2 KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH Bruksela, dnia KOM(2009) 8 wersja ostateczna KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW Strategiczne cele i zalecenia w zakresie polityki transportu morskiego UE do 2018 r. PL PL\n3 KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW Strategiczne cele i zalecenia w zakresie polityki transportu morskiego UE do 2018 r. 1. WPROWADZENIE Dla Europy żegluga stanowiła od zawsze jeden z podstawowych warunków rozwoju gospodarczego i osiągnięcia dobrobytu. Usługi transportu morskiego 1 mają kluczowe znaczenie dla konkurencyjności gospodarki i przedsiębiorstw europejskich na światowym rynku. Ponadto, żegluga i wszelkie związane z nią sektory gospodarki morskiej stanowią ważne źródło dochodów i pracy w Europie. 80% światowych towarów jest przewożonych drogą morską, a żegluga morska bliskiego zasięgu przewozi 40 % ładunków na terenie Europy. Przy ponad 400 mln pasażerów przewijających się każdego roku przez europejskie porty morskie, transport morski wywiera również bezpośredni wpływ na życie obywateli, zarówno turystów jak i mieszkańców wysp i regionów peryferyjnych. W ostatnich latach, w wyniku wzrostu gospodarki światowej oraz międzynarodowego handlu towarami, popyt na usługi transportu morskiego uległ zwiększeniu. Jednak pod koniec 2008 r. również sektor żeglugi odczuł wpływ kryzysu finansowego na gospodarkę realną. Aby zapewnić ciągłość usług transportu morskiego UE oraz ich wkład w odbudowę światowej gospodarki należy określić odpowiednią politykę w tej dziedzinie. Wychodząc poza ramy obecnej sytuacji gospodarczej, polityka ta powinna dostarczyć gwarancji, że Europa zachowa swoje podstawowe zasoby ludzkie i technologiczne know-how w celu zapewnienia zrównoważonego charakteru i konkurencyjności obecnych i przyszłych przedsiębiorstw żeglugowych. Celem niniejszego komunikatu jest przedstawienie głównych strategicznych celów europejskiego systemu transportu morskiego do 2018 r. oraz określenie podstawowych obszarów, w których zachodzi potrzeba podjęcia działań na poziomie UE aby wzmocnić konkurencyjność sektora a zarazem podnieść jego ekologiczność. Uwzględniono kontekst sytuacji gospodarczej i właściwości rynku żeglugowego. Niniejszy komunikat należy rozważać w szerszym kontekście unijnej polityki transportowej 2 ( Utrzymać Europę w ruchu: Zrównoważona mobilność dla naszego kontynentu ) oraz zintegrowanej polityki morskiej UE 3 (niebieska księga). Jego celem jest również wspieranie innych ważnych strategii, mianowicie polityki UE w dziedzinie energii i ochrony środowiska. Do jego powstania przyczyniły się: ciągły dialog prowadzony przez ekspertów z państw członkowskich, niezależne porady udzielane przez doświadczonych fachowców w dziedzinie żeglugi oraz studium, w którym analizie poddano tendencje i symptomy zwiastujące zmiany w transporcie morskim Szczegółowe informacje znajdują się na stronie EUROSTATu Statystyki w zakresie transportu morskiego - COM(2006) 314 wersja ostateczna z r. COM (2007) 575 wersja ostateczna z r. Niniejszy komunikat należy czytać łącznie ze sprawozdaniem przygotowanym przez grupę doświadczonych fachowców w dziedzinie żeglugi dla Komisji (wrzesień 2008 r. ) oraz studium PL 2 PL\n4 2. ŻEGLUGA EUROPEJSKA NA ŚWIATOWYCH RYNKACH Europa odgrywa dziś dużą rolę w świecie żeglugi, a 41 % ogółu światowej floty stanowi własność europejskich przedsiębiorstw (według nośności, DWT) Przystosowanie europejskiej żeglugi do wymogów gospodarki globalnej spowodowało poważne strukturalne zmiany w sektorze. W wyniku globalizacji wzrosła również konkurencja ze strony krajów prowadzących żeglugę. Szereg środków przyjętych przez państwa członkowskie zgodnie ze wspólnotowymi wytycznymi w zakresie pomocy państwa dla transportu morskiego przyczynił się do utrzymania części floty w europejskich rejestrach oraz do wzrostu liczby miejsc pracy dla europejskich marynarzy. Jednak w dalszym ciągu dla bander europejskich poważną konkurencję stanowią rejestry krajów trzecich. Często zagraniczni konkurenci dysponują znaczną przewagą jaką daje im wsparcie rządowe, dostęp do taniego kapitału oraz bogate zasoby siły roboczej i niezbyt rygorystyczne podejście do uzgodnionych na forum międzynarodowym norm. W kontekście obecnego kryzysu gospodarczego, inne czynniki, takie jak niebezpieczeństwa związane z nadwyżką mocy produkcyjnych w niektórych segmentach rynku, wykorzystywane przez kraje trzecie protekcjonistyczne środki polityki handlowej, zmienność rynków energetycznych oraz utrata know-how na skutek braku wykwalifikowanych pracowników w Europie mogłyby skłonić przedsiębiorstwa transportu morskiego i innych sektorów gospodarki morskiej do przeniesienia swych siedzib zagranicę, co zniweczyłoby podejmowane przez UE wysiłki mające zapewnić na świecie żeglugę wysokiej jakości. Wnioski płynące z przeprowadzonego przez Komisję przeglądu strategicznego są następujące: Osiągnięcie i utrzymanie stałych i przewidywalnych warunków konkurencji na świecie w dziedzinie żeglugi i innych sektorów gospodarki morskiej jest dla UE sprawą o podstawowym znaczeniu. Atrakcyjne dla wysokiej jakości żeglugi i operatorów ramy prawne w Europie przyczynią się do zrealizowania założeń strategii lizbońskiej na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, a tym samym zwiększą konkurencyjność europejskich klastrów morskich. Zapewni to także europejskiemu sektorowi transportu morskiego odporność na skutki spowolnienia tempa wzrostu gospodarczego. Jasne i konkurencyjne ramy prawne UE w zakresie podatku tonażowego, podatku dochodowego i pomocy państwa powinny zostać utrzymane, a w stosownych wypadkach ulepszone w świetle doświadczeń zgromadzonych przy opracowywaniu wytycznych dotyczących pomocy państwa w dziedzinie transportu morskiego. Ramy powinny przewidywać środki stanowiące zachętę do zwiększenia wysiłków na rzecz tworzenia żeglugi przyjaznej środowisku, innowacji technologicznych a także miejsc pracy i kwalifikacji zawodowych. Należy poddać ocenie możliwość zwiększenia związku pomiędzy zatrudnieniem w klastrach morskich a pomocą. Niezbędne jest podjęcie zdecydowanych działań na rzecz sprawiedliwych warunków w zakresie międzynarodowego handlu morskiego oraz dostępu do rynków. Na wszystkich poziomach należy kontynuować liberalizację handlu usługami morskimi. Obok prowadzenia negocjacji ze Światową Organizacją Handlu, WE powinna zintensyfikować dialog z najważniejszymi partnerami w dziedzinie handlu i żeglugi i zawierać umowy dwustronne. OPTIMAR Benchmarking strategic options for European shipping and for the European maritime transport system in the horizon , które zawiera wszelkie istotne dane statystyczne i liczby. PL 3 PL\n5 Częścią tych wysiłków powinno być dążenie do wysokiej jakości żeglugi, a na planie bardziej ogólnym, dążenie do stworzenia uczciwych warunków konkurencji w dziedzinie transportu morskiego, poprzez przestrzeganie na poziomie światowym uzgodnionych na forum międzynarodowym zasad. W odniesieniu do prawa antymonopolowego, Komisja dokonała ostatnio przeglądu szczególnych zasad dotyczących konkurencji w zakresie świadczenia usług transportu morskiego do i z Europy. Komisja będzie w dalszym ciągu monitorowała warunki rynkowe, poddawała ocenie gospodarcze skutki nowego podejścia antymonopolowego i podejmie odpowiednie działania, jeśli będzie to konieczne. Ponadto Komisja podejmie inicjatywy mające na celu ujednolicenie zasadniczych reguł konkurencji na poziomie światowym. Wzrastająca globalizacja zwiększyła nacisk jakiemu poddawane są międzynarodowe ramy ustanawiające prawa i obowiązki państw bandery, państw portu i państw nadbrzeżnych i naruszyła ich delikatną równowagę. Zasada rzeczywistego związku ustanowiona w Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza powinna być podstawowym narzędziem wykorzystywanym w działaniach międzynarodowych do realizacji celów zrównoważonego rozwoju. 3. ZASOBY LUDZKIE, PRAKTYKA MORSKA I MORSKIE KNOW-HOW W ostatnich latach przemysł związany z transportem morskim utworzył bezpośrednio lub pośrednio wiele miejsc pracy. Około 70 % spośród nich to wymagające zaawansowanej wiedzy i wysokich kwalifikacji miejsca pracy na lądzie. Coraz bardziej dający się odczuć brak fachowców, oficerów i marynarzy niesie ze sobą ryzyko utraty masy krytycznej zasobów ludzkich, dzięki której możliwe jest w ogóle utrzymanie konkurencyjności europejskiej gospodarki morskiej. Ukazanie Europejczykom, poprzez działania, w które odpowiednio angażują się Komisja, państwa członkowskie czy też sam sektor, atrakcyjności zawodów związanych z gospodarką morską leży jak najbardziej w interesie UE. Działania wspólnotowe powinny przede wszystkim mieć na celu: Przyjęcie odpowiednich środków otwierających długofalowe perspektywy rozwoju kariery w klastrach morskich, ze szczególnym uwzględnieniem możliwości rozwoju umiejętności i kwalifikacji na poziomie zaawansowanym dla oficerów z UE, tak aby dysponowali oni większymi możliwościami rozwoju kariery, przy jednoczesnym zapewnieniu marynarzom możliwości awansu na oficerów. Poprawę wyobrażenia o żegludze i karierze w gospodarce morskiej, podniesienie wiedzy o możliwościach zatrudnienia, poprawę mobilności pracowników sektora gospodarki morskiej na terenie Europy oraz rozpowszechnianie najlepszych praktyk w dziedzinie kampanii promocyjnych i rekrutacyjnych. Wspieranie działań Międzynarodowej Organizacji Morskiej (IMO) oraz Międzynarodowej Organizacji Pracy (ILO) podejmowanych na rzecz sprawiedliwego traktowania marynarzy, tak aby między innymi wytyczne w zakresie postępowania z marynarzami w sytuacjach wypadków morskich, w przypadku porzucenia, uszkodzenia ciała czy śmierci marynarza, a także warunki przyznawania urlopu na lądzie były odpowiednio wdrażane w UE i na świecie. PL 4 PL\n6 Postęp prac związanych z komunikatem Komisji w sprawie ponownej oceny prawodawstwa socjalnego przeprowadzonej w celu stworzenia lepszych i liczniejszych miejsc pracy w żegludze morskiej w UE 5. Promowanie lepszego wykorzystania technologii informacyjnych i komunikacyjnych w celu poprawy jakości życia na morzu. Dbanie o dostęp do satelitarnej łączności szerokopasmowej w dziedzinach takich jak opieka zdrowotna na morzu, kształcenie na odległość a także komunikacja osobista. Wdrożenie Środków upraszczających aby ograniczyć obciążenie administracyjne kapitanów i starszych oficerów na pokładzie statku. W tym zakresie należy zachować właściwą równowagę pomiędzy warunkami zatrudnienia unijnych marynarzy a utrzymaniem konkurencyjności floty europejskiej. Zostanie powołana grupa zadaniowa, aby opracować sposoby realizacji tego celu. Utrzymanie wysokich norm kształcenia oraz umiejętności zawodowych załóg jest niezbędne aby zapewnić bezpieczną i przyjazną dla środowiska