Аҡтаныш-Шишмә бөгөлө — Башҡорт Википедияһы\nТатарстан Республикаһы һәм Башҡортостан Республикаhы\nАҡтаныш-Шишмә бөгөлө — Татарстандың көнсығыш өлөшөндә һәм Башҡортостандың көнбайыш өлөшөндә урынлашҡан тау тоҡомдары менән тулып етмәгән кире тектоник структура.\nКама-Кинәле бөгөлдәре системаһының үҙәк өлөшөн биләй. Сарапул бөгөлөнән Урал алды бөгөлөнә тиклем һуҙыла. Төньяҡ‑көнсығыш борты — Башҡорт палеокөмбәҙенең, көньяҡ-көнсығыш борты Көньяҡ Татар көмбәҙенең ситке өлөштәре менән сиктәш.\nЯлғаш формаһында, симметриялы түгел. Оҙонлоғо яҡынса 260 км, киңлеге яҡынса 160 км. Бөгөл борттарының тышҡы һәм эске зоналары бар.\nТышҡы (палеошельф) зоналарҙа бер нигеҙле яңғыҙ, барьерлы һәм ҙур рифтар таралған. Риф эзбизташтарының йәше — франс ярусының аҫҡын горизонты — фамен ярусының Волга аръяғы надгоризонты. Төньяҡ‑көнсығыш тышҡы зонала карбонатлы тоҡомдар — балсыҡлы‑карбонатлы, көньяҡ‑көнсығышта балсыҡлы‑кремнийлы фацияларға күсәләр. Бөгөлдөң төньяҡ‑көнсығыш борты буйында үҙәгендә Арлан ҡалҡыуы (оҙонлоғо 90 км, киңлеге 5—20 км, бейеклеге 30—95 м) булған Оло Арлан—Дүртөйлө барьерлы рифы урынлашҡан. Көньяҡ‑көнсығыш зонаһы ҡалынлығы 300—500 м тиклем булған ҙур ҡалын ҡатламлы, ҡайһы бер урында рифтарҙан торған эзбизташтарҙан ғибәрәт.\nЭске һуңғы турней зоналарында, борт буйы үрҙәрендә һәм локаль ҡалҡыуҙарҙың көмбәҙ тирәһе өлөштәрендә Благовещен, Волков, Гуровка, Ҡарасәйылға, Туғай, Маншыр, Яңы Уҙыбаш, Тубылғаҡ, Таймырҙа, Шаҡша, Щелкан, Сәрмәсән рифтары сылбыры үҫешкән. Рифтарҙың оҙонлоғо 1,5—4 км, киңлеге 2—16 км, бейеклеге 60—250 м, ҡабырғаларының ауышыу мөйөшө 8—11°. Ҡатламдар фамен һәм турней ярустарының карбонатлы тоҡомдарынан тора. Бөгөлдөң үҙәк өлөшөндә Ҡыҙыл‑Шишмә риф массивы урынлашҡан. Аҡтаныш-Шишмә бөгөлө буйында палеозойҙың турней ярусынан аҫҡы пермь ҡатламдарына тиклем карбонатлы тоҡомдарҙан торған валдар күҙәтелә, өҫкө турней эзбизташтарының ҡатламдары төрлө дәрәжәлә ашалған.\nБөгөл өҫкө девон төбөнөң төньяҡ-көнсығыш йүнәлешле киртләс буйында киҫкен тәрәнәйеүе арҡаһында барлыҡҡа килгән. Аҫҡы карбондың терриген һәм терриген‑карбонат тоҡомдары менән тигеҙләнгән. Аҡтаныш-Шишмә бөгөлө сиктәрендә 45 нефть ятҡылығы, шул иҫәптән Арлан нефть ятҡылығы һәм Маншыр нефть ятҡылығы асылған.\n↑ Актаныш-Чишминский прогиб\nМкртчян О.М. Закономерности размещения структурных форм на востоке Русской плиты. М., 1980.\nАҡтаныш-Шишмә бөгөлө // Башҡорт энциклопедияһы — Өфө: «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы, 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-143-9.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Аҡтаныш-Шишмә_бөгөлө&oldid=1067073 ҡабул ителгән


Данный раздел содержит информацию о Всероссийской переписи населения 2021 года\nв Чунском районе Иркутской области\nр.п. Чунский, ул. Ленина, 47, 2 этаж, кабинет без номера.\n8964 264 37 63\n8964 264 37 85\nр.п. Чунский, ул. Комарова, 13, кабинет 13.\n8964 260 73 77\n8964 264 13 14\n8964 264 37 67\n8964 264 37 65\nр.п. Октябрьский, ул. Октябрьская, 39, 1 этаж, кабинет без номера\n8964 264 37 64\nр.п. Лесогорск, ул. Ленина, 29, кв. 54 н (библиотека)\n8964 264 37 03\n8964 262 07 26\n- занятость. (ПОДРОБНЕЕ)\n03.03.2021. ГОЛОСУЙ ЗА НАШИХ!


Маркетинговое исследование и анализ рынка вакуумного оборудования 2010 2012 гг ктп насос бц насос центробежный - Максресерч\nРубрикатор :: Электротехника :: Насосы, компрессоры и их комплектующие :: Маркетинговое исследование и анализ рынка вакуумного оборудования (2010-2012 гг.)\nМаркетинговое исследование и анализ рынка вакуумного оборудования (2010-2012 гг.) (артикул: 11105 19183)


Башҡортостан мосолмандары диниә назараты киләһе йыл 100 йыллығын билдәләй\nБөгөн юбилей сараларын ҡайҙа, нисек үткәреү мәсьәләләре буйынса ултырыш үтте, байрамды ойоштороу комитеты билдәләнде. Дини ойошма Башҡортостан мосолман мәхәлләләренең бер өлөшөн берләштерә, уларҙың эшмәкәрлегенә етәкселек итә. Ырымбур ҡалаһында 1917 йылда уҙғарылған 3-сө башҡорттар ҡоролтайында Башҡортостанда дини йүнәлештәге мәктәптәр, мәҙрәсә, мәхәлләләр асыу тураһында ҡарар ҡабул ителә.\nМосолмандарҙың тәүге диниә назараты Ырымбурҙа урынлаша. Ведомствоны Сәғит Мерәҫев етәкләй. Ойошма эшмәкәрлеге быуат эсендә төрлө эҙәрлекләүҙәргә лә дусар була, репрессия йылдарында хеҙмәткәрҙәре атып үлтерелә. 1992 йылда республика мосолмандары съезында диниә назараты ойоштороу тураһында ҡарар ҡабул ителә һәм уның баш мөфтөйө итеп Нурмөхәмәт Ниғмәтуллин тәғәйенләнә. Составында «Ғәлиә», Мәрйәм Солтанова исемендәге һәм «Нур-әл-Иман» мәҙрәсәләре, 700 мәсет эшләп килә, «Рисаләт» гәзите нәшер ителә.


Коттедж на Курортной 130 г. Темрюк, ст. Голубицкая, ул. Курортная, 130 - цены 2020\nНазвание: Коттедж на Курортной 130\nАдрес: г. Темрюк, ст. Голубицкая, ул. Курортная, 130\nУзнать цены на 2020 год и наличие мест +7(918)910-61-06, +7(928)331-11-01\nСаша, 03 ноября 2018, 10:09\nИрина, 02 октября 2017, 22:07\nДмитрий, 02 октября 2017, 21:47


Владивосток. «Св. Мария», ул. Кирова, 66.\nКазань. «ВРТ», ул. Гаврилова, 1.\nЯрославль. Медицинский центр «Юнона», ул. Чкалова, 20.\nКвота на эко по омс: как получить …\nКвота на ЭКО: как оформить и получить …


Аракен Патуска — Википедия\nВ Википедии есть статьи о других людях с фамилией Патуска.\nАбраам Патуска да Силвейра\n7 июля 1905(1905-07-07)\n24 января 1990(1990-01-24) (84 года)\n1923—1929 Сантос 196 (182)\n1929 Индепельенте (Сан-Паулу)\n1929 Атлетико Сантиста\n1935—1937 Сантос см. выше\n1930 Бразилия 1 (0)\nМатчи Аракена Патуски за сборную Бразилии\n1 6 января 1929 Рио-де-Жанейро Спортиво Барракас 5:3 1 Товарищеский матч\n↑ 1 2 3 Araken Patusca 1923-1929. 1935-193\n↑ 1 2 3 4 Craque e carismático, Araken foi o Neymar dos anos 20 e 30 no Santos\nИсточник — https://ru.wikipedia.org/w/index.php?title=Аракен_Патуска&oldid=97440413\nЭта страница в последний раз была отредактирована 13 января 2019 в 09:13.


Почта с индексом 692539 - почтовое отделение Воложенина ул, 32, Тимирязевский: режим работы, телефон, адрес на карте, отзывы\n— почтовое отделение Тимирязевский\nИндекс 692539 - отделение почты "Воложенина ул, 32"\nНазвание отделения: ТИМИРЯЗЕВСКИЙ\nИндекс отделения: 692539\nАдрес: Воложенина ул, 32, Тимирязевский, Приморский край\nТелефон(ы): 8 (4234) 39-27-84 - Начальник ОПС\n• Оставить отзыв о работе отделения ТИМИРЯЗЕВСКИЙ\nОтделение почты ТИМИРЯЗЕВСКИЙ на карте:\nПочтовое отделение Воложенина ул, 32 (индекс 692539) обслуживает:\nул. Солнечная 1, 10, 1А, 1Б, 1г, 1д, 2, 3, 4, 6, 8\nул. Крестьянская 142а, 29/1, 4\nул. Зеленая 1, 3, 5, 7, 9, 10, 12, 14, 16, 18\nул. Лесная стр 5/в, 1, 2, 3, 5, 6, 7, 9, 10, 11, 13\nул. Вишневая 1, 2, 3, 4, 5, 7\nул. Михайловское шоссе 1, 10, 10А, 12, 12а, 12а/1, 12б, 12в, 12д, 14, 16, 18, 1Б, 1а/5, 1г, 1з, 2, 20, 22, 24, 26, 28, 2А, 2Б, 2В, 4, 30, 32, 34, 36, 38, 3А, 3Б, 3в, 3г, 40, 48, 4А, 4Б, 4в, 6, 8, 54, 56, 6А, 8А\nж/д_ст. Лимичевка 1/1, 2а, 2б\nул. Садовая 1, 10, 10а, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 17а, 18, 19, 19а, 1А, 2, 22а, 22б, 3, 5, 6, 7, 8, 9, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 28, 2А, 2В, 30, 32, 3а\nул. Южная 10, 10а, 12, 12а, 18а, 2, 14, 16, 20, 2а, 4, 6, 8\nул. Воложенина 2, 10, 11, 12, 13, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 26в, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 27, 27а, 28, 28а, 29, 2А, 2г, 30, 30б, 32, 33, 34, 36, 38, 40, 9а\nул. Механизаторов стр 6, 10в\nул. Горная 1, 2, 3, 4, 5, 6, 8, 9, 10, 10а, 11, 12, 12/1, 15, 16, 17, 18, 19, 19в, 20, 21, 22, 29, 6а


Ҡуғанаҡ ауыл Советы (Стәрлетамаҡ районы) — Башҡорт Википедияһы\nҠуғанаҡ ауыл Советы (Стәрлетамаҡ районы)\nҠуғанаҡ ауыл Советы\n3202 кеше (1 ғинуар 2018)\nҠуғанаҡ ауыл Советы — Рәсәй Федерацияһы Башҡортостан Республикаһының Стәрлетамаҡ районы муниципаль районының административ-территориаль һәм муниципаль берәмеге.\nАдминистратив үҙәге — Оло Ҡуғанаҡ ауылы.\n2008 йылда ауыл Советы составына Покровска ауыл Советы инә.\nб) «Ҡуғанаҡ» атамаһын һаҡлап, Ҡуғанаҡ һәм Покровка ауыл Советтарын берләштерергә, административ үҙәген Оло Ҡуғанаҡ ауылында урынлаштырырға.\nПокровка ауыл Советының Берёзовка, Егәнтамаҡ ауылдарын, Хрипунов утарын Ҡуғанаҡ ауыл Советы территорияһы составына индерергә.\nҠуғанаҡ ауыл Советы сиктәрен тәҡдим ителгән схема картаһына ярашлы раҫларға.\nПокровка ауыл Советын иҫәп мәғлүмәттәренән алып ташларға;\n3466 ↗3482 ↘3243 ↗3276 ↗3295 ↘3251 ↗3264\n1 Оло Ҡуғанаҡ ауыл, административ үҙәк ↘2368\n2 Покровка ауыл ↘843\n3 Егәнтамаҡ ауыл ↘19\n4 Хрипунов утар ↘10\n5 Берёзовка ауыл ↘3\n↑ 10,0 10,1 10,2 10,3 10,4 10,5 Всероссийская перепись населения 2010 года. Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. Тәүге сығанаҡтан архивланған 20 август 2014. 20 август 2014 тикшерелгән.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Ҡуғанаҡ_ауыл_Советы_(Стәрлетамаҡ_районы)&oldid=849932 ҡабул ителгән


SS.lv Дома, дачи - Рижский район - Бабитская вол. - Межарес, Цена 250 000 €. Māja slēgta tipa ciematā ''Bišulejas'' streets terraces санузел, - Объявления\nРаспечататьДата: 22.03.2017 18:36Отослать другуУникальных просмотров: 1


Автозапчасти для мототехники в Орле, каталог организаций - адреса, телефоны, отзывы\nАвтозапчасти для мототехники в Орле\nАдрес: г. Орел, ул. Московская, 102\nТелефон: (4862) 78-37-78, 78-27-88\nАдрес: г. Орел, ул. МОПРа, 7а


“Йәнтөйәк”тең тоғро дуҫы\n14 Октябрь , 14:45\nИҫке Ҡаҙансы урта мәктәбенең башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы Альмира Таһирйән ҡыҙы Әхмәтова туған телдә донъя күргән гәзит-журналдарҙы йыл да яҙҙырып, уҡып бара.\nУҡыусыларҙа туған телгә һөйөү тәрбиәләүсе, уларҙы яңынан-яңы үрҙәргә әйҙәүсе Альмира Таһирйән ҡыҙы “Йәнтөйәк” гәзитенең тоғро дуҫы һәм әүҙем хәбәрсеһе лә. Баҫмабыҙға йыл да яҙылып, уны таратыуҙа һәм пропагандалауҙа ла үҙ өлөшөн индерә ул. Мәктәптә үткән саралар тураһында ла яҙып, хәбәр итеп тора.\nИжади эшләүсе уҡытыусы балалар өсөн сыҡҡан журналдарҙы ла алдырып, дәрестә ҡуллана, уҡыусыларҙы шулай үҙ өлгөһөндә гәзит-журналдар, китаптар уҡырға йәлеп итергә тырыша. “Үҙ-үҙеңде үҫтереү, күңелеңде байытыу өсөн рухи аҙыҡ кәрәк. Гәзит-журналдар уҡыу рухландыра, уйландыра, илһамландыра”, — ти Альмира Таһирйән ҡыҙы.


Өргәндә һүндерелде, Кирәбелә тоҡанды....\n8 Июль 2021, 09:43\nУрман янғындары ҡотора\n5-25 июль урмандарға кеше барыу, транспорт менән үтеү сикләнде, ә урмандарыбыҙ һаман төтәй..... 8 июлгә БР Урман хужалығы министрлығының оператив хәбәрнамәһенән: Өргән участка лесничествоһында 1,4 гектарҙа урман янғыны һүндерелде, ә бына Кирәбе лесничествоһында 0,5 гектарҙа ут дөрләй - 15 кеше, 7 дана техника йәлеп ителгән.\nУчалы лесничествоһы буйынса бүлек етәксеһе Айбулат Байғарин халыҡтың урманға йөрөмәй тороуын, ут менән һаҡ булыуҙарын үтенде. Ҡолаҡ һалайыҡсы, йәмәғәт, хәл ыңғай яҡҡа үҙгәрмәһә, тыйыуға буйһонмаусыларға һынды ҡатырғансы штраф кәтерә башлаясаҡтары алдан билдәле бит инде!\nБерҙәм дежур-диспетчер хеҙмәте – 112, Учалы лесничествоһы – 5-27-23.


