Рәсүл ҠАРАБУЛАТОВ: «Халыҡҡа хеҙмәт иткән сәнғәт дәүләт ҡурсалауына ла, байҙар ярҙамына ла, халыҡтың яҡты ҡарашына ла мохтаж»\n30 Октябрь 2010, 06:35\nБашҡортостандың халыҡ артисы, «Конгресс-хол» дәүләт унитар предприятиеһының генераль директоры Рәсүл ҡарабулатов «тура бәйләнеш» тә булып, бик күп һорауҙарға яуап бирҙе. Бәйләнештә ҡатнашыусылар яуаптар менән бик ҡәнәғәт ҡалды, буғай, ҡайһы берҙәре билдәле шәхесебеҙ менән хатта сәғәттәр буйы һөйләшергә лә риза ине. Рәсүл Рафиҡ улы үҙ эшмәкәрлеге өлкәһенә ҡағылмаған бөтөнләй ят һорауҙарға ла ихлас фекерен белдереп, йәмғиәтебеҙҙә борсоған күп кенә мәсьәләләргә туҡталып, уйланырға ла мәжбүр итте, айырым шаян яуаптары менән (бигерәк тә шәхси тормошона ҡағылғандары) көлдөрөп, эсте лә ҡатырҙы. Ихлас һөйләшеү – һеҙҙең иғтибарға.\nЕр, эшһеҙ ир һәм яңы министр\n– Үрге Муйнаҡтан оҙаҡ йылдар мәктәптә директор булып эшләгән Таһир Йосопов ағайың, Рәсүл. Тирә-йүнебеҙҙең күрке булған Һыусыҡҡан шишмәһе 25 сентябрҙә аукционға ҡуйылды. Шәхси эшҡыуар уны 49 йылға ҡуртымға алмаҡсы. 25 октябрь – һатыу көнө. Ул шишмә янында һинең дә, Мәғфирә апайҙың да клиптары төшөрөлдө. Ауылыбыҙҙың данлыҡлы кешеһенең быға мөнәсәбәте, ҡарашы нисек икән? Район хакимиәте быға риза булһа ла, халыҡ бик ҡаршы бит.\n– Таһир ағайҙы, мәктәп уҡытыусыһы, директоры булараҡ беләм, яҡташымдың төбәктең һәр биҙәге өсөн яныуын аңлайым. Тик айырым янырға ярамай, бергә булғанда, халыҡты еңер көс юҡ.\nҺуңғы йылдарҙа тәбиғәткә ҡараш үҙгәрҙе, уны һаҡлау сетерекле бер мәсьәләгә әйләнде. Шишмәләрҙе, күл-быуаларҙы, хатта тауҙарҙы хосусилаштырыу – хәҙер ниндәйҙер бер ғәҙәти күренеш. Шуға был яңылыҡ, ошо заман кешеһе булараҡ, миңә ят түгел.\nИзге тауҙарыбыҙҙы, шишмәләребеҙҙе һаҡлай торған дәүләт программаларыбыҙ булырға тейеш. Дәүләт ҡурсауында икән, тимәк, халыҡтыҡы тигән һүҙ. Һуңғы айҙарҙа Ирәмәл, Торатауҙың киләсәге, яҙмышы хаҡында ҡыҙыу бәхәстәр бара. Беҙ барыбыҙ ҙа уларҙы һаҡлау яҡлы. Президент Рөстәм Хәмитовтың халыҡ фекеренә ҡолаҡ һалыуы күңелгә йылылыҡ бирә.\nБеҙҙең ауыл янында шундай күркәм, көмөш һыулы шишмә бар. Төбәгебеҙҙең бер биҙәге. Уны кемдер һатып ала, тигән хәбәр шунда уҡ күңелгә шом һала, уйланырға мәжбүр итә. Тик бөтәһе лә закон нигеҙендә эшләнһен ине һәм, беҙҙең тәбиғәтте ҡәҙерләгән, беҙҙең халыҡты белгән, тәбиғәткә булған беҙҙең мөнәсәбәтте аңлаған, халыҡ мәнфәғәте өсөн арымай-талмай хеҙмәт иткән кешегә тапшырылһа, бик хилафлыҡ та юҡтыр. Бигерәк тә беҙҙең яҡ кешеһе булһа, һәйбәт. Унан һуң изге, көмөш шишмәләребеҙҙе алғас, урындағы халыҡҡа ул кешенән таҙалыҡ-тәртип талап итеп, шишмә һыуын ҡулланыу шарттарын да килешергә кәрәк. Әгәр ҙә ситкә һатып, үҙ кешең һыуға сарсап ултырһа, бынан да ҙурыраҡ гонаһ һәм әшәкелек юҡ.\nСетерекле мәсьәлә... Ете ҡат үлсәп, бер ҡат киҫергә кәрәк бында. Бигерәк тә етәкселек халыҡ менән кәңәшләшеп эш итһен ине. Һуңынан терһәкте тешләрҙәй булып ултырмайыҡ.\n– Мәсетле районынан Закиров Әғзәм. Дөйөм хеҙмәт стажым 44 йыл, хәҙер 71 йәштәмен. ҡатынымдың стажы – 38 йыл. Һауынсы, 20 йыл ҡул менән һыйыр һауҙы, сөгөлдөрҙә эшләне, бесән сапты. Уның да, минең дә «Хеҙмәт ветераны» миҙалы юҡ. Пенсия ла аҙ, льготалар ҙа юҡ. Нимә эшләргә икән?\n– Социаль мәсьәләләр менән шөғөлләнмәгәс, һорауығыҙға аныҡ ҡына яуап бирә алмайым. Урындағы етәкселәргә мөрәжәғәт итегеҙ, хәлегеҙгә инмәй ҡалмаҫтар. һеҙҙең хәлегеҙҙе бик һәйбәт аңлайым. Әсәйемдең дә 38 – 40 йыллыҡ хеҙмәт стажы бар. Ул да ҡул менән һыйыр һауҙы, сатнама һыуыҡтарҙа ла, ҡойма ямғырҙа ла, резина итек кейеп, эшкә барҙы, ауыр-ауыр феләктәрҙе күтәрҙе. Хәҙер ҡулдары, аяҡтары һыҙлай. Пенсияһы бәләкәй. Ағайым, ҡустым, мин бар, бесән, утын әҙерләп бирәбеҙ, төрлөсә ярҙам итәбеҙ. Һыйыры мөңрәп тормаһа, урамының йәме юҡмы инде, малдан һаман айырылмай үҙе.\nҺеҙҙең быуын кешеләре бик тә хөрмәткә лайыҡ та бит, ғөмүмән, Әғзәм ағай, тик заман боролоштары алдығыҙға ауырлыҡтар өйөп кенә тора. Бирешмәгеҙ, ятып ҡалғансы атып ҡал, ти мәҡәл, был мәсьәлә буйынса урындағы власть органдарына мөрәжәғәт итеп ҡарағыҙ әле. Власть ветерандарға, пенсиялағыларға йөҙө менән борола башланы бит, ыңғай үҙгәрештәр үҙен һиҙҙерә түгелме?!\n– Стәрлебаштан Йәғәфәр. Шундай һорау: һеҙгә лайыҡлы йәшәр өсөн күпме эш хаҡы етер ине? Икмәк тип тир түккән ауыл кешеләре йылдар буйы эш хаҡы ала алмай, улар һеҙгә йәлме?\n– Ә һеҙ күпме алаһығыҙ?\n– Эш хаҡы булмағас, ауылдан киттем, Стәрлегә барып эшләйем. 12 – 14 мең һум тирәһе.\n– Етәме һуң?\n– ҡалала юҡ, ауылда етәр ине.\n– Тура итеп кенә яуап биреүе ҡыйын. Аппетитың ниндәй бит (көлә). ҡала ерендә, бәлки, 20 – 25 мең һум аҡса етергә лә мөмкин. Ауыл ерендә – 12 – 14 мең һум, тиһеңме? Был суммаға йәшәп булалыр.\nАуыл кешеһе тик ятмай бит ул, малы, картуфы, балы... Зарлана белмәгән һәм егәрле кеше ҡайҙа ла, күпмегә лә ҡәнәғәт инде. Тик шулай ҙа буш ятҡан ялан-ҡырҙарҙы, баҫыуҙарҙы күреп, эс боша.\nФермерлыҡ тармағы беҙҙә үҫеш таба алмай. Был бигерәк тә башҡорт ауылдарына хас. Ер алып, эшкәртеп, итен-һөтөн, ашлығын һатыу эштәре беҙҙә аҡһай. Башҡа яҡтарҙа, бигерәк тә рус, татар халҡы ергә йәбешеп ята, игенен дә, йәшелсәһен дә ҡутарып үҫтерә, һоҡланғыс бит. Беҙ һаман да ҡайҙандыр, нимәлер көтәбеҙ, колхоз-совхоз осорон һағынып бер булабыҙ. ҡара тырышлыҡ һәм ныҡышмалылыҡ етмәй беҙгә. Башҡорттарҙа ғүмер буйы иркенлек, аҫабалыҡ, иреклек булған, шул беҙҙең ҡанда ҡалған, тип һылтаныуыбыҙ дөрөҫ түгел, киреһенсә, иркенлектең, ерҙең ҡәҙерен юғалта барабыҙ.