İstifadə olunmuş ədəbiyyat - Азярбайъан Милли Елмляр Академийасы Фялсяфя, Сосиолоэийа вя Щцгуг Институту\n1. Lively C., Lively A. Democracy in Britain. United Kingdom: Oxford, 1994.\n2. Hacızadə H.Demokratiya:gediləsi uzun bir yol. Bakı: Əbilov, Zeynalov ogulları,\n3. Энциклопедия аfоризмов /Под. ред. Барахова Э.А. М., 2001.\n4. Foundations of Democracy: USA: Center for civics education, 2002.\n5. Ulusel R.S. Ulutürklük qloballaşma çagında: milli özünüdərketmə və geostrategiya. Bakı: Az-atam, 2002.\n6. Musabəyov R. Qloballaşma və Azərbaycan //Məşvərət, 2002, № 11, s.31-45.\n7. Tagıyev Ə.M., Şükürov M.A. İki əsrin qovşaьında Azərbaycan: milli və millətlərarası problemlərin həlli yolunda. Bakı: Adiloglu,2004.\n8. Mehdiyev R. İctimai və humanitar elmlər: zaman kontekstində baxış. «Azərbaycan» qəzeti, 8dekabr 2009-cu il.\nГлобализация и националЬная самобытность\nВ данной статъе автор ставит целью обосновать основные условия сохранения самобытности нации в условиях мировой глобализации. Он анализирует позитивные и негативные стороны тенденции процессов мировой глобализации, пути сохранения национальной самобытности: национальной культуры, языка, идеологии азербайджанизма.\nGlobalization and national distinctness\nIn the present article the author sets as an object the substantiation of the basic conditions of preserving the distinctness of the nation in conditions of world globalization. He analyzes the positive and negative sides of the tendency of world globalization, processes the ways of preservating the national originality: national сulture, language and ideology of Azerbaijanizm.\nİnstitutunun “Qloballaşma və informasiya\ncəmiyyətinin fəlsəfi problemləri” şöbəsinin\nKöçəri mədəniyyətinin bəzi fəlsəfi məsələləri\nAçar sözlər: köçəri mədəniyyəti, maldarlıq, əkinçilik, köçərilik, yaylaq, köçəri həyat tərzi, köçərilərin təsərrüfatı, Azərbaycan mədəniyyəti.\nКлючевые слова: культура кочевников, скотоводство, земледелие, кочевье, летнее пастбище, кочевой образ жизни, хозяйство кочевников, азербайджанская культура.\nKey words: nomadic culture, cattle-breeding, agriculture, nomads’ camp, summer pasture, nomadic way of life, nomads’ farming, Azerbaijan culture.\nDünyanın əksər ölkələrində mövcud olmuş köçərilik bir qrup əhaliyə məxsus olan təsərrüfat formasıdır. Ovçu və çoban icmaları formasında yaşayan insanlar yalnız maldarlıqla məşğul olan insanlar köçəri həyat tərzi keçirmişlər. Tarixdə köçərilərin həyatında müxtəlif mərhələlərin olduğu bildirilir. Birinci mərhələdə çoxsaylı və çoxdilli etnik birliklərdən ibarət olan köçərilər birinci mərhələdə basqınçılıq və yürüşlərlə məşğul olmuşlar.\nİkinci mərhələdə onlar yarımköçəri həyat tərzi keçirərək dövlət birlikləri formalaşdırmışlar. Bu zaman onlarda etnik birliklərin ümumi dili formalaşaraq arxeoloji abidələr çayların sahillərində mövsümi qışlaqlar yaradırlar.\nKöçəriliyin üçüncü mərhələsi, siyasi hakimiyyət uğrunda mübarizə, əsas dinlərdən birinin qəbul edilməsi, yazılı mətnlərin inkişafı, ticarətin genişlənməsi və iri şəhərlərin salınması ilə səciyələnir.\nKöçərilərin mədəniyyət dünyası özünü çox maraqlı məqamlarla təqdim edir. O, vahiddir, eyni zamanda onun etnik tərkibini nəzərə alsaq, o rəngarəngdir. Köçərilər təbiətin sərvətlərinə çox ehtiyatla yanaşmışlar, bu cəhət onların məişət və təsərrüfat həyatlarıda özünü hiss etdirmişdir.\nTədqiqatlar göstərir ki, maldarlıq təsərrüfat formaları heç də həmişə ictimai inkişafın mərhələlərindən asılı olmur. Maldarlıq təsərrüfatının bu və ya digər formasının meydana gəlməsini və mövcudluğunu saxlaya bilməsi birinci növbədə ölkələrin təbii coğrafi şəraitindən asılıdır.\nMaldarlığın oturaq, yarımköçəri, köçəri formalarının olduğu fikri mövcuddursa da. Lakin tarixi-etnoqrafik ədəbiyyatda - "Azərbaycan etnoqrafiyası"nın birinci cildində Azərbaycanda maldarlığın yalnız "yarımköçəri" formasının mövcudluğundan bəhs olunur (1, 212). Məişətində maldarlıq, xüsusilə qoyunçuluq birinci dərəcəli əhəmiyyət kəsb etdirdi. Əhali isti aylarda əsasən yaylağa köçürdü, kənddə yalnız tələb olunan sayda işçi qüvvəsi qalırdı, onlar taxıl biçini ilə məşğul olurdular. Taxıl biçini qurtardıqdan sonra bir neçə ailə öz həyətlərinə ğözətçi qoyub, özləri yaylağa köçürdülər. Dağətəyi zonada əhalinin hamısı deyil, yalnız işçi qüvvəsi maldarlarla əkinçilərdən ibarət olurdu. Əhalinin müəyyən hissəsi kənddə qalır, digər hissəsi isə mal-qara ilə yaylağa köçürdü. Payız əkini vaxtı əhali iş heyvanları ilə birlikdə kəndə qayıdır və yalnız çobanlar qoyunları yaylaqda saxlayırdılar. Bütün bunlar köçərilərin həyat tərzinin çox qədim tarixə malik olduğunu göstərir.\nKöçəri tayfaların döyüş qabiliyyəti həmişə yüksək səviyyədə olmuşdur. Qonşu tərəflər qonşuların mədəni nailiyyətlərindən elələrini qəbul edirdilər ki, onların köməkliyi ilə öz "mənliyini" qoruyub saxlaya bilsinlər. Bu isə çox vacib idi, çünki qonşuluqdakı davakarlar daim öz mövcudluqlarını hiss etdirməyə çalışırdılar.\nKöçərilər qonşuların dinini və estetik baxışlarını qavramağa meylli olmalarına baxmayaraq, ümumi demoqrafiyanı mühafizə edib özlərinə sadiq qalırdılar. Bu hətta cəhət XVI əsrə qədər Şərqdə buddizmə, Qərbdə isə İslama keçsə də, həmin köçərilər özünəməxsusluğu davam etdirmişdilər. Köçərilərin mədəni həyatının bütün hadisələri köçəriliyin möhkəm zəncirləri, yaxud modelləri ilə əlaqələndirilirdi. Bütün bunlar isə tarixi və bədii kitablarda aydın şəkildə şərh olunmuşdur.\nKöçəri maldarların yaylaq və qışlaqda istifadə etdikləri müvəqqəti yaşayış evlərinin tədqiqi dünya mədəniyyətinin öyrənilməsi üçün xüsusi əhəmiyyətə malikdir.\nAlaçıq adlanan yarımev dairəvi deyil, kvadrat şəkilli olurdu. Alaçığın qurulmasında dirəkdən deyil, çubuqlardan istifadə olunurdı. Alaçığın dördkünc çubuqları bir qədər yoğun və daha möhkəm olmalı idi. Alaçıq qurarkən çənbərəni 4 çəm çubuğuna taxıb yuxarı qaldırır, qalan çubuqların yerini dəqiqləşdirirdilər. Çənbərənin mərkəzində dirək keçiriləcək yerdən, dirəyi əvəz edəcək möhkəm ip bağlanırdı. İpin sallanıb, alaçığın mərkəzinə toxunduğu yerə mıx vurulurdu.\nTaxta təkər üstündə qurulan ev köçərilər üçün olduqca əlverişli sayılırdı. Çünki birincisi, çadır külək və şaxtadan insanı daha yaxşı qoruyurdu və yerini dəyişdirməklə isti məkan tapmaq mümkün idi. Kərpicdən və yaxud da daşdan tikilmiş evlərin yerlərini tez-tez dəyişmək isə mümkün deyildi. İkincisi, təkər üstündəki yaşayış yerində yaşamaq daha təhlükəsiz sayılirdı. Çünki insana bütün ehtiyatları ilə birlikdə düşməndən uzaqlaşmaq imkanına malik idi ki, buna da köçərilər tez-tez nail ola bilirdilər.\nKöçərilər üçün dəridən olan paltarlar həm möhkəm, həm yüngül, həm də rahat idi. Onlar ət və südlə qidalanırdılar. Heyvan sürüləri çox olduğuna görə yeməkləri də bol idi. Yorucu əməklə məşğul olmadıqlarına, daim ovçuluq etdiklərinə görə fiziki cəhətdən daha möhkəm idilər. Tez-tez baş verən yürüşlər onların iradəsini daha da möhkəmləndirirdi.\nElat sözünün çalarlarından biri camaat, xalq deməkdir. Görünür, hələ ən qədimlərdə qəbilə və tayfaarası döyüşlərdə bütün tayfa üzvləri iştirak etdiyindən, sonralar isə ordu bütün əhalidən toplandığına görə elat sözü camaatın birliyi mənasını ifadə etmişdir.\nMaldarlar yaylaq və qışlağa köçərkən kəndbəkənd birləşib obalar yaradırdılar. Bir obada birləşən təsərrüfatlar böyük bir elə məxsus olduğundan, belə maldar birliklər elat adlanırdı. Odur ki, əsasən maldarlardan təşkil olunan ordunun da elat adlandırılması qanunauyğundur.\nGözətçilər yaylağa köçən ailələrin evlərini, əkin sahələrini qoruyurdular. Bəzən qiymətli şeyləri müəyyən edilmiş bir evə yığır və həmin evə xüsusi gözətçilər qoyurdular. Gözətçilər əvvəlcədən razılaşdırılmış qaydada əmək haqqı alırdılar. Göstərilən tədbirlərdən sonra yaylağa köçməli olan obalar yolda bir-birinə kömək etmək məqsədilə birliklər yaradırdı. Obalar bir-birinin bütün ehtiyacına şərik olurdu. Çovğun zamanı yaxşı təbii şəraitdə olan obalar çətin vəziyyətdə olanların mal-qarasına öz arxacında və otlağında yer verər, lazım olduqda bir-birinin ziyanına da şərik olurdular.\nKöç yolları əsasən çay sahillərindən, meşə ətəklərindən və dağların münasib yerlərindən, boran zamanı əhalinin və heyvanların mühafizəsi üçün təbii sığınacaqları olan yerlərdən keçirdi. Məlumatlardan aydın olur ki, köç yolları ətrafından əkinçilik məqsədilə istifadə edilməzmiş, çünkü bu ərazilər köç zamanı mal-qaranı lazımınca yemləməyə imkan verirdi.\nKöçərilərin daşdan, ağacdan, dəridən, sonralar isə metaldan hazırladıqları əl işləri məşhur olmuşdur.Onlarda qoyun, çöl donuzu, maral, qartal və quşların fiqurları geniş yayılmışdı. Qədim tayfaların mifologiyasında müqəddəs heyvan və quşlar haqqında istənilən qədər məlumat vardır.\nQışlaqda qoyunları yemlə təmin etmək üçün otlaqdan istifadə etməkdə ciddi qayda gözlənilirdi. Qoyunlar qışlağa gətirildikdən sonra yenidən yaşa, cinsə, otlaqdan istifadə etmək imkanına görə sürülərin tərkibi dəqiqləşdirilirdi. Bütün örüş hissələrə bölünür, hər sürü üçün xüsusi otlaq sahəsi ayrılırdı.\nDünya tarixində böyuk xalqlar - türklər Yaxın Şərqdə, ərəblər Asiya və Afrikada, germanlar Avropada və başqaları müxtəlif coğrafi ərazilərdə köçəri həyat tərzi keçirmişlər. Elm adamları arasında köçəriliyin tarixi ilə bağlı mübahisələr indi də davam etməkdədir. Bəziləri köçərilərin tarixini altı min il bundan əvvələ aid edirlər. Böyük ingilis alimi Arnold Toynbi köçəri mədəniyyətinin bizim eradan əvvəl IV-III minilliklərə qədər uzandığını göstərir. Bu isə Şumer və Misir mədəniyyətinin formalaşdığı dövrə təsadüf edir.\nBizə elə gəlir ki, köçəriliyin tarixini dərindən öyrənmək üçün bütün xalqların tarixini bilmək lazımdır.\nQədim və orta əsrlərdə əkinçilik sivilizasiyası - şəhərlər, yollar, dövlət aparatı, rəngarənglik, yemək növlərinin çoxluğu, qala divarları, piyada əsgərlər və s. sayılırdı. Köçərilərin sivilizasiyası - otlaqlar, cığırlar, qəbilə - tayfa əməkdaşlığı, doyunca yemək imkansızlığı, uzun məsafələr, heyvan ətiindən və yağından yeməklər, heyvanlarla, xüsusilə atlarla sıx ünsiyyət idi. Köçərilərin nəzərində oturaq həyat tərzi keçirən əhali iradəsiz, aciz, ümumiyyətlə, malik olduqları nə varsa, ona layiq olmayan adamlardır.Oturaq əhalinin nəyi varsa, onun daha güclü köçərilərin əlinə keçməsini onlar ədalətli bir iş kimi təsəvvür edirdilər.\nKöçərilərin yürüşləri üstünlük təşkil etdiyi dövrlərdə Avrasiya ərazisində - Şimalda keçilməz buzlu məkan, Qərbdə - Roma imperiyası, Şərqdə - Çin, Cənubda - İran mövcud idi. Bu imperiyalar arasında əlaqələndirici həlqə olduğundan köçərilərdən Roma müdafiə səddi və Böyük Çin divarları ilə qorunurdu. Bu müdafiə tikililər arasında, "barbarların", yaxud da atlı köçərilərin xüsusi dünyası yerləşirdi. Uzaqdan adama elə gəlirdi ki, bu dünya monolitdir. Lakin əslində o dəyişkən, oturaq əhaliyə "dilənçi" kimi görünən iqtisadiyyata, mədəniyyətə, özünəməxsus sivilizasiyaya malik olan köçərilər idi.\nÖzlərini sivilizasiyanın nümayəndələri hesab edənlər köçəriləri "barbar", cəmiyyətlərini isə "barbar cəmiyyəti" adlandırırdılar. Əslində köçəriləri sivilizasiyaya yaxın buraxmayanlar böyük səhvə yol vermişdilər.\nKöçərilərin insan və iqtisadi ehtiyatların yaranmasında böyük rolu olmuşdur. Heyvanların əhilləşdirilməsini və çoxaldılmasını əkinçilikdən az qiymətləndirməyən A.Toynbi köçərilərin bu sənətini yüksək qiymətləndirərək, onların maldarlıqla məşğuliyyətini mürəkkəb təsərrüfat sistemi ilə müqayisə etmişdir.\nKöçərilərin təsərrüfatı əkinçiliklə vəhdətdə daha səmərəli idi və bu da iqtisadi və mədəni inkişafa təkan verirdi.\nKöçərilərin ağacdan, dəridən, yundan və metaldan hazırladıqları əşya və məmulatlar da mədəniyyətin inkişafına misilsiz töhfə idi.\nBöyük alim və filosof K.Marks köçərilərin tarixdəki rolunu yüksək qiymətləndirərək "Kapital" əsərində yazır: "Pul forması ən əvvəl köçəri xalqlarda meydana gəlir, çünki onların bütün əmlakı mühərrik formada, deməli, bilavasitə özgəyə verilə biləcək formadadır və onlar öz həyat tərzlərinə görə daim başqa icmalarla əlaqəyə girməli və beləliklə də məhsul mübadiləsinə girişməli olurlar"(4, 49).\nMarksist olan F.Engels köçərilərin mədəniyyəti haqqında yüksək fikirdə olmuşdur. O, göstərmişdir ki, köçəri çoban tayfaları digər tayfalara nisbətən xüsusi mülkiyyətə daha tez keçmişlər. F.Engels "Ailənin xüsusi mülkiyyəti və dövlətin mənşəyi" əsərində yazırdı: " Çoban xalqlar əslində nəinki bəşəriyyətin beşiyi ola bilməyən, hətta öz əcdadlarının və hətta barbarlığın aşağı pilləsində duran adamların yaşaması üçün az qala yararsız olan yerlərdə meydana gəlmişdir. Orta pillədə duran bu barbarlar çoban həyatına alışdıqdan sonra, onların heç ağlına da gələ bilməzdi ki, onlar çayların sahillərindəki otlaq yerlərindən öz əcdadlarının yaşadıqları meşə sahələrinə könüllü olaraq qayıtsınlar"(5, 364).\nAvrasiya kontentinin tarixi inkişafında köçərilərin də misilsiz xidmətləri olduğunu bir çox alimlər qeyd etmişlər.\nTarixdə iki müxtəlif həyat tərzinə, düşüncəyə və dünyagörüşünə malik olan köçərilərlə əkinçilər daim toqquşmuşlar. Köçərilərin vaxtaşırı basqınlarına əkinçilər müdafiə üsulları ilə cavab verməyə məcbur olurdular.\nKöçəri tayfalarla oturaq əhali arasında düşmənçilik həmişə davam etməmişdi. Onların aralarında sülh müqavilələri bağlamaqla yanaşı, bir-biriləri ilə qohumluq əlaqələri də yaradırdılar. Dostluq və qohumluq münasibəti yaradan köçərilərlə əkinçilər öz aralarında ticarət əlaqələrini də genişləndirməkdə maraqlı idilər.\nƏhalinin sürətli artımı və təbiətin təbii ehtiyatlarının onları tam qane etməməsi köçəriləri yeni-yeni yürüşlərə məcbur edirdi. Bu da onların oturaq xalqlar tərəfindən "barbar" adlandırılmasına gətirib çıxarırdı. Onların özləri isə apardıqları müharibələri "həyatın qanunu" hesab edirdilər. Uzunmüddətli quraqlıq, kütləvi xəstəliklər və arasıkəsilməz tayfalararası müharibələr də köçəri yürüşlərinə təkan verirdi.\nƏkinçi xalqlar köçəriləri qapalı, vəhşi kimi göstərirdilər. Elmi ədəbiyyatda, xüsusən Qərbdə köçərilik mədəniyyətdən uzaq bir hadisə kimi təsvir edilmişdir. Müasir avropalılar indi də bu streotipdən tam azad olmamışlar.\nİlk dəfə olaraq Amerika tarixçisi - U.Cons köçəri cəmiyyətlərinin sivil cəmiyyətlərdən bir o qədər də fərqlənmədiyini bildirmişdir. Marksizm klassikləri də köçərilərin dünyanın mədəniyyət sisteminə bəxş etdiyi özünəməxsus töhfələri əsərlərində qeyd etmişlər. Məşhur rus alimi - L.Qumilyov köçərilərlə bağlı bütün məsələlərə obyektiv münasibət göstərib köçəri mədəniyyətini sivilizasiya tarixindən çıxarmaq üçün atılan bütün addımları kəskin tənqid edərək, onları ümumdünya mədəniyyət tarixinin özünəməxsus bir dövrü adlandırmışdır.\nFəlsəfə elmləri doktoru, professor Həmid İmanov yazır: "Coğrafi determinizmin müasir formalarından biri tarixçi, coğrafiyaşunas L.N.Qumilyevin (1912-1992) adı ilə bağlı olan etnogenezisin passionar nəzəriyyəsidir. Bu nəzəriyyənin əsasında belə bir müddəa durur ki, biosfer fenomen olan etnos landşaftla çox sıx bağlıdır. Onun konsepsiyasına görə, sosial inkişaf spiral boyunca gedirsə, etnik inkişaf diskretdir, yəni əvvəli də, sonu da vardır. Həm sosial, həm də etnik proseslərin əsasında ilk növbədə coğrafi səbəblər durur. L.N.Qumilyev yazırdı ki, etnogenez təbiətlə bağlı prosesdir, biosferin canlı maddəsinin biokimyəvi enerjisinin fluktuasiyasıdır. Bu enerjinin partlayışı passionar məkan olub (planetin bu və ya digər regionunda baş verən), xarakteri coğrafi şəraitlə müəyyən olunan və etnosun təsərrüfat fəaliyyətinə təsir edən hərəkat yaradır. Onun bu ideyası Asiya regionunun inkişafının təhlilindən irəli gəlmişdir. Qumilyev qeyd edirdi ki, VI əsrin ortalarında türkuyğurlarının başçısı Buman xaqan xeyli türk tayfalarını birləşdirib Böyük Türk xaqanlığını yaratdı. Bu xaqanlıq Sarı dənizdən Qara dənizə qədər ərazini əhatə edirdi. Beləliklə, VII əsrin başlanğıcında bu ərazidə qüvvələrin vəziyyəti və yerləşdirilməsi sabit olmuşdur. Lakin "yenidən təbiət tarixin işinə qarışmışdır" və xaqanlıq iki müxtəlif dövlətə və etnosa parçalanmış, Şərq və Qərb xaqanlıqları yaranmışdır. Şərqi xaqanlıq Monqoliyada yerləşirdi. Burada yay aylarında nəmişlik il boyu köçəriliyi təmin etdiyindən çobanlar bir-biri ilə daim ünsiyyətdə olurdular. Ünsiyyət vərdişləri və Çindən olan təhlükə xalqı ordunun və xanın ətrafında sıx birləşdirirdi, dövlət də möhkəm olurdu. Qərbi kaqanat Tyan-Şan dağlarının ətəyində yerləşirdi. Burada qış sərt olduğundan mal-qara üçün daim ot tədarük etmək lazım idi. Beləliklə, yayda gənclər heyvanatı dağ otlaqlarına aparırdı, yaşlılar isə qışlaq yerlərdə qalırdılar. Onlar arasında görüşlər nadir hallarda olurdu və ona görə də ünsiyyət vərdişləri yaranmırdı. Burada tayfaların konfederasiyası yarandı və parçalanmış halda tayfa başçıları tərəfindən idarə olunurdu. Nəticədə, Qərbi kaqanat o qədər zəifləmişdi ki, 757-ci ildə onu çox asanlıqla Çinin Tan ordusu zəbt etdi. Qumilyev belə bir sual verir: "Bəs Çin bu qüvvəni haradan əldə etdi?" Özü də cavab verir ki, bu qüvvəni Çin təbiətdən aldı.Yeni panisionar məkan - Ərəbistandan başlamış Yaponiyaya qədər - yeni partlayış yaratdı"(3, 253, 254).\nKöçəriliyin özünəməxsusluğu, məişəti və həyatı, bədii ədəbiyyatdan da təsirsiz ötüşməmişdir. Türklərə məxsus, orta əsrlərin dahiyana dastanlarından olan "Kitabi-Dədə Qorqud" köçəriliyin fəlsəfəsi və tarixi baxımından misilsiz təsir bağışlayır.\nDünya ədəbiyyatında maldarlıqla məşğul olan köçərilərin həyatında əvəzsiz rol oynayan ata münasibət olduqca maraqlıdır. Atlı köçərilərin yürüşlərinin qabağında dayanmaq çətinliyi əksər əkinçi xalqların bədii nümunələrində təsvir edilmişdir. Atı özünün "muradı" hesab edən köçəriləri atsız təsəvvür etmək, onların həyatına, yaxud keçdiyi tarixə münasibət bildirmək qeyri-mümkündür.\nBədii nümunələrdə belə bir fikir qeyd edilir ki, əgər köçəri qəhrəmanlıq göstərmirsə, ona ad vermirdilər. Bu baxımdan köçərilərin mərdlik nümünəsi diqqəti cəlb edir.\nMüxtəlif dinlərə sitayiş edən, sonralar əksəriyyətinin təkallahlıq dininə keçən köçərilərin inacları barədə bədii ədəbiyyatda kifayət qədər mənbələr mövcuddur.\nИstifadə olunmuş ədəbiyyat\n1. Azərbaycan etnoqrafiyası, I cild, Bakı: Elm, 1988.\n2. Fəlsəfə ensiklopedik lüğəti, Bakı: Az.ens.nəş.pol.bir, 1997, 520 s.\n3. İmanov H. Fəlsəfənin əsasları, Bakı: Turan Evi, 2007.\n4. Marks K. Kapital, Bakı: Elm, 1949, 550 s.\n5. K. Marks, F. Engels. Seçilmiş əsərləri, III cild, Bakı: Elm, 1983, 586 s.\nНекоторые философские вопросы культуры кочевников\nНастоящая статья посвящена культуре кочевников, которая подразделяется на крупные исторические периоды. Подробно анализируя этапы развития кочевников, автор постарался показать их влияние на будущее народов. Для более глубокого исследования истории кочевников, необходимо знать историю всех народов. Автор также подробно исследует влияние культуры кочевников на другие области культуры народов.\nВ статье также исследуется влияние кочевого образа жизни на азербайджанскую культуру. Здесь следует отметить, что до сих пор в азербайджанской философии данная тема освещена крайне недостаточно.\nБлагодаря мыслям, высказанным автором, статья, несомненно, вызовет интерес у читателей.\nSome philosophical questions of nomadic culture\nThe present article is dedicated to culture of nomadism covering the great historical periods. Making a detailed analysis of the nomads’ stages of development, author tried to show their influence on future of the peoples. To study profoundly the history of nomadism it is necessary to know the history of all the peoples.\nIn the article the influence of nomadic culture on other aspects of peoples’ culture is demonstrated. The influence of nomadic way of life in Azerbaijani culture is being studied as well. Here, it should be noted that in Azerbaijani philosophy the given theme has not been sufficiently elucidated. Owing to the thoughts expressed by the author, no doubt this article will arouse interest of the readers.\nИнститут Философии, Социологии и Права НАНА\nОтдел «Этики и эстетики», младший научный сотрудник\nРелигиозное направление экзистенциализма\nAçar sözlər: din, dini ekzistensializm, insan, Tanrı, şəxsiyyət, fərd.\nКлючевые слова: религия, религиозный экзистенциализм, человек, Бог, личность, индивидуум, самобытие.\nKey words: religion, religious existentialism, human being, God, individual.\nСформировавшись как философское течение после первой мировой войны, экзистенциализм в 40-60-х годах ХХ столетия становится популярным научным направлением в Западной Европе. Причиной тому стал явный деfицит гуманности в самом fундаменте научно-технической цивилизации.\nК.Ясперс и Г.Марсель своими работами дали мощный толчок развитию экзистенциализма. Экзистенциальное мышление развертывается исключительно в сфере бытия, а все остальные традиционные fилососfские проблемы приобретают второстепенное значение как частное следствие решения основной онтологической проблемы, заключающейся в определении экзистенции в общей структуре сущего, т. е. конкретизации онтологической природы человеческой реальности в соотношении с остальными началами мироздания. Этим изначально подчеркивается промежуточный характер человеческой реальности, ее принципиальная несамостоятельность, зависимость от чего-то иного, что уже не является человеком.\nК.Ясперс и Г.Марсель не мыслят существования божественного вне акта веры, т.е. отвергают догматическое постулирование существования Бога как предпосылки веры. Божественное реально существует лишь в акте веры, и одновременно с его появлением на горизонте человеческого бытия возможно достичь реального существования. Вне устремления же к трансценденции происходит деградация человеческой реальности, ее обезличивание и растворение в рутине повседневности. Феноменологическая ситуация духовного кризиса у обезличенного существа проявляется в острейшем ощущении неправильности, бессмысленности своего существования. Феноменологический метод позволил превратить экзистенциализм в систематическую онтологию, описывающую реальность в своеобразном категориальном ряду.\nДалее, экзистенция есть средний термин в триаде «мир - бытие-в-мире - бытие», которое как промежуточное звено соединяет потустороннее бытие с «миром» как ареной повседневного обезличенного существования. Направленность человеческой реальности на мир означает не подлинное существование, а стремление к потустороннему - подлинное существование. В таких феноменах, как «страх», «экзистенциальная тревога», «скука» и т.д. содержится побуждение к подлинному существованию.\nИтак, религиозный экзистенциализм зовет человека от мира к Богу, к самоуглублению, позволяющему обрести новое, «трансцендентное» измерение бытия. Самоуглубление есть вместе с тем и расширение границ индивидуального Я, поскольку взрывается эгоистическая замкнутость и открываются необъятные горизонты коммуникации со своей эпохой и вечностью.\nПо Ясперсу, человек является объектом исследования биологии, психологии, истории и космогонии, наука не может полностью изучить «самобытие» человека. Эту мысль Ясперс излагает следующим образом: «Форма познания нас, как другого, которого мы наблюдаем, не достигает того, чем мы подлинно являемся» (2.25). К.Ясперс видел смысл жизни человека в служении Господу и в создании художественных произведений. В этом смысле он отличал индивидуум от личности.\nЯсперс, характеризуя человека как личность, считает, что «есть всё же объективно непостигаемый, всегда единственный и независимый способ самобытия». Этим самым он связывает человеческую личность с понятием «самобытие». Это - два различных, но взаимосвязанных понятия. Оно выражает и такие общие, значимые признаки человека, как индивидуальность и неповторимость (2.341).\nЯсперс, считая социальную сущность человека его абстрактным самовыражением, противопоставляет ему его «самобытие». Он характеризует «самобытие» двояким образом: 1) эмпирическая индивидуальность как экзистенциализм, определяющий психоанализ; 2) эмпирическая индивидуальность как объективная и субъективная сущность, связанная с экзистенцией своим происхождением, выступающая идейным творчеством личности.\nРоссийский исследователь творческого наследия Ясперса Р.М.Габитова - справедливо считает «самобытие» понятием, взаимосвязанным с понятиями «личность» и индивидуум: «Согласно Ясперсу, научное понятие личность есть выражение, научная объективация «самобытия» человека. «Самобытие» - это личностное в человеке, постигаемое путём внутреннего (иррационального) постижения и, поэтому единственное истинное. Но, когда «самобытие» пытаются познать научно, оно обретает форму «личности». Это научное понятие есть как бы объектированное «самобытие», и, поэтому уже не «самобытие», не человеческой личности» в её якобы истинном смысле и содержании» (3.337).\nПонятие личность, по Ясперсу, не включается в рамки абстрактного выражения сущности человека, отрицает социальное содержание человеческой личности.\nОн анализирует «самобытие» человека в аспектах «историчности», «свободы» и «коммуникативности», рассматривая их как основные признаки человеческой личности. Ясперс связывает историчность человека с его индивидуальностью: «Я как индивид в этом значении являюсь не самим собой, а сознанием вообще, в качестве познающего я отделён от объекта, которого познаю» (2.119). Немецкий философ в первую очередь показывает различия исторического сознания. Единичность предлагается как неповторимость, незаменимость, несравненность и единственность человека. Ясперс считает понятие «свобода» выражением и содержанием человеческой личности. «Коммуникативность» он делит на «неподлинную - коммуникацию наличного бытия» и «подлинную – экзистенциальную коммуникацию».\nВыражая свои религиозные воззрения о человеке, Ясперс выделяет пять основных особенностей метаfизического существования человека:\n1) неудовлетворённость. Поскольку человек постоянно чувствует свое несоответствие тому, чем он является сегодня, он не удовлетворён своим знанием, всем, чего ему удалось достичь. Он испытывает гнетущее чувство неудовлетворённости;\n2) стремление к безусловному. Поскольку его жизнь постоянно обусловлена внешними и внутренними причинами, а ему нужно найти безусловную опору для своего бытия, которую он не может найти ни в обществе, ни в природе, ибо всё это для него вещи относительные, не безусловные, отсюда его стремление к Богу, или к некоей трансцендентной силе, которая, как он верит, не даёт ему пропасть, затеряться, подобно песчинке в бесконечности пространства и времени;\n3) беспрестанное стремление к единому. Поскольку ни один из видов единства мира – материального и духовного – его не удовлетворяет, единственное, что может его удовлетворить – это вечность, и, соответственно, непосредственная связь с бытием;\n4) сознание непостижимого воспоминания, как будто он знает творения мира… Поскольку человека ничему нельзя научить, если понимать учение, как овладение готовыми знаниями. Он должен сам всё знать;\n5) сознание бессмертия не как продолжение жизни в другом образе, а как своей укрытости в вечности, т.е. того, что каждый человек должен в своей жизни сделать что-то такое, чтобы остаться и пребывать всегда, ибо все великие люди, когда бы они ни жили, являются нашими современниками, их идеи, чувства, образы неподвластны времени (3.339).\nКак видно, Ясперс ясно демонстрирует стремление человека к постоянному сомосовершенствованию, желание расширить свои возможности для соединения с Богом, стремление понять тайны жизни, смерти и продолжить своё существование, как показатель метафизического существования. При этом нельзя не согласиться с мыслями В.Д.Губина и Е.Н.Некрасова, правильно характеризующих попытки выхода человека из трансцендентального состояния и соединения его с Богом: «В трансцендентировании мы не достигаем ничего определённого – мы по-прежнему не можем достичь Бога, смысл нашего существования так и остаётся для нас непостижимым, но сама попытка трансцендентирования является серьёзным толчком, после которого начинается наше преобразование, изменение сознания. Пережив опыт трансцендентирования, мы становимся другими людьми, больше не можем жить легко и бездумно, мы проникаемся заботой о собственном существовании» (1.48-49).\nВ своей книге «Философия» Ясперс писал: «Если я рассматриваю человека только как предметно познаваемую природу, то я отказываюсь от гуманизма в пользу гуманизма… Я рассматриваю его только как естественную родовую сущность. Все индивиды есть лишь бесконечно многие, сами по себе одинаковые экземпляры этого рода» (2.25). Этим самым он рассматривает человека как не до конца познаваемое существо. Используя понятие «социальный человек», он показывает, что для существования человека как личности необходимо создать соответствующие условия, где он мог бы сблизиться с другими людьми.\nОтметим, что трансцендентальность, как склонны считать многие исследователи, способствует выявлению смысла жизни, истинной сущности человеческого существования. В данном контексте внимание уделяется вопросам защиты и развития, попыткам изменения сознательного и нравственного мира человека.\nДругой видный представитель экзистенциализма Г.Марсель один из создателей теории феноменологического анализа. В.А.Карпушин разделяет развитие философских взглядов Марселя на четыре этапа: протестантский (1913-1929), католико-экзистенциалистский (1929-1950), неосократический (1950-1959), современный мистический и антикоммунистический (после 1959 г.).\nВ своем труде «Метаfизический дневник» Марсель излагает проблему нравственности личности с точки зрения религиозного протестантизма. Здесь чувствуется близость позиции Марселя с идеями Кьеркегора. Он пишет: «Между мной и всем существующим миром имеются отношения такого типа, которые связывают также меня самого с моим телом. Иными словами, моё собственное тело испытывает влечение к миру вещей» (5.263). В протестантской концепции сближения человека с природой основное место занимают чувство ответственности, человечность, религиозность.\nВторой этап творчества Г.Марселя посвящена католическому этапу экзистенциализма. В этот период публикует такие произведения, как «Разбитый мир», «Философское разъяснение онтологического таинства» и «Бытие и обладание». В.А.Карпушин, сравнивая протестантский и католический периоды творчества Марселя, отмечает изменения в его человеческой концепции. Согласно ученому, в протестантский период образцом героизма выступает сам Христос. Героизм личности противостоит отчуждённости личности. Среда, требующая у личности героизма, носит общечеловеческий характер, сближаясь с гуманизмом. Далее он пишет: «В католический период взгляды Марселя на эти проблемы претерпевают некоторые изменения. Прежде всего существенно меняется решение вопроса о характере приобщения личности к героическому началу, идущему от Христа. Это приобщение, сохраняя свой индивидуальный характер, получает дополнительные характеристики. Оно совершается не просто в душе верующего, а непосредственно через представителей католического мира… Не всякое окружение личности противостоит героическому началу, идущему от Христа. Существуют естественные общности (например, семья), которые хотя и противоречивы, содержат в себе требование к личности, наставляющее её на путь смиренно-героического поведения» (7.318).\nГ.Марсель в своей работе много внимания уделяет проблеме бытия. По его мнению, существование человека приобретает гуманистическую, религиозную значимость. Далее он говорит о таких понятиях, как личная свобода и личная ответственность человека, соответствующих моральному долгу христианина. Индивидуальность же у него выступает методологической основой в философской антропологии. Марсель выделяет объективную и субъективную стороны бессмертия личности: «Первое – лишь в Боге; он – творец, принимающий в лоно своё собственное творение. Второе – имеет две формы проявления: любовь к Богу и память людей» (6.79-90).\nИсследование проблемы смерти в антропологии связано с именем Марселя. Третий этап неосократической антропологии Марселя характеризуется иррациональной гносеологией.\nВ 1950 году Ватикан оfициально проклял экзистенциалистскую философию как идеологию, разрушающую веру и моральные устои общества. Поэтому Марсель формально отдалился от экзистенциализма и создал произведения, близкие по духу к произведениям Сократа. К христианско-экзистенциалистским работам Марселя относятся «Закат мудрости», «Люди против человечества», «Тайна бытия» и «Проблематичный человек». В основе этих произведений и философских идей стояла проблема личности. Марсель, выступающий против fанатизма масс, был сторонником истинного воспитания, любви и интеллекта: «Массы – это состояние деградации личности», поэтому не ищите доводов в пользу несовместимых терминов… Только лишь индивид и кроме него никто не способен к воспитанию» (6.13).\nМарсель выступал против абстрактного мышления, ненавидел атеизм, fашизм, революцию и социализм, был сторонником христианского единомыслия. Он никогда не поддерживал fизическое насилие. Марсель критиковал атеистический экзистенциализм. Он обосновывал религиозные нормативные ценности и пропагандировал христианский гуманизм, связанный не с коллективными и массовыми, а личностными ценностями и надеялся на прекращение деперсонализации личности и человеческих отношений (8.107).\nБудучи участником международных бухманистских конгрессов и, являясь видным деятелем Организации морального перевооружения, он сблизился с идеологией бухманизма. Марсель отвергал марксизм, критиковал научный коммунизм и материалистическое понимание истории. «Капитал» К.Маркса он отождествлял с произведением Гитлера «Моя борьба». Обе эти книги он рассматривал как «орудие fанатизации масс». (6.107). По мнению Mарселя, современный «личностный» научно-технический акт заменяется актом бездуховности, а человек толпы в действительности превращается в покойника.C 1959 года в философском творчестве Марселя начинается четвертый - мистический и антикоммунистический этап. Он издает работу «Присутствие и бессмертие». Свои взгляды и идеи по этой проблеме он излагает в цикле лекций, прочитанных в Гарвардском университете и опубликованных под названием «Экзистенциальная основа человеческого достоинства». Марсель одним из высших качеств человека считает его связь с Богом. Его «присутствие» (presence) охватывает все области существования в таких понятиях, как человек и Бог, творение и творец. Как видно, ядро гносеологической проблематики у Марселя составляет одинокая личность, которая путем интуитивной реfлексии ищет в себе Бога. Это дает нам право сказать, что глубокий индивидуализм пронизывает всю концепцию о человеке Марселя.


