Ocieplanie bloków budzi gorące spory | Kurier Lubelski\nOcieplanie bloków budzi gorące spory\nJoanna Biegalska 20.01.2010 Zaktualizowano 20.01.2010\n- Spółdzielnia wzięła się za ocieplanie naszych bloków. Uważamy jednak, że nie robi tego, jak należy - twierdzi pan Zbigniew, mieszkający na os. Kruczkowskiego.\nZdaniem lokatorów PSM "Kolejarz", powinna się skupić na wymianie zdezelowanych okien we wszystkich mieszkaniach i pomieszczeniach, bo to je dogrzeje. Spółdzielnia uważa, że termomodernizacja to długoterminowy proces, obejmujący tak samo wymianę okien, jak i ocieplenie budynków.\n- Sprzeciwiamy się ocieplaniu stropów w naszych piwnicach - kategorycznie wypowiada się w imieniu mieszkańców os. Kruczkowskiego pan Zbigniew. - Realizacja tego zamiaru byłaby błędem technicznym, jak i przejawem niegospodarności zarządu spółdzielni.\n- To nie jest ocieplanie stropów w piwnicach - poprawia niefortunne sformułowanie Witold Pawłowski, zastępca prezesa PSM "Kolejarz" w Lublinie. - Ocieplamy podłogi mieszkań na parterze od strony piwnic. Zależy nam na zmniejszeniu strat ciepła w budynku.\nSpółdzielnia zapewnia, że docieplenie podłóg parterów od strony piwnicy jest w zakresie działań termomodernizacyjnych. Standardowemu ocieplaniu podlegają ściany zewnętrzne z oknami i balkonami, stropodachy na górze i na dole. Docieplenie podłóg parteru powoduje, że temperatura w piwnicy spada o dwa stopnie, a w mieszkaniach robi się cieplej.\nGość 25.03.2016 21:19:09\nani nie gadajcie ile trwa remont elewacji wieżowca zwłaszcza na tych rusztowaniach stojących składanych na przykład zaczną się prace w marcu to skończą we wrześniu na rusztowaniu robią strasznie długo a wiecie dlaczego na rusztowaniach tak długo robią elewację bo te rusztowanie jest składane i temu tak długo remontują wieżowiec szybciej by im to poszło na jakimś podeście linowym wiszącym lub masztowym rusztowania składać na taki wysoki blok nie powinni na duże bloki używa się windy a nie składać tyle rusztowania ja bardzo się dziwie że chcę im się to składać na dwunaste piętro inne firmy by na pewno użyły podest wiszący na podestach wiszących prace elewacyjne są szybsze bo to tylko na linach przeniosą w inne miejsca rusztowania składane tak szybko nie będą przenosić bo trzeba je złożyć i w kolejnym miejscu rozkładać\nmieszkaniec 12.12.2011 12:33:02\nto tylko po to by nabić komuś kabze\nStan 26.09.2011 14:13:21\nU nas na osiedlu Pogodna PSM Kolejarz też wymyśla: jak wydać nasze pieniądze tak by to najlepiej opłaciło się wykonawcy,który ma zatrudnienie w zimie dla swoich pracowników,może to też opłaca się kumplom ze Spółdzielni?, tego nie wie nikt. Bardziej przydałaby się zabudowa wiatrołapu, jaką ma z-ca prezesa PSM "Kolejarz" w bloku w którym mieszka. Mieszkańcy wykupili mieszkania na własność i nic nie mają do powiedzenia w interesie własnego bloku. Czas chyba skończyć z takim autokratycznym zarządzaniem. Na zebrania członkowskiej członkowie zwykle nie chodzą i do władz wybierani zostają ludzie przypadkowi.\nBeret 20.01.2010 14:31:23\nWidzę, że pan Zbigniew to wykapany emeryt Łożkin z Wielkiego Guslaru.\nt i r 20.01.2010 09:08:40\nSpółdzielnia ma rację, docieplenie takich duzych budynków musi być zrobione etapami, a stropy też powinny być ocieplone. A wieśniaki z tych bloków niech wracają do swojej stodoły u siebie na wsi.


Teza o związku zadowolenia z pracy z wydajnością. Interpretacje i krytyka\neduteka Studia Humanistyczne Socjologia Teza o związku zadowolenia z pracy z wydajnością. Interpretacje i krytyka\nAby bodziec spowodował zachowanie człowieka, konieczne jest, aby przekształcił się w motyw, czyli w wewnętrzną pobudkę do działania, a następnie konieczna jest pozytywna postawa wobec określonego zachowania. Motywowanie ludzi do pracy sprowadza się zatem do zastosowania określonych bodźców, w szczególności do odpowiednich bodźców materialnych, które są jednakowo skuteczne wobec wszystkich ludzi.\nWe współczesnych teoriach poznawczego nurtu w psychologii motywacja zależy od wartości bodźca i warunków jego stosowania (uzyskania nagrody).\nW kwestii możliwości uruchomienia motywacji z zewnątrz, czyli np. przez kierownika, we współczesnej nauce istnieją dwa konkurencyjne poglądy.\nWedług jednych badaczy ( Np. M. Croziera) motywacja pochodzi z wewnątrz człowieka. Człowiek motywuje się sam aktem swojej woli, czyli nikt z zewnątrz nie może uruchomić jego wewnętrznej motywacji. Kierownik może stwarzać jedynie warunki (system bodźców i sposób ich stosowania), ale nie ma możliwości przekształcenia bodźca w motyw, ponieważ jest to wyłącznie podmiotowa zdolność motywowanego człowieka.\nWedług innych badaczy jest przeciwnie, jeden człowiek może inspirować, czyli motywować drugiego człowieka. Np. A. McGinnis twierdzi, że: „Są ludzie, którzy potrafią wydobywać z innych to, co w nich najlepsze. Wiedzą jak zmobilizować innych do wysiłku. Mają talent do inspirowania innych, chociaż sami nie wyróżniają się szczególnie ani wiedzą, ani nadzwyczajna inteligencją. Dzięki umiejętności mobilizowania innych odnoszą sukcesy we wszystkim, co robią. Są to kierownicy, nauczyciele, matki. Są tez tacy ludzie, którzy budzą w nas to, co najgorsze. W ich towarzystwie czujemy się niezręcznie, niestosownie, zachowujemy się w sposób negatywny, który później dziwi nas samych.\nDodano /23.01.2006 praca w formacie txt


WIKANA S.A Lublin - Deweloper i inwestor budowlany - Firma deweloperska WIKANA S.A w Lublinie\n81 444 64...\nWIKANA S.A. jest Spółką giełdową stojącą na czele Grupy Kapitałowej zajmującej się przede wszystkim realizacją projektów deweloperskich – zarówno mieszkaniowych, jak i komercyjnych.\nNazwa WIKANA jest znana na rynku mieszkaniowym województw lubelskiego, małopolskiego i podkarpackiego już od 2005 roku. W tak krótkim czasie udało nam się zakończyć realizację kilkunastu inwestycji, w których oddaliśmy do użytkowania przeszło 1300 lokali mieszkalnych o łącznej powierzchni przekraczającej 70 000 m2.\nIlość inwestycji, które wprowadzamy na rynek zwiększa się z roku na rok. Dla poprawy bezpieczeństwa finansowania tych realizacji i odpowiedniego zabezpieczenia Państwa wkładu finansowego projekty nasze realizujemy poprzez powoływane w tym celu spółki celowe. Obecnie jesteśmy w trakcie realizacji kolejnych projektów mieszkaniowych w takich miastach jak Lublin, Puławy, Zamość, Biłgoraj, Janów Lubelski, Rzeszów, Krosno, Łańcut … i przygotowujemy następne.\nNasz zespół złożony z młodej i pełnej entuzjazmu kadry, na każdym etapie przygotowania inwestycji, począwszy od projektowania, poprzez realizację i stałą opiekę nad klientem, do momentu przeniesienia własności nieruchomości i odbioru kluczy dokłada wszelkich starań byście Państwo dołączając do grona naszych klientów byli w pełni usatysfakcjonowani ze współpracy z WIKANA S.A.


Znamy ocenę ryzyka wdrożenia sieci 5G. Raport NIS ujrzał światło dzienne - TELEPOLIS.PL\nWszystkie kraje Unii Europejskiej przedstawiły raport oceniający ryzyko związane z infrastrukturą sieci 5G. Pod uwagę wzięte miały być zagadnienia związane z szeroko pojętym cyberbezpieczeństwem.\nNa podstawie informacji przesłanych przez poszczególne kraje powstał raport zaprezentowany przez NIS Cooperation Group. Wynika z niego, że cyberbezpieczeństwo sieci 5G będzie zależne w dużej mierze od operatorów oraz dostawców sprzętu.\nW przypadku operatorów sprawa jest prosta. Mowa jest tutaj o europejskich firmach, podlegającym europejskim przepisom. Co można określić wprost jako - są to nasze firmy, które my kontrolujemy, więc nie powinny nam stwarzać żadnego zagrożenia.\nZobacz: Norwegia nie zbanowała Huaweia, ale Telia wybrała firmę Ericsson jako dostawcę 5G\nZobacz: Ericsson produkuje w Polsce sprzęt dla 5G\nPodobnie wygląda sytuacja z dwoma dostawcami sprzętu, czyli Ericssonem i Nokią. W przypadku pozostałych - Cisco, Huaweia, Samsunga i ZTE pojawia się lampka ostrzegawcza. Raport mówi, że są to firmy znacznie różniące się od europejskich pod względem zarządzania, transparentności oraz struktur własności. NIS zaznacza jednak, że ryzyko związane z dostawcami można ocenić na podstawie kilku czynników. To pomoże ustalić, czy korzystanie ze sprzętu firmy X niesie za sobą ryzyko ingerencji ze strony państwa spoza Unii Europejskiej.\nZobacz: W Krakowie ruszyło burzenie\nMowa konkretnie o sprawdzeniu struktury własności firmy (czy nie jest powiązana z konkretnym krajem), czy sama firma jest mocno powiązana z obcym rządem oraz czy jest on w stanie wywierać na niej naciski np. co do miejsca produkcji sprzętu.\nPozostając w temacie dostawców, raport zwraca też uwagę na nadmierne uzależnianie się od konkretnego dostawcy. W przypadku nałożenia sankcji na daną firmę, jak np. w związku z napiętą obecnie sytuacją na linii USA - Chiny, operator może mieć problemy z obsługą sieci. Ale również problemy biznesowe, jak choćby bankructwo czy różne losowe sytuacji mogące wpłynąć na utratę płynności finansowej dostawcy mogą postawić operatorów w trudnej sytuacji.\nPowstały raport to tylko kolejny etap działań w zapewnieniu bezpieczeństwa sieci 5G. Do końca roku NIS Cooperation Group przedstawi narzędzia, które umożliwią identyfikację zagrożeń sieci w całej Unii, jak również w poszczególnych krajach.\nZobacz: 5G w sieci Orange - testujemy prędkość, zasięg i użyteczność\nZobacz: Hama USB-C - test szybkiej ładowarki samochodowej\nŹródło tekstu: NIS; TELKO.IN; wł\nTagi: cyberbezpieczeństwo ericsson huawei nokia unia europejska 5g\nPromocje (obydwie) możesz włączyć w ciągu najbliższych 3 miesięcy (do 30 września), a usługi/pakiety ...\nTo było dość logiczne skoro jest napisane „na start”.\nPlay coś ostatnio nie agreguje wszystkich częstotliwości. W Rzeszowie mam tylko 3CA lub nawet samo L ...\nUzupełniłem newsa o nowe informacje. Jest tak, jak piszesz.\nCzyli te 100gb na aplikację jest ważne do końca września czy tylko na 30dni?


Podyskutuj o młodych • News • Eurodesk-Polska\nPodyskutuj o młodych\nWspółczesne wyzwania w pracy z młodzieżą – taki tytuł nosi konferencja organizowana w Warszawie przez Instytut Edukacji Społecznej.\nSpotkanie organizowane 12 maja br. w Hotelu Mercure Warszawa Grand (ul. Krucza 28) będzie okazją do debaty na temat aktualnych wyzwań w pracy z młodzieżą w Polsce, w poszczególnych regionach oraz w skali lokalnej.\nW konferencji mogą wziąć udział wszystkie osoby zainteresowane aktualnymi trendami w pracy z młodzieżą, w szczególności: nauczyciele, wychowawcy, animatory, instruktorzy, pedagodzy, psychologowie i pracownicy młodzieżowi.\nWśród prelegentów będzie m.in. Tomasz Bratek, zastępca dyrektora generalnego Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji.\nW sumie organizatorzy spodziewają się ok. 100 uczestników. Udział jest bezpłatny! Osoba zainteresowane proszone są o wypełnienie formularza zgłoszeniowego.\nWięcej informacji na stronie IES.


rolki do transportu maszyn wynajem , Usługi Dźwigiem\n512 57 50 50\nRolki transportowe są przeznaczone do transportu ładunków o masie nie przekraczającej dopuszczalnego obciążenia roboczego (DOR), na płaskich, równych, suchych i twardych powierzchniach. Rolki powinny być używane w komplecie. Komplet składa się z dwóch części: przedniej i tylnej. Przednia część wyposażona jest w rękojeść służącą do ciągnięcia ładunku. Tylna część składa się z dwóch zestawów rolek połączonych drążkiem, umożliwiającym regulację ich rozstawu. Powierzchnie obu części pokryte są antypoślizgową gumą, przy czym część przednia jest obrotowa. Dzięki podparciu w trzech punktach stabilność ładunku jest większa.\nKosze są zawieszane na haku żurawia za pośrednictwem szekli i ogniwa zbieżnego, dzięki czemu kosz w trakcie pracy jest stabilny. Drzwi wejściowe do kosza wyposażone są w zamek zatrzaskowy. Kosze posiadają punkty zaczepowe do przypięcia szelek bezpieczeństwa.Posiadane przez nas kosze dostarczane są z pełną dokumentacją techniczną. Zarówno kosze jak i żurawie posiadają dopuszczenie UDT do pracy wg przeznaczenia.\nNasz park maszynowy stanowią nowoczesne, teleskopowe żurawie samojezdne marki: LIEBHERR, FAUN, XCMG,uznawanych za najlepsze firmy produkujące dźwigi na świecie. Dlatego też połączenie naszego doświadczenia z odpowiednim wsparciem technicznym sprawia, że jesteśmy w stanie zrealizować nawet najbardziej skomplikowane zlecenia.\nrolki do transportu maszyn wynajem , kosze do trasportu ludzi wynajem Dźwigi,Usługi dźwigiem,Usługi dźwigowe, poznań, wolsztyn, niepruszewo, Buk, , Nowy Tomyśl , Duszniki , Dopiewo , Miedzychód, Kuslin, Lwowoek, Szamotuły\n+48 512 57 50 50


