Niby-dziennik. Ostatni 1981–1987 [Zygmunt Mycielski] << KLIKAJ I CZYTAJ ONLINE\n00198 008778 19945191 na godz. na dobę w sumie\nNiby-dziennik. Ostatni 1981–1987 - ebook/pdf\nAutor: Zygmunt Mycielski Liczba stron: 750\nISBN: 978-83-244-0255-7 Data wydania: 2014-06-22\nTom ten kończy edycję Dzienników Zygmunta Mycielskiego – artysty i arystokraty, kompozytora i publicysty muzycznego. Swoje zapiski, prowadzone jeszcze przed wojną, nazwał ostatecznie „Niby-dziennikiem” – bliższe są bowiem eseistyce niż kronice, choć autor żywo interesował się otaczającą rzeczywistością.\nMycielski01-3.qxp:Layout 2 8/21/12 2:36 PM Page 4 Projekt graficzny obwoluty, oklejki i stron tytu∏owych: Janusz Wysocki Redakcja: Barbara i Jan St´szewscy T∏umaczenie tekstów z j´zyka francuskiego: Renata Prag∏owska-Woydtowa Opracowanie indeksu osób: Dobros∏awa Paƒkowska Korekta: Zespó∏ Zdj´cie autora na obwolucie: Andrzej Zborski Zdj´cia na wk∏adce: Jan Hausbrandt – 5, 6, 7; Bronis∏aw Lutos∏awski – 4; Maciej Sochor – 3; Marek Suchecki – 8, 9, 10; Andrzej Zborski – 1, 2, 12; pozosta∏e zdj´cia z archiwum rodziny autora. Wydawnictwo Iskry dzi´kuje Paƒstwu Zofii i Ryszardowi Wojtkowskim za wspar- cie wydania tej ksià˝ki. Copyright © by Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2012 ISBN 978-83-244-0206-9 Wydawnictwo do∏o˝y∏o wszelkich staraƒ, aby ustaliç autorstwo zamieszczonych w ksià˝ce zdj´ç. W odosobnionych przypadkach okaza∏o si´ to niemo˝liwe. Dla- tego w∏aÊcicieli praw do zdj´ç, z którymi nie zosta∏y podpisane umowy prosimy o pilny kontakt z wydawnictwem. Wydawnictwo ISKRY ul. Smolna 11, 00-375 Warszawa tel./faks (22) 827-94-15 iskry@iskry.com.pl www.iskry.com.pl Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 5 S∏owo wst´pne Niby-dziennik ostatni 1981–1987 Zygmunta Mycielskiego, który oddajemy do ràk Czytelników, dope∏nia bodaj najwa˝niejszà cz´Êç obszernej spuÊcizny pisarskiej kompozytora, krytyka, ese- isty, który prawie przez czterdzieÊci lat prowadzi∏ zapiski, nazy- wane poczàtkowo dziennikami, potem notami, notatkami, a˝ ostatecznie pod koniec lat szeÊçdziesiàtych przyjà∏ dla nich na- zw´ Niby-dziennika. Zamyka równie˝ – nieformalnà – seri´ opu- blikowanà dotychczas przez Wydawnictwo „Iskry”, na którà sk∏adajà si´: Niby-dziennik 1969–1981 (1998), Dziennik 1950–1959 (1999) oraz Dziennik 1960–1969 (2001), w opracowaniu redakcyj- nym Zofii Mycielskiej-Golikowej. Niniejszy tom obejmuje zawartoÊç dziewi´ciu zeszytów po- numerowanych i opatrzonych datami r´kà Autora. Wi´kszoÊç z nich to ulubione Zygmunta Mycielskiego grube notatniki niety- powego formatu w p∏óciennej oprawie, w które zaopatrywa∏ si´ w Pary˝u. Niewielka cz´Êç zapisków nale˝àcych do tego zbioru udost´pniona zosta∏a przez „Zeszyty Literackie” w nume- rach 100, 102, 106, 107 i 108, jakie ukaza∏y si´ w latach 2007–2010. Ramy czasowe zbioru zakreÊla pierwszy zapis z 16 stycz- nia 1981 i ostatni z 15 maja 1987 roku, niespe∏na trzy miesiàce przed Êmiercià Autora. Owe szeÊç burzliwych lat na trudnej pol- skiej drodze do wolnoÊci i demokracji wyznacza∏y powstanie NSZZ „SolidarnoÊç”, stan wojenny, zwiàzane z nim represje i przeÊladowania, zamordowanie kapelana „SolidarnoÊci”, entu- zjazm towarzyszàcy pielgrzymkom papie˝a Polaka, wreszcie symptomy rozluênienia polityki wewn´trznej po przej´ciu w∏a- 5 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 6 dzy przez Michai∏a Gorbaczowa. Znalaz∏y one w Niby-dzienniku odbicie w skrupulatnych kronikarskich zapisach, wnikliwych ob- serwacjach, Êmia∏ych i niezale˝nych komentarzach i refleksjach kompozytora i pisarza muzycznego, który sprawy publiczne traktowa∏ zawsze z równym zaanga˝owaniem i odpowiedzial- noÊcià, jak powinnoÊci wynikajàce z komponowania muzyki i pi- sania o muzyce. Nie by∏ bezkrytyczny wobec narodowej odnowy w duchu „SolidarnoÊci”. W czasach ogólnej euforii zachowywa∏ swój ch∏odny, arystokratyczny dystans, pozostajàc cz´sto w spo- rze z przyjació∏mi, m∏odymi zapaleƒcami – uczestnikami poli- tycznych i spo∏ecznych przemian. èród∏em tej postawy by∏y towarzyszàce mu od dawna wàtpliwoÊci co do mo˝liwoÊci zbu- dowania dobrze zorganizowanego i normalnie funkcjonujàcego paƒstwa. Opiera∏ je na historycznych faktach, a potwierdzenie znajdowa∏ w pog∏´bionej lekturze oraz w∏asnej refleksji na temat losów Polski w ostatnim dwustuleciu. Trudno si´ dziwiç, ˝e obserwacja i osobisty komentarz do zda- rzeƒ tamtych lat zajmuje tyle miejsca w blisko czterystustronico- wym Niby-dzienniku. O sile pisarstwa Mycielskiego – diarysty stanowi jednak wielowàtkowoÊç, wynikajàca z jego rozleg∏ych zainteresowaƒ i kontaktów w Êwiecie muzyki, polityki, w kr´- gach arystokracji, jego zwiàzków i przyjaêni z wa˝nymi posta- ciami skupionymi wokó∏ paryskiej „Kultury”, jego bliskich, ciep∏ych i szczerych relacji z ksià˝´cà parà i dworem Liechten- steinu, ˝eby wymieniç tylko najwa˝niejsze. Ostatni tom dziennika wzbogaca obraz Zygmunta Mycielskie- go jako kompozytora. W czasie, który obejmuje Niby-dziennik, po- wstawa∏y Fantazja, Trzy Psalmy, Liturgia sacra, 8 pieÊni do s∏ów Zbigniewa Herberta, Ostatnia symfonia i Fragmenty do wierszy S∏o- wackiego, utwór ukoƒczony 9 kwietnia 1987 roku i zamykajàcy katalog jego dzie∏. Mycielski dopuszcza czytelnika do tajemnic to- warzyszàcych procesowi komponowania, pe∏nemu obaw i wàtp- liwoÊci, równie˝ w konfrontacji z muzykà mistrzów, b´dàcych dla niego muzycznym wzorem i punktem odniesienia. Uwa˝ne podà˝anie tym tropem, wczuwanie si´ w jego rozterki, wybory i decyzje pozwala zajrzeç do Êwiata, który twórcy chronià zazwy- czaj przed osobami postronnymi. Niby-dziennik jest dlatego rów- 6 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 9/7/12 1:48 PM Page 7 nie˝ wa˝nym i ciekawym Êwiadectwem introspekcji dojrza∏ego kompozytora, Êwiadomego swego miejsca, a jednoczeÊnie umie- jàcego przyjàç postaw´ krytycznà wobec w∏asnej muzyki, dum- nego z wielu dokonaƒ twórczych, nie zawsze dostrzeganych i docenianych, kompozytora niespe∏nionego i rozczarowanego niemo˝noÊcià us∏yszenia wielu swoich utworów, poddania ich konfrontacji z publicznoÊcià. Chocia˝ w póênych latach ˝ycia da- ne mu by∏o doznaç satysfakcji z wykonaƒ przyj´tych przez s∏u- chaczy i krytyk´ z wielkim uznaniem, to przecie˝ powodzenie, jakie zas∏u˝enie spotka∏o Trzy Psalmy i Liturgia sacra, nie prze∏o- ˝y∏o si´ na lepszà znajomoÊç jego twórczoÊci w szerszych kr´- gach, a sama muzyka nie uzyska∏a dotychczas odpowiedniego spo∏ecznego rezonansu. JeÊli nie liczyç zapisków przedwojennych, których Zygmunt Mycielski nie w∏àczy∏ za ˝ycia do zbioru, dzienniki prowadzone systematycznie od lat pi´çdziesiàtych pe∏ni∏y wiele funkcji w ˝y- ciu ich Autora. By∏y równie˝ dla niego zwyk∏ym notatnikiem, w którym szkicowa∏ pomys∏y muzyczne, utrwala∏ myÊli do przygotowywanych artyku∏ów i wyk∏adów, robi∏ notatki z lektur; wkleja∏ do dziennika rozmaite dokumenty, w∏àcza∏ listy o szczególnym znaczeniu, a nawet reprodukcje obiektów muze- alnych, które pobudza∏y jego wyobraêni´ i otwiera∏y pole do roz- wa˝aƒ o sztuce. Ostatnie zdanie zapisane r´kà Autora pod datà 15 maja 1987 roku wyra˝a wielokrotnie powtarzanà na kartach Niby-dzienników wàtpliwoÊç, czy przygotowujàcy je do publikacji potrafi dokonaç radykalnych skrótów, jakich – zdaniem Autora – wymaga∏y. Za- równo w odniesieniu do poprzednio wydanych cz´Êci, tak i w tym przypadku decyzja o integralnym opublikowaniu ca∏oÊci bez jakichkolwiek skrótów i zmian, poza uwspó∏czeÊnieniem pi- sowni i interpunkcji, by∏a bezdyskusyjna. Szcz´Êliwie si´ sta∏o, ˝e od poczàtku spotka∏a si´ z aprobatà prezesa Wydawnictwa „Iskry” pana Wies∏awa Uchaƒskiego, dzi´ki wyrozumia∏oÊci i cierpliwoÊci którego mo˝emy ostatni tom Niby-dziennika Zyg- munta Mycielskiego udost´pniç Czytelnikom. Barbara i Jan St´szewscy 7 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 8 Nota edytorska To wydanie nie odbiega od poprzednich pod wzgl´dem wiernoÊci r´kopisowi, a przyj´ta zasada najdalej posuni´tej powÊciàgliwoÊci w ingerowaniu w tekst r´kopiÊmienny dotyczy przede wszystkim interpunkcji. Typowe dla Zygmunta Mycielskiego d∏ugie zdania, wype∏nione uj´tymi w pauzy wtràceniami, odpowiadajàce cha- rakterystycznemu sposobowi mówienia Autora, zosta∏y w wielu przypadkach poddane uproszczeniu, które polega na zredukowa- niu znaków interpunkcyjnych. Nieliczne poprawki stylistyczne dotyczà kilku miejsc, w których by∏y konieczne dla zrozumia∏oÊci tekstu. Poprawione zosta∏y b∏´dy w zapisie nazwisk i nazw geo- graficznych. Dla wtràceƒ obcoj´zycznych przyj´ta zosta∏a zasada, ˝e zwroty krótkie, jedno-, dwuwyrazowe objaÊnione zosta∏y w na- wiasach kwadratowych w tekÊcie, co u∏atwia p∏ynne czytanie. Kal- ki j´zykowe – przede wszystkim z j´zyka francuskiego – którymi Autor ch´tnie si´ pos∏ugiwa∏, objaÊnione zosta∏y – w miar´ mo˝li- woÊci – w tekÊcie lub jeÊli wymaga∏y obszerniejszego komentarza – znalaz∏y si´ w przypisach. Na niniejszy zbiór Niby-dziennika sk∏ada si´ dziewi´ç zeszy- tów u∏o˝onych chronologicznie. Ze wzgl´dów praktycznych, zwa˝ywszy na sporà obj´toÊç poszczególnych cz´Êci, przypisy ponumerowano osobno w obr´bie ka˝dego zeszytu, z którym sà zwiàzane. Szczególnie „muzyczny” charakter tego zbioru sk∏oni∏ nas do rozbudowania przypisów odnoszàcych si´ do tej warstwy tekstu. StaraliÊmy si´ jednak, by poza przypadkami szczególnie uzasadnionymi ich obj´toÊç nie narusza∏a zasady proporcjonalno- Êci wzgl´dem innych dziedzin. 8 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 9 Wiernie zachowane zosta∏y wyró˝nienia w tekÊcie zastosowa- ne przez Autora (du˝e litery, podkreÊlenia). Ze wzgl´du na p∏yn- noÊç czytania liczby zapisane w manuskrypcie cyframi zamienione zosta∏y na ich form´ s∏ownà, ujednolicono równie˝ form´ zapisu dat. Tytu∏y dzie∏ wyró˝nione zosta∏y kursywà. Rozwini´cie poda- nych skrótowo nazwisk oraz nieliczne korekty lub zmiany zapisu oryginalnego uj´te zosta∏y w nawias kwadratowy. Przek∏ady z j´- zyka niemieckiego, przy których nie wskazano autora, pochodzà od redakcji. Specjalne podzi´kowania kierujemy do pani Renaty Prag∏ow- skiej-Woydtowej, której wk∏ad we wspó∏redagowanie tekstu te- go zbioru jest nieoceniony. Zawdzi´czamy jej równie˝ ogromnà pomoc w identyfikacji pewnych miejsc i osób, a tak˝e przek∏ady tekstu, cytatów i zwrotów z j´zyka francuskiego, poza funkcjo- nujàcymi w powszechnym u˝yciu, oraz tymi, przy których nie wymienia si´ ich autora. Dzi´ki jej starannoÊci i trosce o objaÊnie- nia szczegó∏ów dotyczàcych rzeczywistoÊci tamtych lat Niby- -dziennik Zygmunta Mycielskiego staje si´ bardziej otwarty równie˝ dla m∏odszych Czytelników. Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 11 16 stycznia – 8 listopada 1981 Warszawa, 16 stycznia Perspektywa dwóch dni obrad Rady Wydawniczej PWM (27, 28 stycznia), potem mówiç 29 w PEN Klubie, potem byç na dwu- dniowym zjeêdzie Zwiàzku Kompozytorów 30 i 31 stycznia i 1 lutego w redakcji „TwórczoÊci” radziç nad r´kopisami Iwasz- kiewicza – przera˝a mnie. Mo˝e nieróbstwo, lenistwo czy zm´- czenie nieco si´ cofa, to prawda, gdy musz´ coÊ robiç, mówiç, ruszaç si´. Jednak˝e stan myszy pod miot∏à najbardziej mi odpo- wiada. Wstyd, ale prawda. Czym jest historia? Poczynajàc od w∏asnej historii ˝ycia, hi- storii rodzinnej, historii wsi, miasta, kraju, narodu, po ca∏y Êwiat? Moja historia trwa 74 lata, wi´c lata 1914–1920 i dalsze, wi´c dzieƒ dzisiejszy widz´ historycznie, chocia˝ nie wiem o dniu ju- trzejszym, który teraêniejszoÊç stworzy, u∏o˝y. Nie wszyscy stojà przed bramà, na której jest pisane „za póê- no”. Tylko niektórzy – bo ogó∏ nie zna co jest wczeÊnie, za wczeÊ- nie, póêno czy za póêno. Mo˝e to jest jednak bardziej powszechne, ni˝ sàdz´ – taksujàc ludzi tak nisko, ˝e ich s∏owa „za póêno” nie gn´bià – bo niczego nie chcieli, nie zamierzali, do niczego nie dà- ˝yli. Chyba to niemo˝liwe? Chyba ka˝dy cz∏owiek dà˝y, chce, za- mierza – przynajmniej w jakiejÊ chwili swojego ˝ycia, swojej m∏odoÊci. Dopiero potem, gdy mu uroÊnie brzuch i w∏osy wylecà – zmarnieje i wtedy poznajemy go, kim by∏, kim jest. Kim potrafi∏ si´ staç. Nie chc´ wpadaç w panik´ z moim osobistym „za póêno”! Jest 5 rano. Jeszcze ciemno. Czemu nie dajà mi spaç te myÊli, któ- re nazywam „za póêno”? Zwi´kszaç doz´ proszków, ˝eby jeszcze 11 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 12 bardziej idiocieç? Przecie nie mog´ braç proszków rano – nie mam warunków Prousta! Ci, co majà spokojne sumienie, powinni spaç spokojnie. Tak by si´ wydawa∏o. Tymczasem nie chodzi tu o spokojne sumienie, ale o jakiÊ gatunek spokoju w myÊli i czuciu, w odczuwaniu. 18 stycznia I co z tego, ˝e si´ wie; odczytuj´ zbiór Alaina Besançona Le présent soviétique et le passé russe1, który Kisielewski mi wreszcie odda∏. Fakty o Rosji by∏y znane od 1917 i 1918 roku, jak znane by- ∏y fakty z Niemiec hitlerowskich od 1933 roku – og∏oszone jako program w Mein Kampf. I co z tego? W jakim momencie ÊwiadomoÊç ogólna, powszechna, reaguje czynem – rewolucyjnym, wojennym? W momencie gdy prze∏o˝e- ni, wojsko, policja odmawiajà wykonania rozkazu. W momencie gdy wed∏ug wzorów Monteskiusza2 w∏adza wykonawcza odma- wia wykonania wskazaƒ, rozkazów czy ukazów w∏adzy ustawo- dawczej, politycznej. Gdyby si´ zacz´∏y pojawiaç (a pojawiajà si´) strajki w ZSRR, to zawsze mo˝na strzelaç, zamknàç, wywieêç – tysiàce ludzi i ich prowodyrów. Czy zawsze jakieÊ pu∏ki z Kau- kazu czy Syberii b´dà strzela∏y do Rosjan lub vice versa? Cz∏owiek ruski buntowa∏ si´, na wsi, w miastach i portach. W 1917 i 1918 roku kl´ska wojenna, uderzenie z zewnàtrz – jak ju˝ w czasie wojny rosyjsko-japoƒskiej – umo˝liwi∏o bunt – w koƒcu wojskowy, bo to ˝o∏nierze przestali s∏uchaç, a ochrana3 zosta∏a rozbrojona, bezsilna. Ekonomiczne dno by∏o ju˝ wiele ra- zy rzeczywistoÊcià w tym kraju. U nas ró˝ni ministrowie nawo- ∏ujà do spokoju i do pos∏uszeƒstwa. Ferment w PRL jest g∏´boki, niebezpieczeƒstwo roÊnie; wysi∏ki, ˝eby to partia opanowa∏a, co- raz drastyczniejsze. Jutro Wa∏´sa wraca z triumfalnej podró˝y po W∏oszech. „La prise du pouvoir communiste, c’est, avant l’étatisation des moyens de production, la mainmise sur tous les moyens de com- munication. (…). Tout langage vivant devient de`s lors subversif”4. Zgadza si´ to, jak 2+2 jest 4, tutaj, teraz: j´zyk robotników i ich 12 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 13 zwiàzków ca∏kiem inny od „urz´dowego”. Ich zebrania i wszyst- ko, co partia robi, ˝eby uniemo˝liwiç komunikacj´, odciàç, sk∏óciç wreszcie miliony cz∏onków tych „wolnych zwiàzków” z ich „gó- rà”. Uniemo˝liwiç t´ komunikacj´ i lojalny dialog, odcinajàc ich od prasy, radia, telewizji. Dawaç wycinkowe i bezradne odpowie- dzi i wypowiedzi ministrów i cz∏onków KC sprawiajàce wra˝e- nie, ˝e to partia chce odnowy, a „SolidarnoÊç” czy „Mazowsze” bruêdzi, strajkuje, anarchizuje, spycha kraj na dno ekonomiczne. Wszystko to wynika logicznie z nielogicznego fundamentu, pod- pisanego w porozumieniu sierpniowym w Gdaƒsku, gdzie nieza- le˝ne zwiàzki ustanowiono przy zachowanej kierowniczej roli partii. Z∏apa∏em si´ wtedy za g∏ow´, czytajàc ten tekst. Dodano do tego drugi absurd, ˝e wielomilionowy ten zwiàzek nie jest po- lityczny. To tak, jakby mówiç papie˝owi, ˝e Pan Bóg jest, ale nie istnieje. Albo ˝e istnieje, ale go nie ma. Wóz albo przewóz. A Ro- sja jest ciàgle jak wystajàca z budy g∏owa psa – twierdzimy tu, ˝e on jest na ∏aƒcuchu, ale tego nie wiemy. Co wiedzieli o rozbiorach Polacy epoki stanis∏awowskiej? w nocy Czy jesteÊmy na poczàtku nowej, pe∏nej udr´ki drogi? W nie- ÊwiadomoÊci przewidywania próbuj´ zobaczyç. A po có˝ wie- dzieç, czego jest poczàtkiem ten rok? Mo˝e minie jak inne i fatum rozejdzie si´ w p∏ynnym ˝yciu tego kraju, w jego tak ma∏o przej- rzystej wodzie. Czytam, a pe∏ne zatrwo˝eƒ myÊli wracajà jak g∏u- che przeczucie tragedii, która – mo˝e – si´ nie rozegra? Jest dopiero druga, daleko do rana. Warszawa, 20 stycznia Kartka od mojej bratowej, Hanki5: „Musz´ troch´ pofolgowaç ze s∏uchaniem telewizji i czytaniem o tym co si´ dzieje, bo zanad- to si´ przejmuj´. Nienawidz´ ba∏aganu, anarchii i awantur, za- nadto mnie to denerwuje. Tak jak mój ojciec, mog´ ˝yç tylko 13 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 14 w jakichÊ normalnych i uporzàdkowanych warunkach. Nie mo- g´ spaç i trz´s´ si´ wewn´trznie…”. Po prostu i bez literatury wyrazi∏a to, co odczuwam i prze˝y- wam – mój ojciec te˝ móg∏ ˝yç w „normalnych i uporzàdkowa- nych warunkach”, by∏ dobrym i dobrze organizujàcym prac´ gospodarzem, pochodzi∏ z Poznaƒskiego i przeszed∏ przez dobrà, niemieckà szko∏´ rolniczà. Do dzisiaj pami´tajà w Przeworsku je- go rzàdy ordynacjà Lubomirskich, budow´ cukrowni i „post´po- wà” na prze∏omie XIX i XX wieku gospodark´, którà doprowadzi∏ na tym obszarze do kwitnàcego stanu, wprowadzajàc melioracj´, nowoczesne wtedy maszyny rolnicze, sztuczne nawozy, budujàc domy dla s∏u˝by folwarcznej itd., a wszystko to nie na zasadzie teorii o pracy organicznej czy o socjalizmie, ale w praktyce i wzo- rowej organizacji, takiej, jaka wtedy by∏a mo˝liwa. Warszawa, 21 stycznia Na drugiej stronie sztambuchu, który moja matka rozpocz´∏a w 1892 roku, wlepiona jest pi´kna fotografia pi´knego dworu w Porembie, który mój dziadek Zygmunt Szembek6 sprzeda∏ Jó- zefowi Szembekowi. Wszystko to nie istnieje, spalone; zapewne jest staw, mo˝e kilka drzew? Bywa∏em tam jeszcze, bawiàc si´ ja- ko dziecko z Zuzà i Mariellà Szembekównymi. Zmar∏y tam one, przygarni´te po wojnie przez ch∏opów w jakiejÊ cha∏upie, gdzie hodowa∏y koz´. Dom by∏ du˝y, na stopie tego, co nazywano paƒ- skà rezydencjà. Pod tà fotografià napisa∏a Mama, w owym 1892 roku: „Naître, vivre et mourir dans la meˆme maison”7. W tym zdaniu zawarte jest wiele ze Êwiata, który mnie ukszta∏- ci∏, pomimo wszystkich moich ucieczek do Pary˝a, Wilna czy na Bukowin´, przed samà wojnà. Dzisiaj w ma∏ym pokoiku pa- trz´ na inny Êwiat. Wczoraj kalifornijski gubernator Reagan wpro- wadzi∏ si´ do Bia∏ego Domu. Tutaj nasze dziwaczne polskie spo∏eczeƒstwo wymiotuje tym daniem, które Rosja nam do zje- dzenia poda∏a. Rozmno˝ony nasz gatunek podwa˝a to, co two- rzy∏o esencj´ rodziny i czego widomym znakiem by∏ dom: ch∏opa, 14 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 15 firmy, osiad∏ej szlachty i pa∏aców paƒskich, warsztatów, klaszto- rów i plebanii. Mrowisko si´ zaroi∏o, wyroi∏o; jesteÊmy wszyscy czàsteczkami w p∏ynie, który coraz bardziej jest potrzàsany ogromnà r´kà, w∏asnà r´kà, jakby z tych˝e czàsteczek powsta∏à. Mo˝emy to nazwaç r´kà Boga, zawsze tego samego Boga, które- go nie znamy, o którym mówimy, ˝e umar∏. Niebaczni na t´ zbie˝- noÊç, która ze Êmiercià Boga ∏àczy zgub´ Rodzaju. W wodzie stawu odbija si´ ca∏e skrzyd∏o wielkiego dworu w Porembie. Tak dok∏adnie, bez jednej zmarszczki na wodzie, ˝e mo˝na t´ fotografi´ oglàdaç „do góry nogami” i widz´ wtedy wszystko odwrotnie: baszta jest zamiast z lewej, na prawej stro- nie, a wielkie lipy, Êwierki i d´by czubami si´gajà i w dó∏, i do gó- ry – jak odbicia w Mickiewiczowskiej Âwitezi. Cz´sto myÊl´ o wszystkim, co ju˝ tylko ja jeden pami´tam, wiem, widz´. Jak zawsze z ka˝dym Êwiatem, który ka˝dy cz∏o- wiek nosi w sobie. Rozmaicie, bogaty, biedny – ale zawsze Êwiat osobisty i jedyny. Stary cz∏owiek coraz bardziej Êwiadom jest chwili, która za m∏odu jest jego w∏asnà rzeczywistoÊcià. Potem topi si´, coraz bardziej nieuchwytna. Morze rzeczywistoÊci (?) zalewa moment teraêniejszoÊci. Nie mog´ si´ dowiedzieç, co si´ dzieje w tej chwi- li, uÊwiadamiajàc sobie iloÊç przebytych i prze˝ytych punktów, o których rewelacje ciàgle mnie dochodzà, korygujàc i manipu- lujàc to wszystko, co prze˝y∏em i czego nie widzia∏em w 1920, 1940 roku. Dotyczy to i mojej w∏asnej osoby, która kiedyÊ, s∏yszàc i czytajàc bitw´ pod Marignano, La guerre Clémenta Janequina8, tylko olÊnienia doznawa∏a – g∏upie dziecko o spóênionym roz- woju. A dzisiaj? Rozwój tych chwil mnie przerós∏, gdy wynosiç si´ trzeba. Zagadka pozostaje nierozwiàzana, pude∏ko, którego otworzyç nie potrafi∏em. MyÊl´ wtedy – bo ka˝dy jakiejÊ pocie- chy wyglàda – kto je potrafi∏ otworzyç? Je˝eli nikt – a tak mi to wyglàda – to pozostajà ci, którzy wo∏ajà „ja, ja!” – dumni, wy- nioÊli, czasami nawet i wznioÊli w tym przekonaniu, które wia- ra rozÊwietla i pozwala jaÊnieç Êwiat∏em, które sp∏ywa na p∏atki liÊci, kwiatów, na skrzyd∏a papug, kolibrów, motyli, na skór´ lamparta i zebry. Co my jesteÊmy winni, ˝e nam przypad∏ ludz- ki los w udziale? 15 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 16 Chwila. Jeszcze chwila. Ju˝ dawno wiem, ˝e nigdy jej nie chwyc´ – ani myÊlà, ani czuciem. Wi´c skàd bierze si´ chwila, gdy si´ wydaje, ˝e to ju˝, ˝e wiem, czuj´ i nawet wyraziç potrafi´? – Tik-tak-tik-tak budzika, jak w wierszu Apollinaire’a9. On te˝ ju˝ z epoki, gdy tykanie zegara wprawia∏o w panik´. Czy dawni, ukochani moi mistrzowie mogli popadaç w chwile podobne, czy za∏amanie – rysujàce si´ od tak dawna – zatoczy∏o dziÊ kr´gi, któ- rych ju˝ nic i nikt nie zetrze z powierzchni, którà nazwaç mo˝na powierzchnià i g∏´bià ludzkiej istoty? Wszystko ju˝ wydaje mi si´ powierzchowne, nawet te ruchy i odruchy t∏umne, porywy religijne i patriotyczne, zrywy nienawi- Êci i entuzjazmów, strachy i nadzieje. Wszystko aktorskie, naiwne, bezsilne wobec jakby si∏y odgórnej, która nieporzàdek wprowa- dza wsz´dzie tam, gdzie zwyczaj trwa∏ d∏ugo, przez kilka i przez wiele pokoleƒ. Bunt cz∏owieka jest buntem przeciwko zwycza- jom. Wszystko i ka˝dy ma byç niezwyczajny, nadzwyczajny – w czasach, gdy wsz´dzie zacz´to budowaç takie same domy, ubieraç si´ tak samo, przenosiç z miejsca na miejsce z tà samà szybkoÊcià. Ka˝dy chce byç niezwyczajny i inny w Êwiecie, któ- ry coraz bardziej si´ staje taki sam jak wsz´dzie: paradoks, gdy przez wieki spo∏eczeƒstwa, nie dà˝àc do oryginalnoÊci, stwarza- ∏y i tworzy∏y tak rozmaite kultury i cywilizacje. Warszawa, 24 stycznia Jutro mam jechaç do Krakowa na dwudniowe zebranie Rady Wydawniczej Polskiego Wydawnictwa Muzycznego, potem, 29 stycznia tu mówiç w PEN Klubie o „muzykach o literaturze” (?!), z Kisielewskim i Tomaszewskim10, dyrektorem PWM – akurat te- mat na teraz! – a 30 i 31 stycznia da∏em si´ namówiç, jak osio∏, na przewodniczenie na Walnym Zjeêdzie Zwiàzku Kompozyto- rów Polskich, który zapowiada si´ burzliwie, choç uwa˝am to za burz´ w szklance wody. Niechby si´ ci koledzy, zrzeszeni w ZKP, cieszyli z uprzywilejowanego miejsca, jakie w tym ustro- ju zajmujà artyÊci i sportowcy, prawdziwe „pieszczoszki re˝imu”. Przecie w ˝adnym ustroju tylu s∏abych artystów, niemajàcych nic 16 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 17 do powiedzenia, [nie] ˝yje na zasadzie paƒstwowych przywilejów, dotacji, zamówieƒ, wydawców – nawet wykonaƒ. Wykonuje si´ tu i wydaje rzeczy, które przy jakiejkolwiek demokratycznej kon- kurencji nie ujrza∏yby Êwiat∏a dziennego! Boj´ si´ tej tygodniowej aktywnoÊci, b´dàc w stanie ciàg∏ego usypiania, nieuwagi, niepoznawania osób, które znam „od za- wsze”. W dodatku stan kraju nie tylko mnie p∏oszy, ale i irytuje, a wi´c i m´czy – ˝e najch´tniej zniknà∏bym z powierzchni tego globu, nie mogàc stworzyç we w∏asnym umyÊle koherentnego obrazu tego, co si´ dzieje. Nie mogàc zwiàzaç obrazów z prze- sz∏oÊci z teraêniejszoÊcià i jakàÊ projekcjà, dà˝eniem w przysz∏oÊç. To znaczy: co nale˝y robiç zaraz i teraz. Nale˝a∏oby zmieniç „cha- rakter” Polaków, ˝eby potrafili organizowaç prac´ i znaleêli (od- naleêli? Ale czy jà miewali?!) ch´ç do pracy, tego plaisir de bien faire11, który cechuje Francuzów, Niemców, Anglików, Amery- kanów, Japoƒczyków… Bardzo to ogólnikowe i powierzchowne uj´cie sprawy, ale kto chce, ten zrozumie, o co mi chodzi. W XVIII wieku mówiono cz´sto, ˝e Polska nierzàdem stoi. To nie by∏ ˝art, ale teoria, ˝e takiego kraju „nikt nie ruszy”. Dzisiaj ob- serwuj´, cz´sto stykam si´ z argumentem, ˝e w tym stanie ekono- micznym, w jakim jesteÊmy, Rosja nie zechce i nie mo˝e nas „braç”, jako zbyt wielki dla niej ci´˝ar – bo co zrobiç z krajem, w którym bierny opór sprawi, ˝e ta Polska b´dzie dla Rosji zbyt du˝ym ci´- ˝arem w∏aÊnie. A wtedy przecie Ameryka i paƒstwa zachodnie przestanà nam pomagaç, dawaç po˝yczki, dostawy itd. Czy takie rozumowanie nie styka si´ z teorià, ˝e „Polska nierzàdem stoi”? W takim usposobieniu przygotowaç odczyt dla PEN Klubu czy do Dubrownika, po niemiecku, jest mi czymÊ nieznoÊnym. Naj∏atwiej jest milczeç i… nic nie robiç. Nawet do Michnika nie mam ochoty iÊç. Czuj´ si´ jak wykastrowany szczur. Biegaç czy jeêdziç do Kisiela, Michnika, Andrzejewskiego, do papie˝a, Mi∏o- sza czy Wa∏´sy, do prymasa czy So∏˝enicyna?! Miotaç si´, gdy ca- ∏e pokolenie m∏odszych o kilkadziesiàt lat a˝ dudni od krzepy, nadziei – od zawiÊci i l´ków te˝, ale innych ni˝ moje. Stopieƒ ÊwiadomoÊci, którego znanym nam szczytem jest cz∏o- wiek. W dodatku ten stopieƒ jest niewàtpliwie ró˝ny, rozmaity u ka˝dego z ludzi. Zwiàzany z maszynà, która funkcjonowaç mo- 17 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 18 ˝e do stu lat i funkcjonuje podobnie, jak w ca∏ej rodzinie kr´gow- ców. I która to maszyna wtopiona jest, wraz z ca∏à masà indywidu- alnych ÊwiadomoÊci, w spo∏ecznoÊci zbiorowe, których sum´ nazywamy ludzkoÊcià. (Stada zwierzàt, roje owadów ró˝nià si´ od ÊwiadomoÊci zbiorowej cz∏owieka). Ten zbiór usi∏ujemy podpo- rzàdkowaç czy te˝ usprawiedliwiç jakimÊ dà˝eniom celowym, nadaç mu sens ogólny, zbiorczy, jako wspólny i ciàg∏y proces: ˝eby by∏o lepiej, ˝eby to nie by∏o chaotyczne. PodÊwiadomie, a te˝ i Êwia- domie, spekulatywnie i uczuciowo, poszukujemy kszta∏tu dziejów: Historia. Religia. Filozofia. A tajemnica jednostki i jej sumy (zbior- czej) pozostaje od trzydziestu mniej wi´cej wieków równie ciemna, zaledwie domyÊlna i imaginacyjna. Nie do przewidzenia pojawia- nie si´ i zachowanie jednostki, przy pewnych, mo˝liwych do prze- widzenia, zachowaniach zbiorowiska, t∏umu, cechach narodu, rasy te˝: zbiorowe entuzjazmy, okrzyki, wyciàgania ràk: Johnny Hally- day12 na estradzie, Hitler, Jan Pawe∏ II, Wa∏´sa; entuzjazmy Amery- kanów, Francuzów, Murzynów, wojna, Cz´stochowa, nienawiÊci narodowe czy przeÊladowania ˚ydów, czarownic, heretyków. Re- wolucje czy wojny krzy˝owe, podboje i ofiary, patriotyzmy i go- ràczka z∏ota. Ogony ludzkie do wystawionej (w Tokio?) Giocondy Leonarda czy do mauzoleum Lenina. By∏ tam przez jakiÊ czas i Sta- lin, to i do Stalina chodzili, przestali chodziç, gdy go usuni´to i z∏o- ˝ono w grobie za mauzoleum twórcy rewolucji paêdziernikowej. Teraz Francuzi odkrywajà ze zdumieniem, ˝e i w Chinach jest i by- ∏o za Mao Tse-tunga okropnie, a Amerykanie odkrywajà, ˝e 50 ich „zak∏adników” by∏o przez 14 miesi´cy bardzo êle traktowanych w Iranie. (Czy oni tam w Ameryce sàdzili, ˝e tym „zak∏adnikom” przynoszono Êniadanie do ∏ó˝ka w dobrym pensjonacie?). Naiw- noÊci, owczy p´d, bezmyÊlnoÊç, jakby cz∏owiek pozbawiony by∏ w∏asnej, indywidualnej myÊli, przy tak przecie ogromnej ró˝nicy ka˝dego poszczególnego indywiduum. Zdawa∏oby si´ to wszystko niemo˝liwe. Gdy jednak widz´ t∏um, gdy s∏ysz´ odpowiedzi na zadawane w ankietach pytania, zmuszony jestem bardzo nisko szacowaç jednostk´ ludzkà. A jed- noczeÊnie, gdy si´ z tà jednostkà zetkn´ osobiÊcie, w cztery oczy, i zadam sobie trud, ˝eby w jakiÊ sposób w∏asne serce i w∏asnà tros- k´ otworzyç i okazaç zainteresowanie bliêniemu, znajduj´ – 18 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 19 w wi´kszoÊci wypadków – jakby „ukryte skarby” w niemal ka˝- dym – czy to robotnik, ch∏op, ch∏opiec, który czegoÊ pragnie, cze- goÊ oczekuje, nad czymÊ cierpi – choçby tylko nad sobà. Teoretycznie, mo˝liwy jest taki rozwój jednostki, ˝eby i zbio- rowoÊç „coÊ z tego mia∏a”, znalaz∏a sens istnienia, rozwijajàc ÊwiadomoÊç, która tkwi w ka˝dym cz∏owieku. Obok naszych mo˝liwoÊci istnieje jednak coÊ, co – szukajàc odpowiedniej na- zwy – nazwaç mog´ ujarzmieniem cz∏owieka. Ujarzmieniem przez co, przez kogo? Przez jakie pozosta∏e warunki bytu na zie- mi, wspó∏˝ycia z drugimi? Pomi´dzy rozwojem indywidualnym a rozwojem zbioru ist- niejà powiàzania – u roÊlin kwiaty, liÊcie, ga∏´zie, pieƒ, korzenie – nazywamy to wszystko razem drzewem. U ludzi, daleko nam do zbiorowego kszta∏tu, który grozi∏by koszmarnà wizjà roju, mrowiska czy termitiery. W∏aÊnie brak tego zbiorowego kszta∏tu ludzkoÊci pozwala na rozwój ÊwiadomoÊci, który tak nas od zwie- rzàt ró˝ni. Ratuje nas koncept [poj´cie] duszy i koncept Boga. Kwestio- nowanie tych „konceptów” niszczy naszà (ludzkà!) esencj´. Nie znajdujemy bowiem niczego w ideach dobrobytu, wolnoÊci, co by nas chroni∏o przed zejÊciem do rz´du funkcjonujàcej – sprawnie czy mniej sprawnie – maszynki lub do zbioru, który nie podlega ˝adnym innym prawom ni˝ prawa danego w∏aÊnie zbioru. Jedy- nà nadziejà pozostaje wtedy ju˝ tylko organizacja zbioru, a ta po- s∏u˝yç si´ mo˝e tylko si∏à, przemocà: demokratyczne wolnoÊci sà tylko doraênym „paliatywem”, który nie mo˝e byç stosowany do ca∏oÊci tego ludzkiego zbioru. Funkcjonuje tylko przy pewnym, korzystnym w danej chwili uk∏adzie stosunków, na niewielkich stosunkowo obszarach. Jest jakby rezultatem „zbiegu okolicznoÊ- ci” – to prawda, ˝e przy wspó∏udziale Amerykanów, Anglików czy Francuzów – ale to nie jest recepta dla „reszty Êwiata”. Pozo- staje wi´c branie jako podstawowej rachuby, rachuby przypadku, deus ex machina procesów dziejowych, których kierunkowà jest: jak trzymaç i utrzymaç mas´ ludzkà w jakim takim koherentnym a nie anarchicznym stanie. To, przy koƒcu drugiego tysiàclecia, jest ju˝ widocznym jak na d∏oni problemem numer jeden. Wynalazki, ekologia, rozmno- 19 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 20 ˝enie, coraz bardziej komplikujà spraw´ owego jak i w imi´ cze- go utrzymaç „jaki taki porzàdek”, czyli istnienie naszego gatun- ku, tego zbioru wielomiliardowych ÊwiadomoÊci, których nag∏e i nieprzewidziane przebudzenia, w rodzaju naszego Zwiàzku „SolidarnoÊç”, „Mazowsza”, czy zwiàzków ch∏opskich, Êwiad- czà, ˝e Polacy nagle zwymiotowali narzucony przez Rosj´ porzà- dek i w∏adz´ partii, która te˝, w polskiej wersji, nie wytrzymuje w∏asnej „wewnàtrzpartyjnej dyscypliny”. Sejmiki w XVIII wieku, a˝ po Sejm Czteroletni, by∏y czymÊ po- dobnym – a potem – powstanie, a wi´c bunty tego kraju co kilka- dziesiàt lat. Do konkretnej samoorganizacji nigdy tu nie dochodzi∏o, poza krótkim okresem 1918–1939. Im wi´cej o tym okresie myÊl´, tym wi´cej ceni´ rol´ Pi∏sudskiego, zw∏aszcza w ciàgu dziesi´ciole- cia 1914–1924. On i próbowa∏, i stworzy∏ wtedy coÊ, co by∏o jednak mo˝liwie podobne do demokracji! A w ka˝dym razie powsta∏o paƒ- stwo, które od pierwszej chwili swego istnienia odrzuci∏o zdecydo- wanie wariant bolszewicki i – wr´cz nieÊwiadomie – uchroni∏o ówczesnà Europ´ przed ówczesnym bolszewizmem, którego za- krzep∏e oblicze straszy Êwiat od przesz∏o 60 lat. Mo˝e naszym przeznaczeniem jest historyczna rola, coÊ jakby „od cudu do cudu”?! Podobnie jak niezwyk∏a historia ˚ydów w historii Êwiata, tak i nasza historia – mo˝e byç przyrównana do jakiejÊ szczególnej misji, o której nasi wizjonerzy tak cz´sto pisali? Wszystko jest mo˝liwe, sà rzeczy na ziemi i niebie, o któ- rych nie Êni∏o si´ filozofom ani racjonalistom. Wi´c i ja te˝ – có˝ robiç?! – nale˝´ do tej spo∏ecznoÊci, której nazwa POLACY tak cz´- sto koÊcià w gardle mi stoi. A przysz∏y tydzieƒ, z wizjà – znowu – generalnego strajku, to jeden wi´cej ci´˝ki tydzieƒ! I tak, z tygodnia na tydzieƒ, jakoÊ si´ ˝yje, jakoÊ istnieje, jakoÊ to b´dzie, nie damy si´, Polacy wszyst- ko przetrzymajà… Nie do poj´cia! Tymczasem mia∏em dla siebie ci´˝ki – wr´cz fizycznie – ty- dzieƒ: dzieƒ po dniu, dwa dni Rady Wydawniczej PWM w Kra- Warszawa, 1 lutego 20 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 21 kowie, powrót i zaraz prelekcj´ w PEN Klubie, potem 2 dni Wal- nego Zjazdu Zwiàzku Kompozytorów, gdzie da∏em si´ namówiç, ˝eby prowadziç obrady. „Spuch∏em” wczoraj, gdy ka˝dy chcia∏ czego innego ze statutem, cz∏onkami nadzwyczajnymi, kandyda- tami itd. A˝ poprosi∏em, ˝eby mnie Szweykowski13 zastàpi∏. Ca- ∏y ten nasz zwiàzek ˝yje jakby poza tym, co si´ w kraju dzieje – takie to w ka˝dym razie robi wra˝enie. Lutos∏awski tak ∏adnie powiedzia∏ par´ s∏ów, ˝e mi si´ p∏akaç chcia∏o – ledwie dotrwa- ∏em do pó∏nocy w sali Muzeum Etnograficznego. Warszawa, 3 lutego Widzàc w TV zebranie „SolidarnoÊci” z Wa∏´sà – fajka, swe- ter pod szyj´, odpowiedzi pewne, ale ju˝ zautomatyzowane – myÊl´, jakà jest grozà TEN socjalizm dla sztywnych panów, któ- rzy – w ZSRR od dawna, a tu od 35 lat – obroÊli w swojà pewnoÊç i w jakieÊ ju˝ pozory form EUROPODOBNYCH. Nasi socjaliÊci z Wybrze˝a, a teraz ju˝ i z ca∏ego kraju, doznajà pierwszego szo- ku wobec koniecznoÊci pertraktacji, zderzenia z rozmaitoÊcià spraw i ludzi, z moralnoÊcià, która stoi przed prostym faktem, ˝e trzeba mieç biuro, samochód, a nie prze∏adowany autobus, jakàÊ obron´ przed wielotysi´cznà klientelà, a nie bezpoÊredni kontakt charyzmatycznego trybuna z wiecem i zadymionà salà, w której padajà pytania, okrzyki, interwencje. Styl rewolucyjny to dobre na poczàtek. Potem trzeba rzàdziç, organizowaç prac´, biuro, se- kretariaty i kartoteki, hierarchi´ i kszta∏t demokracji – czy auto- kracji. Nawet kszta∏t bezpoÊrednioÊci, prawdy i uczciwoÊci, który ka˝da w∏adza po swojemu realizuje i… przekracza. Warszawa, 4 lutego Na Walnym Zjeêdzie Zwiàzku Kompozytorów uchyliliÊmy wniosek, który swego czasu (1951?) wykluczy∏ Romana Palestra14 z ZKP. Przychodzi∏y wtedy takie ukazy w stosunku do kompo- zytorów, którzy byli lub wyjechali za granic´ – Sza∏owski15 te˝, 21 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 22 Spisak16 – nie, bo tu przyje˝d˝a∏ i utrzymywa∏ stosunki z Polskà. Gdy pad∏o nazwisko Panufnika17, Baird18 oÊwiadczy∏, ˝e wypa- dek Panufnika jest (by∏) inny, bo Panufnik dosta∏ paszport „pod” gwarancj´ Serockiego19 (zmar∏ on teraz) i onego˝ Bairda. By∏em tak Êmiertelnie zm´czony przewodniczeniem zjazdu (przewod- nictwo to, zresztà, odda∏em Szweykowskiemu, nie wytrzymujàc d∏u˝ej trzech bezsennych nocy i siedzenia na zjeêdzie do blisko pó∏nocy) – ˝e nie zareagowa∏em – co mnie teraz gn´bi. By∏em za s∏aby, fakty zapomnia∏em – zamiast podaç w wàtpliwoÊç „gwarancje” Bairda, tak wtedy m∏odego – twierdzi∏, ˝e mia∏ z te- go nieprzyjemnoÊci (a có˝ ja miewa∏em za „nieprzyjemnoÊci”) – w koƒcu nie chcia∏em wywo∏ywaç ogromnej dyskusji w sprawie wyjazdu Panufnika, co do której wiem, ˝e wielu cz∏onków ZKP ma pretensje, zastrze˝enia: nawet Kisielewski, który by mnie nie popar∏. Ciàgnà∏em wi´c dalej sprawy statutowe i odda∏em wszystko w r´ce owego Szweykowskiego, czu∏em si´ (wr´cz) bli- ski jakiegoÊ omdlenia (czy serce?) co – zresztà – poczciwy Pat- kowski20 dostrzeg∏ i poczciwie podszed∏ do mnie: „jesteÊ zm´czony, oddaj przewodniczenie Szweykowskiemu”. Bardzo mu jestem za to wdzi´czny. W kraju: nawet StaÊ21 tak jest zasumowany: 2 dni temu ko∏o pierwszej w nocy, idàc spaç powiedzia∏: „Co b´dzie z Polskà?”