15 Март 2011, 17:15\nйәки Ауыл халҡы ниңә ерҙе ситтән килеүселәргә ҡуртымға биреүгә ҡаршы?Баймаҡ районының ялан яҡ зонаһының иң уңдырышлы өлөшөнән 25 000 гектар ерҙе Силәбе өлкәһенең «Ситно» холдингына оҙайлы ваҡытҡа ҡуртымға биреп, агрохолдинг ойоштороу хаҡында мәғлүмәт киң йәмәғәтселек иғтибарына сығарылғас та, был идеяға үҙемдең ҡарашымды белдереп, «Йәшлек»тәге мәҡәләлә яҙып сыҡҡайным («Әллә өмәләп тормайыҡмы?»). Гәзит сыҡты, Башҡортостан төбәктәре буйлап таратылды, кискеһен «Йәшлек»те алдырыусы һәр кеше тарафынан уҡылды. Ябай халыҡ тарафынан да, түрәләр тарафынан да: тәүгеләре ихлас итеп көлдө лә, гәзитте ситкә һалып, телевизорға йомолдо, һуңғылары иһә, эт өрөр, бүре йөрөр, тигәндәй, шулай уҡ битараф ҡалды.\nБаймаҡ районының ялан яҡ зонаһының иң уңдырышлы өлөшөнән 25 000 гектар ерҙе Силәбе өлкәһенең «Ситно» холдингына оҙайлы ваҡытҡа ҡуртымға биреп, агрохолдинг ойоштороу хаҡында мәғлүмәт киң йәмәғәтселек иғтибарына сығарылғас та, был идеяға үҙемдең ҡарашымды белдереп, «Йәшлек»тәге мәҡәләлә яҙып сыҡҡайным («Әллә өмәләп тормайыҡмы?»). Гәзит сыҡты, Башҡортостан төбәктәре буйлап таратылды, кискеһен «Йәшлек»те алдырыусы һәр кеше тарафынан уҡылды. Ябай халыҡ тарафынан да, түрәләр тарафынан да: тәүгеләре ихлас итеп көлдө лә, гәзитте ситкә һалып, телевизорға йомолдо, һуңғылары иһә, эт өрөр, бүре йөрөр, тигәндәй, шулай уҡ битараф ҡалды. Мәҡәлә бер ниндәй тауыш-тынһыҙ, тыныс ҡына тарих төпкөлөнә инеп юғалды.\nИх, проблемаларҙы күрмәмеш булыу менән генә улар сәсрәп юҡҡа сыҡһа икән дә ул! Юҡ шул: хәл-әхүәлдең мин фаразлағанса булыуын һиҙенгән халыҡтың тулҡынланыуы шундай сиккә етте, хатта сәйәсәттән мөмкин тиклем алыҫ булырға тырышҡан район гәзите лә һуңлап ҡуҙғыған халыҡ фекерен баҫтырырға мәжбүр булды. Был иһә – етди күрһәткес, уны тик ташҡын алдынан быуаны йырып алып китмәһен өсөн барлыҡ шлюздарҙы асыу менән сағыштырырға була.\nЯлан халҡының нимә менән ризаһыҙ булыуын белер өсөн урындағы хәлдәрҙе асыҡлау кәрәктер. Ысынбарлыҡты белмәйенсә, табип сирлегә диагноз ҡуя алмағандай, был осраҡта ла Баймаҡ районы ысынбарлығын тасуирлап китәйем.\nБаймаҡ районы халҡының күпселеген башҡорттар тәшкил итә. Богачевка, Сосновка, Семеновское кеүек ауыл исемдәре берәүҙе лә яңылыштырмаһын – был ауылдарҙа йәшәүсе урыҫтарҙың күпселеге ситкә – Сибайға, Магнитогорскиға, Орскиға күсеп бөткән тиерлек. Сибай ҡалаһының бер эшҡыуары быны шулай тип аңлатты: «Все умные в город посмотались». Мыҫҡыл итеп, кемделер кәмһетеп түгел, юҡ, бары үҙе аңлағанса, үҙ күҙлегенән сығып әйтте быны. Мин иһә уның менән ризалашманым, ерле халыҡтың, тыуған ерен ташламай, һуңғы сиккәсә йәбешеп ятасағын әйттем. Ысынлап та, шулай бит? Эш юҡ, аҡса килер ере юҡ, шулай булһа ла, нисектер көн итеп, барына ҡәнәғәт булып йәшәй бирәләр. Мин, мәҫәлән, дәүләт бар икән, уның хөкүмәте халыҡтың мәнфәғәттәрен яҡларға тейеш, һәм был яҡлау миһырбанлыҡ, хәйер таратыу формаһында түгел, ә өҫтөңә йөкмәтелгән бурысты атҡарыу формаһында булырға тейеш, тип иҫәпләйем. Һәр бер кеше, ауылда йәшәйме ул, ҡалаламы, айына ике мәртәбә аҙ булһа ла эшләп алған аҡсаһын кеҫәһенә һала алмаһа, был дөрөҫ түгел. Шулай булмаһа, ни бысағыма бындай хөкүмәт? Был хәҡиҡәтте Башҡортостан Президенты Р. Хәмитов яҡшы аңлай, Көньяҡ Урал зонаһының мөшкөл хәлен яҡшыртырға тырышалыр. Һәр хәлдә, был төбәккә инвесторҙар килтерергә кәрәк, яңы эш урындары булдырырға кәрәк, тип тырышмаҫ ине. Әммә, Баймаҡ районында «Ситно» агрохолдингын булдырыуҙың был йәһәттән кире һөҙөмтә бирәсәге көн кеүек асыҡ. Был хаҡта урындағы халыҡ, фермерҙар асыҡтан-асыҡ әйтә, барлыҡ инстанцияларға мөрәжәғәт итә. ҡоро һүҙ булмаһын өсөн, Урғаҙа ауылының билдәле крәҫтиән хужалығы етәксеһе Борис Яковлевич Фролов менән булған һөйләшеүҙе халыҡҡа еткерергә булдым.\nФролов Борис Яковлевич, БАССР-ҙың атҡаҙанған механизаторы, Ленин, Хеҙмәт ҡыҙыл Байраҡ ордендары кавалеры. Данлыҡлы «Йылайыр» совхоз-техникумының данлыҡлы эшсеһе.\n– Борис Яковлевич, «Ситно» тарафынан агрохолдинг булдырылыуына ниңә кире ҡарашта булыуығыҙҙы аңлатып үтегеҙсе?\n– Бына 12 йыл инде улым Олег менән, крәҫтиән-фермер хужалығы ойоштороп, игенселек менән шөғөлләнәбеҙ. Ошо йылдар дауамында беҙгә район етәкселеге ирекле үҫешергә ирек бирмәне. Нисәмә фермер бар, барыһы ла 100 –150-шәр гектар ер менән аслы-туҡлы тигәндәй тереклек итеп килдек. Хәҙер килеп, халыҡтың тормошон яҡшыртабыҙ тип, райондың иң яҡшы ерҙәрен ситтән килгән кешеләргә бирмәкселәр. Был ярҙам итеү түгел, киреһенсә буласаҡ, сөнки урындағы халыҡҡа былай ҙа ер етмәй. Районда ер мәсьәләһе яһалма рәүештә киҫкенләштерелеп килде. Беҙгә, фермерҙарға, уңайы сыҡҡан һайын урыныбыҙҙы төртөп күрһәтә килделәр – халыҡҡа пай ере итеп бүленергә тейешле ерҙәрҙе эшкәртәһегеҙ, тотонған ерҙәрегеҙгә хужалар бар. Хәҙер килеп, ошо уҡ ерҙәрҙе тағы ла ситтән хужа саҡырып килтереп тотторорға йөрөйҙәр. Тимәк, урындағы халыҡҡа ер етмәйәсәк. Эшләрлек кешеләр ситкә китеп бөттө, ә ҡалғандары, йәғни беҙ, фермерҙар, ошо тоҡос ҡына ерҙәребеҙгә ҡарап ҡалабыҙ. Силәбеләр урындағы халыҡты кинәндермәйәсәк, киреһенсә, эшһеҙ ҡалдырасаҡ бит. Элегерәк МТС-тар булдырып, уларға ер биргәйнеләр. Шунан, ул МТС-тарҙан халыҡҡа файҙа булдымы? Эш урындары булдырылдымы? Эш урындары бармаҡ менән һанарлыҡ кешеләргә етте, ә күпме кеше эшһеҙ ҡалды? Урал ауылы яғында 7000 гектар ерҙе алдылар, урындағы халыҡ эшһеҙ тороп ҡалды. Колхоз-совхоздар еренең бер гектарын 1000 һумға эшкәртеп, тәртипле итеп таланылармы? Таланылар, башҡа төрлө итеп әйтеп булмай. Хәҙер уларын банкрот итеп, активтарын дәүләт ҡарамағынан шәхси ҡулдарға күсерәләр, 49 йылға ҡуртымға алынған ерҙәре менән. Был агрохолдинг менән дә тап шундай тарих буласаҡ: урындағы халыҡтың эшен, ашын тартып алыу буласаҡ был, әйтмәне тимәгеҙ.\n– Әлеге ваҡытта хөкүмәт тарафынан ниндәй ярҙам күрергә теләр инегеҙ?\n– Эш эҙләп ситкә китеп бөткән кешеләрҙе кире йыйып алыу өсөн урындағы крәҫтиән хужалыҡтарына ярҙам күрһәтергә кәрәк. Һуң, эшләйем тигән егеттәр бар бит, юҡ түгел. Улым менән мин, Айрат Шәрәфетдинов, Юрий Найденов, ағалы-ҡустылы Новиковтар, ағалы-ҡустылы Хреновтар, Сергей Тарасов, Сынтимер Ибраһимов – уларҙың барыһы ла яһалма ауырлыҡтарға бирешмәй эшләп килгән, сыныҡҡан хужалар. Хөкүмәттең бик ярҙам иткеһе килә икән, крәҫтиәндәрҙең хәленән килерлек шарттарҙа лизингыға ауыл хужалығы техникаһы таратһын! «Россельмаш»тың барлыҡ складтары, ихаталары өр-яңы, әммә сит ил техникаһы менән конкурент көрәштә еңелеп ҡалған ватан техникаһы менән тулған. Барһындар, дәүләт гарантиялары бирһендәр, техникаларын беҙгә таратһындар. Ерҙе лә ситтәргә түгел, урындағы халыҡҡа бирһендәр, вәт был булыр ярҙам.\nИшмөхәмәт ауылынан фермер Рафаэль Тәхиә улы Йәрмөхәмәтов та Фролов Борис Яковлевичтың һүҙҙәрен ҡеүәтләне:\n– Беҙҙең ауылдан ғына 20-гә яҡын ир-егет ситтә эшләй. Ғаиләләрен ташлап, рәхәт тормоштан йөрөмәй бит улар. Ярай, беҙҙә халыҡ тәртипле, ул-был нәмә ишетелмәй, ә ир өйҙә тормау сәбәпле ғаиләләр тарҡала башлаһа? Ауыл хужалығында ла табышлы итеп эшләргә була, элек бит бүлексәләрҙә эш гөрләп торҙо. Минеңсә, 5 – 6 мең һум аҡса килеп торһа, берәү ҙә ярты ғүмерен ситтә йөрөп үткәрмәй, ауылда эшләргә тырышыр ине. Хөкүмәттең, инвесторҙар табабыҙ тигән булып, халыҡтың еренә ситтән хужа эҙләп йөрөүе төптө дөрөҫ түгел, был яҡшыға алып бармаясаҡ. Тағы ла беҙҙең ауыл халҡына тейешле пай ерҙәре буйынса ошоно әйтмәксе булам. Әле Ишмөхәмәт ауылы биләмәһендәге ерҙәр, яҡынса 3500 гектар, тулыһынса пай ерҙәренән тора. Хәлдәрҙең киҫкенләшеүен барыһы ла күреп тора, нишләп ауыл халҡына берләшеп, өр-яңы хужалыҡ булдырып, ерҙәрен үҙҙәренә эшкәртмәҫкә? Аҙмы-күпме техника паркы бар, тимерлек, токарь цехтары, йылы ангарҙар бар, ә бит улар бер ваҡыт яйлап юҡҡа сығасаҡ. Шуны аңлап, бөтәбеҙгә берҙәй булып керешергә ине лә бит. Юҡ, егеттәр нишләптер тәүәккәлләргә уйламай, әллә ситтән килеп йәбешкәндәрен көтәләрме икән?..


������� ����� ���� ������ ����� � �� ����\n#1 09-18-2010, 04:36 PM\n������ : 0 ������� : ������� ����� ���� ������ ����� � �� ����\n������� ����� ���� ������ ����� � �� ���� �������� �� ������� ����� ���� ������ ����� � �� ���� 2013 ������� ����� ���� ������ ����� � �� ���� ������ ������� ����� ���� ������ ����� � �� ���� �������� ������� ����� ���� ������ ����� � �� ���� �������\n���� ���� ���� 2014 2013 ���� ��� ������� ����� ���� ������ ����� � �� ����\n������� ����� ���� ������ ����� � �� ��������� ����� ����� ������ ���� ������ ��������� �� �� ����� 100%����� �� ���� ������� �� ���� ��������� �����ҡ\n���� �����-����� ������ ����� ������ -��� ���� ���-��� ��� ��-��� � ����� ��� ������\n���� ���� �������� �� ������ ��������� ��� ���� ��� ���� ������ ���� � �� ��������� ������ �\n��� ������ ��� ����� ������� ���� ���� � ��� ���� ������� ���� ����� ������� � ������\n������: ������� ������ ��������V!-- google_ad_section_start --Clhd,kd. lk.gd g`d` f'vdrm jpqdv , gh hsigV!-- google_ad_section_end --C lhd,kd. g`d` lk.gd hsig jpqdv f'vdrm\n0 ���� ������� ��������� �� ����� .....0 ������ �����,������ �����,����� ��� ������,������� ����� ��������0 ���� �������0 ���� ����� ������ ����� �� ������� ���������,������ ���� ,������ ��������0 ������ ������� ������.������ �����,������ �����0 ����� ��� �������,����� ���� ���� �������,��� ������� ������ ����0 ���� ������ �� �������� ������� � ������ ,������ �����,����� ����0 ������ ������ ����� ������� �������� ���������0 ����� ������ ������ .......0 ���� ������� �� ����� �����0 ����� ��� ����� ����� �� ����� ������0 ����� ��������� *******����� �����.����� ����0 �,�, ������ ������ ����� ���� �, �0 ����� ��� �������0 ����� ����� 2011 , ��� ���� ���� ���� - ����� ������� ������� ���� 2011\n#2 09-18-2010, 05:35 PM\n������ : 0 ������� : ��: ������� ����� ���� ������ ����� � �� ����\n0 ��� ����� ������� �������� 2011 ����� ����� � ��� �� ������� � ��������� �������0 ����� ����� ����� 2011 ��� ������ ������� �������� ����� ����� 2011 , ���� ���� ����0 ������ ����� ���� ������� 2011 ���� ������� ������ , ����� ��� ����� ��������0 ������ �������� 2011 - ��� ����� ������ ��������� �������� - ������� ������ ���� ����0 ����� ���� 2011 , ��� ����� ���� 2011 , ��� �� � ������� ���� ���� , ���� ������ ���0 ����� ������ ������ 2011 - ����� ��� ����� ������� - ������� �� ����� ����� � ����� 0 ����� ��� ������ ���� ���� 2010 ����� ��� ������ ����� ����0 ������� ���� �������� 2011 , ��� ���� ���� ���� ������ ����� ���� 2011 , ������� ����0 ����� ���� ������� 2011 ����� ���� ������� ������ � ��� ������� ����� ������� �������0 ��� �� ����� 2011 - ����� ����� ���� ��� - ���� ����� 20110 ������ ������ ����� �� ����� ���� �� ��� ���� ��� ���� ������ ������ ����0 ��� ���� ��� 2011 � ������� ����� ���� ������ ��� ���� 2012 � ���� 20120 ����� ���� 1423 , ����� ����� ���� �� ����� ������� 1432 , ����� ���� �� ����� ������0 ������� ������, ����� ����� ����� ���� ����� ���� ��� ���� ������ ����� ���� �����0 ����� ������ ������ 2011 , ��� ��� ���� ���� ���� ��������� ��� ��� ���� ���� �������\n#3 09-18-2010, 11:16 PM\n0 ����� ��� ������ �����0 ������ ������� ������.������ �����,������ �����0 ���� �������0 ������ ����� ��� ������0 ��������������� ���������������0 ���� ���� - ���� 20100 �������0 ����� ����� �� ��� �� ��� ����,����� ����,��� �����0 ���� ���������+�����0 ����� ��� ����� ��� ����� ���� ������0 ������ �� ��� ������ ...����� ��� ��������,�������� ����0 ��� ���� ������,��� ����,��� �� ����� �����,��� ������ �����0 ���� �������� �� ����� ����� �������� ������ ����� �������.������ �����,������ �����0 ������ ������ ����� �������2010�� ������ ����� ������ �����0 ����� ����� 2011 , ��� ���� ���� ���� - ����� ������� ������� ���� 2011\n#4 09-19-2010, 12:41 PM\n0 ���������� �������0 ���� �����0 ���� ��� ����0 ��� ���� ����� ���������� ���������\n#5 09-20-2010, 03:48 AM\n0 ����� ��� �������� �������,������ �������,������ �����0 ���� ��� ���� ������ ���� ����� ��������� ��������� �������� ���������� � ���0 ��� ���� �������� ������� ��**20 ���� ���������� ����� ������0 ����� ����� 2011 , ��� ���� ���� ���� - ����� ������� ������� ���� 20110 ���� �������� ���� ������ ������,���� �������� ������,���� ���� �����0 ����� ����� �� ��� ����0 ����� ��� ������ �����0 ����� ��� ������� �������,����� ������,����� ���� ���� ������� �����0 ����� �������� ���� � ���0 ������ ��� ������ �����0 ��� ���� �������� �������.����� ��� ���.��� ����0 **��� �� �����** ����� ��� ����� ������������������0 ��� �������� ���������� -���� �����0 ��� ������ ��� ���� �� ������\n#6 09-20-2010, 06:36 AM\n0 ��� ����� ������������\n#7 09-20-2010, 01:06 PM\n0 ���� ������ �� �������� ������� � ������ ,������ �����,����� ����0 ����� ��� ������ �����0 ����� ����� ������� �� �������� �������� �������.���� ��������,���� ������,����� ����0 ����� ����� ���� ������� ������0 ��������� fricass� ���� ������ ��������0 ����� ������� ����� ������0 ������ ������ ����� �������2010�� ������ ����� ������ �����0 ���� ��������0 ����� �������� ���� � ���0 ���� ����� ღ♥ ���� ��������� ������ �������� ���� ��������� �������0 ����� ����� �� ��� �� ��� ����,����� ����,��� �����0 ����� ����� ��������,������ �����,������ �����0 ������ ����� ����� ����� ������ ����� ����� ������� �����0 ���� �������� �� ����� ����� �������� ������ ����� �������.������ �����,������ �����0 ����� ����� ����� ����� ��������\n���� ������ �� �������� ������� � ������ ,������ �����,����� ����\n���� ������ ����������� - ��� ��� ���� 2011 - ����� ��� ���� ������ ����������� - ���\n��� �������� ������� ����� ���� ������ ����� � �� ����\n����� ������ ����� , ����� ��� ����� ����� ����� ������ �����\n09-01-2010 02:10 AM\n���� ���������� ������� ������� ����� ����� ���� ��� ������ ����� ���� �����\n08-22-2010 10:30 AM\n�������� �������� � ������ ���� ��� ����� ����� ������ ��� ����� ���� �����\n��� ����.���� ��� ������ .����� ����� �����


Өфөлә «Берҙәм Рәсәй»ҙең митинг-концерты уҙҙы // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\n9:47, 16 сентября 2021 Сәйәсәт\nӨфөлә «Моторҙар эшләүселәр» мәҙәниәт һарайы алдындағы сәхнәлә «Берҙәм Рәсәй»ҙең төбәк бүлексәһе ойошторған митинг-концерт уҙҙы. «Берҙәм Рәсәй»ҙең төбәк бүлексәһе етәксеһе Радий Хәбиров ауыр осорҙа ярҙам иткәндәре өсөн өфөләргә рәхмәт белдерҙе.\n«Беҙ еңел булмаған осорҙа йәшәйбеҙ: йә коронавирусҡа ҡаршы көрәшәбеҙ, йә ҡатмарлы социаль-иҡтисади проблемаларҙы хәл итәбеҙ. Бер-беребеҙгә ярҙам итеп һәм ышанып, ошо юлды бергәләп үтәбеҙ, тип әйткем килә. Шуға һеҙгә ҙур рәхмәт. Һеҙгә ныҡлы һаулыҡ, тыныслыҡ, изгелек һәм именлек теләйем. Алға, Өфө!», — тип өҫтәне Радий Хәбиров.\nШулай уҡ ҡала халҡын «Хәбиров командаһы» вәкилдәре Эльвира Айытҡолова, Павел Качкаев, Рөстәм Әхмәҙинуров һәм Рафаэль Мәрҙәншин сәләмләне.\nӨфөләр алдында башҡорт эстрадаһы йондоҙҙары сығыш яһаны. Элвин Грей тамашасылар яратып өлгөргән хиттарын башҡарҙы.\nТеги: Хәбиров командаһы, концерт