Słowniki do gier słownych jako nowy typ wydawnictw leksykograficznych - PDF\nSłowniki do gier słownych jako nowy typ wydawnictw leksykograficznych\nDownload "Słowniki do gier słownych jako nowy typ wydawnictw leksykograficznych"\n1 UNIWERSYTET WARSZAWSKI WYDZIAŁ POLONISTYKI Anna Andrzejczuk Nr albumu: Słowniki do gier słownych jako nowy typ wydawnictw leksykograficznych Praca magisterska na kierunku filologia polska w zakresie specjalności literaturoznawczo-językoznawczej Praca magisterska napisana pod kierunkiem dr. hab. Radosława Pawelca Instytut Języka Polskiego Warszawa, kwiecień 2006\n2 OŚWIADCZENIA Oświadczenie kierującego pracą: Oświadczam, Ŝe niniejsza praca została przygotowana pod moim kierunkiem i stwierdzam, Ŝe spełnia ona warunki do przedstawienia jej w postępowaniu o nadanie tytułu zawodowego. Data... Oświadczenie autorki pracy: Podpis kierującego pracą... Świadoma odpowiedzialności prawnej oświadczam, Ŝe niniejsza praca dyplomowa została napisana przez mnie samodzielnie i nie zawiera treści uzyskanych w sposób niezgodny z obowiązującymi przepisami. Oświadczam równieŝ, Ŝe przedstawiona praca nie była wcześniej przedmiotem procedur związanych z uzyskaniem tytułu zawodowego w wyŝszej uczelni. Oświadczam ponadto, Ŝe niniejsza wersja pracy jest identyczna z załączoną wersją elektroniczną. Data... Podpis autorki pracy... 2\n3 STRESZCZENIE Tematem pracy są polskie słowniki do gier słownych takich, jak Scrabble i Literaki. Pierwszy rozdział opisuje historię powstania Scrabble w USA, ich ekspansję do innych krajów, zadomowienie się i rozwój w Polsce, karierę w Internecie oraz powstanie nowej gry Literaki. Rozdział drugi poświęcony jest kolejnym polskim próbom określenia zasobu słów, które moŝna układać podczas gry. Rozdział trzeci opisuje Oficjalny Słownik Polskiego Scrabblisty i Słownik Alternatywny od strony autorskiej, realizacyjnej i funkcjonalnej. W rozdziale czwartym na wybranych przykładach poddany został krytycznej analizie praktyczny aspekt realizacji omawianych słowników. Opisano problemy, z jakimi zetknęli się ich autorzy; niektóre z tych problemów postawiły pod znakiem zapytania zasadność przyjętych rozwiązań, stały się takŝe punktem wyjścia do ogólniejszych rozwaŝań natury językoznawczej. Rozdział piąty skrótowo opisuje sposób postrzegania gier słownych przez graczy i obserwatorów. SŁOWA KLUCZOWE Leksykografia, słowniki, leksem, gry słowne, Scrabble, Literaki, Oficjalny Słownik Polskiego Scrabblisty, Słownik Alternatywny. Dziedzina pracy 09.0 filologia polska 3\n4 PODZIĘKOWANIA Dziękuję: Maciejowi Czupryniakowi (nicki internetowe: Maczu7, Player7) za udzielanie mi obszernych informacji, udostępnienie prywatnych materiałów. Za dodawanie mi wiary, Ŝe podźwignę ten temat, za zmuszanie do myślenia i dalszego działania w chwilach rezygnacji. Za długie dyskusje, które inspirowały mnie do głębszego zbadania tematu, za wskazywanie nowatorskich, niestandardowych kierunków myślenia, inny punkt spojrzenia. Za udostępnienie słownikowych danych; w tym opracowanie statystyk związanych ze słownikami. Jego ogromna wiedza, celne uwagi przyczyniły się do rzetelności i obszerności tej pracy. Maciejowi Perzyńskiemu (McPerz, Legendary_Pink_Star) za wprowadzenie mnie w środowisko scrabblistów, zwrócenie mojej uwagi na oba słowniki; słowem: za inspirację napisania niniejszej pracy. Operatorom Słownika Alternatywnego: Małgorzacie Sameryt (meg), Łukaszowi Szałkiewiczowi (greenpoint), Leszkowi Nowakowi (scaevus), Sławomirowi CzyŜewskiemu (cfalek), Grzegorzowi Mazurowi (misiu_w_kapeluszu), jak równieŝ właścicielowi Kurnika Markowi Futredze (maf), za zainteresowanie, uwagi, wskazówki, interesujące mnie informacje. Redakcji Słowników Języka Polskiego PWN, szczególne podziękowania kieruję w stronę koordynatora Korpusu Języka Polskiego PWN doktora Marka Łazińskiego, za umoŝliwienie mi realizacji badań frekwencyjnych w Korpusie Języka Polskiego PWN, które są istotnym elementem mojej pracy. Profesorowi Zygmuntowi Saloniemu za Ŝyczliwość, zainteresowanie i cenne uwagi dotyczące przede wszystkim wyznaczenia ram pracy magisterskiej w chwili, gdy zaczęłam się gubić w zbyt rozległym temacie i zwątpiłam, czy jest moŝliwe spójne zakończenie niniejszej pracy. Profesorowi Włodzimierzowi Gruszczyńskiemu za Ŝyczliwość i pasjonujące rozmowy o ZDS, leksykografii i niektórych rozwiązaniach przyjętych w OSPS-ie i SA. Profesor Danucie Stasik kierowniczce Zakładu Azji Południowej Uniwersytetu Warszawskiego za Ŝyczliwość i konsultacje dotyczące specyficznego zapisu słów pochodzących z języków indyjskich. 4\n5 Środowisku scrabblowemu i literakowemu za zachęcanie mnie do realizacji tematu, dostarczanie pomocnych mi materiałów (Wojciechowi Usakiewiczowi, Dawidowi Pikulowi, Władysławowi Zielińskiemu), zwrócenie uwagi na istotne wątpliwości językowe (Piotrowi Kurzynowskiemu, Jakubowi Szymczakowi, Grzegorzowi Barczykowi), za uwagi i pomoc techniczną (Tomaszowi Suchankowi) i innym niewymienionym. Na zakończenie pragnę złoŝyć podziękowania promotorowi, doktorowi habilitowanemu Radosławowi Pawelcowi, za opiekę, a szczególnie za odwagę zaakceptowania egzotycznego, nie eksplorowanego dotąd tematu niniejszej pracy, cierpliwość i wyrozumiałość. 5\n6 SPIS TREŚCI Wstęp...8 Rozdział I. Gry słowne Historia Scrabble Scrabble w Polsce Prehistoria ( ) Scrabble oficjalnie ( ) Gry słowne w sieci Szkrable Marka Futregi (1998) Serwis Polboksu, później Croniksa (1999) Konflikt wokół praw do Scrabble (2001) Literaki...29 Rozdział II. Zasady dopuszczalności słów Oryginalne zasady i ich adaptacja do polskich realiów Ósmy punkt reguł gry KrzyŜówki a planszowe gry słowne Pierwsze próby odejścia od reguł obowiązujących w polskich krzyŝówkach Współczesne Zasady Dopuszczalności Słów Projekt Zygmunta Saloniego i Michała Derlackiego Zmiany, uściślenia w ZDS Zasady Słownika Alternatywnego geneza, róŝnice...46 Rozdział III. Słowniki OSPS i SA Oficjalny Słownik Polskiego Scrabblisty Słownik Alternatywny Cechy wspólne i róŝnice Sprawdzanie słów w grze Baza słów Lista słów Aktualizacja Kontakt z uŝytkownikami Definicje...63 Rozdział IV. Wybrane zapisy w ZDS i ich realizacja w OSPS-ie i SA Mechaniczne zasady doboru słów\n7 4.1.1 Sał, ber, jon, rosz Casus wow! i rozwaŝania o niektórych wykrzyknikach Iii, taaak analogiczne przypadki? Upiór w pralni Wielką czy małą literą? Zosia-Samosia w czapce-niewidce Zwroty obcojęzyczne Odstępstwa od zapisów w słownikach źródłowych Błędy, wątpliwości Ujednolicanie zapisów słownikowych Dołączanie niezanotowanych form odmiany Rozdział V. Kontrowersje wokół gier słownych Polszczyzna jako pole dla gier słownych Specyfika gier słownych od czego zaleŝy sukces? Czy gry słowne czegoś uczą? Zakończenie Bibliografia SŁOWNIKI I ENCYKLOPEDIE INNE WYDAWNICTWA ZWARTE ARTYKUŁY PRASOWE STRONY INTERNETOWE ŹRÓDŁA CYTATÓW Z KORPUSU JĘZYKA POLSKIEGO PWN INNE\n8 WSTĘP śywioły kuszą i niepokoją. Nic więc dziwnego, Ŝe gra w Scrabble doczekała się mnóstwa zwolenników na całym świecie. Wszak są to zmagania z Ŝywiołem słów. Przy scrabblowej planszy znajdują swoje miejsce nie tylko miłośnicy krzyŝówek, szarad i kalamburów, lecz równieŝ wszyscy, których interesują prawa rządzące językiem. 1 pisze Wojciech Usakiewicz we wstępie do pierwszego, i jak dotąd jedynego, wydanego w Polsce podręcznika do gry w Scrabble 2. Zarówno Scrabble jak i konkurencyjne Literaki 3 rządzą się prawami właściwymi dla gier mają swoje zasady, regulaminy, zwyczaje, mają w końcu ściśle określony zasób itemów 4 wyrazowych, które moŝna układać na planszy. słów, a precyzyjniej rzecz ujmując form Choć nie sposób będzie zupełnie pominąć niektórych aspektów taktycznych obu gier (w końcu poziom gry zaleŝy od umiejętności wykorzystania wspomnianych itemów do zdobywania punktów), to w niniejszej pracy zamierzam skupić się na zawartości słowników stanowiących spis dopuszczalnych w grze słów Oficjalnego Słownika Polskiego Scrabblisty (OSPS) i Słownika Alternatywnego (SA). W szczególności zamierzam opisać ich genezę, zasady przyjęte przy tworzeniu, poddać dyskusji, a czasem krytyce, wyniki przyjęcia konkretnych załoŝeń i interpretacji. Trafność niektórych decyzji będę oceniać na podstawie badań, najczęściej frekwencyjnych, które przeprowadziłam w Korpusie Języka Polskiego PWN-u przy pomocy programu Search City oraz w bazie tekstów na stronach internetowych, posługując się najpopularniejszą w Polsce wyszukiwarką internetową Google 5. Chciałabym jednak zaznaczyć, iŝ przeglądanie stron internetowych nie zawsze dawało jednoznaczne i ścisłe 1 Usakiewicz W., Derlacki M., Grajmy w Scrabble, Bielsko-Biała: Kleks 1998, s. 1 2 Rzeczownik Scrabble jest według słowników nieodmienny bądź odmienny i ma chwiejny rodzaj: męskozwierzęcy lub niemęskoosobowe plurale tantum. W środowisku graczy takŝe widać to rozchwianie, niektórzy nawet mówią: to scrabble. W niniejszej pracy stosuję najbardziej przekonujący mnie i chyba najbardziej rozpowszechniony wariant: niemęskoosobowe, zwykle nieodmienne plurale tantum czyli te Scrabble [skrable]. Istotne teŝ jest, Ŝe słowo skrabel (rz mzw) jest jednym ze środowiskowych określeń kluczowego zagrania, polegającego na wyłoŝeniu wszystkich siedmiu płytek ze stojaka. Mamy tu więc do czynienia z relacją typu nadrzędność>podrzędność: scrabble>skrabel podobnie jak puzzle>puzzel (por. hasło puzzel w: Wielki Słownik Wyrazów Obcych pod red. M. Bańki, Warszawa: PWN 2003, s. 1046). W większości kontekstów zapisuję teŝ scrabble wielką literą i kursywą, zwłaszcza jako nazwę gry produktu rynkowego. 3 Nazwę gry literaki ;-) zapisaną, zgodnie z Ŝyczeniem jej autora Marka Futregi, małą literą i z emotikonem na końcu (http://www.kurnik.pl/wiado.phtml?all=1#w4), traktuję jako swoisty znak towarowy, a w pracy konsekwentnie uŝywam pisowni Literaki. Patrz teŝ przypis Terminu item uŝywam w nienotowanym dotąd w polskich słownikach znaczeniu: dynamiczny element gry słuŝący bezpośrednio do realizacji jej celów. Brak w polszczyźnie słowa opisującego zbiorowo: karty do gry, bierki szachowe, słowa w grach słownych czy przedmioty zbierane w grach komputerowych. W tym ostatnim znaczeniu item jest uŝywany środowiskowo. 5 8\n9 wyniki. Powodów tego jest kilka: zupełnie nieposelekcjonowany materiał, ograniczone moŝliwości wyszukiwania złoŝonego (np. wykluczania kontekstów), pomijanie przez Google znaków przestankowych, nieuwzględnianie odmian (praktycznie kaŝdą formę fleksyjną trzeba wyszukiwać osobno, co w przypadku czasowników jest zajęciem wyjątkowo czasochłonnym) oraz duŝa dynamika samego medium (zdarzało się, Ŝe badanie powtórzone następnego dnia dawało wynik róŝniący się o kilka procent). Problemem okazało się równieŝ to, Ŝe Google nie rozróŝnia małych i wielkich liter, przez co trudno oddzielić nazwy własne od pospolitych. Taka trudność wystąpiła przy słowie Graal, a takŝe first, które najczęściej było wykorzystywane w nazwach firm bądź w sloganach reklamowych. W przypadku wykrzykników ii oraz iii, metoda ta całkiem zawiodła, poniewaŝ dla Google takie ciągi liter są identyczne z rzymskimi liczbami II i III. NaleŜy równieŝ pamiętać, Ŝe wiele tekstów pochodzi z blogów, komentarzy na forach, które charakteryzują się małą dbałością o poprawność ortograficzną i gramatyczną, choć z drugiej strony oddają charakter języka potocznego, zwłaszcza młodzieŝowego. Przy jednostkowych wystąpieniach weryfikowałam te błędy, ale przy ogromnej ilości stron nie byłam w stanie tego zrobić. Konkretne sposoby radzenia sobie z powyŝszymi problemami zostały opisane przy poszczególnych badaniach. Jako Ŝe panuje sceptyczna opinia na temat wykorzystywania wyników badań internetowych, zacytuję wypowiedź Jana Grzeni, jednego z językoznawców, udzielających odpowiedzi w internetowych poradniach językowych PWN-u i Uniwersytetu Śląskiego: 6 > ale czy google jest wystarczającym autorytetem językowym? > Nie jest Ŝadnym autorytetem, lecz wyszukiwarką w korpusie tekstów. A ten korpus tekstów pozwala na formułowanie wniosków. W badaniach przeprowadzanych za pomocą wyszukiwarki Google zadawałam zapytanie: wyraŝenie_szukane site:.pl przy dodatkowo włączonej opcji: Szukaj na stronach kategorii: Polski. Jeśli zastosowałam inną metodę bądź formułowałam dodatkowe warunki, zostało to w odpowiednich miejscach opisane. W wynikach pominęłam pojawiające się niekiedy autoreferencje, czyli odnośniki do dyskusji na stronach Słownika Alternatywnego, zapisy partii Scrabble i przytoczenia w dyskusjach o języku. 6 Cyt. z poradni Uniwersytetu Śląskiego: 9\n10 Mam nadzieję, Ŝe niniejsza praca przysłuŝy się środowisku graczy i pozwoli rozwiać pojawiające się niekiedy wątpliwości dotyczące zawartości obu słowników, prawidłowości niektórych form fleksyjnych; Ŝe będzie inspiracją dla autorów obu słowników, którzy znajdą w niej rozsądne propozycje udoskonalenia zasad dopuszczalności słów i dzięki niej nabiorą więcej odwagi w podejmowaniu indywidualnych decyzji dotyczących słów dopuszczalnych bądź niedopuszczalnych w grze. 10\n11 ROZDZIAŁ I. GRY SŁOWNE 1.1 Historia Scrabble Przyglądając się dzisiaj popularności, jaką Scrabble cieszą się w ponad 120 krajach świata, aŝ trudno uwierzyć w ogromne trudności, na jakie natknął się twórca tej gry, Alfred Mosher Butts, próbując ją opatentować i wprowadzić na rynek. Początki powstania Scrabble sięgają lat Wielkiego Kryzysu. Gwałtowny spadek cen akcji na giełdzie nowojorskiej na Wall Street 29 października 1929 r. wywołał lawinę bankructw, która przetoczyła się przez inne kraje. Skutkiem kryzysu była teŝ utrata pracy przez setki milionów ludzi. W USA poziom bezrobocia doszedł do 1/3 ogółu zatrudnionych. 7 W 1931 roku kryzys gospodarczy pogłębił się. W Poughkeepsie w stanie Nowy Jork miejscowy architekt Alfred Mosher Butts stracił pracę. Próbując oprzeć się panującej bezczynności i depresji, postanowił stworzyć grę, która wyzwalałaby z marazmu, zmuszała do wysiłku intelektualnego. 8 Butts przeanalizował gry dostępne na rynku i doszedł do wniosku, Ŝe moŝna je podzielić na trzy kategorie: gry losowe (kości, bingo), gry strategiczne (szachy, warcaby) oraz gry słowne (anagramy). Zdecydował się opracować grę, która by łączyła najistotniejsze a zarazem najatrakcyjniejsze cechy gier kaŝdej z wymienionych kategorii. Z gier losowych zaczerpnął element probabilistyczny, powodujący, Ŝe do końca nie wiadomo, kto wygra, i Ŝe przeciętny gracz dzięki uśmiechowi losu moŝe wygrać z najlepszym. Istotnymi atutami, sprzyjającymi osiągnięciu sukcesu przez gracza, miały być: elastyczność myślenia, spryt, szybkie reagowanie na zmieniającą się sytuację elementy waŝne w grach strategicznych. Podstawę gry miało stanowić słowo, nawiązujące do anagramów. Pierwszym efektem tych przemyśleń był opracowany pod koniec 1931 roku prototyp Scrabble Lexiko (według niektórych Lexico 9 ), którego nazwa nawiązywała do angielskiego słowa lexicon bądź do jego greckiego źródłosłowu lexikon, czyli słownik 10. Dokładne zasady gry nie są dziś znane. Na podstawie róŝnych źródeł 11,12 moŝna się jedynie zorientować, Ŝe w Lexiko grało się przy pomocy tabliczek z literami, a zwycięzcą zostawał\n12 ten, kto jako pierwszy wyłoŝył na stole dziewięcio- lub dziesięcioliterowe słowo. Zasadniczą innowacją w stosunku do znanych wówczas zabaw w anagramowanie było zastosowanie ograniczonego zestawu liter, niewystępujących w równych ilościach. Na ten pomysł naprowadziła Buttsa lektura Złotego Ŝuka Edgara Alana Poe, gdzie bohater William Legrand łamie szyfr na podstawie spostrzeŝenia, Ŝe w tekście róŝne litery pojawiają się z róŝną częstotliwością 13. Większość opisów powstania Scrabble powtarza wersję, Ŝe Butts drobiazgowo przestudiował tytułową stronę dziennika New York Times. Stefan Fatsis, autor ksiąŝki Word Freak, podaje jednak, Ŝe aby ustalić zestaw płytek z literami do Lexiko, Butts ślęczał nad róŝnymi czasopismami, zaznaczając słowa dziewięcioliterowe, między innymi z kolumny z nekrologami w Herald Tribune. Przekonał się do tezy bohatera Złotego Ŝuka, Ŝe samogłoski, na czele z literą e, występują znacznie częściej niŝ spółgłoski. Wystąpił jednak problem z literą s. Pomimo, Ŝe s jest często uŝywane, gdyŝ jest to regularna końcówka angielskich rzeczowników w liczbie mnogiej, Butts zdecydował się zawrzeć w grze tylko cztery te litery, mając nadzieję, Ŝe ograniczy w ten sposób uŝywanie takich form. Poza tym nie chciał, Ŝeby gra była zbyt prosta. Z drugiej strony np. zwiększył liczbę liter u do czterech, by ułatwić wykładanie litery q, zwykle w języku angielskim występującej przed u. Pomimo niedoskonałości przyjętej metody badawczej, idea okazała się słuszna i niemal identyczny zestaw Butts zastosował w następnych wersjach gry. 14 W 1933 roku Butts złoŝył wniosek o opatentowanie Lexiko. Został on jednak odrzucony. Trudno dziś odgadnąć powody, dla których nie przyznano patentu. MoŜna jedynie spekulować, Ŝe gra nie nosiła dostatecznych znamion oryginalności. A być moŝe gra, dla stworzenia której wykorzystano kolumnę z nekrologami musiała umrzeć? Producenci gier, m.in. Parker Brothers i Milton Bradley takŝe nie byli zainteresowani Lexiko. Butts do 1938 roku samodzielnie wykonał prawie 200 gier, które sprzedawał przyjaciołom. Gdy Lexiko nie spełniła pokładanych w niej nadziei i nie zawojowała rynku, twórca zaczął przemyśliwać nad jej uatrakcyjnieniem. Zwrócił uwagę na krzyŝówkowy szał, który panował w Ameryce w latach trzydziestych. Po raz pierwszy, 21 grudnia 1913 roku, nowojorski Sunday New York World wydrukował diagram podpisany word-cross autorstwa Arthura Wynne'a, dziennikarza pochodzącego z Liverpoolu. Nowa rozrywka Poe E.A., Opowiadania, Warszawa 1956, t. I, s Fatsis S., Word Freak, New York 2002, s\n13 umysłowa błyskawicznie zyskała popularność, zaczęła pojawiać się regularnie, a do lat trzydziestych prawie kaŝda amerykańska gazeta drukowała juŝ swoje diagramy. 15 Butts wykorzystał fenomen krzyŝówek. W 1938 roku dodał do swojej gry planszę o wymiarach 15x15 i zmienił zasady wykładania wyrazów. Zadaniem pierwszego gracza było ułoŝenie słowa z wylosowanych liter i wyłoŝenie go w lewym, górnym rogu planszy. KaŜdy następny gracz musiał połączyć utworzone przez siebie słowo przynajmniej z jednym z ułoŝonych juŝ słów. W ten sposób w toku gry powstawała krzyŝówka. Dla urozmaicenia Butts wprowadził teŝ punktację liter, w przybliŝeniu odwrotnie proporcjonalną do ich frekwencji. Na samej planszy zaś rozmieścił pola premiowe, których zakrycie układanymi słowami powodowało powiększenie dorobku punktowego. Dzięki temu gra zyskała na moŝliwościach kombinacyjnych. Ponadto Butts wprowadził do zestawu dwa blanki puste płytki warte co prawda zero punktów, ale mogące, wzorem karcianych dŝokerów, zastępować dowolną literę. Sama gra była wykonywana iście chałupniczymi metodami. Plansze, ręcznie malowane za pomocą przyborów architektonicznych i kopiowane za pomocą kalki, naklejano na składaną szachownicę. Litery, takŝe ręcznie malowane, naklejano na ćwierćcalową deseczkę i przycinano tak, by pasowały do kratek na planszy. Nowej wersji gry wynalazca nadał nazwę It. Po raz drugi zaproponował grę producentom i ponownie została ona odrzucona, tym razem z powodu przeintelektualizowania. Nowa nazwa takŝe wydała się nieodpowiednia. Powodem było wykorzystanie w poprzedzającej dekadzie przez autorkę romansów Elinor Glyn wyrazu It jako synonimu seksu. Co więcej, seksbomba kina lat 20., Clara Bow, określana była mianem girl with It ( dziewczyna z tym czymś ) i konotacje erotyczne były, zdaniem producentów gier i zabawek, zbyt silne. Dziś, gdy firma Mattel wykorzystuje do promocji Scrabble hasło Jest tylko jedna gra fajniejsza od Scrabble, a widoczne na plakacie, porozrzucane na planszy dessous nie pozostawiają wątpliwości, o jaką grę chodzi, ówczesne obiekcje mogą się wydawać przesadzone. Niemniej Butts próbował wymyślić nową nazwę: New Anagrams, Alph, Criss-Cross, ostatecznie zdecydował się na Criss-Crosswords. Niestety Criss-Crosswords spotkała się z taką samą niechęcią, co Lexiko. Komisja patentowa po raz kolejny odrzuciła wniosek autora. Podobnie postąpili wydawcy gier\n14 W 1939 roku (według niektórych źródeł dopiero w 1947) Butts został przedstawiony Jamesowi Brunotowi pracownikowi rządowej agencji opieki społecznej, szukającemu pomysłu na własny biznes. Brunotowi spodobała się gra Criss-Crosswords, dostrzegł w niej zadatki dochodowości i postanowił wprowadzić ją na rynek. Niestety, wybuch II Wojny Światowej przerwał plany biznesowe na kilka lat. W 1942 Butts i jego Ŝona zdecydowali się samodzielnie wykonać kilka kompletów gry. Przy ich produkcji i sprzedaŝy skorzystali z pomocy Chestera Ivesa, właściciela księgarni w Danbury w stanie Connecticut. PoniewaŜ te starania teŝ nie przyniosły spodziewanego rezultatu, wydawało się, Ŝe gra wymyślona przez Buttsa nigdy nie osiągnie komercyjnego sukcesu. W końcu w 1947 roku nastąpił przełom. James Brunot, który podczas wojny był kierownikiem w komisji pomocy wojennej i nadzoru, powrócił z Waszyngtonu. Przypomniał sobie ideę gry Buttsa, a Ŝe wciąŝ był nią zaintrygowany, wierzył, Ŝe pomysł moŝe się sprzedać. Poza tym miał czas i chęci, aby przekształcić grę w komercyjne przedsięwzięcie. W zamian za zezwolenie na produkcję gry, przekazywał Buttsowi opłaty licencyjne od kaŝdego sprzedanego egzemplarza. Brunot doszedł do wniosku, Ŝe pomysł Buttsa wymaga doszlifowania. Zaproponował, by gra rozpoczynała się na środku planszy, a nie jak było do tej pory, w lewym górnym rogu. Poprzestawiał pola premiowe i uprościł reguły, które dotychczas były przesadnie długie. Zmienił równieŝ samą nazwę. Wysłał do waszyngtońskich prawników listę słów, które rozpatrywał jako ewentualną nazwę gry, z prośbą o sprawdzenie, które z nich nie zostało jeszcze zastrzeŝone. Jednym z wolnych okazało się scrabble czasownik i pochodny rzeczownik oznaczający zacieranie dłoni bądź pocieranie stopami, dźwięk wydawany przy tym, tudzieŝ szaleńcze poszukiwanie czegoś po omacku. 17 Nie mniej waŝne było to, Ŝe scrabble było ładnie brzmiącą, intrygującą zbitką literową i wybór Brunota padł właśnie na nie. 16 grudnia 1948 r. znak towarowy Scrabble został zarejestrowany i w ten sposób narodziła się gra, którą znamy dziś. Brunot rozpoczął produkcję i sprzedaŝ nowo opatentowanej gry w swojej firmie The Production and Marketing Company. Pierwotnie jej siedziba mieściła się w jego domu w Newtown, w stanie Connecticut. Brunot kupował części do wytwarzania produktu i składał je korzystając z pomocy swojej Ŝony. Na początku byli w stanie produkować 18 gier dziennie. W 1949, ich pierwszym roku działalności, złoŝyli i sprzedali 2251 gier. 17 Ehrlich E., Flexner S.B., Carruth G., Hawkins J.M., Oxford american dictionary, New York, Oxford 1980, s\n15 Zamiast spodziewanych zysków stracili 450 dolarów. Niestrudzenie kontynuowali swoje zmagania przez kolejne lata, ale wciąŝ sprzedaŝ przynosiła straty. W 1952 r. Brunotowie byli gotowi porzucić projekt. Aby jeszcze raz wszystko przemyśleć Brunot udał się na wakacje. Po powrocie ze zdumieniem stwierdził, Ŝe pojawiło się duŝo zamówień. Nadszedł czas, aby przenieść się do większego lokalu. Pierwszą prawdziwą fabryką gry stał się porzucony budynek szkoły w Dodgington, w stanie Connecticut, gdzie Brunot wraz z przyjaciółmi produkowali 12 gier na godzinę. Litery, jedna po drugiej, były nanoszone na drewno za pomocą stempla. Plansze, pudełka i płytki z literami były wytwarzane w innych firmach, a następnie składane w fabryce Brunotów. W czwartym kwartale 1952 sprzedaŝ osiągnęła sztuk. Ale 1952 był rokiem przełomowym takŝe z innego powodu. Jack Strauss, jeden z dyrektorów największego domu towarowego na świecie Macy w Nowym Jorku, zetknął się ze Scrabble podczas wakacji. Gra spodobała mu się tak bardzo, Ŝe po powrocie do Nowego Jorku poprosił dział gier o podesłanie mu kilku sztuk. Okazało się, Ŝe w Macy nie sprzedają Scrabble. Jack Straus zamówił grę do domu towarowego i sam rozpoczął kampanię promocyjną, rozpowszechniając ją na cały kraj. W ciągu dwóch lat przedsiębiorstwo Brunota sprzedało ponad milion kompletów. Mimo Ŝe do 1953 Brunot produkował juŝ 6000 sztuk tygodniowo, stało się jasne, Ŝe nie nadąŝy z realizacją zamówień. Sprzedał więc firmie Selchow and Righter (która kiedyś odrzuciła Criss-Cross Words) prawa do produkcji standardowego kompletu, zachowując dla siebie, aŝ do 1971 roku, wyłączność na niestandardowe i okolicznościowe wydania. Selchow i Righter musieli zwiększyć tempo produkcji, Ŝeby sprostać zapotrzebowaniu. Gdy tylko wieść o grze pojawiła się w ogólnokrajowej prasie i telewizji, wydawało się, Ŝe kaŝdy chce mieć natychmiast swój zestaw. Przez trzy lata zamówienia musiały być ograniczane, bo zapotrzebowanie wciąŝ rosło. W międzyczasie szaleństwo Scrabble ogarnęło Australię (1953). Za sprawą J.W. Spear & Sons gra podbiła teŝ Wielką Brytanię. Brunot ostatecznie sprzedał prawa do Scrabble w 1968 i Spearsowie zdobyli prawa do światowej dystrybucji poza USA, Kanadą i Australią (aczkolwiek udało im się pozyskać prawa do australijskiej wersji w późniejszym terminie). W 1972 roku w Ameryce Selchow i Righter odkupili znak handlowy Scrabble, co dało im prawo wyłączności na wszystkie odmiany Scrabble i usługi rozrywkowe w USA i Kanadzie. Podział praw do gry pozostał niezmieniony do dnia dzisiejszego. W 1986 Selchow and Righter zostali sprzedani do Coleco, które zbankrutowało w 1987 i w 53 lata po odrzuceniu gry, prawa do Scrabble w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie zakupił Milton Bradley. 15\n16 Siłą rzeczy obok głównego nurtu rekreacyjnego zaczęły się pojawiać elementy rywalizacji. W kaŝdym z krajów, gdzie pojawiły się Scrabble, miłośnicy gry zaczynali się spotykać, zawiązywały się pierwsze kluby, zaczęto organizować turnieje. Najstarsze amerykańskie i angielskie kluby liczą sobie juŝ ponad 30 lat. W 1971 roku wyłoniony został pierwszy mistrz Wielkiej Brytanii, ale pierwsze mistrzostwa świata rozegrano rok później dla grających w języku francuskim. Dopiero w 1991 roku w Londynie odbyły się pierwsze angielskojęzyczne mistrzostwa świata, a kolejne miały miejsce w Nowym Jorku w 1993 roku. Niestety, James Brunot zmarł w październiku 1984, więc nie mógł ujrzeć pierwszych mistrzostw. Ale dane to było Alfredowi Buttsowi, który doŝył wieku 93 lat i odszedł w kwietniu 1993 r. Miał przyjemność grania w swoją grę z rodziną i przyjaciółmi do końca Ŝycia. I Ŝył jako spokojny, skromny człowiek, widząc dziecko swego intelektu opanowujące świat. Tymczasem dziecko to zmieniało się. Belg Hipolit Wouters postanowił uniezaleŝnić wynik gry od nierzadko złośliwego losu i wymyślił Scrabble porównawcze, zwane przez polskich graczy belgijką. Wszyscy uczestnicy takiej rozgrywki mają w kolejnych ruchach jednakowe płytki na stojaku, a ich zadaniem jest znalezienie najlepszego punktowo ruchu. Ten wariant jest szczególnie popularny w krajach francuskojęzycznych, a ciekawostką jest, Ŝe Wouters w 1972 roku został pierwszym mistrzem świata w historii. W 2000 roku firma Mattel wypuściła na rynek Karty Scrabble, w które gra się bez planszy przy pomocy kart z literami i kart premiowych. Dla najmłodszych graczy, dopiero rozpoczynających naukę czytania i pisania, przewidziano Junior Scrabble z uproszczonymi planszami i zestawami liter. Zaś dla znuŝonych klasyczną wersją dostępne są od niedawna Super Scrabble, z większą planszą (21x21 pól) i 200 literami w zestawie na razie tylko w wersji angielskiej. Pomysłowość samych graczy teŝ nie zna granic polskimi wynalazkami są Karpatka (gra parami), Szarlotka (gra na dwa stojaki), Siódemki (gdzie jedynymi moŝliwymi ruchami są wymiana i wyłoŝenie wszystkich płytek na planszę) i kilka innych, nawet nienazwanych wariantów 18. Z kolei ze strony moŝna się dowiedzieć o niezwykłej zabawie, uprawianej w jednym z klubów w Toronto Scrabble dla poliglotów, gdzie dozwolone są słowa ze wszystkich języków świata. Jednak wszystkie te wersje bazują na jednym, jak się wydaje najistotniejszym, elemencie pierwotnej idei: modyfikowania i tworzenia słów z bezładnych zbiorów liter\n17 1.2 Scrabble w Polsce Prehistoria ( ) W latach siedemdziesiątych pojawiły się pierwsze próby wprowadzenia Scrabble do Polski. Wówczas to Lech Pijanowski w swojej ksiąŝce Przewodnik gier opublikował zasady gry, którą nazwał KrzyŜanką. 20 Mimo odwołania się do Scrabble, gra pozornie tylko przypominała pierwowzór. Pijanowski powiększył rozmiar planszy z 15x15 do 17x17 pól, zwiększył liczbę płytek z literami aŝ do 308 czyli liczby przekraczającej liczbę pól na planszy. W KrzyŜance występowało 14 liter A, po 12 E, I, O, po 9 K, L, M, N, P, R, S, T, U, W, Y, Z, aŝ 9 blanków, które Pijanowski nazywał dŝokerami, po 5 B, C, D, F, G, H, J, Ł, Ó, ś, po 4 Ą, Ę, po 3 Ć, Ś i po 2 Ń, Ź. Grę zaczynało się od pola centralnego oznakowanego kołem. Poza tym na planszy były zaznaczone inne pola premiowe. Dwie, trzy i cztery kropki oznaczały kolejno dwukrotne, trzykrotne i czterokrotne zwiększenie wartości litery połoŝonej w tym miejscu. KrzyŜyk zaś podwajał wartość słowa, w którego skład wchodziła litera połoŝona na tym polu. W KrzyŜance Pijanowskiego kaŝdy z graczy losował po dziesięć płytek Słowo ułoŝone przez rozpoczynającego musiało zakrywać centralne pole planszy. Po ułoŝeniu wyrazu naleŝało na jego początku i końcu połoŝyć czarne pole. Kolejny gracz był zobligowany dołoŝyć swoje słowo na planszy w taki sposób, Ŝeby wykorzystać co najmniej jedną literę ze słowa leŝącego na planszy. Zwycięzcą zostawał gracz, który uzbierał więcej punktów za wszystkie połoŝone przez siebie słowa. Wartość słowa zaleŝała od wartości liter, wchodzących w jego skład i od tego, w jakim miejscu zostało połoŝone (czy zajmowało pola premiowe). Wartość litery była odwrotnie proporcjonalna do częstości jej występowania w języku polskim. Litery: A, E, I, K, L, M, N, O, P, R, S, T, U, W, Y, Z miały wartość jednego punktu, litery B, C, D, G, Ł dwa punkty, F, H, J, Ó, ś trzy punkty, Ą, Ę, Ć, Ń, Ś, Ź cztery punkty, a dŝokery były liczone, jak wartość litery za którą były podstawiane. Gra kończyła się, gdy Ŝaden z graczy nie mógł juŝ wyłoŝyć słowa. Modyfikacje wprowadzone przez Pijanowskiego sprawiły jednak, Ŝe gra była zagmatwana. Po kilku połoŝonych słowach plansza robiła się nieczytelna, bo dopuszczalne było, by przy kładzeniu wyrazu powstawały bezsensowne zbitki, a gdy komuś udało się 19 Rozdział ten w duŝej mierze oparty jest na informacjach zawartych w ksiąŝce Wojciecha Uskiewicza i Michała Derlackiego Grajmy w Scrabble, Bielsko-Biała Pijanowski L., Przewodnik gier, Warszawa 1972, s\n18 ułoŝyć przy okazji drugi sensowny wyraz to nie był on punktowany. Czarne pola kładzione na początku i końcu wyrazu sprawiały, Ŝe nie moŝna było zmodyfikować, przedłuŝyć słowa leŝącego na planszy. Gra gubiła w ten sposób jedną z głównych cech stanowiących o jej atrakcyjności. Pijanowski, nawiązując do polskiej tradycji krzyŝówkowej, zaproponował, by moŝna było układać tylko rzeczowniki w mianowniku liczby pojedynczej, ze Scrabble jednak przejął ograniczenie, by nie układać nazw własnych. Dopiero opisując róŝne warianty KrzyŜanki, dopuszczał moŝliwość umówienia się, Ŝe na planszy moŝna układać inne części mowy (przymiotniki, czasowniki), tudzieŝ imiona własne (nazwiska sławnych ludzi, nazwy geograficzne). Ciekawostką jest, Ŝe autor opisał pod nazwą KrzyŜanka licytowana wariant przypominający scrabblową belgijkę. W 1979 roku inny polski znawca i twórca łamigłówek Marek Penszko w Kalendarzu Szaradzisty opublikował zasady Gry w krzyŝówkę. 21 Większość z nich przejął z oryginalnych Scrabble. Rozmiar planszy i pola premiowe (poza centralnym) były identyczne. Jedynie pole centralne zamiast podwójnej premii słownej było zamienione na podwójną premię literową 22. KaŜdy z graczy miał mieć na stojaku po siedem płytek. Nie wolno było podczas układania wyrazu dopuszczać do powstania bezsensownych zbitek, jak to miało miejsce w KrzyŜance. W trakcie gry nie moŝna było pauzować. NaleŜało albo połoŝyć jakieś słowo, albo dokonać wymiany. Penszko ustalił, Ŝe w zestawie będzie 130 płytek. Większość scrabblistów uwaŝa, Ŝe liczba ta teŝ jest przesadzona, bo trudno jest wszystkie płytki wyłoŝyć na planszę. Penszko ustalając liczebność kaŝdej litery w zestawie i jej wartość odniósł się do artykułu Barbary Kowalskiej: Częstość występowania liter w języku polskim. 23 Okazuje się jednak, Ŝe nie była to najtrafniejsza decyzja. Wynikało to z tego, Ŝe Kowalskiej zaleŝało na zbadaniu częstotliwości występowania poszczególnych liter w polskich tekstach, z kolei w Scrabble nie jest waŝna frekwencja występowania danego słowa w tekstach tylko raczej we wszystkich pojedynczych wyrazach. PoniewaŜ zaś, projektując zestaw liter do Scrabble, wzięto pod uwagę frekwencję liter w tekstach, doszło do włączenia do zestawu zbyt duŝej liczby liter Z. Pomimo, Ŝe spółgłoska ta występuje w sporej liczbie wyrazów (między innymi dlatego, Ŝe wchodzi w skład dwuznaków: cz, dz, sz, rz), to i tak jej częstość występowania w pojedynczych wyrazach 21 Penszko M., Gra w KrzyŜówkę, Kalendarz Szaradzisty, 1979, s Niektórzy scrabbliści twierdzą, Ŝe akurat ten pomysł nie był taki zły, gdyŝ jak podaje chociaŝby Usakiewicz w Grajmy w Scrabble rozpoczynający ma większe szanse na wygraną. Brak podwójnej premii słownej na środku wyrównywałby więc szanse graczy. 23 Kowalska B., Częstość występowania liter w języku polskim, Litera, nr 13 5, 1967, s\n19 nie jest tak wysoka jak w tekstach (jej frekwencję w tekstach podwyŝszają między innymi samodzielny przyimek z i morfem gramatyczny -sz charakterystyczny dla czasowników w drugiej osobie liczby pojedynczej). W Grze w KrzyŜówkę 24 występowało 10 liter A, 9 I, po 8 E i O. Wszystkie te samogłoski miały wartość jednego punktu, po 6 N, Z o wartości 2 punktów, po 5 R, S, W za 3 punkty, po 5 C, T, Y za 4 punkty, po 4 D, K, P za cztery punkty, 4 M po 5 punktów, po 3 L, Ł, J za 5 punktów i 3 U za 6 punktów, po dwie litery: B, G za 6, Ę, H, Ó za 7, Ą, F, Ś, ś za 8 i Ć za 9 punktów, po jednej literce Ń i Ź za 10 punktów i trzy blanki o zerowej wartości. Penszko, podobnie jak Pijanowski, uwaŝał, Ŝe na planszy powinno się kłaść jedynie rzeczowniki pospolite w mianowniku liczby pojedynczej. Dopuszczał jednak moŝliwość umówienia się, Ŝeby kłaść równieŝ nazwy własne. W lipcu 1986 roku Jacek Ciesielski w tygodniku Razem 25 zaprezentował czytelnikom grę Scrabble. Po raz pierwszy oryginalna nazwa nie została zmieniona. Układ planszy, rozmieszczenie pól premiowych był juŝ identyczny jak w oryginalnych Scrabble. Wartość poszczególnych liter Ciesielski przejął od Penszki. Zmniejszył jednak liczbę liter do 105. Usunął po dwie samogłoski: A, E, I, O i po jednej literze: Ą, C, Ć, D, Ę, J, K, Ł, M, N, Ó, P, R, S, Ś, T, U, W, Y, Z. DołoŜył natomiast trzy litery występujące w oryginalnych Scrabble: Q, V, X. Najprawdopodobniej na to, Ŝe Scrabble zaproponowane przez Jacka Ciesielskiego odniosły sukces miały wpływ dwie rzeczy. Pierwsza to ta, Ŝe Ciesielski ogłosił eliminacje do pierwszego polskiego turnieju Scrabble, a druga Ŝe rozszerzył zasady dopuszczalności słów kładzionych na planszę. Wiedział, Ŝe pierwsi promotorzy tej gry, nawiązując do polskiej tradycji krzyŝówkowej, dopuszczali jedynie rzeczowniki w mianowniku liczby pojedynczej. Jednak oryginalne zasady dopuszczały moŝliwość układania wszystkich wyrazów pospolitych występujących w popularnych słownikach. Nie mogły to być tylko skróty, słowa obce oraz takie, które wymagały apostrofu 26 bądź łącznika. Ciesielski spróbował wybrać złoty środek. Opracował pierwsze zasady dopuszczalności słów w polskich Scrabble. Przede wszystkim jedynym dozwolonym źródłem, które rozstrzygało wątpliwości, czy dany wyraz mógł być połoŝony na planszy, był trzytomowy Słownik języka polskiego PWN pod red. Mieczysława Szymczaka. Ciesielski, za Pijanowskim i Penszką, uznał, Ŝe dopuszczalne są 24 Penszko M., op. cit., s Ciesielski J., Scrabble, Razem, 1986, nr 28 (486), s. 15, 19 22, W Razem w polskiej wersji reguł zamiast apostrofu omyłkowo pojawiło się cudzysłowu. Błąd ten pozostawał w instrukcji przez następne 14 lat, takŝe w oficjalnej, pudełkowej wersji gry i został poprawiony dopiero przy okazji zmiany jej designe u w 2000 roku. 19\n20 rzeczowniki pospolite w mianowniku, ale zarówno w liczbie pojedynczej jak i mnogiej. Poza nimi dopuszczał równieŝ podstawowe zaimki: JA, TY, ON, ONA, ONO, MY, WY, ONI, ONE, TEN, TA, TO, TE, CI. MoŜna było równieŝ połoŝyć na planszy przymiotniki w mianowniku liczby pojedynczej lub mnogiej w dowolnym rodzaju oraz czasowniki w pierwszej, drugiej i trzeciej osobie liczby pojedynczej lub mnogiej w czasie teraźniejszym w trybie orzekającym. Ciesielski, podobnie jak Penszko, nie dopuszczał świadomego spasowania. Podczas swojego ruchu naleŝało albo ułoŝyć wyraz na planszy albo wymienić płytki. Przerwa mogła zaistnieć tylko w końcówce partii, gdy gracz nie miał ruchu, a w woreczku nie było juŝ płytek. Ciesielski, chcąc się przekonać, czy jego zasady dopuszczalności słów zostały dobrze zrozumiane przez czytelników, ogłosił korespondencyjne eliminacje do pierwszego ogólnopolskiego turnieju Scrabble, który miał się odbyć pod patronatem tygodnika Razem. I Ogólnopolski Turniej Scrabble rozegrano 11 kwietnia 1987 roku w Warszawie. W wyniku eliminacji zakwalifikowało się 32 uczestników, a zwycięzcą został Arkadiusz Karasiński. Dziwaczny był sprzęt, na jakim grali uczestnicy pierwszych turniejów Scrabble. Wykorzystano angielskie komplety do gry, w których ręcznie przerobiono płytki. Na przykład z litery L uzyskano literę Ł, przez ręczne domalowanie pisakiem ukośnej kreski. Wykorzystywano równieŝ zestawy wykonane samodzielnie przez graczy. Największą sławę zyskał komplet zrobiony przez Edwarda Stefaniaka. Wzorując się na poŝyczonej, podróŝnej wersji angielskiej (Travel Scrabble) wykonał własną planszę z pleksi i metalowych płytek. Jest to najprawdopodobniej pierwsza, niepapierowa, polska wersja gry. Znajduje się ona obecnie w zbiorach archiwalnych Polskiej Federacji Scrabble. Podczas kolejnego turnieju, w Poznaniu, ustalono kolejne zmiany w polskich regułach Scrabble. Przede wszystkim zmniejszono liczbę płytek w zestawie do 100, usunięto jednego blanka i Q, V, X, które właściwie nie wchodzą do polskiego alfabetu, a co waŝniejsze niemal nie występują w polskich słowach. Poza tym zmniejszono zestaw liter o jedno C, T i ś, dodano zaś po jednej literze E i I. Sformułowano szczegółowe zasady układania słów na planszy i posługiwania się zegarem na zawodach. W listopadzie 1989 roku Michał Derlacki załoŝył pierwszy klub scrabblowy. Spotkania odbywały się w Domu Kultury Warszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej przy ulicy Próchnika na śoliborzu. Klub ten zorganizował Warszawski Ogólnopolski Turniej Scrabble. Były to pierwsze zawody przygotowane i przeprowadzone przez samych graczy. W turnieju tym zagrało 26 uczestników, a zwycięzcą został Grzegorz Wiączkowski. Po tym wydarzeniu klub działał jeszcze przez rok. Na wiosnę 1991 roku zawiesił jednak 20\n21 swoją działalność z powodu upadku tygodnika Razem i braku kontynuacji turniejów ogólnopolskich Scrabble oficjalnie ( ) Jacek Ciesielski walczył jednak nadal o wypromowanie Scrabble. Dzięki jego staraniom 22 maja 1993 roku została wydana przez angielską firmę J. W. Spear & Sons pudełkowa wersja tej gry. Na bankiecie promującym grę Jacek Ciesielski ogłosił zebranym gościom, dziennikarzom i uczestnikom poprzednich turniejów zamiar zorganizowania pierwszych oficjalnych mistrzostw kraju w Scrabble. Zapowiedziane przez Ciesielskiego I Mistrzostwa Polski odbyły się 16 października 1993 w hotelu Mercure Fryderyk Chopin. W zawodach wzięło udział 32 zawodników, wyłonionych z konkursów prowadzonych na łamach Gazety Wyborczej, Wiedzy i śycia oraz Nocy. Zawody te były prowadzone systemem szwajcarskim w stylu "high score" to znaczy, Ŝe zwycięzcą zostawał ten, kto zdobędzie największą sumę punktów zdobytych w trakcie wszystkich partii. W ten sposób wyłoniono dwójkę finalistów, która rozegrała między sobą decydującą partię. W tej ostatecznej batalii o pierwszy oficjalny tytuł mistrza Polski Tomasz Zwoliński pokonał Michała Derlackiego. Dzięki tym turniejom zaczęła się tworzyć grupa ludzi, dla których Scrabble stały się Ŝyciową pasją. Kolejnym przełomowym momentem było wykupienie przez międzynarodowy koncern Mattel (producent lalki Barbie) brytyjskiej firmy Spear's Games. Dzięki temu Scrabble zyskały nowego promotora, któremu zawdzięczają rozkwit do dnia dzisiejszego. W tym czasie równieŝ nowymi popularyzatorami tej gry zostali: Michał Derlacki, który głównie organizował turnieje i Andrzej LoŜyński, który zajmował się promowaniem Scrabble przez wymyślanie konkursów. W tym czasie zmieniono równieŝ system rozgrywania turniejów. Przede wszystkim liczyła się liczba duŝych punktów (czyli liczba zwycięstw), a dopiero drugim kryterium była liczba małych punktów (suma punktów uzyskanych w kaŝdej partii). W takim właśnie systemie rozegrano 28 maja 1995 roku I Puchar Polski; stał się on kolejną cykliczną imprezą, w której spotykali się pasjonaci Scrabble. Pierwszy puchar zdobył Ryszard Dębski. 29 kwietnia 1995 roku w Gazecie Wyborczej rozpoczął się konkurs: Największa partia w Polsce prowadzony przez Macieja Czupryniaka i Michała Derlackiego ukrywających się pod pseudonimem MIM. Konkurs ten był prowadzony w formie 21\n22 belgijki. Co dwa tygodnie był drukowany zestaw siedmiu liter, kaŝdy z czytelników mógł ułoŝyć z nich wyraz i przesłać go do redakcji. NajwyŜej punktowana odpowiedź była drukowana na planszy i stanowiła wyznacznik do kolejnego ruchu. KaŜdemu uczestnikowi gry dodawano do klasyfikacji tyle punktów, ile przyniosło ułoŝone przez niego słowo. Zwycięzcami pierwszej edycji największej partii w Polsce zostały trzy osoby, które uzyskały 875 punktów: Anna Swoboda z Wałbrzycha, Konrad Kaliszewski z Piotrkowa Trybunalskiego i Sławomir Nosek z Mielca. Andrzej LoŜyński promował równieŝ Scrabble, wymyślając konkursy radiowe. Mogli brać w nich udział słuchacze Jedynki i Zetki. Konkurs w Programie I Polskiego Radia był prowadzony przez wielokrotnego mistrza Polski, Tomasza Zwolińskiego. Rok 1996 to kolejny etap popularyzowania Scrabble. JuŜ na początku tego roku wprowadzono ranking, który określał poziom gry kaŝdego turniejowego gracza. Zasady obliczania rankingu oparto na idei Brytyjczyka Terry'ego Hollingtona. Na liście rankingowej powinien się znaleźć kaŝdy, kto w ciągu ostatnich 2-3 lat rozegrał przynajmniej 30 partii turniejowych. Za kaŝdą rozegraną partię otrzymuje się punkty pomocnicze (tzw. skalpy). Wartość skalpu z pojedynczej partii jest sumą rankingu przeciwnika i wyniku partii (przy czym za poraŝkę przyjmuje się -50 punktów, zwycięstwo +50 punktów, a za remis 0 punktów). Wprowadzenie rankingu dodatkowo zachęcało do brania udziału w turniejach, poniewaŝ nie liczyły się tylko pojedyncze sukcesy, ale równieŝ stały, wysoki poziom gry. To stwarzało bodziec dla osób grających na wysokim poziomie, którym niestety często brakowało szczęścia, by wygrać pojedyncze turnieje. W ten sposób powstało nowe pole do rywalizacji, jednocześnie dające graczom wskaźnik poziomu ich gry. Oprócz oficjalnych turniejów ogólnopolskich (Puchar Polski i Mistrzostwa Polski), zaczęły się pojawiać turnieje, moŝe mniej prestiŝowe, ale za to takie, dzięki którym Scrabble mogły zyskać większe grono sympatyków. Jednymi z pierwszych były mistrzostwa Zagłębia i Górnego Śląska, Pomorza, Warszawy, Centralnej Polski i Łodzi. MoŜna śmiało powiedzieć, Ŝe była to inicjacja turniejowego ruchu scrabblowego w Polsce. W roku 1997 miał on rozwinąć się w pełni. DIL wspólna firma Michała Derlackiego i Andrzeja LoŜyńskiego zorganizowała i przeprowadziła 38 turniejów w róŝnych zakątkach Polski. W tej liczbie mieściło się aŝ 31 turniejów regionalnych. Zorganizowano między innymi Mistrzostwa Podbeskidzia, Rzeszowa, Częstochowy, Małopolski, Ziemi Lubuskiej, Katowic, Mazowsza, Torunia, Kaszub, Bydgoszczy, Warmii i Mazur, Górnego i Dolnego Śląska, Trójmiasta, Szczecina, Poznania, Kujaw, WybrzeŜa 22\n23 i wiele innych. Turnieje regionalne miały być pierwszym szczeblem eliminacji do kolejnych Mistrzostw Polski. Ale takŝe dzięki nim zacieśniły się kontakty między scrabblistami i powoli zaczęto zakładać w róŝnych regionach Polski kluby miłośników Scrabble, które w przyszłości miały przejąć organizację kolejnych turniejów w swoim regionie. Rok 1997 okazał się waŝny takŝe z innych powodów. Oto na początku roku z inicjatywy Macieja Czupryniaka powstaje strona internetowa informująca o najaktualniejszych wydarzeniach związanych ze Scrabble. Początkowo nieoficjalna, z czasem staje się oficjalną witryną Polskiej Federacji Scrabble 27. Dziś na stronie moŝna znaleźć wyniki wszystkich dotychczasowych turniejów, aktualną listę rankingową, statystyki, regulaminy rozgrywania partii oraz turniejów, statut PFS, listę dopuszczalnych wyrazów dwu- i trzyliterowych, Zasady Dopuszczalności Słów oraz mnóstwo ciekawostek, w tym róŝnego rodzaju rekordy i anegdoty z turniejów. Na tej stronie jest równieŝ umieszczony anagramator oparty na OSPS-ie, więc kaŝdy, kto nie ma OSPS-u moŝe sprawdzić, czy dane słowo jest dopuszczalne w Scrabble. W tym samym czasie w Internecie pojawiają się programy komputerowe słuŝące do gry w Scrabble. Najlepszy z nich, Networdz, z szerokimi moŝliwościami konfiguracyjnymi, takŝe językowymi, zostaje przystosowany dla polskich graczy przez Małgorzatę Kanię i Macieja Czupryniaka. W kwietniu 1997 roku Sławomir Latała, czołowy polski sędzia i działacz brydŝowy, ale takŝe miłośnik Scrabble, namówił innego sędziego brydŝowego, a zarazem autora programu KoPS (Komputerowy Pomocnik Sędziego) obsługującego turnieje brydŝowe, Jana Romańskiego, do przerobienia programu dla potrzeb Scrabble. Tym samym kojarzenie par w kolejnych rundach, a co za tym idzie organizacja turniejów, stają się szybsze i sprawniejsze. 16 lutego 1997 roku uczestnicy turnieju w Białymstoku postanawiają powołać organizację, która przejęłaby opiekę i nadzór nad całością wyczynowego ruchu scrabblowego w Polsce. 20 maja 1997 roku zostaje zarejestrowana Polska Federacja Scrabble. 16 sierpnia, na jej pierwszym zebraniu, prezesem zostaje Andrzej LoŜyński. To wszystko stworzyło podwaliny dla rozwoju Scrabble w naszym kraju. O pozostałych waŝnych elementach Oficjalnym Słowniku Polskiego Scrabblisty i grze\n24 poprzez sieć Internet obszerniej napiszę w dalszych rozdziałach, gdyŝ o nich głównie traktuje ta praca. 24\n25 1.3 Gry słowne w sieci Szkrable Marka Futregi (1998) Pierwsza moŝliwość grania w Internecie w polskie Scrabble pojawiła się dzięki kilku osobom pod koniec 1998 roku. Marek Futrega, dziś postać juŝ dobrze znana w polskim internecie, twórca m.in. Polczatu, wówczas student, a dziś absolwent Wydziału Matematyki, Informatyki i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego, napisał w Javie aplikację do grania w Scrabble przez sieć. Nazwa gry została spolszczona na Szkrable, a oprogramowanie najpierw zostało umieszczone na uczelnianym serwerze potem na krótko zagościło pod adresem by w końcu, za sprawą Arghila i wuwka, trafić pod adres W tym ostatnim miejscu, do dziś wspominanym z rozrzewnieniem przez wielu miłośników gry, moŝna było i porozmawiać, i ponarzekać na bardzo wówczas zawodne łącza i serwer, ale przede wszystkim pograć. Niestety, do gry nie został podłączony Ŝaden słownik umoŝliwiający rozstrzygnięcie w przypadku sporu o dopuszczalność ułoŝonego słowa. Po pierwsze dlatego, Ŝe takiego słownika, a ściślej rzecz biorąc pliku ze zbiorem dopuszczalnych słów jeszcze nie było. Po drugie, wszelkie działania Futregi w dziedzinie gier sieciowych cechowała zawsze duŝa niezaleŝność, więc próby porozumienia się z PFS-em powiązanym z firmą Mattel, musiały się zakończyć niepowodzeniem. Granie bez słownika skutkowało ciągłymi konfliktami (zwłaszcza wśród graczy nie biorących udziału w PFS-owskim ruchu turniejowym), gdyŝ to, czy wyraz zostanie uznany za poprawny, czy nie, zaleŝało od przeciwnika, a temu często było na rękę, by zakwestionować kaŝde wątpliwe czy nieznane słowo. Niemniej udało się nawet przeprowadzić internetowy turniej sędziowany przez osobę dysponującą świeŝo wówczas wydanym OSPS-em. Serwer działał mniej więcej do połowy 2001 roku, gdyŝ 15 czerwca 2001 roku pojawił się największy dotąd projekt Futregi serwis gier Kurnik 28. Startował skromnie, z pięcioma grami (szachy, warcaby, gomoku, reversi i oczywiście Szkrable) i kilkudziesięcioma uŝytkownikami. Stopniowo rozbudowywany, udoskonalany, dziś, po niecałych pięciu latach, oferuje juŝ 38 gier w 19 językach, a obecność online 20 tysięcy\n26 graczy nie jest niczym niezwykłym, co czyni zeń jedno z popularniejszych miejsc w polskim internecie Serwis Polboksu, później Croniksa (1999) W drugiej połowie 1999 roku trzej studenci Wydziału Elektroniki Politechniki Warszawskiej Piotr Kaczorowski, Tomasz Laskus i Cezary Rejniak postanowili uruchomić serwis gier na popularnym wówczas serwerze Polboksu. Oprócz szachów, warcabów i brydŝa, zamierzali zaoferować graczom oryginalne Scrabble. Skontaktowali się w tym celu z Mattelem, aby dopełnić formalności prawnych, a takŝe z Polską Federacją Scrabble, aby uzyskać moŝliwość podłączenia do gry słownika obowiązującego w oficjalnych rozgrywkach turniejowych, czyli OSPS-u, a dysponentem tegoŝ słownika był właśnie PFS. Ich plany spełniły się uzyskali zgodę Mattela na wyłączność, a od PFS-u plik słownikowy. I tak 14 listopada 1999 roku ruszył serwis oferujący rozgrywanie partii rankingowych według zasad PFS-owskich, co wkrótce przyciągnęło wszystkich graczy turniejowych dysponujących dostępem do Internetu. Serwis ów (kolejne adresy to: games.polbox.pl, cronix.pl. zagraj.pl, zagraj.onet.pl, a obecnie grylogiczne.onet.pl) istnieje do dziś jako dział gier logicznych portalu Onet, lecz zdecydowanie przegrywa konkurencję nie tylko z Kurnikiem, ale i z Wirtualną Polską Konflikt wokół praw do Scrabble (2001) Od początku roku 2000 do połowy 2002 sytuacja w sieciowych grach słownych wyglądała tak, Ŝe na Croniksie istniały oficjalne, namaszczone przez PFS i polski oddział Mattela, Scrabble ze słownikiem toŝsamym z OSPS, natomiast na konkurencyjnym Kurniku moŝna było zagrać w istocie w tę samą grę, ale nazywającą się Szkrable i bez słownika. Oba serwisy cieszyły się w tym czasie zbliŝoną popularnością. Przed długi czas z kilku powodów Cronix nie egzekwował swych praw do wyłączności na grę Scrabble. Jednym z nich było przeświadczenie, Ŝe i tak gracze, którzy zetknęli się z grą na Kurniku, po pewnym czasie przechodzą na Cronix. I faktycznie chcąc grać rankingowo, na OSPS-ie i z moŝliwością porównywania się z najlepszymi w Polsce, czynili to. Inną przyczyną było to, Ŝe kierownictwo Croniksa, jak pokazał czas 26


