWstęp do Listu apostolskiego z okazji 1700. rocznicy chrztu narodu armeńskiego – ks. Tadeusz Isako- wicz-Zaleski 198\nList apostolski z okazji 1700. rocznicy chrztu narodu armeńskiego 201\nList W służbie Ewangelii i Stolicy Apostolskiej z okazji 140. rocznicy powstania dziennika „L’Osservatore Ro- mano” 208\nList apostolski na 1000-lecie chrztu Węgier 210\nList Pokój owocem sprawiedliwości i miłości z okazji 40-lecia konstytucji Gaudium et spes 213\nLISTY W KWESTIACH WIARY I ŻYCIA CHRZEŚCIJAŃSKIEGO\nWstęp do Listu apostolskiego Salvifici doloris – bp prof. dr hab. Marek Jędraszewski 217\nList apostolski Salvifici doloris do biskupów, kapłanów, rodzin zakonnych i wiernych Kościoła katolic- kiego o chrześcijańskim sensie ludzkiego cierpienia 221\nList apostolski Die dominico paschae do wszystkich biskupów Kościoła 246\nWstęp do Listu apostolskiego Parati semper – Paweł Zuchniewicz 248\nList apostolski Parati semper do młodych całego świata z okazji Międzynarodowego Roku Młodzieży 251\nList Jedność i współpraca do Konferencji Episkopatów Europy 276\nList apostolski Litterae encyclicae do wszystkich osób konsekrowanych we wspólnotach zakonnych oraz instytutach świeckich z okazji Roku Maryjnego 279\nWstęp do Listu apostolskiego Mulieris dignitatem – dr Elżbieta Adamiak 287\nList apostolski Mulieris dignitatem z okazji Roku Maryjnego o godności i powołaniu kobiety 290\nList apostolski Vicesimus quintus annus w 25. rocznicę ogłoszenia konstytucji soborowej o liturgii świętej 331\nList do biskupów Azji 344\nList do biskupów Europy 348\nList z okazji 700-lecia Sanktuarium Świętego Domu w Loreto 349\nWstęp do Listu Gratissimam sane – Marcin Przeciszewski 355\nList Gratissimam sane do rodzin z okazji Roku Rodziny 1994 358\nWstęp do Listu apostolskiego Tertio millennio adveniente – ks. prof. dr hab. Tadeusz Dzidek 400\nList apostolski Tertio millennio adveniente do biskupów, duchowieństwa i wiernych w związku z przygoto- waniem Jubileuszu Roku 2000 403\nWstęp do Listu Tra pochi giorno do dzieci – bp prof. dr hab. Antoni Długosz 429\nList Tra pochi giorno do dzieci w Roku Rodziny 431\nList do Episkopatu Austrii 437\nList En 1246, Votre Lointain do biskupa Liège Alberta Houssiau z okazji 750-lecia Święta Bożego Ciała 439\nList Bądźcie poszukiwaczami, świadkami i głosicielami prawdy Chrystusa do młodzieży Rzymu 443\nWstęp do Listu apostolskiego Dies Domini – ks. prof. dr hab. Stefan Koperek CR 447\nList apostolski Dies Domini do biskupów, kapłanów i wiernych o świętowaniu niedzieli 450\nWstęp do Listu do artystów – prof. Stanisław Rodziński 488\nList do artystów 490\nList Pielęgnujcie kult Najświętszego Serca Pana Jezusa do ordynariusza Lyonu z okazji stulecia poświę- cenia ludzkości Najświętszemu Sercu Pana Jezusa 502\nWstęp do Listu o pielgrzymowaniu do miejsc związanych z historią zbawienia – ks. prof. dr hab. Tomasz Jelonek 504\nList o pielgrzymowaniu do miejsc związanych z historią zbawienia 506\nWstęp do Listu Do moichi i sióstr – ludzi w podeszłym wieku – prof. dr hab. Anna Świderkówna 513\nList Do moichi i sióstr – ludzi w podeszłym wieku 516\nWstęp do Listu apostolskiego Novo millennio ineunte – ks. prof. dr hab. Tadeusz Dzidek 527\nList apostolski Novo millennio ineunte do biskupów, duchowieństwa i wiernych na zakończenie Wiel- kiego Jubileuszu Roku 2000 531\nList do kardynała Jamesa Francisa Stafforda 562\nList do kardynała Miloslava Vlka 564\nList Wspólnota Kościoła i dar powołania do służby Bożej do kardynała Jeana-Claude’a Turcotte’a 565\nWstęp do Listu apostolskiego Rosarium Virginis Mariae – o. prof. dr hab. Zdzisław Kijas OFMConv 568\nList apostolski Rosarium Virginis Mariae do biskupów, duchowieństwa i wiernych o różańcu świętym 571\nList apostolski z okazji 40. rocznicy ogłoszenia konstytucji o liturgii świętej Sacrosanctum concilium 594\nWstęp do Listu apostolskiego Mane nobiscum Domine – ks. prof. dr hab. Stanisław Czerwik 600\nList apostolski Mane nobiscum Domine do biskupów, duchowieństwa i wiernych na Rok Eucharystii 603\nList apostolski Szybki rozwój do odpowiedzialnych za środki społecznego przekazu 615\nLISTY POŚWIĘCONE POSTACIOM ŚWIĘTYCH\nList apostolski Inter sanctos ogłaszający św. Franciszka z Asyżu patronem ekologów 625\nList apostolski Patres ecclesiae na 1600-lecie śmierci św. Bazylego 626\nList apostolski Sanctorum altrix mater ecclesiae z okazji 1500-lecia urodzin św. Benedykta 639\nList apostolski Amantissima providentia do biskupów, kapłanów i wiernych Włoch w 600. rocznicę śmierci św. Katarzyny ze Sieny, dziewicy i Doktora Kościoła 641\nList w 1000-lecie narodzin św. Gerarda biskupa i męczennika do Kościoła na Węgrzech 649\nList Voici quatre cents ans z okazji 400-lecia urodzin św. Wincentego à Paulo założyciela zgromadzeń misjonarzy i sióstr miłosierdzia 653\nList Virtutis exemplum do przełożonego generalnego karmelitów bosych na 400-lecie śmierci św. Teresy z Avila 656\nList Strzeżcie zazdrośnie spuścizny duchowej przekazanej wam przez bł. Agnieszkę Czeską do Františka kardynała Tomaška arcybiskupa Pragi 662\nList apostolski Radiabat velut na 800-lecie urodzin św. Franciszka 666\nList La diocesi di Verona na 1000-lecie konsekracji biskupiej św. Wojciecha 674\nList Quod iam antiqui na 900-lecie kanonizacji św. Andrzeja Świerada 677\nList Bóg jest miłością do metropolity krakowskiego na 500-lecie śmierci Michała Giedroycia zwanego błogosławionym 680\nList apostolski Augustinum Hipponensem do biskupów, kapłanów, rodzin zakonnych i wiernych Ko- ścioła katolickiego w 1600. rocznicę nawrócenia św. Augustyna biskupa i Doktora Kościoła 683\nList apostolski Spiritus Domini z okazji 200. rocznicy śmierci św. Alfonsa de Liguori 707\nList apostolski Juvenum patris w 100. rocznicę śmierci św. Jana Bosco 713\nList do Kościoła na Węgrzech na 950. rocznicę śmierci św. Stefana 725\nList apostolski Plurimum significans do wszystkich biskupów, kapłanów i wiernych Kościoła w 1400. rocz- nicę wyniesienia św. Grzegorza Wielkiego na Stolicę św. Piotra 727\nList Schola caritatis na 900-lecie urodzin św. Bernarda 730\nList apostolski Maestro en la fe z okazji 400-lecia śmierci św. Jana od Krzyża 735\nList Sono transcorsi do przełożonej generalnej zakonu Najświętszego Zbawiciela św. Brygidy na 600-lecie kanonizacji św. Brygidy Szwedzkiej 746\nList do arcybiskupa Pragi z okazji 600-lecia śmierci św. Jana Nepomucena 749\nList Ottocento anni do sióstr klarysek z okazji 800-lecia urodzin św. Klary 752\nList na 150-lecie urodzin św. Brata Alberta 756\nList La ricorrenza del bicentenario z okazji 200-lecia urodzin św. Wincentego Pallottiego 758\nList z okazji 300. rocznicy urodzin św. Alfonsa Marii Liguoriego 761\nList do Kościoła w Chinach na wspomnienie św. Franciszka Ksawerego 765\nList do biskupów niemieckich z okazji 400-lecia śmierci św. Piotra Kanizego 769\nList apostolski Divini amoris scientia wydany z okazji ogłoszenia św. Teresy od Dzieciątka Jezus i Naj- świętszego Oblicza Doktorem Kościoła powszechnego 774\nList Sanktuarium i dzieła apostolskie św. Ojca Pio ośrodkiem ewangelizacji do abpa Domenica Umberta d’Aio, delegata ds. sanktuarium i dzieł św. Ojca Pio z Pietrelciny 784\nList Apostoł Niemiec z okazji 1250. rocznicy męczeńskiej śmierci św. Bonifacego 787\nLISTY DOTYCZĄCE PROBLEMÓW WEWNĄTRZKOŚCIELNYCH\nList Die umfangreiche Dokumentation do Konferencji Episkopatu Niemieckiego w związku ze sprawą pro- fesora Hansa Künga 793\nList do biskupów Kościoła w Holandii 798\nList do biskupów Stanów Zjednoczonych, o zasadach dotyczących stosunków pomiędzy biskupami i za- konami w Kościele 801\nList Zaufanie i pomoc do biskupów amerykańskich w sprawie seminariów i życia zakonnego 805\nList do biskupów Stanów Zjednoczonych na temat życia zakonnego 808\nWstęp do Listu apostolskiego Ordinatio sacerdotalis – ks. prof. dr hab. Edward Staniek 814\nList apostolski Ordinatio sacerdotalis o udzielaniu święceń kapłańskich wyłącznie mężczyznom 816\nList do biskupów niemieckich w sprawie kościelnych poradni rodzinnych 819\nList do biskupów Niemiec 826\nList do bpa Licinio Rangela i Unii Świętego Jana Marii Vianneya 831\nLISTY DO KOŚCIOŁA W POLSCE\nList Zachowajcie wierność Chrystusowi, Jego Krzyżowi, Kościołowi do Polaków, po wyborze na Stolicę Piotrową w Rzymie 835\nList Bogu składam w ofierze tę umiłowaną ziemię do archidiecezji krakowskiej po wyborze na Stolicę Pio- trową w Rzymie 837\nList apostolski Rutilans agmen do Kościoła w Polsce z okazji 900-lecia męczeńskiej śmierci św. Stani- sława 839\nList Bądźcie Kościołem w świecie współczesnym w sprawie młodzieży „oazowej” skierowany na ręce bisku- pa Tadeusza Błaszkiewicza 843\nList Słowa nad trumną prymasa Polski do Polaków z okazji uroczystości pogrzebowych prymasa Ste- fana Wyszyńskiego 845\nList W ostatnich dniach czerwca z okazji nominacji biskupa Józefa Glempa arcybiskupem warszawskim i gnieźnieńskim – prymasem Polski 847\nList Bogurodzica-Dziewica do Kościoła w Polsce na 600-lecie Jasnogórskiego u 850\nList na 800-lecie parafii św. Floriana w Krakowie 853\nList na 400-lecie śmierci Jana Kochanowskiego 855\nList z okazji nawiązania stosunków dyplomatycznych pomiędzy Stolicą Apostolską i Polską 857\nList I tu orędzie nasze do Konferencji Episkopatu Polski na 50-lecie wybuchu II wojny światowej 859\nList apostolski do Kościoła w Polsce w związku z ustanowieniem nowej organizacji kościelnej 863\nList Jubileusz 75-lecia z okazji 75. rocznicy założenia KUL-u 865\nList do karmelitanek w Oświęcimiu 868\nList do parafian św. Stanisława Kostki w Krakowie 869\nDo biskupów polskich 870\nList z okazji 1000-lecia powstania diecezji wrocławskiej 874\nList z okazji 400-lecia założenia Wyższego Seminarium Archidiecezji Krakowskiej 876\nList z okazji 750-lecia kanonizacji św. Stanisława Biskupa 879\nList z okazji 30-lecia poświęcenia Matce Kościoła Ruchu „Światło-Życie” 882\nList z okazji V Zjazdu Gnieźnieńskiego 884\nList z okazji 25. rocznicy pierwszej pielgrzymki do Ojczyzny 886\nList na 60. rocznicę wybuchu Powstania Warszawskiego 888\nList z okazji VII Kongresu Teologów Polskich 890\nWstęp do Listów do kapłanów – ks. prof. dr hab. Edward Staniek 895\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1979 roku 899\nList apostolski Dominicae cenae o tajemnicy i kulcie Eucharystii do kapłanów na Wielki Czwartek 1980 roku 911\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1982 roku 929\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1983 roku 935\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1984 roku 940\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1985 roku 941\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1986 roku 947\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1987 roku 956\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1988 roku 963\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1989 roku 970\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1990 roku 976\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1991 roku 979\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1992 roku 983\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1993 roku 984\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1994 roku 986\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1995 roku 991\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1996 roku 998\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1997 roku 1006\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1998 roku 1010\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 1999 roku 1017\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 2000 roku 1021\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 2001 roku 1028\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 2002 roku 1034\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 2004 roku 1042\nList do kapłanów na Wielki Czwartek 2005 roku 1046\nCHRONOLOGICZNY WYKAZ DOKUMENTÓW 1051\nWYKAZ SKRÓTÓW 1057\nINDEKS RZECZOWY 1063\nINDEKS BIBLIJNY 1107\nINDEKS AUTORÓW I DZIEŁ CYTOWANYCH 1123\ndo biskupów całego świata katolickiego\nwzywający do modlitwy za Kościół w Chinach\nMiłość Chrystusa, która łączy nas po bratersku oraz wielka odpowiedzialność, powierzona mi jako Najwyższemu Pasterzowi Kościoła powszechnego, każą mi otworzyć przed wami serce, abyście i wy, drodzy Bracia w biskupstwie, mieli udział w mojej żywej trosce o Kościół, który jest w Chinach. Wszystkim dobrze znana jest sytuacja, w jakiej się on obecnie znajduje, jestem pewien, że wielu z was nie przestaje zanosić gorących modlitw do Ojca Niebieskiego i do Pana naszego Jezusa Chrystusa, Dobrego Pasterza dusz, za naszych umiłowanych braci i siostry tego wielkiego narodu. Wiem, bowiem, że w wielu częściach katolickiego świata zrodziły się już inicjatywy modlitw za Chiny, ożywione duchem głębokiej wspólnoty i braterstwa, który w radości i cierpieniach jednoczy i powinien jednoczyć członków Mistycznego Ciała Chrystusa (por. 1 Kor 12,12-30).