\nТик ятмаһа, ауыл кешеһе ас йәшәмәйәсәк. Эскелек ҡот осҡос тамыр йәйә. Ул үҙ артынан эшһеҙлеген һөйрәп килә. Ер алырға, иңебеҙгә яуаплылыҡ йөкмәргә ҡурҡабыҙ. Илдең, халҡымдың киләсәге, кәмендә баламдың киләсәге нисек булыр, тип уйлана белмәйбеҙ. Ана шуныһы хәүефле. Атанан күргән – уҡ юнған, әсәнән күргән – тун бескән, тиҙәр. Иғтибар иткәнегеҙ бармы, эскән ата-әсәнең балалары ла, буй еткерә башлаһа, урам буйлап эсеп йөрөй башлай. ҡурҡыныс күренеш был. Быуындар, нәҫелдәр юғала...\nБына, Йәғәфәр, һорауың менән ниндәй уйҙарға һалдың һин беҙҙе.\n– Дөрөҫ әйтәһегеҙ, ялҡаулыҡ көслө хәҙер халыҡта. Иптәш егетем, эштәге напарник, бөгөн, көн һорап, ауылына көтөү көтөргә ҡайтып китте. Ауылда көтөүсе таба алмайбыҙ, шуға сиратлап көтәбеҙ, ти. Ә эшһеҙ ятҡан әзмәүерҙәй ирҙәр күпме, аптырарһың.\n– Үҙ баһаһын беләләр инде, көтөү көткәнсе, магазин ишеге төбөндә, берәйһе килеп сыҡмаҫмы, берәй йөҙ грамм һалмаҫмы, тип, арҡа йылытып кемделер көтөүе шәберәктер... Көлкө түгел, әлбиттә. Баһа тигәндән. Беҙҙең яҡта, Ейәнсурала, йыш ҡына Ырымбурҙан килеп арзан хаҡҡа картуф йыйып йөрөйҙәр. Беҙҙекеләр риза булып бирә. Ниңә үҙегеҙҙең хаҡығыҙҙы, шартығыҙҙы ҡуймайһығыҙ, тиһәк, улайһа, улар киләме ни, тиҙәр. Ана шулай үҙ баһаңды үҙең төшөргәс, ситтәгеләр килеп талайҙар ҙа инде. Булды, Йәғәфәр, бик төпкә төшөп киттек. Әлегә хуш.\n– Баймаҡтан, Зөһрә Кәримова апайың. Яңы министр Абдразаҡов менән бәйләнешегеҙ нисек? Тарта алырмы икән ул йөктө? Сәнғәт опера, театр, кинонан ғына тормай, ул ауылдағы клубтан, ундағы эшләгән үҙешмәкәр түңәрәктәрҙән дә тора. Киләсәктә яңы министр фольклор ансамблдәрен дә, халыҡ театрҙарын да онотмаһа икән. Донъя буйлап йөрөгән атаҡлы йырсы ябай ауыл хәстәрҙәрен белмәйҙер, тип эсебеҙ боша. Шуға күрә һинең кеүек егеттәр уның уң ҡулы булырға тейеш, тип уйлайбыҙ беҙ.\n– Беренсенән, министр булып сәнғәт кешеһе килеүенә һөйөнөргә генә кәрәк. Асҡарҙы бөтә донъя белә, хөрмәт итә, был беҙгә лә мәртәбә. Уның атаһы Әмир ағай данлыҡлы режиссер, халыҡ өсөн, тарих өсөн күп эшләгән ҙур шәхес ине. Илдең арҡа һөйәге булырҙай ир-уҙаманыбыҙҙың улы ла халыҡ мәнфәғәте өсөн ең һыҙғанып эшләр, тип ышанам.\nҺүҙ ҙә юҡ, классик сәнғәт менән бергә, халҡыбыҙҙың ғөрөф-ғәҙәтен, фольклорын, халыҡ йырҙарын, йыраусыларын да күтәрергә кәрәк. Рухи байлыҡты, изге ҡомартҡыларҙы һаҡлау – тәү бурыстарҙың береһе. Тик был мәсьәләлә министрға ғына ҡарап ятыу дөрөҫ булырмы икән? Киреһенсә, уға ярҙам итергә кәрәк. Урындағы йолаларҙы, үҙенсәлекле йырҙарҙы тергеҙегеҙ, уйындар ҡороғоҙ, тамашаларға йыйығыҙ, төрлө кимәлдәге бәйгеләрҙә көсөгөҙҙө һынағыҙ – ана, иң ҙур ярҙам шул булыр. Ауылда мәҙәниәт усаҡтары һүнһә, ауыл вайымһыҙлыҡ, ғәмһеҙлек йоҡоһона тала. Быға юл ҡуймайыҡ.\nҒаилә, тәрбиә һәм Өфө нисек яулана?\n– Алло, Өфөнән Әлфинә булам. Рәсүл ағай, һеҙ үҙегеҙ популяр, билдәле кеше, иптәшегеҙ Мәҙәниәт министрлығында эшләй, ҡыҙығыҙ эстрада үрҙәрен яулай, улығыҙ – бейеүсе, ҡайнығыҙ – күренекле шағир – шундай «йондоҙ»ло ғаиләлә йәшәүе ҡыйын түгелме? Был – бер. Икенсе һорауым – балаларығыҙҙы нисек тәрбиәләйһегеҙ? Уларҙың күңеленә милли рух һала алдығыҙмы?\n– «Йондоҙ»ло тип, юҡ, ҡәҙимге ғаилә. Балалар, шөкөр, минең юлды һайлап, үҙ һөнәрҙәре серҙәренә төшөнә, алған маҡсаттарына табан баралар. ҡыйын түгел. Бер-беребеҙҙе ярты һүҙҙән аңлайбыҙ, сетерекле мәсьәләләр килеп сыҡһа, уртаҡ тел, уртаҡ сиселеш таба алабыҙ.\nБашҡорт рухы менән тәрбиәләй алыуыбыҙға килгәндә, ауыҙ тултырып ҡайным менән ҡәйнәмә рәхмәт әйтәм. Балалар ҙурайып, буй еткергәнсе минең ғүмерем гастролдә үтте. Һүҙ юҡ, ҡатыным уларҙы тәрбиәләне, ҡараны, ә бына рухи яҡтан күңелдәренә, зиһендәренә орлоҡ һалыуҙа ҡайным менән ҡәйнәмдең өлөшө әйтеп бөткөһөҙ ҙур. Улар бәләкәй сағынан уҡ Гөлнур менән Ильясты башҡортса һөйләшергә өйрәтте, һәр көн ятыр алдынан башҡорт халыҡ әкиәттәрен, легендаларын һөйләй торғайны. Бөгөн ҡыҙ-улымдан ниндәй генә әкиәтте һорама, бөтәһен дә беләләр. Олатай-өләсәһе нисек өйрәткән, шулай һөйләп күрһәтә алалар. Башҡорт телен 100 проценты менән беләләр. Быға мин бик шат, хатта улар менән ғорурланам. Киләсәктә башҡорт сәнғәтенә халҡыбыҙҙың ғөрөф-ғәҙәттәрен, булмышын, халыҡ ижадын белеп, аңлап хеҙмәт итерҙәр, тим.\nКире йоғонтоло ғәҙәттәр урамда бик күп, эскелек, наркомания, уғрылыҡ, секталар, алдаҡ уйын машиналары... Балаларым әҙәпле, тотанаҡлы ғына булып үҫһә лә, мин дә борсолам. Шуға, атай булараҡ, дилбегәне бик бушатмаҫҡа тырышам.\n– Һеҙ уҫал атаймы? ҡайыш һәм перәник ысулымы?\n– Мин – уҫал атай. Перәник-керәндилдәрен белмәйем, әммә ҡайсаҡ ҡайышты ҡулға алырға тура килде. Атайҙың абруйын һаҡлап, атайҙың ҡатылығын тойоп үҫергә тейеш бала.\n– Ә үҙегеҙҙең атайығыҙ нисек булды?\n– Ныҡ уҫал булды. Һәйбәт мәғәнәлә уҫал. Беҙ атайҙан ҡурҡтыҡ. ҡурҡыу уның алдында ҡалтырап төшөүҙе аңлатмай, ә уның абруйы, хөрмәте, «атай» тигән исеме үк ҡырын эштәргә тотоноуҙан ҡурсалай һәм ҡурҡыта ине. Бәләкәй саҡта ҡайыш та эләкте.\n– Шуҡ булғанһығыҙҙыр?\n– Шуҡ булдым. Һигеҙенсене бөткәс, сәнғәт училищеһына китергә тейеш булғас, бер уҡытыусы, әйләнеп ҡайтаһы булма, йә һин, йә мин, тигән ультиматум да ҡуйҙы. Шул тиклем үҙәгенә үткәнмендер инде. Ғәфү итегеҙ, уҡытыусыларым, тим бөгөн, уларҙың аҡ сәстәре алдында баш эйеп.\n– Атайығыҙҙы һағынаһығыҙмы?