59-letni Evander Holyfield wrócił do ringu i został upokorzony\nEvander Holyfield jest kolejnym legendarnym pięściarzem, który po latach zdecydował się wrócić do boksu. Jeden z najlepszych bokserów w historii jednak powinien zostać na emeryturze. 59-latek zanotował kompromitujący występ w pojedynku z zawodnikiem MMA Vitorem Belfortem.\nW sobotę do ringu po dziesięciu latach przerwy wrócił Evander Holyfield, jeden z najlepszych pięściarzy w historii\nByły wielokrotny mistrz świata wagi ciężkiej zmierzył się z zawodnikiem MMA Vitorem Belfortem\nHolyfield, który za miesiąc skończy 59 lat, został upokorzony przez młodszego rywala\nW zgodnej opinii ekspertów i kibiców, legendarny pięściarz skompromitował się tym występem\nEvander Holyfield po dziesięciu latach od ostatniej walki znów pojawił się w ringu. 59-latek zmierzył się w pokazowej walce z Vitorem Belfortem, wciąż aktywnym zawodnikiem MMA. Legedarany bokser, krótko mówiąc, skompromitował się tym występem.\nEvander Holyfield wrócił na ring w wieku 59 lat\nKilka miesięcy temu udany powrót na ring po piętnastu latach przerwy zanotował Mike Tyson. “Żelazny Mike” stoczył pokazowy pojedynek z inną legendą boksu, Royem Jonesem Juniorem. Obaj zawodnicy zaimponowali fanom, gdyż prezentowali naprawdę dobrą formę mimo swojego wieku (odpowiednio 55 i 52 lata).\nSzybko chęć powrotu do ringu ogłosiła także inna sława światowego pięściarstwa. Mowa o Evanderze Holyfieldzie, wielokrotnym mistrzu świata wagi ciężkiej. 59-latek wrócił do treningów i stanął do walki z zawodnikiem MMA Vitorem Belfortem.\nPojedynek ten był walką wieczoru gali Triller Fight Club "Legends 2" w Hollywood. Holyfield zastąpił Oscara De La Hoyę, który zaraził się koronawirusem. 59-latek powinien jednak żałować, że przyjął tę ofertę.\nJeden z największych pięściarzy w historii już po kilkudziesięciu sekundach pierwszej rundy wylądował na deskach! Holyfield przetrwał liczenie, jednak po chwili Belfort znów zasypał go gradem ciosów. Amerykanin nie reagował i chował się jedynie rozpaczliwie za gardą, więc sędzia natychmiast przerwał pojedynek.\nHolyfield skompromitował siebie i swoje dziedzictwo\nOpinia ekspertów i kibiców, którzy śledzili walkę, jest zgodna i porażająca. Holyfield się skompromitował. Jeden z najlepszych pięściarzy wszech czasów jest być może o krok od zniszczenia swojego pięknego dziedzictwa. Wszystko w imię wypłaty.\n- Dawno nie widziałem czegoś tak smutnego. Niech ktoś zatrzyma tę karuzelę żenady. 59-letni Holyfield w ringu wyglądał, jak wrak, ale niektórzy bawili się jak na zatapianym Titanicu. Starzy mistrzowie dają się upokarzać za kasę. Przykre, tak po ludzku. Jak nie freaki, to takie coś - napisał na Twitterze Piotr Jagiełło, dziennikarz TVP Sport.\n- 109 sekund: pierwszy cios Belforta, 59-letni Holyfield zaczyna się zataczać, lecą następne, koniec tej farsy, sędzia kończy. TO BYŁ KRYMINAŁ. - dodał natomiast Przemek Garczarczyk.


