8. Arkusz „Odry” – 8. ARKUSZ „ODRY"\nAutor: 8. Arkusz "Odry"\nAleksandra Wojtaszek – POEZJA I ZAANGAŻOWANIE (03.2022)\nPięć poetek z czterech różnych krajów. Łączą je podobne doświadczenia pokoleniowe – urodziły się niedługo przed, w trakcie lub tuż po zakończeniu wojny w byłej Jugosławii. Nie są już debiutantkami, ich głos jest w ojczyznach wyraźnie słyszalny, ale wciąż należą do najmłodszego pokolenia twórczyń.\nCzytelnika niekoniecznie zaznajomionego z bałkańską specyfiką wybór ten może wprowadzić w pewną konfuzję. Dlaczego akurat poetki z Chorwacji, Bośni i Hercegowiny, Serbii i Czarnogóry? Jeśli miała to być panorama poezji post-jugosłowiańskiej to gdzie jest Słowenia i Macedonia? Sytuację trafnie oddaje popularny wśród lingwistów mem. Kobieta pyta: czy oni mówią w tym samym języku? Nie – odpowiada współtowarzysz – ona mówi po chorwacku, a on po serbsku. To dlaczego rozumieją się bez problemu? – Bo to jeden język.\nSerbsko-chorwacki przetrwał mniej więcej tak długo, jak długo trwało „braterstwo i jedność” w socjalistycznej Jugosławii. Kiedy federacja rozpadała się wśród huku bombardowań i ostrzałów, językoznawcy wymyślali neologizmy i przywoływali archaizmy, aby jak najbardziej oddalić chorwacki od serbskiego. Od tego czasu minęło trzydzieści lat, w międzyczasie zdążył ukonstytuować się język bośniacki, czarnogórski wciąż ma niepewny status ontologiczny. Lingwiści coraz mniej jednak przejmują się zdaniem nacjonalistycznie zorientowanych polityków, mówią więc o języku policentrycznym występującym w czterech wariantach. Konsolidują się także, na razie zazwyczaj dyskretnie i pozainstytucjonalnie, sceny kulturalne poszczególnych krajów. Coraz więcej nagród literackich obejmuje cały „obszar języków BCMS” (od nazw: Bosnian, Croatian, Montenegrian i Serbian).\nPrzedstawione tu poetki spaja nie tylko podobny wiek i zrozumiały kod językowy. Pomimo niewątpliwie różnych poetyk, ich twórczość nie tylko przekroczyła granice narodowe, ale dotarła także do szerszego grona odbiorców, niż ma to zazwyczaj miejsce w przypadku poezji. Znacząco pomogły w tym nowe media i internet. Wiersze Radimili Petrović wielokrotnie stawały się viralem. Sonja Adamov to alter ego poetki Tihany Gambiražy, persona medialna istniejąca jedynie na Facebooku, „najbardziej znana nieznana artystka na Bałkanach”, jak ochrzcił ją chorwacki dziennik.\nSonja Adamov nazywa po imieniu patologie bałkańskiej codzienności, o szowinizmie, patriarchacie i przemocy mówi wprost, czasem wulgarnie, zawsze bez ogródek. Jest wściekła, nieco depresyjna, pije, pali i przeklina. Jak mówi jej twórczyni, publikująca też czasem pod swoim imieniem, Sonja przed nikim nie klęka, zwłaszcza przed mężczyzną-poetą i mężczyzną-autorem. Nic dziwnego, że pewien mężczyzna-krytyk określił jej wiersze „szarlatańską skrobaniną” i „pseudoaktywistycznymi wierszykami”.\nWalka ze specyficzną bałkańską odmianą patriarchatu i brak równouprawnienia w społeczeństwie to ulubione tematy wszystkich prezentowanych tu poetek. Rozrachunek zaczyna się od skali mikro: dziewczyny głośno oskarżają nie tylko ojców, ale także matki i babki, które przez wieki godziły sie na upokarzające traktowanie ze strony mężczyzn, tych homo balkanicus, jak nazwała ich Dubravka Ugrešić. Moja mama wie, co się dzieje w miastach, nosi tytuł zbioru wierszy Radmili Petrović. Wie, ale milczy, bo kobiece milczenie jest w południo-wschodniej Europie nie tylko złote, ale też niezbędne, aby męska władza mogła się reprodukować.\nDrugim kluczowym tematem podejmowanym przez poetki jest dorastanie na prowincji. Najpierw jestem wieśniaczką, dopiero potem poetką i cieszę się z tego powodu– deklaruje Monika Herceg. Opisy dorastania na wsi dalekie są jednak od idylli – pisarki odromantyczniają duszne i głęboko patriarchalne wiejskie środowisko, odmawiają przestrzegania zasad, do których podporządkowywały się pokolenia ich przodków, a przede wszystkim przodkiń. To poezja przeważnie komunikatywna, do bólu szczera, portretująca ważne problemy współczesności, ale też pełna samoświadomości, zadziorności i ironii.\nCzarnogórka z Kotoru Barbara Delać, w przeciwieństwie od pozostałych poetek, stroni raczej od liryki wyznania. Interesują ją wspólne dla nas wszystkich elementy składowe życia w późnej nowoczesności. Zbiór Tomorrowland opisuje współczesność na krawędzi przepaści, świat, w którym apokalipsa wydarza się na naszych oczach w rytmie muzyki dance i techno. Drugi zbiór wierszy poetki pod tytułem Opowiedz mi, gdzie jesteśmy porusza między innymi problemy tożsamości, migracji, kultury pamięci czy granic wolności słowa. Utwory przepełnione są zaanonsowaną w tytule niepewnością, gdzie właściwie się znajdujemy i w którą stronę powinniśmy zmierzać, a adresatem tych pytań podmiot liryczny czyni przede wszystkim samą poezję. Wiara w wyzwalającą moc poezji i konieczność przywracania światu znaczeń poprzez sztukę jest wspólna dla wszystkich prezentowanych tu twórczyń, które łączy także świadomość, że może się ono urzeczywistnić jedynie pod warunkiem dokonania performatywnego gestu porzucenia literackiej wieży z kości słoniowej\nChorwacka poetka Monika Herceg, choć niedawno przekroczyła trzydziestkę, jest w Chorwacji uważna za dojrzały głos i jedną z najlepszych współczesnych poetek. Z wykształcenia fizyczka, ma w swoim życiorysie doświadczenie wojennego uchodźstwa, pracuje też jako redaktorka, dramatopisarka i aktywistka. Swoje trzy poetyckie tomy skoncentrowała wokół trzech ważnych dla niej kręgów tematycznych: dorastania na wsi, kobiecych losów oraz różnych obliczy miłości. Wszystkie jej zbiory charakteryzuje misterna struktura, homogeniczność symboliczna i metaforyczna oraz subtelna intertekstualność (wśród inspiracji na pierwszy plan wysuwa się zarówno twórczość Wisławy Szymborskiej, Sylwii Plath, jak i słynnej chorwackiej poetki Vesny Parun). Poetycki obraz jest tu konsekwentnie rozwijany przez cały wiersz, aby zakończyć się wyrazistą pointą.\nRadimili Petrović, „lasce z jajami”, niezwykłą popularność w Serbii przyniosła szczerość i wyrazistość jej poezji skupionej wokół problemów dziewczyńskości i miłości możliwych tylko wewnątrz ustalonych już społecznych hierarchii. Ta prowokacyjna i zaangażowana poezja bynajmniej nie jest pozbawiona subtelnej liryczności i dopracowanej metaforyki (choćby roślinnej, jak w przedstawionym tu wierszu), ale jej głównym celem jest dekonstrukcja i rekonstrukcja własnej i cudzych pozycji: płciowych, klasowych i narodowych, nabytych i przyrodzonych. W jednym ze swoich najgłośniejszych wersów Petrović deklaruje buńczucznie: Jestem Serbką, ale w moim sercu nie ma Kosowa, jesteś ty.\nBośniaczka Vladana Perlić w wierszu Poetka, na którą od zawsze czekaliście pisze: Jestem społecznie nieodpowiedzialna / moje wiersze są niemoralne / wcale mi nie zależy / na byciu poważną poetką. To oczywiście prowokacja, podobnie jak tytuł całego zbioru Jezus między piersiami, bo Perlić od dawna jest poważną poetką, czy tego chce czy nie. Symptomatyczny wers „nie będą mnie czytać na akademiach szkolnych” to niekoniecznie jednak wyraz fałszywej skromności, raczej bunt wobec patriarchalnych i konwencjonalnych kanonów literackich. Autorka chętnie posługuje się pozornie uproszczonym językiem, a także naiwnym, dziecięcym podmiotem lirycznym, w ustach którego jej subtelna ironia przenikająca się z łamaniem społecznego tabu nabierają wyrazistszego wydźwięku.\nTrudno tych kilka wierszy potraktować jako reprezentacyjny wyimek twórczości młodych bałkańskich poetek, nie mówiąc o jakiejkolwiek panoramie. Nie mogę czytelnika odesłać do innych utworów – choć w ojczyznach od dawna kolekcjonują prestiżowe wyrazy uznania, żadna z nich jak dotąd nie zaistniała w polszczyźnie nawet pojedynczym utworem. Przekład bywa (bywa, nie jest!) bardziej konserwatywny, ostrożniejszy w adaptowaniu nowych głosów, szczególnie w przypadku małych języków, gdzie wiele zależy od dobrej woli tłumacza, pracującego także jako PR-owiec i ambasador „swojej” literatury.\nDawno już ambasadorowanie nie sprawiło mi takiej przyjemności jak w przypadku Moniki, Radmili, Tihany, Vladany i Barbary, moich rówieśniczek. Kiedy o tym myślę, przypominają mi się słowa wiersza nieżyjącej już bośniackiej poetki, a także tłumaczki polskiej poezji na języki BCMS Mariny Trumić zaadresowane do jej przyjaciółki, również poetki Feridy Duraković: Gdy nocą czytam twoje wiersze, wzbiera we mnie pragnienie / rozrasta się na jawie, a niekiedy nawet we śnie, / i pragnę, nie da się tego ukryć, / słuchać tylko ciszy i słów twego wiersza, (…) pragnę i sądzę, że już najwyższy czas, bym w końcu weszła do twojego wiersza (…) I dlatego, kobieto, posłuchaj, co ci mówię: / Wpuść mnie do swojego wiersza! (tłum. Magda Koch).\nAleksandra Wojtaszek (1991) – bałkanistka, tłumaczka i dziennikarka. Doktorka literaturoznawstwa i wykładowczyni specjalizująca się w post-jugosłowiańskiej fantastyce. Publikuje między innymi w „Tygodniku Powszechnym” i „Herito”. Laureatka Nagrody Krakowa Miasta Literatury UNESCO. Pochodzi z Frydmana na Spiszu, mieszka w Krakowie\nRadmila Petrović – Wiersze (03.2022)\nNiech tylko w ciszy rozbierze ze mną traktor ojca\nja jestem laska z jajami\nmam scyzoryk w kieszeni\ni druty w staniku\noddawałam serce w zastaw\nchciałam z nimi budować dom\na teraz nawet nie wiem\nczy któryś z nich mnie kochał\nale niech przeszłość zostanie, gdzie jej miejsce\nja, tato, pierwsza przedzieram się przez śnieg\ni kwitnę jak cyklamen\nwybrzydzałam przy jedzeniu, za późno wstawałam\nżadnego pożytku z takich, mówiłeś\na wiesz jaką będę żoną, tato\nsilną jak hasła w gmailu\nnie będę się malować, tylko zdrowa żywność\nna moim czole będzie napis organic\nbędę chodzić swoimi nocnymi drogami\nstanę się dziewczyną-szalejem\nnigdy byś się z taką nie ożenił\nprzeżyję uderzenia piorunów\nw stacje zasilania. kiedy głos w radio mówi\nproszę nie wychodzić bez potrzeby\na emeryci łamią sobie biodra na chodniku\njestem sama, tato, bo jestem dziewczyną-wilczą jagodą\nczasem do rany przyłóż\nale potrafię też zatruć życie\njestem świeżym kwiatem, tato, i niezłym ziółkiem\nktóre nie może się doczekać kiedy zaparzysz herbatę\ntylko nigdy nie czułam się\nwaszą jabłonią domową\ntraktor wyruszał o świcie a wracał\nna to nie pora\nzaharowywali się dla mnie rodzice\nLas, pług, gorczyca\nmam przy sobie dusze wszystkich przodkiń które zginęły z męskiej ręki\nuczepiły się mnie kiedy wyjeżdżałam do Belgradu i nie chcą wrócić do domu\nmówią mi: porżnij ich na kawałki! posiekaj na mielone!\nspojrzeniem czy nożem kuchennym? może scyzorykiem?\ntak, tego, właśnie tego, tamtego, tamtego nie! rozkazują\nże też musiałam urodzić się akurat kobietą, mówi Radovanka, na wsi baba to gorzej niż pies\ntwój pradziadek był jak źródło, mówi Dobrosava, zimny i szybki, sypialiśmy w kadzi na samogon, kiedy mnie przywiódł sprał mnie jak naszego kota\na wszystko przez rakiję\niskro, nie bądź nigdy niczyja\nwypad z moich wierszy! pragnęłyście tylko synów którzy potem spuszczali wam wpierdol\nniczego was, babki, nie nauczyło cierpienie, wszystko na darmo\nRadmila Petrović (1996) – dzięki zwycięstwu w konkursie na najlepszy nieopublikowany tomik poetycki jako szesnastolatka wydała debiutancki zbiór Miris zemlje (2014), następnie także tomy Celulozni rokenrol (2015) i Moja mama zna šta se dešava u gradovima (2020). Dorastała w wiosce Stupčevici, obecnie mieszka w Belgradzie, gdzie ukończyła studia z ekonomii.\nMonika Herceg – Wiersze (03.2022)\nHipotezy o objętości początku\nRodzice wiedzieli, że miłość jest dla lepszych\nnie takich, co żyją z ziemi\nMiłość nie występuje\npod szpadlami i siekierami\nbo błoto zaraża wszystko, czego dotknie\nRodzice wiedzieli, że miłość się nie zmieści\nw dwóch klitkach z kurami i gęsiami\ngdzie mieszkali nie myśląc\no trosce i czułości, a ich dzieci\nprzytulały w głuchej samotności ściany\nNiczego nie wiedzieli o miłości moi rodzice\ni to nic zostawili nam\nżeby patrzyło na nas jak kret\nzanim zatłuczemy go na podwórzu motyką\nBoga znałam lepiej niż reszta rodziny\nByłam najstarsza, dlatego\nw dniu kąpieli ostatnia wchodziłam do balii\ni w mętnej wodzie\nmocno tarłam skórę\nWoda otulała ciało świeżym mrokiem\nTam, gdzie byłam najbardziej miękka\ntrzeba było naciskać długo\ninaczej wypadłabym przez swoje dno\nTarłam aż nie utonęłam w gwiazdach\nA on – bóg – wyślizgiwał się ze\nśmierdzącej moczem pościeli\ngoły i brodaty\noczekiwał, że powstrzymam rdzewienie\nciała pod ciałem\nŁatwo było szukać boga w wodzie albo w butach\nWoda to pięciolitrowe bajorko w każdy wtorek\na skórzane buty dla uchodźców przyszły pocztą z Włoch\nW ich rozdeptanej wygodnej czerni\non człapał ze mną\ni napierał aż ból\nNikt mi nie wierzył, że bóg\nnie jest ani dobry ani zły\non tylko sprawiał, że moja sierść ciemniała\ni kiedy nadchodził czas\notwierał drzwi, a ja\ntonęłam we wstydzie\nMonika Herceg (1990) – poetka, scenarzystka, redaktorka i aktywistka. Laureatka najbardziej prestiżowych chorwackich i regionalnych nagród poetyckich. Autorka tomów poetyckich Početne koordinate (2018), Lovostaj (2019) i Vrijeme prije jezika (2020), a także dramatów Gdje se kupuju nježnosti (2020) i Ubij se, tata (2020). Z wykształcenia fizyczka, dzieciństwo spędziła w wiosce Pecki, obecnie mieszka i pracuje w Zagrzebiu.\nVladana Perlić – Wiersze (03.2022)\nByła sobie kiedyś wieża\nA w wieży biblioteka\n(Ich tajemne miejsce)\nPośrodku biblioteki kobieta i dziewczynka\nDziewczynka do kobiety:\nTo nie była miłość jakiej chciałam\nTo nie była miłość jakiej chciałaś\nAle to jednak była miłość\nKobieta odwraca się do publiczności i mówi:\nMoja dziewczynka się popsuła\nCzy mogłabym dostać inną dziewczynkę\nTaką, której można wytłumaczyć życie\nNatychmiast przyjeżdżają pracownicy z\nDziału do spraw dziewczynek\nWymieniają dziewczynkę na nową\nPrzepraszamy za niegodności, droga pani\nMamy nadzieję, że nie będzie się psuła jak poprzednia\nKobieta dziękuje pracownikom, zostawia napiwek\nJest zachwycona swoją nową dziewczynką\nPosłuszną jak baranek, nie sprzeciwia się\nNawet gdy użyć trybu rozkazującego\nA co najważniejsze nowa dziewczynka\nOdwrotnie niż poprzednia\nW niczym jej nie przypomina\nDobrze było dobrej kobiecie w dobrej wieży\nPoza dniami kiedy niepokoiły ją wstrząsy\nTo nie trzęsienie ziemi, to tylko zepsuta dziewczynka\nUderza głową o bramę wieży\nVladana Perlić (1995) – absolwentka filologii francuskiej i komparatystyki. Jest laureatką licznych konkursów poetyckich i zdobywczynią wielu nagród oraz autorką dwóch tomów wierszy Kucanje na vrata kule (2020) oraz Isus među grudima (2020). Pochodzi z Banja Luki, a 2022 rok spędzi na rezydencji literackiej w Wiedniu.\nBarbara Delać – Wiersze (03.2022)\ngreat people of tomorrowland\nbez wojny bez nacji, clubbersi globalizacji\niści oszalałych hormonów\nz rentą ojca\nel cztery z racji dorastania\neliksir młodości noc hipotetyczne założenia\nlsd oraz thc w barwie tęczy\nporno disneyland do tego\nfajerwerki, strzał w niebo\njeśli tylko to nie mit –\nekstaza a potem katharsis\nigłą adrenalina w nerw elektrowstrząs\ni już skok byt ogień dym\namnezja flesz płonie hieronimus bosch\nwilgotne afrodyty polewają driny\no smaku sterylnych pigw\nwybuchowa maszyneria produkuje doznania\nmiędzynarodowy spektakl podglądania\npowrót dionizjów yea yea yeah\nhalucynacje w ch\nafrodyzjak i on\neuforia i pot\nreflektory korektory fotoszopy\nnawciągany miki faust goofy trans dr sknerus\nmartin garrix diesel matrix podarte conversy\npodziemne elitarne wersy\ndreszcze kakofonii wstrząsają obłokiem\npaliwo rakietowe przeciwstarzeniowe\ndzień dens bez przerwy noc i dzień\nbarokowe plastikowe budowle\ntylko kinky kliknij play\nnastrój dostrojony do strofy\nrównoległe wymiary lśniących kosmosów\nbez grawitacji koordynacji grama transcendencji\nBarbara Delač (1994) – jest autorką dwóch tomów poetyckich Tomorrowland (2018) i Gdje smo ovo, pričaj mi (2020). Podczas rezydencji artystycznej w Berlinie, wraz z chorwacką artystką Sarą Renar, przygotowała performance zatytułowany Where are we, tell me. Ukończyła studia z zakresu teorii sztuki. Pochodzi z Kotoru, gdzie na co dzień mieszka i pracuje.\nTihana Gambiraža – Wiersze (03.2022)\nNigdy nie pisałam o wojnie\ngóra wers, drzemiący w tkance jak komórka rakowa\nbałam się, że jeśli zacznę, rozrośnie się, rozszerzy, zostanie tematem\na dla mnie wojna nigdy nie była tematem\nchciałam się urodzić gdzieś daleko\ngdzie co trzeci człowiek nie splamił rąk, nie stracił syna, córki, domu\nszósty rok życia spędzić\nw krzykliwym dmuchanym basenie\nprzed domem rodzinnym, majtając nogami,\nnajwiększym lękiem napawałby mnie labrador sąsiada\na nie dziecinne obliczenia, czy drzwi schronu wytrzymają\ni nie przebije się przez nie granat\nmoże zakochałabym się w jakimś Hansie albo Michelu\na nie w Tomie, który grał ze mną w karty i był wyższy o głowę\ni starszy co najmniej o jedną klasę\njedno jest wspólne dla mojego i jej świata\ni Hans, i Michel, i Toma uważają nas za głupie smarkule\ni oszukują w karty\na my bardzo wcześnie uczymy się że\nnajważniejsze jest łechtanie męskiego ego\nnawet jeśli więksi i starsi\nchłopcy są z natury głupsi\nale to wiersz o wojnie, a nie o moich pierwszych miłościach\nkiedy piszesz o miłości, zawsze kończysz jako głupia gówniara\nnawet jeśli masz trzydziestkę oraz poważną robotę w bluzce i garsonce\nnikt nie traktuje cię poważnie\nzwłaszcza chłopcy z celownikiem, którzy wczoraj zaczęli się golić\nbabcia przybija deski do okna, jest sprytniejsza od dziadka\npotem jemy obiad, czekając na syrenę\ngdybym urodziła się w Dakocie\nmoże trenowałabym do maratonu\nale nigdy nie nauczyłabym się biegać tak szybko\njak wtedy, gdy bomba spadła tuż obok naszego mieszkania\na matka upuściła łyżkę do zupy\npobiegliśmy kolejny raz uniknąć śmierci\nmoże dziadek zabierałby mnie na łowienie ryb w przerębli\nzamiast wracać o lasce taki rozeźlony i cięty\nnie twierdziłby że nie obchodzą go syreny\ndopóki świst obok jego ucha nie spadł do morza\nod wtedy siedział z nami\naż wyrzucili go ze schronu z powodu imienia\nnikt nie wierzył że jest Chorwatem\nuratowała go sprzątaczka ze szpitala\nw ostatniej chwili powiedziała: „Wpuśćcie go, oszaleliście,\nznam go całe życie, wszyscy jego są nasi”\ni tak dziadek dwukrotnie uniknął pewnej śmierci\na niedługo potem skończyła się wojna\nTaki z ciebie lewak\nKiedy randkowaliśmy, było:\nSzacun, mała, taka jesteś odważna.\nSzalona, nie do wiary, oczy miałeś wielkie\ni od alkoholu.\nZawsze chciałem mieć taką dziewczynę,\nłamie tabu, burzy barykady,\nłoi więcej niż ja.\nMała, będziemy robić rewolucje\nKiedy się hajtaliśmy, było:\nzróbmy to w kościele, przez wzgląd na zmarłego ojca.\nPrzed wyjściem do mamy na obiad jest:\nubierz tę długą spódnicę i wiesz,\nnie mów na głos o naszych sprawach.\nJeszcze pomyślą, że jakaś z ciebie komunistka.\nCzy naprawdę musisz iść na ten protest,\nkochanie, ty już swoje udowodniłaś.\nChodź, obejrzymy film.\nMarko zapytał mnie wczoraj: czy to twoja żona\nnosi transparenty razem z tą hołotą?\nByło mi trochę…\nTihana Gambiraža (1985) – poezję, prozę i teksty krytyczne publikowała w licznych drukowanych i internetowych czasopismach oraz antologiach. Wciąż czeka na możliwość wydania swoich wierszy w formie książkowej. Pochodzi z Zadaru, obecnie mieszka w Zagrzebiu. Sonja Adamov to jej literackie alter ego\nLula Sarnia – Wiersze (02.2022)\nzłote rybki nie pływają w pobliskim stawie\nale na Teneryfie wszystko może się zdarzyć\nwakacje last minute to jak zlizywać serek danio z wieczka\nżeby dowiedzieć się że kółko i kreska przecinająca\nobrazują meksykanina na rowerze\nboję się tylko że po starcie złapie nas\ngłód porwie samolot gdy już nie ma odwrotu\nsmog zapełnia miasto\njuż się nie mieszczę\nLula Sarnia – zajmuje się projektowaniem graficznym i malarstwem. Pisze wiersze. Otrzymała nagrodę im. Jacka Bierezina, wcześniej była finalistką Połowu. Zazwyczaj podąża za linią. Inspiracje czerpie z dzikości natury oraz zdarzeń losowych.\nAleksander Trojanowski – Wiersze (02.2022)\ntrzymajcie w domach więcej\nżywności i wody. Trzymajcie\nw domach więcej żywności\ni wody. Nadciąga\nNadciąga prawdziwa pożoga.\nWojna. A- [trzymajcie w domach\nNawracajcie się. do-\nw ciszy / buczeniu\nDuchy nie rozmawiają z nami patrzą\njak wpierdalamy serek\nhomogenizowany, gapimy się\nw otwarte, świetliste lodówki\nJest to zabawa chłopaków.\nJa jestem mała, więc mam małą piłkę.\nKiedy ktoś powie: wojna, ściskasz piłkę\ni chowasz (tam, gdzie schowam złoto\ni nie będę wiedziała, bo musimy znaleźć).\nA potem siadasz na piłce, wstajesz,\nkopiesz piłkę przed siebie, dobiegasz.\nMożesz powiedzieć wtedy: zamrażam\ni wtedy mnie zamrozi, ale zamrozi też ciebie.\nPotem już nie. Siadasz na piłce, jak ktoś powie:\nwojna, podnosisz ręce i musisz powiedzieć:\nmiałam zimowy sen, obudził mnie kot\ni zobaczyłam tęczę. I zabierasz mi piłkę,\nale jak wstaję i chodzę, nie jak siedzę na piłce,\nbo nie możesz wyciągać.\nUzbieraj sobie naród jak lipną sestynę,\nktóra leci w głoski i sypie intencję.\nMówimy o tych głosach: wybuchowe, przednie –\nna tyłach dyskontu znajdują prawie\ndobre koło i toczą je przed sobą\nszukając kogoś, kto zaplecie.\nNie zmieściłem: szprych.\nNie zmieściłem: opon.\nNie zmieściłem: pyłek.\nNie zmieściłem: woda.\nJak jebać kapitalizm (bo jebać)\ntak pragnę ten szal\nponieważ się śniły. Więc jednak ma się\ntotalitarne zapędy. Nieczyste myśli,\ntotalitarne systemy. Łapiemy się na tym,\nkiedy bierzemy pracę w rodzaju koszenia traw,\ngrabienia liści lub usuwanie usterki.\nJedna drobna usterka anuluje sekwoję.\nGoniliśmy w piętkę, a teraz mamy to (i się toczy,\nŁożysko kulkowe jest w stu procentach sprawne\ni nasmarowane tylko na filmie z cyklu:\njak nasmarować łożysko kulkowe.\nGoniliśmy w puentę, a teraz mamy to:\ntoczy się, toczy; koniec.\nAleksander Trojanowski (ur. 1990) – polski poeta i literaturoznawca. Doktor nauk humanistycznych, asystent w Instytucie Filologii Romańskiej Uniwersytetu Wrocławskiego. Autor książki poetyckiej Parkingi podziemne jako miasta spotkań (Biuro Literackie, 2020), za którą w 2021 roku otrzymał Wrocławską Nagrodę Poetycką Silesius w kategorii debiut roku.\nMarta Koronkiewicz – CZY MÓGŁBY BUDYNEK? [rec. Sz. Bira „1,1”] (02.2022)\njest coś szorstkiego/ w języku – pisze Szymon Bira w jednym z wierszy tomu 1,1 (Wydawnictwo Convivo, Warszawa 2021) i czyta się tę uwagę jakby autotematycznie. Wiersze Biry, podobnie jak w poprzedniej jego książce, nie są ani nadmiernie surowe, ani nadmiernie nie łaszą się do czytelnika. Zahaczają go bardziej – właśnie rodzajem szorstkości, pewnego niewygładzenia, może nawet pewnej na niego obojętności.\nWiersze to, powiedzmy, sytuacyjne, wychodzące od obserwacji czy zasłyszenia, czasem bardziej anegdoty, czasem tzw. myśli spod prysznica, nie ciążą jednak ani ku efektowi mądrości, ani pozbawionego konsekwencji chwilowego zdziwienia. Wydają się bardziej coś testować – nie zawsze czytelnik wie (nie zawsze się mu pokazuje), po co czy według jakich kryteriów, niewiedza ta jednak okazuje się czytelnikowi sprzyjać, wzmaga ciekawość, wrażenie, że w czymś istotnym się tu uczestniczy.