\nList mój bierze swój początek z próśb, jakie nieustannie zanoszę do Wszechmogącego Boga za tę umiłowaną cząstkę Jego ludu, pragnę za waszym pośrednictwem zachęcić do modlitwy katolików całego świata. Pewni jesteśmy, że Pan jest wierny swemu Słowu: „Proście, a będzie wam dane; szukajcie, a znajdziecie; kołaczcie, a otworzą wam” (Mt 7,7).\nRzeczywiście, nawet wówczas, gdy zawodzą normalne, ludzkie środki, służące do podtrzymywania relacji wewnątrz jakiejś wspólnoty, zawsze pozostaje moc modlitwy, podtrzymującej żywy płomień nadziei, która nie zawodzi, dzięki działaniu Ducha Świętego, który w nas przebywa. „Duch przychodzi z pomocą naszej słabości – naucza nas św. Paweł – gdy bowiem nie umiemy się modlić tak, jak trzeba, sam Duch przyczynia się za nami w błaganiach, których nie można wyrazić słowami” (Rz 8,26).\nPrzeto proszę was o modlitwę, proszę o to, abyście w Duchu Bożym zjednoczyli się z żyjącymi w Chinach synami i córkami Kościoła katolickiego, z którymi od kilkudziesięciu już lat brak widocznych relacji. Choć pozbawieni wszelkiej możliwości komunikowania się z nami, za pośrednictwem modlitwy pozostają oni w samym sercu Chrystusowego Kościoła.\nModlitwa wyjedna z Miłosierdzia Bożego dary, światło i duchowe moce, potrzebne dla zapewnienia Kościołowi, który jest w Chinach, nieodzownych warunków do radowania się także widzialną jednością z Kościołem Jezusa Chrystusa, który jest „jeden, święty, katolicki i apostolski”.\nW odniesieniu do powyższych spraw, szczególnym zadaniem rzymskiej Stolicy św.\nPiotra jest jednoczyć braci w prawdzie i miłości. To właśnie Apostołowi Piotrowi Pan Jezus powierzył odpowiedzialność za umacnianie swoich braci (por. Łk 22,32), ponieważ na nim Pan chciał zbudować swój Kościół (por. Mt 16,18-19). „Biskup Rzymski, jako następca Piotra – stwierdza II Sobór Powszechny Watykański – jest trwałym i widzialnym źródłem i fundamentem jedności zarówno biskupów, jak rzeszy wiernych” 1 . To właśnie on czyni także Episkopat jednym i niepodzielnym2 .Więź ze Stolicą Piotrową i jej apostolskim posłannictwem stanowi nieodzowny warunek udziału w jedności z wielką katolicką rodziną.\nTroska o Kościół w Chinach, która zawsze była bardzo żywo odczuwana przez moich bezpośrednich poprzedników: Piusa XII, Jana XXIII, Pawła VI i Jana Pawła I, stała się również szczególną i nieustanną troską mojego pontyfikatu, czemu niejednokrotnie i w różny sposób dawałem wyraz. Niepokój ten rodzi się z samej natury katolickiego Kościoła, który jest jeden i powszechny, różnorodny w wielości ludów, które go tworzą i jednocześnie ten sam, gdy chodzi o fundament wiary i wspólnotową więź. Jak stwierdza II Sobór Watykański, „wśród wszystkich narodów ziemi zakorzeniony jest jeden lud Boży... skoro ze wszystkich narodów przybiera on sobie swoich obywateli... A ponieważ Królestwo Chrystusowe nie jest z tego świata (por. J 18,36), przeto Kościół, czyli lud Boży, wprowadzając to Królestwo, nie przynosi żadnego uszczerbku dobru doczesnemu jakiegokolwiek narodu, lecz przeciwnie, wspiera i przyswaja sobie uzdolnienia i zasoby oraz obyczaje narodów, o ile są dobre, a przyjmując oczyszcza je, umacnia i podnosi... To znamię powszechności, które zdobi i wyróżnia lud Boży, jest darem samego Pana”\n3 . „Dzięki tej katolickości – mówi dalej Sobór – poszczególne części przynoszą innym częściom i całemu Kościołowi właściwe sobie dary, tak iż całość i poszczególne części doznają wzrostu na skutek tej wzajemnej łączności wszystkich oraz dążenia do pełni jedności... Stąd też we wspólnocie kościelnej prawomocnie istnieją partykularne Kościoły, korzystające z własnej tradycji; przy czym nienaruszony pozostaje prymat Stolicy Piotrowej, która całemu zgromadzeniu miłości przewodzi\n4 , nad prawowitymi odrębnościami sprawuje opiekę, a równocześnie pilnuje, aby odrębności nie szkodziły jedności, lecz raczej jej służyły.\nStąd wreszcie między poszczególnymi częściami Kościoła istnieją więzy głębokiej wspólnoty co do bogactw duchowych, pracowników apostolskich i doczesnych pomocy. Albowiem członkowie ludu Bożego powołani są do wzajemnego udzielania sobie dóbr i również do poszczególnych Kościołów odnoszą się słowa Apostoła: „Jak każdy otrzymał łaskę, tak niech usługuje jeden drugiemu na wzór dobrych szafarzy rozlicznej łaski Bożej” (1 P 4,10)\n5 . Kościół Rzymu, podobnie jak Matka (z czułą i wielką miłością, choć nieraz z ludzkimi ułomnościami), zawsze pragnął przyczyniać się do wzrostu swoich synów na całym świecie, zabiegając o to, aby nie brakowało im prawowitych i zdolnych pasterzy, opieki ze strony personelu misyjnego oraz środków do ewangelizacji. Gdy wspólnoty osiągnęły pewną dojrzałość rozwoju, radował się, mogąc powierzyć miejscowemu duchowieństwu odpowiedzialność za kierowanie własnym Kościołem, utrzymując z nim wspólnotę wiary i wypływającą z niej dyscyplinę. Coraz większa obecność biskupów autochtonicznych w Konferencjach Episkopatów całego świata, a także obecność w Kurii Rzymskiej prałatów i biskupów ze wszystkich kontynentów, wymownie ukazują wielką troskę Kościoła o dowartościowanie dzieła swoich synów, bez względu na pochodzenie i bez pragnienia dominacji.\nSzczególnie po II Soborze Powszechnym Watykańskim przed Konferencjami Biskupów otworzył się bardzo szeroki zakres inicjatyw, dotyczących dobra wiernych na własnych terytoriach; posiadają one jednocześnie pełną świadomość, że we wszystkich trudnościach i potrzebach zawsze mogą liczyć na wsparcie, zrozumienie i pomoc Kościoła Rzymu.\nDobrze wiemy, że nasi bracia i siostry w Chinach w ciągu ostatnich 30 lat musieli stawiać czoło trudnym i długotrwałym próbom. W tych ciężkich cierpieniach dali dowód swej wierności Chrystusowi i Jego Kościołowi; ich odważne świadectwa można śmiało porównać do świadectw chrześcijan w pierwszych wiekach Kościoła. Jakże pokrzepiające są wiadomości o stałej i nieugiętej lojalności chińskich katolików wobec wiary ojców, a także o ich synowskim przywiązaniu do Stolicy Piotrowej. Wszystko to, wzbudzając nasz wielki podziw, powinno nas jeszcze bardziej pobudzać do ofiarowywania im naszego wsparcia i pomocy żarliwej modlitwy.\nOd pewnego już czasu żądania wolności religijnej znalazły w tym wielkim kraju większe zrozumienie. Wypada przeto prosić Wszechmogącego Boga, Pana narodów, aby przez wprowadzenie zasad tej wolności nasi bracia i siostry w Chinach mogli bez przeszkód żyć zgodnie ze swą wiarą, pozostając w katolickiej jedności Kościoła.\nStolica Apostolska nie pomija żadnej okazji, aby chińskim katolikom okazać, jak głęboko znajdują się oni w sercu Kościoła katolickiego, który ze szczególną sympatią i uczuciem patrzy na całą, godną podziwu rzeczywistość tradycji i kultury, a także głębokiego humanizmu i duchowości, kształtującą dawne i obecne dziedzictwo wielkiego narodu chińskiego, co podkreśliłem w przemówieniu wygłoszonym 18 lutego ub. roku w Manili.\nKierowany troską o „wszystkie Kościoły” (2 Kor 11,28), która nas łączy, usilnie proszę, abyście także i wy, czcigodni Bracia w biskupstwie, uczynili podobnie, zachęcając powierzonych wam wiernych do modlitwy za braci i siostry w Chinach, a także do modlitwy razem z nimi.\nZłączmy więc nasze modlitwy, aby naród ten był niewzruszony w wierze i wytrwały w czynnej miłości. Prośmy, aby Pan zawsze podtrzymywał w nich żywą i radosną nadzieję odrodzenia się kiedyś ich Kościoła i nowego Zesłania Ducha Świętego, by sprawił, że ponownie rozkwitnie orędzie Jezusa na tej umiłowanej ziemi. Módlmy się także, aby Pan nawiedził serca tych, których trapią wątpliwości i lęki, a także tych, którzy ustąpili w obliczu twardych prób, narażając w ten sposób na niebezpieczeństwo przekazany im depozyt wiary.\nZanosimy w końcu do Boga nasze modlitwy za cały szlachetny naród chiński, aby mógł zawsze kroczyć drogą sprawiedliwości i prawdziwego rozwoju.\nMódlmy się przede wszystkim za Apostołem Narodów, aby Bóg, który „może uczynić nieskończenie więcej, niż prosimy czy rozumiemy” (Ef 3,20), „współdziałał we wszystkim dla ich dobra” (Rz 8,28).\nNasze prośby powierzamy przemożnemu wstawiennictwu Matki Najświętszej, którą wierni w Chinach z żarliwością i z wielkim zaufaniem czczą pod wezwaniem Królowej Chin, aby uprosiła u swego Syna, Pana naszego Jezusa Chrystusa, obfitość łaski i przychylność nieba dla swych umiłowanych synów i córek w Chinach.\nZbliżające się uroczystości początku nowego roku w Chinach (25 stycznia) dają mi sposobność ponownego wyrażenia mych uczuć i szacunku, jaki żywię i zawsze żywiłem wobec chińskiego narodu. Z tej świątecznej okazji dzielę radość wszystkich członków wielkiej chińskiej rodziny, gdziekolwiek się znajduje, życząc wszystkim dobrego i pogodnego Nowego Roku.\nZ wielką miłością udzielam wam Apostolskiego Błogosławieństwa.\nWatykan, 6 stycznia 1982, Uroczystość Objawienia Pańskiego, w czwartym roku mojego Pontyfikatu.\nLES GRANDS MYSTE ´RES\nw sprawie Libanu\nWielkie tajemnice naszego zbawienia, które czciliśmy w ostatnich dniach, przypomniały nam, za jak wielką cenę zostaliśmy odkupieni przez Chrystusa, który był „wydany za nasze grzechy i wskrzeszony z martwych dla naszego usprawiedliwienia” (Rz 4,25). Cały Kościół śpiewa Jego „Alleluja”, szczęśliwy, że niesie orędzie życia i nadziei, jakie Wielkanoc ofiarowuje ludzkości.\nŚwiadomość zwycięstwa Chrystusa nad ciemnością jeszcze bardziej jednak ożywia nasz niepokój, odczuwany na widok tylu braci, którzy nieustannie muszą stawiać czoło wszelkim przejawom zła, a przede wszystkim wojnie i jej straszliwym konsekwencjom. Dlatego myślę ze ściśniętym sercem o Libanie, który już od dziesięciu lat przeżywa swój dramat.\nŚwiat i Kościół cierpi dziś z powodu Libanu, bowiem żyjący tam ludzie, nasi bracia, cierpią i z niepokojem spoglądają w przyszłość. W tych dniach skierowałem do wszystkich Libańczyków orędzie, w którym chciałem potwierdzić zaufanie, jakie pokładam w Libanie i we wszystkich jego obywatelach, pragnących dać życie krajowi, nowemu a jednocześnie wiernemu swej cennej spuściźnie duchowej.