Boris Zeydman üçün axtarış neticesi\nAxtarış Neticesi : Boris Zeydman\nBoris İsakoviç Zeydman 10 fevral 1908-ci ildə Peterburqda anadan olub. Leninqrad Konservatoriyasında təhsil alıb (1931). Saratov və Leninqrad musiqi məktəbində, Leninqrad Konservatoriyasında (1936-1939), Bakı Konservatoriyasında (1939-1957), Daşkən\nRəssam : V. Kaşenko\nBəstəkar : Boris Zeydman\nQrupun Direktoru : İ. Yermolayev\nRejissor assistenti : G. Əliyev, V. Medvedkina\nOperator assistenti : Kazım Həsənov\nMahnıların Mətni : L. Zaltsman\nKixot" Lüdviq Minkus), Laurensiya ("Laurensiya", Aleksandr Kreyn), Zarema ("Bağçasaray fəvvarəsi", Boris Asafyev), Gülşən ("Gülşən", Soltan Hacıbəyov), Aişə, Sari ("Yeddi gözəl" və "İldırımlı yollarla", Qara Qarayev), Şirin ("Məhəbbət əfsanəsi", Arif Məlikov), Jizel ("Jizel", Adolf Adan), Malvina (\nların məhdudlaşdırılması haqqında müqavilə"ni (10.7), Rusiya'ya rəsmi səfərə gedərək (12-13.10.1992)Boris Yeltsin'lə birgə "Azərbaycan Respublikası ilə Rusiya Federasiyası arasında dostluq, əməkdaşlıq və qarşılıqlı təhlükəsizlik haqqında müqavilə"ni (12.10) (bu, Azərbaycanın bütün tarixi boyunca bər\nm ki, onlar əslində ona qibtə edirdilər".\nİki dəfə Sovet İttifaqı Qəhrəmanı, təyyarəçi-kosmonavt Boris Volnov da Qaqarinin həlak olduğu 18 bort nömrəli "MİQ-15" təyyarəsində dəfələrlə uçub. O hesab edir ki, Qaqarinin ölümünün səbəblərini biz heç vaxt bilməyəcəyik. Qaqarinin çox təcrübəli instrukt\nn gələcək haqqında dediklərindən 2-sini yada salaq. 1941-ci ildə Vanqanın yanına bolqar padşahı III Boris gəlib, onun ölkəsini və onun özünü nə gözlədiyini soruşdu. Vanqa ölkənin mövcud olacağı haqqında, lakin onun özü isə 23 avqust tarixindən qorxmağın lazım olduğunu dedi. Doğrudan da belə oldu: 2\naydın anlamağa və doğma dilimizin daha da zənginləşməsinə şərait yaratdır.\n1959-cu ilin may ayında Moskvada Azərbaycan incəsənəti ongünlüyünün keçirildiyi dövrdə dekada iştirakçıları, musiqiçilər, qonaqlar, tamaşaçılar\n2-ci ildə Gəncə şəhərində anadan olmuşdur. 1948-ci ildə Bakı Konservatoriyasını Üzeyir Hacıbəyov və Boris Zeydmanın sinfində bitirmişdir. Gəncə (1942-43) və M. Maqomayev adına Azərbaycan Dövlət Filarmoniylarının (1947) bədii rəhbəri, M.F. Axundov adına Azərbaycan Dövlət Opera və Balet Teatrının dire\nir çox bəstəkarlarının, musiqişünas və mədəniyyət xadimlərinin diqqət mərkəzində olmuşdur. Akademik Boris Astafyev, professor Yevgeni Braudo, bəstəkarlardan M. İppolitov, Vladimir Kor Georgixubov, Reynqold Qlier və başqaları Cabbar Qaryağdıoğlu sənətinin vokal ustalığını yüksək qiymətləndirmişlər.\nların məhdudlaşdırılması haqqında müqavilə"ni (10.7), Rusiyaya rəsmi səfərə gedərək (12-13.10.1992) Boris Yeltsinlə birgə "Azərbaycan Respublikası ilə Rusiya Federasiyası arasında dostluq, əməkdaşlıq və qarşılıqlı təhlükəsizlik haqqında müqavilə"ni (12.10), Ankarada Türk cümhuriyyətləri başçılarının


