Гiстарычная брама № 3-4, 1997\nНекаторыя нататкі аб картэзіянскім кляштары ў Бярозе\nАрышты. Бярэза і Воля\nБеларусы ў арміі Андэрса\nЗаканчэнне (пачатак у №2).\n"Месца адасабненьня ў Бярэзе Картускай" займала ўвесь абшар колішніх кавалерыйскіх казармаў. Ён быў вялікі і навокал абведзены шчыльнаю дашчатаю агародкаю, па версе каторай быў калючы дрот, нацягнуты гэтак, як на агарожах меставых гароднікаў ці садаводаў. У паўночнай часьці гэтага абшару стаялі два вялікія трохпаверхавыя будынкі - адзін уздоўж Кобрынскай шашы, а другі - да першага ўпоперак. Вокны ў гэтага другога будынку былі з кратамі, у ім была кухня і прадуктавыя склады. Воддаль і з бакоў стаялі меншыя будынкі - шпіталь і будынкі гаспадарчыя. Паміж усіх гэтых будынкаў быў пляц муштраў, абведзены калючым дротам так густа і завіла, як драцяное загараджэньне перад акопамі. Пляц меў толькі адзін уваход, густа аплецены дротам збоку і зьверху. У сярэдзіне высокімі платамі з калючага дроту ён быў разьдзелены на чатыры кварталы. На іх былі ськіраваны два кулямёты - стаялі яны на адумысловых вышках, дзе бязвыхадна вартавала паліцыя. Рэшта абшару займаў агарод, у паўдзеннай часьці каторага віднеліся нейкія невялікія будынкі і будаваліся новыя. Апрача таго, на гародзе, бліжэй да пляцу, было некалькі зямлянак - баракаў.\nНашая Віленская група з далучанай групай Келецкай памяшчалася ў будынку бяз кратаў, што ля шашы і займала пакой №14.\nПакой гэты меў метраў 10 даўжыні, метраў 7 шырыні і метраў 5 вышыні. Сьцены былі чыстыя, выбеленыя і мелі 3 вакны, з каторых бачыўся ўвесь пляц. Праз усю вялічыню пакою, адступіўшы мо' па мэтру ад сьценаў, стаялі двухбочныя і двухпаверхавыя нары, з голых дошчак. Усіх нас у гэтым пакоі памяшчалася 140 чалавек, пры чым трэцяя частка спала пад нарамі, на падлозе. Нанач прыносіўся "кібіль" і ў пакоі чулася цяжкое паветра і задуха, куды горшая ад задухі ў 12-й цэлі "Цэнтралкі".\nБудзілі нас а гадз. 6 і зараз жа бягом выганялі на пляц, за загарадкі кварталаў, адкуль так жа бягом прыганялі а гадз. 4-ай.\nНа пляцу мы станавіліся ў двушэрагі, з кожнае залі паасобку, і, нягледзячы на надвор'е, стаялі аж да 4-й гадз. вечара. Тутака з намі праходзіліся вайсковыя муштры, каторыя вёў інструктар групы - такі самы інтэрнаваны, але быўшы ў войску. Інструктарам віленскай групы быў дэнтыст Нэўфельд, Немец, каторы ля сябе і трымаў Немцаў-памочнікаў. Муштры нашыя складаліся з гімнастыкі, паваротаў і навукі ходу і бегу. Апрача гэтага яшчэ вучылі "мэльдавацца" розным - старшым і ў розных магчымых выпадках. Непаваротлівых, непапраўных або адсталых інструктар падвучываў біцьцём або бегам пад каманду: "Падай - устань!". Іншы раз іх біў паліцыянт гумоваю палкаю калі рабіў праверку, як ідзе загаданая муштра.\nНа адным квартале пляцу вяліся карныя муштры. Яны складаліся з ходу на карачках (жабка), або з качынага ходу (жабка з паднятымі рукамі), паданьня і паўставаньня цэлаю групаю ды поўзаньня, на манер, як поўзаюць вужы. Карныя муштры вяліся хоць тым жа інструктарам, але ў прысутнасьці паліцыянта, каторы сам назіраў за іх ходам і ўдарамі палкі папраўляў усякія пахібы. Карныя муштры нашая група таксама мела.\nПраз цэлы дзень з шэрагаў не дазвалялася выходзіць ні па якой прычыне. Здаралася, што над пляцамі праляталі нямецкія самалёты - мы тады падалі й нярухома ляжалі, схаваўшы галаву... Ах, як было добра гэта! Як было добра змучаным муштрамі ці стаяньнем!\nНа пляцу муштраў нам давалася цёплая страва - "сьнеданьне" і "абед", а іншы раз то адно што-небудзь, бо кармілі нас нерэгулярна. Але ці было "сьнеданьне", ці "абед", ці давалася адзін раз, ці два разы ў дзень, то ўсё роўна літр на двох чалавек - крупніку або прасянога пойла, падкалочанага жытняю мукою і нібыта заскваранага. Раз я, зачэрпнуўшы з самага дна міскі, палічыў крупы ў лыжцы - і налічыў нешта каля 10-х крупінак. Страва была іншы раз пасоленаю, хоць слаба, а іншы раз зусім бяз солі. Сталоў ня было, а елі з каленаў, дзеля чаго садзіліся "па-татарску" на тым самым месцы, дзе стаялі.\nМіскі і лыжкі пераходзілі з групы ў групу - індывідуальных ніхто ня меў.\nХлеба давалі ўсяго па 100 грамаў на чалавека, баханку на 20 чалавек. Хлеб быў то недапечаны, то перапечаны, так што скарынка была горкая, але яе ніхто ня кідаў. Хто яшчэ меў пайкі з "Цэнтралкі", або запас ежы з падаянкаў ці з дому, то трымаўся добра. А ў каго гэтага ня было, то ўжо пад канкец тыдня быцьця ў Бярэзе адчувалася недаяданьне. У мяне, напр., кружылася галава і цямнела ў ваччу - з гэтымі праявамі я быў знаёмы яшчэ з Лукішак, але тутака яны наступілі вельмі борзда.\nВада была дарагім дадаткам. Прабылі мы ў Бярэзе 8 дзён і ніхто ні разу не памыўся. Ня толькі мыцца, але мыць міскі і лыжкі ня было чым. Міску чысьцілі пяском, перад гэтым напляваўшы ў яе, а потым шапкаю або палом выціралі, лыжкі таксама чысьцілі пяском. Пясок бралі проста з-пад ног, дзе хто стаяў, не разьбіраліся, ці ён быў апляваны, ці абхарканы. Вады да піцьця давалі вядро на залю і з падзелу прыходзілася болей-меней 3/4 шклянкі на трох чалавек. Піць ваду давалі перад сном.\nЯк ужо гаварылася, на муштры і з муштраў нас ганялі бягом. Бягом ганялі і некаторым "карным" групам загадвалі паўзьці ў тое месца, куды звычайна ходзяць пехатою. Было яно ў канцы аднаго кварталу і прадстаўлялася доўгаю ямаю, мэтры 2 ўглыбкі, адкрытаю з усіх бакоў. Над ямаю былі прымацаваны дзьве дошкі, з каторых пры малейшай неасьцярожнасьці лёгка было зваліцца. Часу давалася адна мінута, а калі хто не пасьпеў, дык прыстаўлены крыміналісты з №2250 зганяў з занятага месца, б'ючы яго палеччам ці цырубалкам.\nАфіцыяльна дзень канчаўся паверкаю а гадз. 6-7, у часе каторай інтэрнаваныя выбягалі на калідор і станавіліся ў шэраг, папарадку і асобна з кожнага пакою.\nТак і цягнулася нашае жыццё, аднастайна, сумна, дзень ад дня страшнейшы, бо тэрмін канца нашае высылкі быў далёка, далёка. Кажны ў памяці трымаў, каторы дзень у Бярэзе, бо ні даты, ні дня ніхто ня ведаў.\nПрабыўшы некалькі дзён і штодня бачучы беганіну людзей, я прыйшоў да вываду, што беганьне тутака было сумысьля ўведзена, як спосаб марыць чалавека. Бо бегалі ня толькі мы, інтэрнаваныя, але і крыміналістыя з сваімі вялікімі нумарамі на плячах. Бегалі яны ня толькі паасобку, але й цэлымі групамі. Ня раз можна было бачыць, як паліцыянт ехаў на ровары, а за ім ці перад ім беглі нумараваныя людзі... мабыць на работы. Нават тыя, што вазілі ваду бочкамі, і то іншы раз подбегам цягнулі бочкі.\nПаміж інтэрнаваных чулася, што рэдка хто вытрымае ад такога жыцьця. З яды, то хто мацнейшы целам, дык, можа, дачакаецца звальненьня, але з гігіенічных варункаў - то ня было надзеі. Мара тыфусу ці іншай галоднай хваробы так і гнятлі ўсякую думку, так і сьціскалі сэрца...\nУжо некалькі гадоў, як існуе гэтая Бярэза з сваёю асабліваю сістэмаю марэньня чалавека. Шмат хто ў ёй пабываў, але ня было чуваць, як там жылося. А гэта дзеля таго, як потым я дачуўся, што ад звольненай з Бярэзы асобы паліцыя брала падпіску-прысягу - нікому і ніколі не казаць аб тым, што бачылася і што перажылося ў ёй.\nАле мы гэтага не дачакаліся!\nЯк ужо гаварылася, віленская група была інтэрнавана на працяг 3-х месяцаў, усе-ж іншыя групы з другіх частак Польшчы - толькі на адзін месяц. Дык мы спадзяваліся, што бяз ніякіх захадаў на "одволане" віленскай групе скароцяць час прабываньня ў Бярэзе, раўнуючы яго з часам інтэрнаваньня іншых групаў. Гэта была маленечкая надзея на перамену нашага палажэньня, а большая на гэта надзея крылася ў вайне. Бо як ні былі мы аддзелены ад сьвету, як ні сьціснуты жорсткім рэжымам, усё ж да нас даходзілі сякія-такія весткі аб ёй. Мо' яны не суадказвалі рэчаістасьці, але крапілі нас на духу і падтрымлівалі вытрываласьць.\nНешта каля 15 верасьня Я. Найдзюк, пайшоўшы на перавязку свайго пальца, даведаўся ад док. Паўлюкевіча, што немцы занялі Берасьце і Беласток. Па 15 верасьня заўважалася нерэгулярнасьць у выдачы ежы... Да таго ж, калі некаторыя з нашай групы зьвярнуліся да сяржанта ў справе "одволаня", то той з прыемнасьцю ў голасе парадзіў пачакаць пару дзён - тады, быццам, высьветліцца палажэньне ўсіх інтэрнаваных.