Małomówny leśnik - wydawnictwoproby\nZ cyklu Berentiana\nMateusz Antoniuk w książce „Kultura małomówna” Stanisława Lacka. W kręgu młodopolskiej świadomości mowy i milczenia (Kraków 2006) zrewidował stereotyp młodopolskiego przegadania i wielosłowia, pokazując na przykładzie twórczości Marii Komornickiej, Lacka i Wyspiańskiego szczególną rolę, jaką u niektórych pisarzy tego okresu odegrały: lakoniczność, a nawet milczenie. Takie podejście da się zastosować także do innych pisarzy przełomu wieków.\nWśród kilku krótkich tekstów prozatorskich WB tylko jeden był przez pisarza, po pierwodruku w czasopiśmie, wznawiany w wydaniach książkowych: W puszczy. Szkic ten ukazał się w takiej formie, z podtytułem Krajobrazy, wraz z powieścią Fachowiec. Powieść współczesna w roku 1912, a następnie, z podtytułem Krajobraz, także z Fachowcem, w pierwszym tomie Pism w roku 1933. To ostatnie wydanie stało się też podstawą przedruku w opracowanym przez Ryszarda Nycza tomie Pisma rozproszone. Listy (1992).\nW puszczy to utrzymana w pierwszej osobie relacja o pobycie w Puszczy Białowieskiej. Narrator wspomina, jak nie mogąc spać w prymitywnych warunkach wiejskich, wśród zwierząt domowych, doczekał świtu przed chałupą, po czym ruszył „w towarzystwie leśnika” przez las; widzieli ślady czyszczenia lasu ogniem, potem spotkali starego żubra, po czym narrator pozostał sam: kontemplował ciszę lasu, widział łosicę z małym, napotkał całe stado żubrów, wreszcie zabłądził w puszczy: „Zgubiłem siebie w przestrzeni i nie wiem, czy na dół patrzę czy w górę spoglądam, jaki kącik w tym obszarze zajmuję, gdzie i czym jestem, czy to, co mi w tej chwili dokucza, moją jest dolegliwością, czy też bólem całego otoczenia, drobną cząstką smętku, który wchłonąłem w siebie z tego grobu melancholii”. Młodopolski Weltschmerz.\nPowiedziałem, że narrator kontemplował ciszę lasu. Warto przytoczyć ten fragment, pokazuje on bowiem skrajną amplifikacje doznań akustycznych: „Gdy w pobliskiej trawie zabrzęczał bąk niskim tonem, wydało mi się to pomrukiem złowieszczym dzikiej bestii; gdy długa szyszka, oderwawszy się od wierzchołka świerku, leciała w dół, szeleszcząc w liściach i głośno stukając o gałęzie, byłem pewien, że drzewo wali się gdzieś w pobliżu. Lada szmer potęgował się niesłychanie, echem błądził po ostępie, budził czujność, naprowadzał lęk”.\nW takiej scenerii (przypominającej eksplorowanie przez Leśmiana odgłosów przyrody w malinowym chruśniaku, gdzie „Bąk złośnik huczał basem”) ciekawość budzi postać leśniczego czy leśnika, bo tak go narrator wymiennie nazywa. Chciałoby się usłyszeć w tej ciszy jego głos. Tymczasem w wersji książkowej leśnik jest bardziej niż lakoniczny: wypowiada dwa zdania, jedno słowo i jedną zgłoskę. Pierwsze zdanie dotyczy wypalonego przez drwali starego dębu: „– Dąb diabli wzięli – rzekł flegmatycznie – tak to ogień rozkładali”. Ślad po leżącym żubrze doczekał się najzwięźlejszej reakcji: „– O! – mruknął leśnik, wskazując na ten odcisk”. Znalazłszy starego żubra leśnik woła do narratora w języku obcym: „– Naszou!”. I wreszcie, na zakończenie spotkania ze zwierzem: „– Chce się położyć – mówił leśniczy. – Pora zostawić go w spokoju, bo może być źle”. W sumie cztery zdania, dwadzieścia jeden słów.\nInaczej było w pierwodruku W puszczy, ogłoszonym w roku 1896 na łamach „Biblioteki Warszawskiej”. Tutaj narrator z leśniczym prowadzą, owszem, zwięzłe, ale jednak rozmowy. Na przykład o orientowaniu się w lesie: „Przed każdym zakrętem spodziewam się ujrzeć łączkę, do której zdążamy; zamiast tego widzę ciągle szarzejący pas leśnej drogi, ujęty w zwarty szpaler wysmukłych świerków, buków i osiny. Leśniczy utrzymuje jednak, że nie mamy więcej, jak dwie wiorsty za sobą. — W lesie—mówi—nie ma po czym miarkować, a przy tym czas się wydłuża. Przypomniały mi się bajki z dzieciństwa: «Weszli do lasu i idą, idą, idą». — «Aż tu patrzą… »”.\nAlbo o wypalaniu drzew: „Leśniczy podjął sczerniały wiór, dmuchnął nań i zapalił sobie fajkę tem łuczywem. — Po cóż te ognie? —pytam. — A cóż mają robić — odparł — z gałęźmi i lichszym drzewem? kto po to przyjdzie? jak zamiecie? Darmo-by dali. A oczyścić trzeba. — Piękne czyszczenie! — krzyknąłem w szczerym oburzeniu, wskazując przed siebie. Na małym wzniesieniu, niby na wysepce, stał wielki szlachetny dąb. Pień jego był z jednej strony osmalony aż po nad wysokość człowieka”.\nA oto rozmowa, z której w końcu, w wersji książkowej, zostało tylko jedno zdanie: „— Dąb diabli wzięli, — rzekł flegmatycznie leśniczy. — Puszcza spalić się może, — dodałem ze swej strony. Roześmiał się. — Ej, nie spali się! — Toż paliła się już nieraz. — Może i paliła! — odparł od niechcenia i, siadłszy na pniu, począł kiwać głową z politowania nad dębem. — A tego szelmę robotnika przepędzę, — mruczał do siebie. — Tak to ogień rozkładał!”.\nJest w wersji z „Biblioteki Warszawskiej” kilka jeszcze wypowiedzi leśnika. Sprawiają one wrażenie ściśle, na miejscu, zanotowanych słów lokalnego przewodnika – ich autentyzm potwierdza dodatkowo to, że w wersji książkowej nie zostały zmienione, a jedynie skrócone. Składają się na portrecik człowieka dojrzałego, doświadczonego, a przy tym flegmatycznego, palącego fajkę i małomównego, lakonicznego. Można odnieść wrażenie, że tak się odzywa cudzoziemiec, znający język polski, ale wolący powiedzieć za mało, niż za dużo, może trochę nieufny wobec literata z Warszawy. W chwili emocji leśnik woła, że znalazł żubra – po rosyjsku, w języku urzędowym.\nOddaliśmy mu głos, oddajmy i tożsamość. WB odwiedził puszczę białowieską w roku 1896. Od roku 1894 osobą odpowiedzialną za ten kompleks leśny był z carskiej nominacji przybysz z Czech, Józef Newerli. Dziad i pradziad dwóch polskich pisarzy Igora Newerlego i Jarosława Abramowa-Newerlego, oprowadzał oto WB – wkraczającego do literatury polskiej potomka przybyszów z Niemiec. Podówczas już autora Fachowca, ale jeszcze nie mającego na swoim koncie takiego sukcesu jak Próchno – które ukaże się w roku 1903. W roku narodzin Igora Newerlego.