Андрэ Маруа. Пакаранне золатам\nЯ ўгледзеў, увайшоўшы ў ню-ёркскі рэстаран «Залатая змяя», дзе звычайна абедаў, за першым сталом невялічкага дзядка, які еў вялізны крывавы біфштэкс. Я звярнуў увагу на свежае мяса, вельмі рэдкае ў той час, і тонкі засмучаны твар старога. Напэўна, я яго калісьці ведаў, у Парыжы ці ў іншым месцы. Уладкаваўшыся, я паклікаў гаспадара, бойкага і спрытнага перыгорца, які здолеў з гэтага цеснага падвальчыка зрабіць прытулак для гурманаў:\n— Скажыце мне, пан Рабер, кліент, што направа ад дзвярэй, француз, я не памыліўся?\n— Каторы? Той, што адзін сядзіць?.. Гэта пан Бурдак. Ён тут бывае кожны дзень.\n— Бурдак? Прамысловец? Ну так, я цяпер пазнаю. Я ніколі не бачыў яго ў вас.\n— Бо ён прыходзіць, як правіла, раней за ўсіх. Чалавек гэты не любіць кампаніі.\nГаспадар нахіліўся да мяне і ціха прамовіў:\n— Дзівакі яны, ведаеце, гэты пан і яго жонка... Нейкія не такія, як людзі. Ён заўсёды снедае адзін. Ну, добра! Прыходзьце ўвечары а сёмай гадзіне і за абедам вы застанеце яго жонку, таксама адну. Можна падумаць, што яны пазбягаюць адно аднаго. Тым часам адносіны ў іх найлепшыя, жывуць яны разам у гатэлі «Дэльмоніка»... Для мяне гэта сям'я — загадка.\n— Шэф, рахунак на пятнаццаты, — далажыў афіцыянт.\nПан Рабер адышоў ад мяне, але з галавы маёй усё яшчэ не выходзіла гэта дзіўная пара.\nБурдак... Ну, ясна, я яго сустракаў у Парыжы. Паміж першай і другой вайной яго часта можна было бачыць у драматурга Фабера, які чамусьці сябраваў з ім. Мабыць, таму, што ў абодвух была аднолькавая цяга — надзейна хаваць капіталы, і аднолькавы страх — вылецець з капіталамі ў трубу... Бурдак... Напэўна, яму ўжо каля васьмідзесяці год. Я прыпамінаю, што ў 1923 годзе ён кінуў справы, нажыўшы немалую колькасць мільёнаў.\nТады яго турбавала зніжэнне курсу франка.\n— Гэта чорт ведае што! — лямантаваў ён. — Я працаваў сорак год, каб апынуцца голым на вуліцы. Не толькі мая рэнта і мае аблігацыі зараз нічога не варты, нават мае лепшыя акцыі не падымаюцца. Нашы грошы цякуць як вада. Як мы будзем жыць на старасці год?\n— Рабіце, як я, — параіў яму Фабер. —Я перавёў усё, што маю, у фунты стэрлінгаў... Самая цвёрдая валюта.\nКалі мне давялося бачыць іх ізноў гады праз тры ці чатыры, абодва былі збянтэжаныя і разгубленыя. Бурдак паслухаўся Фабера; але тут праз некаторы час Пуанкарэ падняў франк, а фунты стэрлінгаў пакаціліся ўніз. Цяпер Бурдаку не давала спакою думка, як ухаваць свае прыбыткі ад падаткаў, якія няўхільна раслі.\n— Вы — дзіця, — навучаў яго Фабер. — Рабіце, як я... Адзіная і самая надзейная валюта — гэта золата... Каб вы ў 1918-м купілі залатыя зліткі, ніхто б не бачыў вашых прыбыткаў, вы б не плацілі падаткаў і сёння разбагацелі б яшчэ больш... Памяняйце на золата ўсё, што ў вас ёсць, і будзеце жыць, як у бога за пазухай.\nБурдак паслухаўся. Ён і яго жонка накупілі золата, дасталі адмысловы куфар і цешыліся тым, што час ад часу, прачыніўшы дзверы ў запаветны куток, маліліся на свайго ідала. Потым гадоў дзесяць яны мне не пападаліся на вочы. Нейк раз у 1937 годзе я іх сустрэў у гандляра карцінамі ў прадмесці Сэнт-Анарэ. Ён — галантны і сумны, яна — рухавая і наіўная, маленькая акуратная бабулька, у чорным шаўковым плацці з карункавым жабо.\n— Вы — мастак, паважаны пане, — звярнуўся ён да мяне, — скажыце, калі ласка, ці можна спадзявацца, што падаражэюць імпрэсіяністы?.. Вы часам не чулі?.. Мне кажуць, што напэўна, але ж яны і так у цане, не дакупішся... Трэба было запасацца імі ў пачатку стагоддзя... Мабыць, самае ідэальнае — дазнацца, якая новая школа заменіць іх, каб набыць карціны зараней, пакуль яны не ўвайшлі ў моду. Але, на жаль, ніхто не дае гарантый... Што за эпоха!.. Нават эксперты нічога не ведаюць! Вы проста не паверыце! Я іх пытаю: «Што цяпер найбольш у хаду?» Яны вагаюцца, дарагі мой, блытаюцца. Адны кажуць — Утрыло, другія — Пікасо... Але ж гэта ўсім вядома.\n— Ну, а як ваша золата? — запытаў я.\n— Яно пры мне... пры мне... Дабавілася яшчэ некалькі зліткаў... Але ж урад мае намер рэквізаваць золата, ачысціць прыватныя сейфы... Гэта жахліва!.. Вы мне скажаце: самае разумнае — пераправіць усё за мяжу. Правільна, дарагі мой, правільна... Але куды? Брытанскі ўрад такі ж цвердалобы, як і наш, Галандыя і Швайцарыя — прахадны двор у выпадку вайны... Застаюцца Злучаныя Штаты... Але ж там пры Рузвельце сам даляр... Ну, і туды трэба ехаць жыць, каб не рызыкаваць, што калі-небудзь нам перакрыюць дарогу да нашай маёмасці.\nНе памятаю, што я тады адказаў. Ва мне падымалася злосць на гэтых старых, што, як смала, чапляліся за свой скарб у той час, як развальвалася цывілізацыя. Выходзячы з галерэі, я развітаўся з імі і назіраў, як яны асцярожна ступалі дробнымі крокамі, абое ў чорным, карэктныя і непрыемныя.\nІ вось ізноў я сустракаю іх на Лексінгтон-авеню ў рэстаране «Залатая змяя». Што яны рабілі ў час вайны? Якім чынам трапілі ў Ню-Ёрк? Мне цікава было даведацца пра гэта І, калі Бурдак устаў, я падышоў да яго і назваў сябе.\n— А як жа, як жа!.. Вельмі добра помню, — ажывіўся ён. — Якое шчасце пабачыць вас ізноў, дарагі мой пане! Спадзяюся, вы не адмовіцеся зрабіць нам гонар і прыйсці да нас на шклянку чаю ў гатэль «Дэльмоніка». Мая жонка будзе так рада... Жыццё ў нас аднастайнае, ангельскай мовы мы не ведаем, ні я, ні яна...\n— І вы пражываеце ў Амерыцы пастаянна?\n— Іначай нельга. Я вам усё растлумачу. Прыходзьце заўтра а пятай гадзіне.\nЯ прыняў запрашэнне і з'явіўся ў вызначаны тэрмін. Пані Бурдак была ў тым самым чорным шаўковым плацці з карункавым жабо, што і ў 1937 годзе, і ў жамчужным калье. Яна мне здалася занадта змрочнай.\n— Мне так нудна! — паскардзілася яна. — У нас усяго два пакоі, ніякіх сяброў... Ах! Ніколі я не думала, што давядзецца канчаць свой век у выгнанні.\n— Мадам, хто ж вас прымусіў? — запытаў я. — Наколькі мне вядома, у вас не было асаблівых прычын баяцца немцаў. Я разумею, што вам не хацелася жыць пры іх; аднак па сваёй волі адплываць у чужую краіну, выгнаннікамі, не ведаючы мовы...\n— О, немцы тут ні пры чым. Мы прыехалі сюды яшчэ да вайны, — журботна прамовіла яна.\nЯе муж падняўся, прачыніў дзверы ў калідор, каб праверыць, ці не падслухоўвае хто, замкнуў іх, потым, вярнуўшыся, сеў і ціха сказаў мне:\n— Я вам усё растлумачу. Мы ведаем, што вы чалавек стрыманы, і ахвотна выслухалі б вашу параду. Ёсць у мяне амерыканскі адвакат. Але вы мяне лепш зразумееце... Дык вось... Не ведаю, ці помніце вы, што, як прыйшоў да ўлады Народны фронт, мы палічылі небяспечным трымаць нашы залатыя зліткі ў французскім банку. Нам удалося знайсці спосаб пераправіць іх, надзейна і ўпотай, у Злучаныя Штаты. І, натуральная рэч, мы вырашылі там замацавацца. І не для таго, каб не разлучацца з нашым золатам... а нейк само па сабе... У Ню-Ёрку аднак, у 1938 годзе, мы яго памянялі на даляры, бо не верылі (і мелі падставу), што Амерыка дапусціць новую дэвальвацыю. Апроч таго, добра інфармаваныя людзі нам сказалі, што Расея збівае цану на золата, разгарнуўшы ў Сібіры геалагічныя пошукі... Але тут была праблема: у якой форме захоўваць нашы грошы? Рахунак у банку? У папяровых далярах? У акцыях? Калі б мы накупілі амерыканскіх аблігацый, нас бы прымусілі плаціць падаходны падатак, а ён тут вельмі вялікі. І мы ўсё пакінулі ў папяровых далярах.\nЯ не стрымаўся і перабіў яго:\n— Значыцца, каб не плаціць пяцьдзесят працэнтаў падатку, вы гатовы выкінуць на вецер усе сто?\n— Тут іншая прычына, — прамовіў ён таямнічым голасам. — Мы прадчувалі, што будзе вайна, а значыцца, рахункі ў банках могуць замарозіць, сейфы ачысціць, тым болей, што мы не з'яўляемся амерыканскімі грамадзянамі... І мы вырашылі трымаць нашы грошы заўсёды пры сабе.\n— Пры сабе? — аслупянеў я. — Што вы такое гаворыце?.. Тут, у гатэлі?\nАбое схілілі галовы з усмешкай, потым пераглянуліся, як хітрыя змоўшчыкі.\n— Так, — прамовіў ён ледзь чутна. — Так, тут, у гатэлі. Мы ўсё — даляры і трошкі золата — паклалі ў дарожны чамадан. Ён там, у нашай спальні.\nБурдак падняўся, адчыніў суседнія дзверы і, узяўшы мяне за руку, паказаў мне на вялізны чорны чамадан, самы звычайны на выгляд.\n— Вось... — прашаптаў ён, як святар перад алтаром, і зачыніў дзверы.\n— А вы не баіцеся, — запытаў я, — што пра гэту гісторыю са скарбам у чамадане дачуюцца? Якая спакуса для зладзеяў!\n— Не, — адказаў ён. — Ніхто гэтага не ведае, апрача нашага адваката... і вас, якому я поўнасцю давяраю... Усё прадугледжана, магу вас запэўніць. Чамадан не прыцягвае ўвагі, як, скажам, куфар. Ніхто не падумае, што там столькі багацця. А галоўнае, мы заўсёды на варце, і ўдзень і ўночы, тут, у пакоі.\n— Вы ніколі не выходзіце?\n— Разам ніколі! У нас ёсць рэвальвер, у шуфлядзе ў століку каля чамадана. І хто-небудзь з нас абавязкова дзяжурыць. Я хаджу снедаць у французскі рэстаран, дзе мы з вамі спаткаліся. Мая жонка там абедае. Так што чамадан без нагляду не бывае. Вы разумееце?\n— Ну, шаноўны пане Бурдак, аднаго я не разумею, чаму вы асудзілі сябе на такое існаванне — мізэрнае, самотнае, як у манастыры?.. Падаткі? А што вам да іх? У вас жа столькі сродкаў, што вы маглі б жыць у раскошы да канца сваіх дзён!\n— Справа не ў гэтым, — нахмурыўся ён. — Я не хачу аддаваць ім грошы, прыдбаныя мною ў вялікіх пакутах.\nЯ паспрабаваў змяніць тэму гутаркі. Бурдак быў адукаваны, нядрэнна разбіраўся ў гісторыі. Мне цікава было паслухаць пра калекцыю аўтографаў, сабраную ім калісьці, але яго жонка, апантаная яшчэ больш, чым ён, павярнула зноў на ранейшае.\n— Ёсць адзін чалавек, якога я ўсё ж баюся, — сказала яна прыглушаным голасам, — гэта наш метрдатэль, немец, што прыносіць нам падсняданак. Позірк, які ён кідае часам на гэтыя дзверы, мне страшэнна не падабаецца. Але раніцай мы дома абое. Я думаю, што ў гэты час няма ніякай пагрозы.\nІ яшчэ мелі клопат — сабаку. У іх быў прыгожы пудзель, на рэдкасць разумны, які заўсёды ляжаў у кутку гасцінай. Але ж тры разы на дзень яго трэба было выпускаць. І яны вадзілі яго напераменку.\nМне было прыкра ад іх вар'яцкай маніі, дурной упартасці, і разам з тым нешта прыцягвала мяне да гэтых незвычайных людзей.\nПасля візіту да іх я часта знарок пачаў раней адрывацца ад работы, каб прыйсці на абед у «Залатую змяю» роўна а сёмай гадзіне. Тады я мог сесці за адзін стол з пані Бурдак. Яна не была такой ваўкаватай, як яе муж, і даволі наіўна дзялілася са мной сямейнымі трывогамі і праектамі.