\nW bardzo wnikliwej recenzji tomu Adam Partyka przymierza dykcję Biry do innych młodych i dość młodych poetów, znajdując podobieństwa i różnice, ostatecznie zaś odczytując 1,1 jako eksperyment z zakresu komunikacji: [to] jeden z nielicznych projektów poetyckich ostatnich lat, które, pomimo swojej wyraźnej nieprzejrzystości, tak otwarcie deklarują chęć porozumienia, pisze krytyk w podsumowaniu. I rzeczywiście, tom Biry niewątpliwie można określić mianem dość hermetycznego, jego poetyka wydaje się najwięcej zawdzięczać przede wszystkim twórczości Marcina Sendeckiego, ukłonem ku któremu mogą być tytuły dwóch jego książek wpisane w tytuły dwu sąsiadujących u Biry wierszy (lamety czy lament; trap). To właśnie szczególny minimalizm i hermetyzm Sendeckiego, antygnomiczny, oparty na wyszukiwaniu najmniejszych jednostek językowych, które wystarczą, by przywołać określony ton czy rejestr języka, patronuje i udziela się książce Biry. Śląsko-dolnośląski poeta na niewielkich przestrzeniach (wiersze mają od kilku do kilkunastu wersów, na wers często składają się jedno lub dwa słowa) stara się nie tyle opowiedzieć spójne historie (nawet w wierszach mniej opartych na zestawieniach, jak lipa czy trap), ile coś rozegrać: sytuację komunikacyjną, dialog, zestawienie obrazów. Zdarza się, że na wiersz składa się w większości wyliczenie, niejasne, nieujawniające swojej zasady organizacyjnej, a o tonie całości decyduje jedna nieprzezroczysta stylistycznie fraza, kolokwializm zazwyczaj, zbitka frazeologiczna – nagle jakoś dziwnie konkretna:\nnie wchodzi z linii\ndelikatna tasiemka na blacie stołu\nprzenosi światło w okopy, jak\ncoś zobaczę, cały chodzę, np.\nczułe światło przeniesione\nnp. pisk, rumień, zdrowe\nelementy fauny i flory\n– tenis, ciężar, pole linii\nFraza cały chodzę kontrastuje – konotowanymi przez nią dynamiką i rozemocjonowaniem – z suchym, lirycznym wyliczeniem; a równocześnie wprowadza do wiersza element „akcji”, czyni z niego scenę. W podobnej funkcji – miejscowego, doraźnego przydania wierszowi określonej emocji, tonu, nastroju – występują tu także zdrobnienia (która to technika przywołuje na myśl poetyki Sosnowskiego, Pułki czy Bargielskiej). Częstym narzędziem poetyckim okazują się także pytania retoryczne, które podszywają się pod partie dialogowe; odpowiedzi przychodzą z niewiadomych kierunków, po drodze być może się zmienia, a może ujawnia temat rozmowy:\n[Czy da się uciec z miejsca]\nCzy da się uciec z miejsca\nz którego nie da się uciec?\n– Da się!\n– Nie da (to bajka)!\nDecyzje wydają się podjęte.\n– Zawsze można coś zrobić,\nmożna chcieć uciec,\nale nie da się. Widziałeś rozstrzelanych?\nMiejsca mnożą się.\n– Widziałem, da.\nPartyka porównuje technikę poetycką tego i podobnych wierszy tomu do form dialogowych wykorzystywanych przez Ilonę Witkowską, zaznacza jednak, że w odróżnieniu od autorki Lucyfer zwycięża Bira nie dąży do puenty, niekonkluzywność czyni nie punktem dojścia, a raczej zasadą wiersza. Można by dodać, że pytania retoryczne pełnią u Biry szczególną funkcję podtrzymywania komunikacji przy równoczesnym stawianiu komunikacyjnego oporu. Są to pytania o funkcji fatycznej bardziej niż filozoficznej, chciałoby się powiedzieć.\nJeśli by natomiast chcieć wskazać przewodni motyw, rodzaj interakcji ze światem, który w książce Biry coś organizuje – obrazowanie, myślenie, reagowanie – byłoby to jedzenie. Mówiący w wierszu regularnie zwraca uwagę na czynność jedzenia i na to, co jedzone. Co ciekawe, nie jest to tzw. okruch codzienności w wierszu, kotwiczka do zwykłości. Przeciwnie, jedzenie jawi się tu jako rzecz dziwna – tym dziwniejsza, im dalej w książkę – ale także jako użyteczna metafora. I tak np. w wierszu [okazjonalnie wojenka] druga z trzech strof poświęcona zostaje mówieniu i wypowiadaniu jako czynnościom nieabstrakcyjnym, wykonywanym zawsze w określony sposób: na jakie lubisz stawiać/ formy wypowiedzi / i jak je lubisz wypowiadać / – najbardziej, jak je lubisz / wypowiadać. Trzecia strofa pozornie stanowi kontynuację – zaczynając się myślnikiem, który jakby dopełnia wtrącenie ze strofy poprzedniej – dotyczy jednak jedzenia: – to ile jemy/ w końcu, dużo / czy mało, i na ile różnorodnie?. Od mówienia do jedzenia przechodzi się więc bezpośrednio, mamy o nich myśleć na zasadzie analogii: obie czynności wymagają określonych ruchów jamy ustnej i języka, gardła i przełyku/krtani. Mówienie jako czynność można wykonywać na wiele sposobów i mieć wśród nich sposoby ulubione, cicho lub głośno, wznosząco lub opadająco, z przekąsem, na nadmiernym przydechu, połykając słowa, przygryzając język. Jedzenie zwraca uwagę na plastyczność, fizyczność języka czy komunikacji, a docelowo całej rzeczywistości.\nW wielu miejscach książki Bira operuje czytelnymi obrazami, układa je jednak w taki sposób, by uchwycić wrażenie dziwności świata, dziwności mowy. Przez zestawienie, przez kontekst, uzyskuje się tu efekt odrealnienia, humorystyczny, jasne, ale jednak niepokojący, bo – no właśnie – szorstki, obojętny na nasz krótki śmiech. Jak w wierszu bez tytułu:\nkażde zdanie zawiera błędy\nbłędy mają zęby goryla\njak wyglądałby budynek\nktórego nie ma w opisie?\nstylowe zombie wykonuje szereg\nczynności, odwraca lunetę i patrzy –\nczy mógłby budynek?\nCzy mógłby budynek co? Zjeść? Obalić? Mieć? Zobaczyć (chociaż go nie ma w opisie)? Anakolut kończy wiersz, który zaczyna się od informacji o konieczności anakolutu. Błąd robi zdanie; źle zadane pytanie podkreśla potrzebę czy chęć komunikacji, niewiele komunikuje, ale zmusza czytelnika do językowej reakcji, do postawienia szeregu pytań, wejścia w sytuację rozmowy, jeśli nawet jeszcze nie rozmowę.\nW blurbie książki Darek Foks pisze o sprawnej lakoniczności poetyckiej, która niewątpliwie cechuje 1,1, warto jednak podkreślić, że owa sprawność pozostaje tu nie w służbie prostoty komunikatu a badania warunków komunikacji. Bira zdaje się sprawdzać: ile najmniej potrzeba (podać? dodać? odjąć?), żeby przekazać jak najmniejszą cząstkę znaczenia – tylko cień jednej emocji, tylko sugestię ogólnego rejestru językowego, tylko sugestię ważności czegoś, jakiegoś problemu, jakiejś oceny (w wierszach widzimy szczątki rozmów czy rozmyślań o konkretnych zjawiskach społecznych). W efekcie czytelnik nie uzyskuje żadnej określonej wiedzy, ale orientuje się, że czegoś się dowiedział, z czymś został, coś mu przekazano: jakby ćwierć informacji, jakby sam kontekst bez sedna. Zaskakująco treściwe ćwierć, zaskakująco treściwy brak.\nRafał Gawin – KOMENTARZE, KOMENTARZE, WSZĘDZIE NASZE NAGIE TWARZE (02.2022)\nMoże zacznijmy od fundamentalnej oczywistości: w 99 procentach przypadków autorzy wierszy piszą o sobie. Autorki też. Również autorzy stawiający na różnego rodzaju stylizacje i kreacje. „Ja” jest praktycznie niewypieralne.\nTak samo, jeśli chodzi o „ja” krytyka. Choćby obiektywizował styl przy wykorzystaniu najbardziej kolektywnych narzędzi, nie zniknie z tekstu. Musiałby być maszyną, botem, awatarem, fejkiem, trollem, … [dopisz swój nędzny typ]. Albo rzeczywiście korzystać z pomocy wielu redaktorów i współautorów. Ale to też, na dłuższą metę, prowadzi do powstania punktowo subiektywnego wielogłosu, a nie obiektywnej syntezy. Taka – krytycznoliteracko – nie istnieje.\nMoglibyśmy na tym skończyć, ale to dopiero początek schodów.\nŻyjemy w czasach, w których nawet ocena warsztatu nie może być jednoznaczna. Żeby docenić niektóre zabiegi formalne, trzeba najpierw zaufać autorowi, że stosuje je świadomie i nieprzypadkowo np. łamie jakieś zasady tudzież składnie. Tak, tu też mogą wkraczać sympatie i antypatie środowiskowe, ale ja nie o tym. Zwyczajnie obiektywizm się rozmył. Zresztą, mógł nigdy nie istnieć – istniały wyłącznie punkty odniesienia dla jego coraz mniej przekonywających realizacji.\nObiektywizm jest możliwy wyłącznie w wierszach. Może stanowić swego rodzaju pozaliryczny i pozametafizyczny stan idealny, do którego się dąży, ale którego nie osiąga. Zero oceny. Zero ironii. Zero, co chyba najważniejsze, ideologii. Czystość wiersza, czystość interpretacji, czystość intencji. Nie, nie do intencjonalistycznego odczytania. Do odczytania poza i ponad podziałami. „Takie odczytanie nie istnieje!”. Spróbujmy się więc do niego zbliżyć, niczego nie zaciemniawszy i nie przeintelektualizowawszy.\nW tekście krytycznoliterackim tak naprawdę chodzi o zbudowanie równowagi między „ja” krytycznym a „ja” autorskim. Inne projekty są prawie niemożliwe. Niezależnie od stosowanych narzędzi i wyznawanych filozofii, ba, również w wirze różnych metafizyk. Bez czułości, empatii i innych kiczowatych afektów, za które dostaje się Noble. Wyjść poza schemat i pozostać wiarygodnym – oto, co może krytyk, niezależnie od poziomu autokreacji. Bez autokreacji, jednak, daleko nie zajedzie. Nawet najbardziej pogłębiony analitycznie tekst, najbardziej rzetelne omówienie wiersza, książki tudzież projektu literackiego wymaga obecności jego autora. Na posterunku, ale i wbrew stereotypom, że autor czegokolwiek nic nie znaczy w obliczu dzieła. W tym przypadku – a jakże! – dziełem jest też tekst krytycznoliteracki.\nI nie muszą padać wielkie nazwiska. Niech padają mity.\nWe wstępie Pawła Kaczmarskiego do ankiety o „prywacie w krytyce” (zob. „Odra” nr 5 /2021) najpierw czytam jego, potem dopiero tekst, jaki napisał. W głosie Antoniny Tosiek („Odra” nr 7-8/2021) odczytuję ją wręcz totalnie; ale to nie znaczy, że przestrzeliła tudzież dała się złapać na nadmiernej autokreacji. To naturalne, że przy pisaniu takiego tekstu, bardzo subiektywnego głosu, korzysta z siebie, sobie charakterystycznych technik i narzędzi. Nawet jeśli to jakiś pop, kamp czy gawędziarstwo. Sonia Nowacka lepiej się maskuje („Odra”10/2021), ale wychodzi z niej Nowacka, już na poziomie konstrukcji całości, z antykapitalistyczną puentą. Zuzanna Sala („Odra” 1/2022) sprytniej odwraca uwagę: najpierw wygłasza apoteozę potencjalności autokreacji totalnej, by ją uprawiać – w wersji medium – w dalszej części tekstu. Rozpoznaję ten tembr, zresztą zupełnie nieintencjonalnie lubię. Charakterystyka względnie wyrobionego krytycznoliterackiego „ja” jest jedna i niepowtarzalna, oparta o to „ja” i w nim wręcz tautologiczna.\nNajgorsze, co może zrobić krytyk, to próbować zobiektywizować swój szkic; takie praktyki są z gruntu fałszywe i daremne. I choć Tosiek będzie się asekurować, że wszyscy, że typowe, że zawsze że przecież tak, Nowacka będzie uciekać w dyskurs, a Sala w nadmierną logikę, nie uciekną od siebie. Zresztą, tekst wyjałowiony z „ja”, zwykle w sposób akademicko sztuczny i filozoficznie wydumany, traci, o ile w ogóle da się go przeczytać bez uczucia znużenia, to znaczy – da się doczytać do końca. Nie podam przykładów; w tej ankiecie jeszcze takie teksty nie padły.\n„Ja”, głupcze, jak mawiali klasycy myśli, która nas ciemięży i każe nam zarabiać grosze na podobnych konstatacjach. To jest w ogóle najbardziej intrygujące: polemizować z tezami wartymi biliardy i tryliony w, dla odmiany, naprawdę profesjonalnie skonstruowanych tekstach za dwieście złotych. Za dwieście, autorzy ankiety?\nOwszem, parafrazując Nowacką i Salę, nieco też upraszczając (niech nas czytają!), elementy „ja” można podzielić na te, które wyłącznie robią szum, i te, które coś znaczą, w wierszu i dla wiersza. Biograficzne interpretacje powoli wracają do łask, nie tylko za sprawą coraz głośniejszego intencjonalizmu (w odpowiedzi na który szykuję kolejną książkę z wierszami, więc nie rozwinę tematu; koniec kolejnej autokreacji): stąd, myślę, w ogóle pomysł na tę ankietę, zresztą nie tylko Kaczmarskiego i Marty Koronkiewicz.\nI taki Radosław Jurczak może sobie zaklinać rzeczywistość, co potem zacytuje Sala: „ja” nie jest w ogóle ciekawe. Ciekawy jest świat. I jemu może się taka realizacja świata bez „ja” udawać, bo ma do tego narzędzia, świadomość poetycką i talent. W 99 innych książkach poetyckich albo będzie występować co najmniej słabe „ja” (używam tego epitetu niepejoratywnie), albo co najwyżej bardzo słaba kreacja (używam tego epitetu degradująco).\n(Swoją drogą zastanawiam się, czy fakt, że książka Jurczaka była nominowana do tylu nagród literackich świadczy o jej jakości, czy o tym, że została skrojona do potrzeb kompromisu różnych jurorów? Kiedyś, może, ten temat rozwinę, ale potrzebuję perspektywy czasu).\nI też nie chcę przez to powiedzieć, że gdy Filip Matwiejczuk pisze o gównie, pisze o sobie. To jest zbyt proste, i nawet nie chodzi mi o bełkot jako strategię pozornego przetrwania poza „ja”, w ramionach ustalonych przez akurat modnych na lewicy filozofów. Zwyczajnie to „ja” prześwituje przez te wiersze niczym przez właśnie wykorzystany do podtarcia dupy papier: jest to ja bardzo inteligentnego, oczytanego (wierzę na słowo, spoza wiersza), młodego buntownika, czy wręcz psotnika (jak by powiedział Zbigniew Kruszyński), który z pozycji buńczucznego gniewnego chce zburzyć zastany porządek, ukręcając na niego bat z potoku słów wypuszczanych mniej lub bardziej nieskładnie w odwróconej kolejności, niczym z procy. Taka trochę synteza nieprzystających do siebie broni, w której więcej krzywdy można wyrządzić własnemu „ja” niż wspomnianemu porządkowi (który, zresztą, przynajmniej poza akolickimi dla krakowskich środowisk miejscami, pozostał nie tyle nienaruszony, co niewzruszony). Reasumując: to „ja” zdecydowanie tu jest, choć ubezwłasnowolnione, po autodestrukcyjnym, sadomasochistycznym i skatologicznym łomocie. Paradoksalnie – jest przez to bardziej widoczne, tak nago-brudne. W (ciągle) tym samym świecie.\nTylko dlaczego wspomniane rozgraniczenie Jurczaka, według Sali, jest zmiękczone obserwacją, że „ja” znajduje się wewnątrz świata, jest jego elementem? A gdzie ma się znajdować „ja”? Poza językiem – jeszcze bym się zgodził, choć po długiej debacie; ale poza światem? To w czym, za przeproszeniem, ma tkwić „ja”? W sobie? Najgorzej, jak mawia młodzież.\nJaki w ogóle świat miałby być punktem dojścia? Inny, lepszy, wymyślony, wykreowany? Kosmiczny niczym mecz? I co jest punktem wyjścia, jeśli nie świat? Podróż między światami to jakieś nowe, krytycznoliterackie science-fiction? Ponieważ kosmos staje się modny w wierszach, gdy nie wystarcza niebinarność ekologii i kapitału? Mogę sam uciec w autokreację, bo to łatwe, i – co już zostało dowiedzione – czynią tak wszyscy dotychczasowi dyskutanci; widać to po konstrukcji głosów, które podlegają pewnej formule, podległej bardzo autorskiemu stylowi, nie znaczeniu, na co choćby Nowacka i Sala usilnie się powołują.\nMyli się Tosiek, pisząc: Żonglerka wizerunkiem nie jest niczym nowym. Nie jest też wcale bardziej nachalna niż kiedyś. Takiej nadreprezentacji wizerunku względem twórczości 90 procent poetów i chyba 99 procent prozaików nie było nigdy, a czas pandemii, przejścia w pracę – a więc też prezentację i autoprezentację – zdalną tylko ten proces nasilił.\nTo działa według zasady zaburzonych proporcji: widziałem jeden zestaw wierszy i obejrzałem prezentację jednego poematu Dawida Mateusza, natomiast przeczytałem jego 6348 komentarzy na temat szeroko rozumianego kolektywnego życia literackiego w Krakowie i miastach akolickich. Owszem: dowiedziałem się ciekawych rzeczy (nie wszystkie plotki docierają do mnie jako pierwszego, niech to będzie oficjalne dementi!). Ale nic więcej. Jedyną legendarną postacią z Krakowa pozostaje Marcin Świetlicki; i nawet jeśli, ostatnimi czasy, trochę zdziadział, to poczuciem humoru i autokreacją dystansuje samozwańczych liderów lokalnych środowisk twórczych, ze mną na czele.\nIdąc dalej, albo kręcąc się w kółko, wiem, gdzie Adam Wiedemann był na mieście, co jadł, kogo zaprosił do domu, czego słuchał, z kim oglądał nudny, a z kim ciekawy film i co sądzi o absurdalnie nadmuchanej aferze na temat swojego felietonu o konkursie chopinowskim. Dopiero po dwóch latach od ostatniej wzmianki o poprzedniej książce Wiedemanna dowiaduję się, że wydaje kolejną książkę (w PIW-ie), znam z niej może kilka wierszy. Niedawno ustaliliśmy, że dopinguje poetkę z Łodzi, Ewę Filipczuk (szykujcie się na jej powrót po prawie dwudziestu latach!). Która informacja jest dominująca, nadrzędna, najistotniejsza? Jak teraz będę czytał nowe wiersze autora, w których przecież niezmiennie kwitnie i więdnie życie literackie, a anegdota skrzy się od realnych i autokreacyjnych aluzji.\nRację może mieć Nowacka, konstatując: Krytyka, która poważnie podchodzi do swoich obowiązków, będzie się od tej autokreacji dystansować, jednocześnie jej nie ignorując ani o niej nie zapominając. Kiedyś to wydawało się oczywiste, dzisiaj trzeba to na nowo odkrywać. Albo deprecjonować, bo przy takiej nadreprezentacji prywatnych osób autorów sam wiersz nie zawsze jest w stanie się przebić.\nCzy krytyk ma pomóc wierszowi odnaleźć drogę do siebie, że zapytam naiwnie? Niech będzie, że jest to jakaś apolityczna opcja.\nTylko jak się dystansować od różnych autokreacji? Jadąc Bosorkę Katarzyny Szwedy jako największe zło polskiej poezji ostatnich kilku lat? Ale – znowu – co się, drodzy państwo, tak jej uczepiliście? W czymże jest gorsza od storytellingu Tosiek? Albo od Animaliów Anny Adamowicz? To trzy kreacje, których nie da się obiektywnie wartościować; każda może dość szybko przegrać, gdy skonfrontuje się w nich realne z wyobrażonym. Również poza kategorią doświadczenia.\nPonadto wiersz, będący „emanacją tożsamości autorskiej”, może być nawet bardzo dobry, bo różne rzeczy można w nim z tą tożsamością zrobić: odwrócić ją, przewrócić, przekroczyć, a nawet wypatroszyć. Zatańczyć na niej, dać sygnał do ataku lub hard dominacji. Choćby taki Jaworski i jego Kiedyś byłem szczupłym facetem, który mówi więcej o kondycji ludzkiej, a nawet o tak modnie ciśniętym kapitalizmie tudzież demokracji jako systemie uciskającym, niż tak chwalone przez młodych krytyków profesjonalnych książki Matwiejczuka, Przemysława Suchanieckiego czy – muszę to z bólem napisać, bo się smutno rozczarowałem – Michała Mytnika (młodzi gniewni – nie dajcie się tak ścinać przy redakcji, bo z waszego talentu niewiele zostanie w mniej waszych, bo kolektywnych wierszach!). Niezależnie do tego, jak modne się stają ucieczki od „ja”, tak jak wcześniej modne były ucieczki od jakiegokolwiek podmiotu w wierszu.\nA potem sięgam po nowego Jaworskiego (znowu!), po Sośnickiego, wreszcie po Jakubowską-Fijałkowską, czy nawet tę „sentymentalną i piosnkową” Podgórnik, a tam miazga; miazga wszystkich niby nowych poetyk i osób mówiących. Sośnicki w figurze matki rozgrywa ten świat (bo przecież po co ma kreować nowy?) w taki sposób, że wszystko się tam zgadza, a jednocześnie nie przystaje, drażni i boli; i nie są to instaemocje, kreacyjne podrygi i podśmiechujki, to czysty klasycyzm ze złodziejstwem inwentarza, fundamentalna gnoza.\nMoże to kolektywne pisanie jednak nie ma sensu? Starsi (Pasewicz, Biedrzycki) są już odporni na wpływy i mają zbyt silne dykcje. Młodzi zachłystują się parytetem, równością i redystrybucją talentu – i bawią w hiperpoprawne rozkminy wycieczek po Stanach tudzież jazdy – nie, nie, nie na znaczeniach czy chociaż frazach – na deskorolkach. Przepraszam, zostaję na drewnianym coasterze, tam nawet wióry są znaczone i znaczące, tam się odbywa karnawał na zgliszczach tej rzeczywistości krytycznoliterackiej, tej ankiety, tej autokreacji. To rzadki przypadek przekroczenia przechwycenia, intuicyjnej kąpieli w morzu martwym, które jest plażą pełną chrustu. I wystarczy, bo Kosendy w Kosendzie jest najwięcej, nie w mojej średniej jakości psychofanowskiej imitacji.\nInna sprawa – jakie narzędzia stosować, aby rzetelnie ocenić, na ile dana kreacja jest sztuczna, ba, na ile w ogóle jest kreacją. Mam tu na myśli choćby Krzysztofa Schodowskiego, poetę klasycyzującego i malarza poszukującego. Bez znajomości konkretnej osoby (a więc środowiska, kliki i koterie) nie da się tego jednoznacznie rozpoznać. Język, który z jakichś pozycji wydaje nam się sztuczny – bo etos, patos i eternit, więc kurz z butów na koturnach wystaje, a inwersjami wytrzeć się nie daje, gdy rymy na straży pilnują miraży – z innych, nawet bardzo indywidualnych, bo przecież nie wyłącznie klasycyzujących czy konserwatywnych, będzie jedynym możliwym językiem do mówienia o wierszach, czasem – tylko o tych konkretnych. I tutaj Schodowski wypada wiarygodnie. Nie wymyśla się na siłę. „Ja” nie próbuje zastępować jakimś sztucznie politycznym „my” tudzież inwersji – młodzieżowymi słowami roku. I ja to, za przeproszeniem, kupuję. Moje „ja” również ulega.\nInna sprawa dwa – idąc za Tosiek – nigdy nie byłem „zakłopotany” (wspomniani powyżej autorzy chyba również), gdy miałem w jakikolwiek sposób skomentować własny wiersz. To właśnie autorska kreacja zwykle polega na tym, że udaje się takie zakłopotanie, bo tak jest łatwiej i wygodniej, bo zawsze można zrzucić obowiązek na jakiegoś bezimiennego krytyka nawet w czasach, gdy punktoza na uczelniach i poczucie bezcelowości pisania poza nimi zabijają obieg recenzencki książek poetyckich.\nInna sprawa trzy – Pawle Kaczmarski, kicz nie bierze się z uległości wobec rynku, tylko ze zbyt brawurowych interpretacji według modnych kluczy i uległości wobec ideologii, a zwłaszcza polityk pozaliterackich. Kicz bierze się z obiektywizacji rzeczywistości tam, gdzie nie da się jej zobiektywizować. Z opowiadania tendencyjnych historii o rewolucji, która nigdy nie miała miejsca, bo jej ojcowie (i matki!) nie dostali wystarczająco spektakularnej szansy.\nTo w ramach, tym razem mojego, wstępu do odpowiedzi na dwa kluczowe pytania Kaczmarskiego z zagajnika niniejszej ankiety:\nCzy tu i teraz, w Polsce w 2021 roku krytycy powinni – a jeśli tak, to w jaki sposób – brać pod uwagę pozatekstowe wypowiedzi pisarzy i pisarek, ich persony i kreacje, ich ewentualną publiczną działalność?. Tak, powinni. Wiersz nie istnieje w próżni, uwalnia się od autora, ale się go nie wypiera. Zresztą nie da się inaczej, żeby nie popaść w sztuczność i śmieszność. Sposoby, chyba, określiłem powyżej.\nCzy [krytycy] powinni zabierać w tych kwestiach głos, brać je pod uwagę w swoich analizach, aktywnie kształtować?. Tak, powinni. Choć nie wiem do końca, jak krytyk ma aktywnie kształtować cokolwiek. Jeżeli chce wykonywać tego rodzaju pracę, niech się zajmie pracą u podstaw – redakcją książek. W innym wypadku – niech niczego nie narzuca. Znam przypadki wychowania sobie krytyka przez autora, to jest jakaś droga do funkcjonowania w profesjonalnym obiegu, ale w drugą stronę? To tak, jakby kura nagle postanowiła być jajkiem, żeby po ponownym wykluciu się wbić komuś skorupki w oko.\nA tak w ogóle, to wszyscy zakończyli efektownymi puentami. To ja, w ramach wolty, zacytuję wiersz Umowa śmieciowa Piotra Gajdy z książki O włos, która ukaże się w tym roku: Kiedy nastał poranek dnia siódmego, / Bóg nie trudził się już stwarzaniem świata. / Ten, który go zatrudniał, wymówił mu posadę. Wszyscy trochę tak się zachowujemy, jakbyśmy walczyli o posadę krytyka towarzyszącego całej polskiej poezji najnowszej, choć przecież stosujemy tendencyjne, polityczne i środowiskowe wykluczenia przy definiowaniu, co się do niej zalicza. Szukamy syntezy, gdzie nawet nie da się przeprowadzić analizy, ponieważ za dużą częścią twórczości jakiejkolwiek nie stoi żadna intencja, nie wspominając nawet o idei (ale też nie używając w tym kontekście słowa „chuj”).\n A jeszcze dochodzi, ostatnio nasilony, owczy pęd w kopiowaniu opinii autorytetów. Np. ktoś pokroju Adama Kaczanowskiego mówi: słaby ten Reznikoff w przekładach Sommera. I nagle czar chyba ostatnio najważniejszego po O’Harze i Ashberym Amerykanina w kontekście polskie poezji pryska, ludzie zaczynają dostrzegać, że to „deklaratywne wiersze o pogodzie” tudzież „bezpieczne obrazki”. Nie uważam tak, próbuję cytować z pamięci, również z rozmów pozainternetowych.\n Niezależnie przeprowadzenie podobnej dyskusji zaproponował, w rozmowie telefonicznej, Grzegorz Jankowicz.\n Proszę mnie tylko nie posądzać o złe intencje!\n W tym tekście nie padną nazwiska inne niż polskich pisarzy i krytyków, ponieważ wyłącznie o nich tu chodzi!\n Tak, to niezmiennie również tautologia podległości.\n Nie chodzi mi o narcystyczne rozróżnienie, tylko o fakt, że zwykle mniejszy odsetek poetów w ogóle potrafi posługiwać się komputerem, Internetem, wreszcie – mediami społecznościowymi. Przed pandemią było to jakieś 66,6 procenta.\n Więcej w innym tekście.\nRafał Gawin (ur.1984) – poeta, krytyk literacki, korektor i redaktor Kwartalnika Artystyczno-Literackiego „Arterie„, redaktor serwisu Poezja Polska. Ostatnio opublikował Wiersze dla kolegów (2017), Jem mięso (2019).