Аукцион № 1098 ул. Профсоюзная, д. 28


Иршат менән Зәлиәнең өйләнешеү хаҡында белдергән теләгенә ике яҡтан да ата-әсәләре аяҡ терәп ҡаршы торҙо. Яҡын да килмәнеләр. Тыңларға ла теләмәнеләр. Йәштәр иһә үҙҙәренсә эш итте, дөрөҫөрәге, ата-әсәләренең һүҙҙәрен ҡолағына ла элмәне. Район загсына барып никахтарын теркәргә ғариза бирҙеләр, туй үткәреү мөҙҙәтен дә билдәләнеләр. Кисә генә мәктәп партаһы артында ултырған балалар тимәҫһең үҙҙәрен.\nҺәр ике яҡтың да егет менән ҡыҙға белдергән дәғүәләре бер төрлө һәм ҡәтғиләрҙән ҡәтғиерәк яңғыраны: “Беҙ һеҙҙең өйләнешеүегеҙгә ҡырҡа ҡаршы. Сөнки һеҙ – яҡын туғандар. Башҡорттоң борондан ҡалған йолаһы буйынса егет менән ҡыҙға, ете ата айырмайынса тороп, өйләнешеү яҙыҡ, гонаһ. Һеҙҙе дүрт ата ғына айыра. Әгәр ҙә был юлға барһағыҙ, балаларығыҙ зәғиф булып тыуасаҡ, ике яҡтан да тоҡомобоҙ ҡороясаҡ. Картуфтың картуфының бер үк сортлыһын бер үк ергә йыл һайын сәсһәң, ҡоторлаҡҡа әүерелә. Беҙгә аҡылы зәғиф, бәләкәй буйлы, йәмһеҙ ейән-ейәнсәрҙәр кәрәкмәй. Шуға күрә беҙ һеҙгә бер нисек тә фатиха бирә алмайбыҙ, ана, кеше бот сабып көләсәк...”\nАта-әсәләренең бындай дәғүәһе егет менән ҡыҙҙы, киреһенсә, оторо ярһытып ҡына ебәрҙе. Бындай һүҙҙәрҙе ишеткәндән һуң улар икеһе ярты көнгә юғалып торҙо. Аҙаҡ һәр икеһенең ата-әсәһе ҡашына килеп, икеһе бер тауыштан ятлап тиерлек алған бер үк һүҙҙәрҙе ҡабатланы: “Атай-әсәй! Боронғо ғөрөф-ғәҙәтегеҙ менән үҙегеҙ генә йәшәгеҙ. Хәҙер ундай замандар үтте. Беҙ бер-беребеҙҙе бала сағыбыҙҙан алып яратабыҙ. Бөгөн килеп шуны аңланыҡ: бер-беребеҙһеҙ йәшәй ҙә алмайбыҙ. Беҙҙең мөхәббәткә бер кем дә ҡаршы тора алмаясаҡ. Әгәр ҙә рөхсәт итмәһәгеҙ, фатихағыҙҙы бирмәһәгеҙ, бәхетебеҙҙе үҙебеҙ ҡорасаҡбыҙ, Себергә, кәрәк икән сит илгә сығып китеп, үҙебеҙгә нисек кәрәк, шулай йәшәйәсәкбеҙ һәм барыбер бәхетле буласаҡбыҙ...”\nАуылдың өлкән йәштәге кешеләрен йәлеп итеп өгөтләүҙәр, аңлатырға тырышыуҙар бер нисек тә ярҙам итмәне. Хатта Иршат менән Зәлиәгә мәктәптә биологиянан һабаҡ биргән уҡытыусының “Төрҙәр анатомияһы, яҡын ҡандар ҡушылыуы паталогияһы” тигән бер сәғәтлек лекцияһы ла егет менән ҡыҙҙың бер ҡолағынан инеп, икенсеһенән ситкә сығып осто. Хатта заттарының шәжәрәһен дә төҙөп биреп ҡаранылар. Файҙаһыҙға. Уларҙың бер дәлиленә йәштәр ун дәлил менән яуап ҡайтарҙы. Шуларҙың иң замансаһы һәм кире ҡаҡҡыһыҙы: “Ышанмаһағыҙ, ана үҙегеҙ ауыҙ һыуығыҙ ҡоротоп яратып ҡараған Европа телесериалдарында ике туғандарҙың өйләнешеүе ҡәҙимге күренеш итеп ҡабул ителә...”\nЕгеттең ата-әсәһе Ҡадир менән Кәримә, ҡыҙҙың ата-әсәһе Самат менән Ғәлиә һуңғы сиктә шундай ҡарарға килде: берҙән-бер юл – Насибулла муллаға мөрәжәғәт итергә. Уларҙан ауылынан алыҫ булмаған Ҡаҙыршала йәшәй оло йәштәге аҡһаҡал. Ярҙам итә алһа, тик уның ғына ҡөҙрәте менән йәштәрҙе был яҙыҡ аҙымға барыу уйынан кире дүндерә алырҙар.\nНасибулла мулла уларҙың районында ғына түгел, ғөмүмән, төбәктә һәм республикала, унан ситтә лә киң танылған абруйлы дин әһеле, арҙаҡлы шәхес, ил ағаһы. Төбәктә уның кешеләрҙе һауыҡтырыу, төрлө сирҙәрҙән арындырыу һәләтенә бәйле легенда-риүәйәттәр йәшәй. Уның хаҡындағы бәйәннамәләрҙең араһында шундайҙары ла бар: “Насибулла шәпле мулла, өшкөрөү, доға ярҙамында ғына түгел, донъяуи аҡылы, тормош тәжрибәһе, кеше тәбиғәтен тәрән белеүе, кинәйә, ым-ишара, кәрәк саҡта мәрәкә һүҙе ярҙамында әллә күпме кешене тормошонда яҙыҡ аҙымдан ҡурсалап алып ҡалған әүлиәләр затынан ул...”\nЙәки булмаһа: “Бер мәл үҙ-үҙенә туҡтауһыҙ ҡул һалған берәүҙе Насибулла муллаға алып килгәндәр. Дин әһеле тәүҙә ат егеп арбаһына тегене ултыртып тауҙар ашаһына алып киткән. Бер урынға барып сыҡҡас атын туғарып менгән дә, һыбай килеш ҡулына сыбыртҡы алып, тегене ҡыуып йөрөтә, баҫтыра башлаған. Төнө буйына артынан ҡыуалаған, саҡ ҡына туҡтап ҡалһа, сыбыртҡының осо тегенең янбашын тағы яндырып алған. Һуҡҡан һайын мулла унан: “Тағы ла шулай итәһеңме?” – тип һорай икән. Теге әҙәм тәүҙә муллаға төрлөсә янап маташҡан да, һыбайлы тағы ла ҡатыраҡ эләктерә башлағас, ахыры: “Юҡ, мулла олатай, бүтән улай итмәйем, валлаһи”, - тип илай-илай ялбара икән. Таңға телен арҡыры тешләп, ахмалға төшкән ир, мулланың менгеһе лә шыбыр тиргә батҡан. Таң атып килгәндә илай-илай тәүбәгә килгән үҙ-үҙенә ҡул һалыусы һәм был сиренән ҡотолған. Мулланың бындай ысулының хикмәте шунда: кешене сыҙай алмаҫлыҡ үтә ауыр хәлгә ҡуйғанда ғына ул йәшәүҙең, ғүмерҙең ҡәҙерен шул тиклем аңлай икән...”\nБалаларының яҙмышы өсөн уғата борсолған ата-әсәләр Насибулла муллаға кисекмәҫтән барырға ниәт итте. Иртәгәһенә үк Ҡадирҙың машинаһы менән аҡһаҡал йәшәгән Ҡаҙырша ауылына барып та еттеләр. Бәхеттәренә мулла ҡырҙа йылҡы көтөп йәйләүсе фермер улы янынан ҡайтып ҡына тора икән. Тәүҙә килеүселәр алдына йола буйынса аш-һыу ҡуйылды, ҡарттың йәйләүҙән алып килгән йәш ҡымыҙынан да ауыҙ иттеләр.\nЯнына килеүселәрҙе ике һүҙҙән аңлап өлгөрҙө мулла. Ыңғайы бер шундай тәҡдим дә индерҙе:\n– Мин иртәгә иртүк йәйләүгә кире китәм. Балаларығыҙҙы иртә таңдан миңә ебәрегеҙ. Йәйләүгә минең менән барып ҡымыҙ эсеп, ял итеп ҡайтырҙар...\nҠарт шулай тине лә, һүҙем тамам, тигән ишара менән әпәр итеп ҡулын һыпырып та ҡуйҙы. Бына һиңә кәрәкһә! Ғәҙәттән тыш етди мәсьәләгә шулай еңел генә ҡараймы икән ни был атаҡлы Насибулла мулла тигәндәре? Уның ошондай анһат ҡына тәҡдименә риза булмаған ата-әсәләр ни тип әйтергә лә белмәне. Бер-береһенә ҡарашты. Ыҡ-мыҡ килде. Улар мулланан бөтөнләй икенсе төрлө һүҙ, оҙон-оҙаҡ вәғәз көткәйне. Барыһы ла башын түбән эйҙе. Һуң, атаҡлы муллаға ҡаршы һүҙ күтәреп ултырырғамы ни? Шулай ҙа Ҡадир һүҙһеҙ ҡала алманы.\n– Һуң, Насибулла ағай, беҙ бит һиңә аңлаттыҡ. Иршат менән Зәлиә яҡын ғына туғандар. Ана ултырған Самат минең ике туған ҡустым. Уларға өйләнешергә һис ярамай...\n– Ә һин, ағай, уларҙы ҡунаҡҡа саҡырып, фатиха бирергә, ял итеп ҡайтарырға итәһең... – Быныһын инде Зәлиәнең атаһы Самат өҫтәп әйтте.\nСаматтың үҙенә үпкә белдергән һымаҡ әйтелгән һүҙҙәрен Насибулла мулла бик еңел ҡабул итте. Һәр хәлдә, һиҙҙермәне. Сәсрәп китмәне. Йотто. “Балаларығыҙға кескенә сағынан тәрбиә бирмәгәнһегеҙ, ә үҙегеҙ килеп миңә үпкә белдереп ултыраһығыҙ. Үҙ-үҙегеҙгә үпкәләгеҙ” тип тә әйтә ала ине ул. Сытыймай ҙа әйтер ине. Әммә икенсе бер нәмәне аңлап тора аҡһаҡал: ата-әсәләрҙе уның янына балаларының киләсәге өсөн сикһеҙ хафаланыу, борсолоу алып килгән. Шуға күрә Саматтың һаҡһыҙыраҡ әйтелгән һүҙҙәренең сәбәбен дә аңлай мулла.\n– Иншалла, бик ваҡытлы килгәнһегеҙ. Мин шуның өсөн дә балаларығыҙҙы иртәгә бында ебәрегеҙ, тинем бит. Ҡалғаны минең хәстәр...\nҺикһәнен тултырһа ла, һаман да төҫ-һын ташламаған, баһадир кәүҙәле, күҙ ҡараштарына тәрән тормош аҡылы һеңгән аҡ һаҡаллы нурлы ҡарттың был һүҙҙәрен ишеткәндән һуң егет менән ҡыҙҙың ата-әсәләренең күңеленә йылы йүгергәндәй булды. Ҡарттың әле үҙе генә белгән сараһын улар легендаларҙа ғына һөйләнелгән кирәмәтенә бәйләне. Самат ҡыҙыулыҡ менән әйтелгән һүҙҙәре өсөн мулланан ғәфү үтенергә ынтылып-ынтылып ҡараны ла, хужаның һис бер үпкәләүҙе белмәгән сифатын күҙ-ҡараштарын аңлап, кире тыйылды.\nҠунаҡтар Насибулла муллаға һәм үҙҙәрен самауыр сәйе менән һыйлаған Зөләйха абыстайына рәхмәт әйтеп, ҡайтыр яҡҡа юлланды. Юлда ҡайтҡанда үҙ-ара килешеп, шундай фекергә лә килделәр: Насибулла мулла янына Иршат менән Зәлиә Ҡадирҙың машинаһында үҙҙәре генә барасаҡ.\nИршат менән Зәлиә ата-әсәләренең көтөлмәгән тәҡдименә атҡа менгәндәй ҡыуанды. Нимә генә тимә, уларҙы Ҡаҙырша ауылындағы данлыҡлы Насибулла мулла олатай үҙе ҡунаҡҡа саҡырып хәбәр әйтеп ебәргән бит. “Мин уларҙы ике көнгә саҡырам, йәйләүгә апарам” тип тә әйткән, етмәһә.\nЙәштәр был хәлде ата-әсәләренең өйләнешеүҙәренә ризалығы итеп тә ҡабул итте. Тимәк уларҙың араһындағы боҙлоҡтоң ирей башлауына ишара был. Өйләнәсәктәр, бәхетле ғаилә ҡорасаҡтар. Атаһының Ҡаҙыршаға барыр өсөн машинаһын улына ышанып тапшырыуы Иршатты сикһеҙ ҡанатландырҙы. Ул иртә таңдан һөйгәнен өйҙәренән барып алды ла, юлға сыҡтылар. Уныһы ла әллә ҡасан уҡ тороп әҙерләнеп көткән. Бына бит, тип уйланы йәштәр, барыһы ла ыңғай яҡҡа китеп бара. Икенсенән, әле яңы урта мәктәпте тамамлаған егет менән ҡыҙ алдарындағы тотош ғүмерҙе тәшкил иткән киләсәктәре хаҡында бер ни уйларлыҡ хәлдә лә түгелдәр. Иң мөһиме: улар бер-береһен үлеп ярата, ә яратышҡан кешеләр мотлаҡ ғаилә ҡорорға тейештәр. Ә ҡайҙалыр уҡырға барыу, һөнәр үҙләштереү мәсьәләһенә килгәндә, улар шулай уйлай: кеше тормошонда иң төп хәҡиҡәт – ул мөхәббәт, мөхәббәт бар урында кешегә бер нәмә лә ҡаршылыҡ була алмай. Етмәһә, хәҙерге заманда үҙенең алған юғары белеме буйынса эшләй алған кешеләр юҡ кимәлендә...\nТағы ла... Быныһын инде ғашиҡтар тик үҙҙәре генә белә... Бер-береһенә әйтмәһәләр ҙә... Улар Насибулла мулланың йәйләүендә ҡушыласаҡтар... Таҡтан йоп буласаҡтар... Шуның рәхәтлеген татыясаҡтар... Бер-береһен иң яҡындан тороп беләсәктәр... Улар бындай ҡарарға әллә ҡасан уҡ килгән. Тик бына күңелдәре көҫәгән сәхрә, йәйләү ауҡанлығы, романтик ерлек кенә бығаса осрамағанлыҡтан, ҡушылыуҙы ошоғаса һуҙып килделәр. Икәүләшеп бергә рәхәтләнеү мөҙҙәтенең килере ҡотолғоһоҙ ысынбарлыҡ, әммә ул мәл оҙаҡлаған һайын ләззәтенең дә көсәйә барыуын тоя улар. Дөрөҫөн әйткәндә, егеттең ярһыулығын ошоғаса көскә тыйып килде ҡыҙ, төндә инде ул ҡаршы тора алмаясаҡ...\nИршат менән Зәлиәне Насибулла мулла үҙе үк урамға сығып, ихата ҡапҡаһын ҙур итеп асып, ололоҡлап, әйҙүкләп ҡаршыланы. Оло башын кесе итеп.\n– Рәхим итегеҙ, йәштәр, килеп бик йәтеш иттегеҙ. Әбей, әбей, тим, самауырыңды яңырт, көткән ҡунаҡтарым килде, - тине лә ҡарт, еңел машина ихатаһына уҙып ҡунаҡлағас, ыңғайы бер ҡапҡаһын ябып та ҡуйҙы.\nШундайын оло, абруйлы кешенең үҙҙәрен шул рәүешле итеп ҡаршылауынан Иршат менән Зәлиә юғалып ҡалды. Көтмәгәйнеләр. Ихатаға инеп машиналарынан төшкәс тә, ғәйепле кешеләй баштарын эйеп тора бирҙеләр.\nЙорт хужаһы егет менән ике ҡуллап күреште, ҡыҙҙың иһә арҡаһынан һөйөп ҡағып ҡына ҡалды.\n– Һаумы, олатай...\n– Әйҙә, тәүлә инеп инәйегеҙҙең сәйен эсеп алайыҡ та, артабан мин һеҙҙе йәйләүгә апарам...\n– Йәйләүгә? Хәҙер үк китәбеҙме? – Егет менән ҡыҙ мулланың был тәҡдимен ҡыуанып ҡабул итте.\nСәй эскәндән һуң Насибулла мулланың тәҡдиме буйынса йәштәр машинаны уларҙың ихатаһында ҡалдырып, йәйләүгә ат арбаһына ултырып киттеләр. Иршат мулла олатаһына ат егеште, Зәлиә Зөләйха инәһенә үҙҙәре менән алып китергә тейеш булған әйберҙәрҙе, әүҡәт-монаятты төйнәште.\nҠунаҡтар Ҡаҙыршаға килеп төшкәндән һуң бер сәғәт үтеүгә келтер-келтер йырлаған арба тауышын тыңлап, йәйләүгә табан китеп баралар ине инде. Көн салт аяҙ. Арбаға егелгән күк байтал һарҡыу ерҙәр осраһа, йүгереп бара ла, үргә тартылғанда атлауға күсә.\nНасибулла олаталары апаруҡ ер барғанса бер һүҙ ҙә өндәшмәне. Оло кеше шым барғас, йәштәр ҙә уға һүҙ ҡатыуҙы әҙәпһеҙлек тип тапты. Байтаҡ юл үткәс, хужа кеше егет менән ҡыҙҙы берсә һағышландырып, берсә шатландырып, ишетелер-ишетелмәҫ итеп халыҡ йырҙарын һуҙа башланы:\nӘрмеләргә китеп сәс еткерҙем,\nСәскенәйем етте лә үрмәгә...\nУның тауышы арбаның дыңғырлағына ҡушылып үҙенсәлекле оркестрҙы барлыҡҡа килтергәндәй. Өҫтәүенә, арба тәгәрмәстәренең кәлтәңләп берсә өҫкә-аҫҡа, берсә ян-яҡҡа тайшанып һелкенеп килеүе мулланың тауышын һиҙелер-һиҙелмәҫ ваҡ-ваҡ тулҡындарға бүлеп ыҡсымлай төҫлө. Бындай бүленеш йырсының көслө булмаған моңло тауышын тик боронғо йырҙарға кәрәкле һығылмалы боролоштарға көйләгәндәй. Хәс тә көйҙө оҙата барыусы гармун, ҡурай кеүек арба дыңғырлағы.\nИршат менән Зәлиә тәүге тапҡыр ошондай кисерештәр солғанышында. Ҡарәле, тип уйлайҙарҙыр әле, моғайын да, егет менән ҡыҙ. Быға тиклем улар “ат, арба” тип кенә белгән кешелек тарихының иң боронғо дәүеренән алып һаҡланып ҡалған транспорт төрө Насибулла олаталарының йыры менән ҡушылғанда шундайын мөғжизәгә әүерелә ала икән. Йәштәр бығаса өнәп еткермәгән боронғо халыҡ йырҙары тап ошондай рәүешле башҡарылған сағында шундайын зауыҡлы, йәнде илерткес яңғырашлы икән. Насибулла ҡарт бер йырҙы тамамлауға икенсеһен башлап та ебәрә:\nЯлан ғына ерҙән болан килә,\nУйһыу ғына ерҙән, ай, түтә, тип,\nБығаса барлыҡ халыҡ йырҙары ла бер-береһенә оҡшаш, бер көй менән башҡарыла тип уйлай ине йәштәр. Баҡтиһәң, “Әрме” менән “Зөлхизә” бер-береһенә бөтөнләй оҡшамаған, икеһе ике төрлө аһәңле икән дә.\nИршат менән Зәлиәгә шул тиклем рәхәт тә, икенсе яҡтан уйлаһаң, ата-әсәләре менән өйләнешеү мәсьәләһе буйынса тартҡылашыуҙарын күҙ алдына килтерһәләр, ҡыйын да. Барыбер ҙә улар ата-әсәһенә оло рәхмәтле. Тәүҙә улар риза булмайынса ҡыланған ғына икән. Ә үҙҙәре Ҡаҙыршаға килеп, Насибулла мулла менән һөйләшеп-килешеп, уларға ана ниндәй никах алды сәйәхәте ойоштороп йөрөгәндәр. Аңламаҫһың уларҙы. Һәр хәлдә, Насибулла олаталары һуҙған йыр тәьҫиренә бирелгән егет менән ҡыҙ әлегә тик ошо хаҡта ғына уйлай ала. Башҡаса мөмкин дә түгел. Тимәк, олаталары йәйләүгә барғас та, уларға тағы ла мөғжизә бүләк итәсәк. Улар ошо мәлдә йәйләү юлының һәм ҡарттың йырының мәңгегә һуҙылыуын теләй.