\n— Эжэн, — аднойчы прызналася яна, — чалавек выключнай інтуіцыі. Ён прадугледжвае ўсё. Сёння ўночы раптам у яго з'явілася думка, што ўрад можа абвясціць абмен грошай, каб выбраць іх з прыватных рук, і тады мы будзем вымушаны прад'явіць свае даляры.\n— Вядома. І што ж тут дрэннага?\n— Гэта вельмі сур'ёзна, — сказала яна. — Мы нічога не прад'яўлялі, калі Міністэрства фінансаў Злучаных Штатаў у 1943 годзе ўзяло на ўлік маёмасць бежанцаў... На нас бы пасыпаліся непрыемнасці... Але ў Эжэна ёсць новы план. Здаецца, у некаторых рэспубліках Паўднёвай Амерыкі падатак на прыбыткі не накладаецца. Калі б нам удалося туды перакінуць наш капітал...\n— Як жа яго перакінуць, не паказаўшы ў таможні?\n— Эжэн мяркуе, што трэба спачатку прыняць падданства тае дзяржавы, якую мы сабе выберам. Калі, напрыклад, мы станем уругвайцамі, перавод туды грошай будзе законны.\nГэта мне паказалася настолькі забаўным, што назаўтра я прыйшоў у рэстаран снедаць. Пан Бурдак, як заўсёды, сустрэў мяне з радасцю.\n— О? — заварушыўся ён. — Гэта так добра, што вы якраз прыйшлі. Я хацеў у вас запытацца... Ці не ведаеце вы, якія трэба выканаць фармальнасці, каб стаць венесуэльцам?\n— Не скажу, не ведаю.\n— А калумбійцам?\n— Таксама не ведаю. Наконт гэтага вы звярніцеся ў консульствы адпаведных краін.\n— У консульствы? Вы што, ашалелі? Каб прыцягнуць увагу!\nЁн з агідай адсунуў смажанае кураня і цяжка ўздыхнуў:\n— Што за эпоха! Вось бы нарадзіцца ў 1830-м і пражыць увесь век без казначэйскага гвалту, без страху, што цябе абрабуюць! А цяпер кожная краіна — разбойнік з вялікай дарогі... Нават Ангельшчына... Я там прыхаваў некалькі карцін і габеленаў з разлікам даставіць іх сюды. І ведаеце, што яны ад мяне патрабуюць? Стопрацэнтную пошліну за вываз, што раўназначна канфіскацыі... Нас абкрадваюць, дарагі мой пане, як у цёмным лесе, як у цёмным лесе.\nПасля гэтага я выехаў па справах у Каліфорнію, так і не даведаўшыся, кім яны сталі: уругвайцамі, венесуэльцамі ці калумбійцамі. Калі праз год я зноў вярнуўся ў Ню-Ёрк, я запытаў пра іх у пана Рабера, гаспадара «Залатой змяі»:\n— Скажыце, як Бурдакі? Вы штодня іх бачыце?\n— О не! — здзівіўся пан Рабер. — Што вы? Хіба вы не знаеце? Яна памерла месяц таму назад, відаць, ад сардэчнай хваробы, і з таго дня яе муж сюды ні нагой. Не іначай сам захварэў ад перажыванняў.\nЯ ж уявіў сабе зусім іншую прычыну. Я паслаў старому спачуванне і папрасіў дазволу яго наведаць. Назаўтра ён пазваніў мне па тэлефоне, каб я прыйшоў. Ён быў вельмі бледны, страшэнна худы, губы белыя, голас як з-пад зямлі.\n— Я толькі ўчора дачуўся аб вашым няшчасці, — прамовіў я, — і з'явіўся неадкладна, каб вам чым-небудзь дапамагчы, бо, апроч смутку і болю пасля такой страты, вы, я ведаю, цяпер і самі ў немагчымым становішчы.\n— Не, не, — запярэчыў ён. — Зусім не... Можна прывыкнуць... Праз акно мне відны прахожыя, праязджаюць аўтамабілі... І потым, скажу вам шчыра, жывучы так, я нарэшце адчуваю сябе ў бяспецы. Раней, ідучы снедаць, я проста мучыўся... Мала што магло здарыцца за маю адсутнасць... Хоць я ведаў, што там мая жонка, мой бедны друг, але ж яна не любіла брацца за рэвальвер, асабліва, калі пачало здаваць сэрца. Цяпер я адчыняю дзверы, і чамадан у мяне заўсёды на воку... Перада мной тое, што мне даражэй за ўсё... І пакуты мае акупаюцца... Вось толькі адна бяда — мой бедны Фердзінанд.\nПудзель, пачуўшы сваё імя, падняўся, падбег і сеў у нагах гаспадара, пільна на яго паглядаючы.\n— Нічога не зробіш, я не магу цяпер сам вадзіць яго на прагулку, але дамовіўся з пасыльным, па-іхняму «бел-бой», і што за мова, называлі б, як людзі — «пасыльны», а то ламай язык. Ах, гэта ангельская мова — чысты смех! Я знайшоў маладога хлопца, і за невялічкую плату ён абслугоўвае Фердзінанда, гуляе з ім, ну і ўсё іншае... Так што болей ніякіх сур'ёзных праблем у мяне няма... Вы мелі ласку, дарагі мой пане, прапанаваць мне вашу падтрымку, але ж яно ідзе на лад, усё ідзе на лад, магу вас запэўніць.\n— А вы больш не збіраецеся перасяляцца ў Паўднёвую Амерыку?\n— Не, дарагі мой пане, не... Што я там буду рабіць? Вашынгтон больш не ставіць пытання аб абмене грошай, і ў мае гады...\nЁн сапраўды вельмі пастарэў: умовы, у якіх ён сябе прымусіў жыць, падрывалі здароўе. Ружовыя шчокі выцвілі, завастрыліся, кожнае слова вымаўлялася з натугай.\n«Наўрад ці ён доўга працягне», — падумаў я.\nПераканаўшыся, што нічым яму не дапамагу, я развітаўся. Быў у мяне намер зрэдку заходзіць да яго, але праз некалькі дзён, разгарнуўшы «Ню-Ёрк Таймс», заўважыў загаловак: «Смерць французскага эмігранта. Поўны чамадан даляраў». Я прачытаў рэпартаж. Паведамлялі пра старога Бурдака. Яго знайшлі мёртвым раніцай. Ён ляжаў на сваім чорным чамадане, закруціўшыся ў коўдру. Смерць была натуральная, скарб некрануты. Я прыйшоў у гатэль «Дэльмоніка», каб даведацца, калі і дзе адбудзецца пахаванне. Таксама спытаў адміністратара, што з Фердзінандам:\n— А дзе ж сабака нябожчыка пана?\n— Прэтэнзій не паступала, аддалі гіцлям на жывадзёрню.\n— Калі не знойдуцца наследнікі, дык іх забярэ амерыканская казна.\n— Канец вясёленькі, — сказаў я.\nА сам падумаў: «Вясёленькі канец доўгай і нуднай гісторыі».


Замкавы парк (Нясвіж) — Вікіпедыя\nЗамкавы парк (Нясвіж)\n(Пасля перасылкі з Замкавы парк, Нясвіж)\nЗамкавы парк, або парк Антонія — парк у Нясвіжы, частка палацава-паркавага комплексу Радзівілаў.\nУваход на тэрыторыю паркавага ансамбля пачынаецца каля старадаўніх варот, упрыгожаных гербам роду Радзівілаў «Трубы». На ім намаляваны: знак улады — арол, на грудзях якога размяшчаецца шчыт з трыма паляўнічымі ражкамі і манаграма Антонія Вільгельма Радзівіла. За варотамі адкрываецца від на Замкавую алею — дамбу даўжынёй 450 м, абсаджаную векавымі дрэвамі. Сярод насаджэнняў, якія яе атачаюць, пераважаюць клён вастралісты і вярба плакучая, сустракаецца і серабрыстая, якая выгадна вылучаецца на зялёным фоне іншых пасадак.\nЗемляная дамба ў Замкавым парку\nЗемляная дамба, з’явілася ў 1870—1875. Да гэтага часу замак злучаўся з горадам доўгім разборным драўляным мостам, які добра бачны на гравюры Т. Макоўскага. Мост меў абароннае значэнне, але, згубіўшы гэту функцыю, быў заменены дамбай. Сама алея з’яўляецца ўжо часткай парку Антонія, названага так у гонар Антонія Вільгельма Радзівіла.\nАзеляненне замкавай тэрыторыі пачалося ў пачатку 19 ст. На плане Нясвіжа 1810 бачна, што аб’язная дарога, што праходзіла па знешняй броўцы рова ў трох месцах абсаджана дрэвамі з двух бакоў, у чацвёртым (паўночна-ўсходнім) — з аднаго. Як адзначаў У. Сыракомля, у 1830-х гадах на адкосах рова раслі дзікія хмызнякі і зрэдку разложыстыя грушы, а ў цэнтры параднага двара знаходзілася група бяроз і асін. На гравюры Г. Гумінскага, зробленай пазней, відаць, што дрэвы ў двары замка былі заменены кветкавай клумбай дыяметрам 15—16 м, а каля пад’езда да першага крыла пасаджаны дэкаратыўныя кусты.\nЦяпер парк Антонія ўключае пад’язную дамбу і тэрыторыю, якая непасрэдна прымыкае да замка. Характар пейзажу амаль не мяняецца да моста, перакінутага цераз роў да вежавых варот замка. У парку ў 1961 быў разбіты невялікі скверык і ўстаноўлена скульптура «Спадарожнік» у гонар першага штучнага спадарожніка Зямлі. Тут расце адзіны ў Нясвіжы экзэмпляр гледычыі трохліставай. Азеляненне прызамкавага ўчастка выконвалася на трох узроўнях: па броўцы рова, па грэбені вала і на ўнутрызамкавых дворыках.\nУ Замкавым парку знаходзіцца вялікая колькасць экзатычных раслін. У 1954 па праекту архітэктара Рудэнкі ва ўнутраным дворыку замка быў разбіты сквер партэрнага тыпу. Цэнтральная частка сквера мела выгляд эліпса, а на пярэднім плане знаходзіцца калодзеж, упрыгожаны дэталямі кавальскай работы мясцовых умельцаў, і скульптура «Амур з чашай». Пасля рэканструкцыі пачатку 21 стагоддзя расліннасць знікла з дворыка, застаўся толькі калодзеж.\nНевялічкі двор (конны, або гаспадарчы) у паўднёвай частцы замка перад былымі стайнямі, пабудаванымі ў крапасным вале, аформлены групай блакітных елак, кветкамі, а сцяна і вежа замка абвіты дзікім вінаградам. Самы маленькі замкавы двор (інтымны) размешчаны ва ўсходняй частцы, паміж палацава-замкавым комплексам і валам. Тут высаджаны ясень і блакітная елка. Крытая лесвіца ў выглядзе пергалы, павітай вінаградам, вядзе на крапасны вал.\nНа вале замка ў розны час высаджваліся кусты — махровыя формы глогу, розныя віды бэзу, язміну. Вінаград дзявочы пяцілістковы, амурскі і культурны, актынідныя выкарыстаны ў аздабленні замкавых сцен і відавых альтанак. 3 вонкавага боку рова замак акружаны шырокай аб’язной дарогай, абсаджанай клёнам вастралістым.\nУ Замкавы парк уваходзяць таксама алеі, якія атачаюць замак па беразе абароннага рова і дзве паляны. Тэатральная паляна, размешчаная на поўдзень ад замка, мае выгляд паўкола. У былыя часы прыдворны тэатр у цёплую пару года даваў на ёй тэатралізаваныя пастаноўкі, і гледачы знаходзіліся на іншым боку абароннага рова. Другая паляна размешчана на ўсход ад замка і ўпрыгожана трыма дэкаратыўнымі бронзавымі вазамі на гранітных пастаментах (усталяваны ў 1992, скульптар Валерый Янушкевіч).\n↑ 1,0 1,1 Чистяков, 2009\n↑ 2,0 2,1 Памяць: Нясвіжскі раён, 2001, с. 532—533.\nАб’ект Дзяржаўнага спіса гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь, шыфр 610Г000466\nПасёлак лясніцтва • Папова Гара • Абарончы вал\nПалацава-паркавы комплекс Радзівілаў • Гарадскі палац\nЗамкавая вежа • Нясвіжскі езуіцкі калегіум† • Заезны двор • Будынак гісторыка-краязнаўчага музея • Плябанія • Гарадская ратуша з гандлёвымі радамі • Слуцкая брама • Дом рамесніка\nНясвіжскі раённы гісторыка-краязнаўчы музей\nПомнік Сымону Буднаму\nКасцёл Божага Цела і кляштар езуітаў • Касцёл Святой Яўфіміі і кляштар бенедыкцінак • Касцёл Святой Кацярыны† і кляштар бернардзінцаў • Касцёл Святога Міхаіла Арханёла† • Касцёл Святога Яна і кляштар дамініканцаў† • Касцёл Святога Крыжа і кляштар бенедыкцінцаў† • Царква Праабражэння Гасподняга† • Царква Нараджэння Божай Маці† • Царква Святога Ісідора† • Вялікая сінагога†\nПаркавы комплекс «Альба» • Замкавы парк • Стары парк • Японскі парк • Англійскі парк • Новы парк • Брацкая магiла\nУзята з "https://be.wikipedia.org/w/index.php?title=Замкавы_парк_(Нясвіж)&oldid=3132058"\nАпошняе змяненне старонкі адбылося 22:00, 30 красавіка 2018.