\nJeden z najgłębszych artykułów o Próchnie wyjdzie spod pióra Stanisława Lacka – to ostatni odcinek jego cyklu O doktrynerach, zamieszczony w „Nowym Słowie” 1903 nr 20. Jest w nim następujący wywód, próba rekonstrukcji myślenia WB: „Mówić nie jest rzeczą dostojną, więc trzeba milczeć. Lecz… milczeć nie można. A wówczas narzucają się przemocą prawa mówienia. Nikt nie milczy na świecie, są, którzy zamilczają. Oczywiście najtragiczniejszą, więc najgrubszą pomyłką, to właśnie owa formułka, która jest mówieniem pod każdym względem. W ten błąd popada ciągle: poczyna sobie za szeroko, kończy za ciasno. Stąd ponure niezadowolenie. Można wyobrazić sobie umysły, którym darzy się na odwrót. Poczynają sobie za ciasno, wypada im za szeroko. Człowiek tu dąży do milczenia. Oto jego dzieło. Doszedłszy do milczenia, stanie się niepotrzebnym. Inni jego dzieło podejmą. Jak widać, tu ludzie za największą poczytują sobie zbrodnię, że są, czym są, gdy tymczasem inny sposób bycia jest dostojny, więc ów sposób, w którym człowieka pochłania afekt jedyny. Twór artystyczny, to widoczna. Sztuka nie jest rzeczą dostojną. Co jest rzeczą dostojną? Życie jest dostojne. Lecz życie jest mówieniem, poza mówieniem nie ma życia, jest bezimienność”.\nWB z pewnością czytał oryginalne rozważania krakowskiego krytyka, zwłaszcza, że znał dobrze redaktorkę „Nowego Słowa”, Marię Turzymę. Parę lat wcześniej smalił cholewki do jednej z jej trzech córek, która jednak wybrała malarza Dąbrowskiego; ona też napisała o Próchnie w piśmie matki. Recenzja, wydrukowana w numerze 2 w styczniu 1902 roku, kończyła się również motywem milczenia, niemoty: „Berent dał nam szereg typów, nowych, bardzo żywiołowych. Ale całość jest smutna… Ci ludzie — jedni toną w błocie — inni zakopują się w fanatyzmie, który jest właściwie grą… na niemych klawiszach. Dźwięczne struny swych dusz pozrywali dla urojeń… i grają… ale z męką dla siebie, z męką dla innych, grają — niemo… przy nocnych pobłyskach próchna…”.\nA poprzedzała recenzję Eliny Dąbrowy-Dąbrowskiej impresja Stanisława von Kelles-Krausa Szept czaszki. Autor, podówczas student medycyny, opiera rozgorączkowane czoło na leżącej na stole czaszce i wsłuchuje się w jej szept. A czaszka mówi mu o puszczy: „Przed laty wielu w wielkim leżałam lesie. A las to był wspaniały! Nic było mu końca, a drzew wierzchołki chmury przychodziły całować. Dęby wiekowe, siwe jodły i sosny wysmukłe rosły szczęśliwe, silne, niebotyczne. Piorunowe burze daremnie paliły żarem zielone głowy drzew, gromy potężne nie mogły zachwiać olbrzymów”.\nWB znał się na czaszkach, jak o tym świadczy jego fachowy artykuł Jeszcze o domniemanym protoplaście człowieka, ilustrowany rysunkiem, podpisanym: „Odtworzona głowa (czaszka) Phitecantropusa” („Wszechświat” 1896 nr 23). Autor przedstawia tam dokładnie zmiany, zachodzące w położeniu części twarzowej głowy w szeregu coraz wyższych ssaków: „Czaszka, zrazu podłużna, staje się wyższą i krótszą, kość czołowa, idąca wraz z nosową w kierunku płaszczyzny pochyłej nieco od poziomej uchylonej, wypukla się u wyższych coraz bardziej i opada wreszcie ku twarzy w kierunku prawie pionowym”.\nCzaszka w poetyckiej impresji Kelles-Krausa opowiada, szeptem, o zagładzie wielkiego lasu, a rzecz kończy się opisem tego, co się dzieje, kiedy ucichnie nawet szept. „Już dawno umilkł szept czaszki, a ja długo jeszcze, z uchem przy próchniejącej kości, marzyłem o tych lasach niebotycznych, o orłach, co pieśń natchnioną śpiewały i o przeczystych wód krynicach…”.\nMłodopolska kultura małomówności i milczenia. Skąpo odmierzane słowa leśnika Józefa Newerlego wyparowują z tekstu opowieści WB, zapada wymowna cisza.


Wolontariat za granicą? Co zrobić, aby wyjechać. - Life in 20 kg\nPiszecie ostatnio dużo maili i pytanie “Jak wyjechałaś na wolontariat do Gruzji i co trzeba zrobić aby pojechać?”. Wolontariat Europejski (European Voluntary Servise). W tym wpisie znajdziecie wszystko co powinniście o nim wiedzieć i jak zacząć przygodę życia. Nie mylcie EVSu z wolonturystyką. Sama kilka lat pracowałam w organizacji i wysyłałam wolontariuszy za granicę aż postanowiłam, że szewc bez butów nie może chodzić i sama wyjechałam.\n“Nie mogę wszystkiego zostawić”, “Nie mam tyle odwagi”- to Wasze odpowiedzi? Ja mówię, jeśli nie masz dzieci i masz mniej niż 30 lat, to możesz wszystko rzucić. Odwaga? Wiesz…nie pojedziesz przecież do Afganistanu pracować na polu bitwy, ani do Somalii pływać wśród piratów. Czy ja się bałam? Oczywiście, kilka dni przed wyjazdem płakałam jak bóbr pytając siebie co ja robię?! Czasem nie było łatwo, ale nigdy nie żałowałam wyjazdu! I Ty też nie będziesz.\nPewnej listopadowej niedzieli o 15.00 Clint wpada do mojego mieszkania i mówi: “Ubieraj się. Idziemy na wesele”. W Gruzji to nie problem, że wesele organizowane jest w środku tygodnia ale z kilkugodzinnym wyprzedzeniem. Na tym weselu było 300 osób (kameralne jak na ten kraj). Ja znałam tylko przelotnie pannę młodą. A zaprosiła nas w ogóle ktoś inny. Ot tak, wesela w Gruzji.\nNa początku w Akhaltsikhe byłam jedynym obcokrajowcem. Daje to wiele możliwości i przywilejów 😉 Później pojawiło się jeszcze 5 innych. To był już szał jak na nasze standardy. Jako jedyna miałam swoje własne mieszkanie, zatem było ono takim małym azylem dla wszystkich innych mieszkających u rodzin. “Martyna, możemy po prostu przyjść do Ciebie, posiedzieć?”. Czasem były też imprezy i goście.\nJak już znalazłeś/aś organizację, która Cię na EVS wyśle, to teraz potrzebujesz takiej, która Cie przyjmie. Możesz ją znaleźć w bazie projektów na stronie http://europa.eu/youth/evs_database. Tam są tysiące projektów dostępnych w Europie. Jak widzisz możesz wybierać na różne sposoby: np. chcesz pracować z dziećmi – wybierasz kryterium “Praca z dziećmi” i szukasz w całej Europie, gdzie są organizacje, które oferują takie projekty. Można również przez kraj, do którego chcesz wyjechać np. Szwecja – wybierasz projekty w Szwecji i wyskakują Ci wszystkie projekty w tym kraju od pracy z dziećmi poprzez prawa człowieka na ekologii kończąc. Można też połączyć obydwie opcje: praca z dziećmi + Szwecja.