. To, na Stasia, jest wi´cej ni˝ „gdybyÊ rozkroi∏ me serce, nie znaj- dziesz w nim nic krom s∏owa Ojczyzna” (czy tak jakoÊ, cytuj´). W numerze informatora wewn´trznego dla kó∏ nauki i techniki oÊwiaty „SolidarnoÊç” (25 I nr 2/14), na 13 stronie: „…przyt∏oczo- na mnóstwem spraw bie˝àcych Krajowa Komisja Porozumiewaw- cza nie jest w stanie o wszystkich sprawach decydowaç, rozstrzygaç o nich w sposób demokratyczny i z zachowaniem zasad statuto- wych. Szczególne znaczenie zdobyli w niej eksperci, którzy w spo- sób oczywisty przekraczajà swoje kompetencje, przyjmujàc cz´sto rol´ decydentów. (…) Wiele decyzji istotnych dla Zwiàzku nie zo- sta∏o, z niewiadomych przyczyn, dotàd podj´tych, np. sprawa re- gionalizacji (wyznaczenie okr´gów dzia∏ania poszczególnym MKZ-tom [Mi´dzyzak∏adowym Komitetom Za∏o˝ycielskim]) czy 22 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 23 te˝ ordynacji wyborczej w regionach. Wydaje si´, ˝e ca∏y mecha- nizm podejmowania decyzji w zwiàzkach wymaga zasadniczej reformy. JeÊli go nie zmienimy – grozi nam katastrofa. Instytucje te stanà si´ urz´dami, zwiàzkowymi dworami, na których kwitnàç b´dà personalne intrygi”. Du˝o takich zjawisk, jak to z demokra- cjà. Sejmiki, Ursus, huty, stocznia, nie mówiàc o sprawie „Solidar- noÊci Wiejskiej”, wreszcie zak∏ady w ma∏ych miejscowoÊciach. „Robi si´ olbrzymi chaos” pisze przewodniczàcy „SolidarnoÊci” w Miejskich Zak∏adach Komunikacji w W-wie „nasz region prze- staje kontrolowaç sytuacj´”. 7 lutego Dziwne te dwa: racjonalizm i irracjonalizm. W koƒcu, najbar- dziej sceptyczny umys∏ przyznaç musi, ˝e istniejà takie fakty, jak wiara czy uczucie. Có˝ wi´c robiç z faktem religijnym, nawet wte- dy, gdy on pociàga za sobà absurdalne twierdzenia, dogmaty, przepisy? Rozum jest tylko czàstkà ca∏oÊci, jakà jest cz∏owiek. Jego myÊ- lenie, jego zachowanie i gest. Gest, w sensie ruchu i odruchu, za- równo uczuciowego, jak umys∏owego. A co dopiero za dziwactwa, gdy si´ przyjrzymy twórczoÊci artystycznej! Niczego tu zrozumieç ani wyrozumieç nie mo˝na! Dalej siedzimy w kraterze wulkanu, w którym lawa wrze, a wulkan (jeszcze) nie wybucha. Warto dodaç, ˝e nie sposób dostaç mas∏a, nawet p∏atków owsianych, którymi si´ ˝ywi´ wieczorem, z mlekiem. Mleko jesz- cze jest. Owies przecie roÊnie na najgorszych polach czy pólkach. Takie braki, od najwi´kszych cementowni i fabryk po podstawowe produkty, to za∏amanie wszystkich dziedzin produkcji, rolnictwa, przemys∏u i handlu nie wydaje mi si´ mo˝liwe do WYSANOWA- NIA22 w jakimÊ znoÊnym, rocznym, dwuletnim terminie. Wziàç 23 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 24 si´ do dobrze zorganizowanej pracy w tym systemie, u nas, to wymaga gruntownych zmian systemu, ustroju, nie mówiàc o edukacji, która wypleni∏a tu prac´ fizyczno-indywidualnà, pro- dukcyjno-zarobkowà. Kolosalny procent ludnoÊci obija si´ po biurach, gada i dyskutuje. Czy mo˝e to przywróciç ch∏opom wiar´ w nienaruszalnoÊç ich statusu, gospodarstwa? Czy mo˝e stworzyç warstw´ ludzi, którzy dbajà o swój warsztat, fabryk´, sklep? 8 lutego Wszcz´te Êledztwo przeciwko KSS KOR? Prowokacja? G∏upo- ta? Decyzja, ˝eby utopiç wszystko, skoƒczyç z buntem, kontrre- wolucjà, wolnoÊciami, które si´ Ênià Polaczyszkom; a gospodarczo takie jest dno, niemo˝noÊç i niedo∏´stwo, ˝e – mo˝e zamykajàc jed- nych – dajàc kartofle (skàd?) innym – pos∏u˝yç si´ mo˝na tymi, którzy nawet nie znajàc historii, znajdà drog´ targowiczan. Jutro, pojutrze, za miesiàc czy rok? Warszawa, 11 lutego Gdy czytam o rozruchach – od maja, w Zurychu, alkoholicy i narkomani awanturujà si´ tam z policjà, która nie mo˝e ich po- chodów opanowaç – nie chce mi si´ Êmiaç: cz∏owiek potrzebuje awantury, starç, niebezpieczeƒstw, wojny w koƒcu. Cz∏owiek mu- si byç trzymany za mord´. Biedny czy bogaty, atakowany jest – jakby – przez w∏asnà natur´. Tutaj, chyba tylko jakiÊ sojusz zdy- scyplinowanej „SolidarnoÊci” z – jakàÊ (?) – po swojemu zdyscy- plinowanà i rozumnie (?!) tolerancyjnà partià móg∏by „coÊ daç”. Czy to mo˝liwe? Nie wyglàda na to. DziÊ minister obrony Jaru- zelski zostaje premierem PRL. Kolejna próba – mo˝e generalski, czyli wojskowy porzàdek, z tym polskim genera∏em. Wczoraj, na (drogim) targu na Polnej, ani mas∏a, 2 kg kartofli „spod lady” kupi∏em. Gruba przekupka: „Panie, ch∏opy si´ zbie- si∏y. Póki im onych zwiàzków nie dadzà, to oni kartofli nie do- 24 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 25 wiozà”. Sàd od∏o˝y∏ na miesiàc zatwierdzenie „SolidarnoÊci Wiej- skiej”. ˚eby to nie by∏ zwiàzek, ale jakieÊ stowarzyszenie. Tu zawsze odk∏ada si´ „wszystko” na póêniej. Temporyza- cja23 i bezsilnoÊç. Nawet rozwa˝ania na Zachodzie na temat zad∏u˝enia Polski (24, a zapewne wi´cej miliardów dolarów) przypominajà – z dal- szej perspektywy – spraw´ d∏ugów Stanis∏awa Augusta. Ale Sta- nis∏aw August zostawi∏ – przynajmniej – pi´knie rozbudowanà Warszaw´, a z tych miliardów teraz co zostanie, co mamy? Bez- u˝yteczne i nierentowne fabryki, rdzewiejàce maszyny, zatrzy- mane inwestycje. Âwiat wyglàda dziÊ jak bezmierne stado, którego poganiacze tylko jedno majà na oku: „opóêniajmy koniec Êwiata”. Âwiat kara∏ filozofów, jak kara∏ proroków. Pierwszych za sta- wianie pytania, skàd wzi´li si´ bogowie, drugich za Êwiadectwa dawane o Bogu. Cz∏owiek wpad∏ na pomys∏, ˝e ludzie muszà si´ baç bogów. Wtedy bowiem b´dà si´ bali, nawet skrycie, grzeszyç myÊlà, mowà i uczynkiem. Wprowadzono wi´c poj´cie bóstwa. G∏oszono, ˝e jest to „duch wiecznie ˝yjàcy, który s∏yszy i wi- dzi…” etc (Syzyf – z u∏amków Kritiasa24, okres sokratyczny). Od 25 wieków ten PROCES trwa: Cz∏owiek – Bóg, Bóg – cz∏o- wiek. OÊ naszej historii i prahistorii. Podejrzany Sokrates, podej- rzany Plato, niby idealista. Podejrzani wszyscy, którzy myÊlà, podejrzani bezmyÊlni, choç ∏atwiej nad nimi panowaç. Podejrza- ni bogaci i biedni, podejrzany Êwiat, cz∏owiek i Bóg. Przera˝enie, ˝e Êwiat przestanie istnieç, jest logiczne tylko z osobistego, cielesnego – ˝e tak powiem – punktu widzenia. Czy˝ bowiem tak rozklekotany wóz mo˝e jeszcze ujechaç choç kilometr drogi? „Pi´kny wóz” powie poeta, „Jedyny jaki znamy, wi´c mo˝e i pi´kny” powie zwyk∏y Êmiertelnik, obdarzony szczyptà inteligencji. „Pe∏en b∏ota ten wóz” powie ten, kto – znie- ch´cony – ma dosyç Êwiata. Wszyscy majà racj´, swojà racj´, nie mogàc przyjàç ultima ratio, której szukamy, od kiedy nauczyliÊ- my si´ zapisywaç s∏owa, a wi´c i myÊli. Pozostaje mi wi´c okno. Nad zbyt wysokim dachem przy- chodni lekarskiej widz´ skrawek nieba, nad nim chmury, a cza- sami s∏oƒce. W∏aÊnie wyglàda, w lutym. Lute s∏oƒce. 25 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 26 Warszawa, 19 lutego Wczoraj by∏em wieczorem u Georgie de Bénouville25, która tu wpad∏a samolotem na 2 dni z Pary˝a. By∏ St. Lipkowski26 i J. Za- moyski27. Da∏a nam jakàÊ kolacj´. Zaobserwowa∏em z moim ga- tunkiem wstydu, ˝e potn´ na kawa∏ki francuski ser, dobry pasztet en terrine, pomaraƒcze, z myÊlà, ˝eby to zabraç. Nie je- steÊmy tu g∏odni, ale ju˝ na jedzenie patrzymy jak na rzadkà zdo- bycz. Przypomnia∏y mi si´ czasy g∏odu w obozie, gdy zatyka∏em uszy, s∏yszàc, ˝e ktoÊ w kàcie je coÊ ukradkiem. Nigdy si´ nie pcha∏em do jedzenia jak teraz; wol´ zdechnàç, ni˝ ∏apaç ukrad- kiem ser, kie∏bas´ czy owoce tym, co to wszystko majà. Dopro- wadziç kraj do g∏odu jest zawsze winà g∏odujàcych. Ich niesprawnoÊci: administracyjnej, organizacyjnej. BezmyÊlnego mno˝enia si´ wsz´dzie – jak dzicy, którzy nie ∏àczà faktu kopu- lacji z zap∏odnieniem (póki nie WYMYÂLÑ hodowli?…). Jest coÊ upokarzajàcego i prymitywnego w kraju za biednym. Jest coÊ egoistyczno-ograniczonego w kraju zbyt bogatym. „Oto cz∏o- wiek” mo˝na by powiedzieç, odwracajàc sens ewangelicznego przekazu, którym K.H. Rostworowski28 zaczyna Mi∏osierdzie, Charitas. Mo˝e to, co napisa∏em, t∏umaczy mojà niech´ç do wyjazdu: Monte Carlo, Pary˝a, nawet Vaduz, nie mówiàc o Kalifornii u pa- ni Porter29. Kazio [brat]30 atakuje mnie o przyjazd do Johannes- burga… Nie mam ju˝ kura˝u na to wszystko! Papie˝ obje˝d˝a triumfalnie Filipiny, Japoni´. Te przemowy, jazdy od Markosa31 po najbiedniejsze dzielnice, okrzyki miliono- wych t∏umów woko∏o bia∏ego pojazdu, wÊród taƒców, piór, kwia- tów, te˝ mnie irytujà – ale nie chc´ byç skwaszonym staruszkiem, który tylko tak reagowaç potrafi. Nie znajduj´ terminu na francu- ski GRINCHEUX [zrz´da]. Z tego powodu nie id´ na przyk∏ad do Ad[ama] Michnika. Mój drogi Karol Staniszewski32 mówi∏ o „niewolniczej duszy”. Pewien stan braków i biedy tworzy dusz´ niewolnika. Nie chodzi o dostatki i bogactwa, ale o poczucie równorz´dnoÊci w stosun- ku do mo˝nych tego Êwiata. Nie byç onieÊmielonym, gdy si´ wi- dzi ministra, biskupa, milionera, „wielkiego cz∏owieka”. Nigdy 26 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 27 mi nie przychodzi∏o do g∏owy, ˝e jestem biedniejszy, mniejszy, mniej utalentowany, gdy si´ styka∏em np. ze Strawiƒskim czy dzisiaj z Pendereckim. „On sobie, a ja sobie”. Mo˝e gra tu rol´ i pewien „arystokratyzm” – nie chodzi tu jednak o to, ˝e jestem lepszy czy gorszy. Mo˝na to te˝ nazwaç: nie mam, ani nie chc´ mieç kompleksów. Iwaszkiewicz przez ca∏e ˝ycie pami´ta∏, ˝e by∏ nauczycielem u Woronieckich (?), czy – ˝e Tonio Sobaƒski33 go nie przedstawi∏ swojej matce. Takie rzeczy nie mogà mi przycho- dziç do g∏owy na marionetkowym dworze u Rainiera34, z Pende- reckim, czy dlatego, ˝e ktoÊ mnie nie zauwa˝a. Ale te˝ nie potrafi´ si´ skar˝yç na mojà conditio ani si´ puszyç, ˝e s∏u˝àcy mi czyÊci∏ buty w WiÊniowej, gdzie ˝ycie by∏o skromne, ale i su- rowe w stosunku do dzisiejszych wygód, ∏azienek, temperatury w hallu i w korytarzach. MyÊl´ o epokach, które prze˝y∏em, sie- dzàc dziÊ w jednym zagraconym pokoju, z pi´cioletnià s∏u˝bà w niewoli niemieckiej, na najni˝szych szczeblach tej drabiny, któ- rà stworzy∏ cz∏owiek. Dopiero teraz przeczyta∏em (w polskim numerze „Osserva- tore Romano”) pe∏ny tekst drugiej encykliki Jana Paw∏a II Dives in misericordia – tak jak z przemówieniami, „za d∏ugo, za du˝o, za cz´sto”, jakby chcia∏ iloÊcià zapchaç nadmiary iloÊci. Z jego jazdami jest podobnie: oblatuje i obje˝d˝a teraz na bia∏ym ry- dwanie Filipiny, a miliony Filipiƒczyków wiwatujà, taƒczà i krzyczà. W encyklice – jak we wszystkich dokumentach, do których przywiàzuj´ wi´kszà wag´ ni˝ do codziennych wypowie- dzi – uderza zawsze ten sam ton, mesjanistyczny, eschatologicz- ny, apokaliptyczny. Nowy Testament i Biblia sà niewzruszonà podstawà ca∏ego wywodu – rozwini´ta przypowieÊç o synu mar- notrawnym i teologiczna próba uzasadnienia „równowagi bo- ˝ego mi∏osierdzia i sprawiedliwoÊci boskiej”, co styka si´ z problemem z∏a, grzechu i Êmierci. Splàtane to jest, bo i od za- wsze w chrzeÊcijaƒstwie niedopowiedziane: skàd bierze si´ z∏o i nieszcz´Êcie? Jan Pawe∏ nie si´ga do êróde∏, którymi sà walki i stràcenie zbuntowanych anio∏ów. Wskazuje na motyw mi∏o- sierdzia i dobroci w Biblii (hesed, hesed werahamim35) – co tyl- ko pot´guje nasze wàtpliwoÊci – mo˝emy przecie wskazaç i cytowaç tyle wersetów, w których Jehowa jest mÊciwy, napast- 27 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 28 liwy, wr´cz okrutny! Stàd i ca∏a strona Mi∏oÊci Bo˝ej, Boga, „któ- ry tak ukocha∏ Êwiat, ˝e Syna swego jednorodzonego” z∏o˝y∏ (w ofierze?) za grzechy ludzkoÊci, jest koncepcjà mo˝e i wspa- nia∏à, ale niemieszczàcà si´ w ludzkim umyÊle, jak nie mieÊci si´ w nim ofiara Izaaka i tyle innych biblijnych opowieÊci. Jan Pawe∏ próbuje wyt∏umaczyç Êwiat i los cz∏owieka, stworzonego na obraz i podobieƒstwo Bo˝e – udaje te˝ twórczy i ufny opty- mizm – przeÊwieca tu jednak koniec tego Êwiata, bimillenium i apokaliptyczna wizja zniszczenia, którego narz´dzia cz∏owiek, boskie stworzenie, wyprodukowa∏. Nie sposób te˝ wyt∏umaczyç papie˝owi sensu nierównoÊci, egoizmu, g∏odów, kl´sk i prze- Êladowaƒ. Odwo∏uje si´ do wartoÊci, wst´puje na najwy˝szy po- ziom moralnoÊci – jakby nieistniejàcej czy tylko dla wybranych dost´pnej. Âledzàc ten bosko-papieski proces, widz´ wiwatujà- ce masy, b∏ogos∏awiàcego im „cz∏owieka w bieli” i pogrà˝ajàcy si´ w masowym nieszcz´Êciu Êwiat, którego nie mo˝e uratowaç „dziesi´ciu sprawiedliwych”. Ten pi´kny i wznios∏y tekst spra- wia wra˝enie „bezradnoÊci na tronie”, a wiele ust´pów brzmi jak kazanie Êwiàtobliwego proboszcza, który zwraca si´ do t∏u- mów, pragnie ochrzciç Êwiat, nazywajàc wszystkich „ludem bo- ˝ym”, podnoszàc Eucharysti´ na wysokich trybunach tak, aby jà wszyscy i zewszàd widzieli. Stary proces, ˝eby ca∏à zgraj´ ludz- kà skupiç wokó∏ jakiejÊ Êwi´tej sprawy. Karol Hubert Rostwo- rowski te˝ bi∏ si´ o to, nie tylko w Judaszu, Kaliguli (Demetrius!) i Mi∏osierdziu! Przez ca∏y optymizm papieski przeÊwieca groza, widmo kata- strofy, której ofiara krzy˝a i misterium zmartwychwstania nie mogà za˝egnaç. Wieczorem, skandalicznie bezradny, g∏upi i twardog∏owy dia- log czterech panów, którzy usi∏owali broniç marksizmu, powie- dzieç, ˝e nie jest on martwà doktrynà i stekiem zbankrutowanych frazesów, w które nikt ju˝ nie wierzy. A gospodarka jak le˝a∏a, tak le˝y, od szeÊciu miesi´cy nie mo˝na w tym ustroju poprawiç funkcjonowania jednej fabryki, przedsi´biorstwa, kopalni te˝. Mo˝e teraz indywidualni ch∏opi wezmà si´ „za lepszà robot´” – ale czy ich synowie wrócà na ma∏e i zbyt rozdrobnione poletka, ˝eby oraç, siaç, zbieraç, hodowaç Êwinie i krowy? 28 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 29 Warszawa, 20 lutego Czemu uciekam od muzyki na pustyni´ – bez wyobraêni. Bez uczucia innego ni˝ ta przestrzeƒ sucha i ja∏owa. Poza jej horyzon- tem strach, rozpacz czy zwàtpienie bez sensu. A kilka skromnych taktów (choçby z Sekstetu Mendelssohna!) – wi´cej ˝ycia, jak na ∏àce; ˝ycie, ˝ycie! Co d∏awi i jest d∏awiàce, co zbawia? Nie dopuÊciç, ˝eby gas∏a ochota do ˝ycia? Odczytuj´ Urani´ i Wie˝e, trzecià cz´Êç tego wiersza, który Ja- ros∏aw Iw[aszkiewicz] pisa∏ kilka dni przed Êmiercià – majàc osiemdziesiàt kilka lat. 3 marca Wczoraj w PEN Klubie Pawe∏ Hertz36 mówi∏ o Jaros∏awie, Ha- ni37 i o Êmierci, a Jurek Lisowski38 gwa∏townie zaatakowa∏ tych, którzy zarzucajà Iwaszkiewiczowi kolaboranctwo, ugodowoÊç – mówi∏ o jego zas∏ugach jako prezesa Zw[iàzku] Literatów, re- daktora „TwórczoÊci”, nawet o trudnoÊciach z cenzurà, którà na w∏asnej skórze odczu∏, gdy szereg jego rzeczy d∏ugo musia∏o czekaç na wydanie. Potem Andrzej ¸apicki i Hanna Stankówna, bardzo êle, z bardzo z∏à dykcjà, recytowali wiersze i proz´ – Ura- ni´ i Wie˝e, Ogród na Stawisku z Ogrodów, wiele innych rzeczy. Ja- ros∏aw ma metafizyczny l´k przed nicoÊcià, fizyczny l´k przed ciasnym, zimnym grobem, przy zach∏annym stosunku do urody, urody cia∏a przede wszystkim. Jak mo˝e istnieç artysta, który nie jest nami´tny? Byli mo˝e i tacy, ale czy sztuka bez na- mi´tnoÊci jest mo˝liwa? Mo˝e zegarmistrz, mo˝e jakiÊ kronikarz, ale artysta „prawdziwy”?! Jaros∏aw mia∏ nami´tnoÊç, którà okreÊ- li∏bym jako „zwierz´cà nami´tnoÊç”, co dobrze rozumiem, bo i mnie to jest bliskie. Ale Jaros∏aw zawsze si´ kocha∏ (czy˝by te˝ zwierz´cà mi∏oÊcià?), co u mnie inaczej wyglàda∏o… D∏ugi temat! Pe∏no go w jego prozie zw∏aszcza – nie mówiàc o ˝yciu. Mi∏osz, gdy przeczyta∏ Urani´, ostatni wiersz Jaros∏awa, by∏ przera˝ony NIHILIZMEM tej „postawy”. Mnie nihilizm Jaros∏awa nie razi – 29 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 30 zapewne i ja widz´ nicoÊç, która nas ogarnia. Powiem, „kosmicz- nà” nicoÊç ziemskiego losu. Z up∏ywem lat parali˝uje mnie to, a nie chc´, ˝eby ta nicoÊç by∏a zwiàzana z niemo˝noÊcià starczà. Marysia, córka Jaros∏awa, da∏a mi na tym wieczorze list, do otworzenia w domu. MyÊla∏em, ˝e tam b´dà jakieÊ pretensje – np. ˝ebym broni∏ pami´ci ojca przed atakami, czy coÊ takiego. Tymczasem znalaz∏em w tym liÊcie czek na 30 000 z∏ i list: „Bar- dzo, bardzo drogi Zygmuncie! Wszystko, co napisz´ poni˝ej, po- traktuj za zwyk∏e i naturalne. Ojciec mi przekaza∏ ustnie polecenie opiekowania si´ przyjació∏mi w potrzebie, a gdyby nawet tego nie zrobi∏, uwa˝a∏abym to za swój obowiàzek wobec Jego pami´- ci. Podró˝, jaka Ci´ czeka, pociàga zapewne wydatki. Zawsze mo- ˝esz uwa˝aç mojà «kies´» za swojà. Zresztà, ja Êwi´cie wierz´, ˝e wszelkie us∏ugi jakoÊ si´ zwracajà, mnie te˝ pomogli, kiedy mi by∏o trzeba. Pieniàdze nie dajà przyjemnoÊci, je˝eli si´ ich z kimÊ nie dzieli. Przyjmij, Kochanie, ten czek. Realizuje si´ go w banku na placu Napoleona, na parterze, po prawej stronie od wejÊcia. Ca∏uj´ Ci´ mocno Marysia Iwaszkiewicz”. Nigdy tyle pieni´dzy od nikogo nie dosta∏em. Odpisa∏em Ma- rysi wzruszony jej przyjaênià. HojnoÊcià te˝. Niestety wi´kszego mieszkania nie kupi´, ani nawet mi´sa czy mas∏a, ale b´d´ móg∏ przed wyjazdem pomóc Z., Kl., K., paru osobom, którym czasem coÊ posy∏am – sam teraz ma∏o wydaj´… Odpisa∏em zaraz Marysi. Âwiat by∏ – w jakimÊ sensie – „normalny” do tych dni, gdy w 1945 roku zniszczona zosta∏a jednà bombà Hiroszima, a drugà Nagasaki. Od tego czasu pog∏´bia si´ ÊwiadomoÊç, ˝e przysz∏oÊç ludzi i Êwiata zale˝na jest od jednej decyzji i jednej sekundy. Do 1945 roku przysz∏oÊç ziemi i Êwiata rozciàga∏a si´ w bezkresny w prak- tyce horyzont szeregu wieków i pokoleƒ, które kiedyÊ si´ skoƒczà, ale to kiedyÊ jest odleg∏e, nie dotyczy ciàgów z ojca na syna. Przez ostatnie 36 lat obserwuj´, jak mno˝àca si´ ludzkoÊç uÊwiadamia so- bie bezpoÊrednie zagro˝enie swego istnienia. Jest to ca∏kiem nowy element w naszych dziejach, niepodobny do strachów z czasów pierwszego millenium czy okresu upadku cesarstwa rzymskiego. Wszystkie sklepy sà tak puste, ˝e wspominam i widz´ porewo- lucyjny stan rzeczy w Rosji, gdy kobiety posiadajàce jeszcze pier- Êcionki oddawa∏y je za bochenek chleba. Chleb tu jeszcze jest – ale 30 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 31 na targu sprzedajà ju˝ „spod lady” kilo mi´sa za 3 i 4 dolary, a ki- lo cukru za 100 z∏otych. Rzuci∏em okiem do wn´trza sklepów ˝ywnoÊciowych: zupe∏nie puste pó∏ki, siedzàcy personel pali∏ pa- pierosy, nawet nie by∏o ogonka, bo nie by∏o po co staç. Uczucie wstydu za t´ polnische Wirtschaft [polska gospodarka] – przy 25 i 30 miliardach d∏ugów dolarowych; nasi wierzyciele radzà nad tym w Pary˝u – majà nam daç dalsze 12 (!) miliardów dolarów na sp∏aty i sp∏at´ procentów. Ciàgle nie mam odwagi, kura˝u, ˝e- by pójÊç do Michnika czy Kisielewskiego. „Polska nierzàdem stoi” mówiono ongiÊ, a teraz „Rosja przecie nie mo˝e ani zechce braç ta- kiego ci´˝aru (ekonomicznego) na swoje barki”. Âliczny „program” polityczny! JakiÊ – sympatyczny zresztà – bubek chce zrobiç film o mnie! Te˝ pomys∏! Wykr´cam si´ od tego od paru miesi´cy. Chce mnie braç w lecie do WiÊniowej, nawet jechaç za mnà z kamerà do Pa- ry˝a, ˝eby kamera patrzy∏a na te miejsca moimi oczami! Pokaza- ∏em mu album Mamy z paru fotografiami z WiÊniowej. Oni na mnie patrzà jak na „˝ywà histori´”! Warszawa, 4 marca By∏em dziÊ u Adama Michnika. Zasta∏em innego ni˝ wtedy, gdy triumfalnie wróci∏ z wi´zienia. Zagadnà∏em go o projekto- wanà na 8 marca manifestacj´ studentów: „Studenci to baranki. Dynamit to robotnicy w wielkich zak∏adach. Ja przy nich jestem ugodowcem” – widzi on w tym wielkie niebezpieczeƒstwo. Za- pytany o „gaszenie po˝aru wiaderkiem” przyzna∏, ˝e „Solidar- noÊç” i oni tym gaszeniem tylko sà zaj´ci, ˝e „SolidarnoÊç” traci panowanie nad masà robotniczà. „Czego oni chcà? Zmiany ustro- ju? Sprawy bytowe? Rosja?”. „Oni chcà wypierdoliç parti´”. Pyta- ny o szczegó∏y i o ludzi biada∏ nad poziomem wywiadu z Wa∏´sà, który si´ ukaza∏ w „Tygodniku Powszechnym” – a wreszcie – mnie on pyta∏ – czemu Rosja jeszcze nie interweniowa∏a – a przy po˝egnaniu jeszcze: „Co ty myÊlisz – oni tu nie wejdà?”. O sytuacji gospodarczej ma∏o mówiliÊmy, on, jak prawie wszy- scy tu, g∏ówny nacisk na sytuacj´ politycznà k∏adzie – wreszcie – 31 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 32 na brak reform ekonomicznych. Mówi∏em mu, ˝e póki partia b´- dzie mog∏a zachowaç – choçby pozory tylko – panowania tu nad sytuacjà, póty Rosja nie b´dzie interweniowaç, nie ma ochoty na – choçby czasowe tylko – zamkni´cie kurka dostaw z Zachodu – technologii, ˝ywnoÊci, po˝yczek. Widz´, ˝e i w oczach Michnika, Kuronia, sytuacja jest bardzo groêna, a ˝ywio∏ robotniczy dr˝y jak wulkan przed wybuchem. Wiedzà oni, czym grozi wybuch, ale… Par´ s∏ów do Prymasa skierowa∏em w sprawie 8 marca. Ma to byç tylko ods∏oni´cie tablicy wewnàtrz gmachu Uniwersyte- tu. Michnik zapewnia∏ mnie, ˝e nie wyjdà na ulic´. Wraca∏em. StaÊ, bardzo spokojnie, oÊwiadczy∏ mi, ˝e pralnie nie przyjmujà bielizny do prania, bo nie majà proszków (do pra- nia). JesteÊmy w sytuacji jakichÊ afrykaƒskich paƒstewek czy azja- tyckiej biedoty. Jeszcze nie umiera si´ tu z g∏odu – ale – czy kobiety, które majà jeszcze pierÊcionki, nie b´dà ich wkrótce od- dawaç za bochenek chleba – jak w Rosji po rewolucji? StaÊ mi mó- wi: nie ma wojny, b´dziemy si´ tu urzàdzaç. Tak. Nie ma wojny, nie ma trz´sieƒ ziemi. Mo˝na tu ˝yç – czy jednak b´dzie mo˝na wy˝yç? Jak d∏ugo? Warszawa, 6 marca Wychowany w atmosferze krakowskiej szko∏y historycznej (z prze∏omu XIX na XX wiek) widzia∏em przyczyny upadku Pol- ski nie tylko w stosunku si∏ naszego paƒstwa do si∏ Rosji, Prus i Austrii, ale i w naszych w∏asnych wadach i cechach ustrojo- wych, dzia∏ajàcych przez ca∏y XVII i XVIII wiek. Tak samo i dziÊ, nie mog´ wszystkiego zwalaç na importowany z Rosji ustrój, ale stan kraju widz´ tak˝e jako wynik niedo∏´stwa i kryminalnej mentalnoÊci takiej partii, jakà ten kraj wyda∏, na pohybel narodu, który zwymiotowa∏ ten porzàdek w sierpniu 1980. Nasze miej- sce, otoczenie wianuszkiem demokracji ludowych, jest niedobre, ale niedo∏´stwo gospodarcze przekracza to, co si´ w tej dziedzi- nie dzieje w Czechos∏owacji, NRD i na W´grzech czy w Jugos∏a- 32 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 33 wii. By∏o u nas sporo szlachciców, którzy czytali ró˝ne dziwne ksià˝ki z najrozmaitszych dziedzin, a folwarki si´ wali∏y, na êle uprawionych polach ros∏y chwasty, a okoliczni handlarze z ˝y- dowskich miasteczek po˝yczali w∏aÊcicielowi na weksle po 100 i 1000 z∏otych do chwili, gdy zbankrutowany „wylatywa∏ z ma- jàtku”. Du˝o takich przyk∏adów widzia∏em, czasami trwa∏o to d∏ugo – gdy by∏o du˝o folwarków i morgów na sprzeda˝. Micha- ∏owscy z Dobrzechowa sprzedawali najpierw majàtki, potem fol- warki, a wreszcie morgi naoko∏o folwarku i domku, w którym mieszkali po spaleniu w 1915 roku pa∏acu, stojàcego w pi´knym parku. KilkanaÊcie lat potem reforma rolna zniszczy∏a i najlepiej prowadzone majàtki, a˝ wreszcie partia zniszczy∏a ca∏y kraj, ob- cià˝ajàc go miliardami dolarowych d∏ugów. Takim rezultatem gospodarczym poszczyciç si´ mo˝e tylko Rosja, ale latyfundium rosyjskie, od W∏adywostoku po ¸ab´, wytrzymuje stokroç wi´cej i trwaç mo˝e d∏u˝ej ni˝ priwiÊlaƒski kraj i jego niecierpliwi miesz- kaƒcy. Nasza wspania∏a klasa robotnicza to nowa beczka prochu, po- t´˝niejsza ni˝ wychowankowie szko∏y rycerskiej, podchorà˝o- wie 1830 roku i wymykajàcy si´ do leÊnych partyzantów szlacheccy synowie. ¸atwiej tu o Króla Ducha ni˝ o dobrego go- spodarza. Takiego jak Eugeniusz Kwiatkowski39, Lubecki40 czy Tyzenhaus41. Mój wyjazd, projektowany na 19 marca, nape∏nia mnie prze- ra˝eniem w miar´, jak si´ zbli˝a ta data. Wyobraênia podsuwa mi obrazy zablokowania, w jakimÊ Pary˝u czy Vaduz – nie wy- trzyma∏bym perspektywy niemo˝noÊci powrotu tu, bycia tu, gdyby na (trzykrotne!) pytanie Michnika: „Czy myÊlisz, ˝e Rosja b´dzie interweniowaç?” odpowiedê mia∏a byç twierdzàca: tak, i to rych∏o. Na razie myÊl´, ˝e Rosja ma du˝o czasu, wed∏ug re- cepty „niech si´ Polacy we w∏asnym sosie gotujà”. Gdyby jednak partia przesta∏a panowaç nad POZORAMI panowania nad sytua- cjà tu, to Rosja wkroczy, nagle i niespodziewanie – i pozostanie nam wtedy tylko modlitwa-suplikacja: „od nag∏ej i niespodzie- wanej Êmierci zachowaj nas Panie”. Polacy ˝arliwie si´ modlà, 33 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 34 gdy jest êle. Teraz, z papie˝em na czele, modlitwy b´dà mia∏y temperatur´ s∏onecznà. – Bo˝e, zmi∏uj si´ nad nami. – Ale có˝, skoro ja nie widz´ Bo˝ego mi∏osierdzia, widz´ tylko ludzkà nie- moc, Êlepot´, bezradnoÊç i ma∏oÊç, z której tylko nieliczne egzem- plarze dêwigajà si´, ka˝dy wed∏ug si∏, które znajduje, którymi zaopatrzy∏a go NATURA (?)! – A poza tym przypuszczaç mo˝na, ˝e Rosja znajdzie szczególnà jakàÊ form´ interwencji, ingerencji mo˝e. Czy mo˝liwe to jednak b´dzie bez opanowania „wszelki- mi mo˝liwymi Êrodkami” (par tous les moyens) kilkuset tysi´cy, a mo˝e i paru milionów ludzi tu? Czy wystarczy zamknàç par´ tysi´cy ludzi? Czy, czy… Polacy liczà jednak zawsze na „jakoÊ to b´dzie” – bo i rzeczy- wiÊcie nie∏atwo jest stàd ruszyç 35 milionów ludzi, nawet je˝eli jest to kraj o granicach „na kó∏kach” (od Dniepru po ¸ab´?!). Prze- trwanie jest jakàÊ cechà czy cnotà biernà – ale inaczej biernà ni˝ biernoÊç rosyjska, ich biernoÊç wobec w∏asnej w∏adzy. JesteÊmy tu jak jakaÊ europejska ZAWALIDROGA, pomi´dzy Rosjà a Niem- cami. CzymÊ niewygodnym, a niemo˝liwym – jak dotàd – do usuni´cia. JesteÊmy, istniejemy. Voila` tout… [ot i wszystko]. Odczytuj´ Podró˝ w∏oskà Goethego, zdumiewa mnie jego po- goda, prawdziwa apolliƒskoÊç. Jego Rzym i Neapol to samo s∏oƒ- ce, obfitoÊç, ludzie na swoim miejscu, a on w tym Êwiecie szcz´Êliwy. Cienia buntu w tym Êwiecie, który ju˝ zaraz potem wkroczy∏ w 1789 rok. Szcz´Êcie cz∏owieka Pó∏nocy, który si´ do- rwa∏ do Morza Âródziemnego, do Italii, w której widzi raj, po- mno˝ony ˝ywym jeszcze geniuszem jego mieszkaƒców. Warszawa, 10 marca Wczoraj, po dwóch godzinach czekania, dowiedzia∏em si´, ˝e nie ma decyzji z moim paszportem – za miesiàc, mo˝e wczeÊniej (16 marca?). Wobec tego nie jad´ do Dubrownika na zjazd, sàdz´, ˝e na jury Monte Carlo pojad´, ˝e to „niedopatrzenie”, bo prze- cie „du˝o gorsi ode mnie” dostajà teraz paszporty. Nie mam si∏, ˝eby si´ o to awanturowaç przez Zwiàzek Kompozytorów czy ministra kultury (Tejchma42). 34 Mycielski01-3.qxp:Layout 2 8/10/12 11:33 AM Page 35 WiadomoÊci o stanie gospodarczym ciàgle i zewszàd coraz gorsze. Na rozmowach Kani43 i Jaruzelskiego w Moskwie strona rosyjska, na najwy˝szym szczeblu, z Bre˝niewem, Andropowem i genera∏ami w mundurach, mia∏a przed sobà grube pliki tekstów „SolidarnoÊci”, KOR-u, artyku∏ów, jakie u nas si´ pisze, wydaje. Takie teksty dla nich to przecie dowody kontrrewolucji!… Marysia Iwaszkiewicz znowu tak serdeczny list mi przys∏a∏a. Prosty, ludzki. Z ka˝dym dniem wzbierajà zagro˝enia: roz∏amy w „Solidar\nNiby-dziennik. Ostatni 1981–1987\n<a href="http://cyfroteka.pl/ebooki/Niby-dziennik__Ostatni_19811987-ebookRO/p0204280i020" target="_blank" title="Niby-dziennik. Ostatni 1981–1987 [Zygmunt Mycielski] - KLIKAJ I CZYTAJ ONLINE" > <img src="http://cyfroteka.pl/images/BRD.png" style="border:none;background:none transparent;box-shadow:none;-webkit-box-shadow:none;-webkit-border-radius:0;border-radius:0;" alt="Niby-dziennik. Ostatni 1981–1987 [Zygmunt Mycielski] - KLIKAJ I CZYTAJ ONLINE"/></a>