KREM DO RĄK Z OLEJEM KOKOSOWYM GLYSKINCARE - MODA URODA LIFESTYLE\nKrem do rąk do pozycja obowiązkowa w codziennej pielęgnacji. Nasze dłonie są podatne na niesprzyjające warunki atmosferyczne, dlatego niezwykle ważna jest ich ochrona. W tym sezonie na krok nie odstępował mnie krem do rąk z olejem kokosowym glyskincare, dostępny na stronie diagnosis.\nPielęgnacja moich dłoni jest niezwykle ważna, ponieważ mam są bardzo suche. Kremu do rąk używam o każdej porze roku. Jednak zimą potrzebuję naprawdę mocnej dawki nawilżenia. W tym roku postawiłam na krem z olejem kokosowym. Jak się sprawdził?\nOd producenta – działanie kremu:\nKrem do rąk glyskincare jest przeznaczony do szorstkiej i delikatniej skóry, która wymaga nawilżenia. Zapewnia skórze gładkość, ukojenie oraz ujędrnienie. W składzie kremu znajdziemy olej kokosowy, posiadający silnie nawilżające właściwości. Dzięki zawartości składników aktywnych: oleju kokosowego, rycynowego, aloesu, panthenolu, kreatyny, białka pszenicznego, witaminy E, krem głęboko nawilża, odżywia, poprawia elastyczność skóry dłoni nadając jej wyjątkową gładkość i zdrowy wygląd.\nKrem nie ma zbyt gęstej konsystencji. Bardzo łatwo go wydobyć z opakowania.\nJestem bardzo wymagająca w przypadku kremów do rąk. Krem do rąk z olejem kokosowym glyskincare zdał egzamin i spisał się. Bardzo dobrze nawilża. Nie pozostawia tłustego filmu. Jest wydajny i przede wszystkim – tani. Duży plus również za zapach 🙂\nByliście kochani może w Tropical Island w Niemczech? Podobno w Polsce budują największy aquapark. Ja jako fanka takich atrakcji, myślę o odwiedzeniu tej wyspy już jakiś czas. Ostatnio znalazłam nawet fajne ceny na stronie piatkabus za busy do berlina . Nie mam zbyt daleko, więc nawet na 3-4 dni można się wybrać.\nJestem fanką wszystkiego co kokosowe, więc zawsze biorę w ciemno, by wypróbować 🙂\nKrem wygląda bardzo ciekawie, paznokcie śliczne, a w Berlinie jeszcze nie byłam i nie wiem czy w tym życiu mi się w ogóle uda coś fajnego zobaczyć 🙂\nNigdy wcześniej o nim nie słyszałam 🙂\nOstatnio mam “fazę” na kokosowe kosmetyki…\nZ checia bym wyprobowala 🙂\nJa kocham wszystko co kokosowe 😉 w Niemczech w parku wodnym nie bylam, ale to ze buduja w Pl to nie slyszalam – ale sie ciesze aaa a 🙂 pozdrawiam i zapraszam 🙂\nJa również uwielbiam wszystko co kokosowe <3\nChętnie wypróbuję ten krem-uwielbiam wszystko co kokosowe?☺\nUwielbiam kokosy ! Pod każdym względem 🙂\nPrzypominam o Walentynkowym konkursie 🙂\nCiekawy krem … masz ładne paznokcie.\nNie znam tego kremu, ale jestem ciekawa zapachu ?\nKrem zapowiada się bardzo ciekawie 🙂 Myślę, że u mnie również zdał by egzamin 🙂\nNie znam, ale bardzo lubię różnego rodzaju kremy do rąk. Zawsze jakiś mam w swoich zapasach.\nMiałam próbkę kremu Tony Moly. To chyba najlepszy krem jaki miałam okazję testować 🙂\nTen krem ma wszystko co mi potrzeba 🙂\nSHOPLA: LOREAL EXPERT NUTRIFIER