Jack_Strong - profil w Wykop.pl\nJack_Strong od 5 lat na Wykopie\nJack_Strong 2 tyg. temu\n#katowice #piotrowice #ochojec #csiwykop\nMirki i Mirabelki z Katowic! Poszukuję świadków kolizji drogowej\nW piątek (5.11) lub w sobotę nad ranem (6.11) kierowca białego samochodu nie wyrobił na zakręcie i doprowadził do kolizji z czerwoną Toyotą\nZostawił za wycieraczką kartkę z numerem telefonu.\nNiestety... osoba, która odebrała telefon do niczego się nie przyznaje. Tzn telefon odebrała kobieta, która mówi, że o niczym nie wie, bo mąż właśnie do pracy wyjechał. A mąż Janusz oddzwonił po godzinie z innego numeru i twierdzi, że mieszka w Jaworznie i w Katowicach bywa tylko autobusem i sprawca podał zły numer.\nZdarzenie miało miejsce na wysokości Łętowskiego 36 w Katowicach. Osiedle Odrodzenia w Katowicach, tzw Manhattan\nJeśli na Wykopie są mieszkańcy Katowickiego Manhattanu, to oczywiście proszę świadków o kontakt\nA może, ktoś pracujący na co dzień w CSI Wykop ( ͡° ͜ʖ ͡°) umie ustalić dane adresowe na podstawie numeru telefonu? Wg mnie jest zbyt podejrzane, że sprawca podał zmyślony numer, który zaprowadził 30 km od Katowic. Policja, niestety od razu powiedziała, że przy wykroczeniach nie mogą prosić operatora o udostępnienie danych, więc moja jedyna nadzieja w Wykopie ( ͡° ͜ʖ ͡°)\nMacie jakaś radę co mogę zrobić? pokaż całość\nJack_Strong 1 tydz. temu\n@MrPr0h: jak to uslyszalem od pana antyperspiranta, to tez mnie zaczelo nosic (╯°□°）╯︵ ┻━┻\n...to tylko najnowsze aktywności użytkownika Jack_Strong


Biblia Gdańska/Księga Wyjścia (całość) - Wikiźródła, wolna biblioteka\nBiblia Gdańska/Księga Wyjścia (całość)\n←Księga Rodzaju Biblia Gdańska • Księga Wyjścia\nCałość • Stary Testament Księga Kapłańska→\n←Księga Rodzaju Biblia Gdańska\nStary Testament Księga Kapłańska→\nPoniżej znajduje się Księga Wyjścia w całości. Jeżeli chcesz skorzystać z tekstu podzielonego na rozdziały przejdź tutaj.\n1 Wj 1\n2 Wj 2\n3 Wj 3\n4 Wj 4\n5 Wj 5\n6 Wj 6\n7 Wj 7\n8 Wj 8\n9 Wj 9\n10 Wj 10\n11 Wj 11\n12 Wj 12\n13 Wj 13\n14 Wj 14\n15 Wj 15\n16 Wj 16\n17 Wj 17\n18 Wj 18\n19 Wj 19\n20 Wj 20\n21 Wj 21\n22 Wj 22\n23 Wj 23\n24 Wj 24\n25 Wj 25\n26 Wj 26\n27 Wj 27\n28 Wj 28\n29 Wj 29\n30 Wj 30\n31 Wj 31\n32 Wj 32\n33 Wj 33\n34 Wj 34\n35 Wj 35\n36 Wj 36\n37 Wj 37\n38 Wj 38\n39 Wj 39\n40 Wj 40\n1 I wyszedł mąż niektóry z domu Lewiego; który pojął córkę z pokolenia Lewiego.\n2 I poczęła ona niewiasta, a porodziła syna; a widząc go, że był nadobny, kryła go przez trzy miesiące.\n3 Ale gdy go nie mogła dłużej zataić, wzięła plecionkę z sitowia i obmazała ją klejem i smołą; a włożywszy w nię ono dziecię, położyła je między rogóż na brzegu rzeki.\n4 A stała siostra jego z daleka, aby wiedziała, co się z nim dziać będzie.\n5 Wtem wyszła córka Faraonowa, aby się kąpała w rzece, a panny jej przechadzały się po brzegu rzeki; i ujrzała plecionkę w rogoży, i posłała służebnicę swą, aby ją wzięła.\n6 A otworzywszy ujrzała dziecię, a ono chłopiątko płakało; a użaliwszy się go, rzekła: Z dziatek Hebrejskich jest ten.\n7 I rzekła siostra jego do córki Faraonowej: Chceszże, pójdę, i zawołam ci niewiasty, mamki Hebrejskiej, która być odchowała to dziecię?\n8 I rzekła jej córka Faraonowa: Idź. Tedy poszła ona dzieweczka, i zawołała matki onegoż dziecięcia.\n9 Do której rzekła córka Faraonowa: Weźmij to dziecię, i chowaj mi je, a ja tobie dam zapłatę twoję; i wziąwszy niewiasta dziecię, chowała je.\n10 A gdy podrosło ono dziecię, przywiodła je do córki Faraonowej, i było jej za syna; a nazwała imię jego Mojżesz, bo mówiła: Żem z wody wyciągnęła go.\n11 I stało się za onych dni, gdy urósł Mojżesz, że wyszedł do braci swej, i widział ciężary ich; obaczył też męża Egipczanina, który bił jednego Hebrajczyka z braci jego.\n12 A obejrzawszy się tam i sam, gdy widział, że nikogo nie masz, zabił Egipczanina, i zagrzebł go w piasek.\n13 A wyszedłszy zaś dnia wtórego, ujrzał, a oto, dwaj mężowie Hebrejscy wadzili się; i rzekł onemu, który krzywdę czynił:\n14 Czemuż bijesz bliźniego swego? Ale mu odpowiedział: Któż cię postanowił książęciem i sędzią nad nami? albo mię ty myślisz zabić, jakoś zabił Egipczanina? i zląkł się Mojżesz i rzekł:\n15 Pewnie się ta rzecz wyjawiła. Usłyszał tedy Farao tę rzecz, i szukał zabić Mojżesza. Lecz Mojżesz uciekł od twarzy Faraonowej, i mieszkał w ziemi Madyjańskiej; a przyszedłszy tam siedział u studni.\n16 A kapłan Madyjański miał siedem córek, które wyszedłszy czerpały wodę, i nalewały do koryt, aby napoiły trzodę ojca swego;\n17 A przyszedłszy pasterze odganiali je. Tedy wstawszy Mojżesz obronił ich, i napoił bydło ich.\n18 A gdy się wróciły do Raguela, ojca swego, rzekł: Czemuście dziś tak prędko przyszły?\n19 I odpowiedziały: Mąż Egipski obronił nas od ręki pasterzów; nadto czerpając naczerpał nam i wody i napoił trzody.\n20 Zatem rzekł do córek swych: A gdzież ten jest? Czemuście opuściły człowieka tego? Zawołajcie go, aby jadł chleb.\n21 I przyzwolił Mojżesz mieszkać z onym mężem, który dał Zeforę, córkę swoję, Mojżeszowi.\n22 I urodziła syna, a nazwał imię jego Gerson, bo mówił: Byłem przychodniem w ziemi cudzej.\n23 I stało się po niemałym czasie, że umarł król Egipski; i wzdychali, i wołali synowie Izraelscy dla niewoli; a wstąpiło wołanie ich do Boga przed niewolą.\n24 I usłyszał Bóg wołanie ich; i wspomniał Bóg na przymierze swoje z Abrahamem, z Izaakiem, i z Jakóbem.\n25 I wejrzał Bóg na syny Izraelskie, i poznał Bóg.\n1 Potem tedy przyszli Mojżesz i Aaron, i mówili do Faraona: Tak mówi Pan, Bóg Izraelski: Puść lud mój, aby mi obchodzili święto na puszczy.