Zażywanie amfetaminy = większe ryzyko uszkodzenia aorty - Badania i rozwój\nZażywanie amfetaminy = większe ryzyko uszkodzenia aorty\nMłodzi ludzie, którzy nadużywają amfetaminy są bardziej narażeni na uszkodzenie najważniejszej tętnicy, tj. aorty - wynika z amerykańskich badań, o których informuje pismo "American Heart Journal".\nDotychczasowe badania wykazały, że osoby uzależnione od amfetaminy czy jej nadużywające częściej mają problemy z układem sercowo-naczyniowym. W swoich wcześniejszych pracach zespół dr. Arthura Westovera z UT Southwestern Medical Center w Dallas (stan Teksas) powiązał zażywanie tego narkotyku z wyższym ryzykiem udaru mózgu i zawału serca.\nTeraz okazało się, że amfetamina zwiększa też prawdopodobieństwo powstania tętniaka rozwarstwiającego aorty. Aorta jest największą tętnicą w organizmie – jej gałęzie rozprowadzają krew z serca do wszystkich tkanek.\nDo powstania tętniaka rozwarstwiającego dochodzi wówczas, gdy wewnętrzna błona aorty pęka i odwarstwia się od reszty ściany. W rozwarstwionym naczyniu powstają dwa kanały przepływu krwi: pierwotny tzw. prawdziwy i nowy tzw. rzekomy. Poszerzające się rozwarstwienie może też przebić ścianę naczynia na zewnątrz, powodując zgon. Naukowcy przeanalizowali dane z kart zdrowia 31 mln osób w wieku 18-49, które były hospitalizowane w latach 1995-2007. Łącznie zidentyfikowano 3116 przypadków tętniaka rozwarstwiającego tętnicy głównej.\nOkazało się, że ryzyko tego zdarzenia było ponad trzykrotnie wyższe u pacjentów, którzy nadużywali amfetaminy. Najwięcej przypadków powiązanych z tym narkotykiem stwierdzono w czterech stanach: Kalifornii, Oregonie, Waszyngtonie i na Hawajach, gdzie amfetamina jest bardzo rozpowszechniona.\nPodobną analizę przeprowadzono wśród 49 mln osób w wieku od 50 lat wzwyż i nie wykazano zależności między zażywaniem narkotyku a uszkodzeniem aorty.\nNa razie naukowcy nie wiedzą czym tłumaczyć te różnice między młodszymi i starszymi pacjentami.\nAmfetamina i jej pochodne są środkami psychotropowymi, tj. pobudzającymi ośrodkowy układ nerwowy. Część z nich jest stosowana w medycynie, np. w leczeniu zespołu nadpobudliwości psychoruchowej z niedoborem uwagi (ADHD). Amfetamina jest też jednym z najczęściej zażywanych narkotyków.\nAmfetamina działa na organizm podobnie do kokainy i podobnie do niej negatywnie wpływa na serce oraz układ krążenia. Wiadomo np., że podnosi ciśnienie krwi, a nadciśnienie jest znanym czynnikiem ryzyka tętniaka rozwarstwiającego. Podobał się artykuł? Podziel się!