\nPragnę, by to orędzie stało się głosem całego Kościoła i dlatego powierzam je waszej, czcigodni Bracia, rozwadze, abyście zapoznali z nim wasze wspólnoty i aby ożywiło ono modlitwę oraz wszystkich ludzi miłujących pokój i prawdę skłoniło do refleksji nad dramatem ludu, który zbyt długo już cierpi z powodu przemocy.\nJako chrześcijanie musimy być tylko budowniczymi pokoju, pokoju opiewanego przez Błogosławieństwa, pokoju, który jest darem, a jednocześnie zadaniem powierzonym każdemu z nas.\nSolidarność ta staje się tym bardziej zobowiązującym zadaniem, kiedy ci, którzy cierpią, są także braćmi chrześcijanami. Muszą oni wiedzieć, że duchowo dzielimy ich los, świadomi przynależności do tej samej rodziny. Nie zapominamy o nich. Co więcej: liczymy na nich i na ich obecność w demokratycznym Libanie, otwartym dla drugich, prowadzącym dialog z kulturami i religiami, w Libanie, który tylko taki może przeżyć i zagwarantować im wolną i godną egzystencję. Ponadto, rozwój chrześcijaństwa w Libanie jest warunkiem istnienia mniejszości chrześcijańskich na Bliskim Wschodzie: papież i Kościół powszechny są tego świadomi. Każda wspólnota chrześcijańska na świecie chciałaby bez wątpienia wnieść własny wkład w ocalenie tych Kościołów wschodnich, które były kolebką naszej wiary i wobec których mamy tak wielki dług: mogą one liczyć na moralne i duchowe wsparcie całego Kościoła katolickiego.\nZ tej racji, czcigodni Bracia, proszę was o to, abyście się modlili i zachęcali do modlitwy za libańskich braci chrześcijan: aby mieli oni odwagę wierzyć w przyszłość i coraz bardziej skupiali się wokół swoich biskupów, by jako Kościół nieść imię Boga swoim rodakom. Jest sprawą pierwszorzędnej wagi to, by w Libanie, który wciąż jeszcze jest ofiarą podziałów i wszelkiego rodzaju żądań wyłączności, wspólnota chrześcijańska stała się zaczynem jedności i pojednania.\nMódlmy się także za naszych libańskich braci niechrześcijan, którzy wspólnie ze swymi rodakami wyznającymi wiarę w Chrystusa wnieśli wkład w dzieje Libanu – ziemi spotkania i dialogu. Czyż jest możliwe, by ludzie zamieszkujący tę samą ziemię, uznający się za synów tego samego Boga, nie mogli zamknąć smutnego rozdziału wypełnionego przemocą i zemstą, aby wspólnie spojrzeć w przyszłość, którą trzeba zbudować? Jakimż niepowodzeniem byłoby dla świata, gdyby jedni i drudzy postanowili wykluczyć siebie wzajemnie w imię religii! Chrześcijanie należący do świata arabskiego zawsze czuli się u siebie w tym regionie, gdzie wnieśli swój wkład w rozszerzanie orędzia kultury i postępu, z których to dobrodziejstw korzystali wszyscy.\nProśmy wreszcie Pana o to, aby natchnął przyjaciół Libanu na całym świecie, a szczególnie tych, na których spoczywa odpowiedzialność podejmowania decyzji na płaszczyźnie politycznej. Niech żaden z nich nie podda się znużeniu, niech wszyscy okażą się gotowi do dalszego okazywania pomocy Libanowi w odnalezieniu jego pierwotnego oblicza! Wszyscy, którzy kochają ten kraj, powinni pomóc Libańczykom w odbudowaniu go o własnych siłach wokół prawowitej władzy: nastąpi to tylko wtedy, gdy każdy, zarówno w Libanie, jak i gdzie indziej, będzie gotów poświęcić własne interesy dla triumfu wspólnego dobra.\nCzcigodni Bracia, przekazuję wam te refleksje, aby to orędzie, które przesyłam Libańczykom, stało się również orędziem waszym i tych, za których jesteście odpowiedzialni jako pasterze. Podobnie jak nasi pierwsi bracia w wierze, którzy po Zmartwychwstaniu Pańskim „trwali jednomyślnie na modlitwie razem z (...) Maryją, Matką Jezusa” (Dz 1,14), przyłączamy się do błagania Kościoła w Libanie, aby dana mu była łaska czerpania z Krzyża Chrystusa, który niesie we własnym ciele, sił do życia Bogiem oraz Jego ideałem braterstwa i pojednania. Pragniemy także zapewnić raz jeszcze libańskich niechrześcijan o naszym szacunku i prosimy, by oświeceni przez Boga, potrafili oprzeć się pokusie podziałów, z których tak łatwo rodzi się nieufność.\nNiech Bóg darzy każdego odwagą i wiarą tak wielką, aby człowiek stał się zwycięzcą ciemności! Nie po raz pierwszy Libańczycy rzucają wyzwanie próbom i niepewności.\nPowierzamy wstawiennictwu Najświętszej Dziewicy te życzenia i modlitwy o to, by Liban znów stał się dla ludów tego regionu i dla całego świata znakiem ofiarowanej wszystkim nadziei.\nZe szczególną miłością w Panu udzielam wam mojego Apostolskiego Błogosławieństwa.\nWatykan, 1 maja 1984 r.\no sytuacji w Libanie\n1 Jeszcze raz, powodowany tą samą ufnością, lecz z większym jeszcze smutkiem, pragnę prosić was o braterską solidarność z naszymi braćmi w Libanie, będącymi ciągle ofiarą bezlitosnej przemocy, której nic nie może usprawiedliwić. Wobec coraz nowych dramatów doświadczanych przez wszystkich mieszkańców Libanu, uświadamiamy sobie śmiertelne niebezpieczeństwo zagrażające samemu istnieniu tego kraju. Liban nie może pozostać samotny.\n2 Od roku 1975 papieże Paweł VI i Jan Paweł I oraz ja sam od początku mojego pontyfikatu nie szczędziliśmy wysiłków, by uświadomić opinii publicznej niepowtarzalnej wartości Libanu oraz jego ludzkiego i duchowego dziedzictwa, a także by nieść ulgę, dodawać otuchy jego mieszkańcom, poddawanym różnym formom przemocy, by wspierać wynegocjowane rozwiązanie sprzeczności dzielących strony zaangażowane w konflikt i błagać Boga o łaskę cierpliwie budowanego oraz trwałego pokoju.\n3 W ubiegłych miesiącach, do głębi wstrząśnięty pogarszaniem się sytuacji i nasilaniem się krwawych walk, poprzez kolejne apele wielokrotnie chciałem podkreślić, że nikomu z nas nie wolno zapominać o Libanie, że nie wolno przyzwyczajać się do okrucieństwa i cierpień, jakie ten kraj już nazbyt długo znosi. Bez wahania pukałem do wszystkich drzwi, aby wreszcie położono kres temu, co trzeba nazwać eksterminacją całego narodu. Cały Kościół powinien wiedzieć o wysiłkach podjętych dla ocalenia kraju znajdującego się na granicy upadku.\n15 maja tego roku skierowałem zatem orędzie do wielu zwierzchników państw i przewodniczących organizacji międzynarodowych. Uważałem bowiem, że bezwzględnie należy przypomnieć społeczności międzynarodowej o jej obowiązkach etycznych wobec pełnoprawnego partnera, członka założyciela Organizacji Narodów Zjednoczonych oraz Ligi Państw Arabskich. Temu przypomnieniu towarzyszyły liczne kontakty dwustronne Stolicy Apostolskiej z rządami krajów deklarujących wobec Libanu przyjaźń albo tradycyjnie utrzymujących z nim bliskie stosunki. Niektóre z tych rozmów prowadzone są jeszcze do dziś.\n4 Z pewnością nie należy do papieża proponowanie technicznych rozwiązań. Ponieważ jednak moja troska o duchowe i materialne dobro obejmuje wszystkich ludzi bez żadnej różnicy, uważam za swoją powinność przypomnienie z naciskiem niektórych obowiązków ciążących na ludziach odpowiedzialnych za los narodów. Brak świadomości tych obowiązków musi prowadzić do zachwiania międzynarodowego ładu i – raz jeszcze – do oddania człowieka władzy tylko ludzkiej. Nie da się bezkarnie lekceważyć praw, obowiązków i mechanizmów, które uczestnicy życia międzynarodowego wypracowali i na które wyrazili zgodę, bez wyrządzania szkody stosunkom między narodami, bez zagrożenia pokoju, bez doprowadzenia do tego, że ostatecznie człowiek staje się stawką w grze ambicji i interesów tych, którzy są silniejsi. Oto dlaczego pragnąłem raz jeszcze powtórzyć i dziś mówię to wobec całego Kościoła, że prawo narodów i gwarantujące to prawo instytucje stanowią niezastąpione punkty odniesienia i bronią równej godności wszystkich ludów i osób.\n5 Nade wszystko jednak przemawiałem jako pasterz Kościoła powszechnego, ujmując się za chrześcijanami, zwłaszcza – co jest zrozumiałe – za katolikami, którzy obok braci muzułmanów żyją w Libanie i dają świadectwo wierze. Nie wolno nam, drodzy bracia w biskupstwie, zapominać o więzach duchowej wspólnoty łączących nas z tymi braćmi, którzy w historii zarówno zamierzchłej, jak i niedawnej umieli potwierdzić swoje chrześcijaństwo heroicznymi nieraz ofiarami. Dziś, gdy osaczeni są przemocą oręża i słowa, cały Kościół powinien się zmobilizować w ich obronie.\nNajpierw po to, żeby mówić. Gdy informacje często są stronnicze albo powierzchowne, powinniśmy przywoływać bogate, długowieczne tradycje współpracy chrześcijan i muzułmanów w tym kraju. Chodzi tu o jedną ze znamiennych cech społeczeństwa libańskiego, które jeszcze niedawno było w tym zakresie wzorem. Lepsze poznanie się wzajemne i nawiązanie dialogu dla dobra człowieka oto niezbędne warunki wolności, pokoju i poszanowania godności osoby ludzkiej. Taki pluralizm, przyjęty i realizowany w życiu, jest podstawową wartością, która przyświecała długim dziejom Libanu. Gdyby więc ten kraj miał zniknąć z powierzchni ziemi, poniosłaby dramatyczną klęskę także sama sprawa wolności.\nNastępnie po to, żeby się modlić. My, wierzący, nie mamy innego „oręża”, jak tylko błaganie, z otchłani naszej nędzy wznoszone ku Temu, który „wezwał nas z ciemności do przedziwnego swojego światła” (1 P 2,9). W tych tragicznych chwilach, gdy część rodziny ludzkiej i chrześcijańskiej jest zagrożona, gdy jest ona wystawiona na pastwę przemocy, której nic nie może usprawiedliwić, możemy tylko wskazać Bogu na krzyk trwogi, a nieraz rozpaczy owych braci, którzy nazbyt często czują się opuszczeni, gdy nad ich krajem zawisła groźba zagłady.\n6 Przeto pragnę wezwać was, drodzy bracia – a za waszym pośrednictwem wszystkich synów Kościoła katolickiego – do uczestnictwa w dniu powszechnej modlitwy o pokój w Libanie. We Włoszech będzie on obchodzony 4 października bieżącego roku, w liturgiczną uroczystość św. Franciszka z Asyżu, świętego bezbronnego i czyniącego pokój, który nieustannie zachęca wszystkich ludzi, aby stawali się „narzędziami pokoju”, „abyśmy tam, gdzie jest nienawiść, pokój czynili”. Każdy Kościół lokalny zatroszczy się o wybranie najbardziej odpowiedniego dnia na tę wspólną modlitwę, pamiętając też o tym, iż 22 listopada jest świętem narodowym Libanu. Dzięki temu cały Kościół – jak też wszyscy, którzy zechcą się przyłączyć do tej inicjatywy – będzie Kościołem modlącym się, błagającym Ojca Niebieskiego o pokój i ocalenie Libanu. Ja sam nie przestaję polecać Panu mojej pasterskiej wizyty, którą zdecydowanie pragnę odbyć w tym kraju, o czym mówiłem 15 sierpnia bieżącego roku. Podejmując tę duchową inicjatywę, Kościół chce ukazać światu, że Liban jest czymś więcej, niż tylko jednym z krajów. Jest orędziem wolności i przykładem pluralizmu tak dla Wschodu, jak i dla Zachodu! 7 Pragnę okazać modlitewną solidarność wszystkich braci synom Kościoła katolickiego, powołanym do życia wiarą i dawania jej świadectwa w kraju wyniszczanym przez tak okrutne doświadczenia. Dla nich i z nimi nie domagamy się bynajmniej przywilejów; żądamy jedynie, aby nadal uznawano ich prawo nie tylko do wyznawania wiary według głosu własnego sumienia, lecz także do jej praktykowania i dochowania wierności własnym tradycjom kulturowym na równi z braćmi muzułmanami, bez obawy dyskryminacji lub wykluczenia z własnej ojczyzny. Niech wszyscy katolicy przyłączą się do mojej modlitwy, gdy proszę Pana, aby zmagające się stronnictwa natchnął szczerymi intencjami pokoju! Drodzy bracia w biskupstwie, waszej pasterskiej trosce powierzam przygotowanie i zorganizowanie tego wielkiego dnia modlitwy za Liban. Kościół nie pogrąży się w milczeniu. Papież i wierni będą się modlić, będą mówić i działać, aby nie podcinano korzeni życia społecznego i współpracy różnych ugrupowań w Libanie. Śmierć Libanu byłaby niewątpliwie jedną z wielkich plam na sumieniu świata. Ocalenie tego kraju to jedno z zadań najpilniejszych i najszlachetniejszych, jakie świat dzisiejszy winien podjąć.