\nЗ 16 на 17 верасьня цэлую ноч каля казармаў езьдзілі падводы, а ў далейшых гаспадарскіх будынках - гарэла сьвятло і пішчэлі сьвіньні, чаго папярэднімі начамі ня было. Дагадваліся мы, што паліцыя нешта вывозіць. А калі 17-га верасьня той жа Найдзюк пайшоў на перавязку, то прынёс вестку, што немцы нібыта занялі Кобрынь, а бальшавікі - Баранавічы.\nГэтая вестка была для нас такой неспадзяванай і дзіўнай, што ўзбударажыла ўсіх. Пайшлі дагадкі, толкі і спрэчкі аб тым, як з намі паступяць палякі, каторыя, як нам здавалася, у хуткім часе пакінуць Бярэзу. Адны казалі, што ўсіх нас пераб'юць або патруцяць газамі, іншыя - што нас пакінуць на волі, а яшчэ іншыя - што нас перададуць у поўным парадку новай, зарганізаванай з мясцовага жыхарства, уладзе. Усе былі ў напружаным стане і ў тропатным настроі. Выціснутаю сілаю волі ўсе стараліся скрыць гэта як ад самых сябе, так і ад паліцыі, калі яна выганяла на пляц. Зазначыць трэба, што у гэты дзень муштраў ня было, а на пляцы толькі давалі абед.\nУ вечары і да познай ночы мы чулі і прыглядаліся маланкам і бязупынным грымотам. Гэта была, як пазьней мы даведаліся, бітва немцаў з палякамі за Кобрынь. А звонку казармы былі чуваць гукі нязвычайнай язды, беганіны, неспакойных гутаркаў і нявыразных воклічаў.\nТак цягнулася мо' за поўнач, а калі гэта скончылася, ніхто з нас не заўважыў. Толькі 18-га раніцай, калі яшчэ было цемнавата, як перад вокнамі нашай казармы пачуліся галасы:\n- Таварышы, Вольныя!\nУсе ўсхапіліся са сваіх мясцоў і кінуліся ў вокны.\nУ суценьні сьцюдзёнай раніцы заўважылі мы некалькі мужчын, каторыя хадзілі перад казармаю ад акна да акна і казалі:\n- Нікога няма - вольныя!\n- А паліцыя? - чуецца пытаньне з нутра казармаў.\n- Уцякла! У Кобрыні - немцы, у Баранавічах - бальшавікі, а палякі - на Палесьсі, - адказваюць мужчыны.\nГэта ашаламіла ўсіх. Борзда пачалі апранацца і зьбіраць свае рэчы, а тым часам паднялася гутарка, як нам быць. Гутарка, спачатку перарывістая, быццам баязьлівая, хутка перайшла ў неспакойны і нэрвовы гоман, з каторага вырываліся рэдкія выкрыкі: "чакаць сьвятла!", "правакацыя", "болей спакою!".\nАле дзе там... З кажным мамэнтам гоман станавіўся мацнейшы, біла з яго рашучасьць і адвага. А жаданьне волі, імкненьне вырвацца з ненавіснага месца былі такія ўпорыстыя і так пхалі кожнага, што прападала ўсякая развага і ламаліся наймалейшыя праявы асьцярожнасьці...\nНа калідоры паняслося рэха стукаў і ўражджаньня... Гэта болей сьмялейшыя з натоўпу яшчэ дрыжачымі рукамі вырывалі вокны, зьнімалі з завесаў дзьверы, а то і выбівалі іх... У зробленыя праходы кідаліся людзі з сваімі клумкамі і кумяльчом ляцелі... на панадворак, дзе гуртаваліся, хваляваліся і гаманілі... пахлынаючы тых мужчынаў, каторыя для ўсіх абвесьцілі дарагую волю.\nНа панадворку перад казармаю ўжо бегалі жанчыны, прыйшоўшыя з свайго аддзелу. Яны шукалі стрэчы з сваімі бацькамі, мужамі, знаёмымі, што цудам вырваліся з ашчарэпіўшых лапаў ужо падбітага польскага арла... што цудам вымкнуліся з пасьці галоднае сьмерці, на каторую паслаў іх польскі генерал Складкоўскі... І вось адна ўбачыла... Кінулася на шыю і заенчыла, як бы ад вялікага болю:\n- Татачка, родненькі, карміцель наш! - Абое плачуць, плачуць ад радасьці, якой мо' ніколі ня было ў іх. Знайшла другая... мужа!\n- Міленькі, наймілейшы, ізноў мы разам, - і з гэтымі словамі прыціснулася да ягоных грудзёў і дрыжачымі вуснамі ўпілася ў ягоныя...\n- Вось стрэча, такой ня было між нас, - цалуючы ў руку нейкай жанчыны казаў яе знаёмы.\n- Мо' , Бог дасьць, і ня будзе, - з радаснаю ўсьмешкаю, з радаснымі сьлязьмі на вачох, адказала жанчына і пачынала апавяданьне аб сваім гібеньні.\n- Яны думалі, што мы зьгінем... Не, мы жывём, бо мы - за праўду! - нехта казаў, слухаючы яе апавяданьне.\nНяма слоў выразіць тыя пачуцьці, што ўзьнікалі ў стрэўшыхся блізкіх да сябе людзей, каторых польскія ўлады сілаю разлучылі... Болей таго, няма слоў, каб апісаць нават вонкавыя праявы радаснага спатканьня, а, можа, ускрашэння. Трэба ня толькі быць вачавідкам яго, але і хоць крышку перажыць разлуку з мілым, блізкім да сэрца чалавекам... Гэткія стрэчы рэдка трапляюцца ў жыцьці людзей.\nА на панадворку і на пляцох людзі гуртаваліся, гаманілі і хваляваліся. Мо' доўга цягнулася б гэта, каб ня страх перад небясьпекаю... Чуваць былі галасы разважнейшых, каб хутчэй ісьці, бо можа напасьці адступаўшае польскае войска і памсьціцца на нас... Але як ісьці, калі дакумэнты ў дэпазыце... Рашылі дастаць іх, а тымчасам на пляцох людзі пачалі гуртавацца... Толькі і чуваць было:\n- Львів, Коломыя, Зборів - сюды!\n- Наваградак, Вільня, Горадня, Беласток - сюды!\nПакуль шукаліся дакумэнты падахвочанымі асобамі, пакуль гуртаваліся паводле мясцоў свайго сталага быцьця, - гурмы сьмялейшых людзей бурылі склады, разьбівалі вокны, білі дзьверы і, ўрываючыся ў розныя закануркі, цягнулі адтуль хлеб, соль, гарох, цукер, вопратку, вобуй, - хто што знайшоў і каму што трэба было. Людзі ціснуліся ў закануркі складаў, перліся адзін цераз другога, лаяліся, дакаралі, пагражалі... Крыміналістыя ськідалі сваю нумараваную вопратку і, пераапрануўшыся ў знойдзеную на складах, мяшаліся разам з інтэрнаванымі. Натоўпы людзей бегалі ад будынку да будынку, цягаліся па гародзе, пляндруючы дашчэнту грады морквы, бручкі, памідораў - кажны рваў, што хацеў і колькі мог... Досыць доўга трывала гэтая "воля руйнаваньня", аж нарэшце ў ціску і з крыкам былі разданы кажнаму дакумэнты і ўсе з пляцоў рынуліся на Кобрынскую шасу.\nНа шасе, перад пакіданым месцам гібеньня, колькітысячны натоўп яшчэ раз перагрупаваўся цяпер на аддзелы, у залежнасьці ад кірунку маршу. Жыды і беларусы-сяляне з усходніх паветаў Зах. Беларусі ўзялі кірунак на Баранавічы, а немцы і ўкраінцы рашылі ісьці ў кірунку Кобрыня, бо дарогу ўважалі ўжо ачышчанай і бясьпечнай. Да іх прылучыліся і мы - жменька Віленскіх меставых беларусаў і жменечка Віленскіх расейцаў.\nАд Бярэзы да Кобрыня лічылася 54 кіляметры, але гэтая далечыня нікога не палохала. Аддзелы рухнулі і, выйшаўшы на канец агарожаў, разьдзяліліся і пайшлі па дарогах выбраных кірункаў. Мы з украінцамі пайшлі проста... пад гукі нацыянальнай украінскай песьні, каторая магутным сьпевам лілася з сотняў грудзёў, радасна дыхнуўшых восеньскім паветрам Беларускага Палесься. На перадзе нашага паходу хістаўся белы сьцяг, зроблены з шырокага ручніка, а за ім ішлі вызваленыя з няволі людзі - ішлі бадзёра і ў магчымым парадку... Час ад часу ўздоўж паходу пралятала каманда: "Дарога вольная!" А па ёй ужо і праяжджала некалькі ровараў, знойдзеных у Бярэзаускіх складах ці мо кінутых уцякаўшай паліцыяй. Далёка па шасе расьцягнуўся наш паход, ня было відаць ні пачатку ні канца яго... А як параўняўся ён з хатамі хутароў і вёсак, што шырока раськідаліся воддаль шасы - дык да нас, праз палі, беглі сялянкі і сяляне з кашолкамі, збанкамі, з вёдрамі... На стрэчу ім так-жа праз палі, праз загоны беглі з паходу галодныя людзі.\nСялянкі і сяляне давалі хлеб, малако, гуркі, памідоры, садовіну, нават масла і сала, і з дамешкаю украінскіх слоў казалі:\n- Родненькія, падкрапецеся... Ведаем, як вас марылі, - мы-ж тутэйшыя.\nДобры і спагадлівы народ! І ня гледзячы на іх украінскі акцэнт, так і чулася шчырая гасьцінная беларускасьць, якую ў часе сусьветнай вайны назіраў я і ў Менскай і ў Віцебскай Беларусі. І гэтая беларускасьць была Менскай, каторую палякі дзеля полонізацыйных мэтаў выдзелілі ў асобную групу - Палескую, дзе, быццам, праяўляўся дух палешукоў, "сзцзэпу посьрэднего медзы бялорусінамі і ўкраінцамш".\nПакуль хто што еў, ці напаўняў свае кішэні "у дарогу", сялянкі спагадліва казалі:\n- А родненькія, намучыліся, бедныя... І нас-жа намучылі гэтыя каты - ужо проста душу выймалі.\n- А зьніклі і прапалі, як дым, бо не на сваім сядзелі, - выясьнялі іхнія мужчыны.