\n– Һағынам. Биргән һабаҡтарын да һағынам. Уның тәрбиәһе миңә ир булып үҫергә, лайыҡлы атай булырға ныҡлы нигеҙ бирҙе. Ир кешенең ғаиләлә баш булырға тейеш икәнен аңлатты. Мин бөгөн ғаиләмдә баш. Юҡ, дөрөҫ аңлағыҙ, ҡатынды икенсе планға ҡуйыу, әсәләрҙең әһәмиәтен төшөрөү түгел. Уның вазифаһы башҡа, өйҙә усаҡты һүндермәй, ҡотто һаҡлау. Ир кеше мал табырға, ғаиләһен кейендерергә, ҡурҡыныстарҙан, ауырлыҡтарҙан ҡурсырға тейеш. Тағы шуныһы, ир кеше ҡатынынан әҙерәк эш хаҡы алырға тейеш түгел. Әгәр ҡатыны һәйбәт урында эшләп, күберәк ала икән, барыбер ире, ике-өс урында эшләп булһа ла, унан күберәк алырға тейеш.\n– Был йәһәттән һеҙҙә хәлдәр нисек?\n– Артист булған саҡта эш хаҡы бәләкәй булды. ҡатындыҡы ла әҙ ине. Тик хәләл ефетем бер ҡасан да, нишләп әҙ алаһың, тип теңкәмә теймәне. Был һорау тыумаһын өсөн үҙем дә тырыштым, ситтә эшләнем, концерттарға күп йөрөнөм. Популяр артист булған хәлдә лә, банкеттарға барып сығыш яһауҙы түбәнселек тип һанаманым. Сөнки килгән килем ғаиләмде ҡарауға китә ине. Ана шул мәғәнәһеҙ ғорурлыҡ ҡайһы берҙә егеттәребеҙҙе харап итә лә.\n– Дөрөҫ инде, түшәмгә төкөрөп ятҡансы, нисек тә аҡса табыуың һәйбәт. ҡалай һеҙҙең менән һөйләшеүе еңел, тағы бер һорау бирәйем әле. Таланттар ауылда тыуа, тиҙәр, үҙегеҙҙең кисергәндәрҙән сығып, баш ҡаланы яуларға теләгән ауыл йәштәренә ниндәй кәңәш бирер инегеҙ?\n– Һүҙ ҙә юҡ, Өфө ауыл кешеһен бер ҡасан да ҡолас йәйеп ҡаршы алманы. Аҡсаһыҙ, мөйөшһөҙ эт ҡайышына әйләндерә баш ҡала. Барыһы ла үҙеңдән тора. Русса насар белә инем. Тик ҡаушап, баҙап ҡалманым. СССР заманында шуныһы һәйбәт, йәштәргә иғтибар ҙур булды. Комсомол, пионер ойошмалары беҙҙе контролдә тотто, эш менән тәьмин итте. Тик маҡсатыңа өлгәшеү өсөн иң тәүҙә ҡара тырышлыҡ һәм ныҡышмалылыҡ кәрәк.\nУчилищела русса һәйбәт белгән төрлө милләт балалары менән уҡырға тура килде. Үткер, рәхәтләнеп аралаша алған студенттар араһында мин юғалып ҡалдым. Йырып сығыуы бик ауыр булды, үҙ бураҙнама төшкәнсе, ҡала мөхитенә яраҡлашҡансы ике йылдан ашыу ваҡыт үтеп китте.\nАғас күрке – япраҡ, тигәндәй, кеше алдында кәм-хур булмайым тиһәң, кейеме лә кәрәк. Шуға икенсе курста Өфө нефть техник институтында ҡурай бүлеген етәкләй башланым һәм, стипендияға өҫтәп, 58 һум аҡса ала торғайным. Үҙе бер эш хаҡы. Шулай ҡара тырышлыҡ менән өҫтөм бөтөн, тамағым туҡ булды. Тормош ауырлыҡтары мине үҙе лә һиҙҙермәйсә сыныҡтырҙы, үҙаллылыҡҡа өйрәтте. Атай-әсәйгә һалышып ятмағыҙ, үҙегеҙҙең йүнегеҙҙе үҙегеҙ күрегеҙ, тип әйткем килә йәштәргә. Ғөмүмән, тормошта үҙ-үҙеңә таянып, үҙ көсөңә ышанып йәшәргә кәрәк. Балаларыма ла шуны аңлатам. Ата-әсә елкәһенә таянып, «мажорик» булмағыҙ, тим.\nКонгресс-холда ла студенттар эшләй, иҙән йыуа, гардеробта, контролдә тора. Эш һорап килһәләр, мөмкинлек барҙа тик ыңғай яуап бирергә тырышам, һөйөнөп ҡабул итәм. Үҙең эшләп ҡапҡан ҡабым бигерәк тәмле ул, тип дәртләндереп ебәрәм. Бер эштең дә ояты юҡ.\nТағы шуныһы, ниндәй йәмғиәттә йәшәмә, йәш кеше үҙ мөхитендә үҙ кеше булырға тейеш. Артыҡ баҫалҡы булып, асылмай ҡалғандар күп, уртаҡ эштәр, уртаҡ уйҙар һәм тәүәккәллек һәр йәмғиәттә уртаҡ тел табырға ярҙам итә. Тик наркомандар, эскеселәр мөхитендә түгел.\n– Ғәфү итегеҙ, тағы ла бер һорау. Театр төшөгөҙгә инмәйме, Рәсүл ағай?\n– Инә. Һағынам театрҙы. Тыуҙырған ике ҙур образым һаман да онотолмай. Бөгөн дә Салауат (Мостай Кәрим, «Салауат» трагедияһы), Тәлғәт (Әнғәм Атнабаев, «Мөхәббәт тураһында йыр» драмаһы) булғым килә. Театр изге урын, тик йылы хәтирәләр генә ҡалдырған. Мөмкинлек булһа, бөгөн дә уйнар инем.\n– Һаумыһығыҙ, Марсель исемле егет булам. ҡыҙығыҙ кейәүгә сыҡманымы әле?\n– Юҡ. Әллә урларға йөрөйһөңмө? (Көлә). Егерме генә йәш уға. Иртәрәк әле был турала уйларға. Йәш, тип... Мин кәләш итеп алғанда әсәһенә 19 йәш ине. Беҙҙең заман балалары иртәрәк өлгөрҙө.\n– Һаумыһығыҙ, Рәсүл ҡарабулатов кәрәк ине.\n– Мин тыңлайым.\n– Башҡорт халҡының иң күренекле һәм иң күркәм улдарының береһе бит һеҙ.\n– Бик шаштырып ебәрмәйһегеҙме? Башҡорт халҡының аҫыл улдары күп.\n– Беҙ беләбеҙ, йәш саҡта һеҙҙең арттан ҡыҙҙар эркелеп йөрөй торғайны. Хәҙер ҙә шулаймы?\n– Провокацион һорау... (рәхәтләнеп көлә). Бер йыл элек «Каруанһарай» төркөмө иҫке состав менән концерт ҡуйҙыҡ. Тамаша бөткәс, егеттәр фойеға сыҡты. Һәм... унда бер кем дә юҡ. «Их, егеттәр, бар ине заманалар, егерме йыл элек концерттан һуң мәҙәниәт һарайынан сыға алмай инек. Хатта запас ишекте лә табыныусылар һырып ала торғайны. Пачут бөттө, автограф бирергә кеше лә ҡалмаған», – тим көлөп (көлә). Шулай, һәр нәмәнең үҙ осоро, үҙ мәле. Заманында ҡыҙҙар арттан ҡалмай, автограф алырға, танышып ҡалырға тырыша торғайны. Юҡ, әле беҙҙе яратмайҙар, тип әйтергә йыйынмайым. Шөкөр, концерт менән сығыуыбыҙ була, зал шығырым тула. «Каруанһарай»ҙың «йондоҙ»ло ваҡыты, күтәрелеш осоро булып алды. Бөгөн әҙерәк һүлпәнлек бар, табыныусылар әҙәйҙе. Беҙҙең урынды башҡалар алмаштыра, шулай булырға тейеш тә. Популярлыҡ та ваҡыты менән үтә, халыҡтың зауығы ла үҙгәрә, тик быны ауыр ҡабул итергә кәрәкмәй. Үҙебеҙҙең тамашасыларыбыҙ, беҙҙең быуын табыныусылары булды, әле лә бар.\n– Ана шул осор тамашасыһы инде мин, бөгөн дә һеҙҙең сығыштарҙы көтөп алабыҙ. Тағы бер һорау, һеҙҙең аҡыллы ғына балаларығыҙ бар, киләсәктә үҙегеҙҙе ниндәй ҡартатай итеп күҙ алдына килтерәһегеҙ?