Уладзімір Міхно (№46)\nУ такое надвор'е мог адважыцца памерці толькі Сібірака... Пякучы ды траскучы выдаўся студзень. Яно і зразумела, калі ж яшчэ разгуляцца-пасваволіць зіме, як не на калядніцу? Маразы намертва схапілі зямлю ў абдыймы, зацуглялі яе, наравістую, звыклую апошнім часам вольна гуляць ды пасвіцца ледзь не праз усю зіму. Для людзей жа такая траскучая калядніца была ледзьве не канцом света. Проста зімы з гадамі сталі саплівымі, хлюпкімі, сентыментальнымі, прывыклі зімы плакацца з кожнае нагоды, з кожнае адлігі. Глабальнае пацяпленне ў прыродзе перадалося і людзям. Людзі зрабіліся іншымі: хлюпкімі, адліжнымі, бесхрыбетнымі – несапраўднымі. Яны баяцца высунуць нос на вуліцу, калі толькі слупок тэрмометра «зашкальвае» за... нуль.\nЯны не рызыкуюць уступіцца ў лыжы ды гайсануць у заснежаны лес, каб парукацца з зімою, сустрэўшыся з ёй на цальніку, да якога вядзе адзіная сцежка-дарожка – лыжня. Толькі падлеткі яшчэ часам выскачуць з клюшкаю на возера, паганяюць шайбу, пакуль сонейка ў зеніце. У сонейка зімою дарога кароткая: зірк – і ўжо яно за даляглядам. І зноўку нашы хлопцы-хакеісты бягуць дадому – наесціся мамчыных духмяных дранікаў ды сесці зімаваць далей за камп'ютэрам. Усю восень, зіму людзі бездапаможна хварэюць, напрыдумвалі сабе розных курыных ды свінячых грыпаў, як яшчэ не захрукалі ды не закукарэкалі, з галавою завязлі ў пнеўманіях, у алергіях. А ўсё таму, што з прыродаю, зноў жа, рукацца развучыліся, навынаходзілі «зручнасцяў» розных, асабліва ж у гарадах, пазачыняліся ў тым камфорце, старанна задраіўшы люк, праз які трапляў да іх свежы ды вольны вецер. І ўжо выбачайце, паход на вуліцу нават па патрэбе зімою ўспрымаецца няйнакш як экспедыцыя ў Антарктыду.\nСібірака не хварэў ніколі. Дакладней, ніхто не бачыў, каб ён хварэў, сам жа скардзіцца на немачы розныя, і ўвогуле – скардзіцца гэты чалавек не прывык. Дый каму, калі ў нашай вёсцы не было ў яго ні сваякоў, ні дружбакоў. Не будзеш жа кожнаму сустрэчнаму слёзы ў кішэню пераліваць. Прыехаў ён да нас недзе ў васьмідзясятыя гады, з Поўначы. Затое і Сібіракам празвалі, бо для нашых мясцовых «калумбаў» што Поўнач, што Сібір – адзін край свету. Выкупілі з жонкаю Аленаю хацінку дальняга сваяка, які на той час памёр. Хаціна хоць і незайздросная – старая, недагледжаная была, але затое маленькая, спрытная. Утульнаю стане яна апасля, з кожным годам пераўвасабляючыся, ажываючы пад спрытнаю ды рупліваю рукою Сібіракі. Селі паўночныя госці ў тую хацінку дый прыкіпелі да яе. Жылі сціпла, як і ўсе ў нас жывуць, і, напэўна, дружна. Напэўна, бо ніхто вам не скажа дакладна, як там у іх усё было. Ніхто, акрамя двух-трох бліжэйшых суседзяў, не пераступіў парога іхняе хаты. Як бы якаясь мяжа вырасла на тым парозе, пераступіць якую не адважыліся, а ці й не захацелі нашыя вяскоўцы. Бывае так, а зараз нават і ў вёсцы ўсё часцей здараецца: людзі жывуць, адгароджаныя нейкімі нябачнымі межамі... Чалавек ходзіць побач, вітаецца з табою, часам усміхнецца ці загаворыць, а пераступіць тую нябачную мяжу, наблізіцца, пазнаць адзін аднаго часцей пры жыцці нам не выпадае. Дый сыходзяць людзі ў лепшы свет, так і застаючыся вечнаю загадкаю...\nЗрэшты, у тае адчужанасці магло быць і іншае, больш празаічнае вытлумачэнне. У нашай вёсцы сяброў часцей заводзяць ля крамы: наліў не наліў, праставіў не праставіў. Сібірака ж быў мужыком крыху зажылістым ды сабе наўме. Хоць і бегаў ён у тую краму даволі часта, бо грошы ў дзеда вадзіліся, атрымоўваў жа пенсію ветэрана Вялікай Айчыннай, але бегаў то па кілбаску, то па смятанку для сваёй Алены, якая апошнім часам сядзела дома карчом, бо поўнасцю саслепла. Траяка ў дзеда на нуль-семку не пазычыш – дык які з яго сябар! Глядзеў Сібірака сваю Алену, нічога не скажаш, даглядаў як ляльку, і жыла яна за ім – як у Бога за пазухай. І ўся гаспадарка, хаця якая там гаспадарка: жывёлы ў іх не было, быў агародзік – на ім трымалася. Дзеду даўно за восемдзесят, а ён ужо на золаку, бывала, на вуліцы, у градах ці на двары. Сам закапае грады, сам пасадзіць, даглядае іх усё лета, а пад восень бярэцца саліць ды закатваць агародніну. Рукі ў яго худзюшчыя, як шчэпкі, пальцы пакручаныя – з вайны, з кантузіі, а неяк жа ўмудраўся стары працаваць спрытней, чым многія маладыя ды здаровыя. Яшчэ й за гэта яго ў вёсцы недалюблівалі. Ну, што тут скажаш, не любяць людзі працавітых ды руплівых. Яны – як бяльмо на воку. Перад імі – нібыта сорамна. Сорамна лайдачыць, сорамна гарэлку піць, лаяцца ды пляткарыць. Перад імі адчуваеш сваю заганнасць, а гэта напружвае... Усё ў Сібіракі ведала месца сваё, і ўсё ў яго выходзіла. Дроўцы, бывала, складзе ў граду -- залюбуешся, паленца з паленцам цалуецца. Траву ў дворыку, яшчэ не прычакаўшы тае касавіцы, дзед памалу састрыжэ... нажніцамі. Іду, бывала, ля яго хаты і думаю: вось бы дзеда нашага выбраць старшынёю сельсавета. Парадак быў бы ўзорна-паказальны ва ўсёй акрузе. Наш старшыня – нядбаліца. За дваццаць гадоў у вёсцы п'яны плот не знайшоў часу падняць, на могілках мерцвякі ў колле ваююць за зямельку, якой даўно ўжо там не хапае, а што ёсць і тая дзіччу зарасла. Старшыня ж умее хіба падаткі стрыгчы ды паперчыны адпісваць. І вечна яго ў сельсавеце нямашака, калі ні пайдзі. Хадзіў туды і Сібірака. Бо ў яго студня старая на двары была згніла ды засмердлася. Хацеў дзед, каб новы зруб, як вэтэрану, паставілі. Ды ўлады цікавіў Сібірака толькі ў траўні, калі наставаў час спакусіць-заманіць яго да помніка. Тады, каб сам не прыйшоў, мусібыць, на руках панеслі б. А дзедава студня нікому не балела. Я ўжо нават у «раёнку» збіраўся «стацейку» закінуць, хоць надта сумняваўся, што там прапусцяць гэткую «крамолу». І ўсё ж даабіваўся дзед парогаў, дамогся свайго, ці хто зверху начальства ў цемечка дзеўбануў – паставілі новы зруб. А як толькі зрабілі на студні накрыўку, так Сібірака яе на замок, замок на ключ, а ключ у кішэню. Ходзіць дый пасвіствае, дулю ў кішэні трымае, не пускае вяскоўцаў у студню сваю. Маўляў, не было каму парупіцца пра зруб, сядзелі-пасміхаліся, пакуль дзед па начальству бегаў, сядзіце й далей, няма чаго з г...нымі вёдрамі па ваду перціся. З характарам быў марак-сібірак. Казалі, ён пасля вайны на караблі служыў, вось і прывык, што мора па калена, што ўсё яму не само прыплывае, а трэба добра пагушкацца на жыццёвых хвалях. Поўзае дома, падлогу мые, справа звыклая, колькі разоў на караблі палубу драіў, калі быў малады. Састарэў Сібірака, але сам да старасці сваёй ніяк не мог прывыкнуць-прызвычаіцца і па-ранейшаму не шкадаваў сілаў і здароўя, якое з кожным годам усё болей неўзаметку давала крэн. Ды ён не плакаў і не ныў. Набудуе рукзак бялізнаю, за плечы і ў горад, у пральню подбегам бяжыць, а спрытненькі дзядок – невысокі, каржакаваты, і дужы яшчэ. У пральні яго ўжо ўсе ведаюць, дзяўчат папросіць, каб да паўдня, да «маршруткі» зрабілі яго заказ. Пагуляе дзед па горадзе і апоўдні з тым самым рукзачком за плячыма шыбуе дадому. А гаваркі, а радасны! Да кожнага з роспытамі прыстае, усім давесці штосьці спрабуе. Ці расказаць, як ездзіў у Піцер. У Піцеры ў дзеда кватэра, у якой, казалі, дачка на яго грошы зрабіла еўрарамонт ды ледзьве не брыльянтавыя унітазы сабе паставіла. У Сібіракі, казкі казалі, грошы куры не клявалі, усе іх, і «паўночныя», і ветэранскія, дзед гадамі збіраў ды ў банку складваў (вядома ж, не ў слоіку) і бомбу тым самым падклаў атамную дзецям. Ці падзеляць зараз сын з дачкою бацькаў капітал?! Казалі-вязалі, а нічога ніхто толкам не ведае. Дзед пра грошы маўчаў, як вады ў рот набраўшы, а калі штосьці пра Піцер і спрабаваў распавесці, не надта яго хто хацеў слухаць. Дадумаць пасля ды пераплесці на свой капыл прасцей і надзейней.\nАпавядальнік быў ён неважнецкі, людзі стамляліся слухаць доўгія, як пуга, яго расповеды, даволі нудныя, яшчэ й з адметным паволжскім «оканнем» і надоўга ля Сібіракі не запыняліся. А вось аптымізму яго я гатоў пазайздросціць. Не ныць і не плакаць у яго гады ды з такім лёсам здалее не кожны. Слёзы на вачах у Сібіракі я пабачыў усяго двойчы. Першы раз – калі яго жонку Алену, разбітую паралюшам, выносілі з хаты на насілах ды клалі ў машыну «хуткай дапамогі». Ніхто не думаў тады, што яна вернецца. Алена й сама не спадзявалася. Ледзьве цеплілася жыццё на яе вуснах. Аднак жа, помніцца, гэтыя вусны прашапталі тады: «Простите, люди, прощайте...» Ніхто не думаў...\nА на Сібіраку тым часам было страшна зірнуць, з ім, у адначассе ўчарнелым, састарэлым, адбылася дзіўная метамарфоза, зрабіўшы спрытнага, добра скроенага ды ладна сшытага мужыка лядачым дзядулькам. Але старая, надзіва, акрыяла, вярнулася дадому. Праўда, якое там акрыяла, калі з таго часу, сляпая і бадай нежывая, як кажуць, да ветру па нітачцы ходзіць. Ды Сібіраку дастаткова было проста бачыць жонку ў хаце жывою, каб зноўку набрацца сілаў ды акрыяць самому. Хто думаў, што не ён, а яна будзе галасіць над яго дамавінаю...\nДругі раз павільгатнелі вочы ў Сібіракі, калі ён распавядаў мне пра сваю вайну. Было гэта летась. Мы ў вёсцы хавалі ветэрана вайны. Хавалі не на тых самых могілках, пра якія я казаў, што нябожчыкі ў колле па бур'яну гуляюць, а на іншых, на шубняцкіх, гэта ў суседняе вёсцы. Там прыгожа: светла, сонечна, бярозкі ў радок выстраіліся, як салдаты. Быў на хаўтурах і Сібірака. Падышоў ён да мяне раптам дый кажа:\n– Слушай, Володя, как бы это и мне здесь возле Степана лечь, когда умру... Здесь так красиво, і просторно, и солнышко так светит ярко.\n– Ды лёгка, – кажу, – Андрыянавіч, хоць я не ўлада, але... калі што якое не дай Бог, то мне ж не цяжка распавесці людзям пра ваша жаданне... Тым болей, якая розніца. Усё адно ў вас сваякоў не на тых кладах, не на гэтых нямашака. Дый на Поўнач вам ехаць у дамавіне, мусіць, нязручна.\n– А ведь я же здесь вообче не прописан, – засумняваўся раптам Сібірака, – может быть, место надобно выкупать? Если что, так я же воевал за эту землю белорусскую. Тоже её освобождал...\nЯ ўсміхнуўся, ведаючы яго прыродную ашчаднасць:\n– Не бядуйце, Андрыянавіч! Вызваляў, не вызваляў, дзякуй Богу, пакуль яшчэ хоць на тым свеце нам у вёсцы за зямлю плаціць не трэба. Пакуль не прыдумалі...\nНа тым і пагадзіліся. А яшчэ тады я замовіў з ім сустрэчу, праз месяц другі. Грэх было б не распавесці пра апошняга жывога ветэрана Вялікай Айчыннай у нашай вёсцы. Трэба было спяшацца, бо гэты, што ляжыць зараз у труне на жоўтым брустверы, ускрайку магілы, акурат тыдзень таму таксама даваў мне сваё апошняе «інтэрв'ю». Ён ніяк не мог выгаварыцца, ён распавядаў запар гадзіны чатыры, быццам бы спавядаўся мне, хаця які ж з мяне святар... І ніхто тады не падумаў бы... Але ж во нават не дачакаўся газеты з нарысам і са сваім партрэтам.\nТрэба было спяшацца. Яны, ветэраны, зараз адыходзяць таксама нечакана і цэлымі ротамі, як і тады, у саракавыя. Смерць косіць іх, не зважаючы ні на чыны, ні на ўзнагароды... І спяшаўся я, аказваецца, нездарма...\nМы доўга сядзелі за столікам, на куханьцы, у яго спрытнай ды ўтульнай хаціне. Сібірака толькі што збегаў у краму і перад маім прыходам паспеў кульнуць франтавыя сто грамаў. Але ён цвёрда трымаўся на нагах, кіпеў супчык на газавай пліце, а пакуль кіпіць, дзед сцэджваў у мой журналісцкі блакноцік усё, што прыплыло ў галаву з далёкага незабыўнага дзяцінства ды юнацтва. Як з кулямёта страляў у першым сваім баі пад горадам Холм... Як вызваляў нашы Гарадок і Полацк, і Міёры, і Глыбокае... Як бег юнак у новенькіх хромавых ботах ды з ордэнам Чырвонай Зоркі на грудзях, а яго, між іншым, у вёсцы лічылі загінуўшым... Бег у роднае Даўгашчэлле, каб пахваліцца маці, прыбег, а ў хаце вокны крыж-накрыж забітыя. І бацькі абодва – на могілках ляжаць. «И пил солдат из медной кружки вино с печалью пополам...» Думкі пераскоквалі, словы блыталіся, і мы ледзьве дапаўзлі з ім па мінным полі майго блакноціка да Перамогі. Пасля я напісаў пра яго ў газету, але ці чытаў Сібірака тую пісаніну, не ведаю, бо праз тыдзень і яго раптам падкасіла. У дзеда здарыўся інсульт, і я ўжо не ведаў, як мне пачувацца, калі ж пасля маёй прафесійнае дапытлівасці ветэранаў косіць, як на вайне. І ці не я часам слугую тут Харону, прымасціўшыся ў яго чоўне? На шчасце, інсульт той аказаўся «мікра», і дзед хуценька, па-шустраму збег з бальніцы, асабліва пасля таго, як яму, расейцу, запрапанавалі далей лячыцца за грошы. Збег і тут жа Сібірака ўзяўся за сваё: касіў, палоў, насіў ды складваў дровы, ні на кога не спадзеючыся, дый надта не рызыкуючы грашыма шыкаваць. Зіма наперадзе, і хто ведае, як будзе, калі прыціснуць маразы...\nІ маразы прыціснулі. Усе казалі – як у Сібіры. Ды ці ж Сібіраку баяцца тых маразоў? У той дзень, казалі, ён тройчы шустра збегаў у краму, але ніхто не бачыў, каб ён браў там чаго мацнейшага за кефір. А назаўтра суседка, адчыніўшы ў хату дзверы, убачыла пасярод куханькі ўжо калянага дзеда і жонку яго ў горы несуцешным. Сляпая Алена так і не здолела выйсці з хаты ды паклікаць каго на дапамогу...\nСышліся суседзі, памылі дзеда, апранулі той ляпейшы касцюм, у якім хадзіў да помніка, чаравікаў добрых не знайшлі, дык абулі пакуль тапачкі ды прыкрылі сурвэткаю, шчасце, што адшукалі ў чужой хаце што-колечы заслаць на божую пасцель, балазе ўсё ў Сібіракі было чыстае, адпрасаванае, стараўся дзед як мог...\nІ доўга ляжаў ён на куце з перабітаю пераносіцай, якую пакалечыў, раптоўна паміраючы, калі заваліўся ды ўдарыўся аб рог стала. І хітра падглядваў правым напалову закрытым вокам, бо цікава ж, як тут ля яго варушыцца будуць. І ўсё чакаў Сібірака дачку і сына, якія вось-вось павінны прыехаць, тая з Піцера, а гэты з Масквы. І ляжаў бы ён на адзіноце доўга, прынамсі, пакуль не прыехалі дзеці, калі б тыя ж суседзі самахоць не наладзілі ля дзедавай труны «ганаровае варты» праз усю ноч. Бо бабулі ж адной у хаце не кінеш. А вёска – не ішла на хаўтуры. Людзі, хто нават заглядваў у хату асцярожна, на хвілінку, адчэпнага прысядуць дый ходу са двара. Смерць так і не парушыла таго нябачнага псіхалагічнага бар'еру, што ляжаў на парозе Сібіракавай хаты. Сунуўся быў сюды калгас са сваім сціплым вяночкам, але таксама хуценька змёўся, як пяткі яму падагрэлі. Парадавала Сібіраку вянком і суседка. Так два вяночкі і пільнавалі ўсю ноч цішыню на куце, ва ўзгалоўі...\nА на кладах тым часам ваявалі ламамі мужыкі, расклалі вогнішча, бо не было як ні з рыдлёўкаю, ні з ломам прабіцца на той свет. Зямля ўпарцілася, не хацела прымаць ў магілу апошняга нашага ветэрана...\nПраводзіла Сібіраку мо чалавек дзесяць. Большасць людзей ішло не за труною, якая калывалася на цесным крытым кузаўку, сціснутая між нейкімі газавымі балонамі, а крочыла паперадзе, з вянкамі ды крыжам. Вусцішна і няёмка было мне даганяць машыну з труною, лічы, у адзіноце. Але я ўпарта крочыў у хаўрусе з Сібіракавымі дзецьмі, апраўдваючыся сам перад сабою, што святая ж справа і хто ж яшчэ, калі не я?.. Хіба тых падлеткаў-хакеістаў, што таўкуцца на возеры, змусіш ісці за труною? Дык ці адрозніваюць яны вайну сапраўдную ад вайнушкі, у якую па вечарах гуляюць на «компіках»?.. Хто ж, калі не я, чыйго бацьку пад Серпухавым як не парвала фашыстоўская разрыўная куля... Мы ж усе кудысьці спяшаемся. Усе ж мы думаем, што не памрэм ніколі, бо смерць, калі што, забярэ любога, толькі не мяне...\nКапрызіў вадзіла, ён таксама, мусіць, некуды спяшаўся і яўна не на хаўтуры, бо машына ўвесь час хацела бегчы куды шпарчэй, чым ішла працэсія, і стрымлівалі яе хіба што крыжаносец ды вяночніцы, абагнаць якіх было непамысна. Але на крыжах працэсія спынілася, нябожчык развітаўся з вёскаю, папрасіўшы выбачэння ў людзей – такая ў нас завядзёнка. Вянкі схавалі ў кузавок, туды ж закінулі і крыж. Вадзіла тым часам нервова сачыў, каб не «развянчалі» яму балоны ды не падрапалі кузава. І, калі Сібіракавы дзеці селі ў кузавок, раптам памчаў грузавічок, як да чорта на пасылкі. На кладах ужо чакалі далакопы, раз-пораз налівалі сабе да краёчкаў, пужаючы люты мароз... Ледзьве забралі з кузаўка труну, як грузавічок, бы сарваўшыся з ланцуга, пагнаў сабе назад у горад, забыўся ён пра жывых людзей, напляваў і на нябожчыка...\nІ жывыя пайшлі ў вёску пешшу, расціраючы на марозе шчокі ды шчасліва ўяўляючы гарачую поліўку і клёцкі на памінальным стале. І толькі нябожчык болей нікуды не спяшаўся, бо не трэба было гнацца ні ў Піцер па грошы, ні ў райцэнтр з рукзачком за плячыма, ні нават у вясковую краму па кефір для сваёй Алены. Сібірака -- справіўся. Тут, дзе ён захацеў улегчыся назаўсёды, пад бярозавым шыхтом, здавалася, ніколі-ніколі не заходзіць сонца. Зранку яно выплывае на ўсходзе, з-за вёскі, з полымя, падобнага да зарыва. Акурат такое зарыва ён, юны кулямётчык, бачыў пад Холмам, калі снарадамі разнесла ўшчэнт суседнюю вёску, а што ў ёй засталося – загарэлася. Сонца выплывае з полымя і няўхільна ўвесь час, як і яны, салдаты, колісь, імкне на захад. Яно ведае, што трэба абавязкова дайсці... І тады заўтра пачнецца новы дзень.\nЛюты мароз пасвіць па небе студзеньскае сонца. Ды зусім не страшна, а нават прыемна ляжаць тут на ўзгорку, хоць сабе і ў адным касцюмчыку і тых пакаёвых тапачках, якія дзеці «забыліся» памяняць яму на чаравікі, ці хаця б на хромавыя боты кшталту тых, у якіх вяртаўся ён з вайны. Не страшна і не холадна. Бо не баіцца Сібірака лютых маразоў...