\nІ гэтак было мо' на працягу пяцёх кілёметраў, пакуль мы не ўвайшлі ў лес "Кобрынскага падлясьніцтва". Тутака ў вадным месцы бачылі польскага ахвіцэра-ўлана з некалькімі жаўнерамі - яны, скорчыўшыся, сядзелі пад дзеравам і пазіралі на нас саромлівымі вачыма.\n- Гэта абаронцы "найясьнейшай" Рэчы-паспалітай - мінаючы іх, заўважыў нейкі ўкраінец.\n- Лепей-жа самому астацца жывым, калі зьгінула "Ойцзызна", - паясьніў нехта іншы з украінцаў.\n- А вось дзіва, - даняслося з другога канца паходу, - што Бярэзу разбурылі тыя, для каго была яна празначана палякамі!\n- Ага, гэта таксама як-бы "Цуд над Віслаю"...\nТак ішлі мы праз палескі лес, успамінаючы ўсё, што было з намі за 8 дзён гібеньня. Гутаркам ня было канца. Рысказывалі адны, што шукаючы гародніны на Бярэзаўскіх градах наткнуліся на паколатых трупаў з цывільных людзей. Было іх каля 15 і ляжалі ў аднэй яме, за баракамі. А другія казалі, што за гаспадарскімі будынкамі бачылі 4 трупы - гэтыя быццам былі расстраляны. Чуючы гэткія сумныя расказы, успомнілася мне, як увечары 17 верасьня паліцыя шукала па пакоях нейкага Вэрнэра - напэўна ён быў паміж тых трупаў...\nУвечары, па змроку ўжо, дайшлі да р. Мухаўца. Мост на ім быў спалены. Прыйшлося пераходзіць раку па жэрдках, паложаных у вадзе, а самым падкасывацца за калені. А было хіба каля поўначы, калі пярэднія і здаравейшыя былі ў Кобрыні. Цэнтр паходу заначаваў у ваколіцах вёскі Жуцэвічы, у 5 клм ад гораду. Начаваць тут быў змушаны ён весткай, прысланай д-рам Сайковічам, што немцы дзеля ночы і ваенных абставінаў у горад ня пускаюць.\nМы, беларусы, заначавалі ў самай вёсцы, пад стогам саломы, пры гумне аднаго гаспадара, хата каторага стаяла пры самай дарозе.\nЦераз фронт - дамоў!\n3 Кобрыня да Берасьця.\n19 верасьня, толькі пасьвятлела, мы рушылі ўдарогу, і цераз нейкую гадзіну ізноў дайшлі да Мухаўца, працякаўшага ля самага Кобрыня. Цяперака пераходзілі яго па дошках, перакінутых з плыту на плыт, каторыя стаялі на барбарах і шырыгах, паабапал спаленага вялікага мосту.\nУ Кобрыне кажды з бярэзаўцаў затрымліваўся на дварэ вастрогу, ужо пакінутага, як тымі, што сьцераглі замкоў, так і тымі, што за замкамі гібелі і чакалі дарагой волі. Цэлі вастрогу былі паадчыняныя, кажды мог цікавіцца месцам духовага а мо' і фізычнага цярпеньня папаўшага сюды чалавека. Але мала было гэткіх ахвотнікаў. Большасьць поркалася ў адчыненых вастрожных складох, дзе кажды браў патрэбныя сабе рэчы - вопратку, хусьцё, менажкі, кубкі - некаторыя бралі кніжкі і відакоўкі - уласнасьць былых арыштантаў. Выйшаўшы з складу....\nПаклаў з лацінкі на кірыліцу Сяржук Русецкі\nАсаблівасці напісання захаваны.\nНе інвалід з іржаваю ручыцай,\nА грозны кулямёт вартуе з вежаў стала.\nІ дрот кальчасты нас аплёў- аскал ваўчыцы,\nДы паліцмана зрок - трутлівы нібы жала.\nТы дух Бастыліі, ты сьценя фэадала,\nУ жахоцьці новых шат павернены з вякоў!\nБастыльі-ж толькі там, дзе лад гніе няздалы,\nІх творыць толькі той, нямае хто шляхоў.\nТы новая Бастыль! Тваіх засекаў дрот\nНя скрыеш ўжо ад мас і ў балатоў глушы.\nЁн прыйдзе і сюды - разьлючаны народ!\nІ славіць будзе дзень, калі цябе разтрушчыць.\n3 тваіх катоўня дзён, што слабкіх толькі ломяць,\n(Слабых хай ломяць, з абліч зрываюць хвалш),\nМы ўступім ў Новы Дзень - яго будоўлям -\nЗа сталь паслужыць гарт змагарскі наш!\n(Канцлягер Картуз-Бярозы, перак. С. Хмары)\n(Літаратурная супалка Картуз-Бярозы складалася тады з Беларусаў: С. Хмары, Аўгена Трактара (Пронькі), Ліцьвіна - Езаса Кекштаса і Украінца - А. Гаўрылюка).


Арганізатара Мілавідскага фэсту выклікаюць у Баранавіцкі РАУС\nhttp://spring96.org/be/news/63763 2013 2013-06-10T00:06:14+0300 2013-06-10T00:06:14+0300 1970-01-01T03:00:00+0300 be http://spring96.org/files/images/sources/fest-milavidy.jpg Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА» Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА» Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА»\nГрамадскага актывіста Віктара Сырыцу, арганізатара Мілавідскага фэсту ў гонар 150-х угодкаў Мілавідскай бітвы 1863 года, выклікаюць 12 чэрвеня ў Баранавіцкі РАУС. Гэта стала вядома з ліста, які ён атрымаў 9 чэрвеня з аддзела ўнутраных спраў райвыканкама за подпісам часова выконваючага абавязкі начальніка РАУС падпалкоўніка міліцыі Д.Майсені. У лісце паведамляецца, што ў адносінах да Віктара Сырыцы складзены адміністрацыйны пратакол за здзяйсненне адміністрацыйнага правапарушэння, таму грамадскаму актывісту “неабходна прыйсці ў Баранавіцкі РАУС (вуліца Чкалава, д.5, к.333) для падпісання пратакола”.\n– Яны не могуць мне дараваць правядзенне 2 чэрвеня Мілавідскага фэсту ў гонар 150-х угодкаў Мілавідскай бітвы. Баранавіцкі райвыканкам 3 і 20 траўня двойчы незаконна нам забараняў правядзенне культурна-гістарычнага свята. Лічу, што не мы парушылі закон, а Баранавіцкі райвыканкам не выконвае арт. 51 Канстытуцыі Беларусі і не дае нам права на ўдзел у культурным жыцці, – паведаміў Віктар Сырыца.\nФота: удзельнікі Мілавідскага фэсту ў ў гонар 150-х угодкаў Мілавідскай бітвы 1863 года\n10.06.2013 Тэгі: адміністратыўны перасьлед, акцыі


Не больш за 0,2 % у месяц: прафсаюзы працягнуць маніторынг цэн на прадукты і лекі | zviazda.by\nХатняя старонка » Эканоміка » Не больш за 0,2 % у месяц: прафсаюзы працягнуць маніторынг цэн на прадукты і лекі\nРэалізаваная ініцыятыва ФПБ па абмежаванні росту коштаў забяспечыць даступнасць на гэтыя віды тавараў.\nТакое меркаванне выказала намеснік старшыні Федэрацыі прафсаюзаў Алена МАНКЕВІЧ, каментуючы рашэнне ўрада аб абмежаванні росту коштаў на сацыяльна значныя тавары першай неабходнасці.\n— Практыка работы па абмежаванні росту коштаў летась паказала, што гэтыя меры даюць свой вынік. Але сёння ва ўмовах пандэміі, калі імкліва растуць цэны на прадукты харчавання на сусветным рынку, калі многія краіны ўводзяць розныя абмежавальныя працэдуры, патрэбныя дадатковыя механізмы, — цытуе словы намесніка старшыні ФПБ прэс-служба нацыянальнага прафцэнтра.\nАлена Манкевіч звяртае ўвагу на тое, што прафсаюзны маніторынг цэн сёлета ў студзені паказаў значны рост коштаў па шэрагу прадуктаў першай неабходнасці, а таксама лекаў. Прычым не заўсёды гэты рост можна было растлумачыць выключна аб’ектыўнымі фактарамі — ростам выдаткаў вытворцаў або прадаўцоў, лічыць яна.\n— Мы неаднаразова звярталіся да ўрада з прапановамі аб увядзенні дадатковых механізмаў, якія дазволяць выключыць неабгрунтаваны рост коштаў, — адзначыла Алена Мікалаеўна. — Таксама гэтая тэма была агучана старшынёй ФПБ Міхаілам Ордам на Усебеларускім народным сходзе. У прыватнасці, было прапанавана ўвесці абмежаванні на рост коштаў на найбольш запатрабаваныя лекавыя прэпараты па меншай меры ў перыяд пад’ёму вірусных захворванняў.\nЯна падкрэсліла, што такія меры па рэгуляванні цэн на лекі ў тым ці іншым выглядзе выкарыстоўваюцца практычна ва ўсіх краінах як СНД, так і Еўропы.\nТрэба сказаць, што на сённяшні дзень гэтая ініцыятыва прафсаюзаў рэалізаваная. Яна дасць магчымасць забяспечыць большую дасяжнасць для спажыўца прадуктаў першай неабходнасці і лекаў.\nАкрамя таго, гэтыя меры зробяць механізмы фарміравання цэн больш празрыстымі і прадказальнымі. Павышэнне коштаў больш чым на 0,2 % у месяц (менавіта гэта замацавана рашэннем урада) магчыма будзе толькі пры наяўнасці аб’ектыўных прычын і па ўзгадненні спецыяльнай камісіяй пры Савеце Міністраў. Трэба сказаць, што ў яе склад уваходзяць і прафсаюзныя спецыялісты.\nШто датычыцца далейшых крокаў з боку прафсаюзаў, ФПБ працягне маніторынг цэн на прадукты і лекі першай неабходнасці. Таксама асаблівая ўвага будзе надавацца іх наяўнасці і запасах у крамах і аптэках. На сённяшні дзень ёсць у дастатковай колькасці запасы тавараў, якія карыстаюцца павышаным попытам. Выключэнні носяць адзінкавы характар, перакананы ў нацыянальным прафцэнтры.\n2816 Не ўпэўнены — не бяры. Як збіраць, гатаваць і захоўваць дары лесу\n2379 Індыкатар жаночых праблем. Чаму ў дэкальтэ галоўнае не прыгажосць, а здароўе?