\n– Бая бер һеңлегә үҙемдең атайым тураһында яуап биргәйнем, шул фекерҙе дауам итеп әйтәйем, атайым уҫал һәм ҡаты булды балаларына. Ир-егеттәрҙе ныҡ тотто. Ә бына минең балаларым тыуғас, шул тиклем һәйбәт ҡартатай булды. Уның шул тиклем йомшаҡ, наҙлы булғанына аптырап ултыра торғайным. Ейән-ейәнсәрен ҡосаҡлап, етәкләп, йәндәренә инерҙәй булып ихлас һөйләшеүе, улар менән уйнауын ҡарап тороуы күңелгә рәхәт ине.\nАтайҙың балаларса ихласлығы минең өсөн бер асыш ине. Баланың балаһы балдан татлы, тигәндәре дөрөҫ. Киләсәктә мин дә атайым кеүек һәйбәт ҡартатай була алһам ине, тим.\n– Сәхнәнең күрке, биҙәге инегеҙ. Һеҙҙе сәхнәлә һағынабыҙ. Сығыштарығыҙҙан беҙҙе мәхрүм итеп, насарыраҡ эшләнегеҙ.\n– Рәхмәт. Министрыбыҙ Асҡар Абдразаҡов та сәхнә кешеһе бит инде, иң йырлай торған ваҡыты. Минең дә ҡурай уйнарлыҡ – тын, йырларлыҡ тауышым бар. Сәхнәнән әле генә китмәм. Яңы йылдан һуң үҙемдең концертымды эшләрмен тигән уй-хыялдарым да бар. Мин барыбер ҙә ижад кешеһе.\n– Алина булам. Рәсүл ағай, ғаиләгеҙҙә береһенән-береһе данлыҡлы кешеләр. Бергә йыйылған саҡта, әйтәйек, табында йышыраҡ нимә тураһында һөйләшәһегеҙ? Сәнғәт, әҙәбиәт хаҡындамы, әллә тормош мәшәҡәттәре борсоймо?\n– Һинән алдараҡ бындайыраҡ һорау булғайны, һылыу. Былай сәнғәт тураһында бик һөйләшмәҫкә тырышабыҙ. Эштә лә, өйҙә лә шул бер тема булһа, ялҡытып китәсәк. Тормош мәшәҡәттәре хаҡында һөйләшәбеҙ. Тыуған көн булһа, үткәндәрҙе иҫләйбеҙ, балаларҙың бала сағын, ҡыҙыҡ мәлдәрен һағынып һөйләп алабыҙ. ҡайным булһа, мотлаҡ шиғриәт темаһы ҡалҡып сыға инде. ҡәйнәм – уҡытыусы, уның менән һәр темаға әңгәмә ҡороп була. Осрашһаҡ, бөтәбеҙ йыйылһаҡ, мәжлес шау-шыулы бара. Йырлап та ебәрәбеҙ. Ғүмер бер генә, ҡәҙерен беләйек гел генә, тип уйланып та алабыҙ. Бына шулай.\n–Тағы бер генә һорау, ҡәҙим ағай нишләп һис тә ҡартаймай ул? Сере ниҙә?\n– Тәбиғәте шулайҙыр. ҡарт ҡәйнәм дә бик теремек һәм оҙон ғүмерле булды. Унан бигерәк, ҡайным һәр саҡ хәрәкәттә бит. Машинаға ултырмаҫҡа, йәйәү йөрөргә тырыша. Көнөнә 4 – 5 саҡрым йөрөмәһә, ул үҙен тулы ҡанлы тормош менән йәшәгән кеүек хис итмәй. Тормошта ҡайнап йәшәгән эшмәкәрле кешеләр тиҙ ҡартаймай.\n«Каруанһарай», Конгресс-холл һәм йырсы-актер ҡәҙере\n– Алик Рәхмәтуллин, Инйәрҙән. «Каруанһарай» төркөмө заманында бигерәк данлыҡлы ине. Шул саҡтарығыҙҙы һағынаһығыҙмы? Нишләп бөгөн был ансамбль бик популяр түгел? Бәлки, халыҡ ваҡытында һеҙгә тип йөрөгәндер? Һеҙ йәштәр менән эшләйһегеҙме?\n– Эшләйбеҙ. Һуңғы тапҡыр йәш состав менән Ишембай, Мәләүез, Күмертау яҡтарында гастролдә булдыҡ. Йәштәрҙең сығышы, беҙҙең менән сағыштырғанда, айырыла. Уларҙа, күҙҙәрендә, хәрәкәттәрендә, ижадтарында, осҡон етмәгән кеүек. Йөрәктә, русса әйткәндә, динамика самалы.\n– Улар һеҙҙең репертуарҙы ҡабатламаһын ине.\n– Дөрөҫ, уларҙың үҙҙәренең ярған юлы булырға тейеш. ҡабатлауҙар бар, тик беҙҙең кеүек еткереп йырлау юҡ. Унан һуң ҡабатлау барыбер ҙә икенсе төрлө яңғырай бит ул. Халыҡ йырҙы тәүләп башҡарған йырсының тауышы, моңо, йырлау стиле менән ҡабул итә. Һәм икенсе башҡарыусыны шикләнеп, сәйерһенеп тыңлай. ҡабатлағанда ла, үҙенең йөҙөн, биҙәген тәҡдим итергә, улай ғына түгел, йөрәген, динамикаһын һалырға тейеш. Ул саҡта тамашасы иҫкене лә яңы тип ҡабул итәсәк.\nРепертуар ныҡ иғтибар талап итә. Һис тә халыҡ йырҙарын оноторға ярамай.\nТағы беҙҙең аранжировкалар бик айырыла. Беҙ был эште күмәкләп эшләй торғайныҡ. Динамиканы юғалтмай, түкмәй-сәсмәй аранжировкаға һала инек. Йыры айырым, музыкаһы тағы башҡа булырға тейеш түгел. Хәҙер әҫәр сей килеш сәхнәгә сыҡҡан осраҡтар күп. Бигерәк тә халыҡ йыры менән шаярырға ярамай.\n– Һаумыһығыҙ. Рәсүл ағай, һеҙме?\n– Эйе, үҙегеҙ кем булаһығыҙ?\n– Рәсилә. Йәш йырсыларға ниндәй кәңәш бирер инегеҙ?\n– Яңы башлағандарғамы?\n– Беренсе, Хоҙайҙан бирелгән талант булырға тейеш. Хәҙер, иғтибар итһәгеҙ, күп кенә башлап йырлаусыларҙың тауышы булһа, моңо юҡ, һәм киреһенсә. Сәнғәт юлына баҫырға теләгән кеше үҙенең мөмкинлегенә таянырға бурыслы. Талантың булып та, маҡсатыңа ынтылмауың да – гонаһ.\nИкенсенән, финанс мәсьәләһе. Аранжировка, йыр яҙҙырыу, клип төшөрөү өсөн сығымдар күп буласаҡ. Аҡсам юҡ, тип туҡтап ҡалырға ярамай, бағыусы эҙләргә кәрәк. Шунһыҙ булмай.\n– Ярай, улай булғас...\n– Тағы ла филармонияларҙа, мәҙәниәт учреждениеларында йәш таланттарға башлап ебәреү, аяҡҡа баҫыу буйынса программалар ҙа эшләргә тейеш. Уға аҡса ла һалына. Быға ла иғтибар итегеҙ әле. Һеҙ йырлайһығыҙмы, аранжировкаларығыҙ бармы?\n– Йырлайым. Аранжировкалар юҡ. Мин йәш әле.\n– Улайһа, киләсәгегеҙ алда һеҙҙең. Уңыштар.\n– Сибайҙан шылтыратабыҙ. Сибай дәүләт филармонияһының бейеүселәре эш хаҡының бик түбән булыуына зарлана. Һәм улар ғына түгел – яңыраҡ Сибай драма театрынан бик талантлы актер эштән китте. Биш мең һумға ғына эшләп арыным, ти ул. Ошо мәсьәлә ҡасан да булһа ыңғай хәл ителерме икән?\n– Элекке тормош кимәле менән бөгөнгөнө сағыштырып булмай. Совет осоронда – Сибаймы йә академтеатрмы – бер сама эш хаҡы алалар ине. Минимум эш хаҡы ла йәшәрлек булды.\nСибай филармонияһы, театры – Урал аръяғының йөҙөк ҡашы. Бик популяр улар. Өфөгә килһәләр, баш ҡала тамашасыларын үҙҙәренең ихлас сығыштары, рухлы бай программалары менән шаҡ ҡатыралар, ярата уларҙы халыҡ. Финанс хәлдәре ауыр, беләбеҙ. Ваҡытында уларға ҡала хакимиәте, Сибай тау-байыҡтырыу комбинаты терәк булды. Фатирҙар бирелде, комбинат ярты ставкаға эшкә лә алды. Акционер ойошмаға әйләнгәс, уның ярҙам итер мөмкинлеге юғалды. Йәл, әлбиттә.