\n8 Najświętszej Pannie Maryi z Harrisy raz jeszcze zawierzamy nasze lęki i nadzieje. Niech wesprze udręczonych! Niech doda odwagi tym, którzy dla pokoju się trudzą! Niech uprasza swojego Syna, by znaleziono słuszne i sprawiedliwe rozwiązanie problemów innych ludów Bliskiego Wschodu, także dążących do życia zgodnego z ich aspiracjami.\nZapraszając was, drodzy bracia w biskupstwie, jak też wiernych powierzonych waszej duszpasterskiej opiece, na spotkanie modlitewne całej wspólnoty w intencji Libanu i wszystkich jego synów, proszę „Boga wszelkiej pociechy, który nas pociesza w każdym naszym utrapieniu, byśmy sami mogli pocieszać tych, co są w jakiejkolwiek udręce, pociechą, której doznajemy od Boga” (2 Kor 1,3-4).\nWatykan, 7 września 1989 r. Jan Paweł II, papież\nList do muzułmanów w obronie Libanu\n1 Dramat, który przeżywa naród libański skłania mnie, bym się zwrócił do was. Czynię to z ufnością, bynajmniej nie w imieniu jakiejś określonej grupy czy orientacji myślowej, lecz w imię samego Boga, którego czcimy i któremu staramy się służyć.\n2 Moje wielokrotne wezwania, kierowane do synów Kościoła katolickiego, do zwierzchników narodów, jak też do ludzi dobrej woli, są wam znane. Miały one na celu przyczynienie się, po czternastu przeszło latach krwawych walk, do ratowania Libanu, kraju, który jego mieszkańcy chcieliby widzieć wolnym, niezależnym i wiernym swojemu bogatemu dziedzictwu kulturowemu i duchowemu.\n3 Cały świat spogląda na tę pustoszoną ziemię, na której ludzkie życie zdaje się już nie mieć wartości. Ofiarami są Libańczycy, muzułmanie i chrześcijanie. Na ziemi libańskiej dzień po dniu coraz więcej przybywa ruin. Czyż ludzie wierzący, synowie miłosiernego Boga, naszego Stwórcy, naszego Przewodnika, ale także naszego Sędziego, mogą pozostać obojętni, kiedy na ich oczach umiera cały naród? 4 Miałem sposobność mówić o tym w orędziu z 15 maja br. do przywódców różnych państw i do osobistości stojących na czele organizacji międzynarodowych. Także w życiu międzynarodowym obowiązuje zasada, która dotyczy moralności indywidualnej, według której silniejszy jest zobowiązany do spieszenia z pomocą słabszemu. Jest to nakaz, od którego zwłaszcza ludzie wierzący nie mogą się uchylać. Mówiłem na ten temat 19 sierpnia 1985 roku do młodych muzułmanów, którzy mnie gościli na stadionie w Casablance: Bóg „od wszystkich ludzi żąda szacunku dla każdego człowieka i kochania go jako przyjaciela, towarzysza i brata. On zachęca do udzielania mu pomocy, kiedy jest zraniony, opuszczony, głodny i spragniony, a więc zawsze, kiedy nie wie, jak znaleźć drogę na szlakach życia”\n1 . 5 Dlatego postanowiłem zwrócić się dziś do was, wyznawcy islamu, synowie religii, w której tak dobitnie się naucza sprawiedliwości i pokoju. Przemówcie, więcej jeszcze, zjednoczcie wszystkie wasze wysiłki z dążeniami tych, którzy domagają się dla Libanu prawa do życia, i to do życia w wolności, pokoju i godności! W grę wchodzi tu obowiązek ludzkiej solidarności, jaki nakłada na każdego z was ludzkie sumienie i przynależność do wielkiej rodziny wierzących.\n6 Łatwo możecie zrozumieć, jak silnie już teraz przeżywam w duchu tę chwilę, kiedy będzie mi dana radość nawiedzenia Libanu i znalezienia się pośród wszystkich jego synów.\nZaiste, pragnę tam uczcić ziemię użyźnioną krwią tylu niewinnych ofiar i raz jeszcze powiedzieć Libańczykom, jak bardzo im ufam, jak ufam ich zdolności do wspólnego życia i do odbudowania kraju, który będzie jeszcze piękniejszy niż Liban przeszłości.\n7 Aby jednak ten cel osiągnąć, wszyscy przyjaciele Libanu, jego sąsiedzi i ci, którzy mają tam braci w wierze, muszą się zjednoczyć, aby ustał dopływ broni i by jej szczęk umilkł, by logikę walki zastąpił dynamizm dialogu i negocjacji, by wszyscy Libańczycy, wolni od jakichkolwiek okupantów, mogli wspólnie wypracować plan życia narodowego, oparty na prawie i na uznaniu uprawnionych odmienności poszczególnych grup, które składają się na społeczeństwo libańskie.\n8 W przeciwnym razie trwać będzie obecny impas, paraliżujący dialog, pogłębiający podziały i powodujący społeczne oraz gospodarcze załamanie Libanu. W takim stanie rzeczy klęskę poniosą wszyscy, nie znajdzie się żadnego rozwiązania, niczego nie będzie można rewindykować.\n9 Drodzy wyznawcy islamu, w niezbędnym dla ocalenia Libanu ruchu solidarności nie powinno zabraknąć waszych modlitw i czynów. Pamiętajcie, że zawsze możecie liczyć na współpracę chrześcijan. W wielu krajach dialog islamsko-chrześcijański umożliwił lepsze wzajemne poznanie, a niekiedy także wspólne działanie. Tak się też działo w Libanie przez wiele lat. Pozwólcie więc, że przypomnę tu zalecenie św. Pawła: „Ci, którzy wierzą w Boga, niech się starają usilnie o pełnienie dobrych czynów” (por. Tt 3,8).\n10 Oby Bóg znalazł nas, muzułmanów i chrześcijan, stojących obok siebie przy wezgłowiu naszych libańskich braci, zranionych w sercu i na ciele. Niech błogosławi zabiegom tych wszystkich, którzy pośród takiego ogromu przemocy i niedoli przez wzgląd na Niego potrafią stać się czcicielami w duchu i w prawdzie.\nw sprawie wojny w Zatoce Perskiej (1991)\nDO PREZYDENTA IRAKU SADDAMA HUSAJNA\nJestem głęboko zaniepokojony tragicznymi konsekwencjami, do jakich może doprowadzić obecna sytuacja w rejonie Zatoki Perskiej, i uważam za swój obowiązek zwrócić się do Pana, aby wyrażając uczucia milionów ludzi raz jeszcze powtórzyć to, co miałem już sposobność powiedzieć w ostatnich dniach i miesiącach. Żaden problem międzynarodowy nie może być właściwie i godnie rozwiązany przy pomocy siły zbrojnej. Doświadczenie całej ludzkości uczy, że wojna nie tylko powoduje liczne ofiary w ludziach, ale także tworzy sytuacje głęboko niesprawiedliwe, które stają się kolejną, przemożną pokusą stosowania przemocy.\nWszyscy potrafimy sobie wyobrazić, jak tragiczne konsekwencje dla tysięcy Pańskich współobywateli, dla Pana kraju i całego regionu, a może nawet dla całego świata miałby konflikt zbrojny w rejonie Zatoki Perskiej. Z głęboką ufnością błagam nieustannie Miłosiernego Boga, aby pozwolił wszystkim stronom zaangażowanym w konflikt podjąć szczery i owocny dialog i dzięki niemu uniknąć tej katastrofy. Na tę drogę będzie można wkroczyć jedynie wówczas, gdy każdy człowiek będzie się kierował szczerym pragnieniem pokoju i sprawiedliwości. Wierzę, że także Pan, Panie Prezydencie, podejmie stosowne decyzje i odważne działania, które mogą stanowić początek drogi ku prawdziwemu pokojowi. Jak już powiedziałem publicznie w ostatnią niedzielę, okazując dobrą wolę zyska Pan sobie z pewnością szacunek swego ukochanego kraju, krajów sąsiednich i całego świata. W tych dramatycznych chwilach proszę Boga, by zsyłając swoje światło i siłę pozwolił Panu wykonać wielkoduszny gest, który oddali groźbę wojny. Historia uzna wielkość tego czynu, będzie to bowiem zwycięstwo międzynarodowej sprawiedliwości i triumf pokoju, którego pragną wszyscy ludzie dobrej woli.\n15 stycznia 1991 r.\nDO PREZYDENTA USA GEORGE’A BUSHA\nUważam za swój obowiązek zwrócić się do Pana jako do przywódcy państwa, które zaangażowało się najbardziej – pod względem liczby żołnierzy i ilości sprzętu – w operację wojskową w rejonie Zatoki Perskiej. Zabierając głos w ostatnich dniach, aby wypowiedzieć myśli i obawy milionów ludzi, zwracałem uwagę na tragiczne konsekwencje konfliktu zbrojnego w tym regionie. Dziś pragnę raz jeszcze dać wyraz memu głębokiemu przekonaniu, że wojna nie może doprowadzić do właściwego rozwiązania problemów międzynarodowych, a jeśli nawet pozwoli doraźnie stawić czoło niesprawiedliwości, to jej ewentualne konsekwencje będą tragiczne i niszczycielskie. Nie możemy taić, że rezultatem użycia siły zbrojnej, a zwłaszcza nowoczesnych rodzajów broni, wykorzystujących ostatnie zdobycze techniki, będą nie tylko cierpienie i destrukcja, ale także nowe i być może jeszcze gorsze niesprawiedliwości. Jestem przekonany, Panie Prezydencie, że wraz ze swymi doradcami rozważył Pan głęboko wszystkie te elementy obecnej sytuacji i że nadal będzie się Pan usilnie starał nie podejmować nieodwołalnych decyzji, które przyniosłyby cierpienie tysiącom rodzin zarówno wśród Pańskich współobywateli, jak i licznych narodów Bliskiego Wschodu.\nW ostatnich godzinach przed upływem ultimatum, wyznaczonego przez Radę Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych, zachowuję niezłomną nadzieję, że jeszcze jest możliwe zachowanie pokoju i z żywą wiarą proszę o to Boga. Ufam, że dzięki podjętej w ostatniej chwili próbie dialogu naród Kuwejtu odzyska suwerenność, a w rejonie Zatoki Perskiej i na całym Bliskim Wschodzie zostanie przywrócony międzynarodowy porządek naprawdę godny ludzkości, stanowiący podstawę współistnienia narodów.\nProszę Boga o obfite błogosławieństwo dla Pana. Modlę się zwłaszcza o to, aby w chwili gdy spoczywa na Panu tak wielka odpowiedzialność wobec własnego kraju i wobec historii, obdarzył Pana mądrością potrzebną do podejmowania decyzji, które naprawdę będą służyły dobru Pańskich współobywateli i całej społeczności międzynarodowej.\nDO SEKRETARZA GENERALNEGO ONZ JAVIERA PEREZA DE CUELLAR’A\nWtych decydujących chwilach, gdy ludzkość śledzi z niepokojem wydarzenia w Zatoce Perskiej i stara się zapobiec wojnie, myślą towarzyszę Panu i jego przygotowaniom do misji dobrej woli z jaką udaje się Pan do Bagdadu. Błagam Boga Pokoju o błogosławieństwo dla Pana. Niech Pana prowadzi i sprawi, że pańskie wysiłki spotkają się z życzliwym odzewem.\nPragnę gorąco, by autorytet moralny organizacji, którą Pan reprezentuje, przyczynił się do ostatecznego zwycięstwa dialogu, rozumu i prawa oraz by dzięki temu udało się uniknąć decyzji o katastrofalnych i nieprzewidywalnych konsekwencjach. Niech zatryumfuje pokój, najwyższe dobro, którego tak bardzo pragną wszystkie narody ziemi! 21 marca 1991 r.\ndo wszystkich braci w biskupstwie\nw sprawie zagrożenia życia ludzkiego Czcigodny i drogi Bracie w biskupstwie!\nPodczas nadzwyczajnego Konsystorza kardynałów, który odbył się w dniach od 4 do 7 kwietnia br. w Watykanie, została przeprowadzona szeroka i pogłębiona dyskusja na te mat zagrożeń życia ludzkiego. Jej konkluzją było wyrażone jednomyślnie życzenie: kardynałowie zwrócili się do papieża z prośbą, by „uroczyście potwierdził w specjalnym dokumencie (większość kardynałów zaproponowała formę encykliki) wartość życia ludzkiego i jego nietykalność w odniesieniu do aktualnej sytuacji i zagrażających mu niebezpieczeństw”.\nDoprawdy, jeśli wyjątkowo groźne i niepokojące jest tak rozpowszechnione zjawisko eliminowania ogromnej liczby istnień ludzkich nienarodzonych lub zbliżających się do kresu życia, to równie groźny i niepokojący jest zanik wrażliwości moralnej sumień. Ustawy i przepisy państwowe nie tylko ujawniają to zaciemnienie, ale także przyczyniają się do jego spotęgowania. Istotnie, gdy parlamenty uchwalają ustawy, które uprawniają do skazywania na śmierć istot niewinnych, a państwa oddają swoje zasoby i struktury na służbę tym zbrodniom, wówczas sumienia jednostek, często słabo ukształtowane, tym łatwiej są wprowadzane w błąd. Aby przełamać to błędne koło, wydaje się obecnie naglące, jak nigdy dotąd, moralne potwierdzenie naszego wspólnego nauczania, opartego na Piśmie Świętym i Tradycji, w sprawie nietykalności niewinnego życia ludzkiego.\nJednocześnie – poprzez głoszenie tego orędzia i bogate świadectwo – Kościół pragnie wyrazić swój szacunek i miłość do człowieka. Zwraca się do serc wszystkich ludzi, tak wierzących, jak niewierzących, świadomy, że dar życia jest dobrem podstawowym, przeto wszyscy, nawet prości ludzie są w stanie zrozumieć i w pełni docenić jego znaczenie.