28 ліпень 2010, 19:50\nЯк беларусы ўспрынялі фільмы расейскага тэлеканалу НТВ, скіраваныя супраць Аляксандра Лукашэнкі – адказ на гэтае пытаньне паспрабавалі атрымаць сацыёлягі з агенцтва Baltic Surveys. Агенцтва зьяўляецца літоўскім партнэрам усясьветна вядомага сацыялягічнага цэнтру Gallup Organization. У 2004 годзе Baltic Surveys арганізоўвала правядзеньне экзыт-полу ў Беларусі падчас канстытуцыйнага рэфэрэндуму.\nПра апошняе дасьледаваньне цэнтру Юры Дракахруст гутарыў з кіраўніцай Baltic Surveys Расай Алішаўскене.\nДракахруст: Што гэта было за дасьледаваньне, як і калі яно праводзілася?\nАлішаўскене: Гэта было апытаньне дарослых (з 18 гадоў і старэйшых) жыхароў беларускіх гарадоў. Апытаньне рабілася па тэлефоне на мінулым тыдні. Былі апытаныя 502 рэспандэнты. Ім задаваліся пытаньні: ці ведаюць яны, што ёсьць такія фільмы "Хросны бацька-1" і "Хросны бацька-2", адкуль яны пра іх даведаліся, калі яны ведаюць пра іх, як яны лічаць, праўда ці хлусьня ўтрымліваецца ў гэтых фільмах.\nДракахруст: І якія вынікі дасьледаваньня?\nАб тым, што такія фільмы ёсьць, ведаюць 35% дарослых гараджанаў Беларусі\nАлішаўскене: Апытаньне паказала, што аб тым, што такія фільмы ёсьць, ведаюць 35% дарослых гараджанаў Беларусі. Гэта немалая лічба.\nЗ тых, хто сказаў, што ведае пра гэтыя фільмы, 15% сказалі, што бачылі па тэлебачаньні абедзьве стужкі, яшчэ 18% з тых, хто ведае пра іх, глядзелі па тэлебачаньні хаця б адзін з гэтых фільмаў, 6% глядзелі абодва ці адзін фільм у інтэрнэце, 38% з тых, хто чуў пра "Хросных бацькаў", самі іх не глядзелі, але чулі пра іх ад сяброў, сваякоў, знаёмых ці ад некага іншага, хто іх бачыў. Нарэшце, каля 10% з тых, хто ведае пра стужкі, чыталі пра іх у іншых СМІ. У ацэнках стужак сярод тых, хто пра іх ведае, меркаваньні падзяліліся. 27% лічаць, што там паказана больш-менш праўда, 32% лічаць, што, хутчэй, хлусьня.\nДракахруст: А як веды і стаўленьне да гэтых стужак залежыць ад сацыяльна-дэмаграфічных характарыстык?\nБольш пра гэта ведалі людзі маладзейшыя і з вышэйшай адукацыяй.\nАлішаўскене: Больш пра гэта ведалі людзі маладзейшыя і з вышэйшай адукацыяй. Гэта тыя, хто больш цікавіцца палітычнымі навінамі. І яны часьцей схільныя лічыць зьмест гэтых стужак праўдай. Людзі больш сталага веку ацэньваюць іх больш крытычна.\nДракахруст: Наколькі я ведаю, гэта ня першае дасьледаваньне, якое ваш цэнтар праводзіў у Беларусі. Паводле вашай ацэнкі, як гэтыя стужкі маглі паўплываць на стаўленьне беларусаў да кіраўніка дзяржавы?\nАлішаўскене: Я мяркую, што яны моцна не зьмянілі гэтага стаўленьня. Тыя, хто крытычна ставіцца да ўлады, лічылі, што ў гэтых\nТакія стужкі часьцей за ўсё пацьвярджаюць устаноўку, якую людзі маюць.\nстужках больш праўды, гэта пацьвердзіла іх крытычнае стаўленьне. Тыя, хто пазытыўна ставіцца да ўлады, часьцей лічылі гэта хлусьнёй. Такія стужкі часьцей за ўсё пацьвярджаюць устаноўку, якую людзі маюць.\nЯ не магу пацьвердзіць гэта лічбамі, такое пытаньне не задавалася, гэта выснова, якая вынікае з майго досьведу.


Лефортаўскі турма - адзін з самых вядомых следчых ізалятараў Расіі. Яна была ўтворана ў канцы XIX стагоддзя. У мiнулы час турма усяляла страх ва ўсіх якія ведаюць аб ёй людзей. Нягледзячы на тое што Лефортово знаходзіцца ў самым цэнтры сталіцы, знайсці яе не зусім проста. Грамадзянін, які нічога не ведае пра дадзены ізалятары, можа абыйсці вакол яго некалькі разоў за дзень і нават не падумаць аб тым, што за моцнай цаглянай сцяной знаходзіцца турма.\nЛефортаўскі турма існуе ўжо больш за 130 гадоў. За гэты час яна прайшла праз шматлікія змены. Першае яе будынак быў узведзены яшчэ ў 1881 годзе па праекце архітэктара. У савецкі час яе выкарыстоўвалі для ўтрымання палітычных зняволеных і ворагаў народа, многіх з якіх расстрэльвалі прама тут.\nУ канцы шасцідзесятых гадоў было закрыта турэмнае памяшканне на Лубянцы, але КДБ захаваў за сабой права на кіраванне Лефортово і выкарыстоўваў яго для зняволеных, якія былі супернікамі існуючага рэжыму, якія падазраюцца ў шпіянажы і дзяржаўнай здрадзе.\nЗ 1990 па 2000 гады дадзены следчы ізалятар працягваў выкарыстоўвацца для тых жа мэтаў. Тут пабывалі праціўнікі першага прэзідэнта Расіі, а таксама абвінавачаныя па справе "Юкаса".\nТолькі ў 2005 годзе Пуцін падпісаў указ аб тым, што ўсе турмы ФСБ, у тым ліку і лефортаўскі, пераходзяць пад кіраванне Міністэрства юстыцыі.\nЛефортаўскі турма знаходзіцца амаль у самым сэрцы сталіцы, але ўвайсці туды ніхто не можа, акрамя супрацоўнікаў праваахоўных органаў і абаронцаў абвінавачаных. Многія грамадзяне могуць назіраць, як туды ўязджаюць спецыяльныя машыны з падазронымі або асуджанымі, але нават пры гэтым не ўсе ўсведамляюць факт таго, што знаходзяцца ля сцен знакамітага ізалятара.\nУся справа ў тым, што з аднаго з бакоў размяшчэння турмы знаходзіцца жылы вышынны дом, які адразу адцягвае ўвагу неазнаёмленага грамадзяніна, а калючы дрот над высокімі варотамі даўно ўжо нікога не здзіўляе. Пры гэтым адзін з уваходаў у ізалятар знаходзіцца прама ў двары побач з банкам і дзіцячай пляцоўкай.\nФКУ СІЗА 2 ФСВП Расіі з'яўляецца адным з тых месцаў ізаляцыі ад грамадства, пра які практычна нічога невядома і няма ніякіх гістарычных звестак. Таму пра тое, якія там умовы ўтрымання і ўнутранае абсталяванне, можна даведацца толькі ад тых асобаў, якія там пабывалі.\nНягледзячы на тое, што дадзены ізалятар яшчэ ў 2005 годзе выйшаў з-пад вядзення ФСБ і перайшоў у ўпраўленне міністэрства юстыцыі, строгі рэжым і ўсталяваныя парадкі застаюцца такімі ж, як і былі раней. Супрацоўнікі турмы да гэтага часу інфармуюць адзін аднаго аб тым, што выводзяць вязня з камеры, з дапамогай пстрычак пальцамі або перекручивая ў руках металічны круг, які выдае непрыемны трэск.\nУваход з боку двара\nДадзены следчы ізалятар у Маскве размяшчаецца амаль у цэнтры горада. Пры гэтым многія людзі, якія пражываюць у гэтым раёне, нават не ведаюць пра тое, што вокны іх дамоў выходзяць на турму.\nПрахадная аднаго з карпусоў ізалятара знаходзіцца прама ў двары вышыннага дома па вуліцы Энергетыкаў. Тут устаноўлены множныя камеры, малюнкі з іх трапляе на кампутар службоўца, які выпісвае пропускі тым асобам, якія павінны ці хочуць патрапіць унутр Лефортово. Перасоўвацца па ізалятары можна толькі ў суправаджэнні супрацоўніка органаў, таму наведвальнікам, якія хочуць атрымаць спатканне з абвінавачаным, неабходна прытрымлівацца ўсіх устаноўленых правілаў.\nКалідоры тут досыць вузкія і заблытаныя, як і ў любой турме. Будынак, якое мае тры паверхі з аднаго боку, можа быць у чатыры з другога, таму што яно вельмі шмат разоў дабудоўвацца і змяняла свой знешні аблічча. Таму чалавеку, які хоць раз пабываў у ізалятары са службовым візітам, досыць складана ўявіць сабе яго выгляд з розных бакоў.\nЛефортаўскі турма была ўзведзена ў 1881 годзе. Яе галоўнай мэтай было ўтрыманне невялікіх чыноўнікаў, якія былі абвінавачаныя ў дробным хуліганстве. Але праз час усё вельмі змянілася.\nНад уваходам у турму таго часу была надбудавана царква, якую маглі наведваць толькі вязні, каб маліцца па адным. Пасля тут катавалі грамадзян і прыводзілі смяротныя прысуды ў дзеянне.\nСамая загадкавая турма спараджае вельмі шмат таямніц, у яе гістарычных крыніцах няма амаль ніякай інфармацыі, а тая, якая ёсць, засакрэчаная.