\n2 I rzekł Farao: Któż jest Pan, żebym miał słuchać głosu Jego, i puścić Izraela? Nie znam Pana, a Izraela też nie puszczę.\n3 I odpowiedzieli: Bóg Hebrajczyków zabieżał nam, pójdziemy teraz drogą trzech dni na puszczą, abyśmy ofiarowali Panu Bogu naszemu, by snać nie przepuścił na nas moru albo miecza.\n4 I rzekł do nich król Egipski: Przecz ty Mojżeszu i Aaronie odrywacie lud od robót ich? Idźcież do robót waszych.\n5 Rzekł też Farao: Oto, wielki teraz jest ten lud w ziemi, a wy je odrywacie od robót ich.\n6 Rozkazał tedy Farao onegoż dnia przystawom nad ludem, i urzędnikom jego, mówiąc:\n7 Już więcej nie będziecie dawać plew ludowi do czynienia cegły, jako przedtem; sami niech idą, i zbierają sobie plewy.\n8 A tęż liczbę cegieł, którą czynili przedtem, włożycie im, nie umniejszycie z niej; bo próżnują, dla tego oni wołają, mówiąc: Pójdziemy i będziemy ofiarować Bogu naszemu.\n9 Niech się przyczyni roboty mężom tym, a niech ją wykonywają, aby nie ufali słowom kłamliwym.\n10 Wyszedłszy tedy przystawowie nad ludem i urzędnicy jego, rzekli do ludu, mówiąc: Tak mówi Farao: Ja nie będę wam dawał plew.\n11 Sami idźcie, zbierajcie sobie plewy, gdzie znajdziecie; bo się najmniej nie umniejszy z roboty waszej.\n12 I rozbieżał się lud po wszystkiej ziemi Egipskiej, aby zbierał ściernisko miasto plew.\n13 A przystawowie przynaglali, mówiąc: Wykonywajcie roboty wasze, zamiar każdodzienny, jako gdy wam dawano plewy.\n14 Tedy bito przystawy synów Izraelskich, które postanowili nad nimi urzędnicy Faraonowi, mówiąc: Przecz nie wykonywacie zamiaru swego w robieniu cegieł jako pierwej, ani wczoraj ani dziś?\n15 I przyszli przełożeni synów Izraelskich i wołali do Faraona, mówiąc: Czemuż tak czynisz sługom twoim?\n16 Plew nie dają sługom twoim, a mówią: Cegłę róbcie. I oto, sługi twe biją a lud twój grzeszy.\n17 Który rzekł: Próżnujecie, próżnujecie, dla tegoż mówicie: Pójdziemy, ofiarować będziemy Panu.\n18 Przetoż teraz idźcie, róbcie, a plew wam nie dadzą, ale wy liczbę cegieł oddawać będziecie.\n19 A widząc przełożeni synów Izraelskich, że źle z nimi, ponieważ mówiono: Nie umniejszycie z cegieł waszych zamiaru każdodziennego.\n20 Tedy oni zabieżeli Mojżeszowi i Aaronowi, którzy stali, aby się z nimi spotkali, gdy wychodzili od Faraona.\n21 I rzekli do nich: Niech wejrzy Pan na was a rozsądzi, żeście nas ohydzili w oczach Faraonowych, i w oczach sług jego, i daliście miecz w rękę ich, aby nas zabili.\n22 I wrócił się Mojżesz do Pana, a rzekł: Panie, czemuś to złe wprowadził na lud twój, czemuś mię tu posłał?\n23 Bo od onego czasu, jakom wszedł do Faraona, abym mówił imieniem twojem, gorzej się obchodzi z ludem tym; a przecięś nie wybawił ludu twego.\n1 I rzekł Pan do Mojżesza: Teraz ujrzysz, co uczynię Faraonowi; bo w ręce możnej wypuści je, i w ręce silnej wypędzi je z ziemi swojej.\n2 Nadto mówił Bóg do Mojżesza i rzekł do niego: Jam Pan,\n3 Którym się ukazał Abrahamowi, Izaakowi i Jakóbowi w tem imieniu, żem Bóg Wszechmogący; ale w imieniu mojem, Jehowa, nie jestem poznany od nich.\n4 Postanowiłem też i przymierze moje z nimi, abym im dał ziemię Chananejską, ziemię pielgrzymowania ich, w której przychodniami byli.\n5 Jam też usłyszał krzyk synów Izraelskich, które Egipczanie w niewolą podbijają, i wspomniałem na przymierze moje.\n6 A tak rzecz do synów Izraelskich: Jam Pan, a wywiodę was z ciężarów Egipskich, i wyrwę was z niewoli ich, i wybawię was w ramieniu wyciągnionem, i w sądziech wielkich.\n7 A wezmę was sobie za lud, i będę wam za Boga, i poznacie, żem Pan, Bóg wasz, który was wywodzę z ciężarów Egipskich.\n8 A wprowadzę was do ziemi, o którą podniosłem rękę moję, abym ją dał Abrahamowi, Izaakowi, i Jakóbowi; a dam ją wam w dziedzictwo, Ja Pan.\n9 I mówił tak Mojżesz do synów Izraelskich, ale nie usłuchali Mojżesza dla ściśnionego ducha, i dla niewoli ciężkiej.\n10 Rzekł tedy Pan do Mojżesza, mówiąc:\n11 Wnijdź, mów do Faraona, króla Egipskiego, żeby wypuścił syny Izraelskie z ziemi swej.\n12 I rzekł Mojżesz przed Panem, mówiąc: Oto, synowie Izraelscy nie usłuchali mię, a jakoż mię usłucha Farao? a jam nie obrzezanych warg.\n13 Tedy rzekł Pan do Mojżesza i do Aarona, i dał im rozkazanie do synów Izraelskich i do Faraona, króla Egipskiego, aby wywiedli syny Izraelskie z ziemi Egipskiej.\n14 A cić są przedniejsi z domów ojców ich; synowie Rubena, pierworodnego Izraelowego: Henoch i Falu, Hesron, i Charmi. Teć są rodzaje Rubenowe.\n15 A synowie Symeonowi: Jamuel i Jamyn, i Ahod, i Jachyn, i Sochar, i Saul, syn niewiasty Chananejskiej. Teć są rodzaje Symeonowe.\n16 Imiona zaś synów Lewiego według rodzajów ich: Gerson i Kaat, i Merary; a lat żywota Lewiego było sto trzydzieści i siedem lat.\n17 Synowie Gersonowi: Lobni i Semei, według domów ich.\n18 A synowie Kaatowi: Amram, i Izaar, i Hebron, i Husyjel; a lat żywota Kaatowego było sto i trzydzieści i trzy lata.\n19 Synowie też Merarego: Maheli, i Muzy. Teć są domy Lewiego według rodzajów ich.\n20 I pojął Amram Jochabedę, ciotkę swoję, za żonę, która mu urodziła Aarona i Mojżesza; a lat żywota Amramowego było sto i trzydzieści i siedem lat.\n21 Synowie zaś Izaarowi: Kore i Nefeg, i Zychry.\n22 A synowie Husyjelowi: Myzael, i Elisafan, i Setry.\n23 I pojął Aaron Elizabetę, córkę Aminadaba, siostrę Nasonowę, sobie za żonę, która mu urodziła Nadaba, i Abiu. Eleazara, i Itamara.\n24 A synowie Korego: Asyr, i Elkana, i Abyjazaf. Teć są domy Korytów.\n25 A Eleazar, syn Aaronów, pojął jednę z córek Putyjelowych sobie za żonę, która mu urodziła Fyneesa. Cić są przedniejsi z ojców Lewitskich według rodzajów ich.