działalność żeglugową. Dlatego właśnie konieczne jest aby UE i państwa członkowskie utworzyły odpowiednie ramy umożliwiające zapewnienie załogom wykształcenia i przeszkolenia, w formie działań mających na celu przede wszystkim: Pełne wdrożenie międzynarodowych i wspólnotowych wymogów zawartych w Międzynarodowej konwencji o wymaganiach w zakresie wyszkolenia marynarzy, wydawania świadectw oraz pełnienia wacht (konwencji STCW) przez wszystkie państwa wydające marynarzom świadectwa kwalifikacji. Wniesienie istotnego wkładu w przegląd konwencji STCW, za pomocą instrumentów wspólnotowych, aby zapewnić szybkie wejście w życie przepisów zmienionej konwencji oraz ich skuteczne wdrożenie i egzekwowanie. Promowanie współpracy pomiędzy europejskimi morskimi instytucjami szkoleniowymi w celu podniesienia umiejętności marynarzy oraz przystosowania wymogów szkoleniowych do potrzeb dzisiejszego przemysłu żeglugowego (wyposażone w skomplikowane urządzenia statki, technologie informacyjne i komunikacyjne, ochrona i bezpieczeństwo). Dążenie do opracowania we współpracy z instytucjami szkoleniowymi i sektorem morskiego świadectwa doskonałości (europejskich morskich kursów podyplomowych), które mogłoby wykraczać poza wymagania STCW. W tym kontekście można by rozważyć utworzenie sieci centrów doskonałości w dziedzinie kształcenia morskiego w Europie (Europejskiej Akademii Morskiej). Wprowadzenie w kształceniu oficerów modelu wymiany pomiędzy morskimi instytucjami szkoleniowymi w państwach członkowskich, wzorowanego na programie Erasmus. Powadzone we współpracy z sektorem promowanie, a gdzie to konieczne również wspieranie za pomocą systemu zachęt, programu przyjmowania na pokład kadetów w trakcie studiów na uczelniach morskich UE. W odniesieniu do warunków pracy, sprawą najważniejszą dla UE jest zagwarantowanie wdrożenia Konwencji o pracy na morzu z 2006 r. Międzynarodowej Organizacji Pracy (MLC) aby poprawić warunki pracy i życia na pokładzie statku. Porozumienie zawarte pomiędzy partnerami społecznymi w UE w sprawie wdrożenia najważniejszych elementów 5 COM(2007) 591 z PL 5 PL\n7 tej konwencji świadczy o szerokim poparciu sektora dla działań w tej dziedzinie. Działania podejmowane przez UE i jej państwa członkowskie powinny mieć na celu: Dążenie do szybkiej ratyfikacji konwencji MLC z 2006 r. przez państwa członkowskie i szybkiego przyjęcia wniosku Komisji opartego na branżowym porozumieniu dotyczącym uwzględnienia głównych elementów konwencji w prawodawstwie unijnym. Zagwarantowanie skutecznego egzekwowania nowych zasad za pomocą odpowiednich środków, w szczególności wymogów państwa bandery i państwa kontroli portu. Promowanie rozwoju na poziomie międzynarodowym i unijnym ukierunkowanych ram dotyczących minimalnej obsady załogowej koniecznej do bezpiecznej obsługi statku, szczególnie w odniesieniu do kwestii zmęczenia i odpowiednich warunków wachty. Wspieranie prac badawczych dotyczących czynnika ludzkiego, kwestii, która ma złożony, wielowymiarowy charakter i wywiera wpływ na dobre samopoczucie ludzi na morzu, co często przekłada się bezpośrednio na problem bezpieczeństwa na morzu i ochrony środowiska. Rozważenie środków w celu poprawy opieki zdrowotnej na pokładzie. 4. WYSOKIEJ JAKOŚCI ŻEGLUGA JAKO ISTOTNA PRZEWAGA KONKURENCYJNA Do 2018 r. flota światowa będzie liczyła około statków (500 DWT lub więcej) w stanie eksploatacji (w 2008 r. liczyła ona statków). Pod względem pojemności wzrost będzie wyglądał jeszcze bardziej spektakularnie: oczekuje się, że w 2018 r. całkowita pojemność wyniesie ponad mln dwt (w 2008 r. wynosiła ona mln dwt) Poprawa ekologiczności W ostatnich latach administracja transportu morskiego w Europie i europejski przemysł żeglugowy uczyniły wiele, aby poprawić ekologiczność transportu morskiego. Wzmocniono ramy regulacyjne UE i nawiązano ściślejszą współpracę pomiędzy państwami członkowskimi, aby rozwiązać problemy takie jak zapobieganie wypadkom i incydentom, emisje do atmosfery, oczyszczanie wody balastowej i recykling statków. Te wysiłki należy kontynuować. Komisja, państwa członkowskie oraz europejski sektor gospodarki morskiej muszą dążyć do długoterminowego celu, jakim powinien być generujący zero odpadów i zero emisji transport morski. Z tego względu cele priorytetowe muszą obejmować: Zapewnienie stałego postępu w spójnym i wszechstronnym dążeniu do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych z żeglugi międzynarodowej, za pomocą kombinacji środków technicznych, operacyjnych i rynkowych. W związku z tym UE powinna czynnie angażować się w prace IMO mające na celu ograniczenie emisji gazów cieplarnianych ze statków 7. Przyjęcie obowiązującego prawnie porządku w trakcie konferencji w Kopenhadze poświęconej Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu w grudniu 2009 r. Jeśli postęp w tej dziedzinie okazałby się niemożliwy, UE powinna zaproponować rozwiązania alternatywne na poziomie ogólnoeuropejskim. 6 7 Źródło: OPTIMAR Study, LR Fairplay Research Ltd & Partners (wrzesień 2008 r.). Obowiązkowe środki redukcji powinny mieć zastosowanie do wszystkich statków floty światowej. W chwili obecnej ponad 75 % statków światowej floty jest zarejestrowanych w krajach, które nie podpisały protokołu z Kioto. PL 6 PL\n8 Zagwarantowanie zdolności państw członkowskich do osiągnięcia do 2020 r. dobrego stanu środowiska w wodach morskich podlegających ich władzy lub jurysdykcji, zgodnie z wymaganiami nowej dyrektywy ramowej w sprawie strategii morskiej 8. Wzmocnienie prawodawstwa UE dotyczącego portowych urządzeń do odbioru odpadów wytwarzanych przez statki i pozostałości ładunku poprzez ulepszenie środków wdrażających. W związku z powyższym, należy zarówno zapewnić odpowiednie urządzenia jak i ustanowić procedury administracyjne, które zaspokoją zwiększone zapotrzebowanie w tym względzie. Kontynuowanie prac w sprawie wniosków wymienionych w komunikacie Komisji na temat strategii UE dotyczącej lepszych warunków demontażu statków 9. Zapewnienie przyjęcia konwencji IMO w sprawie recyklingu statków oraz stałych postępów w jej przyszłym wdrażaniu. Nadzorowanie sprawnego wdrożenia zmian przyjętych przez IMO w październiku 2008 r. do załącznika VI do konwencji MARPOL dotyczących ograniczenia emisji tlenków siarki i azotu ze statków. Oznacza to dokonanie oceny, które z morskich obszarów Europy kwalifikują się jako obszary kontroli emisji, oceny dostępności odpowiednich paliw oraz oddziaływania na żeglugę morską bliskiego zasięgu. Wnioski Komisji powinny nie dopuścić do ponownego zwiększenia transportu drogowego w miejsce żeglugi morskiej bliskiego zasięgu. Promowanie możliwości wykorzystywania alternatywnych do paliwa źródeł energii w porcie, takich jak pobieranie energii elektrycznej z lądu. Na początek Komisja zaproponuje wprowadzenie ograniczonego czasowo zwolnienia z podatku za pobieranie energii elektrycznej z lądu w ramach przyszłego przeglądu dyrektywy w sprawie opodatkowania energii i opracuje spójny system zachęt oraz ramy regulacyjne. Nadanie nowego impetu prowadzonej przez Komisję kampanii na rzecz żeglugi wysokiej jakości poprzez zawarcie umów partnerskich z organami administracji morskiej UE, szeroko pojętym sektorem gospodarki morskiej oraz użytkownikami usług transportu morskiego. W tym kontekście promowanie europejskiego systemu zarządzania środowiskiem w dziedzinie transportu morskiego, mającego za cel stałą poprawę ekologiczności żeglugi. Rozważenie zróżnicowania opłat rejestracyjnych, portowych i innych w celu wynagrodzenia starań zmierzających do uczynienia żeglugi bardziej przyjaznej środowisku Bezpieczeństwo transportu morskiego Na skutek przyjęcia i wdrożenia trzeciego pakietu dotyczącego bezpieczeństwa morskiego UE dysponuje obecnie ramami regulacyjnymi należącymi do najbardziej wszechstronnych i zaawansowanych w dziedzinie żeglugi. Ponadto zarówno administracja morska UE i europejska żegluga wiele zainwestowały we wdrożenie wymogów związanych z bezpieczeństwem i ochroną. Jednak wzrost floty, dopuszczenie do ruchu dużych przewoźników przewożących pasażerów i towary, oraz gwałtowny wzrost operacji żeglugowych dostarczą dodatkowych wyzwań z punktu widzenia bezpieczeństwa transportu morskiego. Wzrastająca ilość wód niepokrytych lodem, otwartych dla żeglugi z pewnością przyciągnie ruch statków na tzw. Morskiej Drodze 8 9 Dz.U. L 164 z , s. 19. COM(2008) 767 z PL 7 PL\n9 Północnej, o szczególnych wymogach. Rozbudowa Kanału Sueskiego oznaczałaby ruch większych statków i zwiększenie ruchu na Morzu Śródziemnym, co pociągnęłoby za sobą zwiększenie zagrożenia. W najbliższych latach UE i państwa członkowskie powinny: Nadać priorytetowe znaczenie egzekwowaniu istniejących zasad unijnych i międzynarodowych, oraz jak najszybciej wdrożyć środki wprowadzone w ramach trzeciego pakietu dotyczącego bezpieczeństwa morskiego. Dokonać przeglądu mandatu i sposobu działania Europejskiej Agencji ds. Bezpieczeństwa na Morzu, aby podnieść poziom pomocy technicznej i naukowej jakiej agencja może udzielić państwom członkowskim i Komisji. Zwiększyć zaangażowanie UE w prace IMO oraz wzmocnić międzynarodową współpracę z partnerami w dziedzinie handlu i żeglugi UE np. w sprawie kontroli państwa portu, w szczególności w krajach sąsiadujących ze sobą. W tym kontekście zwrócić szczególną uwagę na wyzwania jakie przedstawiają sobą ekstremalne warunki nawigacji, takie jak lód, a także wciąż rosnące rozmiary statków. Odpowiednie normy dotyczące nawigacji na zamarzających wodach żeglownych oraz normy konstrukcji i wymogi dotyczące pomocy (lodołamacze) powinny być przestrzegane przez wszystkie statki działające na bardziej narażonych obszarach morskich. Zadbać o systematyczne stosowanie opracowanych przez IMO Wytycznych w sprawie postępowania z osobami uratowanymi na morzu. Europa powinna przewodzić wysiłkom zmierzającym do zapewnienia pomocy i jasnego określenia zakresu obowiązków w zakresie udzielania pomocy osobom w trudnej sytuacji. W szczególności wysiłki te powinny zagwarantować współpracę państw nadbrzeżnych i koordynację ich działań ze wszystkimi stronami, a także posłużyć jako zachęta dla kapitanów aby wypełniali oni swoje obowiązki. Zadbać aby wszystkie europejskie administracje morskie przeznaczyły odpowiednie zasoby ekonomiczne i ludzkie, konieczne do tego aby wypełnione zostały wszelkie zobowiązania spoczywające na państwach bandery, państwach portu i państwach nadbrzeżnych. Zadbać aby najpóźniej do 2012 r. wszystkie państwa członkowskie UE znalazły się na białej liście paryskiego protokołu ustaleń w sprawie kontroli państwa portu. Podejmować w ramach IMO działania na rzecz osiągnięcia w jak najkrótszym czasie porozumienia w sprawie skutecznych międzynarodowych ram regulujących kwestie odpowiedzialności i odszkodowania za szkody