\nЛюдзі, якія з'яўляюцца карэннымі жыхарамі сталіцы, не заўсёды ведаюць адрасы вядомых дзяржаўных устаноў. Такім з'яўляецца і дадзены следчы ізалятар. Ён размешчаны па адрасе: Ляфортаўскі вал, дом 5, ўезд на службовым транспарце толькі з гэтага боку, а ўвайсці можна праз прахадную з боку вуліцы Энергетыкаў, дом 3 "А".\nУ цяперашні час турма падпарадкавана Міністэрству юстыцыі РФ. Раён Лефортово, у якім знаходзіцца следчы ізалятар, лічыцца адным з самых старажытных і гістарычных раёнаў горада. Ён досыць вялікі па плошчы, уключае ў сябе больш за 50 прамысловых прадпрыемстваў і зон, насельніцтва тут амаль 100 тысяч чалавек.\nТаксама раён Лефортово мае немалую колькасць навучальных устаноў, разгалінаваную трамвайныя сетку і станцыю метро.\nРэжым у ізалятары\nКалі параўноўваць лефортаўскі турму з іншымі СІЗА, то яна мае дастаткова добрыя ўмовы ўтрымання зняволеных. Пры гэтым у ізалятары існуе вельмі строгі рэжым. Сваякі не адразу могуць дамагчыся спаткання з падазраванымі, акрамя таго, замест трох максімум даюць пагутарыць толькі адну гадзіну.\nМногія грамадзяне, у тым ліку і самі служачыя, адзначаюць той факт, што Лефортово - гэта адзін з ізалятараў, куды ніколі не трапяць наркотыкі або іншыя шкодныя адурманьваючыя рэчывы. Таксама з турмы немагчыма перадаць ліст або запіску на волю.\nПерадаць прадукты харчавання і цёплыя рэчы для вязняў можна праз адмысловы пакой, у якую ёсць уваход з таго боку, дзе пазначаны адрас ізалятара - Ляфортаўскі вал, дом 5. Побач размешчана высокая жалезная дзверы для ўезду на тэрыторыю турмы службовага транспарту з зноў прыбылі.\nКамеры ў ізалятары прыкладна па 10 метраў, большасць з іх двухмесныя, трехместные некалькі менш, існуюць таксама і адзіночкі. Нягледзячы на тое, што турма досыць старая, касметычны рамонт там праводзіцца кожны год, калі становіцца цяпло. Таму многія асобы, якія там знаходзяцца, не скардзяцца на ўмовы знаходжання тут.\nПрактычна ўсе вядомыя звесткі пра Лефортово - гэта ўспаміны тых людзей, якія тут пабывалі. У асноўным гэта былі палітычныя дзеячы, пісьменнікі розных кампраметуюць артыкулаў. Раней у ізалятары былі нават псіхічныя камеры, якія фарбаваліся ў чорны колер, у іх пастаянна гарэла святло. Таксама існаваў асобны труба, якая проста глушыла вязняў. Праходы былі вельмі заблытанымі, каб пры выхадзе з камеры зняволеныя не бачылі адзін аднаго. У падвале расстрэльвалі людзей пад шум трактароў.\nВядома, "Лефортово" сёння мае зусім іншы, больш сучасны выгляд. Ізалятар абсталяваны шматлікімі камерамі, але сігналы ахоўнікаў турмы ў выглядзе Шчалканаў пальцамі, якія яны падаюць адзін аднаму, калі выводзяць з камеры абвінавачанага, застаюцца ранейшымі.\nАсобы, якія знаходзяцца ў дадзенай турме, прыцягваюцца да крымінальнай адказнасці за сур'ёзныя і нават цяжкія злачынствы. Таму не ўсе выходзяць адсюль на волю. У асноўным, пасля суда людзі, прызнаныя вінаватымі, апраўляюцца ў калоніі агульнага або строгага рэжымаў. Нават нягледзячы на тое што ізалятар знаходзіцца ў падпарадкаванні МУС, супрацоўнікі ФСБ ўсё роўна працягваюць сумесна з імі працаваць і пэўным чынам нават курыраваць турму.\nХто сядзіць у лефортаўскі турме?\nУ цяперашні час тут знаходзіцца палкоўнік Дзмітрый Захарчанка, які з'яўляецца былым намеснікам начальніка МУС па антыкарупцыйнай дзейнасці. Яго абвінавацілі ў атрыманні шматмільённай хабару і ўзялі пад варту. Цяпер ён знаходзіцца ў ізалятары і скардзіцца на дрэннае самаадчуванне і болі ў касцях. Адвакат занепакоены станам здароўя свайго падабароннага.\nТут жа знаходзіцца палкоўнік МУС Міхаіл Максіменка. Ён быў начальнікам бяспекі Следчага камітэта РФ. Яго таксама абвінавацілі ў атрыманні буйной сумы грашовых сродкаў і заключылі пад варту. Ён выглядае худым і бледным, таму што нічога не есць, хоць у ізалятары нядрэнна кормяць.\nЗараз у лефортаўскі турме знаходзіцца і былы губернатар Кіраўскай вобласці Мікіта Белых, які быў узяты пад варту за атрыманне буйнога хабару. Ён таксама нічым асабліва не сілкуецца, таму што ў яго цукровы дыябет, сядзіць на хлебе і вадзе, чакае перадачы лекаў.\nАсобы, якія пабывалі ў ізалятары\nУ свой час, тут быў вядомы палітолаг, пісьменнік Эдуард Лімонаў. Да гэтага часу ён сцвярджае, што Лефортово - гэта адна з самых лепшых турмаў ў Расіі. Раней тут было больш строга, чым цяпер, але рэжым усё ж захоўваецца.\nТаксама тут быў Аляксей Пічугін, які быў начальнікам службы бяспекі ЮКАСа. Яго прызналі вінаватым у наўмысным пазбаўленні жыцці чатырох чалавек і яшчэ двух ён не змог забіць. Зараз Пічугін адбывае пакаранне ў выглядзе пажыццёвага пазбаўлення волі.\nАмір Саід - палітык Дагестана, знаходзіўся ў дадзеным ізалятары, быў прысуджаны да ізаляцыі ад грамадства да канца жыцця.\nКалі чалавеку неабходна перадаць рэчы або еду свайму сваяку, які знаходзіцца ў ізалятары, то можна звярнуцца сюды на працягу ўсёй працоўнай тыдня з 9 раніцы да 16 гадзін.\nКаб атрымаць спатканне, неабходна ўзяць на гэта дазвол у следчага і падысці да адміністрацыі таксама з панядзелка па пятніцу з 9.00 да 17.00.\nАдрас Лефортово застаецца ранейшым, з боку пад'езда службовых машын, трэба прайсці ў дзверы, якая знаходзіцца далей жалезных варот. Можна прайсці з боку двара вуліцы Энергетыкаў.\nМесца, дзе знаходзіцца лефортаўскі турма, ведае не кожны карэнны жыхар сталіцы. А чалавек, які першы раз вырашыў наведаць Маскву, можа наогул заблытацца і не знайсці да дарогу да ізалятара. Таму перад паездкай неабходна ўважліва вывучыць увесь маршрут і падчас руху транспарту.\nПа законе не забараняецца дасылаць паслання па пошце, але яны ў абавязковым парадку будуць прачытаныя, і толькі пасля гэта перададзены зняволенаму, калі, вядома, там не будзе забароненых слоў.\nАфіцыйна з Ляфортаўскі ізалятара збеглі ўсяго некалькі чалавек.\n1994 годзе двое вязняў фарбавалі плот турмы. Дачакаўшыся таго моманту, пакуль ахоўнікі адцягнуліся, яны пералезлі праз яго. Ўцекачы былі злоўлены на наступны дзень.\nУ сакавіку 2005 года 27-гадовы кіргіз, які быў асуджаны за рабаванні, чысціў снег на даху СІЗА і адважыўся на такі самаадданую ўчынак. Ён быў таксама затрыманы праз некалькі дзён. Тады былі пакараныя некалькі супрацоўнікаў аховы Ляфортаўскі ізалятара.\nУ 2001 годзе быў затрыманы намеснік гендырэктара "Аэрофолота" Глушкоў, які спрабаваў пакінуць клініку, дзе лячыў абвастрылася захворваньне крыві. Таксама былі арыштаваныя двое служачых ізалятара, якія яму дапамаглі спланаваць ўцёкі.\nПры гэтым падобная інфармацыя не заўсёды з'яўляецца праўдзівай, некаторыя з былых супрацоўнікаў паведамляюць, што такіх асобаў было нашмат больш. Проста не ўсе дадзеныя агучваліся ў сродках масавай інфармацыі.\nАдметныя асаблівасці турмы\nЛефортаўскі СІЗА выглядае як будынак у чатыры паверха. Пры гэтым на кожным з іх знаходзіцца па 50 камер. Усяго тут ўтрымліваецца да двухсот асуджаных. У турму пускаюць толькі некаторых журналістаў і далёка не ўсіх адвакатаў. Якія-небудзь адносіны з нагоды перадачы грашовых сродкаў паміж асуджанымі цалкам адсутнічаюць.\nАкрамя таго, з пэўных і дакладных звестак маецца толькі план самога ізалятара, пры гэтым не ўсе лічаць яго цалкам аформленым, так як будынак шмат разоў дабудоўвацца і відазмянялася.\nУ савецкі перыяд КДБ увогуле забараняў пісаць што-небудзь аб гэтай турме. Усе наяўныя на той момант звесткі проста забіралі ў іх аўтараў, а апошніх адпраўлялі ў сам ізалятар.\nУ сучасны час пра ўмовы ўтрымання зняволеных вядома толькі з вуснаў іх саміх. У камерах знаходзіцца па два ці тры чалавекі. Акрамя таго, тут функцыянуе сістэма відэаназірання.\nБеласнежная датура: вырошчванне з насення\nГаворым пра тое, што такое халодныя званкі