\nТик улар Насибулла мулланың йыры аша күңелдәренә уйылған һағыштың асылын ғына аңлай алырлыҡ түгел. Быға, моғайын да, икеһен бер хисле, бер уйлы иткән тойғо ҡамасаулайҙыр. Барыбер ҙә юлға сыҡҡандан алып бер һүҙ ҙә ҡатмайынса, бәғерҙәрен өҙөрҙәй итеп моң аша ишара, кинәйә ташлауы барыбер ҙә аңлашылып торғандай. Хикмәте булмай ҡалмаҫ тота килеп, юл ыңғай ғына башҡарылған йырҙарҙың. “Донъяла бер нәмә лә осраҡлы түгел, һәр бер осраҡлы күренештә объектив ысынбарлыҡ сағылыш таба...” тип ҡабатларға ярата уларға тарихтан һабаҡ биреүсе уҡытыусыһы...\nӘммә ситтән ҡараған кешегә генә ул шулай тойолалыр, сөнки олаталарының моңона һағышланһалар ҙа, Иршат менән Зәлиә бөгөн шат. Бөгөн уларҙан да бәхетле кеше юҡ донъяла. Улар йәйләүгә ҡушылырға тип китеп бара...\nЮлдың башы бар ҙа, аҙағы бар. Ат ҡыуыусы әллә бишенсе, әллә алтынсы йырын һуҙа башлауға йәйләүгә барып та еттеләр.\nУларҙы ап-аҡ ҙур эт абалап ҡаршыланы. Тәүҙә йән-фарман сабып килә бирҙе лә, хужаһының атын һәм үҙен танығас, ҡойроғон ҡойроҡ аҫтына ҡыҫтыра биреберәк, тик эт лөғәтендә генә аңлашылған ишара яһаны. Ә инде арбалағы ике ят кешене күргәс, ҡабаттан бер-ике тапҡыр өрөп алды. Яңы кешеләргә кемдең йәйләүҙә төп йән эйәһе, хужа икәнен аңғартырға теләне буғай. Кем генә булһағыҙ ҙа, әллә кем түгелһегеҙ, йәнәһе. Мин һеҙгә тауышымды әрәм итеп өрөп тә тормайым. Хужамдың арбаһында килгәс, моғайын да, яман эсле түгелһегеҙҙер...\n– Себә, Етебал, әллә беҙҙе танымайһыңдамы? – Насибулла мулла мәтриләп этенә бармаҡ янап алды. – Ҡунаҡтар килә, бар, тегеләргә әйтә тор, ҡаршы алһындар...\nЕтебалға шул ғына кәрәк булған икән. Ул атҡа ҡаршы килгән тиҙлектән тағы ла шәберәк сабып китеп, йәйләү уртаһында ултырған кескәй йорт янына барып, ундағыларға эт лөғәтендә ни хаҡындалыр йәүкәләп өрөп алды. Шунан һуң, инде минең өҫтән бурыс төштө, тигәндәй, кинәйә менән йорт янындағы кескәй аласығына инеп боҫто.\nАрбанан төшөп бот-арҡа яҙып алғас, Насибулла мулла атын туғарырға кереште. Иршат менән Зәлиә иһә фермерҙарҙың торағын күҙ уңынан үткәрҙе. Уҫаҡтан бурап эшләнгән йорт ыҡсым ғына күренә. Йорт янындағы башы көпләнгән һәндерә аҫтында ризыҡланыр өҫтәл, ағас ултырғыстар күҙгә ташлана. Шундағы ҡайынға ҡулйыуғыс беркетелеп ҡуйылған. Йорттан йөҙ аҙым ситтә ялан кәртә, уның бер яҡ ситендә бейә һауыр өсөн махсус урындың башы ҡапланған. Ялан кәртәнең арғы осондағы тағы ла бәләкәйерәк кәртә эсендә ҡолондар, тағы ла айырым бер бүлемендә өс баш йылҡы малы күренә. Шунда уҡ егеүле ат арбаһынан ир кеше менән ун-ун бер йәштәр самаһындағы малай айырып бикләнгән йылҡы малдарына бесән бушата. Улар йорт янына килеп етеүселәрҙе күреп ҡалды ла, был яҡҡа килә башланы. Былары Насибулла мулланың фермер улы Әнүәр менән ейәне Садиҡ икән.\nУлар менән күрешкән арала йорт артынан ҡулына күнәк тотҡан ҡатын килеп сыҡты. Үҙенең йылмайыуы! Башына килешле итеп аҡ яулыҡ ябынған. Өҫтөндә ап-аҡ халат. Егет менән ҡыҙ шундуҡ таныны: ауылда саҡта мулланың абыстайы Зөләйха инәй телгә алған Әнүәр улының ҡатыны, бейә һауыусы Сәлимә икән.\n–Ҡайным, һаумы, бәй, ҡунаҡтар ҙа бар икән. Хәҙер мин һеҙгә һыуһынға һаумал ҡымыҙҙы ауыҙ иттерәм. Эсә тороғоҙ, хәҙер самауырым ҡайнап сығыр...\nСәлимә башта ҡулындағы биҙрәһен ҡойма бағанаһындағы оло ҡаҙауға элеп ҡуйҙы. Артабан өйгә осоп тиерлек инеп китеп, шундай уҡ тиҙлектә банка менән ҡымыҙ тотоп сығып һәндерә аҫтындағы өҫтәл янына килде. Шундай уҡ етеҙ хәрәкәт менән түңкәреүле сынаяҡтарҙы әйләндереп теҙҙе лә, һәр береһенә ҡымыҙ ҡойоп сыҡты. Хәрәкәтенә, ҡулдарына күҙ эйәрмәй үҙенең.\nАуылда тыуып үҫһәләр ҙә, Иршат менән Зәлиә өсөн бындағы күп нәмә яңы ине. Шул уҡ ҡымыҙҙың тәменә килгәндә лә. Һаумал тигәндәре бигерәк икән дә. Күпереп тора. Һалҡынса, әселеге менән йәнде өтөп тә алмай, шул уҡ ваҡытта эскәндән һис ҡасан булмағанса күңел күтәренкелеге кисерәһең. Тағы ла, тағы ла, күп итеп эске килә. “Ҡымыҙ ҡымыҙ бешкән ерҙә тәмле була” тигәндәре шул икән. Дөрөҫ икән.\nАра-тирә ҡолондарҙың инәләрен саҡырып сыңғырап ебәреүҙәре, яҡындағы шырлыҡта ҡоштарҙың йәмле итеп һайрауҙары, сиңерткәләр йыры, ғөмүмән, йәйләү тигән хикмәтле урындың йәшерен серлелеге, илаһи матурлығы Иршат менән Зәлиәгә бер-береһен тағы ла тәрәнерәк итеп аңларға ярҙам иткәндәй. Бейә һауып, ҡымыҙ эсеп йәйләүҙә көн итеүсе атай-олатайҙары, өләсәй-ҡартәсәйҙәре ҡайһылай бәхетле булған.\nЙәйләүҙә минут һайын тиерлек мөғжизәләр тыуып тик тора. Үҙенән-үҙе. Теләмәһәң дә. Күмәкләп һәндерә аҫтында сәй эсеп ултырғандарында кемдеңдер кеҫәһендә ятҡан телефонға смс-хәбәр килеүе сигнал яңғыраны. Сәй һемереүсе Садиҡ кеҫәһенән телефонын алып ҡараны ла:\n–Атай, ҡартатай, өйөр биләмәнән сығып бара. Мин хәҙер...\nШулай тине лә малай алдындағы сәйен дә эсеп бөтмәҫтән ҡартатаһы туғарып бәйләп ҡуйған атты ысҡындырып, менеп тә атланды. Ул арала атаһы:\n– Садиҡ, һауыр мәл етә. Бер юлы өйөрҙө бында ҡыу ҙа ҡуй, – тип әйтә һалды.\n–Ярай, атай, – булды улының яуабы.\nСадиҡ гүйә ат өҫтөндә тыуған тиерһең. Яңы ғына улар менән бергә ултыра ине, егерме секундтан һуң атына атланып, йән-фарман сабып та китте. Күҙҙән да юғалды. Һәндерә аҫтында ҡалыусылар сәй эсеп, ул-был итеп тә өлгөрмәнеләр, һауын бейәләренән, тай-тулаҡтан торған йөҙләп баштың йәйләү ситендәге ҡайындар араһынан эркелеп килгәне лә күренде. Садиҡтың эсә башлаған сәйе һыуынып та өлгөрмәне хатта. Иң алда башын юғары сөйөп туры айғыр килә. Ана, арттағы һыбай. Садиҡ. Ул өйөргә йәбешеп алған кеүек, бер аҙым да артта ҡалмай елдерә. Был күренешкә ҡараһаң, күңелгә әллә ниндәй уйҙар килә. Тик Садиҡ янында өйөрҙөң ситкә китеүе хаҡында смс-хәбәр ебәреүсе көтөүсе генә күренмәй.\n– Ҡарәле, Иршат, ҡара, ниндәй матурҙар... – Йәйләүгә килгәндән алып Зәлиәнең тәүләп өндәшеүе был.\n– Әйҙә, ҡапҡаны асайыҡ та, өйөрҙө ялан кәртәгә индерешәйек...\nИршат шулай тине лә, ялан кәртә яғына ынтылыш яһаны. Тик һуңланы. Әнүәр ағай күптән инде ҡапҡаларҙы шар асып ҡуйған.\nТағы ла биш минуттан Сәлимә бейәләрҙе һауа ла башланы. Һәр кем үҙ эше менән булды. Иршат менән Зәлиәне иң аптыратҡаны шул: йәйләүҙә бар эштәр ҙә тиҙ генә, аныҡ һәм теүәл итеп башҡарыла. Йәйләүҙә һәр ғәмәл тиҙлеккә һәм ыҡсымлыҡҡа ҡоролған. Бында тағы ла бер, биш минуттан һуң нимә булырын белеп булмай. Бер кем дә, бер кемгә лә бер ниндәй ҙә эш ҡушмай, һәр кем үҙ эшен белә. Бына әле Әнүәр ағай ҡатынына бейә һауырға булыша, уҫалыраҡ йәш бейәләрҙе аран араһына индерергә ярҙамлаша. Насибулла мулла айырым бикләп ҡуйылған өс баш йылҡы янында ниҙер эшләп маташа. Садиҡ ат егә. Егет менән ҡыҙ уның янына килде.\n–Садиҡ, аңлат әле, һиңә бая өйөрҙөң ситкә китеүе хаҡында кем смс ебәрҙе ул? – Иршат уға күптән бирергә теләгән һорауын еткерҙе.\n–Глонас, – булды ҡамыттың тамаҡ бауын тубығын терәп тартып бәйләүсе Садиҡ, уға ҡарамайынса ғына.\n–Глонас? Ул кем, әй, нимә ул?\n–Нимә булһын, көтөүсе...\n–Ә ул нисек итеп өйөрҙө көтә һуң?\n–Ябай ғына. Махсус интернет-программа инде, йыһандағы яһалма ер юлдашына, карапҡа тоташтырылған. Беҙҙең өйөр айғырына датчик ҡуйылған. Әгәр ҙә айғыр беҙҙең көтөүлек биләмәһенән бер метр ғына ситкә сыҡһа ла, датчикҡа сигнал килмәй башлай һәм ер юлдашынан минең телефонға смс килә...\n–Уны һеҙ ҡайҙан алдығыҙ? Программаны әйтәм...\n–Уны беҙгә Илсур ағай Ирназаров эшләп бирҙе. Уның тағы ла “ЖПС” тигән программаһы бар. Әммә ул программа буйынса таулы урындарҙа бәйләнеш юғалып тора, ә “Глонас” менән хатта тау-урмандар араһында ла мал көтөргә була...\nБыл турала һөйләгәндә Садиҡ үҙен бик иркен, ябай итеп тота. Башҡа берәү булһа, шуны ла белмәйһегеҙме ни, тигән ишара менән танауын сөйөп маташыр ине. Атын егеп бөткәс малай өйҙөң бер яҡ ситенә терәтеп эшләнгән кескәй генә келәттән салғы, һәнәк алып килеп арбаһына һалды ла:\n–Миңә урманға барып ҡолоҡастарға бесән сабып алып килергә кәрәк, – тип дилбегәһен тотоп атын бора ла башланы. Арбаһына һикереп ултырҙы ла, китеп тә барҙы.\nИршат менән Зәлиә Садиҡҡа бер яҡтан һоҡланып, икенсе яҡтан көнләшеп ҡараны. Бына һиңә йәйләүҙә йәшәүсе Садиҡ тигән малай. “Глонас”, “ЖПС” тигән программаларҙы яп-ябай һәм дөрөҫ итеп аңлатты ла бирҙе. Бына һиңә йәйләү малайы, хатта иң һуңғы интернет-программалар хаҡында ла белә, белә генә түгел, улар менән һин дә мин эш итә. Ябай рогатка кеүек. Нисек инде уға көнләшмәҫһең.\nСадиҡ күҙҙән юғалғас ҡына егет менән ҡыҙ үҙҙәренең эшһеҙ тороуын аңланы. Уңайһыҙланып киттеләр. Зәлиә егетен ҡулынан тартып ялан кәртә яғына ыңғайланы. “Әйҙә, барайыҡ, ярҙамлашайыҡ” тигән ишараһы ла ошо ине. Улар тәүҙә ҡолоҡастар торған кәртә янына килеп барыһы ла тиерлек ҡола төҫтәге кескәй заттарға һоҡланып ҡарап торҙо. Барыһы ла бер атанан, бер әсәнән кеүектәр. Ара-тирә һикерәндәп, уйнап та алалар. Ҡайһылары ҡойроҡ сәнсеп сәнскәкләп, ауан-теүән ырғаңлап та ҡуя. Мәҙәк кенәләр. Шунан Зәлиә Сәлимә янына ярҙамлашырға тип китте.\nИршат Насибулла мулла янына килде. Ҡарт иһә башҡаларҙан айырып бикләп ҡуйылған ҡолоҡастар янындағы бүлемдә торған өс баш йылҡы араһындағы кәртәнең һайғауҙарын тимер сымдар менән нығытып бәйләй ине. Унда ҙур ҡола бейә, ике йәшлек ҡола тай һәм ерән төҫтәге ҡолон тора. Иршат бер ни булмағандай, ҡарт янына килеп һайғауҙарҙы тотошоп ярҙамлаша башланы. Үҙе эйәге менән аттарға ишаралап.\n–Олатай, ә нишләп уларҙы айырып бикләп ҡуйҙығыҙ ул? – тип һорап ҡуйҙы.\nҠартҡа уның һорауы көтөлмәгәндәй булып тойолдо. Ул эшенән туҡтап, һорау биреүсене күҙ һынауы аша үткәрҙе лә:\n– Шулай кәрәк булды, улым, ә нишләп был һорауҙы бирергә булдың әле миңә? – тине.\n– Әллә, минеңсә, бейә менән тай оло өйөр араһында йөрөһә, ҡолоҡас үҙенең тиҫтерҙәре араһына ҡушылһа, яҡшыраҡ булыр ине тигәйнем дә...\n– Мәйелең, кискә тиклем ошонда торһондар ҙа, шунан ҡушырбыҙ... – Насибулла мулла егеткә ниндәйҙер серле мәғәнә менән ҡарап ҡуйҙы. Йылмайҙы.\nКиске һауындан һуң Насибулла ҡарттың тәҡдиме буйынса улы Әнүәр, килене Сәлимә һәм ейәне Садиҡ Ҡаҙыршаға ҡайтып китте. Йәйләүҙә ике екке ат, ике арба, ике пар ҡамыт-ыңғырсаҡ. Ҡайтыусылар туры атты екте. Ҡунаҡтар килгәндән алып аласығында шымып ятҡан Етебал да уларға эйәрҙе. Алып ҡалырға теләгәйнеләр, тотторманы.\nҠайтыу хаҡында һүҙ сыҡҡас, тәүҙә был өсәү риза түгелдәр ине, әммә мулланың: “Әсәң мунса яғып ҡуйырмын, ҡайтып төшөп китһендәр”, – тигән һүҙенән һуң шатланып риза булдылар. Ҡайтыр саҡта Садиҡ “электрон көтөүсе” сыбыртҡыһын – кеҫә телефонын ҡартатаһына тапшырҙы. Ҡарт иһә хикмәтле ҡоралды Иршатҡа тотторҙо.\nШулай итеп, егет менән ҡыҙ күҙ менән ҡаш араһында бер илегә үҫеп киткәндәй булды. Сөнки улар хәҙер йәйләүҙә үҙ кеше. Хикмәтле “көтөүсе сыбыртҡыһы” уларҙың ҡулында. Зәлиә, үҙенә ҙурыраҡ булһа ла, йәйләү хужабикәһе Сәлимәнең аҡ халатын кейеп алып, башына килешле итеп яулыҡ ябынды. Уның урыны билдәле инде – ҡашығаяҡ тирәһендә.\nӘнүәрҙәр ҡайтып киткәс күп тә үтмәне, улар өйөрҙө асып көтөүгә сығарып ебәрҙе. Иршат Насибулла ҡарттың айырым кәртәгә бикләнгән теге өс баш йылҡының икәүһен өйөргә ҡушып сығарғанын көттө. Ҡарт иһә был хаҡта уйламаны ла шикелле. Әллә оноттомо икән? Иҫенә төшөрөргә кәрәк.\n– Насибулла олатай, һин кис был өс башты өйөргә ҡушырбыҙ, тигәйнең, әйҙә, уларҙы ла асып сығарайыҡ... – Иршат мөһим эш башҡарған кешеләй, кәртәнең ҡапҡаһын асырға кереште. Насибулла мулла уның ҡулынан тотто.\n– Ҡабаланма, улым, өлгөрөрбөҙ. Өйөр ике-өс сәғәт утлағас, кире кәртәгә ҡыуырбыҙ. Шунда быларын да ҡушырбыҙ...\nКүп тә үтмәне, уларҙы яңы хужабикә самауыр сәйенә саҡырҙы. Өҫтәл артына ултырыуҙары булды, йәйләү янына бортлы “Газель” машинаһы килеп туҡтаны.\n– Сибайҙағы супермаркеттан ҡымыҙ алырға килделәр, – тине лә Насибулла ҡарт, машинанан төшөүсе ике ир менән һаулыҡ һорашҡандан һуң йорт артындағы ҡымыҙ бешеү аласығына инеп китте. Өлкән кеше өҫтәл артынан тороп киткәндә ултырып ҡалыуҙы хуп күрмәне Иршат. Ҡартҡа эйәрҙе. Гел тышта барған ваҡиғалларға иғтибар итеп, Иршат менән Зәлиә аласыҡ эсендәге ҡоролмаға күҙ һалырға ла онотҡан икән. Унда ҡымыҙ бешә торған һәм литр ярымлыҡ пластик һауыттарға эсемлек тултырып этикетҡа йәбештерә торған махсус ҡоролма ла ҡуйылған икән. Шешәләргә йәбештерелгән ҡағыҙҙарға “Насибулла йәйләүе” тип яҙылған. Ике көн эсендә байтаҡ ҡына ҡымыҙ әҙерләнгән икән. Килеүселәр уларҙы тейәгән арала Насибулла ҡарт йөҙ ҙә егерме һауыт һананы. Тейәргә Иршат та ярҙамлашты. Һауыттар тейәлеп бөткәс, килеүселәрҙең береһе, ҡара мыйыҡлыһы:\n– Ярар, олатай, иҫәпләшеү һәр ваҡыттағыса. Аҡсаны һеҙҙең иҫәпкә иртәгә үк күсерербеҙ, – тип ҡарттың ҡулындағы тауар алыуы хаҡындағы накладнойҙы күлдәк кеҫәһенә тыҡты ла, машина нисек килеп туҡтаған булһа, шундай уҡ тиҙлектә китеп тә барҙы.