Bu gün ADNA-da törədilən terror aktından 1 il ötür - 30 Апреля 2010 - wWw.TTIO.MoY.Su =>ADPU-Menecment ixtisasi\nBaşlıq » 2010 » Aprel » 30 » Bu gün ADNA-da törədilən terror aktından 1 il ötür\nRəsmi məlumatlara görə, terror aktı nəticəsində 12 nəfər öldürülüb, 13-nəfər isə yaralanıb\nBu gün Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyasında (ADNA) törədilən terror hadisəsindən 1 il ötür. Bütün Azərbaycanı dəhşətə gətirən hadisə 2009-cu il aprel ayının 30-u səhər saat 09:30-da baş verdi. ADNA-ya daxil olan silahlı şəxs inzibati binanın birinci mərtəbəsindən altıncı mərtəbəsinədək qarşısına çıxan hər kəsə "Makarov" tipli tapançadan atılan atəşlə xəsarət yetirib. İstintaq materiallarına və şahid ifadələrinə görə, cinayətkar şəxsləri əsasən baş və boyun nahiyəsindən güllələyib. Gülləyə tuş gələnlərin içərisində akademiyanın professorları, laborantlar, tələbələr, müəllimlər, qapıçı və hətta yeməkxanaya süd məhsulları gətirən yaşlı bir qadın da olub.\nAli təhsil ocağındakı qətliamın qarşısını almaq üçün hadisə yerinə dərhal polisin xüsusi təyinatlı nizami hissəsi, ərazi polis və prokurorluq orqanlarının məsul əməkdaşları göndərilib. Ərazidə olan silahlanmış polis əməkdaşları faktı törətməkdə təqsirli bilinən şəxsi zərərsizləşdirmək üçün xüsusi əməliyyat keçirsə də, hadisə itkisiz ötüşməyib. Rəsmi məlumatlara görə, 12 nəfər qətlə yetirildi, 13-nəfər isə yaralandı.\nHadisəni törədən cinayətkar ələ keçməmək üçün əlindəki silahla özünü vurmuşdu.\nHüquq-mühafizə orqanı əməkdaşlarının hadisə yerində apardığı araşdırmadan məlum oldu ki, cinayətkar 29 yaşlı Gürcüstan vətəndaşı Fərda Qədirovdur. Onun üzərindən şəxsiyyətini təsdiq edən sənədlə yanaşı, “Makarov” tipli tapança, habelə hər biri 40 güllə tutumlu və içərisində 71 güllə olan xüsusi üsulla hazırlanmış 3 ədəd patrondaş, 2 tapança sandıqçası aşkar edildi.\nDaha sonra respublika prokurorluğunun apardığı istintaq tədbirləri nəticəsində məlum oldu ki, Dövlət Neft Akademiyasında terror aktı törətmiş Fərda Qədirov erməni xüsusi xidmət orqanlarının sifarişini yerinə yetirib. İstintaq materiallarına görə, o, Sergey Qriqoryanla mütəmadi əlaqədə olub. Hətta hadisəni törətmək üçün S. Qriqoryan ona külli miqdarda pul və silah verib.\nBu il terror aktının birinci ildönümüdür. Lakin bununla bağlı kütləvi tədbirlər keçirilməyəcək. Yalnız Neft Akademiyasının özündə tələbə və müəllimlərin iştirakı ilə anım mərasimi olacaq.\nKateqoriya: Muxtelif | Baxılıb: 633 | Elave eden: ANAR_PUSU | Reytinq: 0.0/0 | - Оценить - Отлично Хорошо Неплохо Плохо Ужасно