\n26 Tenci jest Aaron i Mojżesz, do których mówił Pan: Wywiedźcie syny Izraelskie z ziemi Egipskiej według hufców ich.\n27 Cić mówili do Faraona, króla Egipskiego, aby wyprowadzili syny Izraelskie z Egiptu; toć jest ten Mojżesz i Aaron.\n28 I stało się w ten dzień, którego mówił Pan do Mojżesza w ziemi Egipskiej.\n29 Że rzekł Pan do Mojżesza mówiąc: Jam Pan; mów do Faraona, króla Egipskiego, wszystko, co Ja mówię do ciebie.\n30 I rzekł Mojżesz przed Panem: Otom ja nie obrzezanych warg, a jakoż mię usłucha Faraon?\n1 I rzekł Pan do Mojżesza: Oto, postanowiłem cię za Boga Faraonowi, a Aaron, brat twój, będzie prorokiem twoim.\n2 Ty powiesz wszystko, coć rozkażę: ale Aaron, brat twój, będzie mówił do Faraona, aby wypuścił syny Izraelskie z ziemi swej.\n3 A Ja zatwardzę serce Faraonowe, i rozmnożę znaki moje i cuda moje w ziemi Egipskiej.\n4 I nie usłucha was Farao; lecz Ja włożę rękę moję na Egipt, i wyprowadzę wojska moje, lud mój, syny Izraelskie, z ziemi Egipskiej w sądziech wielkich.\n5 A poznają Egipczanie, żem Ja Pan, gdy wyciągnę rękę moję na Egipt, i wywiodę syny Izraelskie z pośrodku ich.\n6 Uczynił tedy Mojżesz i Aaron, jako im przykazał Pan, tak uczynili.\n7 A Mojżesz miał osiemdziesiąt lat, a Aaron osiemdziesiąt i trzy lata, gdy mówili do Faraona.\n8 Rzekł tedy Pan do Mojżesza, i do Aarona, mówiąc:\n9 Gdy wam rzecze Farao, mówiąc: Uczyńcie jaki cud, tedy rzeczesz do Aarona: Weźmij laskę twoję, a porzuć przed Faraonem, a obróci się w węża.\n10 I przyszedł Mojżesz z Aaronem do Faraona, i uczynili tak, jako rozkazał Pan; i porzucił Aaron laskę swoję przed Faraonem, i przed sługami jego, która się obróciła w węża.\n11 Wezwał też Farao mędrców i czarowników, i uczynili i ci czarownicy Egipscy przez czary swe także.\n12 I porzucił każdy laskę swą, a obróciły się w węże; ale pożarła laska Aaronowa laski ich.\n13 I zatwardziało serce Faraonowe, i nie usłuchał ich, jako powiedział Pan.\n14 Zatem rzekł Pan do Mojżesza: Ociężało serce Faraonowe; nie chce puścić ludu tego.\n15 Idź do Faraona rano, oto, wynijdzie nad wodę, tedy staniesz przeciwko niemu nad brzegiem rzeki, a laskę, która się była obróciła w węża, weźmiesz w rękę twoję,\n16 I rzeczesz do niego: Pan Bóg Hebrejczyków posłał mię do ciebie, mówiąc: Wypuść lud mój, aby mi służyli na puszczy, a oto, nie usłuchałeś dotąd.\n17 Przetoż tak mówi Pan: Po tem poznasz, żem ja Pan; oto, ja uderzę laską, która jest w ręce mojej, na wody, które są w rzece, a obrócą się w krew.\n18 A ryby, które są w rzece, pozdychają, i zśmierdnie się rzeka, i spracują się Egipczanie, szukając dla napoju wód z rzeki.\n19 Tedy rzekł Pan do Mojżesza: Mów do Aarona: Weźmij laskę twoję, a wyciągnij rękę twą na wody Egipskie, na rzeki ich, na strugi ich, i na jeziora ich, i na wszelkie zgromadzenie wód ich; i obrócą się w krew, i będzie krew po wszystkiej ziemi Egipskiej, tak w naczyniach drewnianych, jako w kamiennych.\n20 I uczynili tak Mojżesz i Aaron, jako rozkazał Pan; i podniósłszy laskę uderzył wody, które były w rzece, przed oczyma Faraonowemi, i przed oczyma sług jego; i obróciły się wszystkie wody, które były w rzece, w krew.\n21 A ryby, które były w rzece, pozdychały, i zśmierdła się rzeka, że nie mogli Egipczanie pić wody z rzeki; i była krew po wszystkiej ziemi Egipskiej.\n22 I uczynili także czarownicy Egipscy czarami swemi; i zatwardziało serce Faraonowe, i nie usłuchał ich, jako był powiedział Pan.\n23 A odwróciwszy się Farao, poszedł do domu swego, a nie przyłożył serca swego i do tego.\n24 I kopali wszyscy Egipczanie około rzeki, szukając wody, aby pili; bo nie mogli pić wody z rzeki.\n25 I wypełniło się siedem dni, jako zaraził Pan rzekę.\n1 Potem rzekł Pan do Mojżesza: Wnijdź do Faraona, a mów do niego: Tak mówi Pan, Bóg Hebrejczyków: Wypuść lud mój, aby mi służył;\n2 Bo jeźli go ty nie będziesz chciał wypuścić, ale jeszcze zatrzymywać go będziesz:\n3 Oto, ręka Pańska będzie na bydle twojem, które jest na polu, na koniach, na osłach, na wielbłądach, na wołach i na owcach, powietrze bardzo ciężkie.\n4 I uczyni Pan między trzodami Izraelskiemi, i między trzodami Egipskiemi, aby nic nie zdechło ze wszystkiego, co jest synów Izraelskich.\n5 I postanowił Pan czas, mówiąc: Jutro uczyni Pan tę rzecz na ziemi.\n6 I uczynił Pan tę rzecz nazajutrz, że wyzdychały wszystkie bydła Egipskie; ale z bydła synów Izraelskich nie zdechło ani jedno.\n7 I posłał Farao, a oto, nie zdechło z bydła Izraelskiego i jedno; ale ociężało serce Faraonowe, i nie wypuścił ludu.\n8 Zatem rzekł Pan do Mojżesza i do Aarona: Weźmijcie pełne garści wasze popiołu z pieca, a niech go rozrzuci Mojżesz ku niebu przed oczyma Faraonowemi.\n9 I obróci się w proch po wszystkiej ziemi Egipskiej, i będzie na ludziach, i na bydle wrzodem czyniącym pryszczele, po wszystkiej ziemi Egipskiej.\n10 Wzięli tedy popiołu z pieca, i stanęli przed Faraonem, i rozrzucił go Mojżesz ku niebu; i stał się wrzodem, pryszczele czyniącym na ludziach i na bydle;\n11 I nie mogli czarownicy stać przed Mojżeszem dla wrzodu; bo był wrzód na czarownikach i na wszystkich Egipczanach.\n12 I zatwardził Pan serce Faraonowe, i nie usłuchał ich, jako był powiedział Pan Mojżeszowi.\n13 I rzekł Pan do Mojżesza: Wstań rano, a stań przed Faraonem, i mów do niego: Tak mówi Pan, Bóg Hebrejczyków: Wypuść lud mój, aby mi służył:\n14 Bo tą razą Ja posyłam wszystkie plagi moje na serce twoje, i na sługi twoje, i na lud twój, abyś wiedział, że nie masz mnie podobnego po wszystkiej ziemi.\n15 Bo teraz ściągnę rękę moję a uderzę cię i lud twój powietrzem, i wytracony będziesz z ziemi.