związane z przewozem morskim substancji niebezpiecznych i szkodliwych. Zadbać aby do 2012 r. wszystkie państwa członkowskie, zgodnie z podjętymi przez nie zobowiązaniami, podpisały wszelkie istotne międzynarodowe konwencje, oraz aby spełniały wymagania Kodeksu zasad wprowadzania obowiązkowych instrumentów IMO oraz systemu audytu państw członkowskich IMO Ochrona transportu morskiego Europejski sektor żeglugi uczynił wiele, aby wdrożyć obowiązkowe środki z zakresu ochrony, przyjęte w 2002 r. przez IMO i wprowadzone do prawodawstwa UE w 2004 r. Jednak zagrożenie terrorystyczne istnieje nadal, a statki i porty w dalszym ciągu muszą się liczyć z możliwymi zamachami terrorystycznymi. Ponadto w dalszym ciągu poważne PL 8 PL\n10 zaniepokojenie budzą akty piractwa i zbrojne napady na morzu. Kolejny problem stanowią incydenty z udziałem przemytników, handlarzy ludźmi i pasażerów na gapę. Głównym zadaniem jest ukończenie rozpoczętych prac na rzecz ustanowienia spójnych ram w zakresie środków bezpieczeństwa w oparciu o zasady prewencji oraz zdolności do szybkiego i elastycznego reagowania. W efekcie integralną częścią żeglugi wysokiej jakości i operacji portowych powinna stać się prawdziwa kultura bezpieczeństwa, która zarazem nie obniżałaby niepotrzebnie jakości oferowanych usług żeglugowych ani jakości życia marynarzy i pasażerów. Z poszanowaniem odpowiednich uprawnień w tej dziedzinie, działania UE i jej państw członkowskich powinny skupiać się na realizacji następujących celów: W odniesieniu do zagrożenia terrorystycznego, Komisja i państwa członkowskie powinny w dalszym ciągu zabiegać o wdrożenie międzynarodowych środków bezpieczeństwa, proporcjonalnych w stosunku do najpoważniejszego zagrożenia i opartych na odpowiednich metodach analizy ryzyka. Państwa bandery i właściciele statków powinni ściśle ze sobą współpracować, a marynarze powinni być objęci odpowiednim szkoleniem zarówno podstawowym jak i ustawicznym. Komisja i państwa członkowskie powinny w pełni wykorzystać ramy zapewnione przez zmiany dotyczące bezpieczeństwa do Wspólnotowego Kodeksu Celnego i tym samym przyczynić się do zwiększenia międzynarodowych wysiłków na rzecz bezpieczeństwa międzynarodowego łańcucha dostaw. W odniesieniu do aktów piractwa i napadów zbrojnych Komisja i państwa członkowskie muszą przyjąć twardą postawę i przyczyniać się do podnoszenia bezpieczeństwa żeglugi na dotkniętych tymi zjawiskami obszarach. Europa powinna przyczynić się do rozwoju i stabilizacji tych państw, których obywatele dokonują tego typu ataków. W tym względzie najpilniejszą potrzebą jest konieczność zapewnienia ochrony marynarzom, rybakom i pasażerom na statkach żeglujących wzdłuż wybrzeży Somalii, w Zatoce Adeńskiej oraz w każdym innym regionie świata, w którym w przyszłości mogłyby powstać tego typu problemy. Ponadto stabilność światowego systemu transportu morskiego wymaga, aby międzynarodowe szlaki żeglugowe były chronione przed wszelkimi działaniami, które mogłyby zakłócić ruch na nich. Przez Zatokę Adeńską, na przykład, przewożonych jest ponad 12 % całkowitej objętości ropy przewożonej drogą morską, zatem wydłużenie trasy drogą wokół Przylądka Dobrej Nadziei nie tylko podwoiłoby czas typowego rejsu z Zatoki do Europy, ale również znacznie zwiększyłoby zużycie paliwa, emisje i koszty transportu. Komisja i państwa członkowskie powinny ustanowić plany elastycznego reagowania, obejmujące systemy wczesnego ostrzegania, wspólne monitorowanie zdarzeń i plany ochrony. Mechanizmy te odniosłyby korzyść z pełnego zastosowania systemu dalekiego zasięgu do identyfikacji i śledzenia statków (LRIT), jak również zwiększonej współpracy odpowiednich organów w państwach członkowskich. Komisja i państwa członkowskie powinny współpracować w celu wprowadzenia odpowiednich ulepszeń do Międzynarodowego Kodeksu Ochrony Statków i Obiektów Portowych (Kodeksu ISPS). Należy rozważyć możliwość utworzenia programu pomocy technicznej dla administracji portowej i morskiej. PL 9 PL\n11 4.4. Nadzór morski W oczekiwaniu na 2018 r. należy zwiększyć zdolność przewozową unijnego transportu morskiego tworząc zintegrowany system zarządzania informacją, aby umożliwić identyfikowanie, monitorowanie, śledzenie i zgłaszanie wszystkich statków znajdujących się na morzu i na śródlądowych drogach wodnych, zawijających do europejskich portów i z nich wypływających, a także przepływających przez wody UE lub w ich pobliżu. Taki system stanowiłby część inicjatywy "e-maritime" i z czasem mógłby zostać przekształcony w zintegrowany unijny system świadczący usługi drogą elektroniczną na różnych poziomach łańcucha transportowego. Z tego względu system powinien być połączony z systemami e-freight, e-customs i inteligentnymi systemami transportowymi (ITS) 10, aby użytkownicy mogli zidentyfikować i śledzić ładunek nie tylko wówczas gdy jest on przewożony drogą wodną, lecz również w czasie transportu innymi środkami, zgodnie z istotą systemu współmodalności. W szerszym kontekście, wykorzystując obecnie dostępne systemy, takie jak AIS, LRIT, SafeSeaNet czy CleanSeaNet, oraz te, które obecnie są w fazie przygotowania, takie jak Galileo i GMES, a także biorąc pod uwagę potrzebę opracowania europejskiego systemu nadzoru granic EUROSUR 11, UE powinna działać na rzecz utworzenia platformy, która umożliwi konwergencję technologii morskich, naziemnych i satelitarnych, integrację systemów oraz odpowiednie zarządzanie informacją i jej kontrolę zgodnie z zasadą ograniczonego dostępu. Należy promować współpracę pomiędzy instytucjami cywilnymi i wojskowymi aby uniknąć powielania działań. Komisja pracuje również nad stworzeniem zintegrowanego systemu nadzoru transgranicznego i międzysektorowego UE 12. Jednym z podstawowych jej celów jest utworzenie sieci wymiany informacji pomiędzy organami krajowymi z uwagi na wzrastający poziom interoperacyjności działań związanych z nadzorem, podniesienie skuteczności działań prowadzonych na morzu oraz usprawnienie wdrażania istotnego w tym zakresie wspólnotowego prawodawstwa i strategii Transport morski kluczowym elementem bezpieczeństwa energetycznego UE Transport morski ma podstawowe znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego Europy i dlatego jest ważnym elementem europejskiej polityki energetycznej. Należy postrzegać go jako część strategii UE zmierzającej do dywersyfikacji szlaków i źródeł energii. 90 % ropy przewożone jest drogą morską, a skroplony gaz ziemny (LNG) przewożony jest w coraz większym stopniu zbiornikowcami. Wiele innych produktów energetycznych jest również przewożonych drogą morską 14. Flota transportująca produkty energetyczne: zbiornikowce przewożące ropę i produkty z niej wytworzone, LNG, LPG a także statki obsługi instalacji off-shore, odgrywa coraz większą rolę w zapewnieniu sprawnego działania rynków energii oraz bezpieczeństwa dostaw, a zatem wpływa na dobrobyt obywateli europejskich i ogólny stan gospodarki europejskiej COM(2007) 607 z Zob. Konkluzje Rady z dnia 5 czerwca 2008 r. w odniesieniu do przyszłego rozwoju Frontex-u, systemu Eurosur i przyszłych wyzwań związanych z zarządzaniem granicami zewnętrznymi UE. SEC(2008) 2737 z Przegląd działań podjętych w tej dziedzinie w 2008 r. zawiera dokument SEC (2008) 3727 z , a komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie nadzoru morskiego jest planowany w 2009 r. Zob. dokument roboczy służb Komisji pt. Energy policy and maritime policy: ensuring a better fit" - SEC (2007) 1283/2 z PL 10 PL\n12 Przerwy w naziemnej dostawie gazu i ropy jakie niedawno miały miejsce dobitnie świadczą o konieczności dysponowania infrastrukturą do transportu LNG. Jak zostało podkreślone w drugim strategicznym przeglądzie sytuacji energetycznej 15 infrastruktura związana z transportem LNG ma podstawowe znaczenie dla zwiększenia elastyczności dostaw gazu na wewnętrznym rynku energetycznym, dzięki czemu możliwe jest solidarne działanie w sytuacjach kryzysowych. 5. WSPÓŁPRACA NA SCENIE MIĘDZYNARODOWEJ Unia Europejska od dawna działa na rzecz otwartej i uczciwej konkurencji w żegludze, a także na rzecz żeglugi wysokiej jakości. Dlatego wspiera ona prace organizacji międzynarodowych wyspecjalizowanych w dziedzinie transportu morskiego, takich jak IMO, ILO, WTO i WCO, a także stworzyła rozbudowaną i wciąż rosnącą sieć porozumień i negocjacji dwustronnych dotyczących transportu morskiego z głównymi partnerami w dziedzinie handlu i żeglugi. W tym kontekście dobry przykład stanowi porozumienie zawarte w 2002 r. pomiędzy Komisją i państwami członkowskimi a Chinami. Podobne podejście znalazło zastosowanie w dwustronnych stosunkach i trwających negocjacjach na poziomie regionalnym, czego przykładem mogą być proces współpracy eurośródziemnomorskiej (partnerstwo eurośródziemnomorskie Euromed), Unia dla Śródziemnomorza lub w stosunki z Mercosurem. Stojące dzisiaj przed sektorem usług żeglugowych i morskich globalne wyzwania wymagają przekonujących odpowiedzi od społeczności międzynarodowej. Komisja i państwa członkowskie mają do spełnienia ważną rolę w dążeniu do zmian w celu utworzenia spójnych międzynarodowych ram regulacyjnych dla żeglugi, takich, dzięki którym stanie się możliwe sprostanie wyzwaniom XXI wieku: Zgodne działania podejmowane na poziomie europejskim mają ogromne znaczenie w kilku sprawach np. w odniesieniu do: globalnego zarządzania (UNCLOS), handlu międzynarodowego (WTO i dwustronne negocjacje i porozumienia w dziedzinie transportu morskiego, UNCITRAL), bezpieczeństwa, ochrony osób i mienia oraz ochrony środowiska (IMO), warunków pracy (ILO) oraz ceł (WCO). Komisja i państwa członkowskie powinny wspólnie dążyć do tego, aby przy wykorzystaniu instrumentów międzynarodowych uzgodnionych w ramach IMO możliwe było zrealizowanie wszystkich celów UE w dziedzinie polityki bezpieczeństwa morskiego. Gdyby jednak prowadzone na forum IMO negocjacje nie powiodły się, UE powinna przejąć inicjatywę i wdrożyć środki w sprawach, które mają dla niej szczególne znaczenie, jako pierwszy etap działania w oczekiwaniu na porozumienie międzynarodowe, z uwzględnieniem konkurencji na poziomie międzynarodowym. Aby państwa członkowskie UE mogły skutecznie działać jako zespół składający się z silnych graczy, należy zmienić sposób postrzegania i uznawania UE na forum IMO, poprzez sformalizowanie mechanizmu koordynacji UE oraz przyznanie jej formalnego statusu co najmniej obserwatora, jeśli nie członka tej organizacji. Nie wpłynie to na prawa i obowiązki państw członkowskich UE w charakterze stron IMO. Komisja i państwa członkowskie powinny wspólnie dążyć do usprawnienia mechanizmu szybkiego ratyfikowania konwencji IMO na poziomie międzynarodowym, biorąc pod 15 SEC(2008) 2794 i SEC(2008) PL 11 PL\n13 uwagę możliwość zastąpienia ratyfikacji wedle państw bandery ratyfikacją wedle kraju zarejestrowanej siedziby armatora floty. Komisja i państwa członkowskie powinny współpracować z partnerami w dziedzinie handlu i żeglugi aby doprowadzić do zbliżenia stanowisk na forum IMO. Podejmowana przez UE współpraca międzynarodowa powinna doprowadzić do utworzenia mechanizmu gwarantującego wdrożenie ustanowionych na forum międzynarodowym zasad przez wszystkie państwa bandery i wszystkie państwa nadbrzeżne świata. Ostatnio opublikowany komunikat Komisji w sprawie regionu arktycznego 16 zawiera sugestie dotyczące ochrony i zachowania tego akwenu, które należy wprowadzić w życie, w szczególności zaś te, które mają zagwarantować, że żegluga handlowa w regionie Arktyki będzie prowadzona w sposób zrównoważony. 