Wyższa wycena CD Projektu - Puls Biznesu - pb.pl\nopublikowano: 28-01-2020, 15:08\nImpulsem do zmiany wyceny była informacja o tym, że producent gier otrzymał interpretację indywidualną przepisów podatkowych, dzięki czemu na preferencyjnych warunkach będzie płacić CIT.\nAnalitycy CS szacują średnią stawkę podatku na 11 proc., wobec dotychczasowych 19 proc., co podnosi o 10 proc. prognozy zysku na akcję.\nCredit Suisse utrzymał jednocześnie rekomendację "neutralnie".\nGaming / Wyższa wycena CD Projektu


Wirtualna centrala\nTelefonia VoIP od Actio to szansa na duże oszczędności dla Ciebie, Twojej firmy i Twojej rodziny. Alternatywa dla tradycyjnej telefonii dzięki połączeniu przez protokół internetowy VoIP jest dużo tańsza, a przy tym zachowuje najwyższą jakość połączeń. Dzięki funkcjom takim jak wirtualna centrala możesz teraz znacznie rozbudować komunikację w swojej firmie. Telefony VoIP dają bowiem możliwość na tworzenie konferencji dla wielu rozmówców na raz. Sprawdź ofertę naszych połączeń, krajowych i zagranicznych, i zobacz ile możesz zaoszczędzić.\nSłowa kluczowe: wirtualny fax, telefony voip, asterisk, telefonia voip, pbx\nTel stacjonarny: 616489000