Медсестра Александра Пономаренко из Миор всю жизнь спасала других » Афіцыйны сайт раённай газеты "Міёрскія навіны"\nМедсястра Аляксандра Панамарэнка з Міёр усё жыццё ратавала іншых\nНа працягу 15 гадоў – з 1985-га па 2000-ы – мне пашчасціла працаваць з цудоўным чалавекам – Аляксандрай Фёдараўнай ПАНАМАРЭНКА. Гераічная жанчына прысвяціла ўсё сваё жыццё, у тым ліку гады ваеннага ліхалецця, служэнню медыцыне і выратаванню чалавечых жыццяў.\nВысокая стройная жанчына пажылых гадоў сустрэла мяне, выпускніцу медвучылішча, у аперацыйна-перавязачным блоку. З першага позірку стала ясна, што яна прафесіянал сваёй справы, дысцыплінаваная, патрабавальная да сябе і сваіх падначаленых. Разам з тым вельмі сціплы чалавек, за плячыма якога цяжкі жыццёвы шлях.\nПра вайну Аляксандра Фёдараўна расказвала неахвотна. Ёй хацелася забыць усё, як страшны сон.\nУ першыя дні фашысцкай навалы Аляксандра працавала ў эвакуацыйным шпіталі непадалёку ад Мінска. Параненым у першую чаргу трэба было спыніць крывацёк, а з перавязачнага матэрыялу – адарваныя палоскі бялізны. Пазней з’явіліся перавязачныя пакеты. Параненых прывозілі кругласутачна, медыкам некалі было падняць галаву. Аперыравалі, перавязвалі, даглядалі. Дні і ночы без сну і адпачынку. Толькі адно жаданне – выратаваць байцоў. Аляксандра Фёдараўна прыгадвала прыгожыя твары салдат, лейтэнантаў, якім трэба было жыць. Вайна распараджалася па-свойму.\nЗ часам перасоўны шпіталь эвакуіраваўся ў глыб краіны. Лячылі салдат 2-га Украінскага фронту. Прыстасоўвалі для работы розныя памяшканні, у тым ліку гаспадарчыя пабудовы. Там размяшчалі і даглядалі параненых. Стамляліся, часам засыналі на хаду.\nКолькі чалавечых жыццяў выратавала Аляксандра Фёдараўна? Пра гэта яна ніколі шмат не расказвала, але аднойчы прамовіла: «…ніводны з параненых байцоў, які падаваў хаця б маленькую надзею на жыццё, не памёр».\nКалі я гаварыла старэйшай калезе, што яна вялікая Жанчына-гераіня, тая спакойна адказвала: «Такіх, як я, сотні тысяч, а можа, мільёны чалавек. Многія з нас аддалі свае маладыя жыцці ў крывавай вайне і засталіся на палях бітваў. А я – шчаслівы чалавек, засталася жывой, пражыла доўгае цікавае жыццё і вось ужо падбіраюся да завяршэння дзявятага дзясятка».\nСвой 90-гадовы юбілей Аляксандра Фёдараўна сустрэла ў сценах роднай бальніцы. На жаль, у якасці пацыента. Да апошняга дня, як сапраўдны баец, яна змагалася з цяжкай хваробай. У 2011-м нашага настаўніка і калегі не стала. Памяць пра яе жыве ў сэрцах.\nАляксандра Панамарэнка – легенда нашай бальніцы. Памятаем яе як Прафесіянала, прыемнага субяседніка, разумнага і разважлівага чалавека. Яна любіла актыўнае жыццё, яе веды і навыкі дапамаглі многім нашым медсёстрам дасягнуць поспехаў у прафесіі.\nАляксандра Фёдараўна Панамарэнка нарадзілася ў 1920 годзе ў вёсцы Харытонава Мінскай вобласці. Скончыла васьмігодку і паступіла ў Мінскую школу медсясцёр. Працоўную дзейнасць пачала ў 17 гадоў аперацыйнай сястрой у Мінскім шпіталі, дзе была занята да вайны.\nУ 1948 годзе з мужам і маленькім сынам прыехала ў Міёры. Праз год у сям’і нарадзілася дачка. Працаўладкавалася ў бальніцу, якая на той час знаходзілася ў Клётавым Двары, а радзільнае аддзяленне – у Камянполлі.\nЗ 1968-га працавала на пасадзе старшай аперацыйнай сястры. На заслужаны адпачынак пайшла ў 80 гадоў.\nФота прадастаўлена ЦРБ.\nЖанна КАСЕВІЧ, медыцынская сястра аперацыйная\nстаршая аперацыйна-перавязачнага блока хірургічнага аддзялення ЦРБ.\nЧытайце цалкам у № 37 раённай газеты, электронны варыянт тут.\n» Окружена заботой близких ровесница Миорского района Вера Кобяк из Босянков\n» Память дает право Человеком зваться


Ніва № 34 (3406), 22 жніўня 2021 г.\nФотаздымкі нашага маленства і юнацтва\nСа спазненнем атрымаў вялікі і арыгінальны альбом „Niwa Foto Arch”. Прачытаў і прагартаў старонкі не адзін раз. У ім адлюстравана і маё дзяцінства і юнацтва. Яўген Вапа сказаў, што гэта „альбом з імгненнымі хвілінамі жыцця беларусаў у Польшчы”. Гэта так, Яўген! А яшчэ альбом з імгненнямі жыцця і беларусаў Беларусі: і тая ж вопратка, і тыя ж гульні, і тыя ж слупы з электрыкамі, і тыя ж кароткія спаднічкі ў дзяўчат...\nІ бачу на гэтых фотаздымках мастака Лёніка Тарасэвіча, і сексуальную маладую прыгажуню Міру Лукшу, журналістку Аду Чачугу з кнігай „Нашы праблемы” і паэта Анатоля Сыса, які пра нешта думае, а можа выношвае ў думках свой новы верш. Да душы ўсхваляваў здымак на старонцы 171. На ім адлюстраваны „шчоты”, дзяўчынка вучыцца на іх лічыць. Я памятаю такія вялікія „шчоты” ў маёй школе на Слонімшчыне, стаялі яны каля дошкі, а маленькія „шчоты” мы насілі ў сумках у школу і на ўроках матэматыкі вучыліся лічыць.\nБылі гэтыя „шчоты” ў кожнай краме. Лоўка на іх ляпалі гандляркі ў магазінах, асабліва ў харчовых. Адна лішняя „костачка” і дзесяць капеек у яе кішэні — так аблічвалі пакупнікоў. Здымак атрымаўся гістарычным і арыгінальным. Ён — кавалачак нашага маленства.\nДобра сказаў у альбоме Міхась Андрасюк: „бягу па фатаграфіях”. Менавіта — бягу... спяшаюся паглядзець, а што там далей, а які кадр, а якое імгненне захавалі фотаздымкі... Ну, малайцы, „ніўцы”... За гэта я вас усіх (...)


Чалавек, які пранёс за Каліноўскім сцяг Ізраіля: «Дарагія людзі, мы зрабілі гэта!»\n24.11.2019 / 15:21\nБеларускі яўрэй, які пражывае ў Ізраілі, Барыс Давід Балтэ ўзяў удзел у мерапрыемствах у Вільні ў гонар пахавання Кастуся Каліноўскага. Мужчына, які служыць у арміі Ізраіля, пранёс за Каліноўскім сцяг гэтай краіны ў вайсковай форме. Сваімі ўражаннямі Барыс Давід Балтэ падзяліўся ў фэйсбуку.\n«І тое што мне выдалася магчымасць асабіста прыняць удзел ва ўсіх мерапрыемствах, ад шэсця і ўрачыстых сходаў да рок-канцэрта і паэтычных вечароў, надае мне асабіста яшчэ большую радасць і пачуццё гонару», — піша Барыс Давід Балтэ.\nХаця гэта было і пахаванне, настрой быў цалкам святочны.\n«Хоць гэта пахаванне, але гэта было самае сапраўднае свята. І ніякага дысанансу тут няма. У юдэяў ёсць такое свята Лаг ба-Омер. Яго адзначаюць у дзень смерці заснавальніка кабалы рабі Шымона Бар-Йохая. Так як ён наказваў весяліцца ў гэты дзень.\nЯк сказаў Статкевіч на ўручэнні ўзнагарод, косці Кастуся Каліноўскага з'явіліся ў найважнейшы момант — калі з'явіліся новая пагроза страты незалежнасці. А я б дадаў, што нават пазбаўлены гэтага зямнога жыцця Кастусь Каліноўскі працягвае верна служыць Беларусі. Таму што сапраўдны змагар заўжды змагаецца за Вольнасць і Незалежнасць. І смерць яму не перашкода. Мы і пасля смерці, сваім светлым вобразам, будзем ваяваць з любой акупацыяй і дыктатурай», — піша беларускамоўны жыхар Ізраіля.\nПаколькі пахаванне нацыянальнага правадыра з'яўляецца вайсковым мерапрыемствам, Барыс Давід Балтэ мабілізаваўся з Ізраіля. А паколькі ён дзеючы жаўнер — з'явіўся ў вайсковай форме Арміі Абароны Ізраіля і з ізраільскім сцягам.\n«З часоў князя Вітаўта заўсёды жылі юдэі ў Літве-Беларусі. Іх культура і жыццё сталі неад'емнай часткай беларускай культуры і побыту. Крывавы смерч Халакоста, калі адны акупанты забівалі цела, і наступны савецкі антысемітызм, калі іншыя забівалі душы, знішчыў гэты унікальны свет. Але, дзякуючы нейкаму голасу крыві, я вырашыў быць не рускамоўным ізраільцянінам, а беларускім юдэем. Таму сцяг маёй нацыі годна заняў месца сярод мора беларускіх сцягоў», — піша беларускамоўны вайсковец ЦАХАЛу.\nБарыс Давід Балтэ лічыць, што беларускі нацыянальны рух спрабуюць несправядліва ачарніць міфамі і казкамі пра антысемітызм. Падчас шэсця толькі адна нейкая жанчына нешта шаптала антысеміцкае на сцяг Ізраіля.\n«Але ёй хутка закрылі рот беларускія нацыяналісты. Што яшчэ раз кажа аб тым, што ў Беларусі нацыяналізм душы, а не крыві», — піша беларускі яўрэй.\n«Жыве Беларусь!» — завяршыў свой допіс Барыс Давід Балтэ.


Білеты ў кіно або тэатр праз Інтэрнэт – лёгка!\nКалі тэатр пачынаецца з вешалкі, то планаванне паходу ў тэатр пачынаецца з пакупкі білета анлайн, і дакладна не з чаргі ў касу.\nЗ кожным годам беларусы ўсё часцей выкарыстоўваюць Інтэрнэт-плацяжы пры замове білетаў для наведвання розных культурных мерапрыемстваў. Так, за студзень-май 2016 года ў параўнанні з аналагічным перыядам 2015 года на такіх сайтах, як www.kvitki.by, www.bileti.by, www.ticketpro.by колькасць плацяжоў карткамі «Беларусбанка» павялічылася больш чым на 25%.\nДля такой тэндэнцыі ёсць некалькі прычын, і калі Вы яшчэ не купляеце білеты, седзячы на канапе, магчыма, Вам захочацца паспрабаваць.\nПрычына №1 – Зручнасць.\nСкажам, Вы вырашылі схадзіць у кіно. Для таго каб убачыць новы фільм, Вам трэба загадзя наведаць касу кінатэатра, пераканацца ў наяўнасці вольных месцаў, пастаяць крыху ў чарзе і атрымаць білет. Вы – пераможца, тыя, хто стаяў у канцы чаргі, прыйдуць іншым разам.\nЗдавалася б, не самы складаны алгарытм, але што сёння могуць прапанаваць тэхналогіі чалавеку з банкаўскай карткай? Гэта магчымасць седзячы ў зручным крэсле, зайсці на любімы сайт для набыцця білетаў, выбраць фільм, спектакль ці канцэрт, вызначыцца са зручным для Вас месцам, здзейсніць аплату – атрымліваць асалоду ад думак пра будучае мерапрыемства.\nПрычына №2 – Ажыццяўляць плацяжы лёгка.\nДля ажыццяўлення аплаты неабходна правесці мінімальную колькасць дзеянняў. Сэрвісы, якія прадастаўляюць магчымасць куплі білетаў анлайн, адрозніваюцца адзін ад аднаго алгарытмам правядзення браніравання, а вось сам працэс аплаты падобны.\nСпачатку неабходна вызначыць, якім спосабам лепш здзейсніць плацеж (па рэквізітах карткі або праз сістэму АРІП), прайсці па ссылках і ўвесці запытваемыя даныя. Вось і ўсё – Вы на вышыні.\nПрычына №3 – Бяспечнасць.\nПраводзіць плацяжы ў Інтэрнэце карткамі «Беларусбанка» бяспечна, паколькі банк выкарыстоўвае правераныя праграмна-тэхнічныя сродкі абароны даных, такія як пароль 3D-Secure, Інтэрнэт Пароль БЕЛКАРТ.\nПароль 3D-Secure – гэта тэхналогія забеспячэння бяспекі Інтэрнэт-плацяжоў для трымальнікаў плацежных картак MasterCard і Visa, Інтэрнэт Пароль БЕЛКАРТ, адпаведна, прызначаны для картак нацыянальнай плацежнай сістэмы. Дзякуючы гэтым тэхналогіям праводзіцца дадатковая аўтэнтыфікацыя трымальніка карткі ў час ажыццяўлення плацяжоў у сетцы Інтэрнэт на сайтах, якія падтрымліваюць гэту тэхналогію. Зарэгістраваць пароль 3D-Secure і Інтэрнэт Пароль БЕЛКАРТ можна з дапамогай сэрвісаў М-банкінг або Інтэрнэт-банкінг.\nЗахапляцца рамантыкай чэргаў або карыстацца сучаснымі тэхналогіямі – вырашаць толькі Вам, але, можа, у наступны раз, засвоіўшы нескладаную тэхналогію плацяжоў у Інтэрнэце, Вы зможаце трапіць на прэм’еру фільма з любімым акцёрам, у адрозненні ад суседа, які занадта доўга стаяў у чарзе.