6. JAK WYKORZYSTAĆ W PEŁNI MOŻLIWOŚCI JAKIE ŻEGLUGA MORSKA BLISKIEGO ZASIĘGU I USŁUGI TRANSPORTU MORSKIEGO OFERUJĄ FIRMOM I LUDNOŚCI W EUROPIE Dalsza integracja gospodarcza państw EOG i krajów sąsiadujących wywrze pozytywny wpływ na wewnątrzeuropejskie połączenia transportu morskiego. Do 2018 r. europejska gospodarka powinna przestać odczuwać skutki obecnie panującego kryzysu. Przewiduje się zatem, że transport morski w UE-27 wzrośnie z 3,8 mld ton w 2006 r. do około 5.3 mld ton w 2018 r. Oznacza to, że za 10 lat infrastruktura, czyli porty, ich połączenia z lądem oraz przemysł żeglugowy, będzie musiała obsłużyć przewóz co najmniej 1,6 mld ton więcej niż obecnie. Ruch pasażerski, obejmujący promy i liniowce, również wzrośnie. W tym kontekście ważne będzie zapewnienie ciągłości terytorialnej, spójności regionalnej i odpowiednich norm jakości dla pasażerów w transporcie morskim. Problemem jest dokonanie wyboru takich środków, których kombinacja pozwoli portom skutecznie pełnić rolę wrót Europy. Do tego celu konieczne byłoby rozbudowanie infrastruktury oraz lepsze wykorzystanie istniejącej zdolności przewozowej poprzez zwiększenie produktywności portów. Istniejący system, wraz z połączeniami lądowymi i korytarzami transportu towarowego, musi zostać przystosowany do spodziewanego wzrostu ruchu. Z tego względu cele priorytetowe muszą obejmować: Ustanowienie rzeczywiście pozbawionej barier europejskiej przestrzeni dla transportu morskiego. W tym celu należy wyeliminować wszelkie niepotrzebne bariery administracyjne i podwójne kontrole na granicach, zharmonizować dokumenty oraz usunąć wszelkie inne przeszkody utrudniające potencjalny wzrost żeglugi bliskiego zasięgu. Wdrożenie środków przewidzianych w komunikacie w sprawie europejskiej polityki dotyczącej portów. Usługi portowe powinno się świadczyć z zachowaniem wszystkich wymogów związanych z bezpieczeństwem, ochroną i zrównoważonym rozwojem oraz zgodnie z zasadami uczciwej konkurencji, finansowej przejrzystości, niedyskryminowania i efektywności kosztowej. Zapewnienie odpowiednich warunków umożliwiających przyciągnięcie inwestycji do sektora portowego, ze szczególnym uwzględnieniem modernizacji i rozbudowy portów oraz infrastruktury połączeń lądowych na tych obszarach, które mogą najbardziej ucierpieć na skutek zatorów. 16 COM(2008) 763 z r. PL 12 PL\n14 Co do oceny oddziaływania na środowisko projektów dotyczących rozbudowy portów, należy rozpowszechnić wykorzystanie procedur przyspieszonych, które w znacznym stopniu skracają czas oczekiwania na decyzję. W tym celu Komisja wyda wytyczne w sprawie zastosowania istotnego wspólnotowego prawodawstwa w zakresie ochrony środowiska przy rozbudowie portów 17. Wzmocnienie strategii UE w taki sposób, aby możliwe było pełne uruchomienie projektów dotyczących autostrad morskich dzięki ułatwieniu stosowania innowacyjnych, zintegrowanych rozwiązań w zakresie transportu intermodalnego i uproszczeniu wymogów administracyjnych oraz poprzez wspieranie inicjatyw Komisji w dziedzinie transportu przyjaznego środowisku. Programy finansowania UE takie jak projekt dotyczący transeuropejskiej sieci transportowej, program Marco Polo i instrumenty polityki regionalnej powinny przyczynić się do tego rozwoju i posłużyć do wsparcia tych czynników, które wpłyną na zmianę transportu. Promowanie środków mających na celu ułatwienie komunikacji między wyspami oraz dalekobieżnego wewnątrzunijnego transportu pasażerskiego, takich jak wysokiej jakości usługi promów i liniowców, oraz budowa odpowiednich terminali. Doświadczenia zgromadzone od czasu przyjęcia rozporządzenia w sprawie kabotażu w 1992 r. pozwalają na ulepszenie ram dotyczących świadczenia usług publicznego transportu morskiego, tak aby wymóg zapewnienia ciągłości terytorialnej był w pełni spełniony. W tym kontekście należy poddać analizie instrumenty ekonomiczne (takie jak podatki, opłaty czy system handlu emisjami) aby ustalona została właściwa cena 18, która zachęci użytkowników do korzystania z żeglugi morskiej bliskiego zasięgu jako alternatywy pozwalającej uniknąć zatorów na drogach lądowych, oraz bardziej ogólnie, pozwoli na promocję tych rozwiązań rynkowych, które sprawią, że łańcuch transportowy jako całość będzie bardziej zrównoważony. Zajęcie się kwestią praw pasażerów w odniesieniu do użytkowników promów i liniowców w Europie, poprzez promowanie kampanii na rzecz jakości (nagrody dla najlepszych operatorów promów). 7. EUROPA POWINNA BYĆ ŚWIATOWYM LIDEREM W DZIEDZINIE BADAŃ MORSKICH I INNOWACJI Konkurencyjność europejskiego sektora gospodarki morskiej i jego zdolność do stawiania czoła wyzwaniom związanym z ochroną środowiska, zapotrzebowaniem na energię, bezpieczeństwem i czynnikiem ludzkim zależą od wyników uzyskanych w zakresie badań i innowacji. Należy zatem dalej wspierać wysiłki w tych dziedzinach. Obecne wyzwania są doskonałą okazją dla wzrostu sektora i jego wydajności. W chwili, gdy użytkownicy końcowi coraz bardziej przywiązują wagę do poziomu ekologiczności dostawców, a załadowcy domagają się transportu przyjaznego środowisku, poszanowanie zasad zrównoważonego rozwoju i odpowiedzialności społecznej staje się coraz częściej czynnikiem przesądzającym o konkurencyjności przedsiębiorstwa. Na przykład w sektorze transportu morskiego istnieje wiele możliwości w zakresie zmniejszenia zużycia paliwa na statkach, ograniczenia ich oddziaływania na środowisko, KOM (2007) 616 z Europejska polityka portowa COM(2008) 435 z PL 13 PL\n15 ograniczenia do minimum ryzyka wypadków oraz zapewnienia lepszej jakości życia na morzu. Wzrasta zapotrzebowanie na narzędzia, które usprawnią procesy przeprowadzania kontroli, monitorowania oraz opracowywania nowoczesnych norm środowiskowych i technicznych. Europejski sektor gospodarki morskiej powinien w pełni wykorzystać działania w zakresie badań i rozwoju technologicznego prowadzone w ramach kolejnych ramowych programów UE na rzecz badań i innych: Najważniejszym zadaniem w tym kontekście jest zaprojektowanie nowych statków i wyposażenia w celu poprawy ich bezpieczeństwa i ekologiczności. W wyniku ukierunkowanych działań BRT powinny powstawać nowe projekty, nowoczesne struktury, materiały, rozwiązania w dziedzinie czystego napędu, energooszczędne. W celu utrzymania tej przewagi nad konkurencją, należy podjąć odpowiednie środki w celu zapewnienia odpowiedniej ochrony wiedzy i własności intelektualnej. W celu uzyskania mobilności zgodnej z zasadami zrównoważonego rozwoju konieczny jest również rozwój technologiczny i zaawansowane koncepcje logistyczne, które pozwolą na maksymalne zwiększenie wydajności łańcucha transportowego dzięki wykorzystaniu żeglugi morskiej bliskiego zasięgu i żeglugi śródlądowej. Wszystkie strony biorące udział w tym procesie powinny dążyć do tego aby rezultaty tych wysiłków dotarły na rynek. Należy w pełni wykorzystać platformy BRT takie jak "WATERBORNE" (platforma technologiczna ds. transportu wodnego). Niedawno opublikowany komunikat Komisji dotyczący europejskiej strategii na rzecz badań morskich 19 ustanawia ramy lepszej integracji europejskiego sektora gospodarki morskiej z nauką i badaniami morskimi w celu sprostania wyzwaniom technologicznym. Należy opracować odpowiednie narzędzia TIK kontroli i monitorowania, również dla celów nadzoru. Zaawansowane systemy telekomunikacyjne powinny ułatwiać zarządzanie techniczne flotą, w tym zdalną kontrolę osiągów silnika, odporności strukturalnej i ogólnego stanu eksploatacji statków. W tym celu należy ustanowić na poziomie europejskim i globalnym ramy odniesienia, aby możliwe było uruchomienie usług e- maritime 20. Tego typu usługi świadczone drogą elektroniczną powinny zarazem objąć administrację publiczną, społeczności portowe i przedsiębiorstwa żeglugowe. 8. WNIOSEK Unia Europejska i jej państwa członkowskie są żywotnie zainteresowane promowaniem bezpiecznej i wydajnej żeglugi zarówno na poziomie europejskim jak i międzynarodowym, na czystych morzach i oceanach, długoterminową konkurencyjnością europejskiego sektora żeglugi i związanych z nim sektorów gospodarki morskiej na rynkach światowych, oraz przystosowaniem całego systemu transportu morskiego do wyzwań XXI wieku. Przedstawione w niniejszym komunikacie strategiczne rozwiązania dla europejskiego sektora żeglugi i europejskiego systemu transportu morskiego stanowią ogólną koncepcję pozwalającą zrealizować te cele do 2018 r. Proponowane rozwiązania zostały opracowane w oparciu o zintegrowane podejście do polityki morskiej, z uwzględnieniem podstawowych wartości takich jak zrównoważony COM(2008) 534 z Również w ramach programów takich jak "Leadership 2015" i "Life" wspierane są innowacje ważne dla transportu morskiego. Zob. pkt 4.4. PL 14 PL\n16 rozwój, wzrost gospodarczy i otwarte na uczciwą konkurencję rynki, a także z poszanowaniem wysokich norm społecznych i środowiskowych. Korzyści z nich płynące powinny być odczuwalne daleko poza granicami Europy i objąć całą światową społeczność morską, w tym również kraje rozwijające się. Komisja ma zamiar dalej prowadzić konstruktywny dialog ze wszystkimi zainteresowanymi stronami zaangażowanymi w planowane działania w związku z praktycznym wdrożeniem środków opisanych w niniejszym strategicznym przeglądzie. PL 15 PL\nKOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH Bruksela, dnia 21.1.2009 KOM(2009) 8 wersja ostateczna KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW


Top 24 zawodników, którzy moga zostać gwiazdami Euro 2020 - WESZŁO\nOpublikowane 12.06.2021 09:16 przez\nObowiązek obowiązkiem jest, piosenka musi posiadać tekst. Euro też ma swoje zasady – musi wszak posiadać swoich bohaterów, czasami takich nieoczywistych, przynajmniej dla przeciętnego widza. 2016 rok to idealny przykład. W finale Mistrzostw Europy piłkę do siatki pakował nie Cristiano Ronaldo, nie Antonine Griezmann, lecz Eder. Chłop który odbił się od Premier League, a w lidze portugalskiej strzelał jako-tako. Kto może wcielić się w jego rolę na Euro 2020?\nTakich gości wytypowaliśmy aż 24, po jednym na każdą reprezentację. W poprzedniej części skupiliśmy się na zawodnikach z grup A-C:\nTurcja – Halil Dervisoglu\nWłochy – Manuel Locatelli\nWalia – Ethan Ampadu\nSzwajcaria – Kevin Mbabu\nDania – Mikel Damsgaard\nFinlandia – Onni Valakari\nBelgia – Youri Tielemans\nRosja – Maksim Muchin\nAustria – Sasa Kalajdzić\nMacedonia Północna – Milan Ristowski\nHolandia – Ryan Gravenberch\nUkraina – Mykoła Szaparenko\nTeraz pora na kolejną dawkę, tym razem z grupy D, E oraz F. Polski wątek też będzie, ale to już chyba wiecie.\nAnglia – Kalvin Phillips\nJeśli chcesz wybrać relatywnie mało znanego Anglika, który gra w pierwszym składzie, nie masz zbyt szerokiego pola manewru. A to jeden goni Alana Shearera, a to drugi posłał genialne podanie w finale Ligi Mistrzów, a to trzeci farbuje się na Paula Gascoigne’a, którego uważa za boiskową inspirację. Jack Grealish biega bez ochraniaczy, Sterling biega, a Harry Maguire wygląda jak klocek, ale taki wyjątkowo nieprzyjemny. Na szczęście jest Kalvin Phillips.\nRzeczone szczęście może być rozpatrywane na wielu poziomach. Najbardziej absurdalny – mogłem kogoś ostatecznie z Synów Albionu oddelegować do tego zestawienia. Najbardziej istotny – zawodnik Leeds United to istotna figura nie tylko w swoim klubie, ale też gość, na którego Gareth Southgate szalenie mocno liczy w kontekście reprezentacji.\nDefensywy pomocnik jest naprawdę ogarniętym gościem, posiadającym imponującą inteligencję boiskową. Jest to raczej pochodna współpracy z Marcelo Bielsą, niż połknięcia książek do taktyki, ale najważniejszy jest efekt. Phillips z powodzeniem pełni rolę przecinaka, ale też dobrze czuje się w roli rozgrywającego. Stanowi rygiel w środku pola, nie boi się – kolokwialnie mówiąc – pograć piłką. W Leeds regularnie cofał się między środkowych obrońców, zwiększając komfort rozpoczynania akcji. Niewykluczone, że podobne obrazki będziemy oglądać na Euro 2020 – wobec niepewnej sytuacji zdrowotnej Jordana Hendersona, Phillips jest jednym z poważniejszych kandydatów do pierwszego składu.\nChorwacja – Duje Caleta-Car\nBył moment, że na myśl o środkowym obrońcy Marsylii, fanom Liverpoolu robiło się gorąco. Po tym jak wypadł Virgil van Dijk, a problemy ze zdrowiem regularnie trapiły Joe Gomeza oraz Fabinho, The Reds ruszyli do transferowej ofensywy. Ostatecznie przypominała ona próbę sforsowania murów w Twierdzy, gdy masz samych procarzy, ale Caleta-Car dość mocno przewijał się w angielskich mediach. Fani klubu z Anfield śledzili nawet samolot., którym miał poruszać się Chorwat.\nKoniec końców 24-latek został w Ligue1, ale Marsylia nie pozostaje szczytem marzeń. Papiery ma na większe granie, o czym przekonywał nas Michał Bojanowski: Jest też Duje Caleta-Car. Jeśli ktoś oglądał Marsylię tylko w Lidze Mistrzów to może się zdziwić, ale to naprawdę nie jest wina Chorwata, że partnerują mu Sakai i Nagatomo oraz Alvaro, który jest co najwyżej dobry. Wyróżnia się grą nogami, bo jego przerzuty na 50-60 metrów stanowią właściwie naturalny obrazek meczów w Ligue1. Nieźle radzi sobie też przy stałych fragmentach, no i imponuje swoją siłą.\nCzy zaimponuje na Euro 2020? Całkiem możliwe. Chorwacja ma szalenie wyrównaną grupę, czeka ją mnóstwo fizycznej walki. Do tego ich reprezentacja stoi wciąż na tych samych filarach, Caleta-Car zdecydowanie powinien zbliżać się do momentu, w którym będzie przejmował pałeczkę.\nSzkocja – Billy Gilmour\nTo nie jest tak, że Gilmour bywa pomijany. Chłopak gra w końcu w Chelsea, więc siłą rzeczy mówi się o nim sporo. Jednakże w kontekście reprezentacji prym wiedzie Scott McTominay i Andrew Robertson. Pomocnik The Blues łapie się do szkockiej topki, ale nie znajduje się na świeczniku. Może to i dobrze, bo czas jeszcze ma, a dodatkowa presja zdecydowanie nie jest mu potrzebna.\nTo kolejny z tych zawodników, którym każdy przepowiada świetlną przyszłość, nawet jeśli 19-latek ma za sobą tylko 11 występów w dorosłej piłce. Zdarzało się jednak, że te mecze Gilmour rozgrywał na naprawdę wysokim poziomie. Przykładem starcie z Liverpoolem (2:0), gdzie wiele osób sądziło, że to Szkot powinien zostać zawodnikiem meczu. Na ile działała faktyczna ocena zawodnika, a na ile zachłyśnięcie się jego wiekiem, trudno ocenić. Warto jednak, by Billy udowodnił szerszej publiczności, na co go tak naprawdę stać. Szkocja może sprawić sporą niespodziankę, ale potrzebuje dobrego funkcjonowania każdego z elementów. Jednym z najbardziej zjawiskowych może być właśnie gracz Chelsea.\nCzechy – Alex Kral\nPomocnik naszych południowych sąsiadów może się czuć nieco jak Adaś Miauczyński. De facto, miało go w tym rankingu nie być. Przegrał jednak z Adamem Hlozkiem, o którym w kontekście reprezentacji zrobiło się zdecydowanie zbyt głośno. Kral jest również drugi pod względem ewentualnego transferu – 19-letni napastnik jest bliski odejścia do Premier League, zaś pomocnik dwa lata temu związał się ze Spartakiem Moskwa. I to na pięć sezonów.\nPocieszenie płynie jednak ze strony West Hamu United. David Moyes wybrał Krala do siódemki zawodników, których będzie szczególnie mocno obserwował na Euro 2020. W artykule dla The Times, Szkot powiedział: Jest dobry z piłką przy nodze. Wygląda na gracza, który chroni swoją defensywę oraz zdaje się mieć – tak jak Soucek i Coufal – świetną mentalność i tonę energii. Skoro takie pochwały płyną z ust kogoś, kto sprawił w minionym sezonie Premier League gigantyczną niespodziankę, nie będziemy udawać mądrzejszych. Kral to potencjalny kozak i warto zawiesić na nim oko. Partnerstwo z Souckiem może wyjsć bowiem daleko poza fazę grupową Mistrzostw Europy.\nKto zajmie dwa pierwsze miejsca w grupie D?\nKurs na bezpośredni awans Czechów: 3,50\nPolska – Jakub Świerczok\nNie mogło być inaczej. Jasne, w Polsce hype na Kubę jest ogromny i tylko po części ma formę żartu. W gruncie rzeczy czuć, że na napastnika Piasta Gliwice wiele osób po prostu liczy. To nic złego, nic zdrożnego. Wszyscy chcą, aby na Euro 2020 Świerczok powtórzył wyczyn z meczu z Rosją i przynajmniej raz znalazł drogę do siatki.\nOczywiście, dla nas ta kandydatura jest trywialna, w końcu o napastniku mówi się od kilku dobrych tygodni, a gdy oficjalnie wypadł Arkadiusz Milik, rozpoczął się prawdziwy tajfun oddelegowania 28-latka do pierwszego składu reprezentacji. Jednakże dla kogoś z zagranicy, Świerczok jest postacią zupełnie anonimową, tylko jacyś totalni wariaci od niemieckiej i bułgarskiej piłki, przeglądający stare wydania Kickera albo Meridan Match mogą kojarzyć jego nazwisko. Ale to dobrze – z takiej pozycji łatwo jest rywala zaskoczyć. Wszyscy będą bowiem skupieni na Robercie Lewandowskim, co niejako automatycznie narzuca presję na jego partnera w ataku. To już wystarczający ciężar do dźwignięcia. Jeśli się uda, mamy swój krajowy materiał na kolejnego Willa Grigga.\nSłowacja – Tomas Suslov\nNajmłodszy reprezentant Słowacji w historii. Bagaż na pierwszy rzut oka nie jest zbyt duży, ale i tak swoje trzeba przytargać. Suslov robi to całkiem udanie. Z jednej strony BBC określiło go jako nowego Davida Silvę, z drugiej w Holandii bywa porównywany do Arjena Robbena. Rozrzut spory, co wynika z wielu pozycji, na których gracz Groningen występuje z powodzeniem.\nNaturalną wydaje się być jednak środek pomocy, a konkretnie pozycja przypominająca klasyczną „dziesiątkę”. Suslov nie jest jednak piłkarzem w starym stylu. To pracuś, regularnie wywierający presją na rywalu. Jednocześnie ma na tyle dobrze ułożoną stopę, że z powodzeniem radzi sobie w akcjach ofensywnych. Na Euro 2020 będzie jednym z najmniej doświadczonych piłkarzy spośród wszystkich reprezentacji (do tej pory 3 występy dla Słowacji), ale coś nam mówi, że może cieszyć grą znacznie bardziej niż tak doświadczeni koledzy z kadry jak Marek Hamsik, Ondrej Duda lub Lukas Haraslin.\nHiszpania – Unai Simon\nWszystko rozbija się o to, kto ostatecznie stanie między słupkami Hiszpanów. Jeśli David de Gea – tematu nie będzie. Jeśli Robert Sanchez – złapiemy się za głowę. Postawienie na Unaia Simona nie zdziwi, w końcu to świetny fachura. Nie można jednak nie nazwać tego ruchu odważnym, jednakże kiedy, jeśli nie teraz?\nBramkarz Manchesteru United nie ma za sobą najlepszego sezonu, bramkarz Brighton jest bramkarzem Brighton. Simon zaś dawał radę w Athleticu Bilbao, a teraz – jak podaje The Athetlic – interesuje się nim Barcelona i Real Madryt. Euro 2020 może być wymarzoną trampoliną dla 23-letniego golkipera, który ostatnie lata miał dziwaczne. W sezonie 2019/20 był najlepszym (pod względem statystycznym) bramkarzem LaLiga. W sezonie 2020/21, wpuścił więcej bramek niż powinien, jednocześnie broniąc w sytuacjach, w których zakładano, że zostanie pokonany. Trochę to wszystko niepoukładane, ale Luis Enrique może potrzebować właśnie takiego wariata. Wbrew pozorom Hiszpanie nie mają najłatwiejszych rywali. Polska i Szwecja odeszły od fizycznego stylu gry, zaś Słowacja nie ma nic do stracenia. Szans na wykazanie się może być co nie miara.\nSzwecja – Jordan Larsson\nMieć w Szwecji na nazwisko Larsson, to jak w Polsce mieć na nazwisko Nowak. Przerypane. Jednakże ten Larsson (syn TEGO Henrika, nie – wbrew pozorom – Larsa) jest na dobrej drodze do tego, by wyróżnić się spośród tłumu. Dorównać ojcu będzie skrajnie ciężko, ale już teraz o 23-latku mówi się całkiem sporo. Są ku temu solidne postawy, bo Szwed regularnie trafia do siatki w lidze rosyjskiej.\n20 zdobytych bramek w dwa sezony nie robi piorunującego wrażenia, ale ekipa ze Skandynawii nie będzie na siłę kręciła nosem. Wiele lepszych wariantów – poza Alexandrem Isakiem – po prostu nie ma. Diament Realu Sociedad jest rzecz jasna największą gwiazdą Szwedów, lecz ciąży na nim proporcjonalna do tego odpowiedzialność. Larsson po prostu na Euro 2020 jedzie. To, co wydarzy się później, jest niewiadomą, polem do przyćmienia bardziej rozpoznawalnych kolegów.\nPolska zagra przynajmniej w 1/8?\nKurs na bezpośredni awans Polaków: 1,95\nWęgry – Attila Szalai\nNikt się nie zdziwi, jeśli Węgrzy wrócą do domu bez punktów. Portugalia, Francja, Niemcy. Potencjał na trzy wpierdziele jest ogromny, a przecież nie pojedzie Dominik Szoboszlai, który i tak za bardzo nie ma z kim grać. Patrząc po samych klubach jego partnerów z ataku naprawdę można załamać ręce – Dallas, Paks, Kasimpasa – kolorowo nie jest.\nWobec takiej posuchy bardziej prawdopodobne, że Węgrzy skupią się na defensywie, wyrwaniu przynajmniej remisu, z którąś z najlepszych reprezentacji. Tutaj mogą mieć większe nadzieje, bo ich obrona najzwyczajniej prezentuje się godnie. Gulacsi, Orban, no i Attila Szalai – źle, jak na ich standardy, zwyczajnie nie jest.