Królik na piżamę- maskotka, schowek - na zamówienie - Dziecko - DecoBazaar\nCERAMIKA I PORCELANALALKI I ZABAWKILAMPYMEBLEMETALOWE PRZEDMIOTYOBRAZKI I RAMKIPOJEMNIKI I PUZDERKAŚWIECZNIKISZKŁOTEKSTYLIAWIESZAKIZEGARYINNE DecoBazaar > Dziecko > Pokoik dziecka > Królik na piżamę- maskotka, schowek - na zamówienie (nr 5199485)\nCena: 99 zł Wysyłka krajowa pocztą: 13,00 zł / 2,60 złWysyłka krajowa kurierem: 18,00 złWysyłka zagraniczna (dotyczy krajów UE): 35,00 zł / 7,00 zł Zapytaj o szczegóły produktu\nWyjątkowy sposób na utrzymanie porządku. Maskotka na piżamę, to nasz pomysł na rozwiązanie problemu wiecznie gubiącej się piżamki:) Królik to duża maskotka ( ok 65 cm) wykonana z futrzastego, przytulnego materiału, tułów wykonany z bawełny. Z tyłu zapinany na zamek, środek uszyty z kontrastowej bawełny. Szyty ręcznie, każdy jest przez to jedyny i niepowtarzalny. Praktyczna i urocza ozdoba dziecięcego łóżka. Napisz do nas jaki kolor Cię interesuje, a my uszyjemy go specjalnie dla Ciebie.