Лукашэнка: Да сваёй незалежнасці беларусы ішлі больш за тысячу гадоў | zviazda.by\n«Да сваёй незалежнасці беларусы ішлі больш за тысячу гадоў», — заявіў Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка падчас ўдзелу ва ўрачыстым сходзе і святочным канцэрце майстроў мастацтваў «Магістраль нашага жыцця», прысвечаным Дню Незалежнасці Беларусі.\n«Так, да сваёй незалежнасці беларусы ішлі больш за тысячу гадоў. Амаль ва ўсе часы, пачынаючы з глыбокай старажытнасці, гэта быў шлях барацьбы: барацьбы з суровым кліматам — за ўраджай, з захопнікамі — за зямлю, з прыгнятальнікамі — за свабоду, з інтэрвентамі — за веру, культуру і традыцыі. Але Вялікая Айчынная вайна стала вайной за жыццё, за само існаванне нацыі. Вайной за месца беларусаў у гісторыі, за месца маладой савецкай рэспублікі на карце свету. Гады акупацыі наглядна і жорстка паказалі людзям праўдзівы сэнс такіх паняццяў, як бяспека, свабода, суверэнітэт і незалежнасць. Гэтыя каштоўнасці маглі быць страчаныя назаўсёды, але былі здабыты ў дзень вызвалення нашай сталіцы, горада Мінска», — нагадаў Прэзідэнт.\nЁн зазначыў, што з тых часоў змянілася амаль чатыры пакаленні беларусаў. Але памяць пра герояў, якія падарылі нам будучыню, жыве ў нашых сэрцах. У ёй шмат болю, але яшчэ больш гонару — у ёй усведамленне, што ўсе мы, сучасныя беларусы, з'яўляемся носьбітамі гена пераможцаў.\n«Вытокі нашай незалежнасці бяруць пачатак у сівой старажытнасці, у глыбіні стагоддзяў»\nЁн адзначыў, што ўспамінаючы герояў вайны, мы заўсёды кажам пра іх мужнасць, гатоўнасць аддаць жыццё за Радзіму. І разумеем, што выпрабаванні Вялікай Айчыннай вайны абудзілі ў народа невядомыя раней сілы, але ж і ўзгадавала іх шматвяковая гісторыя несвабоднага жыцця далёкіх продкаў.\n«Безумоўна, вытокі нашай незалежнасці бяруць пачатак у сівой старажытнасці, у глыбіні стагоддзяў. Яны ў імкненні Полацкага княства да палітычнай і эканамічнай самастойнасці, у стварэнні на нашай зямлі самага прагрэсіўнага права, у шматлікіх навуковых і духоўных працах, у палітычных поспехах суайчыннікаў — яскравых прадстаўнікоў розных гістарычных эпох. Але так адбылося, што амаль тысячу гадоў выразнікамі нашай волі на беларускай зямлі былі выключна каранаваныя асобы. І толькі ў ХХ стагоддзі на адвечнае пытанне: "А хто там ідзе?" знайшоўся лёсавызначальны адказ. У вельмі складаных умовах трох рэвалюцый, Першай сусветнай і Грамадзянскай войнаў на гістарычную сцэну падняўся беларускі народ, мудры і цягавіты працаўнік, праўдзівы абаронца і захавальнік Радзімы», — падкрэсліў Прэзідэнт.\n413 У Рэспубліцы Беларусь прайшоў асноўны дзень выбараў Прэзідэнта


АДНЫМ АБ’ЕКТАМ СПОРТУ СТАЛА БОЛЬШ — Прысожскі край\nЗавулак Дзяржынскага, па ўсяму бачна, стане яшчэ адным месцам паломніцтва аматараў міні-футбола. Справа ў тым, што ўчора тут урачыста адкрылася многафункцыянальная спартыўная пляцоўка, на якой можна і трэба весці футбольныя баталіі.\nНамеснік старшыні райвыканкама Алена Шаўцова, начальнік аддзела па адукацыі, спорту і турызму райвыканкама Наталля Голік і намеснік дырэктара УКП “Жылкамгас” Дзмітрый Лугаўцоў перарэзалі сімвалічную стужку, чым далі старт актыўнаму жыццю новага спартыўнага аб’екта.\nВучні школ раёна прысутнічалі на мерапрыемстве і з нецярпеннем чакалі, каб праверыць якасць пакрыцця і камфорт гульні на яе тэрыторыі.\nПасля ўручэння адказным асобам удзячных лістоў і сімвалічнага першага гола распачалося першынство сярод школ раёна.\nНА САМЫМ АДКАЗНЫМ УЧАСТКУ →


Мост ізноў абрынуўся ў Беларусі: на гэты раз у Пружанскім раёне\n09:55 26.05.2021 (абноўлена 09:20 26.05.2021)\nЗа апошні тыдзень гэта ўжо другі выпадак абвальвання моста, да гэтага надзвычайнае здарэнне адбылося 19 траўня ў Барысаўскім раёне.\nМІНСК 26 тра - Sputnik. Жалезабетонны мост абрынуўся праз раку Лясная Левая ў Пружанскім раёне, паведаміла прэс-служба МНС Беларусі.\nІнцыдэнт адбыўся напярэдадні ў 20:30. Выратавальнікам паступіла паведамленне пра тое, што праз раку Лясная Левая на аўтадарозе Н-525 "Шчэрчава-Шарашова" каля вёскі Броды абрынуўся жалезабетонны мост.\nУ прэс-службе адзначылі, што аварыя не паўплывала на жыццядзейнасць вёскі.\nІншыя падрабязнасці інцыдэнту не прыводзяцца.\nНе першы выпадак\nМост праз раку Рова на аўтадарозе Р-67 Барысаў - Беразіно - Бабруйск паваліўся днём у сераду, 19 траўня. У МНС распавялі, што ў выніку здарэння ніхто з грамадзян не пацярпеў. Адразу пасля інцыдэнту быў створаны оперштаб, у яго ўвайшлі прадстаўнікі Мінтранса, Мінскага аблвыканкама, Мінскаўтадар-Цэнтра, Транспартнай інспекцыі, а таксама розных арганізацый дарожнай галіны.\nЗдарэннем заняўся Следчы камітэт. Супрацоўнікі ведамства правялі агляд месца здарэння, зафіксавалі следавую карціну і апыталі відавочцаў.\nВысветлілася, што абвальванне адбылося, калі па мосце праехаў вялікагрузны аўтамабіль, для руху якога мост не прызначаны.\nПрадстаўнік Мінтранса заявіў, што ў цяперашні час рух у раёне арганізаваны па аб'язной дарозе - гэта каля васьмі кіламетраў. Работы па аднаўленні завершацца ў чэрвені.\nАбвальванне аўтамабільнага маста пад Барысавам: калі пабудуюць аб'язны\nБарысаў, Надзвычайнае здарэнне, тыдзень, Пружаны, Беларусь, мост


29 кастрычнік 2016, 14:41\nАльбом «Творчая суполка „Пагоня“»\nУ Менску адбылася прэзэнтацыя альбома-даведніка «Творчая суполка „Пагоня“». З густам аздобленае выданьне прымеркаванае да 25-годзьдзя дзейнасьці мастакоўскага згуртаваньня, якое на зломе эпох дало адчувальны штуршок усяму нацыянальна-вызвольнаму руху Беларусі.\nУпершыню пад адной вокладкай сыстэматызаваныя зьвесткі больш чым пра 100 творцаў, якія загартоўваліся ў суполцы ад моманту яе заснаваньня ў 1990 годзе. Агулам у зборы больш за 230 старонак, ахопленыя самыя розныя жанры — жывапіс, графіка, скульптура, плякат, дэкаратыўнае мастацтва. Кожнаму герою прысьвечаны разварот зь біяграфічнымі зьвесткамі і ўзорамі аўтарскіх працаў, шмат дакумэнтальных фатаздымкаў, якія нагадваюць пра ролю «пагонічаў» у грамадзкіх працэсах.\nПрадмову напісаў мастацтвазнаўца Пётра Васілеўскі, разгорнуты мастацтвазнаўчы экскурс зрабіла Тацяна Гаранская, з падсумаваньнем пражытага чвэрцьстагодзьдзя зьвярнуліся да чытачоў Аляксей Марачкін, Мікола Купава, Генадзь Драздоў — кіраўнікі суполкі на розных гістарычных этапах. У храналягічным парадку пералічаныя ўсе асноўныя падзеі, выставы, пленэры і акцыі суполкі «Пагоня» за апошнія 25 гадоў, а таксама публікацыі ў мэдыях.\nУ залі сядзібы Партыі БНФ — «вэтэраны» і маладзейшыя чальцы «Пагоні», грамадзкія і палітычныя актывісты, дзеячы культуры. Кожнаму ёсьць што сказаць пра ўнёсак першапраходцаў у справу здабычы дзяржаўнай незалежнасьці. Няма тут толькі прадстаўнікоў Міністэрства культуры, афіцыйных СМІ, нават дэлегатаў ад роднага Беларускага саюзу мастакоў — сябры суполкі адпачатку атрымалі клішэ «іншароднасьці». Пры гэтым бальшыня выступоўцаў падкрэсьлівала, што пры іншым раскладзе прынагодная прэзэнтацыя выданьня павінна была праходзіць у найлепшых залях краіны з удзелам найвышэйшых пэрсонаў.\nСтаршыня суполкі «Пагоня» Генадзь Драздоў\nПакуль жа, як канстатаваў, адкрываючы вечарыну старшыня творчай суполкі «Пагоня» Беларускага саюзу мастакоў Генадзь Драздоў, рэаліі зусім іншыя:\n«Мы прэзэнтуем вынік нашай 25-гадовай працы. Шлях, пройдзены „Пагоняй“ за гэты час, без перабольшаньня, унікальны. Гісторыя нашай суполкі і гісторыя станаўленьня беларускай дзяржаўнасьці, па-сутнасьці, зьнітаваныя адной ніткай. І калі б мы сёньня жылі ў нармальнай краіне, то нашы мастакі выстаўляліся б ня ў гэтым сьціплым памяшканьні, а ў Палацы рэспублікі як мінімум. Пачатак нашай дзейнасьці паклаў яшчэ Лявон Баразна — першапатрыярх, які зьвярнуўся да беларушчыны, узьняўшы вялікі пласт нацыянальнай гісторыі, культуры. Яшчэ ў 1960-я ён стварыў грамадзкае абʼяднаньне аматараў беларускага мастацтва, да якога потым далучыліся Зянон Пазьняк, Яўген Кулік, Аляксей Марачкін, Мікола Купава і многія іншыя. Потым усё гэта перарасло ў магутны народны рух».\nАсобнік альбома — у калекцыю Партыі БНФ\nНа правах гаспадара прэзэнтацыйнай пляцоўкі старшыня Партыі БНФ Аляксей Янукевіч выказаў думку, што яшчэ трэба паглядзець, хто каго ў свой час «нарадзіў» — Беларускі Народны Фронт суполку «Пагоня» ці наадварот.\n«Невядома яшчэ, можа быць, БНФ насамрэч пачаўся і выйшаў з мастацкай суполкі „Пагоня“. Таму што менавіта творы былі, застаюцца і, мабыць, доўга яшчэ будуць заставацца той магутнай зброяй у ідэйным, каштоўнасным змаганьні спачатку супраць савецкага таталітарызму, а пасьля супраць расейскага шавінізму і імпэрыялізму. І якраз у гэтым рэчышчы зьяўленьне такога выданьня надзвычай важнае, бо сёньня змаганьне за Беларусь знаходзіцца ў вельмі вострай фазе. Напаўненьне нашай культурнай прасторы, умацаваньне беларускай ідэнтычнасьці, праца на нацыянальную ідэю — тое, што ляжыць у аснове вашай творчасьці — гэта надзвычай важна для лёсу беларусаў як нацыі, важна для будучыні беларускай дзяржавы».\nБыло шмат успамінаў, як паўставала суполка «Пагоня», хто менавіта прапанаваў карыстацца гістарычным гербам для ідэйнага арыентыру. Усё пачалося яшчэ ў 1980-х на так званым «Паддашку» Яўгена Куліка, дзе зьбіраліся «мастакі-нацыяналісты». І калі збольшага акрэсьлілася ядро аднадумцаў, насьпела неабходнасьць выбраць творчы сымбаль. Вершніка прапанаваў Мікола Купава, хоць некаторым ягоным калегам тое прыйшлося не даспадобы.\n«Канечне, у тыя, яшчэ савецкія часы, гэта была ў пэўным сэнсе правакацыя. Але гэта была цалкам лягічная назва, якая вынікала з усяго нашага лёсу, з нашага штодзённага клопату. Дзеля справядлівасьці, калі той жа Яўген Кулік нават не сумняваўся, што я магу прапанаваць нейкі іншы варыянт, нават пакпіў — ну што яшчэ можа прапанаваць Купава — то некаторыя палічылі, што мы хочам перацягнуць коўдру выключна на сябе, і выйшлі з суполкі на этапе яе стварэньня. То бок, ужо тады паўсталі пэўныя ідэалягічныя разыходжаньні, якія акрэсьлілі ўсю неаднароднасьць тагачаснага дый цяперашняга грамадзтва».\nСьцены сядзібы Партыі БНФ упрыгожаныя працамі сябраў суполкі «Пагоня». Іх ня так шмат, бо не дазваляюць памеры памяшканьня. Аляксей Марачкін — з тых, хто быў сярод пачынальнікаў мастакоўскага руху. У «прэзыдыюме» над ім — партрэт сябры і паплечніка Яўгена Куліка. Кажа, што выбар працы не выпадковы:\n«Недарэмна я выстаўляю партрэт Яўгена Куліка. Ён якраз зь ліку тых першапраходцаў, тых патрыётаў, тых нацыяналістаў (звычайна пасьля гэтага дадаюць — у лепшым сэнсе гэтага слова, але ніякіх рэвэрансаў, бо мы этнанацыяналісты і змагаемся за сваё), хто быў на пачатку, хто трымаў гэты сьцяг. Ён увесь час нам гаварыў: давайце яднацца, паасобку мы нічога ня зробім. І гэта было слушна. Нават гэты альбом адзін, два ці тры чалавекі ня здолелі б выдаць у такім абʼёме. Што значыць аднаму сабраць некалькі тысяч даляраў? Па сёньняшнім часе гэта зусім няпроста. А калі мы разам і нас сто чалавек, усё становіцца магчыма. Мы ўжо гатовыя нават думаць з нашымі сябрамі, дызайнэрамі, што ў пэрспэктыве можам спакойна займацца перавыданьнем. Якое яно будзе — цяжка сказаць, але галоўнае, што мы паверылі ў свае сілы».\nПрамаўляе Аляксей Марачкін, фонам — партрэт Яўгена Куліка\nМастацтвазнаўцу Тацяну Гаранскую, жонку ня так даўно памерлага мастака Віктара Маркаўца, небеспадстаўна называюць «летапісцам» творчай суполкі. На яе рахунку дзясяткі водгукаў, рэцэнзій на выставы і пленэры, яна больш за 40 гадоў прайшла поруч са знакавымі асобамі «Пагоні». Шмат каго сёньня ўжо няма на гэтым сьвеце. Таму яна першай справай прапанавала ўшанаваць усіх, хто не дажыў да гэтай важнай імпрэзы — такіх у пайменным пераліку ўжо блізу трох дзясяткаў. Некаторыя адышлі трыма пакаленьнямі, як Яўген, Генрых і Ян Ціхановічы.\nМастацтвазнаўца Тацяна Гаранская\n«Гэтая падзея — адна з галоўных у маім жыцьці. Усё, што было дагэтуль, — прыступкі, падыходы да нечага важнага. Калі побач такія волаты, як Аляксей Марачкін, Яўген Кулік, Віктар Маркавец, Уладзімер Сулкоўскі, Віктар Шматаў ды многія іншыя, не выпадала ні збочваць, ні падаць на калені, а рушыць толькі наперад. І калі Яўген Кулік даверыў мне занатаваць ягоныя ўспаміны, гэта быў той момант, калі я зразумела: настаў час і мне сказаць сваё слова... У мяне калясальны мастацтвазнаўчы архіў, але я фізычна не магла быць удзельніцай усіх падзеяў, таму зьвярнулася ў Саюз мастакоў. На жаль, мне сказалі, што патрэбныя матэрыялы даць ня могуць, давялося зьбіраць матэрыялы літаральна па крупінках. Праца была карпатлівая, расьцягнулася на паўтара года, але не хацелася нечага прапусьціць. Цяпер мы можам годна глядзець у вочы адзін аднаму...».\nУкладальнік выданьня Ігар Марачкін\nУкладальнік альбома-даведніка «Творчая суполка „Пагоня“» — Ігар Марачкін. Рэдактар — Зьміцер Санько, у рэдакцыйнай калегіі таксама Эдуард Агуновіч, Ягор Батальёнак, Лявон Грышук, Віктар Мікіта, Усевалад Сьвентахоўскі, Георг Скрыпнічэнка, Леў Талбузін, Алесь Цыркуноў ды іншыя вядомыя асобы.\nРэдактар выданьня Зьміцер Санько\nАдметна, што Яўген Кулік, які ўсе гады заставаўся завадатарам «пагонічаў», і ў 2002-м адышоў у іншы сьвет, ніколі так і ня быў кіраўніком суполкі. Гэтую місію за мінулыя чвэрцьстагодзьдзя выконвалі Аляксей Марачкін (1990–1998 і 2007–2011), Мікола Купава (1998–2004), Леў Талбузін (2004–2007) і Генадзь Драздоў (ад 2011-га і па сёньня).