\nW ostatniej encyklice Centesimus annus przypomniałem uznanie Kościoła dla ustroju demokratycznego, który pozwala wszystkim obywatelom uczestniczyć w życiu politycznym, ale przypomniałem także, że prawdziwa demokracja może opierać się jedynie na rzetelnym uznaniu praw każdego człowieka (por. nn. 46-47).\nPo modlitwie i rozważeniu tego przed Panem, postanowiłem skierować do Księdza Biskupa list, aby podzielić się troską dotyczącą sprawy o tak zasadniczym znaczeniu, a zwłaszcza prosić o pomoc i współpracę – w duchu kolegialności biskupiej – w podjęciu tego poważnego wyzwania, którym są aktualne zagrożenia i ataki na życie ludzkie.\nRzeczywiście, na każdym z nas, na pasterzach owczarni Chrystusowej, spoczywa poważne zadanie rozwijania w naszych diecezjach poszanowania dla życia ludzkiego.\nKorzystając z każdej sposobności do publicznych wystąpień, winniśmy w sposób szczególny czuwać nad nauczaniem w tej dziedzinie w naszych seminariach, szkołach i uniwersytetach katolickich. Winniśmy jako pasterze czuwać nad tym, aby szpitale i kliniki katolickie działały zgodnie ze swoim przeznaczeniem. W miarę naszych możliwości, winniśmy też popierać inicjatywy zmierzające do niesienia konkretnej pomocy kobietom i rodzinom znajdującym się w trudnościach oraz niesienia ulgi cierpiącym, a zwłaszcza tym, którzy stoją w obliczu śmierci.\nWinniśmy nadto pobudzać refleksję naukową, inicjatywy ustawodawcze czy polityczne, które przezwyciężają „mentalność” przeciwną życiu.\nPoprzez wspólne działanie wszystkich biskupów i w konsekwencji odnowiony zapał duszpasterski, Kościół – głosząc cywilizację prawdy i miłości – pragnie przyczynić się do coraz szerszego i gruntowniejszego rozwoju „kultury życia”, która jest podstawowym warunkiem humanizacji naszego społeczeństwa.\ndo katolickich biskupów Chorwacji\nw sprawie wojny na Bałkanach\numiłowanego Kościoła w Chorwacji!\nJuż od kilku miesięcy tragiczna i wciąż rozszerzająca się wojna wykrwawia znaczną część waszej Ojczyzny. W swoich listach dzielicie się ze mną niepokojem o los wiernych i przemawiacie jako wyraziciele cierpień waszego ludu. Mówicie mi o wielu zabitych, o rannych i o niezliczonych uchodźcach, którzy ogarnięci lękiem opuszczają własne domy.\nPiszecie o zniszczonych budynkach mieszkalnych, szpitalach, szkołach, zakładach przemysłowych i o wielu kościołach, z których część stanowi skarb o bezcennej wartości artystycznej dla całej ludzkości.\nDoniesienia te głęboko mnie zasmucają i sprawiają, że czuję się jeszcze bliższy każdemu z was i waszym umiłowanym rodakom. Chcę wam powiedzieć, a za waszym pośrednictwem każdemu z waszych wiernych, że co dzień wspominam was w modlitwie.\nJakże bym pragnął, aby to moje słowo mogło przynieść choć trochę ulgi w niezliczonych cierpieniach.\nW obliczu tak wielkiego bólu i tylu nieszczęść, jako pasterz odpowiedzialny za Kościół na całym świecie czułem się zobowiązany wielokrotnie stwierdzić publicznie, iż ta wojna nie może rozwiązać żadnego problemu, a sieje jedynie zniszczenie i śmierć, rozniecając nienawiść i ducha zemsty. Pozostaną po niej głębokie rany w sercu wielu rodzin i w sercach waszych miast i wsi.\nW modlitwie nieustannie błagam Boga o dar pokoju dla narodu chorwackiego, dla narodu serbskiego i dla wszystkich narodów jugosłowiańskich, które są wezwane, by żyć obok siebie na tym samym, niewielkim obszarze Europy. Modlę się z nieugiętą nadzieją, że nad siłą zbrojną ostatecznie przeważy rozsądek, prawo i sprawiedliwość.\nGorącym pragnieniem mieszkańców Europy i całego świata jest dzisiaj takie ułożenie współżycia między narodami, by było ono oparte na wzajemnym poszanowaniu praw i słusznych aspiracji. Nie można już dziś tolerować dominacji jednego narodu nad drugim ani też narodu nad mniejszością innej narodowości. Prawa, zarówno narodów jak i mniejszości narodowych, muszą być dziś uznawane, szanowane i zagwarantowane. Nie można dziś zmieniać granic między państwami przy użyciu siły.\nZasady te, głęboko ludzkie i chrześcijańskie, zostały uroczyście potwierdzone przez dokumenty międzynarodowe, które winny stanowić regułę postępowania dla wszystkich rządzących.\nWydaje się, że obecna trudna sytuacja wymaga od was, pasterzy Kościoła Chrystusowego, którym powierzono przede wszystkim zadania duchowe, byście propagowali te zasady współistnienia społecznego w waszych diecezjach. Wiem, że gorąco pragniecie pokoju dla swoich wiernych. Aby zatem skutecznie przyczynić się do zbudowania trwałego pokoju, nawet w tak trudnej chwili, bądźcie niestrudzonymi głosicielami przebaczenia i pojednania. Starajcie się wychowywać wiernych do miłości, której pragnął i którą obdarzył nas Chrystus, do tej miłości, która „cierpliwa jest, łaskawa jest, (...) wszystko znosi, wszystkiemu wierzy, we wszystkim pokłada nadzieję, wszystko przetrzyma” (1 Kor 13,4-8).\nDostrzegam wielkie znaczenie waszych spotkań z patriarchą i z przedstawicielami hierarchii serbskiego Kościoła prawosławnego, oraz wspólnie zajętego stanowiska na rzecz pokoju i przeciw wojnie. Także w tych dramatycznych chwilach rozwijajcie niestrudzenie dialog z waszymi braćmi prawosławnymi. Czyńcie to w duchu wzajemnego przebaczenia, starając się przezwyciężyć negatywny wpływ przeszłości i kładąc fundamenty pod lepsze jutro waszych narodów w poszanowaniu zasad sprawiedliwości, wolności i godności każdego. Współpracujcie nadal z pasterzami Kościoła prawosławnego w niesieniu pomocy ofiarom konfliktu i uchodźcom. Niech wasza miłość nie zna granic i niech zniszczy jakąkolwiek oznakę niechęci czy nieufności wśród wiernych. Jedynie to pozwoli wam mieć nadzieję na prawdziwie pokojową przyszłość waszej Ojczyzny, gdzie każda osoba – narodowości chorwackiej, serbskiej czy też innej – będzie się czuła szanowana i bezpieczna.\nŚledząc inne inicjatywy rozwiązania jugosłowiańskiego kryzysu, Stolica Apostolska ze swej strony nie zaprzestaje wspierać – przy pomocy właściwych sobie środków i metod – wszystkich wysiłków mających na celu ostateczne przerwanie działań wojennych. W szczególności popiera konferencję pokojową w Hadze i dokłada starań, aby doszło do międzynarodowego porozumienia w sprawie uznania niepodległości Słowenii i Chorwacji oraz innych republik, które by się o nią ubiegały, zgodnie z zasadami Aktu Końcowego podpisanego w Helsinkach przez państwa uczestniczące w Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie.\nDrodzy bracia w biskupstwie, w tej tragicznej godzinie wzywam was, byście trwali niezachwianie w wierze i pełni nadziei nie ustawali w modlitwie. Cały Kościół modli się z wami i za was. Wszyscy razem zwracamy się do Maryi, Królowej Pokoju, aby wyprosiła pokój dla wszystkich ludów Jugosławii i aby nauczyła wszystkich żyć w duchu wzajemnego szacunku.\nZ takimi uczuciami błagam o błogosławieństwo Boga Wszechmogącego dla was i waszych wiernych.\nWatykan, 10 października 1991 r.\nList DESIDERO RIPRENDERE do patriarchy Kościoła prawosławnego w Serbii\nW tej dramatycznej dla wszystkich narodów Jugosławii godzinie pragnę ponownie zwrócić się do Waszej Świątobliwości, by osobiście wyrazić swe głębokie i szczere współczucie z cierpieniem tak wielu serbskich rodzin prawosławnych. Uważam zarazem za swój obowiązek podjęcie wszelkich możliwych działań, by przyczynić się do przywrócenia pokoju tam, gdzie został on zburzony przez krwawą i niszczycielską wojnę.\nJestem przekonany, że Wasza Świątobliwość kieruje się tym samym gorącym pragnieniem i pragnę zapewnić, że w pełni doceniam apele o pokój, jakie wraz z Jego Eminencją kard. Kuhariciem skierowaliście do wiernych obu Kościołów na zakończenie spotkań ekumenicznych w maju i sierpniu tego roku.\nZe swej strony pamiętam zawsze w modlitwie i w moich wypowiedziach o dramacie ludności zarówno chorwackiej jak i serbskiej, uwikłanych w wojnę, która sieje śmierć i zniszczenie, a nie przyniesie żadnego rzeczywistego rozwiązania istniejących problemów.\nCierpienie każdej istoty ludzkiej, należącej do jakiejkolwiek społeczności religijnej, rani moje serce i – jestem pewien – także serce Waszej Świątobliwości.\nZbieg okoliczności, będący dziedzictwem historii sprawił, że trwający konflikt rozgrywa się pomiędzy dwoma narodami, z których jeden należy w znacznej większości do Kościoła katolickiego, a drugi do serbskiego Kościoła prawosławnego. Dobrze jednak wiemy, że przyczyna tej wojny nie jest natury religijnej, lecz politycznej. Niestety, ciężar wiekowej spuścizny pozostawia ślady w duszach zarówno jednych, jak i drugich i sprawia, że wyjście z istniejących trudności staje się jeszcze bardziej skomplikowane. By jednak budować pokojową przyszłość, trzeba odważnie uwolnić się z pęt przeszłości i szukać odpowiedzi na dzisiejsze problemy zgodnie z prawem i sprawiedliwością, w duchu miłości.\nStolica Apostolska, głęboko zaniepokojona poważnymi konsekwencjami toczącej się wojny, stara się za pomocą wszelkich dostępnych jej środków doprowadzić do przerwania działań wojennych i do rozwiązania kryzysu na drodze negocjacji. Dlatego popiera wysiłki społeczności międzynarodowej, a w szczególności konferencji pokojowej w Hadze, zwołanej, aby pomóc stronom konfliktu w osiągnięciu porozumienia na gruncie zasad sformułowanych w Akcie Końcowym helsińskiej Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie. Zasady te to m.in.: uznanie prawa narodów do samostanowienia, uznanie praw mniejszości narodowych, niedopuszczalność prób zmian istniejących granic przy użyciu siły.\nW tym trudnym i mozolnym dążeniu wszystkich narodów Jugosławii do pokoju, wspólna wiara w Boga Ojca, Syna i Ducha Świętego powinna odegrać pozytywną rolę, przyczyniając się przede wszystkim do przywrócenia pokoju serc.\nDlatego właśnie zwróciłem się z nowym apelem do katolickich biskupów Chorwacji, aby w duchu wzajemnego przebaczenia niestrudzenie kontynuowali dialog ze swymi prawosławnymi braćmi, przezwyciężając negatywny wpływ przeszłości i kładąc fundamenty pod lepsze jutro swego narodu, w poszanowaniu zasad sprawiedliwości, wolności i godności każdego narodu.\nJestem przekonany, że Wasza Świątobliwość podziela te pragnienia i zechce wraz ze Świętym Synodem i biskupami wzbudzać je także wśród duchowieństwa i wiernych Kościoła prawosławnego.\nZwracam się z tym apelem do Waszej Świątobliwości przez wzgląd na wspólną wiarę i wspólne dążenie do tego, by spełniło się gorące pragnienie Chrystusa, wypowiedziane w Wieczerniku: „aby wszyscy stanowili jedno!” (J 17,21).\nWasza Świątobliwość, jestem przekonany, że wszyscy chrześcijanie, a szczególnie ci, którzy zajmują odpowiedzialne stanowiska, mają obowiązek uczynić, co tylko jest możliwe, aby przyczynić się do zaprowadzenia pokoju między narodami, które będą musiały żyć obok siebie na tym samym terytorium. Historia nas osądzi z tego, co dziś uczynimy i czego nie uczynimy, by zatrzymać bratobójczą wojnę i położyć fundamenty pod lepszą przyszłość ziemi jugosłowiańskiej, w której każdy naród i każdy człowiek będzie mógł czuć się szanowany i bezpieczny.\nNiech Pan swoją łaską umocni te nasze starania i uczyni je owocnymi. Niech Duch Święty natchnie wszystkich miłosierdziem i wolą pojednania, aby umieli rozpoznać w sobie braci, dzieci tego samego, jednego Ojca. Niech Matka Boska uleczy rany wszystkich swoich dzieci i wybłaga dla nich dar pokoju.\nZ wyrazami głębokiej wspólnoty w Panu.\nWatykan, 11 października 1991 r.