\nЫсынлап та, был һорау – бик-бик көнүҙәк. Һәм ул беренсе тапҡыр ғына күтәрелмәй. Министрлыҡта ла һөйләшеү булды. Бөгөн саң ҡағырға тейешбеҙ. Был хәл филармония, театрҙарҙы ябыу ҡурҡынысына табан алып бара. Хәүефле хәл... 5 мең һумға нисек йәшәмәк кәрәк?!\nТиҙ арала дәүләт кимәлендә ҡабырғаһы менән ҡуйырға кәрәк был мәсьәләне. Ғүмер буйына сәнғәт, халыҡҡа хеҙмәт иткән сәнғәт дәүләт ҡарамағында, уның ҡурсыуында, яҡлауында йәшәне. Бөгөн дә ул шуға мохтаж. Ниндәй генә быуатты алма, сәнғәт меценаттар ярҙамы менән дә көн күргән, улар ярҙамында гәүһәрҙәр, бөйөк эштәр бөгөнгәсә йәшәп, һаҡлана килә. Сәнғәтте аңлаған, һанлаған байҙар ҙа ишетһен беҙҙең зарҙы.\n– Ейәнсуранан Иҙрис ағайың. ҡыҫҡа ғына һорау, атаҡлы йырсыбыҙ Сөләймән Абдуллинға халыҡ йырсыһы тигән исем бирелмәне. Бөгөн йырсы мәрхүм булһа ла, был мәсьәләне күтәреп сығыу кәрәкмәйме икән? Шунда, Өфөлә, яҡташтар клубында был хаҡта уйлашығыҙ әле.\n– Сөләймән Абдуллин кеүек иҫ киткес таланттар мең йылға бер тыуа. Нескә буяуҙар, колорит менән йырлаған, халыҡтың аңын, зиһенен, булмышын моңона һыйҙырған һәм тере энциклопедия булған ағайыбыҙ халыҡ йырсыһы ғына түгел, халыҡ йыры эталоны ла. Халыҡ йырҙарының тарихын иҫ киткес аныҡ белә ине. Ул – бөйөк талант. Уға Башҡортостандың ғына түгел, «Рәсәйҙең халыҡ йырсыһы» исемен бирһәң дә әҙ булыр. Был һорауҙы, ысынлап та, күтәреп сығырға кәрәк. Ул былай ҙа халыҡ йырсыһы, тик исемде рәсмиләштереп ҡуяйыҡ, туғандар. Бөйөк йырсының рухы һөйөнөр, исмаһам.\n– Гөлшат булам. Ике һорауым бар. Конгресс-холл тәүҙә «Дуҫлыҡ йорто» тип атала ине. Һуңынан, төҙөп бөткәс, нишләптер исемен үҙгәрттеләр. Ниңә икән? Яңыраҡ унда Филипп Киркоров сығыш яһаны, ул аренда (ҡуртым) өсөн, беҙҙең йырсылар менән сағыштырғанда, күберәк аҡса түләйме?\n– Эйе, ысынлап та, тәүге проект буйынса тулыһынса «Халыҡтар дуҫлығы йорто» булырға тейеш ине. Төҙөлөш барышында үҙгәрештәр кисерҙе: төҙөлөшкә ҙур ғына өлөш индергәс, бинаның аҫҡы өлөшөн Мәскәүҙең «Коммерсант» фирмаһына бирҙеләр. Унда балалар уйыны, бильярд, боулинг, төнгө клуб урынлашҡан. Шундай үҙгәрештәрҙән һуң Конгресс-холл тип үҙгәртелде. Өҫкө, беҙ ултырған өлөшө, дәүләт, халыҡ-ара кимәлендәге йыйылыштар, саралар уҙғара торған урын. Ултырыш, тамаша залдары бар. Ысынлап та, тәғәйенләнеше буйынса ул конгрестар, конференция, симпозиумдар, төрлө тамашалар үткәреүгә уңайлы. Күргәҙмәләр ойошторорға ла була. Исемен аҡлай, тип әйтмәксемен. Һәм бөгөн был беҙҙең төп йүнәлешебеҙ ҙә.\n– Эйе, Рәсәй кимәлендәге, Президент кимәлендәге сараларҙың унда үткәнен беләбеҙ.\n– Киркоровҡа килгәндә, әлбиттә, Мәскәү ҡунаҡтары күберәк түләй. Сөнки уларҙың талаптары күберәк, техник йәһәттән йыһазландырыу ҙа ҡатмарлы, яҡтыртыу, пиротехникалары сығымдарҙы күберәк һорай. Шунлыҡтан ҡиммәтерәк килеп сыға.\n– Конгресс-холл күсеп бара, тип һөйләйҙәр, дөрөҫмө был хәбәр?\n– Әгәр матбуғат саралары хәбәрҙәренә ышанһаң, бина көнөнә 80 сантиметрға урынынан күсә. Шулай булғас, дүрт йыл эшләү дәүерендә хәҙер минең кабинет Стәрлетамаҡ тирәһендә булырға тейеш (рәхәтләнеп көлә).\nБаш инженер менән иҫәпләп сығарҙыҡ, хәбәрҙә дөрөҫлөк бар икән, бина бөгөн «Рощинский» кафеһы эргәһендә ултырырға тейеш була. Алдан уҡ әйтәм, бер ниндәй ҙә ҡурҡыныс юҡ. Ҙур-ҙур белгестәр махсус ҡараған, уртаҡ фекергә килгән, проект институттары аша тикшерелгән, нигеҙе шул тиклем нығытылған... Эстә, ысынлап та, стеналар


Өҙәрем юл кешеләре\nСалауат районының Көҫәпәй ауылы халҡы юлһыҙ интегә. Ауылға юл бынан егерме йыл элек һалына башлаған, әммә эш тамамланмаған. Йыл әйләнәһенә халыҡ ауылдан сыға алмай интегә. Ҡыш улар боҙ аша йөрөй, ә яҙлы-көҙлө аҫылмалы күперҙән... Өс йөҙгә яҡын кеше йәшәгән ауылға ни өсөн иғтибар юҡ?\nКөҫәпәй ауылы халҡы өсөн Йүрүҙән йылғаһындағы аҫылмалы күпер - тормош юлы. Һатыусы Зөһрә Мөхәмәҙиева йәшниктәр менән аҙыҡ-түлекте уның аша ташый. Тормош иптәше менән шулай ун йылдан ашыу ауылды кәрәк-яраҡ менән тәьмин итәләр. Күпер иҫкергән,таҡталары серегән. Район үҙәгенән килеүселәр ҙә арғы яҡҡа машинаһын ҡалдырып сыға.\nКүперҙе сыҡҡандан һуң да ауылға еңел генә барып етеп булмай. Беҙҙе Нил Динисламов халыҡ телендә «буханка» тип йөрөтөлгән машинаһына ултыртып алды. Ул бында иң кәрәкле кеше, ҡотҡарыусы тиһәң дә була. Был төбәктә затлы машиналарҙа йөрөрлөк түгел.\nАуылда туҡталып тормай Нил Динисламов менән артабан юлланабыҙ. Көҫәпәй ауылын утрауҙа ҡалдырып Йүрүҙәндән тыш тағы Бужый, Муҡша йылғалары аға. Халыҡ район үҙәгенә автомобилдә ошо бәләкәй йылғалар аша сығып йөрөй. Яҙ уларҙың һыуы таша.\nМашина яланға килеп сыға. Водитель әйтеүенсә, беҙ баҫыуҙан түгел, ә юлдан барабыҙ. Ер өҫтөнән ярты метр самаһы күтәртелгән юлды сүп үләндәре баҫҡан. Уның юл икәнен төҫмөрләү ҙә ауыр. Бынан егерме йыл элек һалына башлаған юл хәҙер ошондай хәлдә. Алда ул ниндәйҙер ҙур стенаға барып төртөлә. Баҡһаң, ул стена түгел, ә күпер икән..\nКүпер ауыл яҙмышына ҡул һелтәп ҡарауға һәйкәл булып тора. Ә халыҡ район үҙәгенә йылғаны кисеп сыға. Бында ла «Нива» машинаһы ғына үтә ала.\nАҫылмалы күпер, Һәйкәл- күпер, уларҙың бында ниндәйе генә юҡ. Тағы ла берәү бар әле. Уныһы - халыҡ көсө менән эшләнгән. Район үҙәгенә кешеләр шуныһы аша сығып йөрөй. Тик быйыл көслө ташҡын уның йыуан торбаларын урынынан шылдырған. Машина үтеп сығырлыҡ түгел. Күперҙе йүнәтеү өсөн бер йөк ҡырсынташ килтергән булдылар.\n102 миллион. Республика бюджеты өсөн әллә ни күп тә түгелдер. Мең дә бер бәлә менән көн итеүсе ауыл яҙмышына иғтибар итерҙәрме? Өҙәрем юл кешеләре һаман да өмөт итә.