Cavalier Specialty Coffee, Crows Nest - recenzje restauracji - Tripadvisor\nRestauracje Włoska - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Kanapki z homarem - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Chowder z małżami - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Yakiniku (japońskie danie z grila) - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Sukiyaki i Shabu Shabu - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Łosoś - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Naleśniki - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Przegrzebki - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Tempura - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Churrasco - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Halloumi - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Polenta - Crows Nest\nNajlepsze dania typu Dim Sum - Crows Nest\nNr 13 wśród 133 Restauracje w lokalizacji Crows Nest\n34 Oxley St | Shop1, Crows Nest, North Sydney, Nowa Południowa Walia 2065, Australia\nNr 1 wśród 21 Kawiarnia w lokalizacji Crows Nest\nNr 13 wśród 114 Restauracje w lokalizacji Crows Nest\n34 Oxley St Shop1, Crows Nest, North Sydney, Nowa Południowa Walia 2065 Australia\nBardzo zadowoleni z naszej wizyty w Cavalier. Jedzenie jest innowacyjne, z menu, które, mimo że nie długo, ma świetne opcje - każdy znajdzie coś dla siebie! i w tej chwili truflami są udziałem. Personel jest wspaniały, przyjazny i uprzejmy, bez ingerencji. Są również bardzo chętnie...pomaga do kawy opcje - pasja w tym wspaniałe kawiarenka! Nic dziwnego, są często linie ludzi na wolny stolik!Więcej\nNie natknęliśmy się na to Cafe ponieważ byłem zbyt wcześnie na spotkanie. Dobrą kawą. . . . . fajna muzyka. Na pewno wrócimy.\nJednym słowem - doskonała\nFaceci są tu doskonałe pod każdym względem, obsługa jest blisko najlepszych, byliśmy świadkami! Bardzo sympatyczny, nie wspominając o kawa i jedzenie idzie w porządku.\nTak, doskonałe na prawdziwe!\nIdealne miejsce na wyjątkowe dania. Bardzo dobrze przemyślane. Obsługa nie ma sobie równych. Próbowaliśmy wszystkich potraw, to są one świetne. Plus woda jest smaczniejszy niż w konkurencji : - )\nNIESAMOWITE! Koniecznie trzeba spróbować - nie będziesz rozczarowany\nPróbowałem prawie wszystkiego w tym menu i można powiedzieć, że to najlepszy okres w Sydney. Ja się mojej porannej kawy z tu przez większość dni i w tym czasie byłem do Cavalier ponad rok plus, nigdy nie otrzymałem złą kawę albo złego posiłku. Jakość jedzenia...i kawy to jego ceny, ale nie ma tam nic nie mogę narzekać na to, co robią. Całe doświadczenie jest coś w górze - również restauracja. Jeśli nie znasz jeszcze tej kawiarni, tam teraz i tam wcześnie rano, aby uniknąć ogromnych linii - który pojawia się po 9 rano!Więcej\nZnalazłem to miejsce na Trip Advisor i nie sądzę, by zauważyłem, że w przeciwnym razie, ukrywanie w bocznej ulicy ilość kruków Nest jest to skarb! To tylko małe z menu do meczu, jednak wszystko w menu było pyszne i sprawił, że to było warte czekania....Pracownicy byli mili i gościnni. sałatkę z kurczaka nie wygląda tak, jak wiele, ale smak jest ukryty pod i tak wspaniałym zaskoczeniem, szkoda jednak, że sprzedano je na ocet balsamiczny pomidory koktajlowe kiedy poszliśmy ponieważ czuję, że byłoby to idealne dopełnienie do tego zdrowe i smaczne menu. Szynka Benny jest niesamowity i mi się podobało - każdego. Pojedyncze. Coś przekąsić!Więcej\nidealnym miejscem na śniadanie. Nie że jesteśmy byliśmy trochę niepewny co do menu. To niezwykły zestaw składników działał idealnie. Między nami 3 różne posiłki pyszne.\nWspaniały personel ale menu ma ograniczenia\nKolacja była dość mieszane. Z jednej strony pracownicy są absolutnie wspaniałe, bardzo uprzejmy i przyjazny. Z drugiej strony menu było trochę krępujące. Na przykład Dzisiaj jest menu nie funkcja coś, co przypominało to muesli lub tym podobne. Wszystkie opcje były pikantne. Muszę powiedzieć, że jedzenie...jest wykonane z miłością i z dobrej jakości składniki, ale okazało się, że trudno je zmienić lub usunąć składnik z opcją. Jeśli na przykład chcesz usunąć szynka z posiłku, nie było to możliwe. Jeśli masz jedzenie ograniczenia proponuję sprawdzić menu przed zobowiązują się do tego miejsca. W przeciwnym razie, jeśli jesteś człowiekiem szukającym przygód menu zmienia dość często i po prostu go wypróbować. Oni również nie pozwalają na rachunek podzieleniu więc po prostu miej to na uwadze jeśli idziesz z grupą osób.Więcej\nNiesamowite wyśmienita kuchnia śniadanie\nW końcu, wyśmienita kuchnia śniadanie na północnym wybrzeżu! Jedzenie i kawa jest pyszna. Mieli specjalny pracy przez miesiąc gdzie można dodać całe mnóstwo Shaved trufli na posiłek za jedyne 10 dolarów, było warto! I truffled gorąca czekolada była boska. Minusem są kawiarnia jest zbyt małe,...a to nie jest małym dzieckiem. Na pewno wrócimy (malucha za darmo)!Więcej\nSwobodny i szybki lunch w pobliżu biura. Miałem otwarte sałatkę z kurczaka i bezczelności jaffle. Oboje cudowni! Będzie tu z powrotem na ich słynne łososia :)\nZobacz wszystkie hotele w pobliżuZobacz 189 restauracji w pobliżu.Zobacz 17 atrakcji w pobliżu.\nUzyskaj szybką odpowiedź od pracowników i klientów obiektu Cavalier Specialty Coffee.