\nЭңер төшөр алдынан ир-аттар ҡолоҡастарға бесән сабып алып килергә булды. Насибулла мулла ағас араһындағы әүрәүҙе сапты, Иршат арбаға бесән тейәне. Эш араһында бындай бесәндең ни өсөн “әүрәү” тип аталғанын да белде егет. Баҡтиһәң, ағастар араһында кешене “әүрәтеп” саптырғаны өсөн дә бесән шулай атала икән. “Яланда үҫкән ҡауланға, ҡылғанға бер ни етмәй. Әүрәү бесән кипһә, онталып юҡҡа сыға ла ҡуя. Әүәле ҡарттар “ҡауландан ҡалма, әүрәүгә әүрәмә” тип әйтә торғайны...” тип әүрәү бесән хаҡындағы һүҙен тамамлап ҡуйҙы Насибулла ҡарт. Үҙе ыңғайы бер Иршатҡа күҙ ҡыҫып та ҡуйҙы. Белеп ҡуй, йәнәһе.\nНасибулла мулланың һәр һүҙе, һәр ғәмәле хикмәт менән тулы ине. Тик аңлай ғына бел. Иршатмы инде ундай ярым ым-ишараларға иғтибар итерлек егет. Етмәһә, кеҫәһендә шундайын хикмәтле ҡорал барҙа. Ул ҡарт биргән кеҫә телефонына ураған һайын ҡараш ташлап ҡына йөрөнө. Йәнәһе, смс-хәбәр килеп тә, ул күрмәй ҡалмағанмы, өйөр биләмәнән ситкә китмәгәнме. Уның шулай йыш-йыш телефонға күҙ һалғанын һынап-күҙәтеп йөрөгөн мулла, әүрәү сабыуынан туҡтап салғыһына таянды ла:\n– Ул тиклем борсолма, улым. Турайғыр шәп беҙҙең. Эңерҙә өйөрҙө әллә ни ситкә алып китмәй, яҡын арала ғына йөрөтә. Эт-ҡоштан аралай, - тип тағы ла һелтәнеүен дауам итте.\nСабып килтергән бесәнде бушатып торманылар. Арбаһын ҡолоҡастар янында ғына туғарғас, уларға һәм айырым торған аттарға бер аҙ бесән ырғыттылар. Шул арала ҡараңғы ла төштө. Насибулла ҡарт йорт янында аш-һыу әҙерләй торған тағанлыҡта янған усаҡҡа утын өҫтәне лә, бүкәнгә сүкәйеп ултырып тын ҡалды. Ҡараштары – ут ялҡынында. Ул йәштәргә ҡарап бер нәмә лә өндәшмәне. Был халәте булмышына тағы ла серлерәк мәғәнә өҫтәй. Бына-бына, хәҙер-хәҙер ул ҡунаҡтарына боролоп, ниҙер әйтер ҙә, тағы ла ниндәйҙер хикмәте менән таң ҡалдырыр һымаҡ.\nИршат менән Зәлиә иһә усаҡтан төшкән яҡтылыҡ еткән ерҙә йәйләү тирәһен ҡыҙырҙы. Иршатҡа йорт янынан алыҫ китергә ярамай, сөнки теге электрон көтөүсенең хикмәтле сыбыртҡыһы – кәрәҙле телефон уның кеҫәһендә. Шул ғына тотто уны, юғиһә бер-береһе өсөн йән атҡан ғашиҡтар йәй башында ғына була торған йылы төн ҡуйынына әллә ҡасан олағырҙар ине. Олағырҙар ҙа, үҙҙәре күптән ашҡынып йөрөгән мәлде яҡынайтырҙар ине. Тик әлегә саҡ-саҡ иртәрәк...\nБөгөн уларҙың айырыуса бәхетле көнө. Берҙән, ата-әсәләренең ҡаҡшамаҫ булып тойолған ҡаршылығы емерелде, икенсенән, фәҡәт ошо йәйләүгә килгәндән һуң уларға донъя бөтөнләй икенсе яғы менән асылған кеүек. Насибулла ҡарттың ғына өндәшмәйерәк йөрөүе аңлашылып етмәй. Егет менән ҡыҙ етәкләшеп йөрөй торғас, һиҙмәй ҙә ҡалғандар. Баҡтиһәң, йәйләү йортонан алыҫлашып та өлгөргәндәр. Ай ҡалҡты. Төн ҡояшы сыҡты. Донъя яҡтырып китте. Тап шуның өсөн дә йәштәр йорт янынан алыҫлашып өлгөргән икән.\nТуҡта, Насибулла ҡарт уларҙы саҡыра түгелме? Тап үҙе.\n– Балалар, ҡайтығыҙ, ҡайтығыҙ, тим. Ҡайҙа киттегеҙ ул?...\nЙүгереп барҙылар. Бәй, мулла атҡа менеп тә алған. Өйөрҙө алып килергә бармаҡсы.\n– Олатай, мин дә барышырмын тигәйнем. Мөмкинме? – Иршат ҡарт юлланырға ниәтләнгән тарафҡа ыңғайлай ҙа башланы.\n– Ярар, Иршат улым, өйөр мынауында яҡын да ғына йөрөй. Үҙем апҡайтам. Һеҙ ана ҡыҙым менән оло кәртәнең ҡапҡаһын асып мине бында көтөгөҙ. Өйөрҙө ҡайырышып индерешерһегеҙ...\nЫсынлап та, ун минут самаһы ваҡыт та үтмәне, олаталары өйөрҙө дыһырлатып ҡыуып алып килеп ялан кәртәгә индереп бикләп тә ҡуйҙы. Теге айырым бикле торған өс башты ла өйөргә ҡушырға онотманы. Тик ҡолоҡасты ғына ниңәлер башҡа ҡолондар янына индермәне. Һәр хәлдә, Иршат шуға иғтибар итеп өлгөрҙө.\n– Олатай, ҡолоҡасты үҙенең тиҫтерҙәре янына индермәйекме ни? – тине егет кәртә эсендәге башҡа ҙур аттар араһына инеп юғалған ҡолондо күҙҙән ысҡындырып.\n– Эй, әттәгенәһе, ярар, иртәнсәк айырырбыҙ. Ярай, балалар, хәҙер әҙерәк серем итеп алайыҡ, булмаһа. Ҡыҙым, һин йорттоң төпкө бүлмәһенә инеп ят. Беҙ Иршат улым менән алғы яҡта баш терәрбеҙ. Таңдан тороп Сәлимә килен тәүге һауынды башлағансы өйөрҙө берәр сәғәткә сығып утлатып та индерергә кәрәк.\nБаҡтиһәң, Зәлиә барыһын да алдан хәстәрләп төпкө һәм алғы яҡҡа урындар йәйеп тә өлгөргән булған. Насибулла мулла тәһәрәтләнеп намаҙын уҡып алды.\n–Һай, Зәлиә ҡыҙым, ҡайһылай уңғанһың. Инәйеңдең аҡ һөтөн эскәнһең икән, балам... – Утты һүндереп ятҡас та, шуны ла әйтеп ҡуйҙы Насибулла мулла. – Йоҡлап ҡалырға тырышығыҙ. Мин һеҙҙе таң һарыһында уятырмын.\nЙәштәрҙең икеһен ике бүлмәлә ҡалдырып, уларҙың ниәтенә ҡаршы төшөргә тырышҡан Насибулла мулла яңылышты буғай. Хистәрҙе был ысул менән генә тыйып, нурҙы төн ҡараңғылығына бикләп ҡуйып буламы икән? Уның тыш алышынан йоҡлап киткәнен аңлаған Иршат һурылып ҡына тышҡа сыҡты. Һөйгәне ҡалған бүлмәнең асылмалы тәҙрәһе барлығын көндөҙ үк абайлап ҡуйғайны. Тырнаҡ осо менән генә сиртеүе булды, уның килерен тын алырға онотоп көтөп ятҡан ҡыҙ тәҙрәне асып һөйгәненең ҡосағына ташланды...\nТөнгө һауаның йылылығы... Балҡыған йондоҙҙарҙың күплеге... Өнһөҙ серлелек... Телһеҙ илаһилыҡ... Егет менән ҡыҙ етәкләшеп алдылар ҙа, тиҙерәк төндөң ҡараңғылығында юғалырға теләгәндәй, болон буйлап ағастар араһына йүгерҙе. Тәүге ағаслыҡ, тәүге ауҡанлыҡ, тәүге йәшел түшәк уларҙыҡы. Хәҙер... хәҙер тап шундай урынға барып етеп тәгәрәйәсәктәр ҙә, онотоласаҡтар. Тап унда уларға бер кем дә ҡамасауламаясаҡ...\nБына улар тәғәйен урынға барып та етте. Тәгәрәнеләр. Тәүҙә йыш-йыш тын алып, күктәге йондоҙҙарға ҡарап, төндөң өнһөҙлөгөн тыңлап яттылар. Иршат һаҡ ҡына һөйгәненең йылы усын ҡыҫып, ҡабырғаһына ятты һәм утлы ирендәрен Зәлиәнең наҙға сарсаған ирендәренә терәне... Шул саҡ ҡапыл Турайғырҙың ер тетрәтеп кешнәгән тауышы барыһын да селперәмә килтерҙе. Илаһи серлелекте юҡҡа сығарҙы. Уңарсы булмай, гөпөлдәгән тояҡ тауышы, бейәләрҙең сыңғырлағаны ҡолаҡты ярҙы. Мәхшәр ҡупты. Яңы ғына наҙҙа ойоған егет менән ҡыҙ йәшен тиҙлегендә һикереп баҫты. Йәйләү яғынан Насибулла мулланың ҡысҡырған тауышы ишетелде:\n– Балалар, тороғоҙ, тиҙерәк! Турайғыр болара...\nИршат менән Зәлиә йән-фарманға йәйләү яғына ҡарай сапты. Улар кәртә янына килеп етте. Ай яҡтыһында кәртә эсендәге хәлде күреп ҡоттары алынды. Өйөр ялан кәртәнең бер яҡ мөйөшөнә һерлеккән. Урталыҡта ҡанһыраған ерән ҡолон ята. Унан саҡ ҡына һулдараҡ ҡола тай өйгәҙәгән. Әллә алғы ҡулы, әллә аяғы һынған, торорға ынтылып-ынтылып ҡарай ҙа, кире ята. Кәртәнең икенсе яғында ярһыған турайғыр ҡола бейәне талай, тешләй, тибә, уныһы арты менән боролоп ике аяҡлап айғырҙың түшен тызый. Был хәл айғырҙы оторо ярһыта ғына. Насибулла ҡарт уларҙы айырырға итә, әммә күҙенә аҡ-ҡара күренмәгән Турайғыр хатта хужаһына ҡарап ажғырырға ла тартынмай. Яҡын да ебәрмәй.\n– Иршат, Иршат улым! Ҡапҡаны, ҡапҡаны ас... – Ҡарт өҫтөнә менеп килгән айғырҙан тайшанып, кәртә һайғауына уҡ һикереп ултырҙы. – Зәлиә ҡыҙым, йорт солансаһында элеүле сыбыртҡыны алып кил!\nҠыҙ менән егет ике тарафҡа уҡтай атылды.\nҠапҡалар шар асылды. Сыбыртҡы шартлауға тәүҙә башын юғары сөйгән Турайғыр, артынан өйөрө эйәреп сыҡты. Турайғыр кәртәнән ситкәрәк китеп бара бирҙе лә, ҡапыл ер тетрәтеп кешнәп ебәрҙе. Шунан урман яғына табан еңел генә юртып китте. Өйөр уның артынан эркелде.\nЯлан кәртәлә тороп ҡалған ҡола бейә тәүҙә йәнһеҙ ятҡан ҡолонон еҫкәп ҡараны ла, шунан өйгәҙеп ятҡан тай янына килде. Уны аяғына баҫырға ярҙам итә алмағас, ҡалайтһын, берсә ҡолоно, берсә тайы янында юртып сабауылланы. Насибулла ҡарт ерҙә аунаған малҡайҙар янына барҙы. Йөҙө һыҙланыулы ине ҡарттың. Ҡарт барсә ҡолоҡасты, берсә тайҙы тотоп ҡараны ла, кәртә ситендә ҡото алынып ҡатҡан йәштәр янына килде. Ҡола бейә уның артынан эйәрә биреберәк килде лә, ҡолоҡас менән тай яғына тағы боролдо. Балаларын аяҡҡа баҫтырырға ярҙам итеүен үтенгәндер меҫкен әсәй.\n–Ай, әттәгенәһе, ҡолоҡас үлгән, тайҙың алғы ҡулын турайғыр һындыра типкән. Мандымаясаҡ, салып алырға тура киләсәк. Ай, әттәгенәһе, – ҡарт тағы ла ауыҙы эсенән доғамы-ниҙер мығырҙап уҡыны ла, – Иршат улым, теге нәмәне, телефонды бир әле...\nБына ул телефондың үҙенә кәрәкле төймәһенә баҫты ла:\n– Алло, Әнүәр балам, ҡола бейәнең ҡыҙы ҡазаланып ҡуйҙы. Турайғыр ҡолоҡасты тәки талап үлтерҙе. Килеп етмәһәгеҙ, булмаҫ, – тине.\nНасибулла ҡарттың телефон аша улына әйткән һүҙен ишеткәндән һуң ғына Иршат менән Зәлиә әле генә булған ваҡиғаның фажиғәле асылын аңлай алды. Үҙ күҙҙәре менән күргәндәре сәстәре үрә торорлоҡ булһа, һуңынан, усаҡ янында Насибулла мулланың дауам иткән әңгәмәһе уларҙы тетрәндерҙе:\n– Бында айғырҙың һис кенә лә ғәйебе юҡ, балалар. Уның тәбиғәте шундай. Тоҡомоноң таҙа ҡанлылығын һаҡлап ҡалыу өсөн тырыша ул. Һәләк булған ерән ҡолоҡасты ҡола бейә икенсе бер айғырҙан тапты. Шуны Турайғыр еҫкәй торғас тәки үҙенән түгеллеген белеп талай башланы. Башҡорт тоҡомло аттар өйөрөндә тыумаларға урын юҡ. Шуға өйөрҙән айырып ҡуйғайныҡ...\nОшо һүҙҙәрҙе әйтте лә, ҡарт ҡапыл туҡтап ҡалды. Күҙҙәре йәшкеҙәне. Йәштәр уның артабанғы һүҙҙәрен түҙемһеҙләнеп көттө. Паузаны Иршат боҙҙо:\n– Олатай, ә нишләп Турайғыр үҙенең ҡыҙын талай һуң, атаһы була тороп...\n– Бына был һорауың дөрөҫ, Иршат улым. Сөнки ҡыҙы ҡонажын йәшенә сығып бара. Тиҙҙән ул айғырға ятырға тейеш. Өйөрҙәге башҡа бейәләргә эйәреп кешнәй башлаһа, өйөр башы булған атаһы уға һикерергә тейеш була бит инде. Шуның өсөн дә Турайғыр тороғоу мәленән күпкә алда үҙенең ҡыҙын өйөрҙән ҡыуып ебәрә. Китмәһә, талай, хатта үлтерә...\n–Үлтерә? – Был һүҙҙәрҙе күҙҙәренә йәш эркелгән Зәлиә әйтте. – Ҡыҙы була тороп үлтерәме ни, олатай?\n– Эйе, ҡыҙым...\n– Нишләп, олатай? – Зәлиә хәҙер инде һулҡылдауға күсте.\n– Тәбиғәте шулай ҡуша. Бер үк төрлө ҡанды йөрөткән туғандар никахлашыуынан зәғиф балалар тыуа. Әүәле беҙҙең атай-олатайҙар дүнәжендең тап ошо миҙгелендә уны атаһы-айғырҙан талатмаҫ өсөн икенсе бер өйөрҙәге шундай уҡ йәштәге атҡа алыштырып алып һаҡлап ҡалған. Беҙҙең ундай мөмкинлегебеҙ юҡ, шуға айырып ҡуябыҙ инде...\nШул саҡ һыҙылып ҡына таң беленә башланы. Насибулла мулланың әңгәмәһе тамам булыуын ғына көткәндәй, йорт янына еңел машина килеп туҡтаны. Әнүәр, Сәлимә һәм Садиҡ икән. Тиҙ килергә кәрәк булғас, ат егеп тормағандар. Ирҙәр ҡолоҡасты арбаға тейәп күмеп килгәндән һуң ҡазаланған дүнәженде бисмиллалап салып, тиреһен дә һыҙыра башланы. Садиҡ өйөрҙө иртәнге һауынға алып килергә китте. Сәлимә эсәк йыуырға, ҡаҙылыҡ тултырырға һауыт-һаба әҙерләне. Ара-тирә мал һуйыу менән булышҡан ирҙәрҙең ҡулдарына йылы һыу ҡойоп китте.\nУлар бар эште лә үҙҙәре өйрәнгән ритмда, тиҙ, аныҡ һәм сифатлы итеп башҡара. Ҡолоҡастың һәләк булыуына ла, дүнәжендең ҡазаланыуына ла өйрәнеп бөткән улар. Улар өсөн хатта төнгө мәхшәр ҙә булмаған төҫлө. Һин дә мин йөрөйҙәр. Хатта бер-береһенә шаярышып һүҙ ҡушып, көлөшөп тә алалар.\nУлар хатта Иршат менән Зәлиәгә лә иғтибар итмәйҙәр кеүек. Бындай урында Иршат менән Зәлиә бер генә минут та ҡала алмай. Егет менән ҡыҙ йәйләү хужаларының эш менән мәшғүл булыуынан файҙаланып, ҡапыл ғына юҡҡа сыҡты. Турайғыр биргән һабаҡтан һуң ер тишегенә инерҙәй булып оялғайны улар. Ни өсөн уларҙы мулла фәҡәт йәйләүгә саҡырғанын, ни өсөн төнгөлөккә айырып ҡуйған өс баш йылҡының өйөргә ҡушылғанын да бер юлы аңлауҙан тетрәнгәйне улар. Үҙ тормоштарында башҡа төрлө тетрәнеүҙәрҙән азат булыр өсөн улар тәүҙә ошо яһай яҙған хаталы аҙымынан тәүбәгә килергә бурыслы. Турайғыр биргән һабаҡ уларҙы ғүмер буйы һиҫкәндереп торасаҡ әле.\nЙәштәрҙең юҡҡа сыҡҡанын бер сәғәт үткәс кенә аңғарҙы йәйләү хужалары. Насибулла мулла иркен һулыш алды. Әмәле барып сыҡты. Малға килгәндә, ул ҡазаланмай тормай, тик әҙәм балаһы ғына бындай ҡазаларҙан алыҫыраҡ йәшәһен. Ҡаза тигәндән, мулла таңғы мәхшәр менән онотолоп торған иртәнге намаҙын ҡаза килтереп булһа ла, уҡып ҡуйҙы. Ниәт-теләктәр әйткәндә Иршат менән Зәлиәгә лә зиһен яҡтылығы, аҡыл камиллығы теләне.\nБыл ваҡытта инде Иршат менән Зәлиә бер-береһенә һүҙ ҡушырға ла тартынып ауылға табан баралар ине. Ҡыҙ алдан атланы, егет уға эйәрҙе. Ҡайтыу юлының һәр үре, һәр ҡыуағы, һәр йылғаһы таныш уларға. Шулай булмай ни, тап ошо юл менән йәйләүгә барған саҡта Насибулла олаталары уларҙы һағышҡа һалып йырлап барғайны бит. Көҙгә Иршат әрме сафына алынғас, олатаһының “Әрме” йырындағы һағышты тағы ла тәрәнерәк аңлар, ағас араһында үҫкән әүрәү бесәндең дә ни өсөн һутһыҙ икәнлеген төшөнөр, ә Зәлиә иһә ҡалалағы институтта уҡый башлағас, үҫмер саҡтағы аңһыҙ һөйөүенән оялып, ауылдағы туғандарына ла күренергә тартынып, йырҙағы “Зөлхизә” һағышына тарыр. Бер төн эсендә тотош быуатҡа олоғайғайны улар.