İstanbulu “ləkələyən“ göydələn uçurulacaq\nTürkiyədə İstanbul şəhərinin məşhur siluetini pozan hündür bina məhkəmənin verdiyi qərarla uçurulacaq\nİstanbul 4 saylı inzibati məhkəməsi verdiyi qərarla Zeytunburnu rayonunda olan binanın lisenziyasının qeyri-qanuni olduğunu bildirilib.\nQeyd edək ki, məsələ ilə bağlı məhkəməyə müraciət edən ölkə vətəndaşı Yusif Özden binanın inşaat layihəsinin, habelə İstanbul və Zeytunburnu bələdiyyələri tərəfindən verilən lisenziyanın qeyri-qanuni olduğunu iddia etmişdi. Bundan başqa Özden binanın İstanbul şəhərinin mədəni və tarixi siluetini pozduğunu bildirib.\nMəsələyə rəy bildirən mütəxəssislər dünya mirası ərazisindəki bufer zonanın hüdudları daxilində qalan məbədə aid siluetin pozulduğunu, tikilən hündür binanın heç bir ictimai faydasının olmadığını qeyd edib.\nMəsələ ilə bağlı binanın sahibinə xəbərdarlıq etdiyini deyən Türkiyənin baş naziri Rəcəb Tayyib Ərdoğan artıq 5 ildir o şəxslə danışmadığını qeyd etmişdi.\nXatırladaq ki, adıçəkilən siluetdə XVII əsrdə İstanbul şəhərində tikilən "Sultan Əhməd" məscidinin məşhur mənzərəsi yer alıb. Yeni tikilən bina isə məbədin minarələrinin arasından görünərək tarixi görünüşü pozur. (anspress)


“Neftçi”ylə “Zirə”nin 200 mini əlində qaldı » Football-plus.az\n08 yan 11:09liqa\nZaur Əzizov: “Fariz Nəcəfov daha aşağı məbləğə Seydiyevi xarici kluba satmağa razıdı”\nQış fasiləsində istirahəti başa vuran “Qəbələ” artıq məşqlərə start verib. Dekabrın 20-də tətilə yollanan kollektiv srağagün Bakı Olimpiya Stadionunun ehtiyat meydanında hazırlığa başlayıb. Söylənilənlərə inansaq, fasilə dönəmində bölgə təmsilçisinin heyətində müəyyən dəyişikliklər olacaq. Etibarlı mənbədən əldə etdiyimiz bilgiyə əsasən, mövsümün ilk yarısını “Sumqayıt”ın heyətində keçirən Ehtiram Şahverdiyev qışdan sonra yetirməsi olduğu kluba qayıdacaq. “Kimyaçılar”ın daha bir üzvü, ilk iki dövrədə iranlı forvardların kölgəsində qalan, ehtiyat oyunçular skamyasının daimi üzvünə çevrilən Amil Yunanovun da “Qəbələ”yə keçəcəyi söyləniləsə də, mənbəmiz bu transferin alınmayacağını bildirdi. Ölkə kubokunun son qalibi forvardın xidmətində maraqlı deyil.\nQış transfer dönəmində yeni gələnlərlə yanaşı, bəzi oyunçuların “Qəbələ”ni tərk edəcəyi də gözlənilir. Belə ki, ötən sayımızda xəbər verdiyimiz kimi, mövsümün gedişində köhnə-yeni komandasına qayıdan İbrahima Niasseyə istər ölkə klublarından, istərsə də xaricdən “elçi düşənlər” var. Seneqallı yarımmüdafiəçinin müqaviləsində “sərfəli təklif gələcəyi halda klubdan ayrıla bilər” bəndi olduğundan onun gedişi heç də təəccüb doğurmayacaq. “Doğma yuva”nı tərk edəcəyi gözlənilən daha bir futbolçu isə Amin Seydiyevdi. Kuluarlarda gəzən söz-söhbətə görə, premyer-liqada çıxış edən üç klub müdafiəçiyə görə “Qəbələ”nin qapısını döyüb. “Sabah” U-21-in də şərəfini qoruyan futbolçunu rənglərinə bağlamaq üçün “qırmızı-qaralar”a 150 min, “Zirə” ilə “Neftçi” Amini sıralarına qatmaq üçün daha artıq, dəqiq desək, 200 min manat təklif edib. Ancaq “Qəbələ” rəhbərliyi hələ ki futbolçunun satılıb-satılmayacağı ilə bağlı qərar verməyə tələsmir.\nSöylənilənlərə aydınlıq gətirmək üçün “Qəbələ”nin baş meneceri, tarsnfer məsələlərinə birbaşa cavabdehlik daşıyan Zaur Əzizovla danışmağı lazım bildik: “Komanda istirahətdən sonra artıq bir araya gələrək məşqləri bərpa edib. Hələ ki sıralarımızı tərk edən Davit Volkovdu ki, onunla da müqavilənin müddəti başa çatmışdı. Ötən dəfə sizə dedyim kimi, bizm təklif etdiyimiz şərtlər gürcü futbolçunu qane etmədiyindən “Zirə” ilə anlaşdı. Volkovla niyə yeni anlaşma imzalaya bilmədik? Çünki bizim bəlli büdcəmiz var və ona uyğun da addım atırıq. Niassenin məsələsinə gəlincə, onunla mövsümün sonuna kimi ilkin razılaşmamız var idi. Amma müqavilədə belə bir bənd də yer alırdı ki, qış fasiləsində müəyyən tələblər yerinə yetirilsə, müddət yaya qədər uzadıla bilər. Yaxın günlərdə onunla bağlı məsələyə nöqtə qoyulacaq. Seneqallı yarımmüdafiəçiyə Yunanıstan klublarından ciddi təkliflər gəlib. Lakin o “Qəbələ”də qalıb mövsümü burda başa vurmaq istəyir. Açığı, yerli klublardan da Niassenin xidmətində maraqlı olanlar var. Hər şey özünün verəcəyi qərardan asılıdı. Amin Seydiyevin klubdan gedəcəyi də mətbuatda ən çox müzakirə olunan məsələdi. Bəli, müdafiəçi ilə maraqlanan premyer-liqa klubları var və onun transferi üçün bizə müəyyən məbləğ təklif olunub. Ancaq həmin məbləğə onunla vidalaşmaq düzgün olmaz. Klubun prezidenti Fariz Nəcəfov da Azərbaycan klublarının təklif etdiyindən daha aşağı məbləğə Seydiyevi xarici kluba satmağa razıdı, nəinki onu elita təmsilçilərindən birinə verməyə. Seydiyev perspektiv vəd edən, yaşı limitə düşən oyunçu olduğundan ona tələbat böyükdü. Onu da qeyd edim ki, Merab Qiqauriyə görə də bizə xeyli müraciət daxil olub. O da mövsümün ilk yarısında özünü yaxşı tərəfdən göstərdiyindən xidmətində maraqlı olan yerli klublar var. Onunla bağlı da son qərarımızı yaxın vaxtlarda açıqlayacağıq. Özünüz də görürsüz ki, son iki ildə reallaşdırdığımız transferlər ümidləri doğruldur, başqa klubların maraq dairəsinə düşür. Eyni sözləri klubun akademiyasının yetirmələri barədə də demək mümkündü”.\nBaş menecerlə söhbətdə fasilədə planlaşdırdıqları transferlər və yeni sponsor məsələsinə də toxunduq. Xatırladaq ki, “Jalə” şirələri ilə sponsor müqaviləsi imzalanan tədbirdə klubun prezidenti Fariz Nəcəfov bu yöndə danışıqların davam etdiyini bildirmişdi: “Böyük ehtimalla Ehtiram Şahverdiyev mövsümün ikinci yarısında bizim komandanın uğurları üçün çalışacaq. Amil Yunanovun adı isə transfer siyahımızda yoxdu. Ola bilsin, danışıqlar müsbət yekunlaşacağı halda bir-iki legionerlə də anlaşdıq. Bu yöndə tələsik addım atmaq istəmirik. Komandanın Türkiyə toplanışından sonra məşqçilər korpusunun bizə təqdim edəcəyi raporta uyğun qərar verəcəyik. O ki qaldı yeni sponsorla bağlı məsələyə, açığı, bu işlə mən məşğul olmuram. Bu iş daha üst səviyyədə aparılır. Ancaq məndə olan məlumat görə, bir neçə yerli şirkətlə danışıqlar davam edir”.\nSonda onu da qeyd edək ki, yanvarın 11-də hazırlığın ilk mərhələsini başa vuracaq “qırmızı-qaralar” ertəsi gün Türkiyəyə yollanacaq. Komanda Antalyanın Lara bölgəsindəki “Trend” otelində məskunlaşacaq. Qonşu ölkədə gerçəkləşəcək ikihəftəlik hazırlıq çərçivəsində 4 yoxlama matçı baş tutacaq. Bölgə təmsilçisi yanvarın 14-də Macarıstan MTK-sı ilə görüşəcək. Dörd gün sonra keçiriləcək ikinci oyunda rəqib Rusiya təmsilçisi “Çayka” olacaq. Elmar Baxşıyevin çalışdırdığı komanda ayın 22-si və 25-də isə Bolqarıstan təmsilçiləri "Etar" və "Dunav"la qarşılaşacaq.\nAleksey İsayev Avropaya yollanır “Qəbələ” yola gənclərlə davam edəcək “Qəbələ”də qeyri-müəyyənlik davam edir Nəzirovun keçidi Aqil Məmmədovdan asılıdı “Sumqayıt” “Neftçi” ilə oyuna BOS-da hazırlaşır


Rusiya banklarına “yeni şərait”lə bağlı xəbərdarlıq edilib\n24 Avqust 2016 - 17:21\nRusiya banklarına “yeni şərait”lə bağlıxəbərdarlıq edilib\nRusiya bankları durğunluq və əhalinin real gəlirlərinin azalması ilə səciyyələnən yeni iqtisadi şəraitlə bağlı çıxılmaz vəziyyətə düşüb. "Report"un "Bloomberg" agentliyinə istinadən verdiyi xəbərə görə, bu barədə bankların kredit riskini qiymətləndirən FICO şirkətinin hesabatında qeyd olunub. Sənədə əsasən, bankların problemli kreditlərinin həcmi hələ də yüksək səviyyədə qalmaqdadır.\n"Yeni şərait" – 2008-ci il qlobal maliyyə böhranından sonra yaranan iqtisadi termindir. O zaman mütəxəssislər "yeni şərait"i aşağı iqtisadi artım və yüksək işsizlik səviyyəsi ilə xarakterizə ediblər. Qeyd edək ki, 2016-cı ilin fevralında Rusiyanın iqtisadi inkişaf naziri A.Ulyukaev qlobal və Rusiya iqtisadiyyatının "yeni şərait"ə daxil olduğunu, nəticədə sürətli iqtisadi atım gözləməyin yanlış olduğunu bildirib.


Almaniya qəzeti qadınların iqtisadi və sosial həyatda roluna görə Azərbaycanı nümunə göstərib - AZƏRTAC – Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi\nAlmaniya qəzeti qadınların iqtisadi və sosial həyatda roluna görə Azərbaycanı nümunə göstərib\nBerlin, 11 avqust, AZƏRTAC\nAlmaniyanın aparıcı “Die Welt” qəzetində “Nümunəvi ölkələr. Bu ölkələr ən pis qonşulara malikdirlər” adlı məqalə dərc olunub. Məqalədə qeyd edilir ki, dünyada elə ölkələr var iqtisadi cəhətdən çökmüş, korrupsiyaya bulaşmış və ya geridə qalmış qonşularının əhatəsində xaos dənizində ada və ya qaranlıqda yalqız mayak kimi görünürlər.\nBildirilir ki, Cənubi Amerikanın iqtisadi cəhətdən geriləyən və ya tənəzzülə uğrayan ölkələrinin əhatəsində yalnız Qayana və Uruqvayda ötən il ümumi daxili məhsul artıb. Dünya Bankının “Doing Business” indeksində Afrika ölkələri arasında Ruanda və Qana öz qonşularından xeyli irəlidədir. Qana həm də savadlılıq kvotasına görə öz qonşularını geridə qoyur. İsrail və Sinqapur qadınların işləmə kvotasına görə öz qonşularını qabaqlayan ölkələrə aid edilir.\nDünya Bankının qiymətləndirməsinə görə, Sinqapur həm də korrupsiyasızlığa görə öz qonşularını xeyli geridə qoyur. “Korrupsiya dənizindəki digər adalara” misal olaraq Çili, Uruqvay, Kosta Rika, Kipr, Honq Konq və Butan aid edilir.\nMəqalədə qeyd edilir ki, qadınların iqtisadi həyatda iştirakı yaxşı idarəçilik və təhsillə bərabər inkişafın mühüm şərtidir. Müəllif bu baxımdan Azərbaycanı nümunə göstərir.\nMəqalədə Beynəlxalq Əmək Təşkilatının məlumatına istinad edilərək Azərbaycanda qadınların 61,6 faizinin əmək fəaliyyəti ilə məşğul olduğu diqqətə çatdırılır. Bu göstəriciyə görə Azərbaycanın öz qonşularından xeyli irəlidə olduğu vurğulanır.\nAZERTAG.AZ :Almaniya qəzeti qadınların iqtisadi və sosial həyatda roluna görə Azərbaycanı nümunə göstərib


Ana Səhifə/Xəbərlər/ÖLKƏ/Azərbaycan qeydiyyata görə təzminat ödəyəcək\nAvropa İnsan Hüquqları Məhkəməsi (AİHM) dekabrın 2-də “Seçkilərin Monitorinq Mərkəzi (SMM) və başqaları Azərbaycana qarşı” işi ilə bağlı qərarını elan edib.\nBu məhkəmə işi qeyri-hökumət təşkilatlarının ( QHT) qeydiyyatı ilə bağlı olub. Ərizəçilər – təşkilatın təsisçiləri Anar Məmmədli, Bəşir Süleymanlı mərkəzin dövlət qeydiyyatına alınmasının yubadılmasının, ardınca qeydiyyatın ləğvinin qanunsuzluğundan şikayət etmişdilər.