\n16 A zaiste, dla tegom cię zachował, abym okazał na tobie moc moję, i żeby opowiadane było imię moje po wszystkiej ziemi.\n17 Jeszczeż się ty wynosisz przeciw ludowi memu, nie chcąc go wypuścić?\n18 Oto, Ja spuszczę o tym czasie jutro grad bardzo ciężki, jakiemu nie było podobnego w Egipcie ode dnia, którego jest założon, aż do tego czasu.\n19 A tak poślij teraz, zgromadź bydło twoje, i wszystko, co masz na polu; bo na każdego człowieka, i na bydlę, które znalezione będzie na polu, a nie będzie zegnane w dom, spadnie na nie grad, i pozdychają.\n20 Kto się tedy uląkł słowa Pańskiego z sług Faraonowych, kazał uciekać sługom swym, i z bydłem swojem do domu;\n21 Ale kto nie przyłożył serca swego do słowa Pańskiego, ten zostawił sługi swe i bydło swe na polu.\n22 I rzekł Pan do Mojżesza: Wyciągnij rękę twą ku niebu, że będzie grad po wszystkiej ziemi Egipskiej, na ludzi, i na bydło, i na wszelakie zioła polne w ziemi Egipskiej.\n24 I był grad, i ogień zmieszany z gradem ciężkim bardzo, jakiemu nie był podobny we wszystkiej ziemi Egipskiej, jako w niej mieszkać poczęto.\n25 I potłukł on grad po wszystkiej ziemi Egipskiej, cokolwiek było na polu, od człowieka aż do bydlęcia; i wszystko ziele polne potłukł grad, i wszystko drzewo polne połamał;\n26 Tylko w ziemi Gosen, gdzie synowie Izraelscy mieszkali, nie było gradu.\n27 Posłał tedy Farao, a wezwał Mojżesza i Aarona, mówiąc do nich: Zgrzeszyłem i tym razem; Pan jest sprawiedliwy, ale ja i lud mój niezbożniśmy.\n28 Módlcież się Panu, (boć dosyć jest,) aby przestały gromy Boże i grad; a wypuszczę was, i nie będziecie tu mieszkać dalej.\n30 Ale ty i słudzy twoi, wiem, że się jeszcze nie boicie oblicza Pana Boga.\n31 Len tedy i jęczmień potłuczony jest; bo jęczmień był niedostały, a len podrastał.\n32 Pszenica jednak i żyto potłuczone nie były; bo późne były.\n33 Wyszedłszy tedy Mojżesz od Faraona z miasta, wyciągnął ręce swe do Pana; i przestały gromy i grad, a deszcz nie padał na ziemię.\n34 A widząc Farao, że przestał deszcz, i grad, i gromy, przyczynił grzechu, a obciążył serce swe, sam i słudzy jego.\n35 I zatwardziało serce Faraonowe, i nie wypuścił synów Izraelskich, jako był powiedział Pan przez Mojżesza.\n1 I rzekł Pan do Mojżesza: Jeszcze jednę plagę przywiodę na Faraona, i na Egipt, potem wypuści was stąd; wypuści cale, owszem wypędzi was stąd.\n2 Mówże teraz do uszu ludu, aby wypożyczył każdy od bliźniego swego, i każda u sąsiadki swej naczynia srebrnego, i naczynia złotego.\n3 A dał Pan łaskę ludowi w oczach Egipczan, i był Mojżesz mąż bardzo wielki w ziemi Egipskiej, w oczach sług Faraonowych, i w oczach ludu.\n4 Tedy rzekł Mojżesz: Tak mówi Pan: O północy Ja pójdę przez pośrodek Egiptu.\n5 A umrze każde pierworodne w ziemi Egipskiej, od pierworodnego Faraonowego, który miał siedzieć na stolicy jego, aż do pierworodnego niewolnicy, która jest przy żarnach, i każde pierworodne z bydląt.\n6 A będzie krzyk wielki po wszystkiej ziemi Egipskiej, jaki przedtem nie był, i jaki potem nie będzie.\n7 Ale u wszystkich synów Izraelskich nie ruszy językiem swym, ani pies, ani człowiek, ani bydlę, abyście wiedzieli, że Pan uczynił między Egipczany i między Izraelem.\n8 I przyjdą ci wszyscy słudzy twoi do mnie, a kłaniać mi się będą, mówiąc: Wynijdź ty, i wszystek lud, który jest pod sprawą twoją; a potem wynijdę. I wyszedł od Faraona z wielkim gniewem.\n9 I rzekł Pan do Mojżesza: Nie usłucha was Farao, abym rozmnożył cuda moje w ziemi Egipskiej.\n10 Tedy Mojżesz i Aaron czynili te wszystkie cuda przed Faraonem; ale Pan zatwardził serce Faraonowe, i nie wypuścił synów Izraelskich z ziemi swojej.\n2 Poświęć mi wszelkie pierworodne; cokolwiek otwiera każdy żywot między syny Izraelskimi, tak z ludzi, jako z bydła; bo moje jest.\n3 Tedy rzekł Mojżesz do ludu: Pamiętajcież na ten dzień, któregoście wyszli z Egiptu, z domu niewoli; bo w możnej ręce wywiódł was Pan stamtąd; a tak nie będziecie jedli kwaszonego.\n4 Dziś wy wychodzicie, w miesiącu Abib.\n5 A gdy się wprowadzi Pan do ziemi Chananejczyka, i Hetejczyka, i Amorejczyka, i Hewejczyka, i Jebuzejczyka, o którą przysiągł ojcom twoim, abyć ją dał, ziemię opływającą mlekiem i miodem, tedy będziesz obchodził tę służbę w tymże miesiącu.\n6 Przez siedem dni jeść będziesz przaśniki, a dnia siódmego będzie święto Panu.\n7 Przaśniki jeść będziecie przez siedem dni, i nie ukaże się u ciebie nic kwaszonego, ani widziano będzie kwas we wszystkich granicach twoich.\n8 I opowiesz synowi twemu onegoż dnia, mówiąc: Dla tego, co mi uczynił Pan, gdym wychodził z Egiptu, obchodzę to.\n9 I będziesz to miał za znak na ręce twojej, i na pamiętne przed oczyma twemi, aby Zakon Pański był w uściech twoich, ponieważ ręką możną wywiódł cię Pan z Egiptu.\n10 I będziesz strzegł ustawy tej na pewny czas, od roku do roku.\n11 A gdy cię Pan wprowadzi do ziemi Chananejczyka, jako przysiągł tobie i ojcom twoim, i da ją tobie:\n12 Tedy odłączysz wszystko, co otwiera żywot, Panu: i każdy płód otwierający żywot z bydła twego, każdy samiec będzie Panu.\n13 Każde zaś pierworodne oślę odkupisz barankiem; a jeźlibyś nie odkupił, tedy złamiesz mu szyję; a każde pierworodne człowieka między synami twoimi odkupisz.\n14 A gdyby cię spytał syn twój potem mówiąc: Cóż to jest? Tedy mu odpowiesz: Możną ręką wywiódł nas Pan z Egiptu, z domu niewoli.\n15 Bo gdy się był zatwardził Farao, nie chcąc nas wypuścić, tedy zabił Pan wszelkie pierworodne w ziemi Egipskiej, od pierworodnego z ludzi aż do pierworodnego z bydła. Dla tegoż ja ofiaruję Panu każdego samca, otwierającego żywot, ale każde pierworodne synów moich odkupuję.