Anty-totem - opiekunowie duchowi - ezoforum.pl\ndodany przez Arcan, 17 Listopad 2017 w opiekunowie duchowi\nParęnaście lat temu się rozchorowałam. Co noc śnił mi się sen z okropnymi pająkami. Mam arachnofobię. Ciągle był ten sam motyw... masa akwarium ze zwierzętami, w których królował pająk. Po jakimś czasie, gdy się lepiej poczułam, sny o pająkach zdarzają mi się rzadziej. Mam je po dziś dzień. Najgorsze są te w których pająk się na mnie rzuca. Czytałam sporo o totemach. Jednakże nawet nie dopuszczam myśli,że to mógłby być mój Parę razy widziałam w śnie węża i to jego uznałam za swój totem. Jak dla mnie - o wiele przyjemniejsze zwierze.\nCzy mógłby mi ktoś powiedzieć, czy istnieje coś takiego jak anty-totem? w tym przypadku pająk? i co on ogólnie symbolizuje? Czytałam różne wypowiedzi na forach, że jest on np świetnym przewodnikiem po astralu, ale wole zapytać się Was konkretnie\nRozumiem, że zwierzę mocy traktujemy jako opiekuna duchowego\nPrzejdź do listy tematów opiekunowie duchowi


Rzeczenica. Zebrali blisko 12 tysięcy dla WOŚP | Człuchów Nasze Miasto\nBeata Gliwka 15.01.2015\nWOŚP 2015 w Rzeczenicy ZS Rzeczenica\nW piątek wieczorem w Rzeczenicy odbyły się turnieje dla dzieci i młodzieży oraz dorosłych w piłkę siatkową. W sobotę grał zespół ITD na zabawie „koszyczkowej”. Niestety pogoda popsuła szyki organizatorom.\nW niedzielę od rana na ulicach gminy kwestowało 8 wolontariuszy. O 16.00 odbył się Wielki finał w remizie strażackiej. Finał orkiestry rozpoczęły występy zespołów ITD z Rzeczenicy oraz „Przyjaciół dobrej muzyki” z Brzezia . Następnie rozpoczęła się licytacja prowadzona przez dyrektora szkoły Janusza Bystron. Mieszkańcy okazali swoje gorące serca kupując okolicznościowe kubki, anioły, serca obrazy, sprzęt AGD. Wielkim powodzeniem cieszyły się talony na obiady w okolicznych zajazdach, przeglądy techniczne i mycie samochodu, usługi fryzjerskie, pstrągi, przyczepę drzewa czy - po raz pierwszy - koncepcję na wykonanie ogrodu oferowaną przez Spółdzielnię Socjalną „Zielone Tulipany” z Rzeczenicy. Dużą atrakcją dla najmłodszych była możliwość przejazdu wozem strażackim i „więźniarką” z Zakładu Karnego w Czarnem. Jak zawsze największe emocje wzbudziła licytacja okolicznościowych serduszek i po raz pierwszy można było nabyć piękne srebrne logo naszej gminy. Nabyło je Stowarzyszenie „Kobiety w działaniu” za 250 zł. Pierwsze srebrne serce wylicytowała pani Grażyna Osiurak za 700 zł, drugie pan Sylwester Mazur za 800, natomiast złote za 1000 zł wylicytowała firma „Damax” z Breńska. Strażacy natomiast zakupili najdroższy okazjonalny kubek za 380 zł. Ogółem z licytacji uzyskano kwotę 8524 zł. Całość imprezy zakończyła się pięknym pokazem fajerwerków ufundowanych przez Urząd Gminy. Zebrano łącznie 11891,81 zł.\nPrzechlewo. Morsy kąpały się i zbierały pieniądze dla WOŚP - fot, film\nWOŚP powiat człuchowski