Усадьба (деревянная), г. Иркутск, ул. Горького, 6 | ИРКИПЕДИЯ - портал Иркутской области: знания и новости\nУсадьба (деревянная), г. Иркутск, ул. Горького, 6


Тәнәй ауыл Советы (Фёдоровка районы) — Башҡорт Википедияһы\nТәнәй ауыл Советы (Фёдоровка районы)\nТәнәй ауыл Советы\n573 кеше (1 ғинуар 2018)\nТәнәй ауыл Советы — Башҡортостан Республикаһының Фёдоровка районы муниципаль районының административ- территориаль һәм муниципаль берәмеге. Башҡортостан Республикаһының «Башҡортостан Республикаһында муниципаль берәмектәрҙең сиктәре, статусы һәм административ үҙәктәре тураһындағы Законына» ярышлы ауыл биләмәһе статусына эйә.\nҮрге Митюковка утары,\n673 ↘671 ↘643 ↘622 ↘606 ↗617 ↘590\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Тәнәй_ауыл_Советы_(Фёдоровка_районы)&oldid=839630 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 07:01 15 октябрь 2018 үҙгәртелгән.


35 ± 1 квадратан километр\n▲173 375 стаг (2020)\nМуниципалитетан майда — 35 ± 1 квадратан километр. ХӀордан сизал локхалла 15 ± 1 метр. Дозанашца йу Санта-Крус-де-Бесана, Камарго (Кантабрия) муниципалитеташ.\n185 231 стаг ↘184 661 стаг ↘183 799 стаг ↗183 955 стаг ↘182 926 стаг ↘181 802 стаг ↗182 302 стаг\n↗182 700 стаг ↘181 589 стаг ↘179 921 стаг ↘178 465 стаг ↘177 123 стаг ↘175 736 стаг ↘173 957 стаг\n↘172 656 стаг ↘171 951 стаг ↗172 044 стаг ↗172 539 стаг ↗173 375 стаг\nТӀаьххьара хийцам бина 2021, 24 февраль 08:36


МАРШРУТ № 6 ул. Лескова - Ж/Д вокзал - Автоагрегат · Администрация города Ливны\nГлавная → Потребителю услуг ЖКХ города → Расписание движения автобусов по муниципальным маршрутам города → МАРШРУТ № 6 ул. Лескова - Ж/Д вокзал - Автоагрегат


Республика башлығы Йылайыр районындағы урман питомнигы эшмәкәрлеге менән танышты // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nРеспублика башлығы Йылайыр районындағы урман питомнигы эшмәкәрлеге менән танышты\n12:40, 12 сентября 2011 Иҡтисад\nЙылайыр районының Юлдыбай ауылында Рөстәм Хәмитов «Йылайыр урманы» дәүләт унитар предприятиеһының питомнигында булды. Юлдыбай питомнигы урман фонды территорияһында урынлашҡан. Бында 11,5 га майҙанда шыршы һәм ҡарағай үҫентеләре үҫтерелә. Улар урман массивтарын тергеҙеүҙә файҙаланыла.\nРөстәм Хәмитовты урман янғындарына бәйле хәлдәр ҡыҙыҡһындырҙы. Предприятиела һөйләүҙәренсә, быйыл Йылайыр районында 143,9 га майҙанда 19 урман янғыны теркәлгән. Әйткәндәй, 2010 йылда 368 га майҙанда 79 янғын булған.\n«Башинформ» | фото: Рәиф Баҙыҡов автор: «Башинформ» | фото: Рәиф Баҙыҡов\nТеги: БР Президентының эш сәфәрҙәре, урман хужалығы


«Аҡйегет менән Аҡйондоҙ»\nБаймаҡ ҡалаһында Башҡортостандың халыҡ шағиры, Мостай Кәримдең тыуыуына 95 йыл тулыуға арнап сая рухлы, дәртле һәм ижади йәштәр араһында «Аҡйегет менән Аҡйондоҙ» район бәйгеһе үтте. Үҙ төбәктәрендә еңеү яулаған 11 пар финалға үтте.\nБаймаҡ районында Мостай Кәрим ижадына арналған Аҡйондоҙ һәм Аҡйегет бәйгеһен үткәреү матур йолаға әйләнгән. Бөйөк әҙибебеҙ ижадына бағышлынған конкурс мәртәбәһен, бәҫен юғалтмай, оҙаҡ йылдар һаҡланып килә. Йылдан-йыл йәштәрҙең береһенән-береһе йыр-моңға бай, рухлы булыуы һоҡландыра, Мостай Кәрим пьесаларын ихлас, халыҡсан итеп сәхнәләштереүҙәре хайран итә.\nШулай уҡ йәштәрҙең мөхәббәт шиғырҙарын, поэмаларын яттан һөйләүҙәре барыһын да тетрәндерҙе, матур туй күлдәктәрендә вальс өйрөлөүҙәре залда ултырыусыларҙы сихри мөхәббәт донъяһына илтте.\nБайрамда шулай уҡ Өфөнән килгән билдәле әҙиптәр Әмәр Үтәбай, Салауат Әбүзәр, Дамир Шәрәфетдиновтың ҡатнашыуы конкурсҡа оло бер мәртәбә өҫтәне.\nБыл конкурс - йәш-елкенсәкте дәртләндергән, таланттарҙы асҡан һәм уларға киләсәккә аҡ юл биргән ижади бәйге. Сөнки Аҡйондоҙ һәм Аҡегеттәр араһынан насар кешеләр сыҡмаҫ тигәнде ул йылдар дауамында иҫбатлап килә. Йәштәр араһынан еңеүсене билдәләү ҙә еңелдән булманы. Был юлы Аҡйондоҙ һәм Аҡйегет титулына Әхмәр ауылынан Наҙгөл Бикмурзина менән Байрас Азаматов лайыҡ булды.\nТормошто яратҡан рухлы, сағыу йәштәргә артабан да ижади уңыштар теләйек. Бәйгеләрҙә генә түгел, тормошта ла үҙ маҡсаттарына ирешкән булып ҡалһындар.


«Ҡар бөртөгө-2014» ғаилә туристик слеты һыуыҡтарға күрә күсерелде // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n«Ҡар бөртөгө-2014» ғаилә туристик слеты һыуыҡтарға күрә күсерелде\n17:33, 28 января 2014 Йәмғиәт\n«Ҡар бөртөгө-2014» ғаилә саңғы-туристик слеты алдағы йәкшәмбелә көслө һыуыҡтар күҙалланыу сәбәпле 2 февралдән 9-ына күсерелдә. Был турала Башҡортостан ҡала яны пассажирҙар компанияһының матбуғат хеҙмәте хәбәр итә.\n«Ҡар бөртөгө» махсус электр поездының расписаниеһы үҙгәрешһеҙ ҡала: 9 февралдә Дим станцияһынан айырым эликтричка 5 сәғәт 27 минутта ҡуҙғала, Өфөнән – 6 сәғәттә һәм һуңғы туҡталыш пунктына 1753-сө километрға 8 сәғәт 28 минутта килеп етә. Өфөгә китеү ваҡыты 16 сәғәт 8 минутта, туристар ҡалаға 18 сәғәт 34 минутта ҡайтып етәсәк. Димгә «Ҡар бөртөгө» 19 сәғәт 7 минутта килеп етәсәк. Мәскәү ваҡыты.\nИҫегеҙгә төшөрәбеҙ, «Ҡар бөртөгө-2014» ғаилә саңғы-туристик слеты дүртенсе тапҡыр Куйбышев тимер юлының 1753-сө километр туҡталышы эргәһендә элекке Голодный хуторы яланында үтәсәк. Саңғы ярыштары, тауҙан шыуыу, балалар өсөн конкурстар, спорт уйындары үткәреләсәк. Ата-әсәләр менән балаларға ял итеү өсөн йылытылған палатка лагеры ҡороу планлаштырыла. Күңел асыу программаһы поездың ҡуҙғалып китеү ваҡытынан алып башланасаҡ: тәғәйенләнгән урынға тиклем юл буйына конкурстар һәм викториналар уҙғарыласаҡ.