г. Рязань, ул. Московская, в районе д. 6 18 августа 2021\nг. Рязань, ул. Гоголя, напротив д. 44 8 мая 2021\nг. Рязань, ул. Нахимова, напротив д. 2б 27 апреля 2021\nг. Рязань, ул. Гагарина, напротив д. 75 20 апреля 2021\nг. Рязань, ул. Гагарина, напротив д. 69 7 апреля 2021\nг. Рязань, ул. Гоголя, напротив д. 47 17 марта 2021\nг. Рязань, ул. Весенняя, между д. 5 и 7 17 марта 2021\nг. Рязань, ул. Гоголя, у д. 52 корп. 1 17 марта 2021\nг. Рязань, ул. Гоголя, у д. 50 17 марта 2021\nг. Рязань, ул. Гоголя, возле д. 45 корп. 1 17 марта 2021


Текущее время: 22-09-2021 08:18:35 Обменный фонд Ценник FAQ по нумизматике Магазин услуг Рассылки FAQ Правила форума!\nкуплю 10 КОПЕЕК 1917 ВС\n[ Сообщений: 848 ] На страницу Пред. 1 ... 17 ... 30, 31, 32, 33, 34 След.


Плитка "МУРАДО" Артикул - 803 ✔ ПЛИТКА "МУРАДО" ✔ ЭВЕГА - строительные и отделочные материалы\nг. Москва, ул. Вольная, д. 39 8(495)640-10-91; 8(499)340-81-47 evega@inbox.ru Сегодня Вторник, 12:08 МСК


← Иркутск, тел. код 3952; /2037/glav.htm\nул. Дзержинского, 25 - 504 • т.: 722725 • ano.arch@mail.ru\nРубрики: Туризм - агентства, Справочные услуги


“Иң һуңынан, бер генә еңеүсе ҡалғанын әйткәс, күңелебеҙ төштө. Әммә бер секундтан...”\n20 Июнь , 19:36\nБашҡортостан Республикаһының Милли халыҡ музыка ҡоралдары оркестры музыканттары “Таврида-2022” форумында иң ҙур грантты отҡан.\nОркестрҙың баш дирижеры һәм художество етәксеһе, Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Линар Дәүләтбаев һәм ҡылҡумыҙҙа уйнаусы солистар Алиса Яҡшыдәүләтова менән Руфина Аллабирҙина “Ижади йәштәр өсөн милли музыка мәҙәниәтен популярлаштырыу” проектын тормошҡа ашырыуға 1,2 миллион һум грант отҡан.\nҠырымда үткән “Таврида” йәш мәҙәниәт һәм сәнғәт эшмәкәрҙәре форумының Беренсе белем биреү заезында ҡатнашыусылар эксперттарға үҙ проекттары хаҡында һөйләй.\n– Бүләкләү тантанаһы барышында төрлө тойғолар солғап алды. Иң һуңынан, бер генә еңеүсе ҡалғанын әйткәс, күңелебеҙ төштө. Әммә бер секундтан сәхнәлә беҙҙең проектты атанылар, – тип һөйләй Руфина Аллабирҙина.\n– Проектыбыҙҙың көслө икәнен аңлай инек. Еңеүебеҙҙе белгәс, күҙ йәштәрен тыйып тотоп булманы. Иҫ киткес ныҡ ҡыуандыҡ! – тип бүлешә Алиса Яҡшыдәүләтова.\nПроектты яҡлау өсөн бары өс минут ваҡыт бирелә. Ике минут проект хаҡында һөйләргә, бер минут милли музыка ҡоралында уйнап күрһәтергә кәрәк була. Ҡылҡумыҙ эксперттарҙың йөрәген яулап ала.\n– Грант аҡсаһын ижади йәштәргә белем биреүгә, музыка ҡоралдары алыуға, яңы әҫәрҙәр булдырыуға тотонорбоҙ. Был Башҡортостандың матди булмаған мәҙәни мираҫы объектына әйләнер. Шулай уҡ ҙур концерт ойошторорға ниәтләйбеҙ, – ти Башҡортостан Республикаһының Милли халыҡ музыка ҡоралдары оркестрының баш дирижеры һәм художество етәксеһе, Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Линар Дәүләтбаев.\n“Таврида” йәш мәҙәниәт һәм сәнғәт эшмәкәрҙәре форумының Беренсе белем биреү заезы Рәсәй халыҡтарының мәҙәни мираҫы йылына арналған. Грант конкурсында ҡатнашыу өсөн 40-тан ашыу ғариза тапшырылған, уларҙың етеһе генә еңеүгә лайыҡ булған. Иң ҙур грант Башҡортостанға киләсәк.\nФото һәм сығанаҡ – Башҡортостан Республикаһы Мәҙәниәт министрлығының матбуғат хеҙмәте.


Alib.ru - Василенко В. Рипсимэ Симонян. | Искусствo: Живопись, графика, скульптура (Цена: 300 руб.)\nAlib.ru > Василенко В. Рипсимэ Симонян. | Искусствo: Живопись, графика, скульптура (Цена: 300 руб.)\nо книге: Василенко В. Рипсимэ Симонян. ...


Материалы за Январь 2017 года » Страница 7 » Табын\nКонкурс: "Юморесканы яҙып бөт!"\n20 января 2017 йыл | Хаттар\nЯрҙам итәйек – байман итәйек йәки Яңы йыл мажаралары\nЙыл иҫәбе 12 ай – йыл мөсәле 12 йыл тигәндәй, был арауыҡ та, керпек ҡаҡҡан ара кеүек, үтә лә китә. Түҙемһеҙләнеп көткән Яңы йыл да тиҙ етә.\nЙола буйынса, Яңы йыл байрамын яҡты донъяға ауаз һалған сабыйынан алып, таяҡҡа таянған ҡарттарға ҡәҙәр йәмәғәт урындарында, ҡупшы биҙәлгән, йондоҙҙай емелдәгән уттары үҙенә саҡырып торған шыршы янында ҡаршы алырға күнеккәнбеҙ.\nУл осорҙа колхоз-совхоздар төркөмдәргә бүленеп, эш күләме, түләү тәртибе юғарынан еткерелә ине. Ә беҙҙең колхоздың баҫыу майҙандары бик бәләкәй, шуға ла юғарынан еткерелгән талаптарға тура килмәй. Колхоз идараһы ултырыштарында ошо нормативтарҙы үҙебеҙҙең тәбиғәт һәм рельеф шарттарына яраҡлаштырып, ҡайтанан ҡарап сығып, яңынан ҡабул итә инек. Бындай баш-баштаҡлыҡ ра-йон етәкселегенә оҡшап етмәй, йыш ҡына тикшереү ебәреп йонсоторҙар ине.\n1979 йылдың февраль айынан 1985 йылға тиклем колхоз рәйесе булып Фәнис Ишморатов эшләне. Миңә был ваҡытта агроном, ә 1983-1985 йылдарҙа ауыл Советы рәйесе булып эшләргә тура килде. Хөсәйен Сатлыҡов партком секретары ине.\n1985-1986 йылдарҙа районға яңы етәксе килгәс, колхоз рәйесе итеп Әнүәр Муллағоловты ебәрҙеләр. 1986 йылда Әнүәр Әбүзәр улын "Йондоҙ” колхозына рәйес итеп ҡуйҙылар. Ә беҙҙең колхозға "Заветы Ильича” колхозында партком секретары булып эшләп йөрөүсе Рим Вахитов рәйес булып ҡайтты. Мин был ваҡытта агроном, бер йыл самаһы бригадир булып эшләп алдым.\nУл осорҙа аҙ сығымдар менән тупраҡты еңелсә эшкәртеүгә күсеү хаҡында ныҡлы һүҙ алып баралар ине. Ошо хаҡта райкомдың махсус ҡарары ла сыҡты. Шул маҡсатта колхоздарға көсләп төрлө маркалы техника ҡайтарттылар. Әммә был техникалар еңел механик составлы тупраҡ өсөн тәғәйенләнгән булып сыҡтылар. Ә беҙҙә ауыр балсыҡлы механик тупраҡ ҡатламы һәм шунлыҡтан ҡайтартылған яҫы төрәнле һабандар менән ерҙе тейешле эшкәртеү мөмкин түгел ине. Шунан заманалар үҙгәреп китте һәм бындай техника хаҡында оноттолар, тупраҡты башҡа төрлө эшкәртеү техникалары барлыҡҡа килде.\nМиңә малсылыҡ тармағында ла эшләргә тура килде. Был Горбачев иғлан иткән "үҙгәртеп ҡороуҙар”, "тиҙләнеш” заманына тура килде. Планлы хужалыҡ итеүҙән баш тартып, "хужалыҡ иҫәбе”, "ғаилә подряды”, "бригада подряды” менән эшләйбеҙ тип, барыһы ла үҙ ағышына ҡуйылған осор ине. Ул ваҡытта колхоз рәйесе булып Рим Вахитов эшләне. Ҡотлоғужа ауылындағы һыйыр, сусҡа фермаларына реконструкция уҙғарылып, хеҙмәт шарттарын яҡшыртыу буйынса байтаҡ эш башҡарылды.\nМин һөтсөлөк фермаһын ҡабул иткәндә унда 126 баш симменталь тоҡомло тана, 200 баш башмаҡ, 100-ләп баш быҙау бар ине. Был таналар быҙаулай башлаған һәм уларҙы 8 һауынсы ҡул менән һауа ине. Ферманы тулы хужалыҡ иҫәбенә күсерергә йөрөйбөҙ. Мин, зоотехник Ринат Ғималетдинов һауынсыларҙы йыйып, 4 һауынсыны ғына ҡалдырасағыбыҙҙы белдерҙек, ә бишенсегә – алмаш һауынсы ғына ҡала. Һауынсыларға һауын аппараттары менән нисек эш итергә кәрәклеге хаҡында зоотехник аңлатты, үҙем дә һауын аппараттарын төптән өйрәнеп, кәрәк саҡта һауынсыларға ярҙам итә инем. Ошондай бер аҙ алға китеш булһа ла, тулы хужалыҡ иҫәбенә күсеү булманы. Экономист Мәүлиҙә Йәнешева һауынсылар менән һөйләшеп, түләү тәртибен аңлатып ҡараны. Әммә һауынсылар аванс алып эшләүҙән баш тарттылар һәм иҫкесә түләү тәртибе һаҡланып ҡалды. "Елочка” тибындағы һауын аппараттары йәйге лагерҙарға ла урынлаштырылды. Ҡыш көнө һауынсылар һөттө биҙрә менән ташып йөрөмәһендәр өсөн һөт үткәргес торбалар ҙа монтажланды һәм һауынсылар өсөн эш күпкә еңелләште.\nМал ҡараусыларға ла эште еңеләйтеү сараһын күрергә тырыштыҡ. Тиреҫ түгеү транспортеры (ТСН) йүнләп эшләмәгән булған, уны эшләтеүсе оператор үҙ эшенә яуаплы ҡарамаған. Өсәр тәүлек тиреҫ түгелмәй торған. Һөҙөмтәлә был транспортер тығылып, йыш ҡына сафтан сыҡҡан. Был эште ныҡлы контролгә алып, көн дә тиреҫ түгеүҙе ойоштора башлағас, эш яйға һалынды. Һыйырҙарға һәр мал алдына автоматик һыу эсеү ҡоролмаһы яйланған ине.\n1967 йылда республикала ла, районда ла, беҙҙең колхозда ла уңыш юғары булды. Колхоз иген һатыу планын өс тапҡырға арттырып үтәгән. План 8500 центнер булған, унан һуң 13500 центнер, 15500, ә 1980 йылда планды 18500 центнерға еткерҙеләр. 1980 йылда планды арттырып үтәп, дәүләткә 23000 центнер иген һаттыҡ. Шәкәр сөгөлдөрө һәм башҡа культураларҙың да уңышы яҡшы булған. Малсылыҡта ла күрһәткестәр һәйбәт ине.\nБыл йылды яҙ бик иртә килде. Апрель баштарына ҡар иреп бөтөп, ай урталарына байтаҡ майҙандарҙа иген сәселгән ине. Шунан ҡабат ҡар яуып, байтаҡ иген ҡар аҫтында ҡалды. Сәселгән иген, бигерәк тә борсаҡ сыҡмаҫ инде, тиеүселәр булды. Әммә ярайһы ғына уңыш йыйылды.\n1968 йылда Башҡортостанда иген арыу ғына уңды, ә "Победа” колхозында элеккегә ҡарағанда түбәнерәк булды. Бер йыл икенсеһенә тура килмәй, тип халыҡ бик дөрөҫ әйтә. Унан килеп, тәбиғәт шарттарына кеше факторы ла йоғонто яһай бит әле. Агротехник талаптарҙы теүәл үтәү, тупраҡты көҙҙән иртә эшкәртеү (август, сентябрь), ҡар һыуы тотоу, ашлама индереү, оптималь срокта сәсеү, районға ярашлы сорттар сәсеү юғары уңыштың нигеҙе булып тора. Бер йыл икенсеһенә тура килмәй, тигән фекер ҙә дөрөҫ. Мәҫәлән, 1967 йыл уңыш юғары, 1968 – түбәнерәк, 1969 – түбән, 1970 - яҡшы, 1971-1972 – түбәнерәк, 1973 йылда – юғары уңыш, 1974 – түбәнерәк, 1975 йыл ҡоролоҡло – иң түбән уңыш алынды. Был йылда иген культуралары гектарынан 10 центнер самаһы ғына уңыш бирҙе. Шәкәр сөгөлдөрө бөтөнләй үҫмәне. 1976 йыл – ямғырлы булып, уңыш мул булды. Шул рәүешле йылдар төрлөсә алмашынып торҙо һәм киләсәктә лә шулай буласаҡ тип уйлайым.\n"Почет Билдәһе" ордены кавалеры.\nБерҙәмлектәре менән көслөләр\n20 января 2017 йыл | Урындағы үҙидара, Йәмғиәт\nИмәндәш ауыл биләмәһендәге осрашыуҙа төбәк өсөн мөһим мәсьәләләр күтәрелде\nХалыҡ менән осрашыуҙар – урындағы Совет депутаттарының киңәйтелгән асыҡ ултырыштары уҙғарыла башланы. Осрашыуҙың тәүгеһе 16 ғинуарҙа Имәндәш ауыл биләмәһендә үтте. Уның эшендә ра-йон хакимиәте башлығы Рәмил Зәкәриә улы Бохаров, уның урынбаҫарҙары - төҙөлөш буйынса Фуат Зәки улы Кейекбаев, социаль мәсьәләләр буйынса Руслан Йәғәфәр улы Салауатов, иҡтисад Һәм финанстар буйынса Светлана Рәшит ҡыҙы Ғөбәйҙуллина, ауыл хужалығы буйынса урынбаҫар вазифаһын башҡарыусы Юрий Александрович Родионов, район Советы рәйесе Зөлфәр Мәғәсүм улы Хафизов, район Советы секретары Римма Ишмырҙа ҡыҙы Зверева, мәғариф бүлеге етәксеһе Зөһрә Рауил ҡыҙы Әхтәмова, район эске эштәр бүлеге начальнигы урынбаҫары Айрат Зиннәт улы Мирхәйҙәров, прокурор ярҙамсыһы Илмир Әфҡәт улы Иҙрисов, был төбәк буйынса участка уполномоченныйы Ғәле Ғәлинур улы Суфиянов, ауыл Советының 10 депутаты, биләмәгә ҡараған ауылдар халҡы ҡатнашты.\n20 января 2017 йыл | Яңылыҡтар\n25 ғинуарҙа Рәсәй Федерацияһы Президентының Башҡортостан Республикаһындағы ҡабул итеү бүлмәһе белгестәре Ғафури районында граждандарҙы ҡабул итә. Халыҡтың һорауҙарына шулай уҡ Башҡортостан Республикаһы прокуратураһы, БР Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы, пенсия фонды, Башҡортостан Республикаһы адвокаттар коллегияһы белгестәре лә яуап бирәсәк.\nҠабул итеүгә килеүсе граждандар закондар үтәлеше, шул иҫәптән урындағы үҙидара органдары һәм вазифалы кешеләр тарафынан закондар үтәлеше, социаль гарантия һәм төрлө категория граждандар өсөн программалар мәсьәләләре буйынса консультация алыу мөмкинлегенә эйә.\nГраждандарҙы ҡабул итеү 10.00 сәғәттән 13.00 сәғәткә тиклем район мәҙәниәт һарайында (Красноусол ауылы, Коммунистик урамы, 16/1), 14.30 сәғәттән 17.00 сәғәткә тиклем Табын ауыл мәҙәниәт йортонда (Табын ауылы, Үҙәк урам, 25) адрестары буйынса була.\nҮҙегеҙ менән шәхес таныҡлығы һәм биреләсәк һорауҙың айышын төшөндөрөрлөк документтар булһын.\nЭкология - йәшәү рәүеше\n2017 йыл Рәсәй Федерацияһы Президенты Владимир Путин һәм Башҡортостан Республикаһы Башлығы Рөстәм Хәмитовтың указдарына ярашлы, Экология һәм махсус һаҡланған тәбиғәт биләмәләре йылы тип иғлан ителде. Был илебеҙ һәм республикабыҙ етәкселегенең әйләнә-тирә мөхитте, тәбиғәтте һаҡлауға иғтибар бүлеүҙе тейешле кимәлгә еткереүҙе күҙ уңында тота.\nБеҙҙең районда тирә-яҡ мөхитте һаҡлау өлкәһендә контроллек итеүгә БР Экология министрлығының Стәрлетамаҡ территориаль идаралығы дәүләт инспекторы - әйҙәүсе белгес-эксперт Илшат Исхаҡ улы ИШБУЛДИН яуаплы. Ул уҙған йылғы эшмәкәрлектәренә байҡау яһаны һәм быйылғы – Экология һәм айырыуса һаҡланған тәбиғәт биләмәләре йылына пландары менән уртаҡлашты.