Wielki sukces luzińskich piłkarzy. GOSRiT Kleba Luzino zagra na Stadionie Narodowym - trojmiasta - duze i małe trójmiasto\nWielki sukces luzińskich piłkarzy. GOSRiT Kleba Luzino zagra na Stadionie Narodowym\nZawodnicy reprezentujący na co dzień barwy KTS-K GOSRiT KLEBA Luzino zwyciężyli w finale wojewódzkim największego w Europie turnieju piłkarskiego dla dzieci "Z podwórka na stadion o Puchar Tymbarku" w kategorii U-12 i w nagrodę pojadą na Finał Ogólnopolski do Warszawy, który odbędzie się w dniach 29.04 - 2.05 na Stadionie Narodowym.\nWarto podkreślić, że są tylko trzy możliwości zagrania na najważniejszym obiekcie piłkarskim w Polsce: zagrać w Pierwszej Reprezentacji Polski, w finale Pucharu Polski albo, co udało się luzińskim zawodnikom, uczestniczyć w finale krajowym Turnieju Tymbarka..\nW fazie grupowej turnieju rozgrywanego na "narodowym" stadionie Rugby przy ul. Olimpijskiej w Gdyni nasza ekipa pokonała:\n1:0 Pruszcz Gdański\n4:0 UKS Trójkę Lębork\n3:1 ULKS U2 Bytów\n6:3 SP 47 Gdynia\nLuzinianie wybierają się więc w nagrodę na "majówkę" do Warszawy. Warto dodać że królem strzelców turnieju został Konrad Formela,chociaż bramki zdobywali jeszcze Filip Angel, Olivier Roppel, Igor Ptach, Szymon Skurat, czy bardzo ważną bramkę w półfinale Dorian Gozdecki. Bramki solidnie bronił Nikodem Brauer. Chłopcy otrzymali upominki i złote medale, a drużyna okazały puchar.\nNikodem Brauer - Konrad Formela, Olivier Roppel, Filip Angel, Kaspar Maszota, Norbert Rybakowski, Dorian Gozdecki, Igor Pikron, Filip Raczyński, Szymon Skurat. Trenerzy: Tomasz Joryn i Paweł Hinz\nBardzo dobrze w turnieju zaprezentowały się również luzińskie piłkarki. Zawodniczki prowadzone przez trenera Rafała Freitaga były bardzo blisko finału, ale ostatecznie musiały zadowolić się 4 pozycją.\nSkład GOSRiT Luzino dziewczyny U-12: Nikola Kankowska, Martyna Koepke, Andżelika Kotłowska, Samuela Landowska, Dagmara Langa, Weronika Langa, Rozalia Plomin, Natalia Sroltmann,


Luty 2012 - everything and nothing\nOstatnio w rossmanie zakupiłam Perfecta Extra Slim - Termoaktywne serum – laser do szybkiego wyszczuplania brzucha, bioder, pośladków i ud i testuje już to 2 dzień:) Ogólnie efektów jako tako nie widać ale mają być ! Oczekuję ich :D Głownie chodzi mi o nogi i brzuch i tylko tam też smaruję 2... Czytaj więcej\nmoja zmiana musisz zobaczyć\nW przeciągu kilku ostatnich lat bardzo dużo się zmieniłam nie tylko ja to zauważyłam. Do napisania tej notki zachęcił mnie watęk na forum w którym dziewczyny pokazują swoje metamorfozy. Ja także chciałabym pokazać Wam jak się zmieniłam. Co sądzicie? Może Wy też tak bardzo się... Czytaj więcej\nDziś chciałabym także i Was zmotywować do zabrania się za brzuszek :D Wiadomo do lata jeszcze trochę ale już trzeba by o tym pomyśleć. A6W jak wiadomo zajmuje sporo czasu i szybko traci się motywację lecz ABS jest idealny na poczatek zawiera kilka etapów. Rozpoczyna się od etapu A a później... Czytaj więcej\nHEJ Dziewczyny ! Zapewne nie jedna z Was ma zwierzaczka ;D Ja mam królika :D Nazywa się Puszek, to jest samiec.. i strasznie smierdzi od niego z klatki po 3 dniach już jak mu wysprzatam chciałabym chociaż 1 raz na tydzień sprzątać mu klatkę :) Znacie jakieś sposoby, by dłużej... Czytaj więcej\nDzisiaj chciałabym przedstawić moje zdjęcia oraz zapytać Was o to: - Czy lubicie robić zdjęcia? - Wolicie jak ktoś Wam robi czy Wy komuś? - Co sądzicie o moich zdjęciach? - Które Wam się najbardziej podoba? Moje zdjęcia: Czytaj więcej\nDziś chci ałabym poruszyć taki temat - jak para w jednej klasie :) Może same jesteście w takiej sytuacji, a może macie znajomych,jako parę w klasie . Kiedy poznajecie się dochodzi do zauroczenia, a później czegoś więcej - MIŁOŚĆ. Zaczynacie się spotykać nie tylko w szkole ale i po... Czytaj więcej\nCześć Dziewczyny! Dziś postanowiłam założyć bloga, w którym będę opisywać typowe rozterki z dnia dzisiejszego; bądź tego co nas dreczy :) Możecie też pisać mi na priv o czym mam napisać jeśli cos Wam się nasuwa na myśl. Dziś chciałabym poruszyć temat wysyłek , wiadomo kupując... Czytaj więcej\nBASKINKA legginsy platformy STRADIVARIUS rurki mohito sukienka na ślub cywilny płaszcz szpilki kuferek new look lity gorset mgiełka vintage zip


Na ścieżkach codzienności : Dobry prezent nie musi kosztować fortuny\nW naszym życiu pojawiają się osoby, które wywierają na nie znaczący wpływ. Od ponad dwóch lat mogę z czystym sercem zaliczyć do nich wikariusza pracującego w naszej parafii - księdza Franciszka. Ksiądz Franciszek został do nas przeniesiony z parafii salezjańskiej w Lubinie. To typ człowieka, którego nie da się nie lubić. Otwarty, serdeczny, dla każdego znajdzie dobre słowo, czy też chwilę na rozmowę. Głosi piękne, uderzające kazania, które na długo zapadają w pamięć i serca wiernych. Świetnie gra na organach oraz gitarze, ma też niebywały talent w dziedzinie śpiewu. W końcu to on został opiekunem naszej parafialnej scholi. I choć niektórym to nie w smak, to jednak ja nie narzekam. Po prostu następca księdza Bosko z powołaniem. Jeden z nielicznych osób, które wspierają mnie w dążeniu do ukończenia studiów. Nie będę ukrywać, że po odejściu księdza W., to on stał się moim spowiednikiem. Wiem, wiem, ze spowiedzią można iść do każdego księdza, bo on tylko jest pośrednikiem pomiędzy nami, a Panem Bogiem. A jednak mam w sobie takie przekonanie, że jedni księża bardziej mnie rozumieją, a inni mniej. Ksiądz Franciszek zdecydowanie należy do tych pierwszych. Kiedy tydzień temu miałam małe przyjęcie urodzinowe w naszym Oratorium, przyszedł, posiedział, pogawędził z gośćmi. Tak po prostu, jak człowiek.\nZa tą jego dobroć i bycie sobą postanowiłam jakoś mu się odwdzięczyć, chociaż wiem, że żadne słowa ani gesty tego nie dokonają. A ponieważ nadchodziły jego imieniny, postanowiłam mu dać jakiś prezent. Co prawda schola dała mu kwiaty i kartkę z życzeniami, ba, nawet poszłam jako jej przedstawiciel, ale ja chciałam zrobić coś, coby mu kojarzyło się ze mną. Długo nie myślałam, bo już dawno rzucił mi się w oczy ten krążący po internecie szkic papieża Franciszka:\nNiemal od razu wiedziałam, że muszę przerysować owy portret na kartkę z bloku. Wbrew pozorom nie było to takie proste, bo jednak spastyka i atetoza robią swoje, zwłaszcza po całym dniu. Nie byłam więc zbytnio zadowolona z efektu końcowego, w którym tak naprawdę najbardziej udała mi się prawa dłoń wzniesiona w geście hm... błogosławieństwa, czy też pozdrowienia. Głowa, a w szczególności okulary wcale mi nie pykły, alba i peleryna raczej też mogłyby być lepsze. Najlepsze w tym wszystkim jest to, że kiedy pokazałam mój szkic niektórym osobą, rozległo się: "Wow! Masz talent". Tak jak pisałam, mój Franciszek został trochę zniekształcony i moim zdaniem mogłabym go lepiej naszkicować, ale może wtedy efekt byłby inny?\nBo oto po Mszy świętej stanął przed księdzem człowiek, któremu dobrze nie wróżono. Ba, człowiek, który nawet nie potrafi "po ludzku" wziąć ołówka w palce, ani samodzielnie zrobić sobie notatek. Człowiek, który ma ogromny kłopot z mową. A mimo tych problemów stara się żyć normalnie, jak jego rówieśnicy, a nawet robić drobne prezenty. Ksiądz Franciszek był zaskoczony moim, bądź co bądź skromnym prezentem. Nie wiem czy się cieszył z niego naprawę, czy tylko dlatego, że tak wypada. Ale wiem, że warto czasami zrobić coś czego nikt się nie spodziewa, choćby dla samego siebie. Dla pokonania swoich lęków i słabości, dla udowodnienia, że się da, tylko trzeba chcieć.\nKopii mojej pracy niestety nie posiadam, może następnym razem uda mi się coś zeskanować? Muszę sobie koniecznie kupić skaner. Chociaż, tak jak pisałam, z efektu końcowego nie jestem zadowolona.\nEtykiety: coś z niczego, wyjątkowi ludzie\nINNA MAMA 5 października 2015 19:57\nMyślę,że taki upominek szczerze ucieszył Księdza. Sama najbardziej lubię takie samodzielnie stworzone prezenty. Kupić to każdy potrafi...:)


Feminizm plotkarski typu Staśko – jako wykorzytywanie spraw kobiet do tanich sensacji i click baitów. – Kaya Szulczewska Blog\n12 czerwca 2022 Feminizm / Instagram / Prawa kobiet\nOdnoszę wrażenie, że część tzw. „feministek” wykorzytuje modne i ważne dla kobiet tematy do prowadzenia naprawdę płytkiej rubryki plotkarskiej, gdzie zmiast plotek o rozwodach i sukienkach gwiazd mamy niczym niepodparte oraz rzucane bardzo raptownie oskarżenia gwiazd o „przemoc” czy „fobie”. Nowa moralność wokeness zastąpiła tu starą mieszczańska moralność. Nie ma docinek kto jak wygląda na czerwonym dywanie, czy kto z kim ma romans, mamy za to doszukiwanie się wszędzie łamania wartości woke. Jednak elementem wspólnym jest tworzenie wzburzenia w odbiorcach i analizowanie wszystkiego pod kątem doszukiwania się skandalu.\nRozszerzenie definicji przemocy do absurdu i ciągłe kręcenie komuś znanemu nieuzasadnionych dram, to rodzaj woke serwisu plotkarskiego, którego dobrym przykładem może być działalność na Instagramie Mai Staśko. Ciągle mowa drama, codziennie jakieś nowe sensacyjne treści, trudno nie odnieść wrażenia, że to mało przemyślane treści, które często bazują tylko na wzmożeniu moralnym, plotkach, nadinterpretacjach i pomówieniach oraz powtarzaniu modnych w jej kręgach mantr.\nFeministka typu plotkarskiego nastawiona jest na tanią sensację i wzburzenie publiki, zrobi wszystko by zyskać rozgłos, bez dowodów, bez rzetelnych analiz, oby tylko oburzyć i rozemocjonować tłum np. oskarżając kogoś bezpodstawnie o przemoc.\nMożna by to nawet olać, ale robienie histerycznych afer bez pokrycia w faktach oraz celowe poszerzanie granic definicji przemocy na wszystko jak leci, tak żeby można było co chwilę robić o coś dramę, jest szkodliwe dla praw kobiet.\nRozumiem logikę tego click baitowania dla zasięgów, ale to ośmiesza sprawę kobiet, które naprawdę doświadczają przemocy. Jak potem mają dochodzić swoich praw i opowiadać swoją historię, kiedy z automatu zostają kojarzone z tym feminizmem absurdów.\nZa granicą rzetelni dziennikarze już wiedzą, że nie można rzucać oskarżeń o przemoc jeśli jest tylko słowo przeciwko słowu, a tym bardziej jeśli nawet nie ma niczyjego słowa, tylko fantazje i projekcje dziennikarzy. Polecam przeczytać książkę Powiedziała (Kantor, Twohey), gdzie pokazane jest jak należy przeprowadzać śledztwo w sprawie molestowania seksualnego.\nTo jest prawdziwe #Metoo, a nie kampania nienawiści prowadzona bez ładu i składu, pełna nierzetelności, fałszywych zarzutów i oszczerstw. Takie prowadzenie kampanii metoo jak działo się to w Polsce przy okazji afery z Dymkiem zwyczajnie ośmiesza ofiary przemocy. Trzeba to powiedzieć dosadnie – to szkodzi nam kobietom.\nOsobiście jako kobieta, której zależy na prawach kobiet, walce z przemocą i wyrównywaniu szans jestem głęboko zdegustowana działalnością Staśko i jej podobnych, których przybywa na Instagramie jak grzybów po deszczu.\nFeminizm plotkarski to coś naprawdę szkodliwego i ośmieszającego walkę o prawa kobiet. Czas zacząć o tym mówić.\nJeśli podoba Ci się moja niezależna publicystyka i wkładanie kija w mrowisko – możesz wesprzeć mnie na Patronite.\nDziękuję wszystkim, którzy już to robią.\nOsoba z macicą zamiast kobiety, czyli jak organizacje feministyczne wymazują kobiety odcinek 1374748585858