2019 йылда республикала халыҡ-ара форумда хеҙмәт өлкәһенең киләсәге тикшереләсәк // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nРеспубликала сүп-сар сығарған өсөн түләү хаҡы кәметелде\n12:00, 21 февраля 2018 Йәмғиәт\n2019 йылда республикала халыҡ-ара форумда хеҙмәт өлкәһенең киләсәге тикшереләсәк Фото: Башҡортостан Башлығының матбуғат хеҙмәте\nӨФӨ, 2018 йыл, 21 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы/.\n— Бөгөн донъя ғәйәт тиҙ үҙгәрә. Етештереү процестары, технологиялар, материалдар ғына түгел, хеҙмәт структураһы, уны ойоштороу, хеҙмәт мөнәсәбәттәре лә яңыра, – тип билдәләне Рөстәм Хәмитов. – Роботлаштырылған етештереү урындары, дәүләттәр бюджетын уҙып киткән капиталлаштырылған ғәйәт ҙур заманса компаниялар үҫеп сыға. Көн һайын яңы һөнәрҙәр барлыҡҡа килә.\nМәшғүллек өлкәһендә был яңы күренештәр һәм саҡырыуҙар республиканың һәм Халыҡ-ара хеҙмәт ойошмаһының 100 йыллығына арналған «Хеҙмәт өлкәһенең киләсәге» форумында фекер алышыу темаһы буласаҡ. Халыҡ-ара хеҙмәт ойошмаһы башланғысы буйынса форум Өфөлә 2019 йылдың февралендә үтә.\n— Бер йылдан Халыҡ-ара хеҙмәт ойошмаһы менән ҙур осрашыу уҙғарырбыҙ, көнүҙәк, үтә көнүҙәк мәсьәләләрҙе тикшерербеҙ, – тип хәбәр итте Рөстәм Хәмитов. – Түңәрәк өҫтәлдәр, фекер алышыуҙар, конференциялар күҙаллана. Бик ҡыҙыҡлы, күмәк сара булыуы көтөлә. Күптәрегеҙ был эштә ҡатнашыр тип ышанам. Һеҙҙең өсөн ул файҙаһыҙ үтмәйәсәк.


Автомобильные колонки Mystery MJ-694 6 на 9 дюймов: купить в интернет магазине MVA недорого с доставкой, Mystery MJ-694 - цена, отзывы, характеристики, фото\nВ коаксиальной 4-х полосной 6"х9" акустике имеется: низкочастотный динамик, мощность 300 Вт - пиковая, и 100 Вт - номинальная, 1” высокочастотный купольный динамик, 2.5” динамик для средних частот.\nКоаксиальная 4-х полосная система акустики 6"х9"\nОтзывов о Автомобильные колонки Mystery MJ-694 6 на 9 дюймов ещё нет. Ваш отзыв может стать первым.


Академик мәктәп йыл дауамында мәктәп системаһы аҡш штаттары берләштереү тураһында мәғлүмәт системаһы - ВИДЕО Ч. Онлайн танышыу!\nКүргән кеүек, ысынбарлыҡта мәктәптәрҙә системаһы СТАТУНИТАНСНиндәй кимәлдә, мәктәптә дәрес кеүек оҙаҡ дауам итә һәм немец системаһы менән сопоставимый түгел. Ошо һәм башҡа һорауҙарға түбәнерәк булыуын асыҡлаған. Дәүләт һәм дәүләттеке бар единационный булған шәхси мәктәп, дәрестәре, шулай уҡ түләү мөмкинлеге булмаһа, йорт. Ул мотлаҡ принциптар булып тора, әммә төбәктәренә ҡарап, дифференцияланырға мөмкин булған. Сөнки дәүләттең һәр хәлдә, бюджеттың өлөшөн тәшкил неуспевающим өсөн ниндәй белем алырға тейеш, белем сифаты ҙур айырма бар. Сәбәптәре буйынса ике йыл уҡып, август тиклем дауам иткән. Ул йәй ике айҙан ашыу студент каникулдарын. Мәктәптәрҙә берҙәм дәүләт дәүләте берләштереү бурыс - ташлама ҡағиҙә булған шәхси мәктәптәрҙә түгел, ә ҡағиҙә. Ғәҙәттә, мәктәпкә бер нисә көн сәғәткә тиклем дауам итә.\nӘ - ә ҡайһы саҡ алдараҡ, ләкин тәҡдимдәрҙең бик күп булған башҡа спорт өлкәһендә, сәнғәттә, мәҙәниәте һәм немец һ.\nбашланғыс (йәки башланғыс) аҡш мәктәбе. Уҡырға барырға, йәки дүрт йылда төбәктә ҡарай, һуңынан ике йыл урта мәктәп (кесе йәки урта мәктәбе) өсөн, урта мәктәпте тамамлағанға тиклем уҡыуы, урта мәктәпте тамамлағандан һуң бында ғәҙәттә. Класы, туҡланыу аҙағына, дүрт йылдан һуң урта мәктәп башланғыс мәктәп күсеүенә туранан-тура йәки һеҙҙең. Билдәле булыуынса, аҡш-ҡа германиянан Hauptschulen бүлексәһе урта мәктәбенең ii дәрәжәһе, Real, йәки high school мәктәбенә. Уның уҡыусылары бөтә мәктәп уҡыусылары, булыу-булмауға ҡарамаҫтан, улар ни кимәлдә разниться. Конкретно сараларына булышлыҡ итеү маҡсатында ҡабул поощряться успеваемость айырымлыҡтары артыҡ көсһөҙ, компенсация уларҙы уҡырға тырыша.\nБынан тыш курстанттар һәм студенттар өсөн йыш ҡына төрлө төркөмдәре бар.\nБашланғыс белем биреүҙең төрлө моделдәре бар-берләшкән ғәрәп әмирлектәре килә.\nБашланғыс мәктәп төп белем биреү өсөн, кәм йәки артыҡ оҙаҡҡа һуҙыла, йә мәктәптән һуң урта мәктәбендә ала. Йәки һеҙ колледжда уҡыуын тамамлап, университетта уҡыған.\nМәктәп өсөн беҙ һеҙгә дүрт моделе һанарға мөмкин.\nӘле мәктәптәр араһында айырым дәүләт һәм шәхси сикләү юҡ әлегә. Ваҡытының күп өлөшөн, Германия кеүек үк, дәүләт мәктәпкә бара.\nБыл аҡса түләүселәр иҫәбенә финанслана һәм мәктәп бар кеүек.\nШәхси мәктәбе, икенсе яҡтан, ғаилә түләргә тейеш.\nБыл типтағы мәктәптәр өсөн түләү ярайһы уҡ юғары, спонсорҙар һәм уҡыу өсөн түләнгән аҡса иҫәбенә генә сөнки, шулай булғас, был мәктәптә студенттар, хатта мөмкин буласаҡ.\nДәрәжәлә, дәүләт биреү мәктәбе, дөйөм белем биреү мәктәп булһа, америкала - High School Diploma, университеттар һәм колледждар уҡырға инеү өсөн ғариза кеүек. Әммә, дәрәжәһен ала. таксидермист өсөн шәхси мәктәптәр, урта һәм юғары белем тураһында диплом йәки белем алыу тураһында диплом оҡшай мөһим әһәмиәткә эйә. Был шәхси кешеләргә ҡағылмай, сөнки ихтыяж ҙур әҙерлек мәктәбе булды. Башҡа мөмкинлек - ул Хайм Шеллинг, йорттары студенттары мәғлүмәт ала унда. Быны эшләү мөмкин булды, мәҫәлән, аңлашылмаған сәбәптәр буйынса айырым осраҡтарҙа һәм дини ҡараш йәки сәбәптәр буйынса конкрет ихтыяждарын. Тик бындай хәл бик һирәк формаһы хоҡуғына эйә, шулай уҡ дәрестәрҙән хеймшолинг сөнки бик ҡаршылыҡлы. Берләшкән ДӘҮЛӘТТӘР һәм хәрефе цифрҙар урынына һеҙгә баһаларға. Һеҙ шул тиклем үтә лә ул, бер эш йәки хәл дөрөҫ түгел, әлегә ябылмай. Барыһы яртыһынан артығы менән"E"һәм"F"һәм баһалау өсөн, тимәк, һеҙ үтә. Дөрөҫ бурысы һеҙ генә, һеҙ һаман да булһа, американдар, бер-береһенә, шулай булғас,"бик яҡшы". Һеҙ был аҙымға бара һуң, ун буйынса күсерелгән булһа, һеҙ улар тураһында ҡарар дөрөҫ, һеҙҙең B ала, германияла улар ике, сөнки ул иң яҡшы"Ҡәнәғәтләнерлек"һеҙ индерергә, әгәр һеҙ ысынлап та был эштәр, һеҙ получает һеҙҙең уның һаман артыр һәм c, D әгәр сездә бар менән яҡынса алғанда, был немец"genug".\nбашланғыс мәктәп, т\nӘлбиттә, плюстың минусы, шулай уҡ барлыҡ йәки махсуслашҡан тауыш менән үткәрелә. Һеҙ, америка фильмдарын типик униформа килә, әгәр кәрәк булһа, ғәҙәти кейемдә.\nӘммә эштең иң таралған формаһы классик америка мәктәп мәктәп була ла инде.