Афіцыйны візіт Абдэля Фатаха аль-Сісі ў нашу краіну без перабольшання гістарычны\nРаўнапраўе, узаемная павага і давер - якасці, якія заўсёды адрозніваюць добрых сяброў ад проста знаёмых. На гэтым базісе прадоўжаць будаваць свае ўжо эканамічныя адносіны Беларусь і Егіпет. Афіцыйны візіт Абдэля Фатаха аль-Сісі ў нашу краіну без перабольшання гістарычны. Упершыню за 27 гадоў суверэннай Беларусі лідар паўночнаафрыканскай дзяржавы прыехаў у Мінск. Сустрэчы спрыяла і па-егіпецку камфортнае для гасцей надвор'е. У нас у краіне зараз вельмі напружаныя дні - тысячы турыстаў і спартсменаў з усяго кантынента едуць у сталіцу і іншыя гарады. Але візіт лідара Егіпта асаблівай важнасці. Таму перамовы доўжыліся больш за 4 гадзіны, і (што яшчэ больш важна) атрымаліся вельмі прадукцыйнымі. Сапраўдная не адліга, а нават спякота настала ў адносінах Мінска і Каіра пасля афіцыйнай паездкі Аляксандра Лукашэнкі ў краіну Ніла і пірамід у студзені 2017-га. З тых часоў лідары ў асабістых зносінах выкарыстоўваюць слова "сябар", а эканомікі дзяржаў прыняліся актыўна нарошчваць кантракты, сумесныя праекты і планы. Наш палітычны аглядальнік Наталля Брэвус пра тое, як будзе развівацца беларускай вектар на афрыканскіх прасторах.\nКалі б лідар Егіпта прыехаў літаральна на некалькі дзён раней, ён бы заспеў у Мінску сапраўдную каірскую спёку. Але на гэтым тыдні прыкметна пасвяжэла. І градус ужо не такі гарачы, як на радзіме высокага госця. Зрэшты, нягледзячы на гэта, адчуць сябе, як дома, можна было з першых хвілін цёплай і сардэчнай сустрэчы на беларускай зямлі.\nКрыху пазней госці прызнаюцца: у Беларусі ім вельмі камфортна. Аляксандр Лукашэнка двойчы быў у Егіпце, мінулы раз у пачатку 2017-га. Тады і заклалі трывалы падмурак для дыялогу, намецілі план дзеянняў. Гэты візіт прэзідэнта Егіпта ў адказ. Трэба сказаць, што менавіта такія сустрэчы на вышэйшым узроўні становяцца драйверам двухбаковага супрацоўніцтва. Мяркуйце самі: па слядах прэзідэнцкіх перамоў больш за сто візітаў афіцыйных і дзелавых дэлегацый. Цяперашняя сустрэча кіраўнікоў краін дае адназначны сігнал ураду і бізнесу - тэмп не змяншаць!\nВізіт праходзіць якраз перад пачаткам вялікай спартыўнай падзеі. Знаходзячыся ў Мінску, госці ўжо адчулі атмасферу будучых Еўрапейскіх гульняў, вельмі цікавіліся, як ідзе падрыхтоўка. Падчас зносін лідараў журналісты адзначаюць цікавы момант: прэзідэнты выкарыстоўваюць выключна зварот "сябар"! Менавіта такой сяброўскай былі і атмасфера афіцыйных перамоў, і невялікая экскурсія для госця. Наш Прэзідэнт паказаў калегу савецкія сцягі - даніну нашай гісторыі ў Палацы Незалежнасці. Не менш зацікавіла і фотавыстава "Планета Беларусь", якая тут адкрылася на днях. Яе аўтар Сяргей Плыткевіч як ніхто перадаў каларыт беларускіх ландшафтаў. "Такая чыстая прырода і такая чыстая вада! Што яшчэ трэба для жыцця?" - усклікалі госці. "Бярэ за душу!" - гаварылі і прэзідэнт Егіпта, і члены яго дэлегацыі, уражаныя прыгажосцю нашай мірнай і спакойнай краіны.\nЕгіпецкі народ абраў Абдэля Фатаха аль-Сісі кіраўніком дзяржавы ў 2014-м. Краіна прайшла перыяд рэвалюцый і ўзрушэнняў - патрэбная была моцная рука. Прэзідэнт - выпускнік Ваеннай акадэміі. Зрабіў кар'еру ва Узброеных сілах, быў міністрам абароны. Трэба сказаць, што егіпецкая армія ўвесь час адыгрывала ролю рэгулятара ва ўсіх палітычных крызісах краіны. Пачынаючы з 2011, хваля "арабскай вясны" некалькі разоў накатвала на Егіпет. На плошчу Тахрыр не проста выходзілі сотні тысяч грамадзян - пралілася кроў.\nВаенная загартоўка паўплывала на будучага прэзідэнта. Характар, як і лінія кіраўніцтва, сёння адрозніваецца цвёрдасцю. Егіпет імкнецца нагнаць упушчанае за час ваенных канфліктаў, эканамічнага і палітычнага крызісу. І таму абапіраецца на правераных надзейных сяброў. Сярод такіх і Беларусь. Сёння арабская дзяржава для нас не толькі найважнейшы палітычны і эканамічны партнёр на Блізкім Усходзе, але і апорны пункт на кантыненце. У цэлым адносіны з краінамі афрыканскага рэгіёна зараз лепшыя, чым калі б то ні было.\nНа пасадзе прэзідэнта перад Абдэлем Фатахам аль-Сісі паўстала галоўнае пытанне - як палепшыць эканамічнае становішча 100-мільённага Егіпта.\nЁн узяўся за рэформы - скарачэнне дзяржрасходаў, вырашэнне энергетычных праблем, барацьбу з беспрацоўем і невысокім узроўнем жыцця. Дарэчы, сам адмовіўся ад паловы зарплаты. Сітуацыя ў эканоміцы паляпшаецца. Менавіта Егіпет абраны старшынёй уплывовага на кантыненце Афрыканскага саюза.\nУзрушэнні выпрабоўваюць на трываласць грамадзян і палохаюць. Асабліва турыстаў. Пасля "арабскай вясны" адчулі на берагах Чырвонага мора скарачэнне патоку адпачывальнікаў. А менавіта турызм залатая жыла егіпецкай эканомікі. Але не толькі ён. Ільвіная доля ў бюджэце краіны - гэта пошліны за перасячэнне караблямі Суэцкага канала, а таксама прыбытак ад нафтагазавага сектара. Таму зараз і ўзяліся за амбіцыйныя праекты - такія, як новы Суэцкі канал (дублёр асноўнага суднаходнага шляху) і нават другі Каір (адбудоўваюць новую сталіцу). Таму тэхналогіі, вопыт, тэхніка з Беларусі вельмі дарэчы.\nУздоўж Ніла знайшлося месца беларускім фінансавым уліванням: летась запушчаны сумесны праект па стварэнні мазаўскай тэхнікі. Больш за паўсотні машын - толькі пачатак. Працуюць над партфелем заказаў. Дзейнічае вытворчасць камбайнаў і трактароў у Александрыі. У Каіры працуе зборачная лінія пагрузчыкаў і сельгасабсталявання. Мінскі маторны плануе выйсці на егіпецкі рынак.\nПаводле слоў Уладзіміра Калтовіча, Міністра антыманапольнага рэгулявання і гандлю Беларусі, сустаршыні беларуска-егіпецкай сумеснай гандлёвай камісіі, у гэтай сувязі праводзяцца перамовы на ўзроўні кіраўніцтва розных міністэрстваў і ведамстваў з мэтай вызначэння дакладных правіл гульні і ўмоў прысутнасці Беларусі на егіпецкім рынку. Рынак Егіпта вельмі канкурэнтны, і мы разумеем, што наша задача перш за ўсё заключаецца ў тым, каб мы рабілі добры прадукт па якасці і зручны па цане, адзначыў міністр.\nШто тычыцца агульнага гандлю, Мінск і Каір апошнія гады бачылі і яго ўзлёт, і падзенне. Прычыны былі розныя, але радуе тое, што ў 2018 тавараабарот дэманстраваў пазітыў. Станоўча ўплывае кааперацыя.\nУсяго паўтара дзясяткаў праектаў у прамысловасці. Гэта ўсё добра, але трэба хутчэй разгортвацца, выкарыстоўваючы моцныя бакі адзін аднаго. У нас гэта тэхналогіі, кадры, вопыт. Усё гэта можа працаваць на індустрыялізацыю поўначы Афрыкі.\nЕгіпет размешчаны на тэрыторыі, 90 % якой займаюць пустыні. Пры гэтым краіна з амаль 100-мільённым насельніцтвам. Лагічна, што наш Мінсельгасхарч разлічвае на паступовае павелічэнне паставак харчавання.\nУсё, што мы захавалі, усё, што мы можам у прамысловасці або аграсектары, у сферы высокіх тэхналогій, зараз вельмі дарэчы для паўночнаафрыканскай краіны.\nПадчас перамоў у вузкім складзе дамовіліся ліквідаваць бар'еры ў гандлі. "Мы прыкладзём з нашага боку і з боку Егіпта намаганні для таго, каб зняць усялякія бар'еры ў гандлёва-эканамічным супрацоўніцтве. Мы б хацелі, каб беларусы як надзейныя вашы сябры і партнёры мелі дакладную структуру і сістэму, працэдуру рэгістрацыі пастаўшчыкоў прадукцыі ў Егіпет", - дадаў Кіраўнік дзяржавы. Для павелічэння аб'ёмаў прадукцыі сумеснай вытворчасці, адзначыў Прэзідэнт, патрэбна стварэнне ўрадам Егіпта роўных умоў па ўдзеле ў тэндарах, размяшчэнні дзяржаўных заказаў на тавары, вырабленыя ў рамках сумесных праектаў, аказанні фінансавага садзейнічання прадпрыемствам. "Тое ж самае, мы дамовіліся з прэзідэнтам, зробім і мы са свайго боку", - запэўніў Аляксандр Лукашэнка. Беларускі бок разлічвае разам з Егіптам ствараць прадукт і сумесна забяспечваць яго рэалізацыю, у тым ліку на знешніх рынках. "Гэта дазволіць вашай краіне павялічыць экспарт. Такі падыход выгадны як Мінску, так і Каіру", - падкрэсліў Прэзідэнт. Ён дадаў, што Беларусь выступае за свабоднае перамяшчэнне тавараў і падтрымлівае прапанову егіпецкага боку аб заключэнні пагаднення аб свабодным гандлі паміж Еўразійскім эканамічным саюзам і Егіптам.\nТое, што сітуацыя ў Егіпце наладжваецца, зразумела і па патоку адпачывальнікаў. Колькасць беларускіх аматараў Чырвонага мора і пірамід вырасла ў 4 разы за апошнія два гады, напрыклад. Але Мінск прапануе, каб гэта была дарога з двухбаковым рухам - і ў нас ёсць што паглядзець. Дарэчы, сёлета ў Беларусь запрасілі на аздараўленне егіпецкіх падлеткаў, іх чакаюць у жніўні. Глядзіш, спадабаецца і ўжо пазней прыедуць студэнтамі. Больш за палову насельніцтва Егіпта - моладзь, якая хоча мець працу, а значыць, трэба вучыцца.\nШто па выніках перамоў у агульнай скарбонцы Беларусі і Егіпта? Дамовіліся аб стварэнні савета дзелавога супрацоўніцтва. Бо ўрады зрабілі ўсё, справа за бізнесам - рэалізуйце праекты. Асабліва гэта выгадна рабіць у прамысловых зонах Суэцкага канала. У гэтым выпадку льготны падатковы рэжым - немалаважны бонус для прадпрымальнікаў. Падпісаны пакет з некалькіх важных дакументаў - ад пагадненняў у сферы стандартызацыі і моладзевай палітыкі да дарожнай карты супрацоўніцтва на найбліжэйшыя два гады і сумеснай заявы лідараў.\nПра глабальнае - Мінск і Каір маюць намер прыкласці намаганні для міжнароднага міру і стабільнасці. І пра двухбаковыя інтарэсы - настроены толькі пашыраць супрацоўніцтва пад патранажам лідараў. Аляксандр Лукашэнка так і сказаў, што гэта будзе новы этап для беларуска-егіпецкіх адносін.\nЛішняе пацвярджэнне сказанаму - урачыстая цырымонія адразу пасля афіцыйных перамоў. За ўклад у развіццё дыялогу паміж краінамі Аляксандр Лукашэнка ўручыў калегу ордэн Дружбы народаў. Працаваць прыходзілася з рознымі кіраўнікамі Егіпта, але менавіта пры прэзідэнце аль-Сісі відавочны прагрэс у двухбаковых адносінах.\nБеларускія людзі вельмі талерантныя, спакойныя, працавітыя. Яны з найвялікшай павагай ставяцца да егіпецкага народа. Наша сяброўства калі і не адносіцца да тых глыбокіх часоў, калі цывілізацыя пачыналася з Егіпта, тым не менш яно мае добрыя карані, адзначыў Аляксандр Лукашэнка. "У Савецкага Саюза і Егіпта былі заўсёды добрыя адносіны, і мы з вамі спадчыннікі гэтых добрых традыцый", - дадаў Прэзідэнт.\nДобрая традыцыя склалася ў Беларусі ў нашы дні - кожны сусветны лідар, які ўпершыню прыязджае ў краіну, высаджвае тут дрэва. Каля Палаца Незалежнасці ўжо з’явілася міжнародная алея. Зрабіў гэта і кіраўнік Егіпта. Наш Прэзідэнт запрасіў калегу прыехаць у Беларусь зімой, убачыць краіну ва ўсёй снежнай прыгажосці. Аль-Сісі запрашэнне прыняў, зусім нечакана адзначыўшы, што вельмі любіць зіму. Тады можна будзе пракантраляваць, як рухаецца супрацоўніцтва краін, а заадно паглядзець, як прыжылося дрэўца.\nНаўрад ці наша спякота параўнаецца з егіпецкай. Ды і дождж прайшоў напярэдадні, глеба вільготная. Так што прыжывецца "паўночнаафрыканка" на гэтай міжнароднай алеі без праблем. Урадлівая глеба - аснова ўсяго. Глеба, а больш дакладна, добрая аснова для эфектыўнага супрацоўніцтва паміж Беларуссю і Егіптам ёсць з падачы прэзідэнтаў.\nДа конкурсу "Еўрабачанне-2018" - менш за месяц. Alekseev працягвае проматур\nНа бэзавы праменад запрашае Цэнтральны батанічны сад