ParkyPat FOTOGRAFIA I PROJEKTOWANIE |Folder WIOREK - wędliny, szynki, kiełbasy - ParkyPat\nFolder WIOREK – wędliny, szynki, kiełbasy\n11\tpaź Author: admin Comments: 0 In: PROJEKTY GRAFICZNE Tags: projektowanie katalogów\nAuthor: admin In: PROJEKTY GRAFICZNE Comments: No Comments\nProjektowanie katalogów reklamowych, folderów, broszur dla producentów wędlin.\nTworzenie projektów folderów oraz broszur reklamowych\nFoldery reklamowe to sprawdzone narzędzie marketingowe. Nasze zadanie polegało na zaprojektowaniu, składzie i przygotowaniu do druku folderu z ofertą produktów dla firmy WIOREK. Projektujemy broszury reklamowe, kilkustronicowe foldery reklamowe jak i wielostronicowe foldery reklamowe. Ponadto folderze użyte zostały zdjęcia wizerunkowe i produktowe wykonane przez naszą agencję.


Z kapucynem o. Piotrem Jordanem Śliwińskim, założycielem Szkoły dla Spowiedników, rozmawia Marcin Jakimowicz.\nSpowiednicy wysoko wykwalifikowani\nW siedzibie Penitencjarii Apostolskiej w Rzymie rozpoczął się doroczny kurs spowiedniczy dla młodych kapłanów. Organizowany już po raz dwudziesty cykl formacyjny dotyczy tzw. forum internum, czyli spraw związanych z sumieniem penitenta.\nNiebawem Noc Konfesjonałów\nDruga Noc Konfesjonałów odbędzie się w Wielkim Tygodniu w świątyniach Szczecina i Pomorza Zachodniego. Noc spowiedzi rozpocznie się o godzinie 21.37 w Wielki Czwartek. Potrwa do ranka w Wielki Piątek.\nW noc z Wielkiego Czwartku na Wielki Piątek w Szczecinie rozpocznie się akcja duszpasterska pod nazwą „Noc Konfesjonałów 2011”. W kilkunastu kościołach księża będą spowiadać również w nocy, a w szczecińskiej katedrze także w języku niemieckim, angielskim, włoskim i hiszpańskim.\nW parlamencie Ukrainy trwają prace nad wprowadzeniem ustawowego zakazu przesłuchiwania księży co do wiadomości uzyskanych przez nich podczas spowiedzi.


Rosnąca popularność makijażu permanentnego w Warszawie - Kardiolog\nRosnąca popularność makijażu permanentnego w Warszawie\n18 listopada 2021 24 listopada 2021 Kardiolog Warszawa\nJuż od jakiegoś czasu można zauważyć, że coraz więcej mieszkanek Warszawy decyduje się na makijaż permanentny. Czym jest to spowodowane? Dlaczego makijaż permanentny jest tak chętnie wybierany? Tego dowiesz się z poniższego tekstu, więc koniecznie zapoznaj się z jego treścią!\nZanim przejdziemy do sedna sprawy, warto ustalić, o czym dokładnie mowa. Czym jest makijaż permanentny? Co skrywa się pod jego nazwą? Makijaż permanentny to tak naprawdę prosty zabieg kosmetyczny, który polega na wprowadzeniu pigmentu pod skórę. Wszystko po to, by podkreślić usta, brwi, czy nawet oczy. Co ważne, makijaż permanentny warszawa to rodzaj trwałego makijażu, a to oznacza, że raz wykonany zachowuje swój wygląd na bardzo długi czas. Co więcej, nie da się go zmyć tradycyjnymi kosmetykami do demakijażu, więc każda kobieta, która się na niego zdecyduje, może być pewna, że będzie się nienagannie prezentować przez wiele długich miesięcy.\nMakijaż permanentny a jego popularność w Warszawie\nRosnąca popularność makijaży permanentnego w Warszawie to zasługa wielu czynników, ale najważniejszy to oczywiście trwałość. Jak już było wspomniane, mamy do czynienia z rodzajem trwałego makijażu, który utrzymuje się na danej partii twarzy przez bardzo długi czas. Jeśli w takim kobiety się na niego decydują, to mają pewność, że przez kilkanaście miesięcy nie będą musiały używać kosmetyków.\nNie bez znaczenia pozostaje również to, że makijaż permanentny to oszczędność czasu. Jeśli zdecydujemy się na pełny makijaż, a więc na makijaż oczu, ust i brwi, to pozostanie nam tylko nałożyć podkład i puder, a także cień do powiek i tusz. Poranny make up przebiegnie o wiele sprawniej, podobnie zresztą jak i wieczorny demakijaż. Do tego nie trzeba będzie go poprawiać w ciągu dnia, ponieważ zawsze będzie się pięknie prezentować.\nNa koniec warto też wspomnieć, że mamy do czynienia z zabiegiem kosmetycznym, który wykonuje profesjonalna linergistka. Jeśli w takim razie się do niej zgłaszamy, to mamy pewność, że wszystko przebiegnie sprawnie, a efekty będą zadowalające.\n← Kwalifikowana Pierwsza Pomoc czynności niezbędne w ratowaniu życia\nInterpretacja wyników badań prób wątrobowych →


Włamywał się i kradł markowe rowery. Były warte prawie 40 tys. zł - Polsat News\nWłamywał się i kradł markowe rowery. Były warte prawie 40 tys. zł\n09.07.2018, 20:26 Polska\nPolicja zatrzymała 37-letniego złodzieja rowerów - od maja do czerwca mieszkaniec Sądecczyzny ukradł 26 pojazdów o łącznej wartości prawie 40 tys. zł. Większość kradzieży rowerów - jak informuje policja - spowodowana jest niewłaściwym zabezpieczaniem jednośladu.\n"Sezon rowerowy rozpoczęli nie tylko amatorzy jazdy na jednośladach, ale również złodzieje. Rekordzista tego lata (od początku maja do końca czerwca) ukradł 26 rowerów o łącznej wartości prawie 40 tys. zł, a jego konkubina pomagała mu w ukrywaniu łupów" - czytamy w poniedziałkowym komunikacie prasowym przysłanym przez rzecznika małopolskiej policji Sebastiana Glenia.\nKasetka z ponad 6,6 tys. zł\nNumer seryjny w karcie gwarancyjnej


Poland Gravel Race 2021 – waldek mis .pl\n26/08/2021 Autor waldek 2\nNa zawody PGR zapisałem się dawno temu po namowie przez Marka, a ja sam namówiłem Grzesia na trzydniową wycieczkę przez Bieszczady, Beskid Niski aż po Tatry. Taki właśnie był plan, podzielić trasę na trzy dni i zrobić sobie jak to mówią moje dzieci epicką imprezę. PGR to ultramaraton rowerowy z Przemyśla do Bukowiny Tatrzańskiej poprowadzony tak, że na trasie liczącej 550 km zbiera się ponad 10 tyś metrów pod górę w pionie. Impreza na samych wykresach i po samych liczbach robi wrażenie. Obejrzenie relacji filmowych na YT z poprzedniego roku tylko upewniło mnie, że będzie to bardzo ciekawa i wymagająca przygoda.\nNiestety kilka miesięcy po zapisach okazało się, że pojadę na imprezę sam. Taka postać rzeczy zmieniła moje podejście do samego startu. Postanowiłem, że imprezę potraktuję “na sportowo”, czyli pojadę najszybciej jak się da. Celowałem w okolice 60 godzin (przy 80 godzinach limitu) – innymi słowy w sobotę miałem być na mecie.\nTak też zaplanowałem sobie logistykę – przyjazd we wtorek na start, do Przemyśla. Tutaj miałem zostawić rower i rzeczy potrzebne na start, a następnego dnia odstawić auto na metę (do Bukowiny Tatrzańskiej) i wrócić do Przemyśla transportem publicznym.\nW międzyczasie odezwał się do mnie Artur i Agata, którzy chcieli zabrać się ze mną z Trójmiasta. Agata finalnie dotarła na start własnym transportem, a ja z Arturem pojechaliśmy razem.\nPodróż we wtorek minęła sprawnie i dojechaliśmy wieczorem do Przemyśla, gdzie dane nam było obejrzeć zmagania kolarskie Tour de Pologne, taka atrakcja.\nObejrzałem prognozy pogody na najbliższe dni i przygotowałem sobie niezbędne rzeczy na start, a pozostałe, które nadmiarowo przywiozłem ze sobą spakowałem w torbę, wsadziłem do bagażnika auta. W środę o 6:00 ruszyłem samochodem na metę, czekała mnie ponad 400 km trasa i powrót przez Kraków do Przemyśla. Szacowałem ze będę z powrotem około 16:00. Cała podróż trwała o wiele dłużej niż planowałem i finalnie ląduję w Przemyślu po 20:00 – a i tak miałem ogromne szczęście bo załapałem się w Krakowie na spóźniony pociąg o 15:00. Następny miał być za godzinę ale w tym czasie już był opóźniony o 1,5 godziny….\nTak wiec po dwóch dniach podróżowania ląduje w hotelu, aby strzelić kimę w zbyt krótkim i trzeszczącym łóżku.\nStart mialem wyznaczony na 7:55 (starty falowe w małych grupach), ale wyruszam z hotelu nieco wcześniej, głównie dlatego, że nie miałem nic do jedzenia na rano. Z samego rana spotkała mnie niemiła niespodzianka, która początkowo przyprawiła mnie o mikrozawał serca – w rzeczach przygotowanych na start brakowało… spodenek kolarskich z pampersem.\nChwilowa panika która mnie ogarnęła została przygaszona wewnętrznym głosem wołającym o spokój i racjonalne myślenie. Byłem bez szans, żeby nabyć jakiekolwiek spodenki o 7:00 w Przemyślu, a na dalszej trasie z pewnością nie byłoby łatwiej. Co ma być to będzie, wskoczyłem w bawełniane gacie i bawełniane cywilne spodenki i postanowiłem jakoś sobie z tym poradzić. Na szczęście na koniec pierwszego dnia zawodów, w Cisnej był czynny sklep gdzie nabyłem na zmianę bokserki z delikatniejszymi szwami które nie ciorały mi tak tyłka.\nO samym wyścigu i przygodach można by napisać wiele. Piękne widoki, strasznie szybkie zjazdy i ciągnące się w nieskończoność podjazdy umilały podróż i pierwszy dzień zleciał mi jak z bicza. Na koniec dnia w Cisnej spotykam Artura i postanawiamy jechać wspólnie w nocy aż do Dukli, gdzie była szansa na uzupełnienie zapasów po całej nocy. A w nocy moc wrażeń, wiele spotkanych osób, które jak my postanowiły jechać w nocy lub tylko przez pierwsze godziny ciemności, aby potem zatrzymać się gdzieś i szukać noclegu.\nŚwit zastaje nas w Dukli, gdzie odbijamy nieco z trasy na wspomnianą stację paliw. Gorąca herbata i hotdogi stawiają nas trochę w pionie po zimnej nocy. W Magurskim Parku Narodowym Artur postanawia jechać dalej swoim tempem, bo moje mocno spadło. Od tego czasu jadę sam ze swoimi myślami, jestem już za połową trasy a bardzo ambitny scenariusz złamania 48 godzin jest cały czas w realnym zasięgu.\nZ drugiego dnia najbardziej zapamiętałem asfalty Beskidu Niskiego oraz żar jaki lał się z nieba. Zrobiło się też nieco bardziej cywilizowanie, coraz częściej bywały sklepy, wiec można było na bieżąco się zaopatrywać. Plan o poranku był taki, aby podzielić pozostałe 240 km na dwie części i do końca dnia przejechać kolejne 120. A jeśli się da to więcej. Potem nagle wjechałem do Krynicy Zdrój, gdzie zrobiłem sobie dłuższą przerwę i zjadłem normalny obiad, bez pośpiechu. Trochę mi to naładowało akumulatory i ruszyłem dalej.\nW Rytrze przyszedł kryzys. Była już wczesno wieczorna godzina i po raz pierwszy pomyślałem o tym, aby się zatrzymać i położyć się spać. Rozważałem nawet kwaterę (bo do spania miałem tylko bivibag i dmuchany materac). Skontaktowałem się z Arturem, który napisał mi, że będzie jechał aż do mety bez postoju. Podjazd za Rytrem na przełęcz za którą znajdowała się Szczawnica to był jakiś dramat. Ten podjazd / podejście wydawał się nie mieć końca. Na szczycie zastaje mnie ciemna noc, postanawiam zjechać w dół do Szczawnicy i tam poszukać dogodnego miejsca do spania, np jakiejś wiaty przystankowej.