Styl życia Archives - Strona 18 z 19 - Wiedza, inspiracja i motywacja\nRedakcja - 27/01/2021\nRedakcja - 27/11/2020\nBezpieczeństwo i gustowny wystrój – wybieramy drzwi do łazienki\nRedakcja - 07/05/2020\nRedakcja - 25/01/2020\nPięć modeli sneakersów, które podkręcą każdą stylizację\nRedakcja - 24/11/2019\nStrona główna Styl życia Strona 18\nOdpowiedni styl życia zapewnia większe poczucie własnej wartości, zadowolenia i pewności siebie, prowadząc do lepszych relacji z innymi ludźmi, szczęśliwego życia w rodzinie oraz zdrowia. W artykułach naszego serwisu znaleźć można liczne porady i wskazówki, zapewniające wiedzę, inspirację i motywację do zdrowszego i piękniejszego życia. Wymaga ono często właściwej zmiany codziennych zachowań, wprowadzenia nowych zasad lub też zwrócenia się ku potrzebie własnego organizmu.\nJak przeprowadzić oczyszczanie organizmu\nRedakcja - 06/11/2013 0\nRedakcja - 03/11/2013 0\nRedakcja - 31/10/2013 1\nRedakcja - 26/10/2013 0\nJak dobrać dodatki do stroju biznesowego\nRedakcja - 10/10/2013 0\nJak dobrać dodatki do sukienki koktajlowej\nRedakcja - 06/10/2013 0\nMetroseksualny – Po czym poznać takiego mężczyznę\nRedakcja - 05/10/2013 2\nCzerwone wino – Jakie daje zdrowotne korzyści\nRedakcja - 02/10/2013 0\nFrancuski akcent w nowej kolekcji H&M. Isabel Marant współpracuje ze znaną...\nRedakcja - 27/09/2013 0\nPrimark prezentuje swoją kolekcję Jesień / Zima 2013\nNie wiesz, co kupić na 18-stkę? Oto 3 pomysły na najlepszy...


Turyści w Lublinie: Kim są i co ich przyciąga? - Dziennik Wschodni\nTuryści w Lublinie: Kim są i co ich przyciąga?\nPodczas Nocy Kultury do Lublina przyjeżdża wiele osób spoza miasta. (Maciej Kaczanowski / Archiwum)\nWielodniowych turystów jak na lekarstwo. Nasi goście to młodzi ludzie, którzy wpadają na kilka godzin. To wstępne wnioski z zakończonych właśnie badań.\nPoniedziałek (15 października) był ostatnim dniem badań, które miasto zamówiło w firmie z Gdańska. Chodziło o zorientowanie się w preferencji odbiorców usług turystycznych i kulturalnych ze szczególnym uwzględnieniem ich potrzeb i powodu wizyty w Lublinie.\n– Z założenia mieliśmy oprócz ankiety internetowej i rozsyłanej droga mailową (w sumie 300 respondentów) dotrzeć do 700 osób, które odpowiadały na pytania ankieterów. Pierwsze pytanie skierowane do ludzi w Chełmie, Białej Podlaskiej, Kielcach, Ostrowcu Świętokrzyskim, Skarżysku, Białymstoku i Warszawie brzmiało: Czy w czasie ostatnich dwóch lat byli w Lublinie – mówi Marietta Wojak ze spółki EU-Consult. – Szukaliśmy respondentów na forach internetowych dotyczących turystyki, w miejscach gdzie turyści i nie tylko szukają informacji o Lublinie. Opłacało się wypełnić internetową ankietę, bo trzech wylosowanych respondentów będzie mogło spędzić weekend w wybranym miejscu. Czas i lokalizacji realizacji nagrody – do uzgodnienia z laureatami dodaje Wojak.\nTrwa jeszcze liczenie wyników ankiet papierowych ale już wiadomo, że zarówno uczestnicy badania w Internecie (ankieta i ankieta mejlowa) jak i rozmówcy ankieterów podobnie widzą nasze miasto. Widzą jako miejsce, które się zwiedza i do którego się jedzie w odwiedziny do znajomych albo krewnych.\nWiększość respondentów wpada do Lublina na kilka godzin, najmniej zostaje tu ponad tydzień. Dwa razy więcej wybiera nocleg u znajomych niż w hotelu. Marginalny powód wyprawy do Lublina to: udział w zawodach sportowych i cele zdrowotne.\nCo się w naszym mieście podoba? – Piękna architektura budynków. Kamienice się sypią ale dzięki temu są autentyczne i pięknie niedoskonałe – napisał jeden z respondentów. – Stary Rynek Lublina ma specyficzny klimat i w mojej opinii może konkurować pod względem atrakcyjności ze Starym Miastem w Krakowie – dodaje inny. Pytani o najmniej atrakcyjne miejsca badani zaznaczali Rynek tłumacząc, że zamojski prezentuje się lepiej, zespół cmentarzy przy Lipowej, Zalew Zembrzycki ( z powodu brudnej wody) i sami dodawali: dworzec PKS i akademik dla zaocznych studentów.\nNajbardziej zadowoleni są nasi goście z ogólnej oferty turystycznej, chwalą ofertę gastronomiczną, dostęp do map i pamiątek. Najmniej są zadowoleni z komunikacji.\nBadania robiono w ramach projektu "Lublin i Rzeszów – współpraca i wykorzystanie szans rozwojowych”. Oficjalna prezentacja wyników jeszcze w tym roku.\nCo przyciąga do Lublina?\n* oferta kulturalna\n* atmosfera i gościnność\n* rynek i wzgórze zamkowe\n* Brama Krakowska\n* cerkiew katedralna prawosławna\n* Ogród Botaniczny UMCS\nWażne i bardzo ważne dla naszych gości:\n* lokalne zabytki\n* oferta kulturalna (muzea, wystawy, festiwale)\n* dobry dojazd\nNieistotne dla naszych gości:\n* moda na dane miejsce\n* oferta gastronomiczna\nczysmakuje.blogspot.com / 16 października 2012 o 09:12\nNajbardziej zadowoleni są nasi goście z ogólnej oferty turystycznej, chwalą ofertę gastronomiczną,\nKwestia cmentarza... O co ludziom chodzi, wybierając ten zespół cmentarzy jako jeden najmniej atrakcyjnych miejsc... To piękny zespół cmentarzy.\njasiek Kielce / 16 października 2012 o 07:54\nLublin jest ok. Bywam tu (jestem z Kielc) raz na dwa, trzy miesiące i za każdym razem odkrywam nowe, fajne miejsca.\nStare Miasto jest b.klimatyczne, macie też fajny deptak. Mnie najbardziej jednak podobają się stare uliczki na Dziesiątej, gdzieniegdzie jeszcze brukowane. Tam mam akurat rodzinę i dlatego odwiedzam te miejsca.\nLublin, mimo że jest dużo większym miastem od Kielc, to sprawia wrażenie spokojnego miejsca, nie ma jakichś wielkich korków, jeździ się w miarę płynnie. Wiele razy chodziłem po zmroku i nigdy nie spotkało mnie nic nieprzyjemnego.\nI ta zieleń. My mamy w Kielcach duuużo zieleni, ale i wy nie macie co narzekać.\nJedyne, co mnie razi, to włąśnie lubelskie narzekactwo. Cudze chwalicie, swego nie znacie..\nPzdr. Lublin i lublinian (tych pogodnych:))\nLublin, mimo że jest dużo większym miastem od Kielc, to sprawia wrażenie spokojnego miejsca, nie ma jakichś wielkich korków, jeździ się w miarę płynnie. Wiele razy chodziłem po zmroku i nigdy nie spotkało mni... rozwiń\ntomek / 15 października 2012 o 23:20\nto sobie dopiszcie moją opinię (Warszawa)\n+ bardzo ciekawe stare miasto i co dla mnie fajne śródmieście (warszawska starówka jest też fajna, ale śródmieście to same bloki nowe biurowce)\n+ wieże widokowe (na zamku itp.)\n+ niezłe knajpy i piwo perła (niestety w wielu knajpach ciągle moda na tyskie, żywce, czeskie cuda itp. zamiast na lokalne piwo, co powinno być dumą knajp!!!)\n+ Inne Brzmienia i inne sztukmistrze\n+ okolice - dość blisko na Roztocze, nad Wieprz, do Kazimierskiego Parku\n- chlew, syf z parkowaniem. taki wschodni bajzel. nawet jak są zatoczki do parkowania to i tak samochody stoją krzywo, włażą na chodnik oraz niedopuszczalne jeżdżenie po rynku (tam stoi znak "postój dorożek dla nowożeńców", który oznacza parkuj chamie aut ile wlezie). To jest przegięcie!\n- bajzel wokół dworca PKS, choć to, że można kupić tam wiejskie warzywa jest super! Po prostu to miejsce trzeba wyczyścić, uporządkować, zbudować porządne stragany, a nie łóżka polowe i zostawić jak jest.\n- ceny w knajpach często nie są niższe niż w stolicy\n- c... rozwiń\n... / 15 października 2012 o 22:45\nMagda, nie wiesz o czym mowa więc po co się "wtranżalasz". Redakcja poprawiła literówkę w wiadomym miejscu. Szanuję pracę dziennikarzy tego dziennika wiec podpowiedziałem na szybko gdzie nastąpiło przeoczenie w poprzedniej wersji tekstu.\nMagda / 15 października 2012 o 21:59\nTaka pisownia jest dopuszczalna. Jak się czegoś czepiasz, wcześniej to sprawdź, bo sam się kompromitujesz.\nGość / 15 października 2012 o 21:56\nLubelskie stare miasto jest strasznie zaniedbane, sypiące się kamienice, pozabijane deskami okna, wszechobecne samochody, do tego pełno lumpów.\n... / 15 października 2012 o 21:19\n"Drogą mejlową" Redakcjo Wkradła się literówka


Para Prezydencka na uroczystościach Św. Stanisława w Krakowie ( zdjęcia +video ) | INFO Kraków24 – Serwis Informacyjny\nAutor: Bogusław ŚwierzowskiData: 08 maja, 2011 W kategorii: Wiadomości z regionuTagi: Bronisław Komorowski, Kraków, Prezydent RP, procesja na Skałkę, Procesja Stanisławowska, Skałka, Uroczysta procesja\nFot.Jakub Gruca/ InfoKraków24\nW dniu dzisiejszym ( 8 maja ) w ramach uroczystości odpustowych ku czci św. Stanisława odbyła się tradycyjna ogólnopolska procesja Stanisławowska z Wawelu na Skałkę. W procesji udział wzięli Prezydent Bronisław Komorowski wraz z małżonką, wicepremier Waldemar Pawlak, przedstawiciele rządu, samorządu oraz Księża Biskupi.\n„To szczególna okazja, bo to nie tylko obywająca się od wieków tradycyjna procesja w dniu św. Stanisława, patrona Polski, ale to po raz pierwszy także procesja i msza św. związana z dziękczynieniem za beatyfikację Jana Pawła II. Warto pamiętać, że wielki wymiar ponadregionalny tej procesji i uroczystościom na Skałce nadał właśnie biskup Karol Wojtyła. To wszystko się dziś pięknie połączyło” – powiedział dziennikarzom prezydent RP Bronisław Komorowski.\nW procesji uczestniczyło ok. pięć tysięcy osób. Wierni przeszli z Wawelu na dziedziniec klasztoru oo. Paulinów na Skałce, gdzie została odprawiona msza św.\nPo zakończeniu uroczystości na Skałce prezydent Bronisław Komorowski odwiedził wystawę w Muzeum Narodowym w Krakowie – „Na wysokiej połoninie. Sztuka Huculszczyzny ? Huculszczyzna w sztuce”.\nFotorelacja z procesji – Bogusław Świerzowski / InfoKraków24:[nggallery id=81]\nUroczystości w obiektywie reportera Jakuba Grucy / InfoKraków24:[nggallery id=82]\nTagi: Bronisław KomorowskiKrakówPrezydent RPprocesja na SkałkęProcesja StanisławowskaSkałkaUroczysta procesja\nCracovia gra o wszystko. „Pasy” wygrywają z Polonią\nKomunikacja KBF Wisła Kraków Piłka Nożna Policja Narkotyki Straż Miejska Prezydent Jacek Majchrowski Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu Zatrzymanie MPK Sport Muzyka Mecz kom.Katarzyna Padło zdjęcia podinsp. Mariusz Ciarka ZIKiT Cracovia Prezydent Krakowa Utrudnienia INFO Kraków24 Rynek Główny Policja Malopolska film Jacek Majchrowski Kraków remont Koncert Wypadek Piotr Wojnarowski Małopolska Krakowskie Biuro Festiwalowe kultura Prezydent Krakowa Jacek Majchrowski