Ali Baş Komandan Talış kəndində Azərbaycan bayrağını ucaldıb - LAFTV\nBazar ertəsi, 4 Oktyabr 2021, 12:07\nLAF TV xəbər verir ki, dövlətimizin başçısı çıxış edərək dedi:\n– Talış kəndi düz bir il bundan əvvəl Azərbaycan Ordusu tərəfindən işğalçılardan azad edildi. Bir ildən sonra mən buradayam, Azərbaycan torpağında, azad edilmiş Talış kəndində və Azərbaycan bayrağını Talış kəndində ucaltmışam.\n← Prezident İlham Əliyev Suqovuşanda Azərbaycan bayrağını ucaldıb\nİlham Əliyev Talış kəndində ermənilər tərəfindən dağıdılan alban-udi kilsəsində olub →\nCümə axşamı, 7 Oktyabr 2021, 10:00 Cümə axşamı, 7 Oktyabr 2021, 10:48\nSəid Xətibzadə:”İran İrəvan və Bakı ilə yaxşı münasibətlərə sahibdir”\nBazar ertəsi, 4 Oktyabr 2021, 19:32


Hakimlərlə bağlı YENİ QƏRAR\nTarix: 16-01-2020, 21:17 Oxunma sayı: 74 Bölmə: Cəmiyyət\nNazirlər Kabineti "Birinci instansiya məhkəmələrində kargüzarlığın aparılması ilə bağlı dövlət büdcəsində nəzərdə tutulmuş vəsaitin birbaşa hakimlərin bank hesablarına köçürülməsi Qaydası”nı təsdiq edib.\nQərarda dəyişiklik Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2002-ci il 24 avqust tarixli 772 nömrəli fərmanı ilə təsdiq edilmiş "İcra hakimiyyəti orqanlarının normativ hüquqi aktlarının hazırlanması və qəbul edilməsi qaydası haqqında Əsasnamə”nin 2.6-1-ci bəndinə uyğun edilə bilər.\nBirinci instansiya məhkəmələrində kargüzarlığın aparılması ilə bağlı dövlət büdcəsində nəzərdə tutulmuş vəsaitin birbaşa hakimlərin bank hesablarına köçürülməsi qaydası "Dövlət satınalmaları haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 1.4-cü maddəsinə uyğun olaraq hazırlanıb və dövlət büdcəsində birinci instansiya məhkəmələrinin saxlanılması xərclərinin tərkibində kargüzarlığın aparılması ilə bağlı dəftərxana ləvazimatlarının (bundan sonra - ehtiyatlar) satınalınması üçün nəzərdə tutulmuş vəsaitin (bundan sonra - dövlət büdcəsində kargüzarlığın aparılması ilə bağlı nəzərdə tutulmuş vəsait) birbaşa hakimlərin bank hesablarına köçürülməsinə dair məsələləri tənzimləyir.\nTarix: 20-05-2019, 10:11 Oxunma sayı: 156 Bölmə: Hadisə\nTarix: 10-06-2019, 12:49 Oxunma sayı: 183 Bölmə: Hadisə\nTarix: 15-12-2019, 11:28 Oxunma sayı: 167 Bölmə: Hadisə / Manşet\nTarix: 29-10-2015, 10:00 Oxunma sayı: 631 Bölmə: Siyasət\nRio-2016: Sumqayıtlı boksçu bu gün mübarizəyə qoşulacaq\nTarix: 15-08-2016, 10:30 Oxunma sayı: 3 446 Bölmə: İdman / Sumqayıt\nRioda keçirilən Yay Olimpiya Oyunları davam edir. Bu gün sumqayıtlı əlcək ustası Elvin Məmişzadə də\nTarix: 5-03-2015, 11:30 Oxunma sayı: 1 272 Bölmə: Siyasət


8.82 Imdb 6.2 KinoPoisk: 6.1\nMuseyib Namazov əla\nMusa Musayev Cox super... çox xahiş cornobil 2-3 de endirin\nHesen Axmedov Kino acilmir\nFaiq Bayramzade Acilmir axi ((((\nXanlarov Mail Xanlar niye acilmir kino baxmaq niye olmur internet polnudu suret eladi ama acilmir kino\nXanlarov Mail Xanlar minnetdaram\nElvin georgia ela maraqli film dir\nAzer Atayev Cox gozel fantasdikdi\nИлькин Гусейнов ela kinodu\nilqar mamedov ela saqolsun yaradicilar\nCeyhune Ibrahimova Ela\nHasil Ehmedov Çox ləzzət etdi sağolun\nHakim Alixanov Vaxt sərf etməyə dəyər.Aferin.\nElsen Nerimanov acilmir film\nBoz.Qurd mükəmməl.cox saqolun belə davam edin\nezizov samir Super tercume halal olsun size usaglar layihe superdi ugurlar bol sans ve coxlu pul ..arzu edirem\nezizov samir Xais edrem imkan olsa yeni kino var ( t 34 ) onu teskil edin\nGREY WOLF Aferin..Video.az dan izleyirdim hemise filmleri ama indi mobil telefonla gire bilmirem o sayta nedense..Ve bu sayti gorduyume sevindim..Playstore bu sayti program weklinde yerlewdirseniz yukleyerdik\nTVSEANS_MV Əziz Dost, Google Play (Play Store) və APP Store-da bizim APP-lar 2017-ci ildən mövcuddur. Belə ki, tamamilə təmənnasız istifadə edə bilərsiniz:\nElshad Ulubeyov Çox gözəl filmdir\nŞixəliyev Mehdi Tv seans sizə bu cür möhətəşəm sayt üçün minnətdaram,sizinlə fəxr edirəm ❤\nNiyaz Zeynalov kino niye gostermir zehmet olmasa tvseans cvb yazin\nTVSEANS_MV Hörmətli Niyaz salam. Sözün düzü burdan New Yorkdan bizə bunu anlamaq artıq dərəcədə çətindir. Bunun bir çox səbəbi ola bilər. Amma bizə daha detallı olaraq probleminizi anlatsanız yardımçı ola bilərik. Sizə qulluq etmək bizə şərəfdir.\nAyka Luna Bakshiyeva Ooo super.axiri vapse super qutardi.\nФирудин Султанов SUPER soz ola bilmez qiymetim kinoya 5\nEmil Rehmanov Axirdada mutlu son\nTamer Kazım Müdhiş bir kino idi\nIbrahim Abbasov Super baxmaga deyer\nVasif Mustafayev supeer bir film\nNiko Hemidli ela\nHuseyin Hasan super\nAnar Eyvazov beyendim. super\nIlkin R-off Cox beyendim Sag olun\nVüsal İsmayıl Bu filmi gözləyirdim. Təşəkkür.\nEldar Ismayilov Tesekurler\nSevdiyar Huseynov Super\nVusal Babayev Super)))


Tabor komandiri polkovnik işdən qovuldu – Yeni komandir təyinatı - Azadliq Xeber\nTabor komandiri polkovnik işdən qovuldu – Yeni komandir təyinatı\n“Report”un əldə etdiyi məlumata görə, ədliyyə naziri Fikrət Məmmədovun əmri ilə vəzifəsindən azad edilən ədliyyə polkovnik-leytenantı Bəhruz Abdullayevin yerinə ədliyyə polkovnik-leytenantı Azad Maşanov təyin olunub.\nA.Maşanov bu vəzifəyə Ədliyyə Nazirliyinin Penitensiar Xidmətinin Mühafizə alayından gətirilib. O bu gün nazirliyin rəhbər şəxsləri tərəfindən Konvoy taboruna təqdim edilib.\nAPA-nın xəbərinə görə, Ədliyyə Nazirliyi və Baş Prokurorluğun birgə məlumatında bildirilir ki, hadisənin baş verməsini yaradan şərait və səbəblərin araşdırılması üçün hərtərəfli prinsipial xidməti yoxlama aparılıb.\nBakıda məhbusların qaçması faktı ilə bağlı Ədliyyə Nazirliyi Penitensiar Xidmətin 11 əməkdaşı işdən çıxarılıb.”Report”un əldə etdiyi məlumata görə, Bakı-Astara-Bakı qatarında xüsusi təyinatlı vaqonda məhbuslara nəzarət edən Penitensiar Xidmətin əməkdaşları – Elvin Namazov, İlkin Emilov, Vüsal Məmmədov, Tehran Musayev və adı hələ açıqlanmayan daha 4 nəfər işdən qovulub.


19 Noyabr 2019, 23:00\nƏdliyyə Nazirliyinin Müsabiqə Komissiyası bildirir ki, yerli icra və probasiya, həmçinin qeydiyyat qurumları üzrə (Bakı və Sumqayıt şəhərləri, Abşeron rayonu istisna olmaqla) vakant ştat vahidlərinin hazırlıqlı hüquqşünaslarla komplektləşdirilməsi məqsədilə elan edilmiş növbəti müsabiqə üzrə oktyabrın 12-də ilk qrup hüquqşünaslarla keçirilmiş test imtahanında müvəffəqiyyət qazanmış və "Ədliyyə orqanlarında qulluq keçmə haqqında” Qanuna uyğun olaraq müsabiqənin ikinci mərhələsinə buraxılan namizədlərlə 2019-cu il noyabrın 25-dən etibarən söhbət keçirilməsinə başlanılacaq.\nƏdliyyə Nazirliyinin mətbuat xidmətindən Qaynarinfo-ya verilən məlumata görə, müsahibə nazirliyin inzibati binasında (Bakı şəhəri, İnşaatçılar prospekti, 1 ünvanında) fərdi qaydada keçiriləcək və hər bir namizədə bu barədə elektron kabinetləri və digər informasiya vasitələri ilə əvvəlcədən məlumat veriləcək.\nMəlumat verildiyi kimi, hazırda nazirliyin bölgələrdəki yerli qurumlarında vakant ştat vahidlərinin komplektləşdirilməsi məqsədilə elan edilmiş müsabiqə üzrə ali hüquq təhsilli Azərbaycan Respublikası vətəndaşlarının ərizələrinin qəbulu davam edir. Arzu edənlər nazirliyin internet səhifəsindən (www.exidmet.justice.gov.az) və ya "Elektron hökumət” portalından (www.e-gov.az) "Ədliyyə orqanlarına qulluğa qəbulla bağlı müsabiqədə iştirak üçün namizədin qeydə alınması” adlı elektron xidmət vasitəsilə ərizə formasını doldurmalı və təsdiq etməlidirlər. Ərizələr poçt vasitəsilə də göndərilə bilər.


Əli Kərimli xalqa çağırış etdi: “Üzləşdiyimiz fəlakətdən çıxmaq üçün…”\n“Vətənimizin və millətimizin taleyinə biganə olmayanları, talançı və qanunsuz rejimlə ardıcıl və qətiyyətli mübarizə tərəfdarlarını AXCP-yə üzv olmağa çağırıram!”\nAXCP sədri Əli Kərimli ölkədə sosial-iqtisadi vəziyyətin fəlakətli həddə çatması və bundan çıxış yolu ilə bağlı xalqa müraciət edib. Müraciətdə köklü islahatlara nail olmaq üçün siyasi fəallığa və AXCP-yə üzv olmağa çağırış yer alır. Əli Kərimli partiyaya üzv olmaq istəyənlər üçün müraciətin sonunda elektron ərizə formasını da əlavə edib. AXCP lideri müraciətini feysbuk səhifəsində yayıb:\n– Əziz həmvətənlər, böhran günü-gündən dərinləşir, hər yeni gün ötən gündən də ağır keçir. Üzləşdiyimiz sosial fəlakəti təsvir etməyə ehtiyac duymuram, hamımız vəziyyəti bilirik. Hamımız çıxış yolu axtarırıq. Çıxış yolu var. Ölkədə təcili şəkildə köklü islahatlar başlanmalıdır. Hökumət öz istəyilə bu islahatlara getməyəcək. Biz xalq olaraq kütləvi, ardıcıl və dinc mübarizəmizlə buna nail olmalıyıq. Hökumət ya özü zəruru islahatlara başlamalı, korrupsiya, monopoliya və israfçılıqdan imtina etməlidir, ya da xalqın azad seçki yolu ilə özünə yeni hakimiyyət formalaşdırmasına mane olmamalıdır. Xalqın seçəcəyi islahatçı qüvvələr ölkədə dərin siyasi və iqtisadi islahatlar apara bilər.\nBelə bir çətin dövrdə həm hakimiyyətin təzyiq və repressiyalarına tab gətirmək, həm hakimiyyətə qarşı dinc etirazları uğurla təşkil etmək, həm də ölkəni sosial partlayış və xaosdan yayındıra bilmək üçün müxalifət daha da güclü olmalıdır. Ölkənin demokratik və islahatçı qüvvələrini yalnız xalqımızın kütləvi seçimi daha da gücləndirə bilər.\nVətənimizin və millətimizin taleyinə biganə olmayanları, talançı və qanunsuz rejimlə ardıcıl və qətiyyətli mübarizə tərəfdarlarını AXCP-yə üzv olmağa, sıralarımızı daha da genişləndirməyə çağırıram! Partiyamıza üzv olmaq üçün əlavə etdiyim elektron anketi doldurun, partiyamızın funksionerləri sizinlə əlaqə yaracaqlar.\nYetər artıq şah qanun oldu, bizlər qanunların şah olduğu ölkəyə layiqik! Yetər artıq bu ölkənin sərvətləri bir ovuc korrupsioneri varlandırdı, firavan və qayğısız yaşamaq, xoşbəxt olmaq hər kəsin haqqıdır! Haqqımıza sahib olaq!


Fizuli Hüseynov | ƏNCIRIN FAYDALARI\n“Əncirə və zeytuna and olsun”. (Tin surəsi, 1).\nTags: ana, çay, əncir, qan təzyiqi, qənd, Süd, Zeytun,\nfaydalı (348) sağlamlıq (140) Bal (139) Xəstəlik (114) müalicə (96) Xərçəng (84) Ud hindi (84) immunitet (81) Babasil (76) zeytun yağı (76) Su (69) Zəncəfil (69) vitamin (66) qaraciyər (63) şəfalı (60) qarazirə (60) KALSİUM (60) təzyiq (54) bitki (54) Qəbizlik (54) bağırsaq (51) bronxit (48) mineral (45) məcun (45) sarımsaq (42) müalicəvi (42) Zəli (39) allergiya (39) hicama (39) Süd (36) böyrək (36) revmatizm (36) yaddaşsızlıq (34) qastrit (33) şəkər (33) limon (33) antioksidant (33) mədə-bağırsaq (33) Saç tökülməsi (33) çarə (33) astma (33) Saç (33) əncir (33) yorğunluq (31) öd (30) xolesterin (30) Əsəb (30) DƏMİR (30) xurma (30) qan dövranı (30)


1.\t3 dekabr 2002-ci il tarixli 397-IIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu (Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2003-cü il, № 1, maddə 15)\n2.\t4 noyabr 2003-cü il tarixli 510-IIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu (Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2003-cü il, № 12, maddə 674)\n3.\t4 mart 2005-ci il tarixli 856-IIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu (Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2005-ci il, № 4, maddə 278)\n4.\t01 fevral 2007-ci il tarixli 236-IIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu(Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2007-ci il, № 5, maddə 397)\n5.\t9 oktyabr 2007-ci il tarixli 429-IIIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu (Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2007-ci il, № 10, maddə 938)\n6.\t28 oktyabr 2008-ci il tarixli 704-IIIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu ("Azərbaycan" qəzeti 16 dekabr 2008-ci il, № 280, Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2008-ci il, № 12, maddə 1044)\n28 oktyabr 2008-ci il tarixli 704-IIIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu ("Azərbaycan" qəzeti 16 dekabr 2008-ci il, № 280, Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2008-ci il, № 12, maddə 1044) ilə 4-cü maddə yeni redaksiyada verilmişdir.\n28 oktyabr 2008-ci il tarixli 704-IIIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu ("Azərbaycan" qəzeti 16 dekabr 2008-ci il, № 280, Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2008-ci il, № 12, maddə 1044) ilə 5.0.3-cü və 5.0.7-ci maddələr yeni redaksiyada verilmişdir.\n4 noyabr 2003-cü il tarixli 510-IIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu (Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2003-cü il, № 12, maddə 674) ilə 14.13-cü maddənin birinci cümləsində "haqq" sözü "dövlət rüsumu" sözləri ilə əvəz edilmiş və ikinci cümləsi çıxarılmışdır. Əvvəlki redaksiyada deyilirdi:\n3 dekabr 2002-ci il tarixli 397-IIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu (Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2003-cü il, № 1, maddə 15) ilə 18-ci maddə çıxarılmışdır. Əvvəlki redaksiyada deyilirdi:\n3 dekabr 2002-ci il tarixli 397-IIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu (Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2003-cü il, № 1, maddə 15) ilə 19.1.1-ci maddə çıxarılmışdır. Əvvəlki redaksiyada deyilirdi:\n28 oktyabr 2008-ci il tarixli 704-IIIQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu ("Azərbaycan" qəzeti 16 dekabr 2008-ci il, № 280, Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2008-ci il, № 12, maddə 1044) ilə 20.2-ci və 20.4-cü maddələr yeni redaksiyada verilmişdir.