Вынік па гульні — Поставы. Новости города Поставы. Погода в Поставах. Поставский край. Пастаўскі край. Районная газета.\n11.06.2016 postawy309Комментариев нет\n“Паставы-ПМЦ” — “Полацкгаз” (Полацк) — 0:2\nУ папярэдніх сезонах пастаўчане на сваім полі нязменна аказваліся мацнейшымі за свайго саперніка і на выездзе ў Полацку таксама не прайгравалі. Ведаючы гэта, госці пасля папярэдняй крыўднай асечкі прыехалі на гульню максімальна мабілізаванымі, у сваім наймацнейшым складзе. А вось наша маладая каманда, якая страціла цэлую групу моцных ігракоў, аб’ектыўна апынулася ў горшым становішчы, аднак пастаралася згуляць дастойна супраць моцнага клуба — аднаго з фаварытаў турніру. Праўда, у пачатку сустрэчы мацней на полі выглядалі госці і двойчы бліскуча згуляў варатар пастаўчан Яўген Лубко.\nУ сярэдзіне тайма гульня выраўнялася, але неў¬забаве гаспадары апынуліся ў ролі даганяючых. На 26-й хвіліне палачане, як расказаў іх трэнер Арцём Ганчарэнка, які таксама гуляў, правялі сваю адпрацаваную імклівую фланговую камбінацыю, і Андрэй Пашкевіч без перашкод адправіў мяч у сетку варот — 0:1. Пастаўчане паспрабавалі перайсці да актыўных дзеянняў, але прабіцца праз абарону сапернікаў, дзе, як і на іншых пазі¬цыях, гулялі футбалісты з вопытам гульняў у 1-й і 2-й лігах чэмпіянату Беларусі, было няпроста. З прыцэльным далёкім стрэлам Руслана Зелянкевіча справіўся высакарослы галкіпер палачан, а самы небяспечны ўдар нашага нападаючага Рамана Мядзведзева аказаўся крыху недакладным.\nПасля перапынку барацьба праходзіла на сустрэчных курсах, але задняя лінія саперніка згуляла практычна без памылак. У сваю чаргу абаронцы пастаўчан на 83-й хвіліне парушылі правілы перад сваёй штрафной пляцоўкай. Да мяча падышоў капітан палачан А. Ганчарэнка і майстэрскім ударам у абыход сценкі паслаў мяч у верхні вугал варот. Усім стала зразумела, што пасля гэтага наша каманда ўжо не зможа адыграцца. У дадатак да паражэння пастаўчане страцілі свайго крайняга абаронцу Руслана Жылевіча, які быў выдалены з поля пасля двух атрыманых папярэджанняў за парушэнні правілаў. Галоўны трэнер ПМЦ В. М. Грантоўскі прызнаў, што палачане зараз аб’ектыўна мацнейшыя за нашу каманду, за якую на здавальняючым узроўні згулялі Лубко (Казаравец), Р. Жылевіч, Зелянкевіч, Дубін, Міснік (Мінгіновіч), Я. Грантоўскі (Бубноўскі), Ясюкевіч, Карага (к), Павініч (Пліско), Амбразевіч (Пасевіч), Мядзведзеў (В. Жылевіч).\nУвогуле, гэты тур аказаўся няўдалым і для астатніх гаспадароў. На сваім полі наш наступны сапернік — каманда Міёр — прайграла з лікам 0:1 глыбачанам. Разам з імі ўзначалілі турнірную табліцу футбалісты Шуміліна, якія на выездзе ва ўпартай барацьбе з лікам 3:2 адолелі лепяльчан. Наша каманда з трыма набранымі ачкамі ідзе чацвёртай і сёння ў 12 гадзін на гарадскім стадыёне пазмагаецца з ФК “Міёры”. Яна вельмі чакае падтрымкі сваіх прыхільнікаў.


Якімі імёнамі найчасцей называлі маладзечанцы нованароджаных у снежні – RH.by\nЯкімі імёнамі найчасцей называлі маладзечанцы нованароджаных у снежні\nАнжаліка КРУПЯНЬКОВА, Маладзечанская газета\nУладзіслаў і Софія. Так найчасцей называлі бацькі сваіх нованароджаных дзяцей. А якія імёны папоўнілі скарбонку рэдкіх? З якімі дэмаграфічнымі паказчыкамі завяршыўся 2018 год?\nПра гэта і многае іншае нам паведаміла начальнік аддзела ЗАГС райвыканкама Ала ІВАШКЕВІЧ.\nУ снежні з’явілася на свет роўна 100 нованароджаных (48 хлопчыкаў і 52 дзяўчынкі), што на 15 менш, чым у снежні 2017-га. Першае дзіця нарадзілася ў 46 сем’ях раёна, другое – у 34, трэцяе – у 16, чацвёртае – у трох. Калі прааналізаваць паказчыкі мінулага года, то найбольш нарадзілася дзяцей у студзені – 136, найменш – у сакавіку (89).\nСярэдні ўзрост мам – 28 гадоў, татаў – 31. Тром мамам споўнілася 19, шэсць жанчын нарадзілі ва ўзросце ад 40 да 45 гадоў. Двое мужчын сталі татамі пасля 50-ці.\nУ снежні зарэгістравана пара двайнят: у маладзечанцаў Анастасіі і Аляксандра Мірошнікавых нарадзіліся дочкі Дар’я і Марыя.\nСамымі папулярнымі імёнамі ў мінулым месяцы былі Софія, Дар’я, Кацярына, Ксенія, Марыя, Уладзіслаў, Мацвей, Аляксандр, Давід, Цімафей. Сярод рэдкіх Беата, Уладзіслава, Данелія, Марыяна, Міраслава, Раміра, Герман, Кліменцій, Міраслаў, Савелій, Ціхан.\nУсяго ў раёне летась зарэгістравана 1395 нованароджаных — на 104 менш, чым за 2017 год.\nУ мінулым годзе снежань стаў самым бедным на шлюбы. Іх зарэгістравана ўсяго 25 (столькі ж было і ў 2017-м). Найбольш сем’яў утварылася ў жніўні – 121.\nСярэдні ўзрост нявест – 33 гады, жаніхоў – 34. Самай маладой нявесце не споўнілася і 18-ці. Зарэгістравалі шлюб пенсіянеры старэйшыя за 60 гадоў.\nУсяго летась у раёне створана 825 сем’яў — на 121 менш, чым у 2017-м.\nІх зарэгістравана 52, што на 10 больш, чым у снежні 2017-га. Самым неспрыяльным у мінулым годзе стаў май – 58 разводаў, найменш было ў чэрвені – 31.\nЗа мінулы год у раёне распаліся 524 сям’і, што на 16 больш, чым у 2017 годзе.\nАпошні месяц года стаў апошнім у жыцці 155 нашых землякоў (на 6 больш, чым у снежні 2017-га). Найбольш зарэгістравана смерцяў у сакавіку – 196, найменш — у верасні (124).\nУсяго у 2018 годзе пайшлі з жыцця 1860 жыхароў раёна, і гэта на 69 больш, чым у 2017-м. Такім чынам, па выніках мінулага года ў раёне смяротнасць перавысіла нараджальнасць: 1860 супраць 1395. У горадзе таксама адмоўная дынаміка: памерлі 1208 чалавек, нарадзіліся 1065.\nПредыдущая статьяУ Вілейцы зладзяць сямейнае навагодняе свята. Самую вялікую сям’ю чакае падарунак\nСледующая статьяВодитель из Мяделя получил зарплату 5,96 рубля, остальное ушло на алименты. Но жена денег не получила


Safe.Shop - як усталяваць лагатып\nУстаноўка нашых лагатыпаў\nКалі вы не выкарыстоўваеце адну з нашых Платформаў электроннай камерцыі якія мы падтрымліваем, лагатыпы Safe.Shop і Scamadviser Logos вельмі легка ўсталяваць ўручную. Майце на ўвазе, што для бясплатнай мадэлі будзе только лагатып Scamadviser.\nВы можаце паказваць лагатып 4 рознымі спосабамі:\nШкала даверу (Рэкамендуецца)\nЛагатып шкалы даверу з'яўляецца найбольш бачным варыянтам. Ён пракручваецца са старонкай. Можа быць усталяваны як на левым, так і правым баку экрана. На экранах мабільных лагатып адлюстроўваецца ў выглядзе значка ўнізе, злева ці справа.\nПрыклад шкалы даверу можна знайсці на\nЛагатып шкалы даверу найлягчэй за ўсе ўсталяваць. Дадайце скрыпт ўнізе к хэдару старонкі вашага вэбсайта:\nКвадратны лагатып Safe.Shop\nКвадратны лагатып вельмі зручны, калі ў вас няшмат месца як у хэдары або на старонцы тавара detail ці аплаты page.\nВам спатрэбіцца зрабіць два простых крока:\nПоўны лагатып Safe.Shop\nПоўны лагатып Safe.Shop паказвае ўсе вашы значкі даверу.\nВы можаце дадаць лагатып ў любым месцы на сайце. Але лагатып найлепш прыгодны для футэра.\nПалегчаны лагатып (блакітны і белы)\nПалегчаны лагатып Safe.Shop паказвае лагатып даверу без значкоў.\nЁсць таксама белая версія і блакітная версія (just remove data-color="white" from the script).\nВы можаце дадаць гэты лагатып на ваш сайт, калі пажадаеце.