Zielone dachy mogą poprawić wydajność instalacji fotowoltaicznej - EkoGuru - portal ekologiczny\nprzez Julia Szafranek 6 września 2021\nZdaniem niemieckiej firmy fotowoltaicznej Polarstern połączenie systemu PV z zielonymi dachami zapewnia chłodzenie oraz pochłanianie kurzu co wpływa na poprawę jego wydajności.\nBadania udostępnione przez firmę Polarstern i Uniwersytet Wilhelma Büchnera sugerują, że moc wyjściowa systemów fotowoltaicznych może wzrosnąć nawet o 8%, jeśli zostaną one zamontowane na zielonym dachu. Na lepszą wydajność wpływa efekt chłodzenia poprzez parowanie roślin, ich zdolność do pochłaniania pyłu oraz rozproszone odbicie światła słonecznego przez liście.\nDzięki efektowi parowania przez liście, rzucania cienia czy przez absorpcję światła do fotosyntezy, zielone dachy osiągają niższe temperatury niż tradycyjne dachy, co skutkuje tym, że temperatura robocza systemu PV jest także niższa. Badania wykazują, że moc wyjściowa paneli słonecznych może wzrosnąć średnio o 4,35%. Wartość w zależności od stosowanej technologii i lokalizacji może wzrosnąć nawet do około 8%.\nRośliny pełnią także funkcję filtru powietrza, pochłaniając kurz zmyty z paneli. Analizy firmy wykazują, że zielony dach wiążę około 2 kilogramy pyłu na metr kwadratowy rocznie. Ilość zależna jest też od powierzchni liści i odporności roślin na kurz. Przypuszcza się, że straty wydajności energetycznej związane z pyłem w systemach fotowoltaicznych w regionach miejskich wynoszą do 30%.\nFirma uważa, że odbijanie światła przez liście zwiększa wydajność paneli słonecznych, ponieważ mogą wykorzystać więcej promieniowania z widma słonecznego. To rozproszone odbicie wywołuje wyższe promieniowanie słabego światła, co może doprowadzić do wyższej wydajności, szczególnie w przypadku paneli cienkowarstwowych. Na podstawie nieokreślonych badań terenowych Polarstern poinformował, że zielony dach może zwiększyć napromieniowanie nawet o 32% w porównaniu z dachem żwirowym.\nPoza zwiększoną wydajnością systemów fotowoltaicznych zielone dachy wpływają także na większą bioróżnorodność dzięki magazynowaniu przez nie większych ilości wody w porównaniu z tradycyjnymi dachami.\nOperacja Czysta Rzeka – od marca do września wyłowiono ponad 210 ton odpadów


Koparko ładowarki ✦ Pawłowice, pow. poznański, woj. wielkopolskie ✦ Panorama Firm (strona 3)\nWyniki dla Koparko ładowarki w lokalizacji Pawłowice, wielkopolskie - 97 firm\n...poszerzamy naszą ofertę tak, by być przygotowanym na wszystkie możliwe usterki. Proponujemy między innymi: - naprawę maszyn budowlanych - naprawę maszyn rolniczych - pogotowie maszyn rolniczych - naprawę ładowarek - spawanie. Oprócz tego zajmujemy się też profesjonalną naprawą silników od maszyn, a także układami hydrauliki siłowej czy układami...\n...Firma Renomex świadczy kompleksowe usługi brukarskie. Siedzibą naszej firmy są Duszniki, na terenie...\nPawłowice (dlaczego nie widzę nazwy ulicy?) w odległości 198 km\nPawłowice (dlaczego nie widzę nazwy ulicy?) w odległości 8 km\n...możecie mieć Państwo pewność, że każda praca zostanie wykonana przy pomocy sprzętu wysokiej klasy. Nasz park maszynowy ciągle się rozbudowuje. Aktualnie korzystamy między innymi z koparki kołowej, koparko-ładowarki, minikoparki, wiertnicy, nacinarki, zgrzewarki i zagęszczarki. Duża ilość maszyn i obsługujących je operatorów gwarantuje szeroki zakres...\n...Firma Mark-Bud od wielu lat zajmuje się pracami budowlanymi przy pomocy specjalistycznego sprzętu. Posiadamy szeroką flotę pojazdów, takich jak minikoparki, koparki i koparko-ładowarki. Dzięki nim wszystkie prace ziemne są wykonywane szybko i sprawnie. Operatorzy to przeszkolone osoby i radzą sobie z najtrudniejszymi zadaniami. Roboty ziemne...\n...Firma zajmuje się przede wszystkim pracami ziemnymi, w tym kopaniem pod fundamenty, przyłącza i sieci kanalizacyjne i wodociągowe. Ponadto koparki używane są do prac melioracyjnych, drenaży, kładzenia sieci gazowych i linii energetycznych. Przedsiębiorstwo służy również takimi usługami jak: - kopanie stawów, - kopanie oczek wodnych...\n...Firma Koss-Remo jest zlokalizowana w Izabelinie-Dziekanówku, na terenie powiatu nowodworskiego...\n...Firma Bartosza Fiebicha Bafiko znajduje się w Rawiczu, w województwie wielkopolskim. Zajmujemy...\nPawłowice (dlaczego nie widzę nazwy ulicy?) w odległości 374 km\n...Firma Raf-Kop znajduje się w Puławach, w województwie lubelskim. Właścicielem jest Rafał Kopeć...\nPawłowice (dlaczego nie widzę nazwy ulicy?) w odległości 277 km\n...bogatej ofercie naszej firmy znajdą Państwo całą gamę systemów wagowych produkowanych przez VEI. Klientom możemy zaoferować wysokiej klasy podkładowy system ważenia do ładowarki w jednym kawałku, m.in. bez blokowania użytkownikowi dostępu do ustawień kalibracyjnych i do diagnostyki urządzenia oraz bez dodatkowych rurek doprowadzających olej...\nPawłowice (dlaczego nie widzę nazwy ulicy?) w odległości 327 km\nPawłowice (dlaczego nie widzę nazwy ulicy?) w odległości 255 km\n...Firma Jabnet z Orla, z województwa pomorskiego należy do Ryszarda Kiedrowskiego i została założona...\nPawłowice (dlaczego nie widzę nazwy ulicy?) w odległości 445 km\n...naprawę sprzętu budowlanego, takich jak: - koparki, - ładowarki, - spycharki, a także urządzenia dźwignicowe: - żurawie samochodowe, - żurawie samojezdne, - podnośniki, - suwnice, - wciągarki. Do zakresu świadczonych przez nas usług należy naprawa urządzeń poddozorowanych - dysponujemy odpowiednimi uprawnieniami UDT. Ponadto nasza oferta obejmuje...\n...niskopodwoziowy, - ciągniki siodłowe z naczepami 27 ton (wywrotki), - wywrotkę 8x4. Dodatkowo prowadzimy również wynajem sprzętu budowlanego: - ładowarka kołowa Liebherr 556 o pojemności łyżki 4,5 m3; - spycharka Komatsu 65PX; - koparka gąsienicowa o pojemności łyżki 1,5 m3. Zapraszamy do skorzystania z oferty firmy...\n...989 roku towarzyszymy firmom i indywidualnym osobom w zdobywaniu wiedzy i umiejętności...\n...rodzaju prace ziemne.Po każdym zleceniu oferujemy wywóz ziemi. W ramach prac ziemnych oferujemy: -niwelację terenu, -wykopy pod ławy fundamentowe, -zbieranie darni, -usługi koparko – ładowarką. Uzupełnieniem profilu firmy jest naprawa samochodów i maszyn budowlanych. Sprzęt, którym dysponujemy pozwala nam na przeprowadzanie remontów układów m.in....\n...marki Mercedes Benz, Volvo, Tatra, o ładowności od 1,5 do 26 ton (plandeka, kontener, wywrotka). Posiadamy także samochody samowyładowcze, koparko-ładowarki. Koparki i koparko-ładowarki CAT oraz posiadamy także samochody samowyładowcze marki Mercedes Benz oraz z HDS-em...\n...Elmix – profesjonalne usługi budowlane z zakresu sieci elektroenergetycznych...\nBruk-Trans Układanie kostki brukowej, brukarstwo, płoty i garaże z płyt betonowych, usługi koparko-ładowarką\n...Brukarstwo i roboty ziemne...\nAutomatyka i technika przemysłowa


FC Porto 1:4 Liverpool - FC Porto\nPierwsza polska strona o FC Porto (Online: 58)\nFC Porto zakończyło swoją przygodę w tym sezonie Ligi Mistrzów. "Smoki" po raz kolejny nie zdołały pokonać Liverpoolu, który był zabójczo skuteczny i wygrał na Estadio do Dragao 4:1.\nSadio Mane w 26. minucie wpakował piłkę do bramki gospodarzy, a asystent sędziego głównego poderwał flagę, sygnalizując pozycję spaloną. Miejscowym kibicom spadł kamień z serca, ale na ich nieszczęście - prosto na stopy. Sędziowie VAR długo analizowali bowiem tę sytuację, dokładnie przyjrzeli się ustawieniu zawodników i zawyrokowali: senegalska gwiazda Liverpoolu w momencie podania Mohameda Salaha nie znajdowała się na spalonym, gol został zdobyty prawidłowo! Z gospodarzy momentalnie zeszło powietrze. Napompowanym, fruwającym w pierwszych 30 minutach nad murawą piłkarzom z Porto celny strzał rywali skutecznie podciął skrzydła. Miejscowi wyszli niezwykle odważnie na faworyzowanych Anglików. Z trzema napastnikami, chęcią zwycięstwa przebijającą się z każdej kolejnej akcji. Próbowali Jesus Corona, Moussa Marega, swoich szans szukał Yacine Brahimi. Wszystko na nic. Strzały miejscowych albo latały obok słupków i nad poprzeczką, albo wyłapywał je Alisson Becker. A gdy można się było spodziewać, że Porto w końcu się przełamie, gola - praktycznie z niczego - strzelił Mane. I później to już poszło. W drugiej połowie, dokładnie w 65. minucie, wspaniałym podaniem z głębi pola popisał się Alexander-Arnold, który obsłużył Mohameda Salaha. Egipcjanin w sytuacji sam na sam nie miał problemów z pokonaniem Casillasa. I choć moment później kontaktową bramkę po rzucie rożnym zdobył Eder Militao, to jednak Liverpool zadał jeszcze dwa śmiertelne ciosy. Najpierw wspaniałe dogranie Jordana Hendersona wykorzystał Roberto Firmino, a później swoją bramkę dorzucił jeszcze Virgil van Dijk. Przed rokiem ekipa z Liverpoolu w Porto strzeliła aż pięć goli, tym razem skończyło się na czterech. Trudno o bardziej zasłużony awans.\nFC Porto: Iker Casillas - Eder Militao, Pepe, Felipe, Alex Telles - Otavio (46 Tiquinho Soraes), Danilo Pereira, Hector Herrera - Jesus Corona (78 Fernando), Moussa Marega, Yacine Brahimi (81 Bruno Costa).\nLiverpool: Alisson Becker - Trent Alexander-Arnold (66 Joe Gomez), Joel Matip, Virgil van Dijk, Andrew Robertson (71 Jordan Henderson) - Georginio Wijnaldum, Fabinho, James Milner - Mohamed Salah, Divock Origi (46 Roberto Firmino), Sadio Mane.\nAutor: pawcyk27, 2019-04-18 14:34:23\nSpośród 3 najwyższych porażek w historii u siebie aż dwie są z ostatnich lat przeciwko Liverpoolowi 0:5 i 1:4...\npawcyk27, 2019-04-18 15:11:11


Godfall bez trybu offline. Będzie wymagał PS Plusa | Gaming Society\nStrona głównaGryAktualnościGodfall bez trybu offline. Będzie wymagał PS Plusa\nNadchodząca razem z nową generacją gra kooperacyjna Godfall będzie wymagała ciągłego dostępu do internetu. Zarówno na PC, jak i PlayStation.\nIm bliżej jesteśmy premiery nowych konsol, tym więcej szczegółów poznajemy odnośnie Godfall. Widzieliśmy już widowiskową walkę, ładną grafikę i napędzaną ciekawą historię fabułę. Tym razem przyszedł czas na tę negatywną część.\nNa Twitterze deweloperzy zaczęli powoli dostosowywać oczekiwania graczy do swojej nowej produkcji i odpowiadać na niektóre pytania. Dowiedzieliśmy się w ten sposób, że ich produkt nie będzie należał do bogatego ostatnio gatunku live service. Mimo to wciąż będzie jednak wymagał ciągłego połączenia z internetem.\nDla posiadaczy komputerów osobistych nie będzie to pewnie robiło większej różnicy. Po stronie PlayStation oznacz to jednak, że do gry będzie wymagany PS Plus. Nawet jeżeli chcecie przejść tytuł w pełni solo, ignorując aspekt online kooperacji, będziecie zmuszeni do wykupienia abonamentu Sony.\nPoprzedni artykułCyberpunk 2077 – tak wygląda pełna mapa Night City\nNastępny artykułXbox Series X – pokaz 20 gier AAA w 4K i 60 FPS-ach


Schody zewnętrzne - Producent Warszawa, Łódź\nStrona głównaStrona główna > Oferta > Schody > Schody zewnętrzne\nBalustrady zewnętrzne metalowe\nSchody zewnętrzne w Łodzi i w Warszawie\nSCHODY ZEWNĘTRZNE W ŁODZI – RÓŻNE MODELE OD FIRMY GAM-METAL\nProducent schodów zewnętrznych zapewnia wygodne i estetyczne wejście do domu. Dbamy o to, aby ich kształt i forma była spójna z konstrukcją i stylem budynku. Wysokość schodów zewnętrznych jest uzależniona od odległości usytuowania budynku od ziemi. Nawet jeśli są to symboliczne trzy schodki zwykle stanowią główny element frontowej elewacji, dlatego ich wygląd jest tak istotny.\nSchody zewnętrzne mogą także ułatwiać zejście z tarasu do ogrodu.\nNa co powinniśmy zwrócić uwagę wybierając schody zewnętrzne:\nZ jakiego materiału są wykonane schody zewnętrzne – zwykle jest to beton z płytkami okładzinowymi, poleca się kamień drobnoziarnisty, nienasiąkliwy i nieporowaty – co zapewnia odporność na warunki atmosferyczne np. granit, bazalt, czy też twardy piaskowiec;\nPowinny mieć wykończenie antypoślizgowe;\nWszystkie schodki powinny mieć równą wysokość (15 – 17,5 cm po wykończeniu);\nSzerokość stopnia powinna oscylować wokół 32 – 35 cm;\nSchody zewnętrzne o wysokości powyżej 1 m muszą posiadać balustrady;\nPodest musi mieć ukształtowany spadek około 1, 5 % w kierunku zewnętrznym – zapobiega to gromadzeniu się wody opadowej pod drzwiami;\nJeżeli drzwi otwierają się do środka podest nie powinien mieć szerokość nie mniejszą, niż 90 cm;\nJeżeli drzwi otwierają się na zewnątrz podest musi mieć szerokość minimum 90 cm plus szerokość skrzydła drzwi.\nProducent schodów zewnętrznych Gam-Metal z Łodzi (świadczący usługi w całej Polsce, m.in. w Warszawie) posiada także w ofercie schody szklane i schody wewnętrzne. Zachęcamy do skorzystania z proponowanych produktów.