\nObrońca Fenerbahce wydaje się przy tym mieć najwięcej potencjału, aby zostać nieoczywistą gwiazdą. Z całej powyższej trójki jest znany najmniej, ale zarazem jest najbliżej dużego transferu. O 23-letniego chłopaka już teraz pytają kluby z Premier League, mimo tego, że Szalai pół roku temu przeniósł się do Turcji. Skąd ta nagła zajawka? Trudno wytłumaczyć, warto obserwować.\nPortugalia – Danilo Pereira\nBruno Fernandes, Joao Moutinho, Ruben Neves, Sergio Oliveira, jeszcze ten nienormalny Pedro Goncalves. Może się Danilo poczuć przy kolegach z reprezentacji jak ten stereotypowy kuzyn ze wsi. Ani nie jest ciekawy w swojej grze, ani szczególnie młody. Niby reprezentuje PSG, ale jest pewnie 50 osobą, ktróa przychodzi ci do głowy, gdy myślisz o wicemistrzach Francji. Na boisku dostrzegasz go głównie przez wzgląd na gabaryty. Dobrze jednak, że przynajmniej to go wyróżnia na tyle, by zwrócić uwagę widzów.\nKtoś fortepian musi nosić. No więc Danilo go bierze na swoje ramiona i targa przez 90 minut meczu. Czasami bywał jedynym piłkarzem Portugalii, która się tego podejmowała. Gdyby 29-latek nie istniał, Fernando Santos musiałby go sobie wymyślić.\nFrancja – Olivier Giroud\nNaciągane? Ano niezbyt. Wobec Kyliana Mbappe i powrotu do kadry w wykonaniu Karima Benzemy, znowu ludzie zapomnieli o napastniku Chelsea? To pochopny osąd, patrząc na to, jak Francuz radzi sobie w kadrze. Mówimy w końcu o gościu, który już teraz jest jej drugim strzelcem w historii, a Thierry Henry wyprzedza go tylko o pięć trafień. W dodatku Olivier Giroud ma lepszy przelicznik gole/występy. No kozak, proszę państwa, kozak.\nPrawdopodobnie byłej gwiazdy Arsenalu na Euro 2020 nie wyprzedzi, ale czuć w kościach, że dystans skróci. Wszyscy się napalają na występy Mbappe, ktoś liczy, że znowu odpali Griezmann. Nie ma w tym nic złego, ale jednocześnie z tyłu głowy telepie się myśl, że jak ktoś będzie miał wpakować piłkę do siatki w końcowych minutach, to będzie to właśnie Giroud. Taki nieoczywisty bohater, co to sobie każdy o nim przypomina, gdy ładuje kolejnego gola.\nNiemcy – Robin Gosens\nNasi zachodni sąsiedzi mają taki skład, że zaskoczyć może właściwie każdy. Ma to nierozerwalny związek z tym, że ich obecna generacja jest dość koślawa – niby bez bohaterów, niby bez wyraźnych liderów, a jednocześnie większość osób wciąż postrzega ich jako faworyta całego Euro 2020. Bo Niemcy to drużyna turniejowa!!!\nSzkopuł w tym, że ta drużyna turniejowa może nawet z grupy nie wyjść. Udowodniła to już podczas Mistrzostw Świata 2018, gdzie miała diabolo łatwiejszych przeciwników Teraz wspinają się na stromą górę bez żadnego zabezpieczenia. Tak, jak część osób spekuluje, że sięgną po ostateczny laur, tak część osób wierzy, że już po trzech spotkaniach wrócą Niemcy do siebie. Aby tego uniknąć, Loew faktycznie musi mieć drużynę. Podzespoły muszą działać tak sprawnie, jak do tego przyzwyczaiły przez lata. Jednym z nieoczywistych, ale szalenie ważnych, jest Robin Gosens.\nWahadłowy to idealna pozycja do tego, by rywala zaskoczyć (albo spierdzielić mecz całej ekipie). Z jednej strony Gosens będzie musiał mocno harować w tyłach, z drugiej dawać coś do przodu. Wyzwanie ma niebagatelne, bo już na początku przyjdzie mu grać z Bruno Fernandesem, Mbappe, Cristiano Ronaldo. 26-latek może jednak wyjść z tego cało – o ile selekcjoner mu zaufa, powinien zapewnić dopływ świeżej krwi, szalenie ważnej na dużej imprezie.\nBukchamerska niespodzianka w grupie F?\nKurs na wygarnie grupy przez Portugalię: 3,50\nAlex Kral Attila Szalai Billy Gilmour Danilo Pereira Duje Caleta-Car Jakub Świerczok Jordan Larsson Kalvin Phillips Olivier Giroud Robin Gosens Tomas Suslov Unai Simon\nDwa razy w tekście pojawia się Szoboszlai, który ze względu na kontuzję nie znalazł się nawet w kadrze Węgier 🙂\nA Wy dalej pompujecie balonik z tym Świerczokiem. Piszecie, że jest hype na niego ale ten hype to wy tworzycie. Kiedyś już była pompa na Piątka jak ładował bramki w Genoi i skończyło się to dla niego średnio. A do pompowania były większe podstawy niż w przypadku Świerczoka, który rozegrał średni mecz z Rosją i trafił 1 bramkę. Jedynie co, to możecie chłopakowi zaszkodzić. Przed meczem z Islandią w tytule Waszej relacji live było coś w stylu „Wszyscy delektujmy się duetem Lewandowski-Śwerczok”…. Nosz kurwa… to chyba lekka przesada, co?\nW Polsce postawił bym na Swiderskiego.\nPierwsza czesc nijak nie pasuje do drugiej – wiele postaci pierwszo planowych kontra teraz chłopy którym o kazda minute bedzie ciezko.\nGenialny dawno w Aderlecht.\nNiezly w Monaco.\nA teraz lider Leicester.\nOk, linia pomocy Belgow z de Bruyne, Hazardem 1 i 2, Tielemansem i Carrasco jest calowciowo mocna, ale predzej niespodzianka bedzie Thorgan Hazard albo Carrasco niz Tielemans


Wzrost gospodarczy na świecie i w UE nabiera tempa\nnewseria.pl | Ostatnia aktualizacja: 08/08/17\nDane płynące zarówno z gospodarki strefy euro, jak i amerykańskiej są wyższe od oczekiwań. To jednak nie przekłada się na szybszy wzrost płac, a więc i cen. Jak podkreśla analityk Templeton Asset Management TFI, to duża zagadka dla ekonomistów. Polska wypada korzystnie nawet na tle dobrych wyników globalnej gospodarki. Płace w naszym kraju rosną w tempie 5–6 proc. rocznie.\n– Gospodarka światowa rozwija się w zadowalającym tempie, przede wszystkim pozytywnie zaskakuje gospodarka europejska, gdzie odczyty wzrostu gospodarczego znacząco przewyższają oczekiwania, które mieliśmy jeszcze parę miesięcy temu – mówi agencji informacyjnej Newseria Biznes Krzysztof Musialik, zarządzający portfelem, członek zarządu Templeton Asset Management TFI. – Mamy pozytywne trendy na rynku pracy, spadające bezrobocie i rosnące zatrudnienie.\nW drugim kwartale 2017 roku gospodarka eurostrefy urosła o 2,1 proc., a w pierwszych trzech miesiącach roku o 1,9 proc., choć oczekiwano wzrostu o 1,7 proc. Średnia dla krajów Unii Europejskiej wyniosła 2,2 proc. rok do roku w drugim kwartale i 2,1 proc. w pierwszym. Co kwartał tempo staje się coraz szybsze. W Stanach Zjednoczonych po słabszym odczycie w trzech pierwszych miesiącach roku (wzrost 1,2 proc.) drugi kwartał przyniósł wzrost o 2,6 proc. w ujęciu rocznym. Rośnie zatrudnienie i spada bezrobocie.\nZdaniem ekspertów powinno się to przełożyć na wzrost płac, konsumpcji, a w konsekwencji – cen. Naturalnym skutkiem wzrostu inflacji jest zazwyczaj zacieśnianie polityki monetarnej, czyli np. wzrost stóp procentowych lub ograniczenie taniego pieniądza na inwestycje przedsiębiorstw. Tymczasem zarówno w USA, gdzie w tym roku dokonano już dwóch podwyżek stóp procentowych (a wcześniej w grudniu 2015 i 2016 roku), jak i w strefie euro ceny rosną zdecydowanie wolniej, niż określają to cele inflacyjne banków centralnych.\n– Dużą zagadką dla ekonomistów jest brak wzrostu płac w gospodarkach rozwiniętych – w USA i w Europie, co powoduje, że inflacja w grupie największych gospodarek świata, czyli G20, jest najniższa od ponad 8 lat. Dlatego uważam, że zaostrzanie polityki monetarnej na świecie będzie trwało dłużej, niż obecnie przewidujemy – komentuje Krzysztof Musialik. – Mamy różne wytłumaczenia tego zjawiska. Jednym z nich jest przenoszenie produkcji do krajów takich jak Polska, to zjawisko nadal występuje i powoduje, że w Polsce nie mamy problemu braku wzrostu płac.\nŚrednie wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw w pierwszym półroczu tego roku wyniosło 4433,94 zł i było o 5 proc. wyższe niż w analogicznym okresie ubiegłego roku. Mocny wzrost odnotowały zwłaszcza płace w handlu detalicznym (o 8,1 proc.), produkcji odzieży (o 7,3 proc.), produkcji pojazdów samochodowych, przyczep i naczep oraz budowie obiektów inżynierii lądowej i wodnej (po 7,2 proc.), produkcji artykułów spożywczych (o 6,9 proc.) oraz produkcji maszyn i urządzeń (o 6,3 proc.). W czerwcu 2017 roku przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w sektorze przedsiębiorstw wyniosło jeszcze więcej niż średnia dla półrocza, bo 4508,08 zł, i było jeszcze wyższe (o 6 proc.) niż przed rokiem.\n– Gorący rynek pracy jest bardzo atrakcyjny dla pracownika. Płace w Polsce rosną w tempie 5–6 proc. rocznie, co poprawia sentyment konsumpcyjny Polaków. Na tym korzystają spółki produkujące dobra pierwszej potrzeby oraz dobra wyższego rzędu – tłumaczy członek zarządu Templeton Asset Management TFI. – Spadająca wartość franka szwajcarskiego jest pozytywna dla polskiej gospodarki, ponieważ obniża raty kredytu dla ponad 500 tys. polskich rodzin. Te zaoszczędzone pieniądze Polacy mogą również przeznaczyć na dodatkową konsumpcję, co jeszcze bardziej potęguje i tak wysoki wzrost gospodarczy w Polsce.\nPolska gospodarka rośnie w tempie zdecydowanie wyższym, niż wynosi średni wzrost dla Europy. W pierwszym kwartale dynamika wyniosła 4 proc., a szacunki ekonomistów na drugi kwartał zakładają wzrost o 3,8 proc. Bezrobocie już drugi miesiąc z rzędu utrzymuje się na najniższym od 26 lat poziomie 7,1 proc.\nMusialik zauważa, że paradoksalnie ten pozytywny trend może rodzić obawy na przyszłość. Coraz więcej przedsiębiorców boryka się bowiem z brakiem odpowiednio wykwalifikowanych rąk do pracy. Do tej pory sytuację ratowali imigranci zarobkowi z Ukrainy. Teraz jednak mają możliwość wyjazdu dalej na Zachód po jeszcze wyższe pensje.\n– Brak rąk do pracy jest dużym zagrożeniem. To zagrożenie zarówno krótkoterminowe w kontekście podniesienia wieku emerytalnego, jak i długoterminowe na najbliższe 10–15 lat – ocenia Musialik.


Laptop dla ucznia | Urząd Gminy i Miasta w Koziegłowach\nStrona główna » Aktualności » Laptop dla ucznia\nW związku z wieloma pytaniami rodziców uczniów z Gminy i Miasta Koziegłowy przekazujemy najnowsze informacje w sprawie możliwości wyposażenia dzieci w laptop.\nW dniu 1 kwietnia rozpoczął się nabór wniosków gmin i powiatów do programu Zdalna Szkoła. Medialna promocja projektu przebiega pod hasłem „Laptop dla ucznia”. Wniosek zostanie złożony w najbliższym czasie.\nGmina i Miasto Koziegłowy została zakwalifikowana do IV kategorii samorządów, co oznacza, że maksymalny poziom dofinansowania wyniesie 70 tysięcy złotych.\nW ramach projektu można zakupić laptop o wartości do 3 500,00 zł wraz z oprogramowaniem, z dostępem do internetu i ubezpieczeniem.\nOznacza to, że Gmina będzie miała do rozdysponowania około 20 sztuk laptopów, maksymalnie 25 sztuk.\nW związku z powyższym nie przewiduje się żadnego naboru wniosków rodziców. Wybór uczniów zostanie dokonany w porozumieniu z dyrektorami szkół po uzgodnieniu z Miejsko-Gminnym Ośrodkiem Pomocy Społecznej.\nMgr inż. Katarzyna Zychowicz - Dyrektor Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Gminy i Miasta Koziegłowy\ndata dodania: 2020-04-01 14:53:21\n226 / 3493\nWitaj, Aktualnie znajduję się w serwisie internetowym "kozieglowy.pl", gdzie znalazłem interesujący artykuł, o którym chciałbym Cię poinformować. Artykuł ten dostępny jest pod adresem: http://www.kozieglowy.pl/aktualnosci/3407 Serdecznie polecam.