\n16 I będzie to za znak na ręce twojej, i za naczelniki między oczyma twemi, iż w możnej ręce wywiódł nas Pan z Egiptu.\n17 I stało się, gdy wypuścił Farao lud, że nie prowadził ich Bóg drogą ziemi Filistyńskiej, chociaż bliższa była; bo mówił Bóg: By snać nie żałował lud, gdyby ujrzał przeciw sobie wojnę i nie wrócił się do Egiptu.\n18 Ale obwodził Bóg lud drogą pustyni nad morzem czerwonem; i uszykowani wyszli synowie Izraelscy z ziemi Egipskiej.\n19 Wziął też Mojżesz kości Józefowe z sobą dla tego, że był Józef przysięgą obowiązał syny Izraelskie, mówiąc: Zapewne nawiedzi was Bóg; przetoż wynieście kości moje stąd z sobą.\n20 I wyciągnąwszy z Suchotu położyli się obozem w Etam, na końcu puszczy.\n21 A Pan szedł przed nimi we dnie w słupie obłoku, aby je prowadził drogą, a w nocy w słupie ognia, aby im świecił, żeby szli we dnie i w nocy.\n22 Nie odejmował słupa obłokowego we dnie, ani słupa ognistego w nocy od ludu.\n2 Mów do synów Izraelskich, niech się wrócą i położą obozem przed Fihahirot między Migdoł, i między morzem, przeciw Baalsefon, przeciw jemu położycie obóz nad morzem.\n3 Będzie bowiem Farao mówił o synach Izraelskich: Strwożeni są w ziemi, zawarła je puszcza.\n4 I zatwardzę serce Faraonowe, że je gonić będzie; i uwielbiony będę w Faraonie i we wszystkiem wojsku jego; a poznają Egipczanie, żem Ja Pan; i uczynili tak.\n6 Zaprzągł tedy wóz swój, i lud swój wziął z sobą.\n7 Wziął też sześć set wozów wybornych, i wszystkie wozy Egipskie, i przełożone nad tem wszystkiem.\n8 I zatwardził Pan serce Faraona, króla Egipskiego, i gonił syny Izraelskie; lecz synowie Izraelscy wyszli w ręce możnej.\n9 I gonili je Egipczanie, a dogonili je w obozie nad morzem, wszystkie konie, wozy Faraonowe, i jezdne jego, i wojska jego, nie daleko Fihahirot, przeciw Baalsefon.\n10 A gdy Farao następował, tedy podnieśli synowie Izraelscy oczy swe, a oto, Egipczanie ciągną za nimi; i bali się bardzo, i wołali synowie Izraelscy do Pana.\n11 I mówili do Mojżesza: Azaż nie było grobów w Egipcie? wywiodłeś nas, abyśmy pomarli na puszczy; cóżeś nam to uczynił, żeś nas wywiódł z Egiptu?\n12 Azaż nie to jest, cośmy do ciebie mówili w Egipcie, mówiąc: Zaniechaj nas, abyśmy służyli Egipczanom? bo lepiej było nam służyć Egipczanom, niżeli pomrzeć na puszczy.\n13 I rzekł Mojżesz do ludu: Nie bójcie się, stójcie, a patrzajcie na wybawienie Pańskie, które wam dziś uczyni; bo Egipczanów, których teraz widzicie, więcej nie oglądacie na wieki\n15 I rzekł Pan do Mojżesza: Cóż wołasz do mnie? Mów do synów Izraelskich, aby ciągnęli;\n16 A ty podnieś laskę twą, i wyciągnij rękę twoję na morze, i przedziel je; a niech idą synowie Izraelscy środkiem morza po suszy.\n17 A oto, Ja, Ja zatwardzę serce Egipczanów, że wnijdą za nimi; a będę uwielbiony w Faraonie, i we wszystkiem wojsku jego, w woziech jego, i w jezdnych jego.\n18 I dowiedzą się Egipczanie, żem Ja Pan, gdy uwielbiony będę w Faraonie, w woziech jego, i w jezdnych jego.\n19 A ruszywszy się Anioł Boży, który chodził przed obozem Izraelskim, szedł pozad ich; ruszył się też słup obłokowy, który szedł przed nimi, i stanął pozad im.\n20 A przyszedłszy między obóz Egipski, i między obóz Izraelski, był on obłok Egipczanom ciemny a Izraelczykom oświecający noc, tak, iż przystąpić nie mogli jedni do drugich przez całą noc.\n21 I wyciągnął Mojżesz rękę swoję na morze, a Pan rozpędził morze wiatrem wschodnim gwałtownie wiejącym przez całą noc, i osuszył morze; a rozstąpiły się wody.\n22 I szli synowie Izraelscy środkiem morza po suszy; a wody im były jako mur. po prawej stronie ich, i po lewej stronie ich.\n23 A goniąc Egipczanie, weszli za nimi; wszystkie konie Faraonowe, wozy jego, i jezdni jego, w pośrodek morza.\n24 Stało się tedy około straży zarannej, że wejrzał Pan na obóz Egipski z słupa ognia i obłoku, i pomieszał wojsko Egipskie.\n25 I porzucał koła wozów ich, że je wlekli z ciężkością; zaczem rzekli Egipczanie: Uciekajmy przed Izraelem, bo Pan walczy za nimi przeciwko Egipczanom.\n26 I rzekł Pan do Mojżesza: Wyciągnij rękę twoję na morze, że się wrócą wody na Egipczany, na wozy ich, i na jezdne ich.\n27 I wyciągnął Mojżesz rękę swoję na morze, i wróciło się morze zaraz z rana do mocy swojej; a Egipczanie uciekali przeciw jemu; lecz Pan wraził Egipczany w pośród morza.\n28 Wróciwszy się tedy wody, okryły wozy i jezdne, ze wszystkiem wojskiem Faraonowem, które weszło za nimi w morze, tak iż nie zostało z nich i jednego.\n29 Synowie zaś Izraelscy szli po suszy środkiem morza, a wody im były jako mur, po prawej stronie ich, i po lewej stronie ich.\n30 I wybawił Pan w on dzień Izraela z ręki Egipczanów; i widzieli Izraelczycy Egipczany pomarłe na brzegu morskim.\n1 Zaśpiewał tedy Mojżesz i synowie Izraelscy tę pieśń Panu, a rzekli mówiąc: Śpiewać będę Panu, iż wielmożnie wywyższon jest; konia i jezdnego jego wrzucił w morze.\n2 Moc moja i chwała moja Pan, bo mi się stał zbawieniem; ten jest Bogiem moim, przetoż przybytek wystawię mu; Bóg ojca mego, przetoż wywyższać go będę.\n3 Pan, mąż waleczny, Pan imię jego.\n4 Wozy Faraonowe i wojsko jego wrzucił w morze, a wybrani wodzowie jego potopieni są w morzu czerwonem.\n5 Przepaści okryły je; poszli w głębią jako kamień.\n6 Prawica twoja, Panie, uwielbiona jest w mocy, prawica twoja, Panie, potarła nieprzyjaciela.\n7 A w wielkości Majestatu twego podwróciłeś przeciwniki twoje; puściłeś gniew twój, który je pożarł jako słomę.\n8 A tchnieniem nozdrzy twoich zebrały się wody; stanęły jako kupa ciekące wody, zsiadły się otchłani w pośród morza.\n10 Wionąłeś wiatrem twym, okryło je morze; połknieni są jako ołów w wodach gwałtownych.