Сусветныя цікавосткі: Чалавек-павука забаранілі ў КНР, выратаваць казахскую цюбецейку, | Новы Час\nКітай супраць Галівуда\nПаводле амерыканскай прэсы, Галівуд вырашыў перагледзець адносіны з кітайскімі камуністамі. На працягу многіх гадоў буйныя кінастудыі цэнзуравалі любыя выявы або тэмы, забароненыя ўрадам Кітая, каб мець выхад на вялізную кітайскую аўдыторыю. Але цярпенне лопнула з-за апошніх крокаў Пекіна. КНР адмовілася набываць апошні баявік з Томам Крузам з-за нібыта занадта пазітыўнага адлюстравання ў ім узброеных сіл ЗША. Прычым на этапе здымак стваральнікі фільма выконвалі ўсе капрызы Паднябеснай. Так была выдалена частка, у якой Том Круз знаходзіцца на Тайвані. Раней Кітай заблакаваў пракат фільма пра Чалавека-павука — з-за таго, што ў фінальных сцэнах дэманструецца Статуя Свабоды. «Настаў час перастаць схіляцца перад "імперыяй зла", якая прыгнятае сваіх грамадзян і ўйгурскіх мусульман», — піша амерыканская прэса.\nМіж тым незалежныя эксперты кажуць, што падобнага канфлікту варта было чакаць. Не так даўно Сі Цзіньпін абвясціў крыжовы паход супраць наяўнасці ў фільмах мужчынскіх персанажаў, якія падобныя на кабетаў. Такія персанажы, маўляў, адмоўна ўплываюць на патрыятызм маладых кітайцаў. Паколькі падобныя героі зараз папулярныя ў Галівудзе, яго прадукцыю ў адзін цудоўны дзень кітайскія цэнзары ўсё роўна пачалі б забараняць.\nКаму патрэбны «Вайна і мір»?\nНезвычайную рэакцыю ў расійскім грамадстве выклікала рашэнне Мінадукацыі Украіны выключыць раман «Вайна і мір» з курса школьнай праграмы. На мясцовых форумах можна сустрэць пазітыўныя каментары наконт гэтага рашэння. Іх аўтары лічаць, што абавязковае вывучэнне ў школах кнігі Льва Талстога «адна з самых ідыёцкіх спадчын савецкай адукацыйнай сістэмы». Чаму? Таму што «Вайна і мір» напісаны складанай мовай, сюжэт вельмі размыты (дарэчы, наконт рыхласці сюжэту Льва Талстога папракалі і пры жыцці), маса адхіленняў у разважанні і філасофію. Нядзіўна, што насамрэч вельмі мала людзей у школьным узросце могуць ацаніць гэтую кнігу. Адным словам, трэба падтрымаць ініцыятыву ўкраінцаў і перастаць мучыць дзяцей, якія нават тэарэтычна не могуць ацаніць сэнс некаторых калізій і разваг у кнізе. «Тыя, хто хоча зразумець чаму «Вайну і мір» лічаць адным з найвялікшых раманаў гісторыі сусветнай літаратуры, прачытаюць яго самастойна», — пішуць у сетках.\nЦікава, што ва Украіне ў рамана Талстога ёсць свае абаронцы. Яны лічаць, што выкрэсліванне са школьнай праграмы твора Талстога зменшыць сярод украінцаў цікавасць да вайне 1812 года і, адпаведна, да подзвігаў землякоў. Напрыклад, атрад легендарных партызан Дзяніса Давыдава, якіх баяўся сам Напалеон, фармаваўся на базе Ахтырскага гусарскага палка.\nПольшча і Украіна аб'яднаюцца?\nУ польскай грамадскай дыскусіі з'яўляюцца чарговыя заявы палітыкаў, экспертаў і публіцыстаў з заклікамі стварыць агульную польска-ўкраінскую дзяржаву. На гэты раз да стварэння польска-ўкраінскай федэратыўнай дзяржавы заклікаў партал wPolityce, які звязаны з коламі кіруючай партыі «Права і справядлівасць». «Мы павінны падумаць пра ідэалагічную дэкларацыю, якая абвесціць аб стварэнні польска-ўкраінскай федэратыўнай дзяржавы. Яна можа ўзнікнуць праз гадоў 10, але польскія і ўкраінскія палітыкі павінны садзейнічаць гэтай ідэі ўжо сёння», — піша аўтар публікацыі пад назвай «Да пытання польска-ўкраінскай федэратыўнай дзяржавы».\nПрыдумалі ў wPolityce як інтэрпрэтаваць спрэчныя старонкі гісторыі, напрыклад, крывавае супрацьстаянне ўкраінцаў і палякаў падчас Другой сусветнай. Прапануецца культываваць міф аб нападзе на горад Хрубешаў, учынены сумесна польскім антыкамуністычным падполлем і атрадамі УПА ў маі 1946 года.\nНа думку прыхільнікаў інтэграцыі, гэта гістарычны прыклад польска-ўкраінскай дружбы, якая павінна аформіцца ў адзіны дзяржаўны праект. Зрэшты, ідэя федэрацыі пакуль не карыстаецца падтрымкай значнай часткі насельніцтва і выклікае сумневы нават у многіх палітыкаў, набліжаных да палітычнага кіраўніцтва Польшчы. Тым не менш згаданы тэкст называюць выпрабавальным шарам, які павінен празандаваць рэакцыю экспертнай супольнасці.\nРатаваць не мову, а адзенне!\nНекаторы час таму сярод казахскіх нацыяналістаў з'явілася мода на стварэнне моўных патрулёў. Іх актывісты наведвалі рознага кшталту ўстановы і патрабавалі, каб іх супрацоўнікі размаўлялі па-казахску — як патрабуе закон. І вось цяпер гэтая тэма атрымала працяг. У асяроддзі патрыётаў з'явілася думка, што на гэтым этапе трэба ствараць не моўныя патрулі, а патрулі супраць антыказахскіх узораў нацыянальнага адзення (!). Да апошніх яны адносяць стандарт этнічнага казахскага строя, які навязваюць казахам улады. У прыватнасці, на дзяржаўным ТБ сцвярджаецца, што казашкі насілі вялізныя касматыя шапкі з лісы і пясца. Насамрэч, як лічаць нацыяналісты, такіх атрыбутаў ніколі не было ў культуры мабільнага, працавітага стэпавага качавога народа. Галоўным атрыбутам касцюма была аксамітная цюбецейка. «Знікненне са сцэны і жыцця папулярнай стагоддзямі казахскай цюбецейкі гэта не больш не менш як крымінал, самы сапраўдны крадзеж духоўна-матэрыяльнай спадчыны нацыі. Вось дзе патрэбны добраахвотныя народныя дружыны, патрулі па забароне здзеку з казахскай традыцыі, вось куды трэба накіраваць энергію нашых патрыётаў, джыгітаў і дзяўчат, блогераў!» — падсумоўваюць абаронцы нацыянальнага касцюма.


Берасцейскія прадпрымальнікі наракаюць на ўмовы працы\nhttp://spring96.org/be/news/64056 2013 2013-06-24T12:23:11+0300 2013-06-24T12:23:11+0300 1970-01-01T03:00:00+0300 be http://spring96.org/files/images/sources/barysau-pradprymalniki.jpg\nАдсутнасць канкурэнтаздольнасці тавараў, высокія падаткі, высокая плата за арэнду, нестабільнасць беларускага рубля ды шмат чаго іншага - з такімі цяжкасцямі і праблемамі штодзень на Берасцейшчыне сутыкаецца малы і сярэдні бізнес.\n- Арэндная стаўка непад'ёмная. Яна беспадстаўна падвышаецца. Уладальнікі маленькіх крамаў, якія пазносілі, вымушаныя арэндаваць плошчы, і зараз не ведаюць, як планаваць сваю будучыню.\n- Сур’ёзная і актуальная наша праблема – гэта тое, што на некаторыя групы тавараў да гэтага часу прысутнічае дзяржаўнае цэнарэгуляванне. І, адпаведна, аператыўна рэагаваць на кан’юнктуру рынка не атрымліваецца. Асноўная праблема – гэта адміністрацыйнае кіраванне.\nАдзіная аптымістычная навіна, якая прыйшла ў апошнія дні, - гэта адтэрміноўка ўвядзення новага тэхнічнага рэгламенту Мытнага саюза. Ён прадугледжваў абавязковую сертыфікацыю ўсіх прывезеных з-за мяжы тавараў. Новыя правілы планаваліся з першага ліпеня, аднак іх увядзенне перанеслі на адзін год. Чакаецца публікацыя афіцыйнага паведамлення.\n24.06.2013 Тэгі: правы працоўных


У старых пашырэнняў Firefox ужо ёсць тэрмін дзеяння | Навіны гаджэта\nСтарыя пашырэнні Firefox ужо маюць тэрмін прыдатнасці\nЗапуск Firefox Quantum, апошняй капітальнай рэканструкцыі браўзэра Mozilla, з'явіўся на рынку ў мінулым годзе з новымі важнымі функцыямі як для добрага, так і для дрэннага. З добрага боку мы бачым, як хуткасць і бяспека браўзэра значна ўзраслі. Адмоўным фактарам з'яўляецца тое, што пашырэнні пачалі называцца WebExtensions, што ўяўляе сабой вельмі важнае змяненне.\nНовыя пашырэнні, званыя WebExtensions, іх значна прасцей у распрацоўцы, а таксама яны прапануюць вялікую колькасць функцый. Адзіныя пашырэнні, якія мы можам усталяваць у Firefox Quantum, маюць вэб-тып, таму дапаўненні, якія суправаджалі нас у апошнія гады, перасталі працаваць. На шчасце, крама пашырэнняў Firefox прапануе нам больш чым дастаткова альтэрнатыў для пошуку альтэрнатыў.\nАле калі вы па-ранейшаму карыстаецеся старой версіяй Firefox, вы можаце працягваць карыстацца старымі пашырэннямі і карыстацца ёю па меншай меры да кастрычніка, бо, па дадзеных кампаніі, фонд Mozilla прыбярэ іх усіх з кастрычніка. Апошняя версія, сумяшчальная з гэтымі старымі дадаткамі, Firefox 52 ESX, больш не будзе атрымліваць афіцыйную падтрымку 5 верасня.\nЗ моманту выхаду Firefox Quantum на рынак прайшоў год, часу для гэтага больш чым дастаткова распрацоўшчыкі абнавілі свае старыя пашырэнні да вэб-тыпу. Калі гэта не ваш выпадак, напэўна, пара шукаць альтэрнатывы старым пашырэнням, пакуль вы не карыстаецеся Firefox Quantum.\nMozilla хоча, каб усе карыстальнікі абнавілі Firefox да апошняй версіі у цяперашні час даступны на рынку, і мімаходам скарыстацца навінамі, якія некамерцыйная фундацыя ўводзіць, каб стаць альтэрнатывай усемагутнаму Google Chrome, браўзэру, які сёння мае долю рынку больш за 60 %.\nПоўны шлях да артыкула: Навіны гаджэта » агульны » праграмнае забеспячэнне » Старыя пашырэнні Firefox ужо маюць тэрмін прыдатнасці\nЯк выкарыстоўваць Citypaq de Correos і як атрымаць ад гэтага максімальную карысць\nLogitech запускае новую бесправадную гульнявую мыш: Logitech G PRO