\nNiestety w Szczawnicy tłumy ludzi i nie było szans na spokojną wiatę, jadę dalej coraz bardziej zmęczony. W okolicach 23:00 rozkładam się na polance do spania, niestety jakieś psy mnie usłyszały i po kilku chwilach cała wioska szczekała. Postanawiam pojechać kawałek dalej w poszukiwaniu spokojnego miejsca. W dolinkach zalegała mgła i ziąb, wiec szukam czegoś na wzniesieniach. Trafia się po jakimś czasie łąka, na której postanawiam się rozłożyć. Niestety po kilku minutach podjeżdża jakiś samochód i jakaś para z zainteresowaniem przygląda się co robię. Znów zwijam bivy i ruszam dalej. Na kolejnym wzniesieniu zatrzymuje tuż przy drodze, stawiam rower i kładę się na trawie. Jest północ, śpię przez półtorej godziny, co chwile budzony przez szum kół innych zawodników przejeżdzających obok. Budzę się zmarznięty, do mety lekko ponad 50 km wiec szkoda mi czasu, jest 1:30 w nocy. Ruszam dalej.\nŚcieżka rowerowa nad jeziorem Czorsztyńskim poprawia mi humor, bo kilometry uciekają szybko a trasa przyjemna… Ale im bliżej mety tym większe schody, a raczej podjazdy. Przed sama metę trzykrotnie trzeba się jeszcze wspinać…\nNa metę przyjeżdżam około 5:00. Nie wiem tak naprawdę, która to była godzina, ale juz było widno. Wiem tylko, że najbardziej ambitny plan został zrealizowany i złamałem 48 godzin.\nNa mecie byłem po 45 godzinach i 45 minutach od startu. Na 42 pozycji na 293 które wystartowały. Ponad 50 osób nie dojechało do mety.\nRower generalnie wytrzymał. Tylna opona poszła po zawodach na śmietnik, bo na tych kamlotach straciła bieżnik. Tylne klocki skończyły się przed Rytrem i końcówkę jechałem na przednim :)\nHałasująca piasta, która zaczęła dawać oznaki juz w Bieszczadach też została wymieniona. Kulki łożysk zmieniły się w sześciany i zmasakrowały bieżnie na konusach. Łańcuch i kaseta jeszcze żyją.\nNa koniec kilka słów od siebie. Czy się podobało ? Ależ tak, bardzo ! Po czasie żałuje jedynie, że nie było możliwości obejrzenia całości trasy. No ale albo się jedzie w nocy, albo się śpi. Może tak właśnie miało być ? Żeby była motywacja do ponownego przejechania tej trasy ? Kto wie, kto wie….\nTagibeskid niski bieszcady bukowina tatrzańska głodówka pgr poland gravel race polandgravelrace przemyśl rower Tatry trip wyrypa\nPoprzedni wpisPoprzedni Szlakiem Kręgów Kamiennych\nNastępny wpisNastępny Bory Tucholskie\n2 komentarze do “Poland Gravel Race 2021”\n09/01/2022 o 13:42\nŚwietna relacja i świetny opis! Gratuluję wyniku!\nSzykuję się do tegorocznej edycji i planuję podobną logistykę – samochodem do Przemyśla, odstawienie samochodu w Bukowinie i powrót transportem publicznym. Widzę jednak, że to może być całkiem dużym wyzwaniem – jakieś porady?\n09/01/2022 o 18:11\nCała wyprawa Przemyśl-Bukownina-Zakopane-Kraków-Przemyśl zajęła mi od 6:00 do 21:00. Najlepiej mieć kierowcę, który zrobi to za Ciebie i poczeka w Bukownie, albo zrobić to o jeden dzień wcześniej, żeby przed samym startem mieć czas na odpoczynek, a nie spędzać go w podróży. (Ja przez to dwa dni bylem w podrózy – pierwszego dnia Gdańsk -Przemyśl, a drugiego dnia start-meta-start)\nWiem, że część ludzi po wyścigu jechała rowerami do Nowego Targu (ponoć większość trasy z górki), a tam pakowała się w pociąg z rowerem do Krakowa, moze to jest jakas opcja warta rozważenia…


Skończyłaś już 30 wiosen, a ciągle nie posiadasz dziecka. Nie załamuj rąk, jeśli w dalszym ciągu chciałabyś je mieć, a w dalszym ciągu nie posiadasz nawet materiału na potencjalnego ojca. Wciąż nie jest za późno, a ciąża w wieku trzydziestu lat to nic przerażającego. Powoli i bez pośpiechu poszukaj odpowiedniego mężczyznę, a ciąża i poród mając trzydzieści kilka lat to ciągle nic okropnego. Bywają w życiu gorsze rzeczy.Jesteś wciąż w dobrym wieku na dziecko. Jeśli tylko w okresie ciąży będziesz z dystansem podchodzić do pracy, bo twoje ciało będzie męczyło się w owym czasie łatwiej niźli do tej pory, spokojnie ...\nZaręczyny to jeden z bardzo starych, ale równocześnie stale aktualnych zwyczajów i tradycji związanych ze ślubem. Trudno dotrzeć do genezy jego powstania gdyż w takiej czy innej formie, jest obecny chyba od zawsze. Symbolem tego wydarzenia jest pierścionek będący oznaką oddania do partnera. Często dzieje się tak, że jest to pokoleniowa pamiątka przekazywana przy okazji zaręczyn przez matkę, synowi, jednak coraz częściej młodzi wybierają pierścionek zaręczynowy razem u jubilera, traktując zaręczyny i wręczenie pierścionka jako coś, co po prostu powinno się stać przed ślubem, a to chyba nie jest dobre, gdyż ten specyficzny nastrój, to kupowanie pierścionka w tajemnicy przed ...\nWiele agencji posiada w swojej ofercie ubezpieczenia komunikacyjne. Są wśród nich takie firmy, jak PZU, Commercial Union, Link4, Axa, Liberty Direct czy Hestia. Wybór odpowiedniej polisy Autocasco jest znacznie bardziej skomplikowany aniżeli w przypadku OC. Wyboru musimy dokonać świadomie, tak aby cena którą zapłacimy zapewnić nam mogła ochronę której pragniemy. Na stronach internetowych pojawia się informacja Commercial Union W przypadku ubezpieczenia samochodu czyli mowa o Zielonej Karcie, jeszcze w Polsce dobrze spytać o wypadkowy formularz czyli European Accident Statement. Formularz ten upraszcza bardzo wszelkie formalności, gdy dojdzie do nieszczęścia.Wszyscy posiadacze aut najbardziej zainteresowani są oczywiście ubezpieczeniem autocasco, czyli ubezpieczenie ...\nZawierając polisę AC koniecznie trzeba zasięgnąć u ubezpieczyciela informacji, jakie czynniki sprawiają, że narażeni będziemy na odmowę wypłaty odszkodowania. Głównymi wyłączeniami są z reguły: zamierzone spowodowanie szkody, prowadzenie auta pod wpływem alkoholu bądź prowadzenie samochodu niesprawnego technicznie.Trudno polecić konkretne towarzystwo zajmujące się ubezpieczeniami, z powodu tego, że wszystkie one kuszą klientów systemem zniżek i ulg, zachęcają dużą ilością przeróżnych polis. Na co dzień widzimy bardzo dużo reklam w mediach. Gdy decydujemy się podpisać umowę z jedną firmą ubezpieczeniową zawsze trzeba zapoznać się dokładnie z proponowanymi przez nią warunkami. Mowa tu głównie o agencjach mniej znanych, proponujących nam niezwykle kuszące oferty.Sporo ...\nJuż od pewnego czasu politycy zamierzają wprowadzić obniżenie kosztów dostępu do Internetu. Przewodniczący senackiej Komisji Gospodarki Narodowej Tomasz Misiak, na 18 Forum Ekonomicznym w Krynicy ogłosił, iż powstaje plan ustawy, który zagwarantuje odpisanie od podatków wszystkich kosztów dostępu do Internetu przez osoby prywatne.Senator powiedział, że już teraz koszty Internetu są odpisywane od podatku tylko w małej części, a pełne odpisy to dla budżetu Polski ...\nNiezbędne informacje dla osób lubiących pospać.\nMoże być on zapełniony sprężonym powietrzem mamy wtedy do czynienia z materacem turystycznym lub wodą &Wydaje się to nie możliwe ale połowę życia po prostu przesypiamy. Jest to podstawa naszego samopoczucia i witalności. W im doskonalszy materac wyposażone jest nasze posłanie tym lepszy będzie nasz wypoczynek. albowiem o tym jak wygodne będzie nasze łóżko stanowi właśnie on, nie to jak wygląda i z czego jest stworzony. To na niego w dużej mierze winniśmy zwracać uwagę przy zakupie łóżka do naszej alkowy.Dla każdego z nas przy selekcji jakiegoś produktu priorytetowa jest wartość - tak było jeszcze pare lat wcześniej. Dziś Polacy ...\nugamela, gra online, czy warto ?\nNasza ekipa cały czas pracuje pełną parą żeby zapewnić najlepszą grywalność graczom. Zapraszamy serdecznie do gry, na pewno będziecie bardzo zadowoleni.Ugamela umieszczona jest na szybkim serwerze hostingowym, więc nie powinno być większych problemów związanych z opóźnieniami. W ugameli DGE dość sporo zostało odbugowane, nad każdym bugiem znalezionym przez graczy pracujemy praktycznie od momentu jego wykrycia, gra została w większości przełożona na język polski z języka francuskiego.Duality GE - To internetowa gra typu via, oparta na silniku Ugamela. Rozgrywający rejestrując się do gry będzie miał okazje zmierzyć się w wirtualnych rozgrywkach z innymi graczami. Duality Gold Edition jest wirtualnym symulatorem bitew ...\nlokalną małym i średnim przedsiębiorstwom. Zwrot z inwestycji się zwiększał tak jak i dostępność do tej formy reklamy. Taka forma reklamy jest podstawą nowoczesnego kapitalizmu, pozwala bowiem każdemu z dobrym pomysłem, produktem bądź usługą na dotarcie największej grupy odbiorów. Metody reklamy tradycyjnie używane w radiu, gazetach lub telewizji wypierane są przez bardziej dostępne formy internetowe. Aktualnie najszybciej rozwijającą się forma reklamy Dostępność powyższych reklam wzrosła głównie ze względu na łatwość implementacji i śledzenia wyników takich działań. Możliwość przeprowadzania szczegółowych analiz serwisu www jest już standardowym działaniem dla zbadania ROI &w internecie jest tak zwany Search Engine Marketing czyli reklama w ...\nPomyśleć można, iż taki dom drewniany z bali , jest słabo docieplonym domkiem, niezbyt bezpiecznym, jest to jednak omylne gdyż łatwo się je ogrzewa, cały dom szybko się nagrzewa, a masywne i grube bale są bardziej bezpieczne niż ściany chociażby w bloku, czy karton gipsowe w garażu. Dom drewniany wykonany z bali nie nadaje się jednak do mieszkania w nim cały rok, ale można spróbować i wstawić meble.. Nie byłoby to szaleństwem gdyby ktoś spróbował zamieszkać w takim domku na stałe.Byłoby cudownie gdyby można było po pracy zrelaksować się po dniu ciężkim w gronie rodzinnym, lub z dala od ludzi, ...\nstrona 23 z 279\nilość zapytań sql: 4, czas generowania skryptu 1.170 sek.


pokrycia-dachowe.net - galeria - obraz POK#WN-5141-PIC-154\nDzięki uprzejmości architektów Schmidt Hammer Lassen, Henning Larsen Architects, ADEPT Otwarcie jutro, 17 stycznia, w Duńskim Centrum Architektury (DAC) w Kopenhadze, Dania, w dialogu ze światem. Wystawa, która potrwa do 10 marca, pokaże, jak architekci dziś wykraczają poza estetykę podczas projektowania budynków. architekci schmidt hammer lassen wraz z Henning Larsen Architects i...\nMETODY TUNELOWE BUDOWY KANAŁÓW MIEJSKICH Metody tunelowe budowy kanałów miejskich znane były od dawna, prawie od początku budowy kanalizacji i wodociągów w miastach. Mają one wiele zalet w stosunku do robót wykonywanych w wykopach otwartych; nie naruszają nawierzchni ulicy i nie powodują tamowania ruchu ulicznego podczas budowy, ilość robót ziemnych jest tu poważnie mn...\nDla ich najnowszej PRAXIS, Eleven Architects / Twelve Conversations, redaktorzy odeszli od zorganizowania problemu wokół jednego tematu, zamiast tego skupili się na różnych aspektach architektonicznych. Rezultatem jest dość spójna lektura, ponieważ różne pomysły są połączone w ciągłą rozmowę. Kwestia wciąż podkreśla wspaniałe projekty z udziałem znanych architektów, ...\nNowojorski architekt Thomas Phifer opublikował niedawno swoją pierwszą monografię i udostępnił nam tę publikację. Praca pasuje do naszego postrzegania architektury Phifera. elegancki i dziewiczy. ponieważ strony pełne są ekscytujących fotografii, uchwycenie istoty budynków w ich naturalnym kontekście. Jak Phifer podzielił się z nami, kiedy z nim rozmawialiśmy: Naprawdę...