Deprecated: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in /home/davam/public_html/engine/modules/show.full.php on line 292 davam.az - BÜTÖV AZƏRBAYCAN ADINA! > Çap səhifəsi > Abbas Lisaninin son məhkəmə iclası keçirilib\ndavam.az - BÜTÖV AZƏRBAYCAN ADINA! > Güney Azərbaycan xəbərləri, Güney Azərbaycan-Təbriz > Abbas Lisaninin son məhkəmə iclası keçirilib


Orucla əlaqəli fətvalar (1-ci hissə) | İslam Evi\nMəqalələrRamazanOrucla əlaqəli fətvalar (1-ci hissə)\n2.Sual: Bəzi islam ölkələrində, müsəlmanlar oruc tutmaq üçün ayın görsənməsinə deyil, təqvimlərə əsaslanırlar. Bu nə dərəcədə doğrudur?\nCavab: Peyğəmbər (ona Allahın salavatı və salamı olsun) müsəlmanlara: “Təzə doğmuş ayı görməklə oruc tutmağı və onu görməklə də oruclarını açmağı əmr etmişdir. Ayı görmək mümkün olmadıqda isə otuz günü tamamlamağı əmr etmişdir”(Buxari və Müslim). Digər hədisdə isə Peyğəmbər (ona Allahın salavatı və salamı olsun) belə buyurmuşdur: “Biz yazıb-oxumaq bilməyən və ayları sayla hesablamayan ümmətik. Ayın günləri bu qədərdir deyib əl barmaqları ilə işarə etdi.” Yəni, ayın iyirmi doqquz və ya otuz gün olduğunu vurğuladı”. Səhih Buxaridə Əbu Hureyrədən (Allah ondan razı olsun) rəvayət olunan hədisdə deyilir: “Yeni doğmuş ayı görməklə oruc tutun və onu görməklə də orucunuzu açın. Əgər ayı görə bilməsəniz onda şaban ayını otuz gün hesablayın”. Başqa hədisdə isə buyurur: “Yeni doğmuş ayı görənə qədər oruc tutmayın və əks halda ayın günlərini otuz gün hesablayın. Yeni doğmuş ayı görənə qədər orucunuzu açmayın və əks halda ayın günlərini otuz gün hesablayın”. Bu haqda hədislər həddindən artıq çoxdur və bütün hədislər ayların yeni doğmuş ayla hesablanmasını, görmək mümkün olmadıqda isə otuz günü tamamlamağı təkid edirlər. Həmçinin hədislərə görə oruc tutmaq üçün təqvimlərə əsaslanmaq olmaz. Ibn Teymiyyə (Allah ona rəhmət etsin) deyir ki, alimlər yekdilliklə deyirlər ki, bu işdə təqvimlərə əsaslanmaq düzgün deyildir. Haqq olan da budur. (Şeyx: Əbdül Əziz İbn Bəzz).\n3.Sual: Islam alimləri Ramazan orucunun və bayramının başlaması haqda böyük ixtilaf etmişlər. Bəziləri hədislərə, digərləri isə müasir astronomların dediklərinə əsalanırlarsa bu nə dərəcədə doğrudur?\nCavab: Doğru rəy Peyğəmbərin ona Allahın salavatı və salamı olsun hədisinə: “Ayı görməklə imsak edin, həmçinin ayı görməklə də iftar edin. Əgər ayı görə bilməsəniz onda sayını otuz edin” – əsaslanmaqdır.\n4.Sual: Ölkə xaricində təhsil alan tələbələr orucluğun başlaması və bitməsini bilməkdən ötrü, hansı ölkəyə tabe olmalıdırlar?\n5.Sual: Biz radio vasitəsi ilə Səudiyyə Ərəbistanında orucluğun başlanmasını eşidirik amma biz hələ ayı görməmişik. Buna görə də bizim aramızda ixtilaf düşür, bəziləri radio ilə eşitdiklərinə əsasən oruc tutur, digərləri isə ölkəmizdə ayın görsənməsini gözləyirlər. Bu artıq bizim aramızda çox dəhşətli ixtilafa gətirib çıxarıb xahiş edirik bizə bu haqda fətva verin?!\n6.Sual: Bütün islam dövlətləri, Səudiyyə Ərəbistanında toplanıb Ramazan ayının başlanması və bitməsini eyni tarixə təyin etmək üçün toplantı keçirmişdilər. Bəs nə üçün bu birlik baş tutmadı? Bu razılaşmaya müxalif olan müsəlmanlar şəriət baxımından nə dərəcədə doğru hərəkət edirlər?\nCavab: Islam dövlətləri heç vaxt Ramazan ayının eyni vaxtda daxil olmasında yekdil rəyə gəlməmişlər. Çünki elm əhlinin dediklərinə əsasən təzə ayın görsənməsi dövlətdən dövlətə fərqlidir. Hamıya məlumdur ki, ayın çıxış nöqtələri arasında fərq mövcuddur. Bu mənanı təkid edən hədisi İmam Müslim öz səhih kitabında rəvayət etmişdir. Və həmin rəvayətdə deyilir: Ibn Abbasın (Allah ondan razı olsun) köləsi olan Kureyb (Allah ona rəhmət etsin) deyir: Ummul Fadl bint əl-Haris (Allah ondan razı olsun) məni Şam vilayətinə Müaviyənin (Allah ondan razı olsun) yanına iş dalınca göndərmişdi. Mən Şama çatdım və onun işlərini görüb qurtardım. Elə bu günlərdə Ramazan ayı başladı, mən isə hələ də Şamda idim. Cümə gecəsi mən də təzə görsənən ayı gördüm. Sonra Ramazan ayının axır günlərində Mədinə şəhərinə qayıtdım. Abdullah İbn Abbas (Allah ondan razı olsun) məni görüb hal-əhval tutduqdan sonra təzə görsənən ay haqda danışdı və “Təzə ayı nə vaxt görmüsünüz?” — deyərək soruşdu. Mən, təzə ayı cümə gecəsi gördüymüzü ona xəbər verdim. O dedi: Sən öz gözlərinlə gördünmü? Mən: “Bəli, mən və bütün camaat təzə ayı gördük, oruc tutduq və Müaviyə də oruc tutdu” – deyərək cavab verdim. O dedi: Biz isə şənbə gecəsi görmüşük. Ona görə də biz ayı görənə qədər oruc tutacayıq və ya otuz günü tamamlayacayıq. Mən dedim: Məyər Müaviyənin (Allah ondan razı olsun) təzə ayı görməsi və oruc tutması sənin üçün kifayət deyilmi? O dedi: Xeyr, Peyğəmbər (ona Allahın salavatı və salamı olsun) bizə belə əmr etmişdir”.\nİbn Abbas (Allah ondan razı olsun): ” Peyğəmbər (ona Allahın salavatı və salamı olsun) bizə belə əmr etmişdir” – deyərək cavab verir və bununla da məsələni Peyğəmbərə (ona Allahın salavatı və salamı olsun) nisbət edir. Ibn Abbas (Allah ondan razı olsun) nə danışdığını yaxşı bilir. Həmçinin Peyğəmbərə (ona Allahın salavatı və salamı olsun) nisbət etdiyi sözün məsuliyyətini də dərk edirdi.\n7.Sual: Səudiyyə Ərəbistanının Pakistandakı səfirliyinin işçilərinin bəziləri Səudiyyə Ərəbistanı ilə, digərləri isə Pakistan camaatı ilə Səudiyyədən üç gün sonra, oruc tutmuşlar. Bunun hökmü nədir?\nCavab: Şəriət dəlillərinin zahiri dəlalət edir ki, hər kəs yaşadığı yerə tabe olur və onlarla oruc tutur. Peyğəmbər ona Allahın salavatı və salamı olsun buyurub: “Oruc sizin oruc tutduğunuz, iftar iftar etdiyiniz, qurban isə qurban kəsdiyiniz gündür”.\n8.Sual: Məsələn, Səudiyyə Ərəbistanında ramazanın ilk günü şənbə günü, Əl-Cəzairdə isə bazar günü olduqda, Cəzairdə yaşayan Səudiyyə ilə oruc tutubsa onun etdiyi nə dərəcədə doğrudur? O kiminlə iftar etməlidir? Çünki o, Səudiyyə ilə iftar etsə onun ölkəsində oruc hələ davam edir, yox əgər öz ölkəsində oruc tutarsa onun oruc başladığı ölkədə bayram gününə düşəcək. Belə halda nə etməlidir?\n9.Sual: Mən Şərqi Asiyadanam və bizim ölkəmizdə hicri tarix Səudiyyə Ərəbistanından bir gün fərqlidir. Biz tələbələr də Ramazan ayında ölkəmizə səfər edəcəyik. Peyğəmbərin ona Allahın salavatı və salamı olsun sözünə uyğun olaraq Səudiyyə ilə oruc tutmuşuq, sonra Ramazan ayı ərəfəsində ölkəmizə səfər edirik. Ayın sonunda 31 gün oruc tutmuş oluruq. Sualım isə belədir: Bizim bu orucumuzun hökmü nədir və biz neçə gün oruc tutmalıyıq?\n10.Sual: Bütün müsəlmanlar müxtəlif ölkələrdə eyni vaxtda oruc tutmalıdırlarmı? Bəzi qeyri müsəlman ölkələrdə yaşayan müsəlmanlar necə oruc tutmalıdırlar?\na.”Ramazan ayına yetişən şəxslər bu ayı oruc tutmalıdırlar. Xəstə və ya səfərdə olanlar isə tutmadıqları günlərin sayı qədər başqa günlərdə tutsunlar”. əl-Bəqərə-185\nb.”Onu (ayı) gördükdə oruc tutun”. Bu xitab bütün müsəlmanlaradır.\nc.Həmçinin hamıya məlumdur ki, hər kəsin ayın doğmasını görməsi şərt deyil. Bunu bir neçə nəfər görərsə bu kifayətdir. Bu da bütün ölkələri əhatə edir.\na.”Ramazan ayına yetişən şəxslər bu ayı oruc tutmalıdırlar. Xəstə və ya səfərdə olanlar isə tutmadıqları günlərin sayı qədər başqa günlərdə tutsunlar”. əl-Bəqərə-185. Hamıya məlumdur ki, burada məqsəd hər kəsin ayı görməsi qəsd olunmur. Ay görülən ölkədə və ayın çıxışları müxtəlif olmayan ölkələrdə (bir-birinə yaxın ölkələrdə) buna riayət edilir. Amma ayın çıxışlarında eyni olmayan ölkələr isə ayı nə həqiqi nə də hökmü olaraq görməmişlər.\nb.Həmçinin Peyğəmbərin ona Allahın salavatı və salamı olsun sözünün açıqlamasında isə deyirik: “Onu (ayı) gördükdə oruc tutun və onu gördükdə də iftar edin”. Başqa ölkədə olan adam, digər ölkədə ayı görənlə ayın çıxışlarında eyni deyil. Bu adam ayı nə həqiqi nə də hökmü ilə görmüşdür.\nc.Həmçinin aylıq vaxtlar da gündəlik vaxtlar kimidir. Necə ki, ölkələr gündəlik iftar və imsak vaxtlarında müxtəlifdirlər həmçinin də aylıq vaxtlarda da müxtəlifdirlər və bu ixtilaf olmalıdır. Məlum olduğu kimi gündəlik vaxt ixtilafının təsiri vardır. Dünyanın şərqində yaşayan qərbində yaşayandan əvvəl oruc tutur və oruc açır. Deməli gündəlik vaxtda çıxışların müxtəlifliyi aylıq vaxtda olan çıxışların müxtəlifliyinin hökmü kimidir.\nd.Həmçinin heç kəs deyə bilməz ki, bu ayədə: “Artıq siz onlara yaxınlaşın, Allahın sizə halal etdiyini onlardan istəyin. Sübh açılınca, ağ sap qara sapdan fərqlənincəyə qədər yeyib için. Sonra gecəyə qədər orucunuzu tamamlayın” əl-Bəqərə-187. Həmçinin bu hədisdə: “Gecə bu tərəfdən gəldikdə, gündüz də bu tərəfdən getdikdə və günəş batdıqda artıq oructutan iftar etmiş sayılır”. Heç kəs deyə bilməz ki, bu bütün ölkələrdəki müsəlmanlara aiddir. Eləcə də Allah təalənin digər ayəsi haqda da belə deyirik: “Ramazan ayına yetişən şəxslər bu ayı oruc tutmalıdırlar” əl-Bəqərə-185. Hədis haqda da belə deyirik: “Onu (ayı) gördükdə oruc tutun və onu gördükdə də iftar edin”.\nGördüyün kimi bu rəy ləfzinə, düzgün nəzəriyyəsinə və doğru müqayisəsinə görə daha güclüdür. Bu rəydə gündəlik vaxtın aylıq vaxta müqayisə edilməsi təmamilə doğrudur. Başqa bir rəyə görə isə bu iş əmr sahibinin, dövlət başçısının əlindədir. O, şəriət dəlilləri əsasında dediyi vaxt oruc tutulur və iftar edilir ki, insanlar arasında ikitirəlik və ixtilaf düşməsin. Bu alimlərin dəlili isə budur: “Orucluq oruc tutduğunuz gündür, iftar isə iftar etdiyiniz gün”. Amma sualın ikinci hissəsinin cavabı isə belədir: Kafir ölkələrdə yaşayıb ayı görə bilməyən müsəlmanlar isə onlara yaxın olan ölkələrdən götürməlidirlər. (Əd-Dəvət kitabı, 5-ci cild, İbn Useymin, (2\_ 152-156))\n11.Sual: Ramazan və ya şəvval aylarının daxil olmasını bildirən yeni ayın doğuşu islam ölkələrində fərqlidir. Həmin dövlətlərin hansısa ayı gördükdə bütün dünya müsəlmanları oruc tutmalıdırlar?\nCavab: Yeni ayın görsənməsi haqda alimlər ixtilaf ediblər. Bəziləri deyirlər ki, əgər hansısa ölkədə şəriət qanunlarına uyğun olaraq ramazanın yeni doğmuş ayı görsənibsə bütün müsəlmanlar oruc tutmalı, şəvval ayının yeni doğmuş ayı görsənibsə onda bütün müsəlmanlar oruclarını açmalıdırlar (iftar etməlidirlər). Bu fikir imam Əhmədin (Allah ona rəhmət etsin) məşhur rəyidir. Bu rəyə görə, əgər ramazan ayının daxil olmasını və ya bitməsini bildirən yeni ay doğuşunu Səudiyyə Ərəbistanında görsələr, onda bütün dünya müsəlmanlarına oruc tutmaq və ya iftar etmək vacib olmalıdır. Bu məsələdə onların əsas dəlilləri Allah təalənin ayəsidir: “(ramazan ayına) yetişən şəxslər (bu ayı) oruc tutmalıdırlar;…” (əl-Bəqərə: 185). Hədislərdən olan dəlilləri isə Peyğəmbərin (ona Allahın salavatı və salamı olsun) sözünün ümumi mənasıdır: “Yeni doğulmuş ayı gördükdə oruc tutun və onu gördükdə də iftar edin”.\nDigər alimlər isə deyirlər: Bir ölkədə Ramazan və ya şəvval aylarının daxil olmasını bildirən ayın doğuşunu gördükdə digər ölkələrə oruc tutmaq və ya iftar etmək vacib deyildir. Yalnız ayı görənlərə və ayın çıxış nöqtələrində bir-birləri ilə eyni olanlara vacibdir. Çünki mütəxəssislərin yekdil rəylərinə görə ayın çıxış nöqtələri dəyişikdir. Əgər ayın görsənməsi ixtilaflı olarsa onda hər ölkənin öz görməsi ilə hökm verilməlidir. Həmin hökmlər ayın çıxışlarında müttəfiq olan ölkələrə də şamil edilir. Bu rəy Ibn Teymiyyənin (Allah ona rəhmət etsin) ixtiyar etdiyi rəydir. O bu məsələyə dəlil olaraq Allah təalənin bu ayəsini: “(ramazan ayına) yetişən şəxslər (bu ayı) oruc tutmalıdırlar” (əl-Bəqərə: 185) və Peyğəmbərin (ona Allahın salavatı və salamı olsun) bu hədisini: “Onu gördükdə oruc tutun və onu gördükdə də iftar edin” — buyurmuşdur. Ibn Teymiyyənin gətirdiyi dəlil birinci rəyin dəlili ilə eynidir. Fərq sadəcə olaraq dəlillərin başa düşülməsindədir. Ibn Teymiyyə (Allah ona rəhmət etsin) deyir: Ramazan ayının daxil olmasını bildirən ayın görünməsi onu görən və şahidlik edənlə bağlıdır. Dəlilə əsasən məsələnin hökmü ayı görməyən və şəhadətlik etməyənlərə aid deyildir. Ona görə də hansısa ölkədə (ramazan ayının daxil olmasını bildirən və s.) ayın görsənməsi bütün ölkələrə aid edilə bilməz. Bu dəlildən çıxarılmış çox güclü mənadır. Bu mənanı nəzəriyyə və müqayisə də təsdiq edir. (Şeyx: Ibn Useymin)\nTarix: 03.09.2007 | Oxunma sayı: 2. 644 baxış\nSIXINTI VƏ KƏDƏRİ ARADAN QALDIRAN 5 ZİKR - 70. 941 baxış\nDuaların qəbul edildiyi zaman – Yaşar Qurbanov