Od bitcoinów trzeba płacić podatki - WP Finanse\nOd bitcoinów trzeba płacić podatki\nBitcoin nie jest nielegalny i trzeba płacić od niego podatek - potwierdza pracownik Ministerstwa Finansów. Polska jest czołowym rynkiem wirtualnej waluty - czytamy w "Pulsie Biznesu".\nŹródło: AFP/GEORGE FREY\n- Co nie jest zabronione, jest dozwolone. Na pewno jednak nie możemy uznać bitcoina za prawny środek płatniczy. W świetle dyrektyw unijnych nie jest on też pieniądzem elektronicznym - twierdzi Szymon Woźniak z Ministerstwa Finansów. - Nie stoimy na przeszkodzie rozwojowi bitcoina. Jednak oczekujemy od jego użytkowników deklaracji, czy oczekują od państwa ochrony i regulacji, czy pozostania państwa z boku - dodał.\nPaństwo nie zamierza jednak uchylać się od pobierania podatków. Szymon Woźniak zaznaczył, że zyski z transakcji na bitcoinie podlegają w Polsce opodatkowaniu w taki sam sposób jak zyski z praw majątkowych - czytamy w "Pulsie Biznesu".\nCzym jest bitcoin? Pisaliśmy o tym TUTAJ\nPotencjalne zyski państwa na wirtualnej walucie mogą być spore. Nasz kraj znajduje się w czołówce pod względem "wydobycia" wirtualnej waluty, podobnie jest w przypadku rynku bitcoinów.\nTymczasem kurs bitcoina, tak szybko jak zyskiwał na wartości, tak teraz spada na łeb na szyję. Od połowy listopada waluta straciła ponad 50 proc. wartości wobec dolara.\nJedną z głównych przyczyn wyprzedaży są działania, jakie podjął przeciwko tej walucie chiński bank centralny - pisze "Parkiet". Chodzi o zakaz dla działających w Chinach agencji finansowych przeprowadzania transakcji związanych z bitcoinami, który zacznie obowiązywać pod koniec stycznia.\nW gazecie czytamy też, że według nieoficjalnych danych posiadaczem największego, wartego 120 mln dolarów, portfela bitcoinowego jest amerykańskie FBI. Jak widać, wirtualna waluta w pewien sposób jest jednak zależna od instytucji państwowych.\nObejrzyj także: Bitcoiny środkiem płatniczym w Niemczech


Zestaw wkrętarek CLX201X Makita - Sklep Bydgoszcz\nZestaw wkrętarek 10,8 V CLX201X Makita składa się z wiertatko wkrętarki DF331DSAE (z płynną regulacja obrotów) oraz wkrętaka udarowego TD110DSAE (z max. momentem obrotowym 110 Nm). Zestaw: 2 akumulatory 1,5 Ah, Ładowarka, walizka.\nKod produktu: CLX201X\nOszczędzasz 4% (27,50 zł).\nZestaw wkrętarek CLX201X Makita + bity Hitachi 42 elementy 698.00zł 642.00złOszczędzasz (8.02%)\nZestaw wkrętarek CLX201X Makita + Radio 10,8 V Makita MR052 (solo) 846.60zł 838.13złOszczędzasz (1.00%)\nZestaw wkrętarek CLX201X Makita + Młotowiertarka HR166DZ 1228.00zł 1119.00złOszczędzasz (8.88%)\nZestaw wkrętarek CLX201X Makita + Wyrzynarka JV101DZ (karton) 938.00zł 869.00złOszczędzasz (7.36%)\nZestaw wkrętarek CLX201X Makita - kup tanio i bezpiecznie w Domitech Bydgoszcz.\nCharakterystyka Zestawu CLX201X Makita:\nMakita DF331DSAE to 2-biegowa, bardzo lekka wiertarko-wkrętarka do prac w miejscach trudno dostępnych\nWkrętarka posiada Technologię CXT - Compact Extreme Technology\nDF331DSAE ma zwiększoną moc silnika zapewnia większą wydajność pracy oraz maksymalny moment obrotowy\nPłynna regulacja prędkości obrotowej spustem włącznika wkrętarki.\nWbudowana Dioda LED oświetlająca obszar roboczy z funkcją opóźnionego wygaszania, poprawia komfort pracy.\nMakita DF331DSAE posiada 18-stopniowa regulacja momentu obrotowego + wiercenie\nWkrętak udarowy Makita TD110DSAE:\nW wkrętaku udarowym Makita TD101DSAE zasotsowano Technologie CXT - Compact Extreme Technology.\nZakrętak jest bardzo lekki, idealnie nadający się do prac w miejscach trudno dostępnych.\nTD101DSAE jest wyposażona w mocny silnik o dużej sile dokręcania 110 Nm.\nWłącznik z płynną regulacją prędkości obrotowej.\nŚwiecący w ciemności fluorescencyjny pierścień obudowy ułatwia pracę w niedoświetlonych miejscach.\nDane techniczne Zestawu CLX201X Makita:\nWyposażenie standardowe Zestaw wkrętarek CLX201X Makita:\nWkrętak udarowy Makita TD110DSAE\n2 akumulatory BL1020B (10,8V / 1,5Ah): 632F35-5\nŁadowarka DC10SA: 197355-3\nSzybkomocujący uchwyt wiertarski 10 mm: 763228-8\nKońcówka wkrętakowa nr 2: 784244-7


czy ten sam - Heiztechnik\nStrona główna › Forum › Kotły zasypowe › czy ten sam\nTen temat ma 3 odpowiedzi, 2 odpowiedzi, a ostatnio został zaktualizowany 10 lat, 11 miesięcy temu przez SERWIS.\n19 czerwca 2011 o 13:13 #20409\nWitam.Byłem u znajomego hydraulika.Wybór padł na kocioł Red plus 15,widziałem go na folderze.Przyjechałem do domu,szukałem informacji i zonk,w związku z tym pytanie.Czy Q hit plus15,to ten sam?Różnicę widzę w kolorze\n20 czerwca 2011 o 11:43 #20417\nMasz rację, kocioł RED Plus 15 i Q HIT Plus 15 to jeden i ten sam kocioł.\nKocioł występujący pod marką RED produkowany jest na potrzeby poszczególnych firm zrzeszonych w pewnej grupie w określonych rejonach kraju.\nRóżnica polega jedynie na nazwie i kolorze.\n20 czerwca 2011 o 23:07 #20429\nDzięki za informację,z ciekawości zapytam się o wymiary otworu załadunkowego-nie mogę nigdzie znależć.Pozdrawiam.\n22 czerwca 2011 o 02:38 #20437\nWymiar otworu załadunkowego jest następujący: wysokość – 22 cm, szerokość – 31 cm.\nWymiary komory załadunkowej: szerokość – 31 cm, długość/głębokość – około 35 cm, wysokość – około 40 cm.


20 nowych laptopów dla szkół w Gminie Iłów - Najnowsze - Gmina Iłów\n20 nowych laptopów dla szkół w Gminie Iłów\nGmina Iłów kolejny raz uzyskała dofinansowanie na wsparcie zdalnej nauki, tym razem w ramach projektu grantowego pn. „Zdalna Szkoła+”. Od momentu ogłoszenia na terenie Polski stanu zagrożenia epidemicznego, jest to drugi konkurs Centrum Projektów Polska Cyfrowa, w którym jednostki samorządu terytorialnego mogą uzyskać dofinansowanie na zakup sprzętu komputerowego umożliwiającego realizację zdalnych lekcji uczniom wykluczonym cyfrowo. Program nie wymaga wkładu własnego ze strony samorządu.\nGmina Iłów w ramach Programu Operacyjnego Polska Cyfrowa na lata 2014-2020 Osi Priorytetowej nr I „Powszechny dostęp do szybkiego Internetu” działania 1. 1: „Wyeliminowanie terytorialnych różnic w możliwości dostępu do szerokopasmowego Internetu o wysokich przepustowościach” dotyczącej realizacji projektu grantowego pn. Zdalna Szkoła + – wsparcie Ogólnopolskiej Sieci Edukacyjnej w systemie kształcenia zdalnego zakupiła 20 sztuk laptopów wraz z oprogramowaniem Office za kwotę 55 000,00 zł.\n24 sierpnia br. laptopy zostały przekazane przez Wójta Jana Kraśniewskiego Dyrektorom szkół z terenu Gminy Iłów - Szkoły Podstawowej w Iłowie (9 szt.), Szkoły Podstawowej w Brzozowie Starym (6 szt.), Szkoły Podstawowej w Kapturach (3 szt.) i Szkoły Podstawowej w Giżycach (2 szt.).\nW ramach pierwszego projektu grantowego „Zdalna szkoła” Gmina Iłów otrzymała dofinansowanie w wysokości 60.000,00 zł. Zakupiono wówczas 25 laptopów wraz z oprogramowaniem.


NFZ zachęca do wyrobienia karty EKUZ przed feriami za granicą - Usługi medyczne\nAutor: PAP/Rynek Zdrowia • • 22 stycznia 2020 15:38\nNFZ zachęca, by przed wyjazdem na ferie za granicę sprawdzić ważność karty EKUZ, bądź - jeśli karty nie posiadamy - wyrobić ją przed wyjazdem. W Wielkopolsce kartę EKUZ można otrzymać od ręki podczas osobistej wizyty w siedzibie NFZ w Poznaniu, lub w delegaturach Funduszu.\n- Karta jest potwierdzeniem faktu, że w Polsce jesteśmy ubezpieczeni w powszechnym systemie ubezpieczenia zdrowotnego, czyli leczymy się w ramach NFZ. Jest honorowana w placówkach, które leczą w ramach powszechnego systemu ubezpieczenia zdrowotnego danego kraju, w sytuacjach nagłych - czyli nie służy do leczenia planowego - podkreśliła Rozumek.\nNFZ przypomina, by przed zagranicznym wyjazdem sprawdzić ważność karty EKUZ. Rozumek tłumaczyła, że często zdarza się, że osoby posiadające kartę, która wystarczy na najbliższy i nieco późniejszy wyjazd wnioskują o wydanie nowej, co wydłuża czas otrzymania karty - ponieważ aktualną trzeba najpierw unieważnić - oraz generuje plastikowe odpady.\n- W Wielkopolsce kartę EKUZ od ręki otrzymuje się podczas wizyty osobistej w siedzibie WOW NFZ w Poznaniu, lub w delegaturach: w Kaliszu, Koninie, Lesznie, Pile i w dwóch Punktach Obsługi Ubezpieczonych - w Słupcy i Rawiczu. W trybie korespondencyjnym, wysyła się wniosek lub wnioski do WOW NFZ pocztą tradycyjną, e-mailem lub przez e-puap, i dolicza czas na weryfikację i wysyłkę - wskazała Rozumek.\nWnioski można także pobrać ze strony internetowej WOW NFZ, albo wypełnić druk na miejscu. Ferie w Wielkopolsce rozpoczną się 27 stycznia. Na zimowy wypoczynek wybierze się 446 tys. uczniów z regionu. Tegoroczne ferie w Wielkopolsce potrwają do 9 lutego.


Ściągnij: Heroes 6 ZA DARMO do pobrania - MIGHT & MAGIC: HEROES 6 download pobierz free - SE.pl\nŚciągnij: Heroes 6 ZA DARMO do pobrania - MIGHT & MAGIC: HEROES 6 download pobierz free\n18.08.2011, godz. 17:36\nMight & Magic: Heroes VI dostępny już ZA DARMO do pobrania w postaci demo. Gra Heroes 6 została udostępniona bezpłatnie na serwerach producenta, ale można ją pobrać wyłącznie z Europy - nie można jej ściągnąć ze Stanów Zjednoczonych czy Australii. Ściągnij demo Heroes 6 po polsku. Premiera gry przewidziana jest na 13 października.\n>>> Might & Magic: Heroes 6 - ŚCIĄGNIJ za darmo (wymagana rejestracja, 4,2 GB)\nKolejna odsłona najnowszej wersji Might & Magic: Heroes 6 pojawiła się na targach Gamescon 2011. Oprócz trailera udostępniono ZA DARMO demo gry. Opublikowana DO ŚCIĄGNIĘCIA wersja Heroes 6 zawiera samouczek i prolog oraz towarzyszące im mapy.\nHeroes 6 do pobrania teraz - w sklepach od 13 października\nGra ma się pojawić na sklepowych półkach 13 października. Datę premiery dwukrotnie przekładano, wygląda jednak na to, że producent zdąży przed Świętami Bożego Narodzenia 2011. To najgorętszy okres w branży growo-komputerowej.\nCena Might & Magic: Heroes 6 w wersji standardowej wynosi 120 zł.\ntagi: heroes 6 do pobrania heroes 6 po polsku heroes 6 pobierz heroes 6 ściągnij heroes 6 za darmo might & magic 6 download ściągnij autor: Łukasz Bigo


Promocje w Fortunie na weekend\nbonus 2230 zł na zakłady bukmacherskie\nNa ten weekend bukmacher Fortuna przygotował aż 6 promocji dla stałych graczy. W ostatnim czasie Fortuna wyraźnie wyróżnia się bogatą ofertą promocji bukmacherskich. Bonusy i promocje oferowane w ramach akcji "Fortuna z bonusem" są liczne i atrakcyjne.\nPoniżej przedstawiamy zestaw promocji na nadchodzący weekend.\n2. Piłkarskie TOP 10\nW dniach 10-13.10.2019 Fortuna przygotowała ranking nagradzający 10 najlepszych graczy, którzy w trakcie trwania promocji wykonają najwyższy obrót na piłkarskich kuponach. W promocji biorą udziały kupony SOLO, AKO, MAXIKOMBI, z oferty prematch oraz live, zawarte za pośrednictwem naszej strony internetowej i aplikacji mobilnej. Nagrody:\nmiejsca 1-3: karta przedpłacona do sieci Empik o wartości 500 PLN\nmiejsca 4-5: karta przedpłacona do sieci Empik o wartości 300 PLN\nmiejsca 6-8: karta przedpłacona do sieci Empik o wartości 200 PLN\nmiejsca 9-10: karta przedpłacona do sieci empik o wartości 100 PLN\n3. Biało-Czerwona Dokładka\nW dniach 11-13.10.2019 dostępna będzie promocja dedykowana wyłącznie dla użytkowników aplikacji mobilnej Fortuny (nie obejmuje kuponów zawartych przez stronę mobilną). Aby wziąć w niej udział należy zawrzeć kupon (tylko AKO) z oferty prematch, z min. 1 zdarzeniem związanym z meczem Polska – Macedonia Płn za min. 10 PLN. Wszyscy gracze, których kupony okażą się wygrane otrzymają bonus w wysokości 10 PLN, w punktach FKP. Promocja nie obejmuje kuponów Maxikombi, Hitu Dnia, Ekspert, early cash-out.\n4. Happy Hours na piłkę nożną\n10.10 i 13.10 w stałych godzinach 17:00 – 18:00\n5. Ekspert+ na eliminacje z bonusem 25 000 PLN\nDzisiaj 10.10 oraz 13.10 dostępna jest promocja „Ekspert+” na piłkarskie el. EURO 2020. Należy zagrać określonych 10 spotkań, za min. 5 PLN. Wszyscy gracze, których kupony okażą się wygrane podzielą miedzy sobą bonus 25 000 PLN.\n6. AKO BONUSY LIVE\nOd 10.10 do 15.10 dostępny jest bonus kursowy w wysokości zależnej od liczby zdarzeń na kuponie:\nbonus kursowy 1.15 - dla kuponów AKO z min. 3 zdarzeniami\nbonus kursowy 1.25 - dla kuponów AKO z min. 4 zdarzeniami\nbonus kursowy 1.35 - dla kuponów AKO z min. 5 zdarzeniami\nMinimalny kurs każdego zdarzenia wynosi 1.1. Oferta: tylko LIVE. Bonus kursowy będzie dostępny w ofercie live w zakładce „wszystko”, jako pierwsza pozycja. Bonus należy dodać manualnie, po spełnieniu powyższych warunków. Promocja nie łączy się z Superofertą, Hitem Dnia oraz Zakładem Bezpiecznym. Kupony objęte promocją nie podlegają wcześniejszej wypłacie czyli „Early Cash Out”. Promocja obejmuje jedynie zakłady zawierane za gotówkę, kartą lub za punkty FKP (Darmowe Zakłady).\nUtworzono dnia 10.10.2019 , ostatnia aktualizacja dnia 13.11.2020 , autor Portal Bukmacherski Spryciarz.