Czy pompony na czapkach są hitem, czy kitem? Dlaczego?\nJesteś tutaj: StartStart / Blog / Czapki z pomponami - hit czy kit?\nCzapka z pomponem – inwestycja na lata?\nZakup czapki z pomponem wcale nie musi być wydatkiem na jedną zimę. Jeśli zainwestujemy w produkt dobrej jakości, da on nam gwarancję wytrzymałości na wiele sezonów. Mowa tutaj oczywiście o pomponach do czapek, które wykonane są ze skóry. Wśród naszych półproduktów skórzanych dostępne są między innymi pompony do czapek, wykonane z dobrej jakości skóry, na przykład z jenota albo z lisa. Są cenionym i poszukiwanym dodatkiem, często jest na nie popyt w parze z obszyciami do kaptura z takiej samej skóry. O pomponach ze skóry można śmiało powiedzieć, że są hitem, ponieważ dzięki najwyższej jakości materiałów są puszyste i sprężyste. Dodatkowo kolorystyka, którą proponujemy dzięki zastosowaniu naturalnych skór, nie jest możliwa do zastąpienia produktami syntetycznymi. Warto pamiętać, że dobrej jakości czapka ze skórzanym pomponem to inwestycja na lata. Wystarczy je odpowiednio pielęgnować, by nie straciły na wyglądzie. Są one również odporne na uszkodzenia mechaniczne oraz oddziaływanie warunków atmosferycznych.\nPraktyczny, ale ciekawy dodatek\nCzapki z pomponami mogą kojarzyć się niektórym z obszernym dodatkiem, który niekoniecznie do wszystkiego pasuje. Jednak dzięki naturalnej gamie kolorystycznej będą one uniwersalne do każdej stylizacji. Zarówno pompony, jak i obszycia kapturów występują w kolorze brązowym, beżowym i rudym, dzięki czemu będą dobrze wyglądać z każdą kurtką, niezależnie od tego, czy będzie ona w żywych, czy bardziej stonowanych kolorach. Poza tym możliwość wyboru rozmiaru pompona sprawia, że każdy znajdzie dodatek odpowiedni dla siebie.


CISZA NOCNA metrowarszawa.pl -\nW nocy z niedzieli na poniedziałek mieszkańców Ursynowa wyrwał z łóżek... dźwięk kościelnych dzwonów. Hałas rozlegający się z kościoła św. Tomasza Apostoła przy ul. Dereniowej ucichł dopiero po kilkudziesięciu minutach. Parafia tłumaczy, że...\n"Z mieszkania zrobiła burdel. Od rana do nocy orgie". Ci sąsiedzi zamienili ich życie w koszmar\nUciążliwy sąsiad to prawdziwa zmora. "Trudne przypadki" zamieniają życie innych lokatorów w gehennę. Bohaterzy naszego tekstu nie zostawiają na swoich sąsiadach suchej nitki. Przeczytajcie, dlaczego.\nW których dzielnicach policja najczęściej interweniuje z powodu hałasu? Nagły skok Targówka\nKtóre dzielnice Warszawy są najgłośniejsze? Śródmieście - wiadomo. Kolejny raz jednak na podium jest jedna z sypialni - Bielany. Sprawdziliśmy, gdzie w 2016 roku najczęściej interweniowała policja wz. z hałasem.\nW których dzielnicach Warszawy policja najczęściej interweniuje w związku z zakłócaniem ciszy nocnej?\nPoniższą grafiką rozpoczynamy cykl na temat zakłócania ciszy nocnej w Warszawie. W której dzielnicy warszawska policja najczęściej musiała interweniować od stycznia tego roku w związku z zakłócaniem porządku?


Nie masz dzieci? Zapłacisz wyższe podatki! « Wolne Media\nOpublikowano: 25.06.2019 | Kategorie: Gospodarka, Prawo, Społeczeństwo, Wiadomości z kraju\n„Rzeczpospolita” dotarła do niejawnego dokumentu – nieoficjalnego projektu polityki migracyjnej z wytycznymi, przygotowany przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji.\nWynika z niego, że w Polsce za chwilę zabraknie 4 milionów pracowników, jednak państwo nie zatrudni w to miejsce imigrantów. Będzie szukać „zasobów ludzkich” w kraju i podniesie składki dla bezdzietnych.\nPrognozy przedstawione w projekcie są skrajnie pesymistyczne: do 2030 roku w kraju zabraknie 4 milionów pracowników.\nBrakujących rąk do pracy państwo będzie szukać wśród seniorów po 50. roku życia, długotrwale bezrobotnych oraz repatriantów, którzy wyjechali na Wschód jeszcze za czasów Związku Radzieckiego. Polska liczy też na powrót tych obywateli, którzy spakowali manatki i wyjechali między innymi na Wyspy Brytyjskie podczas kryzysu 2008-2009. I chociaż tę „pracowniczą dziurę” można by spokojnie załatać imigrantami chętnymi do pracy, ministerstwo woli chwycić się wszelkich sposobów, aby akurat tego rozwiązania uniknąć.\n„W jednolitym narodowościowo polskim społeczeństwie potrzeba zrozumienia i akceptacji cudzoziemców występuje w ograniczonym zakresie, bo bywa, że wnoszą oni nie zawsze zrozumiałe elementy obyczajowe, odmienne od naszej tradycji, kultury, wartości, historii i religii” – czytamy w „Rzeczpospolitej”.\nDlatego też polski rząd woli stawiać na krótkotrwałe zatrudnianie cudzoziemców zamiast sprowadzania ich na stałe z rodzinami. W dodatku będzie dokonywać selekcji, w której uprzywilejowani będą obywatele państw „zbliżonych kulturowo” – czyli np. wybór między Syryjczykiem a Ukraińcem będzie oczywisty. Tylko nieliczni dostąpią „zaszczytu” uczestniczenia w programach integracyjnych i osiedlenia się w kraju nad Wisłą. Większość cudzoziemców nadal traktowana będzie jak chodzące zagrożenie i angażowana do sezonowych, krótkotrwałych prac.\nZa to cięższy los spotka tych Polaków, którzy nie zdecydowali się na założenie rodzin. Resort rekomenduje powrót do tzw. bykowego, czyli podatku od bezdzietności. Takie pogłoski krążyły w mediach już od mniej więcej dwóch lat, za takim rozwiązaniem szczerze optowała zresztą posłanka Krystyna Pawłowicz. W projekcie MSW czytamy, że podobne rozwiązania zastosowano w innych krajach UE, np. w Niemczech.\n„W Niemczech bezdzietne osoby powyżej 23. roku życia płacą wyższe o 0,25% składki na ubezpieczenia społeczne. We Francji zaś przy wyliczaniu podatku stosuje się tzw. iloraz rodzinny, dzięki któremu wraz ze wzrostem liczebności rodziny maleje płacony przez nią podatek” – pisze na łamach „Rzeczpospolitej” Mateusz Rzemek, cytując projekt MSW. Szczegółów ewentualnego opodatkowania polskich singli na razie nie znamy.\nKonfederacja „Lewiatan” zrzeszająca pracodawców obawia się, że te rekomendacje odbiją się wkrótce na całej polskiej gospodarce, a nawet na sektorze usług publicznych. Przedsiębiorcy dowodzą, że Polska powinna dla własnego dobra zawalczyć z Czechami i Niemcami o zagranicznego pracownika.\nTAGI: MSW, MSW - Ministerstwo Spraw Wewnętrznych, MSWiA, Podatki\nPolicyjny komendant zostaje\nWysoki urzędnik MSW na liście płac korporacji\nnajlepszy żart autora “będzie szukać wśród seniorów po 50. roku życia, długotrwale bezrobotnych oraz repatriantów, którzy wyjechali na Wschód jeszcze za czasów Związku Radzieckiego”\nAbstrakcja – NIE – to POPiS, tak działają partie poza kontrolą społeczeństwa z poparciem tylko kilkunastu procent z ogółu wyborców, ich przydupasów+ i +nadzorców.\nCzyli bezrobotna patologia 500+ zacznie się reprodukować jak muszki owocowe. Mama z fają, tatuś z browarem, przed nimi wózek z bliźniakami a za nimi dwójka umorusanych, przyszłych klientów lidla a niedoszłych pracowników niemieckich montowni i niewolników *ydowskich banków.\nCzas się zabierać z tego kraju. Szkoda, bo piękny i ludzie wspaniali, ale nieświadomi i bez woli walki o swoje. Tłumaczę kolegom z różnych środowisk, by wyszli poza ramy amerykańskiego modelu dwupartyjnej demokracji, aby zdziałać coś razem, od dołu, ale to wszystko odbija się rozproszone jak światło od ekranu telewizora. Szkoda, bo mogłoby tu być pięknie, tylko woli walki o własną wolność brak. Lepsze tanie piwo na łykend.\nPamiętajcie bracia i siostry, to miejsce wbrew pozorom nie jest naszym domem tylko miejscem gdzie możemy nauczyć się czegoś przed przejściem do innej rzeczywistości. Gdyby to miał być raj nikt nie chciałby umierać i niczego się nie nauczył, a sami wiecie że nie jesteśmy jeszcze doskonali do takiego życia. Życzę sukcesów w tym i następnych wcieleniach!\nNie rozumiem jak karanie bezdzietnych singli ma przyczynić się do reprodukcji i stworzenia 4 mln dzieci które ochoczo pójdą do zachodnich korporacji.\nNależy zadać sobie pytanie z czego wynika niska dzietność i może to być:\n– szerzenie dewiacji LGBTQ, utrata płciowości.\n– brak podstawowych warunków do życia i utrzymania potomstwa\n– brak pozytywnej wizji na przyszłość kraju\n– rosnąca agitacja i utrata wolności, niewolnik nie marzy o dzieciach.\n– rosnące ceny i coraz słabsza siła nabywcza pieniądza.\n– skażona żywność, szczepienia, choroby, szkodliwe fale EM powoduje niechęć do życia, a więc reprodukcji.\nWedług mnie trwa eksteminacja Słowian i chęć osiedlenia 14 mln żydów w nowym Polin.\nA brakujące 4 mln parobków za miskę ryżu sprowadzą sobie z Azji.\nWidzę, że “apiać” trzeba tłumaczyć “prozachodnim i nowoczesnym wolnomyslicielom” podstawowe podstawy cywilizacji i kultury. Otóż jeżeli dana cywilizacja i kultura ma trwać to powinna CO NAJMNIEJ zapewnić sobie następstwo pokoleń 1:1 (wychowanych i wyedukowanych w tejże). To jest podstawowa podstawa!!! Bez tego dana cywilizacja i kultura wyginie!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!! Zrozumcie, że np. emerytury, niezależnie od tego jaki jest system i jak są gromadzone, zapewnia TYLKO następne pokolenie. Nawet zakopany garnek złota nam nie pomoże jak następne pokolenie nie będzie z poprzednim współpracowało. Tylko tyle i aż tyle!\nA powyżej opisany projekt, okazał się jakimś niewypałem i raczej nie będzie rozwijany a na pewno nie w opisanej formie.\nRoboty do roboty. Ludzie do tworzenia ,i programowania robotów.\nRoboty to jest rozwiązanie “na dziś”. Cywilizacja, która nie dba o nowe pokolenia wyginie i tak, pomimo posiadania robotów.\nW brytyjskich sklepach może zacząć brakować… mleka\nJak wyzyskiwać pracowników z Ukrainy\n„Polski Ład” może pogorszyć sytuację polskich firm


Marsylia: tytuł dla Del Potro | Aktualności | Tenisklub\nMarsylia: tytuł dla Del Potro\n26.02.2012 20:38, Mateusz Grabarczyk, źródło: atpworldtour.com, foto: AFP\nMichael Llodra nie obronił tytułu w Marsylii. Na ostatniej prostej Francuz przegrał 4:6, 4:6 z Juanem Martinem Del Potro, dla którego to dziesiąty tytuł w karierze.\nArgentyńczyk dysponował dziś genialnym serwisem. Tak dobre podanie poprowadziło go do zwycięstwa nad Michaelem Llodrą, który w gemach serwisowych rywala nie miał prawie nic do powiedzenia. Del Potro wygrał 36 z 40 akcji po pierwszym podaniu i ani razu nie musiał bronić się przed przełamaniem. Llodra miał większe problemy i mimo że walczył najlepiej, jak umiał dwukrotnie skapitulował. W każdej z dwu partii Argentyńczyk zdobył po jednym przełamaniu i triumfował 6:4, 6:4.\n- Każdy finał jest wyjątkowy. Przechodzą wtedy przez głowę różne myśli. W ostatnim gemie przegrywałem 0-30. Byłem bardzo zdenerwowany. Od meczu z Dawydienką nie zrobiłem żadnego podwójnego błędu serwisowego, aż do momentu, kiedy prowadziłem 5:4, będąc gema od zwycięstwa. Cieszę się, że udało mi się wygrać. To dla mnie niesamowite uczucie – powiedział po spotkaniu Del Potro.\nJuan Martin Del Potro (Argentyna, 4) - Michael Llodra (Francja) 6:4, 6:4\nMemphis: czwarty tytuł Melzera\nWolfsburg: Janowicz nie wykorzystał czterech meczboli i przegrał finał!