05:40:000043:504 адрес - Республика Дагестан, г. Махачкала, ул. Пугачева\nКадастровый номер 05:40:000043:504\nРеспублика Дагестан, г. Махачкала, ул. Пугачева\n13 860 927,18 руб.(получить справку)\nпо объекту 05:40:000043:504


Республика шашкасылары Рәсәй йыйылма командаһы составында донъя чемпиондары булды // Спорт | новости башинформ.рф\nРеспублика шашкасылары Рәсәй йыйылма командаһы составында донъя чемпиондары булды\n16:31, 14 октября 2015 Спорт\nРеспублика шашкасылары Рәсәй йыйылма командаһы составында донъя чемпиондары булды Фото: Халыҡ-ара шашка федерацияһының матбуғат хеҙмәте\nӨФӨ, 2015 йыл, 14 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Әлим Фәйезов/.\nТөркиәнең Измир ҡалаһында халыҡ-ара шашка буйынса шәхси-команда донъя чемпионаты тамамланды. Рәсәй йыйылма командаһының баш тренеры Юрий Чертоков менән бергә Төркиәгә билдәле шашкасылар Тамара Танһыҡҡужина, Айгөл Иҙрисова, Айнур Шәйбәков, Муродулло Амриллаев килде.\nӨс көнлөк ярыш йомғаҡтары буйынса Башҡортостан спортсылары Рәсәй командаһы составында өс алтын һәм бер көмөш миҙал яуланы. Шәхси зачетта Тамара Танһыҡҡужина ике тапҡыр көмөш миҙалға лайыҡ булды.\n«Тиҙ программа, команда зачеты» дисциплинаһында Амриллаев, Шәйбәков, Танһыҡҡужина, Иҙрисова алтын миҙал алды. Бынан тыш, «йәшен тиҙлегендәге программа, команда зачеты» дисциплинаһында Амриллаев менән Шәйбәков — чемпион, Танһыҡҡужина менән Иҙрисова вице-чемпион булды.\nТөркиәнән һуң Рәсәй командаһын Италияның Баколи ҡалаһы көтә. Кисә унда блиц буйынса Донъя кубогының финал этабы һәм Европа чемпионаты башланды. Ул 21 октябргә тиклем дауам итә.\nКубок финалы алдынан дөйөм зачетта Тамара Танһыҡҡужина беренсе урында килә, өсөнсөлә — Айгөл Иҙрисова, тип хәбәр итте Халыҡ-ара шашка федерацияһының матбуғат хеҙмәте вәкиле Рөстәм Шәйәхмәтов.\nТеги: халыҡ-ара шашкалар


Инфоурок / Другое / Научные работы / Туған теле, башҡорт теле һәм әҙәбиәте дәрестәренең уҡытыу сифатын күтәреүҙә актуаль проблемалар\nУсманова Ә. Ғ.\nБашҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы,МБОУ 116-сы мәктәп\nБалаларға методик белем биреү буйынса методик алымдар табыу өҫтөндә эшләүсе ғалим, әҙәбиәтсе, тәнҡитсе Рафаэл Аҙнағолов үҙенең мәҡәләләрендә ярайһы уҡ байтаҡ проблемаларҙы күтәреп сыға.\n«Туған тел — кешене үҫтереү сараhы» (К.Д.Ушинский) тигән дидактик принципты дәрестә бойомға ашырыу өсөн баланың хәтере яңынан-яңы төшөнсәләр, hүҙҙең образы, йәғни эске мәғәнәhе менән байытылырға тейешлеге хаҡында яҙа. Хәтере ярлы уҡыусы ижади фекер йөрөтә алмай. Тимәк, дәресте ижади эшмәкәрлеккә көйләү кәрәк. Уҡыусы эҙләнеүсе, тикшереүсе, өйрәнеүсе сифатында ҡатнашырға, ә уҡытыусы уны шул эшмәкәрлеккә этәреүсе вазифаhын үтәргә тейеш. Дәрес — балаға белем биреүҙең төп формаhы. Тәрбиә биргән саҡта балаға тейешле белем дә бирәбеҙ. Шул диалектик бәйләнеш саралары ярҙамында бала шәхесен үҫтерәбеҙ. Шуға күрә дәрес — ул бала шәхесен үҫтереүсе иң төп сара.\nУҡыусылар дәрескә теләк менән килһен өсөн, унда ғәжәпләнеү, һоҡланыу, ҡәнәғәтләнеү тойғолары уятырлыҡ эш төрҙәре, төрлө алымдар ҡулланырға тырышабыҙ. Теләп башҡарылған эш иҫтә нығыраҡ ҡала, баланың һәләтен, аңын үҫтерә. Уҡыусының активлығы кәмемәһен өсөн уҡытыусы яңы ысулдар, эш алымдары уйлап таба. Дәрестә уҡытыусы үҙе һөйләмәйенсә баланы һөйләргә өйрәтә алмаған кеүек үк, ижади эшләмәйенсә балаларҙың ижади фекер йөрөтә алыуына ирешә алмаясаҡбыҙ. Шуның өсөн тәү сиратта ыңғай һөҙөмтәләр биргән төрлө эш алымдары ҡулланып эшләр кәрәк.\nРеспубликабыҙҙың дәүләт телен һәр кем өйрәнергә, белергә тейеш. Ә инде уны уҡытыуға килгәндә, хәл итәһе мәсьәләләр бихисап. “Заман талабына яраҡлаштырылған дәрестәрҙә милләт-ара татыулыҡ, туғанлыҡ, дуҫлыҡ, өлкәндәргә ихтирам, илһөйәрлек кеүек төшөнсәләр ят күренешкә әйләнеп бармаһын. Баланы хеҙмәткә өйрәтеү дәрестә генә түгел, ә дөйөм мәктәп эшмәкәрлегендә алып барылһын. Мәктәптең уҡыу планын дөрөҫ һайлау, дәрестәрҙе, айырыуса телдәрҙе өйрәтеүҙе, төркөмдәргә бүлеп башҡарыу — заман, фән талабы, мәктәп уҡытыусыларының выжданы. Заман талабына яраҡлаштырылған дәрестәрҙә милләт-ара татыулыҡ, туғанлыҡ, дуҫлыҡ, өлкәндәргә ихтирам, илһөйәрлек кеүек төшөнсәләр ят күренешкә әйләнмәһен. Баланы хеҙмәткә өйрәтеү дәрестә генә түгел, ә дөйөм мәктәп эшмәкәрлегендә алып барылһын.” - ти Рафаэл Ғәйнетдин улы.\nБөгөн заман талаптарына ярашлы йәш быуын шәхесен үҫтереүҙә эстетик тәрбиә биреү һәм киң мәғлүмәт сараларын, интернет селтәрен, интерактив таҡталар ҡулланып уҡытыу - иң төп йүнәлештәрҙең береһе булып тора. Мәктәпте тамамлаған йәш быуын аҡыллы һәм зиһенле булырға, фекер йөрөтә белергә, өҙлөкһөҙ белемгә һәм камиллыҡҡа ынтылырға тейеш. Йәмғиәт өсөн заман талабына яуап бирерлек, үҙ телен яҡшы белгән, киләсәктә илдең хужалары булырҙай йүнсел, эшһөйәр һәм эшҡыуар шәхестәрҙе әҙерләү мотлаҡ. Тимәк, үҙ телен, халҡының культураһын, тарихын һәр бала яҡшы белергә тейеш. Ә быларҙың барыһын да уҡыусы күңел ҡылдарына етерлек уҡытыусының бай телмәре ҙур роль уйнай. Ә һәләтле балаларҙы бары тик һәләтле уҡытыусылар ғына тәрбиәләй ала.\nМәктәп заман менән бергә атлай. Ә нисек итеп бөгөнгө көндә белемле шәхес тәрбиәләргә һуң? Был һорауға һәр педагог үҙ мөмкинселектәренән сығып яуап бирә. Минеңсә, уҡыусы мәктәптә ни тиклем белемде юғарыраҡ кимәлдә үҙләштерә алһа, тормошта осраған ҡаршылыҡтарҙы ла шул тиклем еңелерәк йырып сығасаҡ. Ошо юҫыҡтан белем биреү процесын ирекле һәм ҡыҙыҡлы итеп ойоштороу өсөн көн дә тиерлек төрлө сығанаҡтарҙан материалдар туплайым, эҙләнәм. Уҡыусы күңеленә бәхет орлоҡтарын сәсергә, уның яҡты киләсәккә әйҙәүсе хыял һәм өмөт ҡанаттарына талмаҫ көс, ышаныслы дәрт бирергә, сабый күңелен үҫтерергә тырышам.\nБашҡорт теле һәм әҙәбиәте дәрестәрендә 5-7 кластарҙа проект эшен уҡыусылар ҙур ҡыҙыҡһыныу менән башҡара. Традицион булмаған «дәрес- аукцион», «дәрес- лабиринт», «сәйәхәт дәресе»н үткәрәм. Бында уҡыусылар эҙләнә, үҙҙәре ижад итә. Бигерәк тә электрон дәреслектәрҙе ҡулланыу бик отошло. Уларҙы яңы темаларҙы өйрәнгәндә, нығытыу һәм йомғаҡлау дәрестәрендә файҙаланам. Уҡыусылар компьютер менән эшләргә яраталар.\nБашҡорт телен практик өйрәнеүгә бәйләп, балаларҙы башҡорт халҡының тарихы, мәҙәниәте, сәнғәте, әҙәбиәте, милли йолалары, башҡорт халҡының күренекле шәхестәре, уларҙың эшмәкәрлеге, башҡорт халҡына, үҙҙәре йәшәгән төйәккә ихтирам һәм һөйөү тәрбиәләү беҙҙең төп бурысыбыҙ булып тора.\nЯңы быуын стандарттарына ярашлы уҡытыу менән берлектә тәрбиә эше лә башҡарылла. Кластан тыш үткәрелгән сараларҙа баланың төрлө яҡлап һәләте асыла. Түңәрәктәрҙә, осрашыуҙарҙа, конкурс һәм олимпиадаларҙа ҡатнашып, уҡыусының зирәклеге, сослоғо, тапҡырлығы артабан камиллаша. Тәрбиә эше балаларҙа эстетик зауыҡ тәрбиәләй, донъяның, тәбиғәттең, кешенең матурлығын күрә белергә өйрәтә.\nУҡыусыларҙы халҡыбыҙҙың ауыҙ-тел ижады, йолалары, уның үткәне, көнкүреше менән таныштырыу йәһәтенән район кимәлендә үткән фольклор байрамында 5-7-се класс уҡыусылары әүҙем ҡатнашты. Бында балалар һабантуй байрамын сәхнәләштерҙе. Һабантуй – халҡыбыҙҙың изге йолаһы булғанға күрә, мин дә балаларҙы был күркәм байрам менән яҡыныраҡ таныштырыу маҡсатында ошо йоланы сәхнәләштерергә булдым һәм маҡсатыма ирештем.\nБашҡорт теле һәм әҙәбиәтен уҡытыуҙа яңы технологиялар ҡулланыу, традицион булмаған дәрестәр үткәреү уҡытыу сифатын күтәрә, телебеҙгә ҡарата һөйөү тәрбиәләй, уҡыусылар үҙ аллы эшләргә өйрәнә, үҙ-үҙенә ышанысы арта.\nКиләсәк быуын - беҙҙең ҡулда, сөнки талантлы педагогтар булғанда ғына һәр бала тормошта үҙенең лайыҡлы урынын табасаҡ!\nР.F.Аҙнағолов. Хәҙерге дәрес: уҡыу ҡулланмаhы. Үҙгәрешле, икенсе баҫма. — Өфө: БашДУ, 2011. — 155 бит.\nАңлайышлы дәреслектәр кәрәк. Башҡортостан гәзите. http://bashgazet.ru/2012/07/31/\nҮҙгәрештәр ҡайҙа илтер? Башҡортостан гәзите. 16-12-2011, 03:58 // Социаль мәсьәлә // Баҫып сығарырға.\nНомер материала: ДБ-380020


Башҡортостанда йәшәүселәр иң матур башҡорт һүҙен һайлай // Мәҙәниәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостанда йәшәүселәр иң матур башҡорт һүҙен һайлай\n10:46, 2 ноября 2020 Мәҙәниәт\nБашҡортостанда дөйөм халыҡ проекты башлана, унда республикабыҙҙа йәшәүселәр һәм ситтә көн иткән яҡташтарыбыҙ ҡатнаша ала. Рәсәй төбәктәрендә «Иң матур башҡорт һүҙе» кеүек проект юҡ.\nТауыш биреү ике этапта ойошторола:\n1-15 ноябрҙә bashslovo.ru сайтында матур яңғырашлы һүҙ тәҡдим итергә кәрәк;\n22 ноябрҙә сайтта йыш тәҡдим ителгән 12 һүҙ һайлап алына һәм тауыш биреү башлана;\n14 декабрҙә — Башҡорт теле көнөндә иң матур һүҙ иғлан ителә.\n«Башҡортостан халҡы тәҡдим иткән һүҙҙәр араһында һирәк ҡулланылған һүҙҙәрҙең осрауы мөмкин. Был тарихтың байлығын һәм телдең күркәмлеген күрергә, телмәрҙе байытырға мөмкинлек бирә. Әлеге һүҙҙәрҙең йәнә йәмғиәттә йәшәй башлауы ихтимал, яңы ресторандар, күңел асыу үҙәктәре, балалар өсөн уҡыу үҙәктәре, парктар неймингында һәм йәмәғәт тормошо өлкәләрендә файҙаланылыр. Был республиканың үҙенсәлеген һәм матурлығын күрһәтер, уның туристик имиджын тулыландырыр», — ти проект авторы – режиссер, продюсер, «Телешко» балалар телевидениеһы мәктәбе директоры Рөстәм Аҙнабаев.\nПроектты ойоштороусылар – Башҡортостан Республикаһының Граждандар йәмғиәтенә булышлыҡ итеү фонды ярҙамында, шулай уҡ Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы һәм «Тамыр» балалар-үҫмерҙәр телеканалы хеҙмәттәшлегендә «Медиаформат» киң мәғлүмәт сараларын популярлаштырыу буйынса балалар-үҫмерҙәр үҙәге һәм «Телешко» балалар телевидениеһы мәктәбе. Уға республиканың дәүләт телдәрен, Башҡортостан халыҡтары телдәрен һаҡлау һәм үҫтереү өсөн республика Башлығы гранты аҡсаһы бүленгән.


Бөгөн баш ҡалала йәштәр командалары араһында хоккей буйынса Донъя кубогы старт алды.\nТәүге осрашыуҙа Швецияның «Мальме» һәм Латвияның «Рига» хоккейсылары осрашты.\nУйындың яҙмышы буллиттарҙа хәл ителде. Латыштар индергән 4 шайбаға шведтар өс гол менән генә яуап ҡайтара алды. Шулай уҡ бөгөн Чехия егеттәре Финляндия вәкилдәрен 3:1 иҫәбенә отто. Ә инде Америка клубы Австрия йәштәрен 7:2 иҫәбе менән еңде. Ярышты рәсми асыу тантанаһы «Өфө-Арена» боҙ һарайында үтте. Уның һуңынан «Толпар» хоккейсылары Белоруссияның «Динамо-Шинник» командаһы менән осрашты. Донъя кубогындағы киске һәм ҡайһы бер көндөҙгө уйындарҙы Башҡортостан юлдаш телевидениеһында тура эфирҙа ҡарарға мөмкин.


Тула | В дни борьбы с алкоголизмом в Туле ограничат движение транспорта - БезФормата.Ru - Новости\nВ дни борьбы с алкоголизмом в Туле ограничат движение транспорта\nВ связи с проведением мероприятий, посвященных Международному дню борьбы с наркоманией, наркобизнесом и алкоголизмом (23 июня состоится велопробег, 24 июня пройдет торжественное собрание в филармонии), некоторые участки улично-дорожной сети города будут ограничены для движения транспорта и осуществления парковки.\nпос. Октябрьский ул. Оружейная — ул. Сурикова — ул. Макаренко — ул. Болдина — пр. Ленина — ул. Советская — ул. Октябрьская — ул. Судейского — ул. Речная — ул. Карпова — ул. Кобзева\nзавод РТИ — д. Медвенка ул. Сурикова — ул. Макаренко — ул. Болдина – пр. Ленина — ул. Советская — ул. Пролетарская — ул. Ложевая — ул. Кирова — ул. Каракозова — ул. Индустриальная — Веневское шоссе\nпос. Мясново (з-д Торгового оборудования) — пос. Басово-Прудный З-д торгового оборудования — Ханинский пр-д — ул. М. Жукова — ул. Полюсная — ул. Кабакова (18-й пр-д Мясново) — ул. Тихмянова — ул. Чмутова — ул. Д. Ульянова — ул. Демонстрации – ул. Фрунзе – ул. Первомайская — пр. Ленина — ул. Скуратовская — проезд Энергетиков — ул. Центральная\nст. Южная — пл. 50-й Армии — ст. Южная пр-т Ленина — ул. 9 Мая — ул. Болдина – пл. 50-й Армии\nст. Южная ул. Путейская — Красноармейский пр-т — ул. Советская –\nпос. Косая Гора — Московский вокзал ул. М. Горького — Щекинское шоссе — пр-т Ленина — ул. Советская — Красноармейский пр-т — ул. Путейская


Локомотив - Акжайык 3:4 9:6 - 19 Декабря 2016 - Сайт болельщиков ХК "Акжайык"\nГлавная » 2016 » Декабрь » 19 » Локомотив - Акжайык 3:4 9:6\nЛокомотив - Акжайык 3:4 9:6\n«Локомотив» Оренбург — «Акжайык» Уральск 3:4 (1:2)\n17 декабря 2016 г., 13:00 (11:00 по московскому времени) , Оренбург, стадион «Оренбург» , 650 зрителей , ясно, -24 гр.\n1:0 19 мин. Казаков А. (Сиразетдинов)\n1:1 26 мин. Башаев (Чебаков)\n1:2 43 мин. Утебалиев (Башаев)\n2:2 46 мин. Гиниатуллин (Казаков А.)\n2:3 64 мин. Башаев (Суковин)\n3:3 67 мин. Казаков А. (Ромашов С.)\n3:4 81 мин. Утебалиев (Башаев)\nЛокомотив: 22. Жемчужников Кирилл (вр.) (с 1 по 90), 51. Барляев Дмитрий, 44. Кочарян Армен (к-н), 10. Головин Андрей, 93. Иванов Андрей, 2. Усков Андрей, 91. Гиниатуллин Роберт, 6. Сиразетдинов Равиль, 17. Казаков Александр, 19. Козлов Александр, 9. Ромашов Сергей. На замену выходили: 77. Мамедов Шамиль, 28. Керин Сергей, 18. Каракулов Роман, 7. Легаев Павел, не выходили на поле: 20. Малков Денис (вр.) (м.), 11. Трунёв Евгений\nАкжайык: 1. Горчаков Вячеслав (вр.) (с 1 по 90), 2. Пантеев Сергей, 4. Чебаков Павел, 5. Мухит Болат, 6. Суковин Евгений, 10. Утебалиев Максим (к-н), 12. Гаврилов Сергей, 22. Никишов Максим, 77. Недоступов Артём, 88. Подметалин Александр, 89. Грибанов Пётр. На замену выходили: 3. Гущин Андрей, 7. Алипкалиев Еламан, 8. Башаев Сергей, 69. Батырхан Бекзат, 91. Аманшин Самат, 95. Малышев Андрей, не выходили на поле: 40. Такиров Нариман (вр.)\nШтрафное время: 40 минут — 50 минут. Удаления игроков: Барляев (10; задержка, зацеп) - 30 мин., Иванов А. (10; толчок соперника)- 41 мин., Кочарян (10; задержка, зацеп) - 80 мин., Барляев (10; подножка) - 81 мин. — Мухит Б. (10; подножка) - 23 мин., Пантеев (10; подножка) - 27 мин., Пантеев (10; удар соперника) - 44 мин., Подметалин (10; удар соперника) - 58 мин., Подметалин (10; подножка) - 82 мин.\nСудейская бригада: Малышев Игорь (Оренбург) (главный судья), Жданов Иван (Оренбург) (помощник), Жданов Виктор (Оренбург) (помощник)\nТайм-аут: команда, А (36:30). Компенсированное время — 01:00 (37:30).\n«Локомотив» Оренбург — «Акжайык» Уральск 9:6 (3:5)\n18 декабря 2016 г., 13:00 (11:00 по московскому времени) , Оренбург, стадион «Оренбург» , 400 зрителей , ясно, -18 гр.\n0:1 6 мин. Башаев\n1:1 7 мин. Казаков А. (пен.)\n1:2 15 мин. Башаев (Суковин, угл.)\n2:2 23 мин. Ромашов С. (Усков А.)\n2:3 28 мин. Башаев (Суковин, угл.)\n2:4 30 мин. Утебалиев\n2:5 32 мин. Суковин\n3:5 41 мин. Казаков А. (Сиразетдинов)\n3:6 53 мин. Башаев (Утебалиев)\n4:6 59 мин. Сиразетдинов\n5:6 60 мин. Усков А.\n6:6 70 мин. Гиниатуллин\n7:6 75 мин. Гиниатуллин\n8:6 80 мин. Казаков А. (Усков А.)\n9:6 88 мин. Гиниатуллин (Барляев)\nНезабитые пенальти: Башаев (вратарь) - 35 мин.\nАкжайык: 1. Горчаков Вячеслав (вр.) (с 1 по 90), 2. Пантеев Сергей, 4. Чебаков Павел, 5. Мухит Болат, 6. Суковин Евгений, 10. Утебалиев Максим (к-н), 12. Гаврилов Сергей, 22. Никишов Максим, 77. Недоступов Артём, 88. Подметалин Александр, 8. Башаев Сергей. На замену выходили: 3. Гущин Андрей, 7. Алипкалиев Еламан, 89. Грибанов Пётр, 69. Батырхан Бекзат, 91. Аманшин Самат, 95. Малышев Андрей, не выходили на поле: 40. Такиров Нариман (вр.)\nШтрафное время: 50 минут — 60 минут. Удаления игроков: Иванов А. (10; подножка) - 26 мин., Барляев (10; задержка, зацеп) - 35 мин., Сиразетдинов (10; неспортивное поведение) - 64 мин., Легаев П. (10; неспортивное поведение) - 64 мин., Кочарян (10; подножка) - 72 мин. — Чебаков (10; удар соперника) - 7 мин., Никишов (10; задержка, зацеп) - 20 мин., Малышев (10; неспортивное поведение) - 64 мин.,Утебалиев (10; неспортивное поведение) - 64 мин., Суковин (10; подножка) - 74 мин., Аманшин (10; подножка) - 79 мин.\nТайм-аут: команда Б (15:45). Компенсированное время (17:15). Тайм-аут: команда, А (53:18). Компенсированное время (54:48).\nПросмотров: 728 | Добавил: Golyav | Рейтинг: 0.0/0