Bidul Mariusz Maślanka | książka Bidul w nakanapie.pl\nnakanapie.pl › Książki › Bidul\nGłośny i kontrowersyjny debiut powieściowy Mariusza Maślanki. Napisana w formie listów do wymyślonego Pana Nikt, relacja dziesięcioletniego chłopca, Borysa, wychowującego się w domu opieki społecznej. Drastyczna i bolesna opowieść o złu, bólu i ludzkim okrucieństwie na tle Polski lat 1980. Książka, oparta na wątkach autobiograficznych, operuje mocnym, wyrazistym językiem i robi niezwykle sugestywne wrażenie. Historia trudnego dzieciństwa i dorastania, prawdziwa psychologicznie i, mimo wszystko, n..iosąca nadzieję.\nDziecko Cierpienie Domy dziecka\nMariusz Maślanka Bidul Rok wyd.2004 ISBN:83-7391-454-4 253 strony Mariusz Maślanka ur. 1975r., wychowanek domu dziecka, włóczący się po Polsce w późniejszym okresie swojego życia. Tak jak bohater jego książki zdał maturę eksternistycznie, i tak samo kochał rysować. Dzięki umiejętnościom je... więcej »\nWstrząsająca rzeczywistość. Polecam.\nKsiążka przerażająca, ale opowiadająca o prawdziwym życiu dzieci z domów dziecka. Wstrząsnęła mną historia Borysa zmagającego się z różnymi problemami, które przeżywa w bidulu. Polecam.\nWiele obrazująca i ucząca książka, polecam.\nNa szczęście większość dzieciaków nie zna takich miejsc z własnego doświadczenia...\nDla mnie to historia wrażliwego chłopca, którego wcześnie zmuszono do walki o siebie. Tak, by nie "zginąć" w tym domu dziecka, a jednocześnie nie zabić własnej przyszłości. Mimo okrutnej rzeczywistości w bohaterze pozostało jeszcze to, co w nim najlepsze. I chce on żyć lepiej.\nBardzo ciekawa książka. Czyta się szybko i chciałoby się, żeby była jeszcze bardziej rozwinięta.\nChodziłem do klasy z kolegą, który wychowywał się w kieleckim bidulu, tym, co Maślanka, także wynaturzenia, brutalność i wulgaryzm nie były dla mnie zaskoczeniem, znałem je z relacji kolegi. Jednak wpływ na psychikę dziecka, na wartości jakie ono wyznaje już w młodzieńczym życiu, kim się staje, wychowując się w takim miejscu, autor przedstawił naprawdę znakomicie. Książkę czyta się świetnie, a spostrzeżenia, choć czasem wulgarne i proste, dają do myślenia. Zacytuję dwa fragmenty, które spodobały mi się najbardziej: "Gdyby rząd przeprowadził akcje na szeroką skalę i udałoby mu się przekonać prostych, niezaradnych ludzi do masturbacji, to może nie musiałby płacić na domy dziecka i na płace dla wychowawców, którzy biorą te pieniądze w zasadzie za siedzenie i picie kawy lub herbaty w pracy, palenie papierosów i rozmawianie, a dzieci i tak robią to, co im się podoba i same się wychowują." "... mnie także dali krzyżyk i powiedzieli, żebym powiesił go nad drzwiami. Ale nikt mnie nie zapytał czy jestem wierzący, czy nie (...) że ktoś jest wierzący, to od razu krzyżyk?(...) O ile się nie mylę, to Boga nosi się w sercu, a nie na krzyżykach albo na jakichś tam pierdolonych poświęconych medalikach czy na innych pierdołach, na których ktoś zarabia, bo je produkuje. Handelek, handelek. Pieniążki, pieniążki. Ludzie kupujcie! Za pomocą krzyżyka będziecie bliżej Boga. Reklama dźwignią handlu. Fakju!" Ta książka to kolejna argument za likwidacją domów dziecka!!!! Polecam\nczegos mi w tej ksiazce brakowalo, sama nie wiem czego. przy drugim podejsciu mialam problem i skapitulowam zaraz na poczatku.\nna samym poczatku mojej kariery zawodowej pracowalam w jako opiekunka w domu malego dziecka. malego dziecka, wiec nie bylo u nas takich 'rewelacji' jakie opisano w tej ksiazce. troche za duzo wulgaryzmow i znieczulicy jest chyba w tej ksiazce, nie mniej jest to ksiazka dobra i polecam ja wszystkim.\nPrzeczytane - patriszja, Przeczytane - tortoise84, Przeczytane - Lamiane, Przeczytane - cateye, Przeczytane - pinga, Przeczytane - gestia, Przeczytane - Kolekcjonerka, Przeczytane - chani, Przeczytane - emcek, Przeczytane - cableracer