Галоўная ➠ Як пабудаваць ➠ Спосабы мацавання жалюзі на вокны\nАпублікавана 21.02.2017 15:20\nЖалюзі – гэта сапраўднае выратаванне многіх людзей пасярод спякотнага лета, асабліва калі вокны выходзяць на сонечнае бок. З імі зручна, проста і камфортна.\nСёння практычна ў кожным доме ці кватэры можна ўбачыць гэтыя незаменныя канструкцыі. А ў сучасных офісах класічныя шторы ужо днём з агнём не знойдзеш.\nШто ж трэба для таго, каб павесіць жалюзі? Ніякіх асаблівых хітрасцяў тут няма. Спосаб і месца мацавання гэтых прыстасаванняў залежыць ад іх памераў і канструкцыі. У залежнасці ад гэтага яны могуць мацавацца ўнутры аконнага праёму, або зверху яго, да сцяны або да верхняга адхону акна. Часам нават іх вешаюць да столі – усё залежыць ад памяшкання і тыпу «штор».\nГалоўным элементам зборкі такой канструкцыі з'яўляецца карніз. Менавіта таму яго месцазнаходжанне з дапамогай адмысловых кранштэйнаў ў пэўным месцы і становішчы ўяўляе сабой аснову мацавання жалюзі.\nГарызантальныя канструкцыі ў асноўным мацуюцца на аконную раму з улікам таго, што яны кароткія і прызначаныя для адной створкі. Калі ж яны доўгія і зачыняюць ўвесь аконны праём, то мацаваць іх лепш над акном або на столь.\nПры ўстаноўцы такіх канструкцый на металлопластіковые вокны варта выконваць асцярожнасць і акуратнасць. Неабходна максімальна дакладна вызначыць месцы для мацавання кранштэйнаў і толькі потым свідраваць адтуліны. Таму што пры здзяйсненні памылкі схаваць лішнюю дзірачку будзе даволі няпроста. Нават пры ўмове апрацоўкі герметыкам, гэта месца праз час зноў можа вылучацца.\nКалі было прынята рашэнне рабіць мацаванне над акном, то неабходна пераканацца ў надзейнасці верхняга адхону. Калі ён зроблены з пластыка або покрашенного ліста ДВП, то крэпасць такога матэрыялу можа выклікаць сумневы.\nУсе жалюзі мацуюцца прыкладна па аднолькавай схеме:\n1. Ўсталёўваюцца кранштэйны, затым карніз.\n2. Умацоўваюцца лятункі, ламелі, шнуры.\n3. Адбываецца налада фіксатараў.\nПры гэтым трэба разумець, што ў большай ступені нагружанай будзе бок, дзе размешчаны рэгулявальны шнур. Таму на мацаванне гэтай частцы трэба звярнуць асаблівую ўвагу.\nПадчас мантажу жалюзі трэба прымаць пад увагу і тое, як менавіта будуць выглядаць вокны па завяршэнні работ.\nАднаго адзінага рады, што датычыцца месцы мацавання кранштэйнаў, а таксама спосабу ўсталёўкі канструкцый няма. Кожны ў гэтай справе належыць на свае перавагі і тое, як зручней за ўсё будзе карыстацца прыстасаваннем ў дадзеным выпадку.\nАле трэба памятаць, што залогам правільнай і лёгкай працы такога прыстасавання, як жалюзі, з'яўляецца іх правільная геаметрыя. Нават невялікі перакос можа даволі моцна сапсаваць выгляд акна і абцяжарыць выкарыстанне «штор».


Падрыхтоўка да ЦТ па-гомельску\n11.02.2009 / 12:11\nПадрыхтоўка да ЦТ па-гомельску даслана чытачкай 7\nНекалькі месяцаў таму Гомельскаму аблано прыйшло ў галаву, што неабходна палепшыць паказчыкі ЦТ, а палепшыць іх яны могуць, толькі калі спусцяць з настаўнікаў апошнюю скуру. І паехалі настаўнікі, асабліва з глыбінкі, у Гомель — здаваць тэсты па ЦТ.\nНекалькі месяцаў таму Гомельскаму аблано прыйшло ў галаву, што неабходна палепшыць паказчыкі ЦТ, а палепшыць іх яны могуць, толькі калі спусцяць з настаўнікаў апошнюю скуру. І паехалі настаўнікі, асабліва з глыбінкі, у Гомель — здаваць тэсты па ЦТ, прычым заваблівалі іх туды выключна падманам, нібы на кансультацыю.\nДалей — горай. Па вобласці ўпарта цыркулююць слых пра самагубства настаўніцы расейскай мовы адной з вясковых школ, якую літаральна гэтым тэставаннем давялі. Зрэшты, інфармацыя гэтая не пацверджаная — ніхто нічога не ведае. Справа ў іншым.\nЗнайшоўся хтосьці адважны і пажаліўся ў Міністэрства адукацыі, і вось тут і высветлілася, што гэта — самаўпраўства мясцовых уладаў, а канкрэтна — гомельскіх. І тэставанню настаўнікаў далі задні ход.\nна днях школы горада Рэчыцы атрымалі ўказанне прымусіць настаўнікаў падпісацца, што яны апавешчаныя і не супраць таго, што ў іх службовыя інструкцыі і калдамову будзе ўнесены з 13.03.2009 такі пункт: «Настаўнік нясе асабістую персанальную адказнасць за вынікі ЦТ».\nІ адпаведна, хто гэта не падпісвае — дадзеныя будуць адпраўленыя ў аддзел кадраў, і рабіце кантрактнікі высновы!\nКалі ў такога настаўніка дзіця здасць ЦТ на нізкі бал, настаўнік увесь наступны год не будзе атрымліваць ні прэміі, ні даплаты, пытанне будзе вырашацца аж да адпаведнасці пасадзе.\nУ выніку школьнай рэформы дзеці два года праходзяць за адзін, праграмы зрэзалі, знявечылі, тэставанне не адпавядае школьнай праграме на 80%, падручнікаў бракуе, а электронныя версіі не ўсім даступныя, бо няма кампутараў, і цяпер такі ціск на настаўніка, абы падняць лічбы.\nХацелася б ведаць, наколькі гэтае самаўпраўства мясцовых прадстаўнікоў адукацыі адпавядае працоўнаму заканадаўству?\n11.02.2009 / 13:50\nО блин, что творится... Так сразу даже и не поверишь\n11.02.2009 / 15:25\nВось..... Дажыліся.... Мая маці так-сама настаўніца, але пакуль яшчэ не прымусілі яе падпісаць гэтую паперу...)))))) Прэзідэнт гарлае на ўсю краіну, што ЦТ адпавядае школьнай праграме, што яго зрабілі лягчэй, але ж штрыхам (11') трапляюць такія ж заданні, як і тым, хто вучыцца 2 гады.... А потым настаўнікаў лішаюць прэміі......\n11.02.2009 / 19:32\nЯк вучань магу сказаць: ужо даўно настаўнікі ня могуць існаваць у такіх умовах. Звальняюцца па некалькі чалавек зараз. І чым далей - тым болей. А "ўсяго толькі" не вытрымліваюць папяровае валакіты...


I Філфаканскі фэст кароткаметражнага кіно “Кітай у Беларусі” пройдзе ў БДУ — Унiверсiтэт\nНакіравана мерапрыемства на развіццё беларуска-кітайскага культурнага дыялогу, стварэнне ўмоў для раскрыцця рэжысёрскіх здольнасцяў моладзі і яе стымуляванне да вывучэння нацыянальнай культуры і традыцый Кітая і Беларусі.\nДа ўдзелу запрашаюцца непрафесійныя каманды школьнікаў, студэнтаў і іх бацькоў, а таксама ўсе ахвотнікі. Пры гэтым геаграфічных абмежаванняў няма, свае працы могуць дасылаць як аўтары з Беларусі, так і з блізкага і далёкага замежжа.\nЗаяўкі прымаюцца да 15 лютага ўключна. Працы, афішы кіно трэба даслаць да 1 сакавіка на электронную пошту rikkbgu2017@gmail.com.\nДа конкурсу дапушчаюцца разнажанравыя стужкі: кароткаметражныя гульнявыя і дакументальныя фільмы на рускай ці кітайскай мовах. У абавязковым парадку павінны быць кітайскія ці рускія субтытры адпаведна. Па ўмовах змагання ў стужках неабходна адлюстраваць, як у Беларусі прадстаўлены багатая культура, векавая гісторыя, старажытныя традыцыі, літаратура, мастацтва, кухня, святы Кітая.\nЗавершыцца фэст адкрытым праглядам і ўзнагароджаннем удзельнікаў конкурсу кіно. Паказ фільмаў запланаваны на 15 сакавіка.\nАрганізатарамі і ініцыятарамі фэсту выступаюць філалагічны факультэт і Рэспубліканскі інстытут кітаязнаўства імя Канфуцыя БДУ.\nДадатковая інфармацыя па тэл.: 209 59 51 (Юлія Малаткова) і па спасылцы.\nНаступны Аспірантура БДУ: паказчыкі вышэйшыя за ўсталяваныя\nРанейшы БДУ ў Google Scholar. Топ-20 самых цытуемых навукоўцаў