Планшет HP Pro x2 612 G1 L5G66EA – купить планшет Эйч-Пи Pro x2 612 G1 L5G66EA в Москве, цены в интернет-магазине ONNO\nИнтернет-магазин цифровой техники > Каталог > Ноутбуки и планшеты > Планшеты и аксессуары > Планшеты > HP > Планшет HP Pro x2 612 G1 L5G66EA\nПланшет HP Pro x2 612 G1 L5G66EA\nКод товара L5G66EA\nПланшет HP Pro x2 612 G1 L5G66EA - купить в интернет-магазине ONNO. Низкие цены на Планшет Эйч-Пи Pro x2 612 G1 L5G66EA в Москве, доставка и гарантия товара. Наш телефон +7(495) 984-91-71


Республика предприятиелары инвестициялар күләмен арттыра // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nРеспублика предприятиелары инвестициялар күләмен арттыра\n10:05, 29 мая 2012 Иҡтисад\nБашҡортостан предприятиелары һәм ойошмалары беренсе квартал йомғаҡтары буйынса инвестицион әүҙемлек күрһәткән. 2011 йылдың ошо уҡ осорона ҡарата төп капиталға инвестициялар күләме 108,5 процентты тәшкил иткән.\nБашҡортостанстат мәғлүмәттәренә ярашлы, барлыҡ финанслау сығанаҡтары иҫәбенә уларҙың суммаһы 2012 йылдың ғинуар-мартында 25172,9 млн һум тәшкил иткән: шул иҫәптән машиналар, ҡорамалдар, транспорт саралары — 9993,5 млн һум, торлаҡ — 7760,7 млн, биналар (торлаҡ биналарҙан тыш) һәм ҡоролмалар — 6337,2 млн һум.


Башҡортостанда 8990 кешегә талпан ҡаҙалған // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n10:35, 17 августа 2018 Йәмғиәт\nБашҡортостанда 8990 кешегә талпан ҡаҙалған Фото: Олег Яровиков\nСанитар табиптар халыҡ араһында иҫкәртеү саралары хаҡында аңлатыу эштәре алып бара. Төп сара — кешеләрҙе индивидуаль һаҡлау, ул кейемде дөрөҫ һайлауҙы, кейем-һалымды эшкәртеү өсөн акарицидлы саралар һәм тирене эшкәртеү өсөн репелленттар ҡулланыуҙы үҙ эсенә ала.\nКүҙәтеү ведомствоһында билдәләүҙәренсә, хәл контролдә тотола.\nТеги: табиптар, роспотребнадзор


Ханты-Мансийский автономный округ, г. Нижневартовск, ул. 12-я, 16а\nХанты-Мансийский автономный округ, г. Нижневартовск, ул. 2п-2, 40а/6


Квартиры на сутки в Минске 1-й Кольцевой проезд, снять квартиру посуточно\nКвартиры на сутки 1-й Кольцевой проезд\nБирюзова ул. Профсоюзный проезд Дрозды проезд Молодежная ул. Октябрьская пл. Якубова ул. Короленко ул. Сергиевича Петра ул. Победителей пр. Родниковая ул. Ломоносова ул. 1-й Южный пер. Великоморский пер. Оршанская ул. Агатовый пер. Мелиоративный пер. Чарота Михася ул. Кижеватова ул. Хмаринская ул. 2-й Люксембург Розы пер.


Частная усадьба Ай-Георгий\nСудак, Гагарина 45а\nPrice Avg 1.075,00₽\nАлушта, пос. Утес, ул. Княгини Гагариной 25/28\nРФ, п. г. т. Форос, ул. Космонавтов, 3В\nРФ, Республика Крым, Сакский район, с. Поповка, ул. Донецкая 2\nРФ, Республика Крым, г. Алушта, ул. Краснофлотская, 9\nРФ, Республика Крым, Коктебель, пер. Школьный, 24а


Женское портмоне Lipault P57*026 Plume Vinyl Wallet купить в Москве\nЖенское портмоне Lipault P57*026 Plume Vinyl Wallet\nПортмоне Lipault Plume Vinyl Wallet\nЖенский кошелёк Hedgren HFOL02 Follis Yen Zipper Purse RFID Арт.: HFOL02 4 400 ₽\nЖенский кошелёк Hedgren HFOL01 Follis Krona Zipper Purse RFID Арт.: HFOL01 2 500 ₽\nЖенский кошелёк Hedgren HFOL08 Follis Rand Wallet RFID Арт.: HFOL08 3 500 ₽\nЖенский кошелёк Hedgren HFOL05 Follis Ruble RFID Арт.: HFOL05 5 700 ₽\nЖенский кошелёк Hedgren HFOL04 Follis Lira Wallet RFID Арт.: HFOL04 5 300 ₽\nЖенский кошелёк-клатч Hedgren HFOL03XL Follis Franc XL Pouch RFID Арт.: HFOL03XL 4 300 ₽\nЖенский кошелёк Hedgren HFOL03M Follis Franc M Pouch RFID Арт.: HFOL03M 2 900 ₽\nЖенский кошелёк-клатч Hedgren HFOL03L Follis Franc L Pouch RFID Арт.: HFOL03L 3 900 ₽\nКошелек Dakine 8290003 Accessory Soho Wallet Арт.: 8290003 1 350 ₽


ул. Шептицких, 1-А (0356)\nЛьвов, ул. Шептицких, 1а\nул. Одесская, 2 (0353)\nЛьвов, Одесская, 2\nЦена за сутки от:350 ₴\nул. Академика Гнатюка, 17 (0352)\nул. Марка Вовчка, 10 (0351)\nЛьвов, ул. Марка Вовчка, 10\nул. Карпинца, 21 (0344)\nЛьвов, ул. Карпинца, 21\nул. Венецианова, 13 (0324)\nЛьвов. ул. Венецианова, 13


Текущее время: Пт фев 22, 2019 1:19:26\nСтраница 599 из 631\n[ Сообщений: 9464 ] На страницу Пред. 1 ... 596, 597, 598, 599, 600, 601, 602 ... 631 След.\nДобавлено: Вт ноя 07, 2017 21:33:15\nhttps://allhockey.ru/news/show/306514-T ... lata_ne_nu\nИсчо один так называемый патриЁт.... Прошу опять обратить внимание на комментарии !!!


Тарбаҡ мөгөҙлө баһадир » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке\nБашҡортостан гәзите » Ауыл хужалығы » Тарбаҡ мөгөҙлө баһадир\nТарбаҡ мөгөҙлө баһадир 28.08.2018 // Ауыл хужалығы\nУрмандарыбыҙҙы был януарһыҙ күҙ алдына ла килтерә алмайбыҙ. Хәтеремдә, атайым менән утынға барғайныҡ. Тракторҙы һүндереп, кабинанан төшөүебеҙ булды, ағас шатыр-шотор килгәнгә, ҡотобоҙ осоп, техникаға һыйындыҡ. Ни булыр икән? Баҡһаң, беҙҙән өс-дүрт метр ғына алыҫлыҡта өс мышы үтеп бара: алда эре мөгөҙөн тырпайтҡан үгеҙ – ата мышы, уртала – бәләкәй генә быҙауы, артта – инәһе. Беҙ уларҙың биләмәһенә ингәнбеҙ, имеш, тыныслыҡтарын боҙғанбыҙ. Ҡурҡыуын да ҡурҡҡанмындыр инде, уныһы хәтерҙә ҡалмаған, ә бына һоҡланып ҡарап тороуыбыҙ бөгөнгөләй хәтерҙә. Ҡайһылай матур ине улар!\nМышылар – урман хайуандары араһында иң ҙурҙары. Оло үгеҙенең буй оҙонлоғо – 300 сантиметрға, ауырлығы 580 – 600 килограмға етә. Боландар төркөмөнә ингән ҡыр хайуандары араһында улар үҙҙәренең оҙон аяҡлы, киң күкрәкле, ҙур, ауыр башлы булыуы менән айырылып тора. Муйыны аҫтында 25 – 40 сантиметрға еткән “алҡа”һы ла бар. Төҫтәре – ҡараһыу-һоро.\nҮгеҙ мышының бар матурлығы мөгөҙөндәлер. Ул – көс-ғәйрәте ташып тороуы билдәһе. Мөгөҙ төрлөсә булырға мөмкин, ләкин беҙ ҙур “көрәкле”һенә күнеккәнбеҙ, һәр хәлдә, шулай күрге килә. “Көрәк” ике яҡҡа тарбая ла бәләкәй-бәләкәй “тармаҡ”тар (улар хатта 18-гә етә) ебәрә.\nМышы Ер шарының күп өлөшөндә таралған. Хатта Евразия һәм Төньяҡ Американың төньяҡ урмандарында ла бар. Ләкин Европала һан яғынан ныҡ кәмей. Шулай ҙа уларҙы һаҡлау саралары һөҙөмтәһеҙ ҡалмай. Бының өсөн тәүҙә иҫәпкә алалар, урмандарҙы йәшәртәләр (оло ағастарҙы ҡырҡалар) һ. б. Мышы үҙе генә лә алты-ете төргә бүленә. Ғәҙәттә, ҙурлығына, төҫөнә ҡарап, төрлөсә йөрөтәләр. Мәҫәлән, иң ҙурҙары – Америка, һуңынан Көнсығыш Себер төркөмдәре һанала, иң бәләкәйҙәре – Уссуриҙағылар.\nМышы үҙенә күрә әрһеҙ, аҙыҡҡа талымһыҙ хайуан. Ҡайһы бер кешеләр уны йәш ағастарҙы ҡырған зарарлы кейек тип һанай. Уйлап ҡараһаң, был, ысынлап та, шулай төҫлө: оло мышы йәй көнөнә 35 килограмм самаһы, ҡыш 12-15 килограмм аҙыҡ ашай. Йылына бөтәһе ете тоннаға етһә, шуларҙың дүрт тоннаһы – йәш ағас үҫентеләре, 1,5 тоннаһы – ағас япраҡтары, 700 килограмы – ҡайыр, шул тиклем үк ҡыуаҡ һәм үлән, ләкин, асылда, урман хужалығына килтергән зыяны күп осраҡта арттырып күрһәтелә.\nБоландарҙан айырмалы “мөхәббәт уйындары” ваҡытында үгеҙҙәр әллә нисә инәнән торған “гарем” йыймай. Күпселектә улар берәүҙе генә үҙ итә. Тик махсус фермаларҙа, һунарсылыҡ хужалыҡтарында ғына был тәртиптең боҙолоуы мөмкин. Фермаларҙа, мәҫәлән, бер үгеҙгә биш-алты инә малды иҫәпләп тоталар.\nИнә мышы 225 – 240 көн быуаҙ йөрөй. Ғәҙәттә, быҙауҙар апрель – май айҙарында донъяға килә. Берәү йәки игеҙ була. Тапҡандан һуң инә мышы аҙнаға яҡын шул урындан китмәй. Быҙауҙар ошолай бер нисә көндән генә яйлап әсәһе артынан эйәрә. Шул ваҡыттан уҡ йәш ағас япраҡтарын ҡымтый башлаһалар ҙа, ботаҡтарҙы эйергә, һындырырға тик ай үткәс кенә көстәре етә. Ә бына оҙон аяҡтары үлән ашарға “ҡамасаулай”. Шуға ла, бер айлыҡ булғас, быҙау тубыҡланып йөрөп туҡланырға мәжбүр. Әсәләре башлыса 3,5-4 ай буйы имеҙә, ләкин, ҡабат “мөхәббәт уйыны” уйнамаһалар, ноябрь – декабргәсә лә имеҙеүҙәре мөмкин.\nИнә мышының һөтө һыйырҙыҡына ҡарағанда өс-дүрт тапҡырға ҡуйыраҡ, аҡһымы биш мәртәбә күберәк. Көнөнә быҙау ни бары бер-ике литр һөт эсә. Был уға нормаль үҫеү мөмкинлеген бирә. Яңы тыуған быҙау 6 – 16 кг ауырлыҡта булһа, көҙгә иһә 120 –130 килограмға етә.\nҮгеҙ мышы быҙауҙарының тәүге мөгөҙҙәре бер йылдан һуң барлыҡҡа килә. Июль – авгусҡа улар ҡата, нығына. Ә “көрәк” мөгөҙҙәр тик бишенсе йылына ғына үҫә башлай.\nМышылар 20 – 25 йыл йәшәй тип иҫәпләнә, ләкин тәбиғәт шарттарында улар был йәшкә етә алмай. Яҙ йоҡонан уянған ас айыуҙарҙың, ҡыш иһә бүреләрҙең ҡорбанына әйләнәләр. Бигерәк тә йәш быҙауҙары. Ҡурҡыныс янағанда мышы алғы аяҡтары менән һаҡлана. Ҡулай урын табып, артын ағасҡа йәки ҡаяға терәгәндә, тояҡтары менән бер нисә бүрегә ҡаршы тора ала. Балаларын һаҡлағанда хатта айыуҙы тибеп үлтергәне билдәле.\nМышы кешегә йәһәт өйрәнә һәм бик тиҙ һыуына ала. Һуңғы йылдарҙа ҡыштарын ҡала, ауыл ситтәренә үк килеп сығалар. Уларҙы машина, завод тауыштары ла ҡурҡытмай. Машина тигәндән, ҡайһы саҡ ошо ҡурҡмауы үҙҙәрен дә һәләкәткә илтә, әҙәм балаһының да ғүмеренә ҡурҡыныс менән янай. Мышыны бер ҡурҡытһаң, ул кешеләргә яҡын килмәй, киреһенсә, әҙәм балаһына ҡарата “нәфрәте” уянырға мөмкин. Шундай хәлдәр ҙә билдәле: инәһе йәки атаһының күҙ алдында балаһын атҡандарҙан улар үс тә алғаны бар.\nМышылар әллә ни ҙур көтөүгә ойошоп, бергә тупланмай. Тик ҡыш ҡына күмәкләп тауҙа үҙәнгә төшөүҙәре, ошо юлды бергә үтеүҙәре билдәле.\nЙәй улар һыуға инеп торорға ярата, яҡшы йөҙә. Оҙон тояҡтары ҡурҡыныс янағанда ҡасырға ла ярҙам итә, ҡарҙа ла бик батып бармай. Мышының көнөнә 20 – 30 километр юл үтеүе мөмкин.


Кабель КВВГЭнг(А)-LS 19х1.5 (м) Кавказкабель 060336156 купить в Москве по цене от 368.33 ₽ в компании ТехкомЭлектро\nЕсть в наличии: 3577 м\nКабель КВВГЭнг(А)-LS 19х1.5 (м) Кавказкабель 060336156 можно приобрести в магазине ТехкомЭлектро по выгодной цене. Производитель Кавказкабель. Серия КВВГЭнг(А)-LS.


г. Семенов - ул. Сосновая // Индекс // Карта\nг. Семенов, ул. Сосновая\nАдрес ул. Сосновая, г. Семенов\nКЛАДР ID 52000006000012800\nКарта проезда ул. Сосновая, г. Семенов, Нижегородская область\nРасположению ул. Сосновая, г. Семенов, Нижегородская область соответствует почтовый индекс 606652. Напоминаем, что эта информация носит исключительно справочный характер и может являться неактуальной.\n• ул. Юбилейная • ул. Вишневая • ул. Солнечная • ул. Ясная • пл. Владимирская • пл. Покровская • ул. Котовского • ул. Ягодная • ул. Сиреневая • ул. Березовая • пл. Никольская • ул. Гражданская • ул. Архитектурная • ул. Семеновская • пл. Малая Соборная • пл. Рождественская\n606652 1, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 14, 16, 19, 27, 29, 31, 35, 37\nООО "ТОВАРЫ ДЛЯ ДОМА"НИЖЕГОРОДСКАЯ область, г. СЕМЕНОВ, ул. 50 ЛЕТ ОКТЯБРЯ\nООО "СЕМЕНОВПРОМИНСТРУМЕНТ"НИЖЕГОРОДСКАЯ область, г. СЕМЕНОВ, ул. КРАЮШКИНА, д. 13\nСЕМЁНОВСКОЕ ГОРОДСКОЕ ОТДЕЛЕНИЕ ВДПОНИЖЕГОРОДСКАЯ область, г. СЕМЕНОВ, ул. ЧЕРНЫШЕВСКОГО, д. 3А\nАДМИНИСТРАЦИЯ ГОРОДСКОГО ОКРУГА СЕМЕНОВСКИЙНИЖЕГОРОДСКАЯ область, г. СЕМЕНОВ, ул. 1 МАЯ, д. 1\nТСЖ КРАСНОЕ ЗНАМЯ, 44НИЖЕГОРОДСКАЯ область, г. СЕМЕНОВ, ул. КРАСНОЕ ЗНАМЯ, д. 44\nТСЖ ПИОНЕРСКАЯ, 6НИЖЕГОРОДСКАЯ область, г. СЕМЕНОВ, ул. ПИОНЕРСКАЯ, д. 6\nООО "СТАН-ПЛАСТ"НИЖЕГОРОДСКАЯ область, г. СЕМЕНОВ, ул. ГРАЖДАНСКАЯ, д. 96\nООО "ТД РАДУГА"НИЖЕГОРОДСКАЯ область, г. СЕМЕНОВ, ул. КИРОВА, д. 5