Warszawa. Białołęka. Zwłoki znalezione nad Kanałem Żerańskim. Sprawę bada policja - Wiadomości\nMakabryczne odkrycie nad Kanałem Żerańskim. W studzience znaleziono ciało\nfot. Przemek Swiderski/East News (zdjęcie ilustracyjne)\nSpacerowiczka w okolicach Kanału Żerańskiego znalazła ludzkie zwłoki. Na miejsce przyjechała policja i prokurator, którzy badają przyczynę śmierci tej osoby. Na razie nie udało się ustalić jej tożsamości.\nJak podaje "Gazeta Stołeczna", do makabrycznego odkrycia doszło w sobotę po godz. 13. Piotr Świstak z Komendy Stołecznej Policji przekazał, że w lasku w okolicach ul. Marywilskiej i Płochocińskiej na warszawskiej Białołęce spacerowiczka natknęła się na ciało.\nTragiczny pożar w Warszawie. Mężczyzna wyskoczył z drugiego piętra\nBiałołęka: W okolicach Kanału Żerańskiego znaleziono ciało\nZwłoki znajdowały się w studzience i były w znacznym stopniu rozkładu. Zabezpieczono je do sekcji.\nOględziny miejsca makabrycznego odkrycia trwały kilka godzin. Jak dodał funkcjonariusz, policja nie była w stanie określić tożsamości ani płci denata. Teraz policja spróbuje ustalić, co było przyczyną śmierci tej osoby.\n"Sprawdzimy, czy był to nieszczęśliwy wypadek, czy do śmierci doszło w wyniku działania osób trzecich" - mówił "Wyborczej" Piotr Świstak.\nTragedia na dk 17 pod Warszawą. Pieszy potrącony przez ciężarówkę\nRadioZET.pl/ "Gazeta Stołeczna"\nWarszawa policja zwłoki Białołęka