MasterChef | Dlaczego?\n10 września 2012 Dlaczego? masterchef, polska\nSkończyłam na stwierdzeniu, że w polskiej edycji programu w jury się nie popisało. Inaczej nie tylko ono się nie popisało, ale ci co uznali skład za dobry czyli dali dupy.\nNie mam nic przeciwko Magdzie Gessler, czy chociażby innej gwieździe programów o tematyce kuchennej które mają respekt wśród publiczności i byliby dobrymi liderami ze względu na obycie i charyzmę. Tutaj najlepiej nadawała się Pani Magda Gessler.\nLecz co do pozostałej dwójki jestem zawiedziona. Zacznijmy od mężczyzny, który z Francji przyjechał do polski by otworzyć swój biznes restauracyjny w Warszawie, opierający się na jego rodowitej kuchni. No tak wszystko fajnie, gdyby nie fakt, że zapewne obrał sobie Polskę, co i tak jest dziwnym wyborem, no tłumaczyły by go tylko korzenie lub partnerka.\nBo w Polsce bardzo ciężko utrzymać jakikolwiek biznes tym bardziej restauracyjny, a co dopiero z kuchnią francuską, która w naszym kraju nie jest chętnie trawiona jako zbyt mało treściwa.\nOczywiście otworzył tutaj biznes a nie u siebie, bo u siebie nie miał by szans na przeżycie takie moje trollowe insynuacje na temat mężczyzny, który chce zasiadać w jury, nie wypowiadając żadnego zdania poprawnie po polsku.\nA obok niego kolejna celebrytka, z DDTVN, której osiągnięciem jest występowanie w porannej telewizji 10 minut na antenie, zrozumcie nie czuję się lepszą od nich, lecz we wszystkich krajach MasterChef miał jurorów którzy mają na koncie gwiazdki Michelin i wiele innych osiągnięć, którymi ta słodka dziewczyna czy restaurator nie mogą się poszczycić.\nObejrzałam odcinek i jak się spodziewałam, ludzie wybierani dla show, coś jak X Factor czy Mam Talent brwooo!\n← MasterChef Polska edycja\nStela – przypomnijmy sobie czym dokładnie jest →\n22 marca 2013 Dlaczego? Możliwość komentowania Żydówka, Modiglianiego została wyłączona


BADANIE UW APS – Strona 2 – Polska Rada Organizacji Młodzieżowych\nBADANIE UW APS\nPaweł BącalO mnie Paweł to twórca i realizator projektu „Europokolenie” Fundacji Centrum im. Prof. Bronisława Geremka. Koordynator Biura Karier Forum Młodych Dyplomatów. Uczestnik projektu Komisji Europejskiej „Young Multipliers”. Organizator Ogólnopolskiego oraz Europejskiego Kongresu Młodzieżowych Rad. Twórca grupy inicjatywnej na rzecz powołania Młodzieżowego Sejmiku Województwa Lubelskiego. Stypendysta Fundacji Konrada Adenauera. Student II roku prawa i stosunków…\nAleksandra BorzęckaO mnie Zdecydowałam się zostać Ambasadorką, ponieważ uwielbiam działać z ludźmi. Od lat współpracuje z młodzieżą, dziećmi i seniorami. Działam w Młodzieżowej Radzie Miasta Lublin. Uważam, że młodzi powinni uczyć się przez doświadczenie. Młodzież coraz mniej rozmawia nie mając świadomości, że dialog i dobre relacje to klucz do sukcesu.


08 sie 2018 19:50\nSzybkie zamknięcie luki na 5 zł to nie okazja? Popatrz jak było z xtb trakcja itp a tutaj to było nieźle zagranie na którym straciły Fundy i na razie tracą starzy akcjonariusze, nowi zarabiaja\nJednak miałem rację forumowe eksperty\n08 sie 2018 11:03\nBedzie bujac.. Fundy oczywiscie nie wyszly i dlugo nie wyjda bo na naszym pustym rynku musialaby byc wtedy cena 10 groszy.. Zrobily zrzut towaru i czekaja co dalej.. Mysle ze w koncu po paru dniach przepychanek podryfuja na 2 PLN a na razie szukaja popytu i mozliwosci opchniecia pakiecikow.... Gada...\n08 sie 2018 00:00\nNo to Panowie jutro zapinać pasy: Trigon: Reakcja giełdy na wypowiedzenie umowy BAH przez JLR jest raczej przesadna. Taką przecenę wyobrażałbym sobie, gdyby ogłoszono, że za dwa lata BAH zakończy działalność. Tymczasem nic takiego się nie dzieje. BAH, poza tym, że jest importerem, ma też własną sieć...\n07 sie 2018 20:53\nta na Trakcji też była lipa, trup, a zarobiłem w chu... Dzięki mnie, choć na początku smiałeś się. Najważniejsze, że zarobiłeś. Tutaj sytuacja dopiero startuje. Fundusze muszą stąd wyjść a to tak szybko się nie kończy. Jak dla mnie będzie owiele niżej. Przecież już wyszły, zobacz obrót za te dwa dn...\n07 sie 2018 18:55\nWidzę bawicie si e tutaj, ale będzie dużo niżej, nie ma się co oszukiwać.\nProszę nie skomlec na spadki, tylko kupić pakiet zanim ruszy.\n07 sie 2018 14:24\nNo i po funduszu, droga na 3 zł i 4 otwarta\n07 sie 2018 11:04\nWyglada na zmiane zagla..\nnaqrwia a ty o zaglach hehehe\nktos wywala gruby i ktos gruby to zbiera. Jak skoncza wymiane idziemy do gory\n07 sie 2018 10:03\no juz chyba fund na wykonczeniu, wczoraj i dzis i wychodzi tyle co nationale nederlanden mialo\n07 sie 2018 10:02\nTo tradycyjnie już najpierw zawieszą a potem trup z szafy? pomyliles watki z krezusem :lol: tu juz info podane wczoraj zadnych przekretow nie ma tylko zyski po 50 baniek rocznie a dzis konferencja prasowa o 12 na ktorej wszystko wyjasnia Nic nie beda wyciskac, fund wychodzi a ktos odniego odkupuje\n07 sie 2018 09:31\nPiekne obroty, widac że jakis fundusz wychodzi. Ktos mi powie czemu mamy takie głupie fundy w Polsce? 2 lata dywidend a oni wywalaja byle jak nie czekajac nawet na konferencje prasowa spolki o 12.\nCo do mnie sprzedałem na otwarciu, kupilem przed chwila ponizej 2,50 a Wy?\n07 sie 2018 08:21\nDziś o 12 konferencja prasowa firmy BAH\nhttps://m.money.pl/wiadomosci/artykul/k ... 12753.html\n07 sie 2018 00:38\nŻe zarabiam żal? Mi nie\n07 sie 2018 00:03\npogodno ile masz akcji BAH ? przyznasz się ? raczej nie :mrgreen: Dziś nad dolnymi widłami kupione 14000 to co teraz trzymasz longterm, czy wywalasz jak nadarzy się okazja ? :mrgreen: Skoszeniu dywidendy i akcje będę miał darmo, chciałem krezusa na dłużej ale opatrzność mi dziś pomogła i BAH mnie u...\n06 sie 2018 23:48\npogodno ile masz akcji BAH ?\nprzyznasz się ?\nDziś nad dolnymi widłami kupione 14000


Tag: praca - NEon24.pl\nW Nowej Zelandi przetestowano czterodniowy system pracy i okazało się , że wydajność pracowników wzrosła.Pracownicy są bardziej wypoczęci i więcej czasu mogą poświęcić swojej rodzinie.Cikawe czy w ten sposób mozna zmniejszyć BEZROBOCIE? czytaj więcej\nCzerwony Korsarz z Gdańska29.10.20181\nKróciusieńkie spostrzeżenia. czytaj więcej\nKrótkie przypomnienie, co zwykły człowiek może robić, żeby w Polsce żyło się ciut lepiej. czytaj więcej\nCO PISZĄ INNI: Konrad Popławski z Ośrodka Studiów Wschodnich pisze o coraz dotkliwszym braku ważnej kategorii pracowników w Europie… czytaj więcej\nPSYCHOLOGIA: Jak jest lepiej pracować: stojąc czy siedząc za biurkiem? Odpowiedź może nas zdziwić… czytaj więcej\nJedną z traum II wojny światowej, jest nasza nieporadność w wiązaniu pracy z wolnością. czytaj więcej\nRozpacz na neonie że brakuje elit polskich i że Polacy nie wykazują zainteresowania środowiskiem w którym żyją. czytaj więcej\njest źle, a będzie jeszcze gorzej.. czytaj więcej\nO rynku pracy z perspektywy Poznania.. wiem, wiem, gdzie indziej jest jeszcze gorzej :( czytaj więcej\nPraca a kapitał\nZgodnie z niepodzielnie panującym od 1989 r. aksjomatem o bezwzględnej wyższości prywatnej własności środków produkcji – pracodawca prywatny działa wyłącznie racjonalnie, coś jak komputer ekonomiczny. czytaj więcej\nJedna z jesiennych propozycji firmy Genius to mobilny, bezprzewodowy głośnik z subwooferem. Model SP-925BT, bo o nim mowa, to moc 10 watów zamknięta w obudowie o wymiarach 98x99x99 milimetrów. czytaj więcej\nGenius zaprezentował nowe słuchawki nauszne z mikrofonem o oznaczeniu modelowym HS-M435. Wyróżnia je stalowy pałąk, duże muszle słuchawkowe oraz odpinany przewód sygnałowy. czytaj więcej\nJARMARK DOMINIKAŃSKI, TURYŚCI I ZUS!?\nCzerwony Korsarz z Gdańska04.08.20150


Darmowe portale randkowe dla singli – mydwoje. Gwarantujemy darmowe randki darmowe strony dla samotnych żadanych opłat.\nPortale Dla Samotnych Bez Logowania wyniki wyszukiwania z Internetu, iż randki w internecie są okazją do spotkania wielu interesujących osób. Patrzymy w przyszłość, wyrażam zgodę na umieszczenie i przetwarzanie moich danych osobowych w zbiorze przez World Dating Company WDC sp. Spotkasz tutaj wiele atrakcyjnych kobiet o nieprzeciętnej urodzie i zainteresowaniach oraz przystojnych mężczyzn pasjonujących się sportem, po prostu wracają do Naszego serwisu. Jeżeli wciąż wypatrujemy jakiegoś niszczącego elementu w naszym związku — najpopularniejszą i najskuteczniejszą metodą pozostają jednak portale randkowe dla singli.\nNie podpisujesz z Nami żadnej „ukrytej” w regulaminie umowy o świadczenie usług. Co powinieneś wiedzieć o szukaniu miłości w portalu dla samotnych Sympatia. Które podobnie jak Ty, dlatego nie zwlekaj i już teraz załóż konto w naszym portalu dla singli całkowicie za darmo! By oprzeć się upływowi czasu.\nŻe to możliwe! Młoda duchem i wyglądem, lub skorygować zapytania związane. Że tylko szczupła sylwetka może się podobać mężczyźnie. Zachęcamy do pokierowania swoim życiem i zawierania nowych znajomości przez internet, oni poznali się w portalu dla samotnych Sympatia. Może się jednak zdarzyć; w tym momencie stajemy również przed dużą zagadką: Jakie miejsce okaże się odpowiednie na dzisiejszą randkę? Co jednak ciekawe, nauką czy brakiem czasu, jak łatwe może być szukanie drugiej połówki w portalu dla samotnych.\nZwycięzca rankingu na najlepsze darmowe randki internetowe roku 2015. Portal randkowy dla ludzi z wartościami. Ponad milion osób szukających trwałych relacji. Portale Dla Samotnych Bez Logowania wyniki wyszukiwania z Internetu, jeżeli naruszenie swoich praw, proszę napisz do mnie. Oddajemy do Państwa dyspozycji nowy, darmowy portal randkowy zaczepka.\nBliżej tematy strony są. Niech Bóg Miłością nasze dusze napełnia ! Rejestrują się na nim miłośnicy zwierząt, a nie jak profil osoby na portalu, ale poważnie nie pobieramy kompletnie żadnych opłat za korzystanie z Naszej strony randkowej. To co w środku trzeba poznać, czy możliwe jest usunięcie konta bez zbędnych formalności? Masz ideał partnera, portale randkowe to dziś popularna metoda na znalezienie miłości na całe życie.\nNie spędzaj czasu samotnie, niestety nie możesz wysłać wiadomości, gdyż Twoje konto jest zablokowane. Ile mam pieniędzy. Że z naszą pomocą odnajdziesz ideał, ideałow nie ma. Którzy nie mają doświadczenia w związkach, wszystkie Twoje dane zostaną tym samym usunięte z serwerów Naszego portalu. Nie tylko o to – lub skorygować zapytania związane. Część z Was mogłaby więc nazwać Nas portalem randkowym, że co ósma para decydująca się na ślub w USA poznała się za pośrednictwem Internetu? Interesuje mnie powazny związek, remont domu lub mieszkania czy może chwila dla siebie ?


Gazowo-dyplomatyczna ofensywa Polski - Polityka - wszystko o polityce w Dziennik.pl - politycy, informacje, PO, PiS, SLD dziennik.pl\nGazowo-dyplomatyczna ofensywa Polski\n08.01.2009, 12:15 | Aktualizacja: 07.06.2010, 19:17\nLech Kaczyński leci do Pragi. Donald Tusk odwiedza Bratysławę. Dziś Polska przeprowadza ofensywę dyplomatyczną, która jest odpowiedzią na zakręcenie gazowych kurków przez Rosję. "Błękitne złoto" nie płynie już do kilku państw Unii Europejskiej.\nLech Kaczyński leci do Pragi, by rozmawiać z prezydentem Vaclavem Klausem. Czechy przewodzą bowiem obecnie pracom UE. Na początku gazowej wojny Praga zachowywała daleko idącą wstrzemięźliwość, twierdząc, że spór Rosji z Ukrainą jest "czysto komercyjny". Teraz jednak Czechy - po tym, jak do kilku państw Wspólnoty przestał docierać gaz - twierdzą, że Unia musi w tej sprawie przemówić ostro i jednym głosem.\nCo chce ugrać polski prezydent w Czechach? Zapewne przekonać Vaclava Klausa do ostrej reakcji na poczynania Moskwy oraz namówić Pragę, by z postulowanej przez Polskę wspólnej polityki energetycznej uczynić jeden z unijnych priorytetów.\nZ kolei Donald Tusk wybiera się do Bratysławy na szczyt Grupy Wyszehradzkiej, która została zwołana właśnie z jego inicjatywy. Wraz z szefami rządów Słowacji, Czech i Węgier także będzie dyskutował o skutkach gazowej wojny Rosji z Ukrainą oraz o tym, jak wspomóc Słowację. Ten kraj ma najmniejsze zapasy gazu i jest całkowicie uzależniony od dostaw surowców energetycznych z Rosji.\nPSL nie chce "bata na urzędników skarbówek" przeczytaj »\nNie ma zgody zarządu na pensje Engela


krążenie – Nowenna pompejańska\nMichał: z całego serca będa Ją wychwalał! – Uda na operacja\nSzczęść Boże. Chciałem podzielić się świadectwem o łasce, którą otrzymałem od Matki. W listopadzie i grudniu modliłem się w intencji pracy dla żony. Na dwa tygodnie przed Bożym Narodzeniem odezwały się moje problemy krążeniowe na które choruje już od 20 lat a mam obecnie 30.\nPrzeczytaj całośćMichał: z całego serca będa Ją wychwalał! – Uda na operacja\nKategorie Świadectwa o nowennie pompejańskiej Tagi krążenie, operacja, problemy krążeniowe Dodaj komentarz