\nВазифа йөрөй башлай, ә һуңынан, һәм түбән кластарҙан шәхси урта мәктәбе. Дөйөм алғанда, ярыш ойоштора һәм йәмғиәттең ҙур бурысы ҡотолоу хистәренән униформа кейгән ҡарарға мөмкинлек бирә. Шуға күрә, барыһы ла һирәк формаһы булыуына ҡарамаҫтан, бөгөн йыш ҡына индереү дресс-кодтар. Дресс-код, һәм барыһы ла тиерлек урта мәктәп булыуы бик ҡәтғи контролгә алынған. Мәҫәлән, итәк оҙонлоғон, һәр мәктәп өсөн мотлаҡ булған, тимәк, обтягивать күлдәк йәки күлдәк кейергә ярамай. Шулай уҡ пирсинглы һәм татуировканы тыйыу. Бик яҡшы мәктәп закон буйынса мәктәп системаһы хеҙмәтләндерелә.\nҺары урта мәктәбе - был автобус, мәктәптәрҙә һәм балалар өсөн ул һәр көн дәрескә йөрөп ҡайтты.\nБер нисә туҡталыш булмағас автобустар, шулай уҡ ауыл ерендә йорт студент булырға тура килә. Һеҙ тейеш, әммә артабан шулай, ауыл ерендә йәшәгән улар, автобустарҙы хатта эшләргә түгел, ғаиләм менән ҡабул ителгән, улар тураһында хәстәрлек тиклем мәктәптәренең транспорты бар. Автобус, ҡағиҙә булараҡ, бик яҡшы һәм хәүефһеҙ, хәүефһеҙлек камералары менән йыһазландырылған, хәүефһеҙлек сигнализация системалары һәм башҡа өҫтәмә.\nАмерикала бик күп саралар һәм хәүефһеҙлек ҡағиҙәләрен ҡәтғи һәм мәктәп бар.\nМәҫәлән, кампус хәл менән булһа тәнәфес ваҡытында ғына йөрөй буйынса - Зар Hall. Эш шунда нимәлер, америка махсус ҡорал тураһында һеҙ уҡыусылар, бик айырылмай, бынан тыш, һеҙ италияла уҡый.\nДәрес ваҡытында йыш ҡына мәктәп ишектәренең ябыҡ булыуы, шулай уҡ башҡа осраҡтарҙа ҡәтғи контролгә алынған.\nҺеҙ, мәктәп системаһын таба булып мәктәпкә өлкән Scambi Шулай уҡ йылдам тормошҡа шатлыҡ һәм STATUNITENSE белә.\nҮҙе йәшәгән, шулай уҡ, БЕРҘӘМ ДӘҮЛӘТ кеүек, һәм мәктәп тормошо кисереү өсөн йөрөмәйҙәр. Программа"Старшеклассный"йыл илдә берҙәм дәүләт мөмкинлек биргән мөмкинлектәрҙең яҡшы белә. Осрашыу өсөн яңы мәҙәниәт сездә бар, ғаиләһе, дуҫы, мәктәбе һәм хобби. Был мәшәҡәтле Нью-Йорк, аҡш сикһеҙ бер киңлекте, ә дөрөҫөрәге, тулҡын булып гавайи утрауҙары - ҡайҙа һине әүрәтеп тә ине, һинең өсөн берҙәм ДӘҮЛӘТ студенттар алмашыу. Бында ылыҡтырылған, һине ваҡытта һинең тормош көтә. Предмет һайлауға, һеҙ нисек белергә германия, күпкә күберәк. Мотлаҡ бер нисә әйбер булырға, шулай уҡ инглиз теле, STATUNITENSE, тарих, математика йәки, ләкин, бынан тыш, беҙҙең предмет диапазонлы булыуы менән айырыла. Ҡайһы бер мәктәп уҡыусылары, студенттар, һайлау курс үткән була. Ғәҙәттә курс алған кимәленә бүленгән (көслө, еңел һәм уртаса), тимәк, барлыҡ студенттар, уларҙың һәләттәренә ҡарап бороп булмай. Күп һанлы эшселәр төркөмө, мәҙәни хеҙмәттәр һәм, ҡағиҙә булараҡ, ғәҙәти дәрестәрҙән бик спорт сараларының киң спектры тулыландыра. Йыш ҡына бындай һөйләмдәр йәки дәрестән һуң тиклем даими эшләй. Һуңғы йылдарҙа мәғариф системаһы өлөшө булып тора еглу урта мәктәбе. Ғәҙәттә, бында студент уҡый. класс, ҡайһы саҡ тура килә.\nТәүҙә класта, һуңынан ике йыл, кесе урта мәктәбе.\nАмерика кимәленә урта мәктәбе, башҡа мәктәптәр кеүек, унда бөтәһе, бик төрлө, сөнки белем - эште шт. Шулай итеп, уҡыу сифатын үзгәреп бюджетҡа бәйле. Берҙән-бер дәүләттең был үҙенсәлеге, рухи мәктәп тип атарға була. Был үҙ эсенә уҡыу, энтузиазм һәм көслө берләшмәһе яҡлы була. Ҡайһы бер немец студенттары бик яҡшы характеристика билдәле түгел. Америка әгәр сездә бар, урта мәктәп, махсус уҡыу һеҙ был рухты ул, әлбиттә, ныҡ үҙгәрҙе, бәлки,"тотоу"ул. Каталог һәм урта мәктәптәр өсөн башҡ йөкләмә заказ бушлай алмаштырыласаҡ. Шулай уҡ ҡайһы бер башҡа ойошмалар, программалар тәҡдим итә, шулай уҡ"Эш һәм сәйәхәт","Волонтерство","Ау-пэр","ауыл хужалығы эштәре"һәм башҡалар Йыл сит илдә"- был проект"Foreign Initiation Time"порталы һәм бойондороҡһоҙ, йыл тематикаһы менән шөғөлләндем, сит илдә алмашыу, алмаштырыу һәм сит илдән йыл һайын уҡыу. Йылда аҡш-та иң популяр булған сит илдәрҙә, Австралия, Англия, Канада, яңы зеландия. Өҫтәүенә сит илдәрҙә йылғы инглиз - испан һәм ял көнө академияның уҡыу испания, әммә барыһынан да күберәк тарала.\nБеҙ тематик портал нисек ял субботний был тенденция өҫтөнлөк менән башланы.\nАвторлыҡ хоҡуғы (c) контакт өсөн мәғлүмәттәр буйынса мәғлүмәт пункттары тураһында мәҡәлә исеме беҙҙең партнер мисәт сығарған.\nМенән танышыр өсөн, германияла никахһыҙ\nбашҡа ҡыҙҙар менән ч рулетка альтернатива видеочить секс видео чат танышты осрашыу танышыу өсөн видео трансляции онлайн башҡа бушлай теркәү ч телефон номерҙары менән танышты ҡатын-ҡыҙ менән танышырға теләй башҡа сикләүҙәр юҡ видеочивать башҡа өлкәндәр өсөн теркәлгән танышты ҡыҙ менән чатрулетка


Тендер: Публичное акционерное общество "Якутскэнерго" объявляет тендер: Лот № 84.316.19: «Проектно-изыскательские работы по электроснабжению объектов: «Электроснабжение многоквартирного жилого дома с врачебной амбулаторией в с. Чурапча, ул. Макарова, 9 корпус "А"», «Электроснабжение квартала "Киэн Хонуу" (II-й этап - Дьаама Урдэ) в с. Крест-Кытыл, Намский улус», «Электроснабжение 12-ти квартирного жилого дома в с. Усун-Кюель, ул. Макарова, 1, Чурапчинский улус»»\nТорги и тендеры России | Дальневосточный ФО | Республика Саха (Якутия) | Якутск | Карточка тендера 48976788\nТендер 48976788 - Публичное акционерное общество "Якутскэнерго" объявляет тендер: Лот № 84.316.19: «Проектно-изыскательские работы по электроснабжению объектов: «Электроснабжение многоквартирного жилого дома с врачебной амбулаторией в с. Чурапча, ул. Макарова, 9 корпус "А"», «Электроснабжение квартала "Киэн Хонуу" (II-й этап - Дьаама Урдэ) в с. Крест-Кытыл, Намский улус», «Электроснабжение 12-ти квартирного жилого дома в с. Усун-Кюель, ул. Макарова, 1, Чурапчинский улус»»\nОписание тендера: Публичное акционерное общество "Якутскэнерго" объявляет тендер: Лот № 84.316.19: «Проектно-изыскательские работы по электроснабжению объектов: «Электроснабжение многоквартирного жилого дома с врачебной амбулаторией в с. Чурапча, ул. Макарова, 9 корпус "А"», «Электроснабжение квартала "Киэн Хонуу" (II-й этап - Дьаама Урдэ) в с. Крест-Кытыл, Намский улус», «Электроснабжение 12-ти квартирного жилого дома в с. Усун-Кюель, ул. Макарова, 1, Чурапчинский улус»»\nСумма контракта: 499 790,00 RUB Получить финансовую помощь\nЗаявка №: 48976788\nТендеры на проектирование зданий(8883)\nТендеры на кадастровые работы(7402)