Szykują się zmiany w obostrzeniach. Mamy nieoficjalne informacje! - Crowd Media\nSzykują się zmiany w obostrzeniach. Mamy nieoficjalne informacje!\nJutro odbędzie się konferencja prasowa w sprawie obostrzeń. Dziennikarze RMF FM nieoficjalnie ustalili, jakich decyzji możemy się spodziewać.\nGościem Radia Zet był minister zdrowia Adam Niedzielski. Szef resortu został zapytany, czy będą znoszone obostrzenia – Wydaje się, że pójście w kierunku regionalizmu jest naturalną ścieżką – powiedział. Minister mówił rownież o harmonogramie wycofywania się z obostrzeń i jako absolutny priorytet podał przywracanie edukacji.\nWedług Niedzielskiego, znoszenie obowiązku noszenia maseczek na świeżym powietrzu, może się pojawić pod koniec maja.\nJutro zbiera się Rządowy Zespół Zarządzania Kryzysowego, a po nim odbędzie się konferencja prasowa, na której zaplanowane jest przekazanie informacji na temat obostrzeń – Jak nieoficjalnie ustalili dziennikarze RMF FM, rząd ma postawić na regionalizację obostrzeń. Na Podlasiu i Podkarpaciu jest bardzo duża szansa na szybkie ich luzowanie. Na Śląsku i Dolnym Śląsku raczej wszystkie zostaną przedłużone – informuje radio.\nNa Podlasiu jest niecałe 30 zakażeń na 100 tysięcy mieszkańców. Nieco gorzej sytuacja wygląda na Podkarpaciu. Na Śląsku i Dolnym Śląsku nadal utrzymuje się wysoka liczba zachorowań i do tego dochodzi jeszcze spore obłożenie chorymi infrastruktury szpitalnej.\nZ ustaleń dziennikarzy RMF FM wynika, że rząd chciałby, aby uczniowie z klas I-III wrócili do nauki stacjonarnej, ale wiele zależy od sytuacji epidemicznej w kraju. Natomiast w regionach, w których zakażeń i hospitalizacji jest najmniej, możliwe byłoby też zdjęcie obostrzeń z sektora handlu i usług.\nTaginiedzielski noszenie maseczek obostrzenia znoszenie obostrzeń\nNielegalne finansowanie kampanii Dudy? Politycy KO nie odpuszczą\nPiS nie odpuszcza ws. Rzecznika Praw Obywatelskich. Tak wodzą na pokuszenie senatorów opozycji