Mięta - herbata miętowa z cytryną - cena - sklep Albert Fresh Kraków\nVitax herbata ziołowa mięta 20t\nMięta jest jednym z najstarszych ziół, które swoje zastosowanie ma już od czasów medycyny ludowej. Już w starożytności zauważono, że ma ona prozdrowotne właściwości, z których korzystali mieszkańcy z wielu zakątków świata. Od lat jest to naturalne lekarstwo, które stosuje się w przypadku bolączek brzucha oraz niestrawności. Ta wyjątkowo roślina ma wspaniały zapach, aromat i zapach. Znajdziemy ją w ogródku, możemy posadzić w doniczce lub trzymać zasuszoną w kuchni. Zioło to ma około trzydziestu gatunków – zielona, polna, pieprzowa, nie sposób jednak wymienić ich wszystkich. Miętę pieprzową stosuje się do uzyskania olejku miętowego, a zawarty w nim mentol można znaleźć na przykład w paście do zębów, gumie do żucia, cukierkach miętowych, a nawet i produktach z tytoniu. Roślina ta ma jednak o wiele szersze zastosowanie i nie mamy tu na myśli jedynie kuchni, gdzie dodaje się ją do różnych potraw oraz napojów – choć w letnie, upalnie dni, kto nie chciałby wypić szklanki zimnej wody z dodatkiem mięty i cytryny? Warto jedna wiedzieć, że jest ona wykorzystywana przez wiele punktów kosmetycznych, spożywczych oraz farmaceutycznych. Wiele osób ceni miętę na pozytywny wpływ nektaru z jej liści na układ pokarmowy. Jest to prawdziwa pomoc dla naszego organizmu. Nie wszyscy wiedzą, jak dużo dobrego może dać nam wprowadzenie tego magicznego zioła do naszej kuchni. Spożywanie miętowej herbaty od zawsze było bardzo popularne i pomagało na wiele przypadłości. Co powinno się jeszcze wiedzieć o tej wspaniałej roślinie? Powiemy Ci, jak stosować ją domu, na co pomaga oraz czy powoduje jakieś niepożądane skutki uboczne.\nJakie najważniejsze właściwości ma mięta? Jakie działanie ma herbata miętowa?\nCzy wiesz, że mięta jest rośliną, która świetnie działa na niestrawność? Jeśli jesteś osobą lubiącą tłuste potrawy, powinieneś koniecznie spożywać napary z tego zioła. Również herbata miętowa na noc może pomóc w trawieniu tak ciężkiego pożywienia. Możesz zaopatrzyć się w takową w naszym sklepie internetowym Albert Fresh w Krakowie. Produkt ma dwadzieścia torebek, więc bez problemu starczy na długi czas, kiedy tylko będziesz potrzebować pomocy naturalnych ziół. Herbata miętowa może przydać się również w sytuacji, gdy dopada nas męcząca czkawka. Pomoże nam również w momencie, gdy chcemy ograniczyć spożywanie słodyczy. Zmniejszy też nudności w kryzysowych sytuacjach. Jest to świetny produkt, który poprzez wsparcie naszej wątroby, może zwiększyć przepływ żółci z woreczka żółciowego. A co za tym idzie? Rozkładanie tłuszczy, a jednocześnie obniżenie złego cholesterolu. Miętę można stosować do leczenia dolegliwości związanych z drażliwym jelitem. Ta pieprzowa świetnie działa rozkurczająco, przez co wpływa na mięśnie przewodu pokarmowego i wspiera leczenie zaparć i wzdęć. Oprócz tego ma działanie wykrztuśne, nic więc dziwnego, że można korzystać z jej dobrodziejstw, kiedy męczy nas uporczywy kaszel. To jednak nie wszystko, ponieważ roślina ta może złagodzić ból dzięki olejkowi, który stosowany jest na przykład do pastylek do ssania. To niepozorne zioło to prawdziwe lekarstwo na zatoki oraz zatkany nos. Dlatego w przypadku przeziębienia nim od razu przejdziemy do tradycyjnych kropli do nosa, warto wprowadzić miętowe uzdrawianie. Wystarczy, że do gotującej się w garnku wody dodamy parę miętowych kropli, potem nie pozostaje nam nic innego, jak rozpocząć inhalację. Mięta świetnie poprawia pamięć i koncentrację. Dlatego, jeśli znów zechcesz sięgnąć po mocną kawę lub jakiś napój energetyczny, który zawiera w sobie więcej cukrów i ulepszaczy, niż cokolwiek dobrego, zapatrz sobie aromatyczną herbatę miętową, której picie niesie ze sobą tyle pożytecznych rzeczy. Dzięki temu będziesz bardziej produktywny w pracy lub na lekcjach w szkole. Po tak intensywnym dniu i wielu ciężkich zajęciach warto zrelaksować się i choć na chwilę nie myśleć o niemiłych sprawach, dlatego powinniśmy sięgnąć po miętową herbatę, dzięki zawartemu w niej mentolu pozwoli nam się rozluźnić. Roślina świetnie odświeża oddech, nic dziwnego więc, że swoje zastosowanie znajduje w paście do zębów czy też gumach do żucia. Podczas trwania lata jest ona wręcz niezbędna, ponieważ nie tylko ma orzeźwiające działanie, ale też doskonale sprawdza się w gaszeniu pragnienia. Dlatego, jak już wcześniej wspominaliśmy, warto w takie dni przygotować sobie domową lemoniadę z wody, mięty oraz cytryny – będzie ona konieczna po wielu atrakcjach, które spotkają nas w ciągu dnia. Natomiast jeśli chcemy pozbyć się uciążliwego swędzenia po ugryzieniach komarów lub znieczulić miejsca, które mogły się zadrapać podczas aktywnego, wakacyjnego dnia, koniecznie użyjmy w tym celu mięty, a efekt naprawdę może nas zaskoczyć.\nZastosowanie mięty – jak przygotowuje się napar? Ewentualne skutki uboczne\nJeśli dokuczają Ci nieprzyjemności, które pochodzą z układu pokarmowego, takie jak na przykład niestrawność, ból brzucha, czy kolka jelitowa, zaleca się w takich sytuacjach, aby spożywać napar lub nalewkę z liści mięty. Pomocne one również mogą okazać się w trakcie bólów menstruacyjnych, jak również przy chorobie lokomocyjnej. Napar szczególnie warto stosować przy pojawiających się infekcjach górnych dróg oddechowych. W przypadku, gdy zmagamy się z zapaleniami stawów, reumatyzmem czy nerwobólami albo ktoś z naszych bliskich cierpi na te dolegliwości, warto w celach leczniczych stosować kompresy, które nasącza się w naparze z liści mięty. Jak należy przygotować napar z mięty? Bierzemy łyżeczkę suszonych liści, a następnie zalewamy jedną szklanką wrzątku. Pozostawiamy pod przykryciem na około dziesięć minut, po czym odcedzamy. Warto spożywać po pół lub jednej szklance przed każdym posiłkiem, jeśli tylko dopadają nas dolegliwości ze strony żołądka. Ma również świetne działanie orzeźwiające oraz uspokajające. Ten sam napar przygotowany w dokładnie ten sam sposób będzie doskonale sprawdzał się jako płukanka do jamy ustnej oraz gardła – szczególnie przy stanach zapalnych. Do obecnie wspomnianych zastosowań mięty można dodać tutaj również przemywanie oraz robienie okładów przy podrażnieniach, obrzękach, oparzeniach, owrzodzeniach, czy też grzybicy, głównie tej, która pojawia się na stopach. Jak już było wspominane, inhalacje z udziałem mięty, gdy dopada nas katar, mogą być bardzo pomocne, nie można jednak z nimi przesadzać, ponieważ mogłyby spowodować podrażnienie śluzówki. Do uzdrawiania wykorzystuje się zarówno olejek miętowy, który otrzymuje się poprzez rozdzielenie ciekłej substancji z parą wodną ziela mięty, jak i mentol pozyskiwany z olejku miętowego poprzez jego dłuższe spędzenie czasu w wymrożonym miejscu. Jeśli wetrze się wspomniany olejek w skronie, może on pomóc się odprężyć oraz złagodzić ból głowy. Należy jednak pamiętać, aby nie wykorzystywać substancji wykonanych z mięty u osób, które są na nie nadwrażliwe. Nie należy ich używać także w okolicach ust, nosa oraz piersi, w stosunku do niemowląt oraz małych dzieci. Nie powinno się ich podawać osobom, które chorują na refluks żołądkowo przełykowy, Nie powinno się ich podawać osobom, które chorują na refluks żołądkowo przełykowy, czy też zmagają się z przepukliną. Lepiej zachować ostrożność w trakcie używania miętowych naparów.\nU kogo nie należy stosować mięty pieprzowej? Jakie ma działanie?\nPomimo tego, że mięta ma cudowne właściwości, to nie powinny jej stosować kobiety, które spodziewają się dziecka, a także małe dzieci oraz osoby z alergią. Należy skonsultować to ze specjalistą. Jak wiadomo, wszystko w nadmiernych ilościach może być szkodliwe. Powinno się być ostrożnym i nie przesadzać z ilością naparów z mięty.\nCzy w Krakowie można dostać herbatę z mięty?\nTak, oczywiście, że można. Nasz internetowy sklep Albert Fresh w Krakowie oferuje klientom w swoim aktualnym asortymencie dwa produkty od Vitax Zioła. Oba produkty świetnie wspierają trawienie. Dzięki temu nasze jelita oraz układ pokarmowy będą działać poprawniej.\nZ przeprowadzonych badań wynika, że mięta może przeciwdziałać infekcjom wirusowym oraz bakteryjnym, zapobiegać nowotworom, czy też mieć właściwości utleniające. Jeśli dopadły nas bóle mięśniowe lub tradycyjna migrena, warto zastosować okłady właśnie z mięty. Doskonale ukoi również stres.\nCzy mięta jest moczopędna?\nNiektóre osoby z dolegliwościami od strony nerek, trzymają w swoim domu mięte, bo chcą zadbać o swoje samopoczucie, a głównie zdrowie. Toksyny znajdujące się w naszym organizmie szybciej usuniemy, spożywając napary z mięty, ponieważ ma ona działanie moczopędne.\nCzy mięta może być trująca dla kota?\nWiele osób może skojarzyć sobie miętę z kocimiętką, uważając, że jest ona bezpieczna dla ich czworonoga. Niestety, ale są w wielkim błędzie, Mięta ma w sobie zawarte olejki eteryczne, które dla kociaka mogłyby okazać się dość toksyczne. Dlatego powinno zakazać się zwierzakowi kontaktów z tą rośliną.