Mus Z Dyni Pasteryzacja - Smaker\nPrzepisy Smaker / mus z dyni pasteryzacja\nmus z dyni pasteryzacja\nPrzepisy na temat: mus z dyni pasteryzacja\nPyszny mus, który można użyć do ciast, deserów, makaronów i nie tylko.\nSmaczny pomysł na "Mus z dyni z grzankami"\nWypróbowany przepis na "Mus z dyni i śmietanki"\nDynia Jest źródłem beta-karotenu i witaminy E zawiera następujące składniki mineralne: potas, wapń, magnez, żelazo, fosfor oraz witaminy C, B1, B2, PP. W skład oleju z pestek dyni wchodzi dużo nienasyconych kwasów tłuszczowych. Dynia ma działanie przeciwzapalne i podnosi odporność organizmu. Zaleca się jej podawanie przy trudnościach w oddawaniu moczu, problemach z pęcherzem moczowym i nerkami, gdyż działa moczopędnie. Ponadto poleca się ją osobą z nadciśnieniem tętniczym i miażdżycą,...\nWypróbowany przepis na "Mus dyniowy"\nŻródło beta-karotenu i witaminy E zawiera: potas, wapń, magnez, żelazo, fosfor oraz witaminy C, B1, B2, PP oraz nienasycone kwasy tłuszczowe. Działa przeciwzapalnie i podnosi odporność organizmu. Pomaga przy trudnościach w oddawaniu moczu, problemach z pęcherzem moczowym i nerkami. Obniża poziom cholesterolu we krwi.\nArtykuły na temat: mus z dyni pasteryzacja\nśmieszny na pizze\naby ciasto nie opadło\nsoso serowy czym doprawic\ndobry prosty chleb wieloziarnisty\npotrójny mus czekoladowy\nschab w kapuscie zapiekany w piekarniku\njak przygotowac piersi kurczaka siostra aniela\nkieszonki w cieście francuskim z kurczakiem\nschab w sosie własnym siostry anastazji\nmcdonalds rodzaje kotletów\nmintaj do zalewy\ngruszki z kwaskiem cytrynowym\nłatwy przepis na strogonowa\nmakowiec na biszkopcie przepis\nprzepis na sorowke z marchewki


23 lutego 2009r. gościliśmy teatrzyk lalkowy. Artyści zaprezentowali nam "Zaczarowany las", pouczającą z akcentem ekologicznym bajkę.\nMotto tego przedstawienia - "Las was grzeje,las was chłodzi,las was chroni od powodzi".\nW czasie ferii grupa harcerzy z naszej szkoły miło spędziła czas na biwaku szkoleniowym w Wielkich Oczach. Odbył się on w dniach 3 - 4 lutego 2009 roku. Pierwszego dnia młodzież została przeszkolona z regulaminu musztry, wzięła udział w harcerskich zabawach a wieczorem mogła potańczyć na dyskotece.\nCzytaj więcej (dodano: 23-02-2009, odsłon: 1901)\n„Zapusty z produktem regionalnym”\n14 lutego 2009 r. w naszej szkole odbyło się spotkanie pod nazwą „Zapusty z produktem regionalnym”. Organizatorem było Gminne Stowarzyszenie Kół Gospodyń Wiejskich w Cieszanowie, w skład którego wchodzi 9 Kół Gospodyń Wiejskich, 2 Koła Osiedlowe i 1 Miejskie. W zapustach udział wzięły członkinie kół, zaproszeni goście oraz mieszkańcy miasta i gminy Cieszanów zainteresowani tematyką produktów regionalnych.\nSpośród zaproszonych gości udział wzięli: m.in.\nWojewoda Podkarpacki, dr Mirosław Karapyta,\nPrzewodniczący Rady Powiatu mgr Zbigniew Wróbel,\nBurmistrz Miasta i Gminy Cieszanów mgr Zdzisław Zadworny,\nz-ca burmistrza mgr Janusz Mazurek.\nŁącznie w imprezie wzięło udział około 200 osób.\nCzytaj więcej (dodano: 06-03-2009, odsłon: 1954)\n31 stycznia 2009 r. bawiliśmy się na zabawie karnawałowej.\nNa sali roiło się od księżniczek, krakowiaków, rycerzy, wróżek batmanów - nie sposób wymienić wszystkich przebierańców.\nDo tańca grał zespół. Rodzice wszystkim uczestnikom zabawy przygotowali poczęstunek.\n6 stycznia 2009r. odbyła się w naszej szkole II edycja konkursu kolęd\ni pastorałek w stylu „Szansa na sukces”- pierwsza miała miejsce w 2006r. Do eliminacji zgłosiło się 10 uczestników z klas 1-6. Celem konkursu było podtrzymanie tradycji śpiewania kolęd, wzajemna konfrontacja. Uczestnicy losowali jedną spośród dziesięciu kolęd i pastorałek, a następnie mieli za zadanie zaśpiewać utwór do podkładu muzycznego.\nCzytaj więcej (dodano: 28-01-2009, odsłon: 1848)\nWystęp Orkiestry Dętej z Cieszanowa\n23 stycznia 2009 r. odbył się występ Orkiestry Dętej z Cieszanowa.\nMuzycy wystąpili z koncertem kolęd.\nWystęp nam podobał się, za który podziękowaliśmy brawami.\n8 stycznia uczniowie klas 0-III wzięli udział w kuligu. Przejażdżka na saneczkach była doskonałą zabawą. U celu czekało na nas rozpalone ognisko, przy którym można było się ogrzać i upiec kiełbaski. Nie zabrakło również zabaw na śniegu.\nCzytaj więcej (dodano: 09-01-2009, odsłon: 1824)\n30 grudnia 2008 r. odbyło się w naszej szkole 15 z kolei Opłatkowe Spotkanie Pokoleń, które tym razem zostało sfinansowane ze środków unijnych.Spotkanie rozpoczęła dyrektor szkoły, pani Alicja Szynal.\nNastępnie młodzież, pod opieką pani Leokadii Szczygieł i pana Pawła Młodowca przedstawiła część artystyczą pt."Wigilie Polskie".\nCzytaj więcej (dodano: 09-01-2009, odsłon: 2092)\nWigilie Polskie na przełomie wieków\nDzień 19 grudnia upłynął w miłej światecznej atmosferze. Na początku harcerze wnieśli Betlejemskie Światło Pokoju, które jak co roku przywieźli z lubaczowskiego Hufca. Po odczytaniu krótkiego listu, złożyli je na ręce pani dyrektor.\nZobacz więcej zdjęć z akademii\nCzytaj więcej (dodano: 20-12-2008, odsłon: 1802)\n12 grudnia 2008 roku w naszej szkole odbyło się spotkanie\nz przedstawicielem Komendy Policji w Lubaczowie\npanią sierżant Beatą Sopel.\nCzytaj więcej (dodano: 15-12-2008, odsłon: 1990)\nStrony: << < 63 64 65 66 67 68 (69) 70 71 72 > >>\nGenerowanie strony [s]: 0.0134


Clarks Orianna Top | cozyshoes.pl\nHome KOBIETA>Nasze marki>CLARKS>Botki i sztyblety>CLARKS ORIANNA TOP\nCLARKS ORIANNA TOP\n38 39,5 39 40 41 37 37,5\nCLARKS ORIANNA TOP to idealne buty na jesienno-zimowe spacery, które zachwycają swoim oryginalnym fasonem. Sztyblety to zdecydowany must have tej jesieni, świetnie pasują do wielu stylizacji. Wykonane ze skóry naturalnej z elastyczną gumą po bokach, ułatwiającą zakładnie oraz zdejmowanie obuwia, nie tylko dobrze wyglądają, ale także zapewniają wygodę na najwyższym poziomie. Posiadają obcas o wysokości 4,5 cm.\n3. Kolor: rose/ brudny róż\n383,40 zł Do koszyka


Wypożyczalnia samochodów Częstochowa | Komunikacja\nPosted on 2015/10/23 by admin\nKiedyś brak auta świadczył niższy status fizyczny. W dzisiejszych czasach niejednokrotnie jest to następstwem nie sytuacji ekonomicznej, tylko dobrowolnego wyboru. Wielbiciele motoryzacji nie do końca rozumieją argumentacje konkurentów posiadania osobistych czterech kółek, mimo to ich kontrargumenty refutowane są dzięki firmom wypożyczającym auta. To właśnie dzięki nim mamy okazję wsiąść w pojazd zawsze, gdy tego potrzebujemy. Koszt wynajmu wozu jest relatywnie niski w porównaniu do utrzymania go przez pełny rok (w sytuacji, gdy wykorzystujemy auta trzy, cztery razy w roku). Wykorzystując na co dzień z komunikacji miejskiej oraz sporadycznie z taksówek minimalizujemy potrzebę posiadania osobistego samochodu. Korzystając sporadycznie z wypożyczalni samochodów zawsze możemy dopasować samochód do sytuacji. Przenosiny – zamawiamy vana. Weekendowy wypad nad jezioro – familijne kombi. Ślub – limuzyna bądź też stylowy kabriolet. Patrząc w ten sposób na możliwość pożyczenia dowolnego samochodu na wyjątkową okazję, konsumentem firmy wypożyczalnia samochodów częstochowa ma prawo zostać każdy kierowca (nawet taki, jaki posiada prywatne auto). To naturalnie dzięki kolosalnemu asortymentowi pojazdów w wypożyczalni jesteśmy w stanie dopasować samochód do aktualnych wymogów. Niejednokrotnie okazuje się, że wynajem samochodów częstochowa wychodzi o wiele taniej aniżeli zamówienie taryfy, zaś podróżowanie nim daje więcej komfortu oraz swobody niż jazda komunikacją publiczną. System taki sprawdza się zwłaszcza podczas jednodniowych wypadów na znaczną odległość. Przykładem ma prawo być tu prędki wypad nad morze bądź jezioro.\n2015/09/12Wynajem samochodów – Częstochowa\n2015/07/30Skup aut za gotówkę on-line\n2016/05/29IDA ma w swojej ofercie takie nieruchomości\n2015/03/11Skup wózków widłowych\n2015/02/12Wypożyczalnia samochodów Warszawa\n2015/05/25Busy do polski\n2016/01/21Aktywne spędzanie czasu\n2015/07/29Skup aut online\n← Prawo jazdy Częstochowa\nSala weselna Częstochowa →\nPoszukujemy odpowiedniego zakładu pogrzebowego\nW Necie można odnaleźć mnóstwo


Kuchnia Marlenity: Szybka babka czekoladowo-bananowa\nWitam wszystkich po długiej (niestety czasem tak bywa) przerwie. Za oknem zielono, trochę zimno jak nie na tą porę roku dobrze, że chociaż w sercach maj:)\nDziś podsyłam Wam przepis na bardzo aromatyczna, szybką do wykonania babkę czekoladowo-bananową. Dzięki dodatkowi banana, długo zachowuje świeżość i jest mięciutka. Szczerze polecam:)\n1 opakowanie dużego budyniu śmietankowego (na 3/4 l mleka, lub 3 łyżki mąki ziemniaczanej\naromat rumowy/arakowy(do smaku)\nczekolada gorzka 40 gram + 10 gram czekolady białej\nWszystkie składniki powinny mieć zbliżoną temperaturę pokojową.\nMąkę przesiewamy z proszkiem i proszkiem budyniowym. Miękkie masło przekładamy do wysokiej misy i miksujemy razem z cukrem na puch.\nNastępnie dodajemy po jednym jajku oraz purre przygotowane z rozdrobnionego banana połączonego z dodatkiem mleka i dalej miksujemy, dodając naprzemiennie suche składniki. Pod koniec dodajemy olejek i delikatnie mieszamy.\nDo wysmarowanej masłem i oprószoną bułką tartą małej formy na babkę przekładamy ciasto i wkładamy do piekarnika rozgrzanego do 170 stopni C na ok. 40-45 min, (pierwsze 30 minut piekłam na opcji pieczenia od dołu przestawiając pod koniec na opcje góra-dół). Drewnianym patyczkiem sprawdzamy czy babka jest gotowa- patyczek po wyjęciu z ciasta ma być suchy, co wskazuje na to, że ciasto jest gotowe. Po lekkim przestudzeniu, delikatnie wyciągamy babkę bananowo-czekoladową, a po całkowitym wystudzeniu dekorujemy rozpuszczonymi w kąpieli wodnej czekoladami.\n*Zamiast upieczenia w formie babki, możemy z tego ciasta powodzeniem upiec muffinki.\nAutor: Marlena o 02:04\nEtykiety: babeczki, babka, banany, czekolada, muffiny, w kilka chwil


przezwyciężyć strach i ból\nGdzie jesteś: Strona główna -> Reumatyczne -> Choroba zwyrodnieniowa stawu biodrowego -> Komentarze -> przezwyciężyć strach i ból\nZobacz tagi: schorzenie z grupy mikroangiopatii, rzadka choroba. nietypowa choroba. choroba środowiskowa, problemy genetyczne, leczenie nadwrażliwości zębiny, leczenie ostrego nawracającego zapalenia zatok, tlenki azotu, wilgoć, metoda farmakologiczna, wirusy RSV, Zimowiak\nprzezwyciężyć strach i ból\nszanowni państwo mam 39 lat w 2002r przeszedłem operację wymiany stawu biodrowego-totalną-bez ograniczeń zaufałem specjaliście ortopedzie.sukces pełna sprawność ruchowa,gram w siatkówkę jeżdżę na nartach i naprawdę ciężko pracuję nawet poza krajem w pszemyśle ciężkim.biegam z dziećmi i cieszę się życiem i wiarą w jednego Boga Jezusa Chrystusa.Od niego czerpałem siły do przezwyciężenia trudności.\nWojtek, bardzo Cię proszę jeśli możesz poleć mi lekarza, który Cię prowadził i szpital, gdzie miałeś robioną operację. I też lekarza, który przed operacją Cię diagnozował. Mam 40 lat,ok.3 lat temu okazało się, że mam zwyrodnienie stawu biodrowego,szybko to dosyć mi się pogarsza, najp bolała mnie prawa strona teraz już obie. Powoli zaczynam już tracić swój optymizm życiowy, ponieważ ból coraz bardziej mi dokucza, a lekarze jakoś tak podchodzą do tego.... mam 15 letnią córkę, boję się, jak to będzie dalej... coraz bardziej... Twoja informacja, jest dla mnie jakąś nadzieją, że może być dobrze :)) że to nie koniec normalnego funkcjonowania. Jeśli to możliwe to odpisz proszę na mój e-mail: iwona_smol@wp.pl lub na tym forum. Będę Ci bardzo wdzięczna jeśli zechcesz mi pomóc. Dziękuję\nwitam mam pytanie po jakim czasie wróciłeś do pracy.jestem po endoprotezie lewego stawu biodrowego a w marcu prawy idzie pod nóż\nchoroba Cushinga a ciąża, rak żołądka u dzieci, Zapalenie najądrza leczenie, powikłania po zapaleniu opłucnej, powikłania po zespole jelita nadwrażliwego, drętwienie karku, trądzik różowaty u dziecka, torbiel na nerkach objawy, arytmia a uprawianie sportu, ból ramienia


piaszczysta, łagodnie opadająca do morza plaża oddalona ok. 500 m, leżaki, materace na plaży i przy basenie w cenie. Transfer na plażę rano i wieczorem w cenie.\nhotel składa się ze 126 pokoi rozmieszczonych w wielu budynkach, posiada lobby z recepcją, restaurację, bar. Na terenie obiektu znajdują się dwa baseny, bar przy basenie. www.sunlightgardenhotel.com\nPokoje rodzinne (A2-3B) ok. 35 m2, dwie sypialnie, łazienka z prysznicem, WC, suszarka, telefon, lodówka, sejf (za opłatą), klimatyzacja indywidualna, balkon z widokiem na ogród. Pokoje rodzinne (A3-6D) ok. 52 m2, dwie sypialnie i pokój dzienny, poza tym wyposażone jak A2-3B.\ntenis stołowy. Za opłatą bilard.\nminiklub w wieku 4-12 lat (w określonych godzinach), dwa oddzielne brodziki, plac zabaw.\nśniadanie, obiad i kolacja w formie bufetu. Po południu kawa, herbata i przekąski w barze przy basenie. Lokalne napoje alkoholowe i bezalkoholowe w godzinach 10:00-23:00 do posiłków i w barach. Codziennie przez dwie godziny lody i świeże owoce.\ndo 31.01.18 15% zniżki, do 30.04.18 11% zniżki.\n

kameralna, niska zabudowa

blisko centrum Side ?