Jakie biurko dla starszaka? Wygodne i funkcjonalne propozycje - wMieszkaniu.pl\nRysowanie, malowanie, nauka pisania i czytania powinny odbywać się przy biurku. Od najmłodszych lat warto w dziecku wyrabiać nawyk nauki w przystosowanym do tego miejscu. Praktyczne i ładnie zaprojektowane biurko dla dziecka będzie zachęcać je do poszerzania wiedzy oraz rozwoju różnych umiejętności. Jak dopasować biurko do potrzeb starszaka? Co uwzględnić przy wyborze?\n1 Biurko dziecięce – z jakich materiałów powinno być wykonane?\n2 Biurka dla dziewczynek i chłopców – czy mogą być takie same?\n3 Biurko dziecięce – funkcjonalne rozwiązania\nBiurko dziecięce – z jakich materiałów powinno być wykonane?\nWiek przedszkolny i wczesnoszkolny to czas, gdy trudno liczyć na dużą uważność i ostrożność dzieci, dlatego wybierając meble, trzeba szczególnie zadbać o ich bezpieczeństwo. Drewniane biurka dziecięce cieszą się niesłabnącą popularnością ze względu na doskonałe właściwości. Wśród licznych propozycji znajdują się warianty z drewna sosnowego i bukowego oraz płyt laminowanych. To cenione materiały ze względu na dużą odporność na uszkodzenia mechaniczne.\nDrewno sosnowe jest wyjątkowe ze względu na właściwości antystatyczne. Jest polecane dzieciom z tendencją do alergii. Nie przyciąga kurzu, dzięki czemu na jego powierzchni nie tworzy się środowisko przyjazne dla rozwoju roztoczy, których odchody odpowiadają za reakcje uczuleniowe. Ważne jest również, aby biurka dla dzieci były solidne i starannie wykończone, a przede wszystkim stabilne. Drewno jest materiałem plastycznym umożliwiającym stworzenie mebli bezpiecznych dla dzieci.\nBiurka dla dziewczynek i chłopców – czy mogą być takie same?\nEstetyka mebli dla dzieci jest specyficzna i przyjęło się, że dla dziewczynek odpowiednia jest inna kolorystyka niż dla chłopców. Oczywiście można kupić różowe biurko dla dziewczynki, które chłopcu już nieszczególnie przypadłoby do gustu, ale nie oznacza to, że nie istnieją uniwersalne projekty. Jasna i neutralna kolorystyka sprawdzi się w obu przypadkach. Dzięki temu solidne biurko może służyć bez problemu młodszemu rodzeństwu niezależnie od płci.\nBiałe biurka dla dziewczynki i chłopca to polecana opcja, która wprowadza do pokoju harmonię oraz spokój. Uniwersalny charakter mają również meble wykonane z jasnego drewna pokrytego bezbarwnym lakierem. Ciekawe i funkcjonalne propozycje znajdziesz na stronie sklepu Pinio: https://www.pinio.com.pl/. Producent dostarcza meble dla dzieci, które są bezpieczne i trwałe. Z troski o dzieci do malowania mebli stosuje ekologiczne farby wodne.\nBiurko dziecięce – funkcjonalne rozwiązania\nPrzy zakupie biurka dla dzieci warto sprawdzić, czy ma certyfikaty informujące o spełnianiu norm polskich i europejskich. Poza tym zastanów się, czy dla Twojego dziecka lepsze będzie proste biurko bez szuflad czy z szafką lub szufladami. Wówczas możesz dokupić kontenerek na kółkach, który postawisz w dowolnym miejscu, a dziecko będzie miało więcej przestrzeni pod biurkiem. Biurka mają różne funkcjonalności – są wyposażone w różną liczbę szuflad lub szafkę albo szafkę i szufladę. Zastanów się, jak najwygodniej będzie przechowywać rzeczy dziecka.\nMeble z technorattanu – oto 5 powodów dlaczego warto się na nie zdecydować.


TP: Odmłodzimy telefon stacjonarny | Informacje\n01 WRZEŚNIA 2008, 20:46\nFoto: TVN CNBC BIZNES Foto: Paweł Papliński o korzyściach dla abonentów\nSpółka - poza deklarowaną korzyścią dla abonentów - chce głównie zatrzymać odpływ swoich abonentów do sieci komórkowych i konkurencji.\n- Pozytywny przykład płynie z rynku francuskiego, gdzie France Telecom zatrzymał odpływ abonentów telefonii stacjonarnej, a nawet zwiększył liczbę tych klientów. Nie jest to możliwe w krótkim okresie, ale w średniej perspektywie, czyli jakichś dwóch lat, już tak - powiedział Papiński.\nZdaniem Witolda Tomaszewskiego z Telepolis.pl nowa oferta operatora to zmiana, która powinna być przeprowadzona już dawno.\n- Uproszczenie taryf było potrzebne. Może to odświerzyć wizerunek spółki, jednak na rewolucję w postaci napływu nowych abonentów nie ma co liczyć - mówi tvn24.pl Tomaszewski.


Nika zaprasza ...: Knit the City po brukselsku\nElzbieta Mirosława 11 kwietnia 2014 18:17\nA to dopiero fajna ciekawostka. Kto by pomyślał. Świat piękniejszy gdy ubrany w pracochłonne,wykonane z sercem ,przez ludzie ręce ,ozdoby. Uśmiecham się do Ciebie za takie wiadomości.Opowiem moim znajomym. Pozdrawiam.\nNika (Francuskie notatki Niki) 12 kwietnia 2014 09:17\nTo fakt, ze taki niespodziewany widok na miescie wywoluje u wiekszosci osob usmiech. I pewnie o to glownie chodzi :)\nKatarzyna 11 kwietnia 2014 18:24\nWlasnie w Skandynawii widzielismy runny poubierane:))) Moze sama zrobie trykocik na moja paskudna rynne?;)\nNika (Francuskie notatki Niki) 12 kwietnia 2014 09:18\nTo by bylo calkiem fajnie. Taka rynna, oczywiscie w roznych odcieniach niebieskiego ? :)\nelizka seniorka 11 kwietnia 2014 18:27\nKto tylko umie,ten ma szansę prawda?\nChyba kazdy moze sprobowac swych sil :)\nTofalaria 11 kwietnia 2014 19:27\nHej, spróbuj przez Google - grafikę dla "yarnbombing" :) są tego po prostu setki. https://www.google.pl/search?q=yarn+bombing&tbm=isch&tbo=u&source=univ&sa=X&ei=wCVIU92cCoiV7Ab25ICwDw&ved=0CDwQsAQ&biw=1342&bih=916\nNika (Francuskie notatki Niki) 12 kwietnia 2014 09:19\nA coz to za jakies barbarzynskie nazwy:)) Sprawdzilam link, rzeczywiscie imponujace !\nFajnie byloby cos takiego zobaczyc na zywo :)\nelizka seniorka 11 kwietnia 2014 19:39\nNo widzę jakie niezwykłe...u nas w Polsce niespotykane.Dzieki za linkę.\nNika (Francuskie notatki Niki) 12 kwietnia 2014 09:20\nMysle, ze predzej czy pozniej i w Polsce sie pojawia takie "stwory". W sumie to fajna inicjatywa :)\npodroze slodkie 11 kwietnia 2014 20:29\nI u mnie czesto spotykam takie ugrane drzewka, slupki itp.\nBardzo podoba mi sie ta ostatnia kolorowa pajeczyna:-)\nNika (Francuskie notatki Niki) 12 kwietnia 2014 09:21\nTak, mnie tez najbardziej spodobala sie pajeczyna :) Moze porobisz zdjecia i opublikujesz u siebie? Chetnie bym je obejrzala. I pewnie nie tylko ja :)\nPiotr atAustin 11 kwietnia 2014 20:31\nświetna sprawa ! .. bardzo mi się podoba .. dzięki, że nam przybliżasz takie obrazy Nika\nNika (Francuskie notatki Niki) 12 kwietnia 2014 09:23\nDzieki :) Czesciej mam okazje dostrzec cos w miastach niz na lonie natury ze wzgledu na moj tryb zycia. Ale okazuje sie , ze i w miastach mozna cos fajnego czasem dostrzec :)\nInka 11 kwietnia 2014 22:47\nJa w Sztokholmie się nie spotkałam z takimi ozdobami, lub przeoczyłam :)\nNika (Francuskie notatki Niki) 12 kwietnia 2014 09:25\nWszystko jeszcze przed nami:) A moze sama zapoczatkujesz ?\nmonika jall 12 kwietnia 2014 10:36\nBardzo ladnie to wyglada...poki swieze:)\nJulia K 12 kwietnia 2014 13:00\nPierwszy raz o tym słyszę! Fajne, kolorowe, z fantazją :)\nuleczka 12 kwietnia 2014 17:20\nŚwietne te zdjęcia . Widziałam to kiedyś w telewizji zachodniej. Ludzie mają czasem niezwykle pomysły hehe. Piękna ta pajęczyna-;))\nMoj Paris 12 kwietnia 2014 20:44\nSuper fotki :) ja pierwszy raz taki street art widzialam w Pradze, a pozniej w Polsce i Paryzu :) a nawiasem mowiac mistrzynia w takim szydelkowaniu jest wlasnie Polka :) podaje linka do wywiadu: http://www.polskieradio.pl/10/485/Artykul/488021,Agata-Olek-i-magia-jej-szydelkowych-dziel-sztuki\nSissi Paris 14 kwietnia 2014 11:39\nmnie się podoba :D przynajmniej nie jest tak nudno :)\nAgata 14 kwietnia 2014 14:49\nFajny pomysl! Ta pajeczyna jest swietna!\ngordyjka 14 kwietnia 2014 20:47\nU nas nie do przejścia...:o) Zaraz by ktoś dorobił ideologię...;o)\nchocolatchaudalacannelle 14 kwietnia 2014 22:25\nWidzialam kiedys na rynku w Krakowie tak "ubrane" drzewo :) Koncept pochodzi podobno ze Szwecji.\nLison 15 kwietnia 2014 09:59\nJ'étais en retard sur les blogs cause travail mais là je découvre quelque chose d'original : cela met du soleil dans la vie et dans la ville. A bientôt\nAgnieszka Laviolettee 15 kwietnia 2014 12:08\nNo własnie zastanawiałam się cxo to znaczy i jak była idea tego spontanicznego ubierania miasta w dziergane ubranka :) bardzo mi się to podoba i budzi radość. Widze tego pełno w mojej Brukselce i niedawno jak byłam w Mechewlen też to widziałam, buziaki serdeczne:)\nTravelling Milady 16 kwietnia 2014 20:44\nWidziałam to tylko na czyimś blogu, ale nie spotkałam na swojej drodze. Ta pajęczyna robi wrażenie, takie bym polubiła:)\nAnonimowy 17 kwietnia 2014 12:21\nObiezy_swiatka 26 kwietnia 2014 16:35\nNiko, mnie się te ubranka niezmiernie podobają :) Fotografuję za każdym razem. U mnie w mieście ich coraz więcej :)\nMiło mi, że Cię zaciekawiłam wpisem :)


Ksiegowy Londyn – Red Feather Ubezpieczenia\nRed Feather to biuro rachunkowe obsługujące głównie klientów z Londynu. Nie jest to jednak normą, gdyż coraz częściej pozyskujemy klientów z całego UK, a całą obsługę wykonujemy zdalnie.\nW ten sposób możemy zaoszczędzić sporo czasu i pieniędzy, dzięki czemu nasze usługi rozliczeniowe nie należą do najdroższych.\nRed Feather to wieloletnie doświadczenie w zakresie finansów oraz dbanie o każdy szczegół. Rozliczanie firmy z naszym biurem to proces prosty i przyjemny, no i nie kosztuje zbyt wiele. Biuro rachunkowe Red Feather posiada kilka placówek, do których można dostarczać dokumenty, co jest naszym dodatkowym atutem.\nRównie często skutecznie pracujemy także z klientami online w ramach firm LTD, benefitów czy klasycznych rozliczeń. Mamy klientów w całej Anglii: od Londynu, przez Brimingham, aż po wybrzeża Southampton i Portsmouth.\nDogodny dojazd, szybkie rozliczenia oraz niewygórowana cena – co jeszcze możemy dla Państwa zrobić?\njakub2020-03-24T21:35:01+00:00May 10th, 2019|Categories: Blog|Tags: benefity croydon, benefity londyn, benefity mitcham, benefity uk, biuro rachunkowe hounslow, biuro rachunkowe londyn, biuro rachunkowe mitcham, biuro rachunkowe perivale, biuro rachunkowe slough, dobry ksiegowy londyn, księgowa londyn, księgowa w londynie, księgowość londyn, księgowy londyn, rejestracja firm londyn, rejestracja spółki ltd, rozliczanie firm londyn, rozliczanie firm ltd, rozliczanie ltd londyn, rozliczenie podatkowe londyn, rozliczenie podatkowe reading, rozliczenie podatkowe uk, rozliczenie podatku, rozliczenie roczne birmingham, zakładanie spółek ltd|