Ўмовы абслугоўвання -\nНаступныя ўмовы рэгулююць любое выкарыстанне вэб-сайта opskar.com і ўвесь змест, паслугі і прадукты, даступныя на вэб-сайце альбо праз яго (разам узяты на сайце). Вэб-сайт належыць і кіруецца ops ("ops"). Сайт прапануецца пры ўмове вашага прыняцця без змены ўсіх умоў, якія змяшчаюцца ў гэтым дакуменце, і ўсіх іншых правілаў эксплуатацыі, палітыкі (у тым ліку, без абмежавання, Палітыка прыватнасці OPS) і працэдур, якія могуць час ад часу публікавацца на гэтым сайце OPS (у сукупнасці "Пагадненне").\nКалі ласка, уважліва прачытайце дадзенае пагадненне перад зваротам або выкарыстаннем Сайта. Атрымліваючы доступ або выкарыстоўваючы любую частка вэб-сайта, вы згаджаецеся стаць звязанымі ўмовамі і ўмовамі гэтага дагавора. Калі вы не згодныя з усімі ўмовамі дадзенага пагаднення, то вы не можаце атрымаць доступ да вэб-сайт або выкарыстоўваць якія-небудзь паслугі. Калі гэтыя ўмовы лічацца прапанову УОП, прыняцце відавочна абмяжоўваецца гэтымі ўмовамі. Сайт даступны толькі для асоб, якія па крайняй меры, 13 гадоў.\nВаш рахунак opskar.com і сайт. Пры стварэнні блога / сайта на вэб-сайце, вы несяце адказнасць за падтрыманне бяспекі Вашага акаўнта і блога, і вы несяце поўную адказнасць за ўсе дзеянні, якія адбываюцца пад уліковым запісам і любых іншых мерах, прынятых у сувязі з блога. Вы не павінны апісваць або прысвойваць ключавыя словы для вашага блога ў зман або незаконным спосабам, у тым ліку ў адпаведнасці з намерамі, каб гандляваць па імені або рэпутацыі іншых асоб, і OPS можа змяніць або выдаліць любое апісанне або ключавыя словы, якія ён лічыць недарэчным або незаконным, або у адваротным выпадку можа выклікаць адказнасць OPS. Вы павінны неадкладна паведаміць OPS любых несанкцыянаванага выкарыстання вашага блога, вашага акаўнта ці любых іншых парушэнняў бяспекі. OPS не будзе несці адказнасці за любыя дзеянні ці бяздзеянне Вас, уключаючы любыя страты або шкоду любога роду, панесеныя ў выніку такіх дзеянняў або бяздзейнасці.\nАдказнасць удзельнікаў. Калі вы вядзеце блог, каментуеце блог, размяшчаеце матэрыялы на вэб-сайце, размяшчаеце спасылкі на вэб-сайце альбо іншым чынам робіце (альбо дазваляеце любым трэцім бакам) рабіць матэрыялы даступнымі з дапамогай вэб-сайта (любы такі матэрыял, "Змест" ), Вы нясеце поўную адказнасць за змест гэтага Змесціва і шкоду за яго. Гэта мае месца незалежна ад таго, ці з'яўляецца змест зместам тэкстам, графікай, аўдыяфайлам альбо камп'ютэрным праграмным забеспячэннем. Робячы Змест даступным, вы заяўляеце і гарантуеце, што:\nваш блог не названы такім чынам, каб уводзіць чытачоў у зман, думаючы, што вы іншы чалавек ці кампанія. Напрыклад, URL альбо імя вашага блога - гэта не імя чалавека, акрамя вас ці кампаніі, акрамя вашай уласнай; і ў выпадку змесціва, якое ўключае камп'ютэрны код, вы дакладна вызначылі катэгорыю і / або апісалі тып, характар, выкарыстанне і эфекты матэрыялаў, незалежна ад таго, патрабуе OPS альбо іншае.\nАдпраўляючы Утрыманне ў OPS для ўключэння вашага сайта, вы дае OPS сусветную, бязвыплатную і не вылучнае ліцэнзію на прайграванне, змяненне, адаптацыю і публікацыю змесціва выключна з мэтай дэманстрацыі, распаўсюджвання і прасоўвання вашага блога , Калі выдаліць кантэнт, OPS будзе выкарыстоўваць разумныя намаганні, каб выдаліць яго з сайта, але вы прызнаеце, што кэшаванне або спасылкі на Кантэнт не можа быць зроблена неадкладна недаступныя.\nНе абмяжоўваючы любое з гэтых заяў альбо гарантый, OPS мае права (хаця і не абавязаны) па ўласным меркаванні OPS (i) адмаўляць альбо выдаляць любы змест, які, па разумным меркаванні OPS, парушае любую палітыку OPS альбо ў любым выпадку шкодны альбо непажаданае, альбо (ii) спыніць альбо забараніць доступ і выкарыстанне вэб-сайта любой фізічнай або юрыдычнай асобе па любой прычыне на ўласнае меркаванне OPS. OPS не будзе абавязаны вяртаць грошы, якія былі выплачаныя раней\nВыбраўшы тавар ці паслугу, вы згаджаецеся аплаціць OPS аднаразовы і / або штомесячную або штогадовую абаненцкую плату, указаную (дадатковыя ўмовы аплаты можа быць уключаны ў іншых сродках сувязі). Падпіска аплата будзе спісвацца на папярэдне платнай аснове ў дзень вы зарэгіструецеся да абнаўлення і будзе ахопліваць выкарыстанне гэтай службы на працягу месячнага ці гадавога перыяду падпіскі, як паказана. Аплата ня вяртаецца.\nКалі вы не паведамiць OPS да канца адпаведнага перыяду падпіскі, які вы жадаеце адмяніць падпіску, ваша падпіска будзе аўтаматычна абнаўляць і вы дазваляеце нам збіраць тады, прыдатную гадавую або штомесячную абаненцкую плату за такую падпіску (а таксама любыя падаткі) з дапамогай любой крэдытнай карты ці іншага механізму аплаты мы маем на запіс для вас. Абнаўленне можа быць адменена ў любы час, падаўшы запыт на OPS ў пісьмовай форме.\nЗборы; Аплата. Падпісаўшыся на ўліковы запіс Паслуг, вы згаджаецеся плаціць OPS адпаведную плату за ўстаноўку і перыядычныя зборы. Плата, якая прымяняецца, будзе выстаўлена з дня заснавання вашых паслуг і да выкарыстання такіх паслуг. OPS пакідае за сабой права змяніць умовы аплаты і зборы за трыццаць (30) дзён да пісьмовага паведамлення вам. Вы можаце адмяніць паслугі ў любы час на працягу трыццаці (30) дзён пісьмовага паведамлення ў службу падтрымкі OPS. Калі ваша паслуга ўключае доступ да прыярытэтнай падтрымкі па электроннай пошце. «Падтрымка па электроннай пошце» азначае магчымасць падачы запытаў на тэхнічную падтрымку па электроннай пошце ў любы час (з разумнымі намаганнямі OPS адказаць на працягу аднаго працоўнага дня) адносна выкарыстання VIP-паслуг. «Прыярытэт» азначае, што падтрымка мае перавагу над падтрымкай для карыстальнікаў стандартных або бясплатных паслуг opskar.com. Уся падтрымка будзе аказвацца ў адпаведнасці са стандартнай практыкай, працэдурамі і палітыкай OPS.\nАдказнасць наведвальнікаў сайта. OPS не прагледзеў і не можа прагледзець увесь матэрыял, уключаючы камп'ютэрнае праграмнае забеспячэнне, размешчаны на вэб-сайце, і таму не можа несці адказнасць за змест, выкарыстанне і эфекты гэтага матэрыялу. Працуючы з вэб-сайтам, OPS не заяўляе і не мае на ўвазе, што падтрымлівае размешчаныя там матэрыялы альбо лічыць, што такія матэрыялы з'яўляюцца дакладнымі, карыснымі ці не шкоднымі. Вы нясеце адказнасць за прыняцце мер засцярогі, неабходных для абароны сябе і камп'ютэрных сістэм ад вірусаў, чарвякоў, траянскіх коней і іншага шкоднага альбо разбуральнага змесціва. Вэб-сайт можа ўтрымліваць абразлівы, непрыстойны альбо іншым чынам неспрыяльны кантэнт, а таксама змест, які змяшчае тэхнічныя недакладнасці, памылкі друку і іншыя памылкі. Сайт таксама можа ўтрымліваць матэрыялы, якія парушаюць правы на прыватнасць альбо рэкламу альбо парушаюць інтэлектуальную ўласнасць і іншыя правы ўласнасці трэціх асоб, альбо загрузка, капіраванне альбо выкарыстанне якіх падлягае дадатковым умовам, заяўленым альбо невядомым. OPS не нясе ніякай адказнасці за шкоду ў выніку выкарыстання наведвальнікамі вэб-сайта альбо загрузкі гэтых наведвальнікаў змешчанага там змесціва.\nЗмест Апублікавана на іншых сайтах. Мы не разгледзелі, і не можам праглядаць, усе матэрыялы, уключаючы камп'ютэрнае праграмнае забеспячэнне, даступныя праз вэб-сайты і вэб-старонкі, на які opskar.com сувязях, а таксама спасылкі на opskar.com. yourcompany не мае ніякага кантролю над гэтымі ня-yourcompany вэб-сайтаў і вэб-старонак, а таксама не нясе адказнасці за іх змест або іх выкарыстанне. Далучаючыся да не-yourcompany вэб-сайт або вэб-старонкі, OPS не ўяўляе і не азначае, што ён падтрымлівае такі вэб-сайт або вэб-старонкі. Вы несяце адказнасць за прыняцце мер засцярогі ў выпадку неабходнасці, каб абараніць сябе і свае кампутарныя сістэмы ад вірусаў, чарвякоў, траянскіх коней і іншага шкоднага або дэструктыўнага зьместу. OPS не нясе ніякай адказнасці за любы шкоду, які з'явіўся следствам выкарыстання ані-OPS вэб-сайтаў і вэб-старонак.\nПарушэнне аўтарскіх правоў і палітыка DMCA. Паколькі ваша кампанія просіць іншых паважаць яе правы на інтэлектуальную ўласнасць, яна паважае правы інтэлектуальнай уласнасці іншых. Калі вы лічыце, што матэрыялы, размешчаныя на opskar.com або звязаныя з імі, парушаюць вашы аўтарскія правы, вам прапануецца паведаміць OPS у адпаведнасці з палітыкай Закона аб абароне аўтарскіх правоў (DMCA) OPS. OPS адкажа на ўсе такія апавяшчэнні, у тым ліку па меры неабходнасці альбо адпаведнасці, выдаліўшы матэрыялы, якія парушаюць альбо адключыўшы ўсе спасылкі на матэрыялы, якія парушаюць. OPS спыніць доступ наведвальніка і яго выкарыстанне на сайце, калі пры адпаведных абставінах ён будзе неаднаразова парушаць аўтарскія правы альбо іншыя правы інтэлектуальнай уласнасці OPS або іншых асоб. У выпадку такога спынення, OPS не будзе абавязаны вяртаць любыя сумы, раней выплачаныя OPS.\nІнтэлектуальная маёмасць. Дадзенае Пагадненне не перадае ад вашай кампаніі вам OPS альбо інтэлектуальную ўласнасць трэціх асоб, і ўсе правы, права ўласнасці і правы на такую маёмасць застануцца (як паміж бакамі) выключна за OPS. OPS, opskar.com, лагатып opskar.com і ўсе іншыя гандлёвыя маркі, знакі абслугоўвання, графіка і лагатыпы, якія выкарыстоўваюцца ў сувязі з opskar.com, альбо вэб-сайт, з'яўляюцца гандлёвымі маркамі або зарэгістраванымі гандлёвымі маркамі ліцэнзіятараў OPS або OPS. Іншыя гандлёвыя маркі, знакі абслугоўвання, графіка і лагатыпы, якія выкарыстоўваюцца ў сувязі з вэб-сайтам, могуць быць гандлёвымі маркамі іншых трэціх асоб. Выкарыстанне Інтэрнэт-сайта не дае вам права альбо ліцэнзіі на прайграванне альбо іншае выкарыстанне любых гандлёвых знакаў OPS альбо іншых вытворцаў.\nАб'явы. OPS пакідае за сабой права размяшчаць рэкламу на вашым блогу, калі вы не набылі рахунак без рэкламы.\nАтрыбуцыя. OPS пакідае за сабой права адлюстроўваць спасылкі атрыбуцыі, такія як "Блог на opskar.com", аўтар тэмы і атрыбуцыю шрыфта ў калонтытуле блока альбо на панэлі інструментаў.\nПрадукцыя партнёра. Актывуючы партнёрскі прадукт (напрыклад, тэму) у аднаго з нашых партнёраў, вы згаджаецеся з умовамі абслугоўвання гэтага партнёра. Вы можаце ў любы час адмовіцца ад іх умоў выкарыстання, адключыўшы партнёрскі прадукт.\nДаменныя імёны. Калі вы рэгіструеце даменнае імя, выкарыстоўваеце альбо перадаеце раней зарэгістраванае даменнае імя, вы прызнаеце і згаджаецеся з тым, што выкарыстанне даменнага імя таксама падпарадкоўваецца палітыцы Інтэрнэт-карпарацыі па прысвоеных імёнах і нумарах ("ICANN"), уключаючы іх Рэгістрацыйныя правы і абавязкі.\nЗмены. OPS пакідае за сабой права, па сваім меркаванні, каб змяніць або замяніць якую-небудзь частку гэтага Пагаднення. Гэта ваша адказнасць, каб праверыць гэта Пагадненне перыядычна для змен. Ваша далейшае выкарыстанне або доступ да вэб-сайту пасля ўнясення якіх-небудзь змен у гэта Пагадненне азначае прыняцце гэтых зменаў. OPS можа таксама, у будучыні, прапануюць новыя паслугі і / або функцыі праз вэб-сайт (у тым ліку, выпуск новых інструментаў і рэсурсаў). Такія новыя функцыі і / або паслугі павінны ажыццяўляцца ў адпаведнасці з умовамі гэтага Дагавора.\nСпыненне. OPS можа спыніць ваш доступ да ўсяго або да любой часткі вэб-сайта ў любы час, з прычынай або без яе, з паведамленнем або без яго, уступаючы ў сілу неадкладна. Калі вы хочаце спыніць дзеянне гэтага Пагаднення або вашага ўліковага запісу opskar.com (калі ў вас ёсць), вы можаце проста спыніць карыстанне вэб-сайтам. Нягледзячы на вышэйсказанае, калі ў вас ёсць рахунак платных паслуг, такі ўліковы запіс можа быць спынены OPS толькі ў тым выпадку, калі вы істотна парушылі дадзенае Пагадненне і не ўхілілі такое парушэнне на працягу трыццаці (30) дзён з моманту паведамлення OPS вам пра гэта; пры ўмове, што OPS можа неадкладна спыніць працу сайта ў рамках агульнага адключэння нашай службы. Усе палажэнні гэтага Пагаднення, якія па сваёй прыродзе павінны перажыць дзеянне пасля спынення, дзейнічаюць і пасля спынення дзеяння, уключаючы, без абмежаванняў, правілы ўласнасці, адмовы ад гарантый, кампенсацыю і абмежаванні адказнасці.