2018-11-07 | 13:05\nAkcje promocyjne polegające na zbieraniu punktów lub naklejek cieszą się niesłabnącą popularnością wśród polskich konsumentów. Bazują one na ludzkiej skłonności do konformizmu – posiadanie oferowanych przez nie gadżetów może bowiem decydować o akceptacji grupy. Polacy lubią także czuć się wyjątkowo, a zdobycie nagrody za naklejki może im w tym pomóc. Eksperci nie mają wątpliwości, że w Polsce niezbędna jest redukacja zwiększająca świadomość konsumencką i pozwalająca uniknąć pułapek tego rodzaju promocji.\n– Zbieractwem człowiek zajmuje się od wielu wieków, kiedyś to była podstawa przetrwania. Ten gen zbieractwa nam został i w takich programach możemy to zrealizować, więc się staram, zbieram i dostaję nagrodę w postaci pluszaka\n– mówi Karolina Oleksa-Marewska, psycholog, ekspert Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu.\n– Inne dzieci w przedszkolu mają tego pluszaka, więc zrobię wszystko, żeby moje dziecko też go dostało. Automatycznie w oczach dziecka rosnę do rangi dobrego rodzica, fajna mama, najlepszy tata, bo mi zdobył zabawkę, ale z drugiej strony rodzice, dorośli ludzie, też mają w sobie potrzebę czucia się wyróżnionym\n– mówi Karolina Oleksa-Marewska.\nTagi: Karolina Oleksa-Marewska Wyższa Szkoła Bankowa w Poznaniu


Czwarte miasto Trójmiasta - Page 5 - SkyscraperCity\nMarch 22nd, 2010, 10:32 AM #81\nco to jest ten mały żółty domek?\nMarch 22nd, 2010, 06:19 PM #82\nDla łabędzi czy kaczek, ktore w lato plywaja w tym stawie.\nSeptember 20th, 2010, 01:27 AM #83\nLuxis, zapodałbyś może trochę zdjęć architektury z uliczek okalających rynek?\nDecember 25th, 2011, 06:58 PM #84\nMiasto z roku na rok wygląda coraz genialnej, trzeba się pochwalić W tym roku węże świetlne okalające na kamienicach plac Jakuba Wejhera nie są już żółte, tylko białe, wygląda to spektakularnie i mega nowocześnie. Dodatkowo iluminacje pojawiły się na kolejnych ulicach. Zna ktoś porównywalnej wielkości miasto tak pięknie wyglądające?\nAha, uprzedzam pytania, fotki robione były w nocy, dlatego takie "tłumy".\nProszę bardzo, fotki:\nDecember 25th, 2011, 06:59 PM #85\nDecember 25th, 2011, 11:13 PM #86\nI tu jeszcze szopka betlejemska, widziana w dzień:\nDecember 27th, 2011, 12:32 AM #87\nFajne zdjęcia. Ozdoby również świetne Może gdy pogoda będzie lepsza to udam się tam coś pofocić\nDecember 27th, 2011, 02:58 PM #88\nFajne miasto, jak i same zdjęcia.\nDecember 27th, 2011, 03:24 PM #89\nCałkiem przyjemno i dosyć zadbane miasteczko\nJanuary 23rd, 2012, 01:10 AM #90\nDzięki za miłe komentarze. Faktycznie władze dbają o miasto, jest czysto i miło. Polecam przekonać się w realu\nZapraszam To raptem pół godzinki skm-ką czy autem z Gdyni. Dodatkowo możesz wejść i zrobić fotki dużej interaktywnej/ruszającej się szopki w kościele (w Klasztorze) u Franciszkanów, w centrum również. I warto zajść chociaż na chwilę na krajową "6" czyli przelotówkę, praktycznie w całości na terenie miejskim jest zajebiście i elegancko przystrojona, w Gdyni Morska i Śląska się chowają :P heh, ale Świętojańska już wyprzedza, ale to nie przelotówka. Fajnie by było, to uwiecznić, a ja nie posiadam lustrzanki, tylko zwykłą cyfrówkę, która nie odda takiego efektu.\nMasz jeszcze czasu trochę, bo pewnie do końca tego miesiąca ozdoby będą rozświetlały jeszcze miasto.\nJanuary 23rd, 2012, 01:15 AM #91\nTak myślałem o jakiejś wycieczce samochodowej w te rejony w ten weekend, ale tak naprawdę wiele zależy od pogody. Póki co niestety śnieg jeśli pada to nie utrzymuje się No ale pożyjemy, zobaczymy\nJanuary 23rd, 2012, 02:31 AM #92\nW tym tygodniu ma przyjść mrozik lekki plus resztki śniegu, więc wtedy także będzie "biało" Daj znać jak je zrobisz. Pozdrawiam\nJanuary 23rd, 2012, 08:23 PM #93\nDam znać. A może nawet zrobię mały wątek Pozdrawiam.\nJune 4th, 2012, 10:24 PM #94\nJestem oczarowany tymi fotografiami Wejherowa. Coś pieknego.\nFind More Posts by edmund2000\nSeptember 3rd, 2012, 01:15 AM #95\nI co, zawitałeś kiedyś do Wejherowa?\nNowa, druga już fontanna w parku miejskim:\nSeptember 3rd, 2012, 06:48 PM #96\nLuxis - czy ja dobrze widzę że do tej fontanny nie da się podejść?\nTrochę by to było dziwne - szczególnie w upalne dni gdy możliwość podejścia i schłodzenia się to podstawowa funkcja takiego wynalazku.\nPS. A tak w ogóle bardzo urodziwe postaci... Widać rzeźbiarz raczej płci męskiej...\nJanuary 22nd, 2014, 12:55 AM #97\nZostała już przeniesiona\nplus kilka nowych inwestycji w Śródmieściu\nRombi, Asinus, NetGda liked this post\nJanuary 22nd, 2014, 01:24 AM #98\nSorki, że odpowiadam dopiero teraz, ale teraz zauważyłem to pytanie\nOtóż niestety nie byłem, choć miałem plany. Nie chcę kolejny raz się zapowiadać, ale może w tym roku jeszcze na zimę? Tylko najpierw muszę w ogóle kupić jakiś obiektyw\nJanuary 22nd, 2014, 02:32 AM #99\nWejherowo, miasto które znam praktycznie tylko z przejazdu SKMką lub z krajowej szóstki. Nigdy się nie zastanawiałem czy w tym mieście jest coś ciekawego. Jeszcze swojego czasu gdy mieszkałem w Gdynii, od wielu mieszkańców tego miasta słyszałem raczej niemiłe opinie o Wejherowie. Aż w końcu zostałem zmuszony do przyjazdu (dostałem mandat od straży miejskiej w Wejherowie ) i po małym spacerze po centrum zostałem bardzo miło zaskoczony. Fajny deptak, zadbane centrum i ciekawy rynek, zdecydowanie na plus\nJanuary 23rd, 2014, 05:42 PM #100\nA ja mam prośbę o wrzutki maksymalnie po 10 zdjęć. Pierwsze 3 strony niemal nie ma zdjęć, a na 4 pod koniec wysiadłem, 5 strony już nie jestem w stanie obejrzeć takim ciągiem


Wewnętrzny arkusz dla namiotu 2-osobowego Connect | Namiot\nWewnętrzny arkusz dla namiotu 2-osobowego Connect\nWewnętrzne prześcieradło zostało zaprojektowane tak, aby pasowało do naszych namiotów drzewnych generacji 3 i gigantycznych hamaków. Zapinana na rzepy przylega do pasków, tworząc idealnie dopasowaną górną warstwę na naszych dmuchanych materacach SkyPad.\nTa warstwa utrzymuje dmuchane materace na miejscu przez całą noc, a także zapewnia dodatkową ochronę przed pazurami zwierząt i łatwe do mycia pokrycie przed butami o średniej grubości!\nWewnętrzny arkusz dla namiotu 2-osobowego Connect nie jest zamówiony. Zostanie wysłany, gdy będzie ponownie dostępny.\nProszę zanotować: Ze względu na ograniczenia wysyłki związane z COVID-19 te arkusze wewnętrzne są dostępne tylko w przypadku zakupu wraz z namiotem na drzewie lub gigantycznym hamakiem lub wieloma akcesoriami.\nArkusz wewnętrzny jest idealny do ochrony namiotu przed zwierzętami, błotnistymi stopami i innymi zabrudzeniami.\nNasze materace SkyPad idealnie pasują pod wewnętrzną prześcieradłem, która utrzymuje ją na miejscu przez całą noc.\nDodatkowa warstwa zapewnia również dodatkową izolację przed zimnym powietrzem dmuchanym pod namiotem.\nWewnętrzny arkusz dołącza się do 3. generacji Połącz 2-osobowy namiot drzewny za pomocą rzepów.


Porównujemy wynagrodzenie w powiecie i sprawdzamy najgorzej opłacane zawody - gostyn24.pl\n12:36, 13.06.2021 | J.J\nW tym tygodniu pojawiły się kolejne oferty pracy, ale żadna z nich nie rzuca na kolana pod względem zarobków. Trzeba jednak przyznać, że wynagrodzenia cały czas idą w górę, ale cudów się raczej nie należy spodziewać. Dlatego dziś porównamy zarobki w kilku branżach i pokażemy rozpiętość jaka im towarzyszy.\nJak wynika z danych Powiatowego Urzędu Pracy, który od lat publikuje oferty w portalu Gostyn24 w minionym tygodniu pracodawcy poszukiwali aż 107 pracowników na 44 stanowiskach pracy. Dominują jak w poprzednich tygodniach pracownicy budowlani i operatorzy maszyn, do których doszły pielęgniarki i opiekunowie medyczni. Brakuje też kierowców, sprzedawców i pracowników drogowych. Sprawdzamy więc, ile mogą zarobić.\nZaczniemy od pielęgniarek, które jak wynika z oferty zamieszczonej na stronach PUP mogą liczyć na 2800 zł brutto czyli niewiele biorąc pod uwagę odpowiedzialność, jaka spoczywa na tym zawodzie. Tyle samo otrzyma w Gostyniu laborantka, diagnosta laboratoryjny czy masażysta/fizjoterapeuta. Podobne warunki płacowe, oferowane są także w zawodach takich jak sprzedawca, robotnik drogowy, malarz/płytkarz, ekonomista logistyk.\nNieco więcej niż obowiązkowa płaca minimalna otrzymać może nauczycielka w przedszkolu – 3100 brutto i pracownik działu zaopatrzenia 3500 brutto. Zarobki w pozostałych zawodach oscylują wokół 4-7 tys. zł brutto. Przykładowo specjalista ds. kadr zarobi więcej niż nauczycielka w przedszkolu, ale już mniej niż operator prasy, lasera czy pomocnik lakiernika. Najlepiej opłacani wciąż są kierowcy ciężarówek. Wszystkie propozycje pracy, a także adresy firm, które prowadzą rekrutację znajdziecie - TUTAJ -\nSzukając pracy lub chcąc ją po prostu zmienić warto zaglądać na Gostyn24, gdzie tego typu ogłoszeń jest najwięcej i co tydzień pojawiają się nowe. Wszystkie znajdziecie, klikając – TUTAJ -\nPrzypominamy też przedsiębiorcom publikującym swoje propozycje zatrudnienia, że od 1 marca 2021 roku, ogłoszenia o pracę w Gostyn24 są odpłatne. Dlatego przed wstawieniem oferty warto zadzwonić do naszych przedstawicieli i zapytać o szczegóły. Darmowe, cały czas pozostają ogłoszenia o poszukiwaniu pracy i wszystkie inne.\nPan K.19:13, 13.06.2021\nPraca za minimalną,,niby" reszta w kopercie a potem i tak i tak po 3 miesiącach każdy wypad 19:13, 13.06.2021\nNauczycielka z przedszkola reszty w kopercie nie dostanie. Ma tę najniższa krajową w całości opodatkowaną i nie dostaje ani grosza więcej. 20:43, 13.06.2021\npowiat po byku jak cała góra wszędzie jest więcej niż w Gostyniu aby na krzesełkach maja więcej gratuluje rządzącym za taki typ wynagrodzenia w powiecie 19:53, 13.06.2021\nWspółczuję wszystkim kierowcom za tak małe zarobki a ponoć tak dużo zarabiają. Nie są one adekwatne do wykonywanej pracy . Ogromny sres ciągła presja czasu i olbrzymia odpowiedzialność. 20:08, 13.06.2021\nMania masz rację powinni więcej zarabiać. 21:29, 13.06.2021\nPielęgniarki nie od dzisiaj zarabiają mało nauczyciele tez nie. Tylko że nauczyciele narzekają a jakoś coraz więcej ich dziwne..\nProponuję iść na produkcję dostaniecie 2300 zł na start to wam się oczka otworzą czy macie co narzekać. 07:34, 14.06.2021\nAntek fachman 07:56, 14.06.2021\nBrakuje pielęgniarek, jedna się marnuje na dyrektorskim stanowisku. Chętnie zamieni obecny stołek na pensję która propnuje pielęgniarkom, diagnostom czy rehabilitantom. Dobijanie służby zdrowia przez powiat trwa w najlepsze. Brawo Panie Sikora. 07:56, 14.06.2021\npracuję w księgowości i zarabiam 2900 , podawane dane o zarobkach księgowych typu 4000 lub więcej to chyba z wielkich miast np. Poznań, czy Kraków, 21:10, 16.06.2021\nStatystyka to jedna z najbardziej zakłamanych nauk, jeśli szef je mielone a ja kapustę to statystycznie jemy gołąbki, średnia wynagrodzenia w Polsce wynosi wg GUSu wynosi 5805,72 zł. Znacie taką osobę na etacie bez koperty co tyle zarabia,bo ja nie. Pozdrawiam 11:44, 17.06.2021\nDyskonty tracą lojalnych klientów. Największy spadek notuje Biedronka...\nKulisy działania tej sieci pokazał wczoraj ALARM. W Gostyniu działają trzy sklepy