Karmienie butelką od A do Z | Babyonline.pl\nKatarzyna Pinkosz | aktualizacja: 04.12.2013 | 3\nNiby to proste: wsypujesz mieszankę do wody i gotowe. Ale jakie mleko, jak często, w jaki sposób... Pytań wcale nie jest mało!\nZastanawiasz się, czy podać dziecku „na wszelki wypadek” mieszankę dla alergików, czy jednak „zwykłe” mleko modyfikowane. Chcesz przecież, by smyk rósł zdrowo. Ważny jest jednak nie tylko wybór mieszanki, ale też jej przygotowanie i podanie.\nKtóre mleko powinnam podać swojemu miesięcznemu synkowi\nPorozmawiaj z lekarzem. Wszystkie mleka dla niemowląt są produkowane według tych samych standardów. Różnią się jednak składem. Nie każde więc nadaje się dla twojego dziecka. Jeśli malec jest zdrowy, zapewne lekarz zaleci mu mleko modyfikowane początkowe. Jest najbardziej zbliżone składem do pokarmu mamy.\nJak poznać, że mleko jest odpowiednie\nJeśli maluszek jest zdrowy, zadowolony, dobrze przybiera na wadze, oznacza to, że dobrze wybrałaś mieszankę. Jeżeli dziecku w mleku coś nie pasuje, nie chce jeść, boli je brzuch, może ulewać pokarm, ma zaparcia lub biegunkę. Jego skóra na policzkach, szyi, w zgięciach łokciowych staje się szorstka i zaczerwieniona. Skontaktuj się z pediatrą, bo może być konieczna zmiana mleka na inne.\nStarszy syn jest uczuleniowcem. Od razu podać córeczce mleko dla alergików\nPorozmawiaj z lekarzem. Jeśli starsze dziecko ma uczulenie, córce lepiej od razu podać mleko hipoalergiczne (oznaczane literami HA). Białko mleka krowiego zostało w nim poddane częściowemu rozbiciu, czyli hydrolizie, co sprawia, że mniej alergizuje. Lekarz może też przepisać mieszankę leczniczą, mlekozastępczą (np. Bebilon Pepti, Nutramigen).\nWiem, że jest mleko z probiotykami, specjalnymi tłuszczami. Warto je dawać\nO to też zapytaj pediatrę, który opiekuje się twoim malcem. Rodzajów takiego mleka jest coraz więcej. Niektóre zawierają probiotyki (bakterie kwasu mlekowego zapobiegające biegunkom i wzmacniające odporność), w innych są prebiotyki (to taka pożywka dla dobrych bakterii) albo kwasy tłuszczowe LCPUFA korzystnie wpływające na rozwój mózgu, inteligencję, odporność.\nNa jakiej wodzie przygotowywać mleko\nNajlepsza jest butelkowana, niegazowana, niskozmineralizowana. Picie mleka przygotowanego na wodzie średnio- lub wysokozmineralizowanej to za duże obciążenie dla nerek maluszka. A zwykła kranówka? Niestety, często jest złej jakości.\nPowinnam karmić dziecko co trzy godziny czy na żądanie\nNa żądanie. Jeśli malec ostatnio pił mleko dwie godziny temu, a teraz jest głodny, nie czekaj, tylko od razu przygotuj mieszankę. Jeśli zaś trochę zaśpi na kolejne karmienie, poczekaj, aż się obudzi i dopiero potem podaj butelkę. Zwykle jednak w pierwszym miesiącu ustalają się mniej więcej pory karmienia, do których i ty, i malec się przyzwyczaicie.\nAgatka wypija tylko połowę swojej porcji mleka. Jak ją zachęcić do jedzenia\nPrzede wszystkim nie zmuszaj jej do wypijania całej porcji. Normy podawane na opakowaniach są średnią obliczoną dla danego wieku. Ale dzieci mają różny apetyt. Jeśli niepokoisz się, że córka zjada za mało, zważ ją w przychodni i porozmawiaj z lekarzem. Gdy jest zdrowa, pogodna, dobrze się rozwija, nie warto niczym się niepokoić.\nJak trzymać malca przy karmieniu\nNajlepiej dziecko trzymać na rękach w pozycji podobnej do tej, jakbyś karmiła piersią. Pamiętaj, że nigdy nie wolno zostawiać malucha samego, gdy ssie butelkę z mlekiem. Może się zakrztusić.\nKonsultacja: dr Ewa Orłowska, pediatra CZD\nWięcej na temat : karmienie butelką porady\njustag | 2008-07-31 16:26 Zgłoś komentarz do moderacji\nMoja 6 tygodniowa córeczka ulewa dość obficie, prawie po każdym posiłku. Czasem nawet godzinę po nim. Po posiłku trzymana jest w pozycji pionowej i nie zawsze jej się odbije. Karmiona jest butelką i piersią, na wadze przybiera prawidłowo. Zjada porcje mniejsze niż przewidują producenci mleka. Jaka może być tego przyczyna i co należy robić ?\nana | 2008-03-28 22:01 Zgłoś komentarz do moderacji\nco moze jesc moje dziecko za zupki i obiadki robione przez mame w domu?\nkacha | 2008-02-15 20:29 Zgłoś komentarz do moderacji\nmojej córce (3 miesiące) bardzo żadko się odbija po wypiciu mleka.niekiedy noszę i noszę, poklepuje po pleckach i nic.w nocy piorę ją do pionu tylko na chwilke bo mała zasypia po wypiciu i kłdę ją na boczek.może źle ją noszę do odbicia?


Nowatorska realizacja Firmy Mazur w Niemczech\nFoto - www.firmamazur.pl\nFirma Mazur działa na rynku od 1989 roku, każdego roku zdobywając uznanie inwestorów z całego świata. Pierwsza zagraniczna realizacja miała miejsce początkiem XXI wieku na Ukrainie i właśnie ta 36-metrowa zjeżdżalnia zainstalowana w Kijowie jest symbolem światowej ofensywy producenta wodnych atrakcji z Bytomia.\nObecnie na liście referencyjnej Firmy Mazur znajduje się 490 wybudowanych zjeżdżalni o łącznej długości 28.000 metrów w 25 krajach na całym świecie. A co istotne, producent wcale nie zwalnia tempa! W 2018 roku oddano do użytku nową halę produkcyjną, gdzie powstają elementy ślizgu w innowacyjnej technologii L-RTM. Metoda ta pozwala na produkcję elementów zjeżdżalni obustronnie gładkich i perfekcyjnie wykończonych.\nNowa atrakcja – co wyróżnia ją na tle innych?\nCoraz więcej atrakcji produkowanych przez Firmę Mazur pojawia się w Niemczech. Najnowszą są dwie równoległe zjeżdżalnie w obiekcie ENNI Solimare w miejscowości Moers. Ta atrakcja nie byłaby na tyle imponująca, gdyby projektanci nie zastosowali kilku ciekawych rozwiązań technologicznych.\nNa największą uwagę zasługuje wydajny wyciąg dla pontonów. Takie rozwiązanie pomaga zwiększyć przepustowość atrakcji i zagwarantować bezpieczeństwo - odwiedzający nie mają trudności z wnoszeniem pontonów klatką schodową, a ryzyko popchnięcia, czy przewrócenia pozostałych gości obiektu nieporęcznym pontonem jest ograniczone do minimum.\nNiecodziennym rozwiązaniem jest samo zakończenie zjeżdżalni… Poślizg w przypadku obu zjeżdżalni zapewnia woda, a jednak zjazd nie jest zakończony wlotem do basenu lub wanny hamownej. Zjazd kończy się na sztucznej trawie, która skutecznie i w bezpieczny sposób pomaga wyhamować rozpędzony ponton, a woda kierowana jest do zbiornika umieszczonego pod zieloną nawierzchnią.\nTo rozwiązanie nie tylko wprowadza nowe możliwości dla parków wodnych, ale także oznacza zielone światło również dla obiektów, które chciałyby poszerzyć swoją ofertę o nowe atrakcje, a nie mają odpowiedniej wodnej infrastruktury.\n„Zjeżdżalnia WILD STREAM – ciekawa realizacja Firmy Mazur” - www.basenprof.pl/artykuly/1718/zjezdzalnia_wild_stream_ciekawa_realizacja_firmy_mazur.html\n„Złoża filtracyjne – czym dysponujemy na rynku?” - www.basenprof.pl/artykuly/1128/zloza_filtracyjne_czym_dysponujemy_na_rynku.html#dodaj\n„Prysznice solarne – nie tylko do ogrodu” - www.basenprof.pl/artykuly/524/prysznice_solarne_nie_tylko_do_ogrodu.html\n„Klatka z laminatu – bezpieczna i komfortowa alternatywa” - www.basenprof.pl/artykuly/488/klatka_z_laminatu_8211_bezpieczna_i_komfortowa_alternatywa.html


Monday, 27 May 2019 Kobiety Akcesoria Biżuteria Bransoletki Guess Jeans - Bransoletki - srebrny\nGuess Jeans UBS80020\nBransoletki z kolekcji Guess Jeans. Model z ozdobnymi zawieszkami wykonany z połączenia różnych materiałów. W komplecie trzy sztuki. Skład: Materiał syntetyczny, Stal nierdzewna ID produktu: 4921-AKD07I Kod producenta: UBS80020\n49.90 zł Parfois - Bransoletka - srebrny Bransoletka z kolekcji Parfois. Model wykonany z metalu. Skład: 100 % Stal nierdzewna, ID produktu: 4911-AKD02D Kod producenta: 158083.SVU\n169.90 zł Guess Jeans - Bransoletka - srebrny Bransoletka z kolekcji Guess Jeans. Model z ozdobną zawieszką wykonany z metalu. Skład: Stal nierdzewna, ID produktu: 4911-AKD06U Kod producenta: UBB78016\n219.90 zł Guess Jeans - Bransoletki (3-pack) - srebrny Bransoletki z kolekcji Guess Jeans. Model z ozdobą z koralików wykonany z połączenia różnych materiałów. W komplecie trzy sztuki. Skład: Materiał syntetyczny, Metal, ID produktu: 4911-AKD05T Kod producenta: UBS80064.JUBS80\n39.90 zł 49.90 zł Parfois - Bransoletka - srebrny Bransoletka z kolekcji Parfois. Model wykonany z metalu. Skład: 100 % Stal nierdzewna, ID produktu: 4911-AKD02M Kod producenta: 160349.SVU\n69.90 zł By Dziubeka - Bransoletka - srebrny Bransoletka z kolekcji By Dziubeka. Model z ozdobnymi zawieszkami wykonany z koralików. - Model z ozdobnym chwostem. Skład: Materiał 1: 100 % Szkło, Materiał 2: 100 % Cyrkonie, Materiał 3: 100 % Materiał tekstylny, ID produktu: -90-AKD00H Kod producenta: BRASICI0552\n89.90 zł Parfois - Bransoletka - srebrny Bransoletka z kolekcji Parfois. Model wykonany z metalu. Skład: Materiał zasadniczy: 100 % Stal nierdzewna, ID produktu: 4911-AKD04U Kod producenta: 164467.SV\n169.90 zł Guess Jeans - Bransoletka - srebrny Bransoletka z kolekcji Guess Jeans. Model z ozdobą wykonany z metalu. Skład: Materiał zasadniczy: Stal nierdzewna, ID produktu: 4911-AKD069 Kod producenta: UBB78096\n69.90 zł By Dziubeka - Bransoletka - srebrny Bransoletka z kolekcji By Dziubeka. Model z ozdobą z kryształków wykonany z połączenia różnych materiałów. Skład: Materiał 1: 100 % Mosiądz, Materiał 2: 100 % Kamień, Materiał 3: 100 % Cyrkonie, ID produktu: -90-AKD00P Kod producenta: BRASICI0605


„Po prostu Tata” Renata Piątkowska | Recenzje książek na blogu bibliofilka.pl\nRecenzje - literatura dla dzieci\nLipiec 11, 2021 bibliofilka\nShare the post "„Po prostu Tata” Renata Piątkowska"\nTytuł: Po prostu Tata\nWyd. Literatura 2021\nRok temu pisałam Wam o przepięknej książce skierowanej do młodszych czytelników pt. „Po prostu Mama”. Byłam nią zachwycona, dlatego z jeszcze większą radością mogę dzisiaj pokazać Wam jej kontynuację czyli książkę „Po prostu Tata”. Autorką tych dwóch niezwykłych pozycji literackich jest pani Renata Piątkowska – popularna i utalentowana pisarka książek dla dzieci.\n„Po prostu Tata” to podobnie jak w książce o mamach, siedem wyjątkowych, wzruszających historii. Tym razem jednak ich bohaterami są ojcowie, ich niezachwiana miłość, odwaga i determinacja w walce o dobro własnego dziecka.\nZnajdziemy tu opowiadanie dotyczące samotnego ojcostwa i trudów jakie to ze sobą niesie. Historię małej Antosi, której tato bronił z narażeniem własnego życia. Jest też ciężko chory Borys w szpitalu rozpaczliwie tęskniący za rodzicami i jego ojciec, który co wieczór świeci latarką w szpitalne okno syna dając mu znak, że jest blisko i kocha mocno.\nNie wszystkie opowiadania opisują dramatyczne wydarzenia. Ukazane są też codzienne, zwykłe dni z życia rodziny, kiedy to rodzic uświadamia sobie, jak wielkim skarbem są jego dzieci i jak wielką radość daje wspólne spędzanie z nimi czasu.\nOjcowie są tacy sami na całym świecie i tak samo kochają swoje potomstwo. Podobnie jak w „Po prostu Mama” i tutaj pojawiają się historie z dalekich krajów, takich jak Armenia czy Pakistan. W ten niezwykle subtelny, delikatny sposób autorka przemyca w książce ideę tolerancji, wielokulturowości i walki z uprzedzeniami.\nNie sposób nie wspomnieć o przepięknych ilustracjach, których autorką jest Magdalena Pilch. Doskonale uzupełniają one opowiadania, są kolorowe, delikatne, narysowane piękną kreską. Idealnie wpisują się w tematykę i atmosferę książki.\nHistoria, która wywarła na mnie chyba największe wrażenie dotyczy trzęsienia ziemi w Armenii podczas którego zawaliły się setki domów, a tysiące ludzi zginęło. Runęła też szkoła do której chodził mały Armen. Jego ojciec jednak, na przekór wszystkiemu i wbrew logice, nie przestawał szukać syna. Dokonując niemal nadludzkiego wysiłku odsuwał kamienne bloki zawalonej szkoły, kopał w gruzach i wciąż wołał małego Armena…\nZapraszam Was teraz na wysłuchanie recenzji oraz fragmentu opowiadania, pt. „Zawsze będę przy tobie”.\n„Po prostu Mama” Renata Piątkowska\n„Rzeczy, które robisz we Lwowie, będąc martwym” Tomasz Nowakowski\n„Pułapka życia” Klaudia Morawa\nksiążka dla dzieci literatura dziecięca po prostu tata poczytaj mi mamo recenzja renata Piątkowska wydawnictwo literatura\nPrevious Post Perełki od Wydawnictwa Literatura\nNext Post „Punkt zero” Jorn Lier Horst, Thomas Enger