\nАдмова ад гарантый. Сайт прадастаўляецца "як ёсць". Кампанія OPS і яе пастаўшчыкі і ліцэнзіяры адмаўляюцца ад любых гарантый любога віду, відавочных альбо падразумелых, уключаючы, без усялякіх абмежаванняў, гарантыі прадажнасці, прыдатнасці для пэўнай мэты і не парушэнняў. Ні ваша кампанія, ні яе пастаўшчыкі і ліцэнзіяры не даюць ніякіх гарантый таго, што вэб-сайт будзе без памылак або што доступ да яго будзе бесперапынным і бесперапынным. Вы разумееце, што запампоўваеце альбо іншым спосабам атрымліваеце змест або паслугі праз вэб-сайт на сваё меркаванне і рызыку.\nАбмежаванне адказнасці. Ні ў якім разе OPS ці яе пастаўшчыкоў або ліцэнзіярам, адказнасць па адносінах да любога прадмету сапраўднага пагаднення ў рамках якога-небудзь кантракта, нядбайнасці, строгай адказнасці або іншай юрыдычнай або справядлівай тэорыі для: (I) любыя спецыяльныя, выпадковыя або ускосныя страты, (Б) кошт закупак замяшчаюць тавараў або паслуг; (III) для перапынення выкарыстання або страты або пашкоджання дадзеных; або (IV) для любых сум, якія перавышаюць зборы, выплачаныя Вамі OPS ў рамках гэтага пагаднення на працягу дванаццаці (12) месяцаў да падставы пазову. OPS не нясе ніякай адказнасці за невыкананне або затрымку ў сувязі з пытаннямі, за межамі іх разумнага кантролю. Вышэйпададзенае не прымяняецца ў той ступені, забароненай дзеючым заканадаўствам.\nАгульнае ўяўленне і гарантыя. Вы заяўляе і гарантуеце, што (я) выкарыстанне Вамі вэб-сайт будзе ажыццяўляцца ў строгай адпаведнасці з палітыкай OPS прыватнасці, з гэтым Пагадненнем і усе прыдатныя законы і правілы (уключаючы без абмежавання любых мясцовых законаў або правілаў у вашай краіне, штат, гарадах або іншая ўрадавая вобласць, у дачыненні да паводзінаў у Інтэрнэце і прымальнае ўтрымання, і ў тым ліку ўсіх дзеючых законаў у дачыненні да перадачы тэхнічных дадзеных, якія экспартуюцца з ЗША або краіны, у якой вы жывяце) і (б) выкарыстанне Вамі вэб-сайта не будзе парушаць ці прысвойваюць правы інтэлектуальнай уласнасці якой-небудзь трэцім бокам.\nКампенсацыя. Вы згаджаецеся кампенсаваць і ўтрымліваць бясшкодныя OPS, яго падрадчыкаў і ліцэнзіятара, а таксама іх адпаведных дырэктараў, службовых асоб, супрацоўнікаў і агентаў ад і супраць любых і ўсіх патрабаванняў і выдаткаў, уключаючы ганарары адвакатаў, якія вынікаюць з вашага выкарыстання Сайта, у тым ліку, але не абмяжоўваючыся вашым парушэннем гэтага Пагаднення.\nРознае. Гэта Пагадненне складае поўнае пагадненне паміж OPS і вамі адносна прадмета гэтага Пагаднення, і яны могуць быць зменены толькі пісьмовай папраўкай, падпісанай упаўнаважаным кіраўніком вашай кампаніі, альбо размяшчэннем вашай кампаніі перагледжанай версіі. За выключэннем выпадкаў, калі прыдатнае заканадаўства, калі яно прадугледжвае, іншае не прадугледжвае, гэта Пагадненне, любы доступ да вэб-сайта або яго выкарыстанне будуць рэгулявацца заканадаўствам штата Каліфорнія, ЗША, за выключэннем палажэнняў пра яго калізію, і належным месцам правядзення любымі спрэчкамі, якія ўзнікаюць у сувязі з любымі з іх, будуць суды штата і федэральныя суды, размешчаныя ў акрузе Сан-Францыска, Каліфорнія. За выключэннем патрабаванняў аб забароне або справядлівай дапамозе альбо патрабаванняў адносна правоў інтэлектуальнай уласнасці (якія могуць быць узбуджаны ў любым кампетэнтным судзе без размяшчэння абавязацельстваў), любая спрэчка, якая ўзнікае паводле гэтага Пагаднення, павінна быць канчаткова вырашана ў адпаведнасці з Комплекснымі арбітражнымі правіламі Служба судовага арбітражу і пасярэдніцтва, Inc. ("JAMS") трыма арбітрамі, прызначанымі ў адпаведнасці з такімі правіламі. Арбітраж будзе праходзіць у Сан-Францыска, Каліфорнія, на англійскай мове, і рашэнне арбітражу можа быць выканана ў любым судзе. Пераважная бок у любых дзеяннях або працэдурах па прымусовым выкананні гэтага Пагаднення мае права на выдаткі і плату адвакатаў. Калі любая частка гэтага Пагаднення будзе прызнана несапраўднай альбо невыканальнай, гэтая частка будзе тлумачыцца як адлюстраванне першапачатковых намераў бакоў, а астатнія часткі застануцца ў поўнай сіле і дзеянні. Адмова ад любога з бакоў любога тэрміну альбо ўмовы гэтага Пагаднення альбо любога яго парушэння, у любым выпадку, не адмаўляецца ад такога тэрміну або ўмовы альбо любога наступнага іх парушэння. Вы можаце перадаваць свае правы ў адпаведнасці з гэтым Пагадненнем любому баку, які пагаджаецца і згодны з ім выконваць яго ўмовы; OPS можа перадаваць свае правы паводле гэтага Пагаднення без умоў. Гэта Пагадненне будзе мець абавязковую сілу і будзе дзейнічаць на карысць бакоў, іх пераемнікаў і дазволеных даручэнняў.


Цяжэе “Прыазёрскі” каравай — Житковичи. Новае Палессе. Районная газета\nУ такі напружаны для вяскоўцаў час жніва ў жыцці галоўнага агранома акцыянернага таварыства “Прыазёрскае-Агра” Івана Алесіча надарылася важная падзея. Днямі ён адзначыў шасцідзесяцігадовы юбілей. З гэтай датай Івана Рыгоравіча шчыра і цёпла павіншавалі не толькі калегі-спецыялісты гаспадаркі, але і першы намеснік старшыні райвыканкама, начальнік райсельгасхарчу Мікалай П’яўко, і прафсаюзны лідар работнікаў АПК раёна Уладзімір Цімашчэня. Кіраўнікі аграрнай галіны раёна ўручылі Івану Алесічу заслужаныя ўзнагароды: Ганаровую грамату раённага Савета дэпутатаў, падзячны ліст ад упраўлення сельскай гаспадаркі і харчавання, а таксама райкама прафсаюза і каштоўны падарунак.\nТакая пашана тэхнолагу палёў сельгаспрадпрыемства на раённым узроўні аказана невыпадкова. Амаль 39 гадоў Іван Рыгоравіч старанна працаваў на дабрабыт Жыткаўшчыны. Прычым увесь гэты час шчыраваў на палетках толькі адной гаспадаркі – ААТ “Прыазёрскае-Агра”. Калі Алесіч сюды працаўладкаваўся памочнікам брыгадзіра, акцыянернае таварыства тады яшчэ насіла назву “калгас імя Леніна”. Потым гаспадарка стала сельгаскааператывам, камунальным сельгаспрадпрыемствам, але ўсе змены ўласнасці ніколькі не ўплывалі на паўсядзённы працоўны і жыццёвы рытм Івана Рыгоравіча. Ён старанна выконваў сваё галоўнае прызначэнне селяніна – расціў на зямлі ўраджаі розных культур. За гэты час прайшоў усе ступені кар’ернай лесвіцы: быў аграномам-насенневодам, галоўным аграномам, дырэктарам, намеснікам кіраўніка. Цяпер зноў вярнуўся да сваёй спецыяльнасці агранома. Абіраў яе Іван Рыгоравіч свядома. Родам ён з вёскі Тонеж Лельчыцкага раёна. Сям’я была шматдзетнай, бацькі працавалі ў калгасе. Таму з маленства хлопец навучыўся добра ўпраўляцца з гаспадаркай. Вось і вырашыў стаць аграномам. На гэтую прафесію Іван Алесіч напачатку вучыўся ў сельскагаспадарчым тэхнікуме, а потым у Гродзенскім сельгасінстытуце. Але ж галоўнае спасціжэнне сакрэтаў хлебаробскай справы спецыяліст атрымаў непасрэдна падчас практычнай дзейнасці на грамадскіх палетках.\n— Вось такое ў мяне моцнае і доўгае зямное прыцяжэнне атрымалася ў гэтых мясцінах, — гаворыць Іван Рыгоравіч, — толькі аб тым я ніколькі не шкадую, бо ўсё склалася добра. На жыткавіцкай зямлі ўласнай працай прыносіў карысць людзям, тут жа знайшоў сваё сямейнае шчасце, разам з жонкай вырасцілі дзвюх дочак, далі ім пуцёўкі ў жыццё. Так што наракаць няма чаго, бо чалавек заўсёды пускае карані там, дзе яму добра.\nДарэчы, своеасаблівы падарунак на юбілей свайму тэхнолагу палёў зрабілі і мясцовыя камбайнеры, якія намалацілі першую тысячу тон збажыны новага ўраджаю. Усяго ж у акцыянерным таварыстве мяркуюць сёлета атрымаць валавы збор зерня не меней як пяць тысяч тон.\n— Для гэтага ў нас ёсць усе падставы, — расказвае галоўны аграном сельгаспрадпрыемства. — Ураджай выспеў добры, з кожнага гектара намалочваем па трыццаць цэнтнераў. Гэта на працэнтаў трыццаць больш чым было летась, ды і пад каласавымі плошчы ў нас цяпер значна пашырэлі ў параўнанні з мінулым годам.\nУборачны канвеер у ААТ “Прыазёрскае-Агра” працуе бездакорна. Яшчэ няма і сямі гадзін раніцы, а мясцовыя камбайнеры ўжо знаходзяцца на машынным двары. Да выхаду на палеткі яны пільна аглядаюць кожны вузел сваіх “стэпавых караблёў”, выпраўляюць выяўленыя непаладкі, ачышчаюць агрэгаты ад пылу і пажніўных рэшткаў, што накапіліся за мінулы дзень працы.\n— На жніве ў нас задзейнічаны пяць камбайнаў КЗС-1218, — расказвае дырэктар сельгаспрадпрыемства Сяргей Макарэвіч. — Нагрузка на адну машыну немалая. Таму мы грунтоўна падрыхтавалі тэхніку да работы, падабралі надзейных і спрактыкаваных механізатараў. Упэўнены, што з усімі аб’ёмамі яны справяцца паспяхова і ў сціслыя тэрміны.\nСапраўды, зараджанасць на працу ў Вячаслава Юхневіча, Аляксандра Юхневіча, Віталія Купрацэвіча, Аляксандра Саўчыца, Мікалая Юхневіча (на здымку) і Аляксандра Купрацэвіча даволі вялікая. Разумеюць, якая адказнасць на іх ускладзена. Таму, як адзначыў дырэктар акцыянернага таварыства Сяргей Макарэвіч, камбайнераў нават познім вечарам надзвычай складана адарваць ад працы, кожны імкнецца выдаць як мага большую колькасць зерня.\n— Колас добра сёлета наліўся, — дзеляцца сваімі ўражаннямі механізатары. — Палеткі чыстыя, адно задавальненне такую збажыну ўбіраць. Вось толькі б надвор’е спрыяла.\nВыдатны плён ў справе уборкі каласавых праяўляе і вадзіцель Мікалай Купрацэвіч. Не адна сотня тон збажыны дастаўлена з поля на ток гэтым рупліўцам. У многім яго поспехам спрыяе зладжаная работа загадчыка тока Алены Ахрамовіч, аператара Уладзіміра Купрацэвіча і іншых спецыялістаў зернесушыльнага комплексу. Менавіта яны хутка вядуць дапрацоўку збажыны і адпраўляюць яе ў склады на захоўванне. Дапамагаюць дарослым і шэсць вучняў Дуброўскай школы.\nНе менш клопатаў у гэтыя дні і ў механізатара Сяргея Макарэвіча. У яго абавязкі ўваходзіць уборка саломы. На сваім трактары ў счэпе з сучасным прэсам-абмотчыкам ён хутка падбірае залацістыя валкі саломы, выкідваючы пасля сябе адразу па два рулоны.\nСпраў у працаўнікоў ААТ “Прыазёрскае-Агра” нямала, але гэтыя клопаты радасныя і настройваюць на аптымістычны лад: будзе гаспадарка з вялікім ураджаем.\n← Житковчанка Екатерина Кижнева вспоминает Минское областное кадетское училище, которое окончила в этом году


27 лютага 2020 года а 17-й гадзіне ў Нацыянальным гістарычным музеі Рэспублікі Беларусь сумесна з Дзяржаўным мемарыяльным гісторыка-літаратурным прыродна-ландтшафтным музеем-запаведнікам імя А.С.Пушкіна “Міхайлаўскае” адкрываецца фотавыстава “Міхайлаўскае. Кабінет Пушкіна”.\nПушкінскі Запаведнік – унікальны помнік рускай культуры нацыянальнага і сусветнага значэння. Міхайлаўскае, Трыгорскае, Пятроўскае, невялікі пасёлак Святые (зараз Пушкінскія Горы) са старадаўнім Святагорскім манастыром... Гэтыя мясціны аказаліся непарыўна звязаны з жыццём і творчасцю вялікага рускага паэта Аляксандра Сяргеевіча Пушкіна. Там, на старадаўняй Пскоўскай зямлі, расцвёў паэтычны геній паэта. Сяло Міхайлаўскае – любімы і ўслаўлены паэтам куток, яго паэтычная радзіма, месца яго творчага пераўтварэння.\nЗапаведныя месцы на Пскоўшчыне прыцягваюць да сябе пісьменнікаў, мастакоў і артыстаў. Некаторыя застаюцца там назаўжды, другія вяртаюцца зноў і зноў. Свой погляд на Міхайлаўскае прадстаўляюць два выдатных фотамастака Аляксей Лазараў і Мікалай Аляксееў.\nДзякуючы працам гэтых розных, але аднолькава таленавітых людзей, наведвальнікаў музея чакае сустрэча з надзвычайнымі мясцінамі, адлюстраванымі камерамі ўлюблёных у сваю справу фотамастакоў.