Yovşan - parazit qurdların qənimi - - Aqrobiznes\nHələ keçmiş zamanlardan sahibkarlar baytarlığın kifayət qədər inkişaf etmədiyi dövrlərdə belə heyvandarlıqda xəstəliklərə qarşı mübarizədə xalq-müalicə üsullarında dərman bitkilərindən istifadə etmişlər. Belə bitkilərdən biri də müalicəvi xüsusiyyətlərinə görə baytarlıqda geniş iştifadə olunan yovşan bitkisidir.\nYovşan çöl bitkisi olub, mürəkkəbçiçəklilər fəsiləsinə aiddir. Azərbaycanda yovşan bitkisinin 16 növü yayılmışdır. Bunlardan adi yovşana mülayim iqlimə malik qurşaqların hər yerində rast gəlinir. Muxtar respublika ərazisində yabanı halda yol kənarlarında, çay və göl sahillərində yayılıb. Həmçinin yovşandan quru halda ədviyyat kimi də istifadə olunur. Yovşanın dərman əhəmiyyətli, qida xüsusiyyətli, efir yağlı, aşı təbiətli, boyaq və bəzək üçün yararlı növləri əksər ölkələrdə mədəni halda becərilir. Yovşanın tərkibində kifayət qədər efir yağı, flavonoid, kumarin, sekviterien laktonları, absintin, anabsintin, artabsin, xamazulin, vitaminlər, üzvi turşular, şəkər, selikli və az miqdarda alkoloidli maddələr vardır. Tərkibində efir yağının olması onun qurdqovucu, valerian turşusunun olması sakitləşdirici, fenol birləşmələrinin olması vəba xəstəliklərinə qarşı müalicəvi təsirini göstərir. Tərkibi müxtəlif kimyəvi maddələrlə zəngin olduğundan tibbdə bir çox xəstəliklərin müalicəsində geniş istifadə olunur. Acı yovşanın tərkibində əsas təsiredici maddə efir yağlarıdır. Efir yağı göy və ya tünd-yaşıl rəngdə, acı, duru mayedir. Efir yağının tərkibində tuyil spirti, tuyon, pinen, kadinen, fellandren, kariofillen, selinen, bizabolen, kurkumen və sair maddələr var. İsti havada ətrafa daha çox efir yağı ifraz edir. Buna görə də yay aylarında heyvanlar onu az yeyirlər.\nYovşanın əsas xüsusiyyətlərindən biri parazit qurdlarına qarşı öldürücü təsirə malik olmasıdır. Acı yovşandan taun xəstləyinə, qurd xəstəliklərinə və dəri parazitlərinə qarşı dərman vasitəsi kimi istifadə olunur. Yovşan mərkəzi sinir və qanyaradıcı sistemin fəaliyyətini artırır, asteniya, zəiflik, anemiya və epilepsiya kimi xəstəliklərin müalicəsində istifadə edilir. Tərkibində hərarətsalıcı və öskürəkkəsici maddələr olduğundan temperaturla müşayiət olunan malyariya, qrip və kəskin respirator xəstəliklərinin profilaktika və müalicəsində istifadə edilir. Xalq təbabətində may ayında yovşanın toplanmış hissələrini qaynatmaqla əldə olunmuş məlhəmdən titrətmə, qusma, ishal, sarılıq, bədən boşluğuna yığılmış mayelərin və bir sıra bağırsaq xəstəliklərinin müalicəsində geniş tətbiq olunur. Yovşan bitkisinin arıçılıqda da böyük əhəmiyyəti vardır. Belə ki, arıların parazitar xəstəliyi olan nozematozda geniş istifadə olunur. Yazda əmələ gələn yovşanın xırdalanmış yarpaqları və cavan zoğlarının 10 qramının üzərinə 100 ml su, yaxud spirt əlavə edilir. 3 gündən sonra cövhər arıların yedizdirilməsi üçün istifadə edilir. Nozematoza olan şübhəli ailələrə 0,5 litr miqdarında hazırlanmış şərbət verilir. Şərbətin içərisinə bir xörək qaşığı yovşan əlavə edilir. Şirə arılara 3-4 dəfə, 5-7 günlük intervalla verilir. Həmçinin nozematoza qarşı acı yovşan urotropinlə birlikdə də istifadə edilir. Birinci yemləmədə arı ailəsinə 0,5 ml təmiz qənd şərbəti verilir. İkinci yemləmə urotropin qatılmış 100 qram şərbətlə hər çərçivəarası arıya verilir. 1:1 nisbətində hazırlanmış qənd şərbətinin 1 litrinə bir həb (0,5 qram) urotropin qatılır. Üçüncü dəfə hər çərçivəarası arıya yovşan cövhərindən hazırlanmış 1200 ml şirə verilir. Yemləmə aralarındakı fasilə 3 gündür və 3 dəfə təkrar edilir. Yovşan bitkisinin heyvandarlıq və arıçılığın inkişafında xüsusi əhəmiyyəti vardır.


Gürcüstanda azərbaycanlı tələbələr parlament qarşısında aksiya keçiriblər\n24 Aprel 2012 15:37 (UTC+04:00)\nGürcüstan, Tbilisi, 24 aprel /Trend, müxbir N.Kirsxaliya/\nGürcüstan Azərbaycanlıları Tələbələr Assosiasiyasının üzvləri çərşənbə axşamı Gürcüstan parlamenti qarşısında aksiya keçirib. Trend-in məlumatına görə, onlar müxalifətdən olan deputat Condi Baqaturiyanın çıxışına etiraz ediblər.\nBaqaturiya bu gün parlamentdə bəyan edib ki, Gürcüstan parlamentinin "erməni soyqırımı"nı tanımaqdan imtina etməyə əsası yoxdur. Bu çıxış parlamentin deputatı, əslən azərbaycanlı Azər Süleymanovu hiddətləndirib və o, Baqaturiyanı təhqir edib. Bu zaman Baqaturiya həmkarına qələm atıb. Az sonra baş qaldıran davaya başqa deputatlar da qoşulub.\nParlamentin qarşısındakı aksiya iştirakçıları bəyan ediblər ki, Baqaturiya satılıb və tarixən sübut olunmuş faktları deyil, tarixçilərin mübahisə predmeti olanı tələb edir. Hiddətlənmiş tələbələr, əslən azərbaycanlı olan Gürcüstan vətəndaşları əllərində "Baqaturiya satqındır", "Baqaturiya təxribatçıdır" kimi şüarlar tutublar.\nOnlar xatırladıblar ki, Azərbaycan kəndində yüzlərlə qadını və uşağı qətlə yetirən ermənilər "Xocalı faciəsinin müəllifləridirlər".\nQeyd edək ki, Gürcüstan parlamentinin sədri David Bakradze artıq Baqaturiyanın çıxışını ölkədə müxtəlif etnik qruplar arasında parçalanma cəhdi kimi qiymətləndirib. O, bütün tərəfləri sakitliyə çağırıb.


Madrid təkliflərindən imtina edildi?\n2021, 28 Oktyabr, Cümə axşamı, Bakı vaxtı 12:35\nErmənistan hakimiyyəti ilə danışıqlar aparmaq riskli məşğuliyyətdir\nÖtən həftə BMT-də Dağlıq Qarabağla bağlı qəbul edilən qətnamə bölgədəki siyasi proseslərin əsas məzmununu təşkil etməkdədir. Azərbaycan bu sənədə Ermənistanla aparılan və bundan sonra aparılacaq diplomatik danışıqların yeni özülü kimi baxır. Amma məsələ bununla yekunlaşmır. Rəsmi Bakı sənədə səs vermədiklərinə görə Minsk Qrupunun həmsədri olan ölkələrə öz etirazlarını bildirir. Ermənistan isə sənədin hüquqi qüvvəyə malik olmadığını iddia edir və onun ancaq tövsiyə xarakteri daşıdığını bildirir. Beləcə, qətnamə bölgədəki siyasətin əsas predmetinə çevrilib.\nBu arada rəsmi Bakı bəyan etdi ki, Madrid təkliflərindən imtina ediləcək. Dövlət rəsmilərinin bildirdiyinə görə, Bakı bu təkliflərlə bağlı artıq özünün irad və etirazlarını bildirib. Buradan belə nəticə çıxarmaq olar ki, danışıqlar prosesi yenidən başlanmalıdır. Bəs bunun üçün zəmin varmı? Danışıqların yeni mərhələsi başlana bilərmi?\nİndi Ermənistanda elə vəziyyət yaranıb ki, orada hər şeydən daha az Qarabağla bağlı danışıqlar haqqında fikirləşirlər. Ölkə siyasi gərginlik müstəvisindədir. Müxalifəti müvəqqəti susdurmaq mümkün olsa da, əksər müşahidəçilər bunun çox çəkməyəcəyini bildirir. Ermənistan hakimiyyəti atəşkəs rejimini pozmaqla cəmiyyətin diqqətini Qarabağa yönəltmək istədi, amma bu, bir nəticə vermədi. İndi Ermənistanda hakimiyyətdə olan siyasi qüvvə bütün daxili və əsas xarici dayaqlardan məhrum olub. Bu siyasi qüvvə hətta diasporun dəstəyini itirib. Aparıcı dövlətlər və beynəlxalq təşkilatlar ölkədəki cəza tədbirlərinə son qoyulmasını, siyasi məhbusların azad olunmasını tələb edir. Bir sözlə, Ermənistandakı indiki hakimiyyət diplomatik immuniteti və mandatı olmayan hakimiyyətdir. O, hər an yeni hakimiyyətlə əvəz oluna bilər. Elə bu səbəbdən belə hakimiyyətlə danışıqlar aparmaq riskli məşğuliyyətdir.\nAzərbaycanda isə vəziyyət fərqlidir. İndi Cənubi Qafqaz bölgəsində Azərbaycan yeganə ölkədir ki, burada siyasi təlatümlər və sarsıntılar müşahidə olunmur. Qarşıdan gələn seçkilər dövründə də vəziyyətin gərginləşəcəyi proqnozlaşdırılmır. Amma Azərbaycan üçün də narahatlıq yaradan məqamlar var. Azərbaycan Kosovonun müstəqilliyini tanımadı. Üstəlik, öz sülhməramlı qüvvələrini Kosovodan geri çağırdı. Ancaq Rusiya Dumasında Abxaziya və Cənubi Osetiya ilə bağlı aparılan dinləmələr Azərbaycan üçün də müəyyən narahatlıq yaradır. Hazırda Rusiya Duması tanınmamış separatçı rejimlərlə bağlı üç əməkdaşlıq forması müəyyən edib və hökumətə tövsiyələr verib. Bu formalardan hansının seçiləcəyini gələcək göstərəcək. Müşahidəçilərin fikrincə, Gürcüstan prezidenti Mixail Saakaşvili ABŞ səfərində həm NATO-nun Buxarest sammitində ölkəsinə dəstək almaq, həm də məhz Rusiyanın bölgədə apardığı siyasətə təsir etmək istəyir. Dumanın qəbul etdiyi üç əməkdaşlıq formasının hər biri Gürcüstan üçün təhlükə yaradır.\nBeləliklə, Cənubi Qafqazda bir Kosovo kabusu dolaşır. Bu kabus kimin başı üzərində dayanacaq? Harada öz tətbiqini tapacaq? İndi bu suallara cavab vermək çətin olsa da, problem kifayət qədər ciddidir. Düzdür, Kosovonun presedent olmayacağı haqqında bəyanatlar səngimir. Amma beynəlxalq siyasət həmişə ziddiyyətli olur, vəziyyətdən asılı olaraq dəyişir və sonda prosesin necə inkişaf edəcəyini heç kim bilmir.\nAzərbaycanın da beynəlxalq birliyin bəyanatlarına inanmaqdan başqa çarəsi yoxdur. Elə BMT-də keçirilən səsvermə müəyyən narahatlıq üçün əsas yaradır. Minsk Qrupunun həmsədri olan ölkələrin hər üçü qətnamənin əleyhinə səs vermişdi. Bu isə birmənalı təminatın olmadığını deməyə əsas verir. Elə məsələyə bu prizmadan yanaşanda, aparıcı dövlətlərin Kosovonun presedent olmayacağı haqqındakı vədləri bir qədər şübhəli görünür. Üstəlik, Minsk Qrupunun həmsədrlərindən biri – Rusiya Kosovonu birmənalı şəkildə presedentə çevirmək əzmindədir. Eləcə də belə bir təcrübə var ki, əgər qayda bir yerdə pozulursa, onun başqa yerdə pozulmayacağına təminat yoxdur.\nBeləcə, Cənubi Qafqaz bölgəsi narahat anlar yaşayır. Bu, nə ilə bitəcək? İndi bu sualın cavabını heç kim bilmir. Hətta ən təcrübəli müşahidəçilər və analitiklər belə.


"Neftçi” PFK-nın prezidenti Orxan Hüseynzadə klubun rəsmi saytına açıqlama verib.\nProsport.Az xəbər verir ki, klub prezidenti Premyer Liqanın noyabrın 19-da keçirilmiş "Neftçi” – "Qəbələ” matçında şübhəli hakim qərarlarına münasibət bildirib:\n"Hakimlər briqadasının səhvləri dünənki oyunun nəticəsinə təsir etdi. Biz məğlubiyyətə layiq deyildik, ədalətli hakimlik olsa qələbə qazana bilərdik. Bəli, hamı səhv edə bilər. Amma ölkənin ən yaxşı referisinin başçılıq etdiyi hakimlər briqadası bütün oyun ərzində bir komandanı "öldürürsə”, bu, şübhələr yaradır. Əliyar Ağayev və köməkçiləri 2 metr məsafədən bütün stadionda olan adamların gördüyünü görmədilər? Hakimləri bilərəkdən komandamıza antipatiya bəsləməkdə ittiham etmək istəmirəm. Amma istənilən halda onların səhvləri nəticəyə təsir etdi. Yaranmış vəziyyətdən ən yaxşı çıxış yolu videotəkrarlardır. Burda söhbət bahalı avadanlıqdan getmir. Hər klub hakimlər briqadasını 4-cü hakimin mövqeyinin yaxınlığında sadə monitorla təmin edə bilər. Bu, hakim səhvi ehtimalını yox edəcək”.\nQeyd edək ki, "Qəbələ"nin vurduğu 1-ci qoldan əvvəl top "Neftçi"nin sabiq futbolçusu Ruslan Qurbanovun ayağına dəyib meydandan kənara çıxsa da, baş hakim köməkçisinin qərarı ilə meydan sahibi komandanın əleyhinə künc zərbəsi təyin edib. Məhz həmin standard zərbədən sonra Baqaliy Dabo hesabı 21-ci dəqiqədə bərabərləşdirib.\nBu kateqoriyalar haqda daha çox « Eldar Ağaxanov ortaya fakt qoydu: "Rəmiş müəllimin valideynlərdən pul alınmasından xəbəri vardı" "0:6 hesabıyla uduzan komandanın “sükanı arxasında” mən də olmuşam" - Qurban Qurbanov »


10:52 06 Oktyabr 2020 Oxunub : 19242\nMüasir təbabətdə belə bir diaqnoz var: Əslində elmi adı "Neyropatiya olmayan ailəvi periodik amiloidoz" olsa da, həkimlər arasında "Erməni xəstəliyi" adı ilə tanınır. Məlum olub ki, 16-ci xromosomun qısa qolunda, MEFV genində mutasiya olduqda belə bir hal yaranır.\nDüzdür, 6% hallarda digər millətlərdən olan insanlarda rast gəlinsə də, bu xəstəlik əsasən ermənilərdə yaranır. Əlamətləri tropik qızdırmanı xatırladan, ümumi zəiflik, qarın və baş ağrıları olan bu xəstəliyi uzun illər araşdıran amerikalı gen mühəndisi doktor Deniel Kasterin fikrincə, bir neçə min il bundan qabaq Afrikanın şimalında, daha dəqiq desək, indiki İraqın və Efiopiyanın ərazilərində analoji genin daşıyıcıları olub, bu xəstəlik də elə onların arasında yayılıb. Beləliklə, ermənilərin Şimali Afrika kökənli olduqları sübut olunur.\nErmənilər özlərini dünyada ən ali irq, ən qədim və böyük mədəniyyətə sahib olduqlarına o qədər inandırıblar ki, bu da son nəticədə onların bütün xalqları özlərinə düşmən hesab etmələrinə və “ermənilik” adlı qeyri-adi bir xüsusiyyətin yaranmasına gətirib çıxarıb.\nErmənilik mövqeyində dayanan bu qatı millətçilər hesab edirlər ki, onlar guya dünyada ən sivilizasiyalı millətdir, qonşuluqda yaşayan türklər, ərəblər, farslar, gürcülər və başqaları vəhşi köçərilərdir, onlar guya erməniləri həmişə təqib ediblər və bu gün də məhv etməyə hazırdırlar. Buna görə də ermənilər guya məcburdurlar ki, bütün düşmənləri, ilk növbədə isə türkləri məhv etsinlər. Yalnız bundan sonra torpaqları “azad olar” - “dənizdən-dənizə Böyük Ermənistan” dövləti qurula bilər.\nMəsələn, guya ümumdünya sel basqını zamanı Nuh peyğəmbərin gəmisi Araratın zirvəsinə çıxır və Nuh peyğəmbər quru sahəsini görərək, “Yerevanç!” (O, göründü!) – deyə qışqırır. Beləliklə, güya Nuh peyğəmbər erməni olub və İrəvan şəhərinin əsasını qoyub. XIX əsrin sonundakı erməni mənbələrinə görə, İrəvan seldən sonrakı ilk yaşayış məntəqəsidir. Nuh peyğəmbər “Yerevanç” deməklə özünün erməni olduğunu büruzə verib. Ermənilər bu yolla özlərinə tarix və mədəniyyət qurdular, bunu sonradan “Qədim, böyük Ermənistan”ın tarixi kimi qələmə verirlər.\nİndiki Ermənistan Respublikasının gerbinin tam mərkəzində bu yalançı tarixdən qaynaqlanaraq, Ararat dağı və üzərində Nuh peyğəmbərin gəmisi təsvir olunub. Bunları erməni xalqı özünün simvolu sayır.\nErməni ideoloqlarından biri olan, yazıçı Silva Kaputikyan öz kitabında yazır: “Kolumbun Santa-Mariya gəmisində bizim həmyerlimiz Martirost olub və erməni dili də o dillərdən biri idi ki, sahilə düşən dəniz səyahətçiləri yerli əhali ilə tərcüməçi Tores vasitəsilə məhz bu dildə bir-birilə danışmağa çalışıblar”.\nBu gün bütün dünya həm fiziki, həm də psixoloji cəhətdən on illər boyu hazırlıq görən erməni terrorizmilə üz-üzədir. Lakin Ermənistan dövlətinin dəstəklədiyi terror təşkilatlarının saysız terror aktlarını törətmələrinə baxmayaraq, nə böyük dövlətlər, nə də BMT başda olmaqla, digər beynəlxalq təşkilatlar buna lazımi münasibəti bildirmirlər. Lakın onlar bilməlidirlər ki, artıq Ermənistan dövlətində və erməni xalqında kök atmış, tibbi cəhətdən sübut olunmuş “erməni xəstəliyi”nin təzahürü olan terror aktları həm də beynəlxalq təhlükəsizliyə təhdiddir. Həmin terror aktlarının məsuliyyətini isə yalnız terrorçular deyil, həm də buna bilə-bilə göz yumanlar daşıyır. Ona görə də, bütün beynəlxalq ictimaiyyət qondarma “erməni soyqırımı” nı qəbul etməyə çalışmaq əvəzinə , “terrorçunun milliyyəti, dini olmur” anlayışından çıxış edərək, erməni terrorizminə qarşı mübarizədə Azərbaycana və Türkiyəyə birmənalı şəkildə dəstək verməlidir!!!\nTəsəvvür edin, ermənilər bu xəstə təfəkkür tərzinə malik olmasaydılar, indi necə xoşbəxt yaşayırdılar. Qarabağda Sovet dövründə birinci katib həmişə erməni olurdu və erməni dili orada maneəsiz işlədilirdi. Bakıda və Azərbaycanın digər bölgələrdə rahat yaşayırdılar. Bizim torpaqlara göz dikməsəydilər, müharibəyə baslamasaydılar, hazırda neft kəməri oradan keçirdi, beynəlxalq layihələrdə iştirak edirdilər. Erməni xəstə təfəkkür tərzi, erməni faşizmi ilk növbədə Ermənistan üçün faciə yaradır, eyni zamanda, qonşu dövlətlərdə də problem yaradır.\nDüşünürəm, Azərbaycan Ordusu Ali Baş Komandanın rəhbərliyi ilə bu xəstəliyi müalicə edə biləcək və nəhayət, ermənilər saqlam məntiqin, düşüncənin, idrakın səsinə qulaq aşacaqlar.\nXəstəlik müalicə olunmadıqda isə.... Faciə başlayır\nTeqlər: Qarabağ Erməni-xəstəliyi


İlham Əliyev: "Bəzi kənar qüvvələr yenə də ekoloji bəhanələr gətirərək "Cənub Qaz Dəhlizi" üzrə işləri yubatmağa çalışırlar"\n21:52 10 Aprel 2017\nBəzi kənar qüvvələr çalışırlar ki, yenə də ekoloji bəhanələr gətirərək "Cənub Qaz Dəhlizi"nin bəzi seqmentlərində işləri yubatsınlar.\nMilli.Az AZƏRTAC-a istinadən bildirir ki, bunu Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Nazirlər Kabinetinin 2017-ci ilin birinci rübünün sosial-iqtisadi inkişafının yekunlarına və qarşıda duran vəzifələrə həsr olunmuş iclasında giriş nitqində deyib.\nDövlətimizin başçısı qeyd edib: "2017-ci ilin birinci rübünün yekunları onu göstərir ki, Azərbaycan iqtisadiyyatı çox dinamik şəkildə inkişaf edir. Mən bəzi rəqəmləri ictimaiyyətin diqqətinə çatdırmaq istəyirəm. Bu rəqəmlər mövcud iqtisadi vəziyyətimizi hər şeydən yaxşı əks etdirir. İqtisadiyyatımızın əsas göstəriciləri qeyri-neft sektorunun, qeyri-neft sənayesinin və kənd təsərrüfatının inkişafıdır. Bütün bu istiqamətlər üzrə yaxşı nəticələr var. İqtisadiyyatın qeyri-neft sektoru 2,4 faiz artıbdır, qeyri-neft sənayemizin artımı 2 faiz səviyyəsində olubdur, kənd təsərrüfatı 3,5 faiz artıbdır. Xüsusilə qeyd etmək istəyirəm ki, bitkiçilik 20 faizdən çox artıbdır. Bu, onu göstərir ki, bizim gördüyümüz işlər, ciddi islahatlar, investisiyalar artıq öz nəticələrini verir".\nİlham Əliyev bildirib ki, birinci rübdə bizim valyuta ehtiyatlarımız 1 milyard dollar səviyyəsində artıb: "Bu gün valyuta ehtiyatlarımız 38,5 milyard dollardır. Bu, böyük rəqəmdir. Biz keçən il valyuta ehtiyatlarımızı qoruya bilmişik. Baxmayaraq ki, neftin qiyməti kəskin səviyyədə aşağı düşüb, bu il nəinki qoruya bilmişik, birinci üç ayda biz əlavə 1 milyard dollar qazanmışıq. Əminəm ki, biz il ərzində valyuta ehtiyatlarımızı artıracağıq. Bax, bu, çox önəmli məsələdir. Çünki hamıya aydındır ki, 2015-2016-cı illər böhran illəridir. Neftin qiymətinin 3-4 dəfə aşağı düşməsi, inşaat sektorunda keçən il yaşanan durğunluq istər-istəməz təbii ki, bizim iqtisadi inkişafımıza mənfi təsir göstərə bilərdi. Bəlkə də hər hansı bir başqa hökumət bunun çıxış yolunu ancaq valyuta ehtiyatlarının istifadəsində görə bilərdi. Ən asan yol da bu idi. Ancaq bax, məsuliyyətli yanaşma və uzunmüddətli inkişaf planlarımız əlbəttə ki, bizim üçün başqa seçimi diktə edir. Bu, məsuliyyətli seçim idi, bu, xalqın maraqlarını hər şeydən üstün tutan seçim idi. Biz tezliklə ciddi islahatları dəyərləndirdik, çox operativ tədbirlər gördük. İqtisadiyyatımızın restrukturizasiyası ilə bağlı çox ciddi addımlar atıldı. Biznesi, investisiyaları, ixracı stimullaşdırmaq istiqamətində müvafiq qərar və qanunlar qəbul edildi. Beləliklə, biz iqtisadi dayanıqlılığımızı qoruya və valyuta ehtiyatlarımızı artıra bildik. Neftlə zəngin olan ölkələrin demək olar ki, əksəriyyəti keçən il və bu il öz valyuta ehtiyatlarını itirirlər. Biz isə artırırıq".\nPrezident bu ilin üç ayında ticarət dövriyyəsinin 15 faiz artdığını deyib: "Bu da çox yaxşı göstəricidir. İxrac təxminən 50 faiz artmışdır. Sevindirici hal ondan ibarətdir ki, qeyri-neft ixracımız təqribən 10 faiz ətrafında artmışdır, idxal isə 17 faiz azalmışdır. Bu da bizim siyasətimizin təzahürüdür. Çünki biz idxaldan asılılığımızı azaltmaq üçün yerli istehsalı stimullaşdırdıq, biznes qurumlarına çox gözəl şərait yaratdıq, xüsusilə kənd təsərrüfatı sahəsinə texnikanın alınmasına və digər tədbirlərə dövlət investisiyaları qoyuldu. Bu barədə artıq çox danışmışıq, təkrar etmək istəmirəm. İdxalın azalması, ixracın kəskin artması bizim iqtisadi sabitliyimizi təmin edir. Ancaq birinci rübdə ticarət dövriyyəmizin müsbət saldosu 1 milyard dollar səviyyəsindədir.\nBax, bu göstəricilər bizim iqtisadi vəziyyətimizi real əks etdirir. Əgər əlavə etsəm ki, bu il Davos Ümumdünya İqtisadi Forumu iqtisadiyyatların rəqabət qabiliyyətliliyinə görə Azərbaycanı 37-ci yerə layiq görüb, artıq mənzərə tamamlanır. Biz böhranlı illərdə öz reytinqimizi üç pillə artıra bilmişik. İnkişafda olan ölkələr arasında reytinqə görə isə Azərbaycan 1-ci, 2-ci yerləri bölüşür. Budur bizim işimizə verilən real və etibarlı qiymət. Biz bu yolla gedəcəyik, iqtisadi potensialımızı gücləndirəcəyik".\nDövlət başçısı birinci rübdə 85 min yeni iş yerinin yaradıldığını qeyd edib: "Onlardan 70 mini daimi iş yeridir. Doqquz min iş yeri bağlanıb. Biz artıq yenə də gözəl mənzərəni görürük. Sevindirici hal ondan ibarətdir ki, iş yerlərinin yaradılması təkcə dövlət sektorunda yox, özəl sektorda da davam edir. Mən əvvəlki toplantıda qeyd etmişdim ki, biz bu il dövlət sektorunda 40 mindən çox yeni iş yeri yaradacağıq. Onlar artıq yaradılıb. Amma 40 mindən çox iş yeri özəl sektorda yaradılıbdır. Bu da iqtisadi inkişafın təzahürüdür".\nİlham Əliyev bildirib ki, bu il Cənub Qaz Dəhlizinin icrası ilə bağlı da önəmli hadisə baş verib: "Cənub Qaz Dəhlizinin Məşvərət Şurası üçüncü dəfə Bakıda görüş keçirib. Bu layihədə iştirak edən bütün ölkələrin, Avropa Komissiyasının, Amerikanın, Böyük Britaniyanın yüksək vəzifəli nümayəndələri öz iştirakları ilə bir daha bu layihəyə dəstəklərini göstərmiş oldular. Məşvərət Şurasının yekunu olaraq qətnamə qəbul edildi. Bu qətnamədə yenə də ölkəmizin liderlik rolu qeyd edilir. Cənub Qaz Dəhlizinin icrası artıq reallıqdır. Düzdür, bizə əngəl törətmək istəyənlər də var. Bu da təbiidir. Biz bunu hələ 10 il bundan əvvəl görmüşük. Yadımdadır, o vaxt Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəməri tikiləndə bizim siyasətimizə zərbə vurmaq istəyən qüvvələr, eyni zamanda, erməni lobbisi və bu layihəyə müsbət yanaşmayan bəzi dairələr müxtəlif yollarla daha çox ekoloji bəhanələri gətirərək çalışırdılar ki, bizim işimizə zərbə vursunlar. Buna müəyyən dərəcədə nail oldular. Yadımdadır, o vaxt hətta bəzi beynəlxalq maliyyə qurumları da kreditləşməni bir qədər yubatdılar. Ancaq buna baxmayaraq, Bakı-Tbilisi-Ceyhan 2006-cı ildə açıldı. Bu gün də bəzi dairələr, bəzi kənar qüvvələr çalışırlar ki, yenə də ekoloji bəhanələr gətirərək Cənub Qaz Dəhlizinin bəzi seqmentlərində işləri yubatsınlar. Ancaq bunun heç bir əsası yoxdur. Bu, sadəcə olaraq bir bəhanədir. Bütün ekoloji normalar gözlənilir, bütün məsələlər razılaşdırılıb. Tezliklə Cənub Qaz Dəhlizinin istifadəyə verilməsi həm bizim, həm də bu layihədə iştirak edən və bu layihədən gələcəkdə xeyir götürəcək bütün tərəflər üçün önəmlidir. Mən əminəm ki, 2017-ci il bu baxımdan həlledici il olacaq və biz gələn il TANAP layihəsinin açılışını qeyd etməliyik".\nAzərbaycan Prezidenti vurğulayıb ki, bu ilin əvvəlindən nəqliyyat sektorunda da yaxşı nəticələr var: "Xüsusilə qeyd etməliyəm ki, bu ilin mart ayında Azərbaycandan İrana artıq birinci qatar keçibdir. Astaraçay çayı üzərində tikdiyimiz körpü vasitəsilə biz Şimal-Cənub dəhlizi ilə bağlı ərazimizdə olan bütün işləri yekunlaşdırdıq. Əminəm ki, bu il Şimal-Cənub layihəsinin icrasında birgə səylərlə müsbət irəliləyiş olacaq. O ki qaldı, Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolunun istifadəyə verilməsinə, Türkiyə tərəfi artıq bir neçə dəfə rəsmi qaydada bəyan edib ki, bu il bu layihə də istifadəyə veriləcək. Bilirsiniz ki, Azərbaycan bu layihə ilə bağlı öz üzərinə düşən bütün vəzifələri artıq icra edib".\nXəbərin orijinal ünvanı: http://news.milli.az/politics/533867.html\nİlham Əliyev Bəzi kənar qüvvələr yenə ekoloji bəhanələr gətirərək Cənub Qaz Dəhlizi üzrə işləri yubatmağa çalışırlar