\n11 Któż podobny tobie między bogami, Panie? któż jako ty wielmożny w świątobliwości, straszliwy w chwale, czyniący cuda?\n12 Wyciągnąłeś prawicę twoję, pożarła je ziemia.\n13 Prowadzisz w miłosierdziu twojem ten lud, któryś odkupił; poprowadzisz w możności twej do mieszkania świątobliwości twojej.\n14 Usłyszą narodowie, zadrżą; boleść zdejmie obywatele Filistyńskie.\n15 Tedy się polękają książęta Edomskie, mocarze Moabskie strach zdejmie; struchleją wszyscy obywatele Chananejscy.\n16 Padnie na nie strach i lękanie; od wielkości ramienia twego umilkną jako kamień, aż przejdzie lud twój Panie, aż przejdzie lud ten, któregoś sobie nabył.\n17 Wprowadzisz je, i wszczepisz je na górze dziedzictwa twego, na miejscu, któreś ku mieszkaniu twemu sprawił, Panie; w świątnicy, Panie, którą umocnią ręce twoje.\n18 Pan królować będzie na wieki wieczne.\n19 Bo weszły konie Faraonowe z wozami jego, i z jezdnymi jego w morze, a obrócił Pan na nie wody morskie; ale synowie Izraelscy szli po suszy środkiem morza.\n20 Tedy Maryja, prorokini, siostra Aaronowa, wzięła bęben w rękę swoję, a wyszły wszystkie niewiasty za nią z bębnami i muzyką.\n21 I mówiła do nich Maryja: Śpiewajcie Panu, albowiem możnie wywyższon jest; konia i jezdnego jego wrzucił do morza.\n22 Potem ruszył Mojżesz Izraela od morza czerwonego, i weszli w puszczą Sur; a idąc trzy dni przez puszczą, nie znaleźli wody.\n23 A gdy przyszli do Mara, nie mogli pić wód z Mara, bo gorzkie były; dlategoż nazwano imię onego miejsca Mara.\n24 Tedy szemrał lud przeciw Mojżeszowi, mówiąc: Cóż będziemy pić?\n25 I wołał (Mojżesz) do Pana; a ukazał mu Pan drzewo, które gdy wrzucił do wód, stały się słodkie wody. Tam mu ustawił prawa i sądy, i tam go kusił;\n27 I przyszli do Elim, gdzie było dwanaście źródeł wód, i siedmdziesiąt palm; i położyli się tam obozem nad wodami.\n2 Przetoż swarzył się lud z Mojżeszem, mówiąc: Dajcie nam wody, abyśmy pili. Którym odpowiedział Mojżesz: Cóż się swarzycie ze mną? a czemu kusicie Pana?\n3 I pragnął tam lud wody, a szemrał przeciwko Mojżeszowi, mówiąc: Po cóżeś nas wywiódł z Egiptu, abyś pomorzył mnie, i syny moje, i bydło moje pragnieniem?\n4 Zawołał tedy Mojżesz do Pana, mówiąc: Cóż mam czynić ludowi temu? blisko tego, że mię ukamionują.\n5 I rzekł Pan do Mojżesza: Idź przed ludem, a weźmij z sobą niektóre z starszych Izraelskich; laskę też twoję którąś uderzył w rzekę, weźmij w rękę twoję, a idź.\n6 Oto, Ja stanę przed tobą tam na skale w Horeb, i uderzysz w skałę, a wynijdą z niej wody, które będzie pił lud. I uczynił tak Mojżesz przed oczyma starszych Izraelskich.\n7 I nazwał imię onego miejsca Masa i Meryba, dla swarów synów Izraelskich, a iż kusili Pana mówiąc: I jestże Pan między nami czyli nie?\n9 I rzekł Mojżesz do Jozuego: Wybierz nam męże, a wyszedłszy, stocz bitwę z Amalekity: a jutro stanę na wierzchu pagórka, mając laskę Bożą w ręce mojej.\n10 I uczynił Jozue, jako mu rozkazał Mojżesz, i stoczył bitwę z Amalekiem; a Mojżesz, Aaron i Chur wstąpili na wierzch pagórka.\n11 A gdy podnosił Mojżesz rękę swoję, przemagał Izrael; a gdy opuszczał rękę swoję, przemagał Amalek.\n12 Ale ręce Mojżeszowe ociężały były; wziąwszy tedy kamień, podłożyli podeń, i usiadł na nim; a Aaron, i Chur podpierali ręce jego, jeden z jednej, drugi z drugiej strony; i nie ustały ręce jego aż do zajścia słońca.\n13 Tedy poraził Jozue Amaleka i lud jegoż ostrzem miecza.\n14 Potem rzekł Pan do Mojżesza: Wpisz to dla pamięci w księgi, a włóż to w uszy Jozuego, że pewnie wygładzę pamiątkę Amaleka pod niebem.\n15 I zbudował Mojżesz ołtarz, a nazwał imię jego: Pan chorągiew moja;\n16 Bo rzekł: Iż ręka stolicy Pańskiej, i wojna Pańska, będzie przeciwko Amalekowi od rodzaju do rodzaju.\n1 A gdy usłyszał Jetro, kapłan Madyjański, świekier Mojżesza, wszystko, co uczynił Bóg Mojżeszowi, i Izraelowi, ludowi swemu, że wywiódł Pan Izraela z Egiptu;\n2 Tedy wziął Jetro, świekier Mojżesza, Zeforę, żonę Mojżeszowę, którą był odesłał.\n3 I dwu synów jej, z których imię jednemu Gerson; bo był powiedział Mojżesz: Byłem przychodniem w ziemi cudzej.\n4 A imię drugiego Eliezer; iż mówił: Bóg ojca mego był mi ku pomocy, i wyrwał mię od miecza Faraonowego.\n6 I wskazał do Mojżesza: Ja świekier twój Jetro idę do ciebie, i żona twoja, i jej dwa synowie z nią.\n7 Zatem Mojżesz wyszedł przeciwko świekrowi swemu, a ukłoniwszy się całował go; i przywitawszy jeden drugiego, potem weszli do namiotu.\n8 I rozpowiadał Mojżesz świekrowi swemu wszystko, co uczynił Pan Faraonowi i Egipczanom za przyczyną Izraela; i wszystkę trudność, która je spotykała w drodze, i jako je Pan wybawił.\n9 I radował się Jetro ze wszystkiego dobrego, które uczynił Pan Izraelowi, iż go wyrwał z ręki Egipczanów.\n10 I rzekł Jetro: Błogosławiony Pan, który was wyrwał z ręki Egipczanów i z ręki Faraonowej, który wyrwał lud z niewoli Egipskiej.\n11 Terazem doznał, że większy jest Pan nad wszystkie bogi; albowiem czem oni hardzie powstawali przeciwko niemu, tem poginęli.\n12 I wziął Jetro, świekier Mojżesza, całopalenie i ofiary Bogu. Przyszedł też Aaron i wszyscy starsi Izraelscy, aby jedli chleb z świekrem Mojżeszowym przed Bogiem.\n13 I stało się nazajutrz, że usiadł Mojżesz, aby sądził lud, i stał lud przed Mojżeszem od poranku aż do wieczora.\n14 A widząc świekier Mojżesza wszystko, co on czynił z ludem, rzekł: Cóż to jest, co ty czynisz z ludem? czemuż ty sam siedzisz, a lud wszystek stoi przed tobą od poranku aż do wieczora?\n15 Tedy Mojżesz odpowiedział świekrowi swemu: Iż przychodzi lud do mnie, aby się radził Boga.\n16 Gdy sprawę jaką mają, przychodzą do mnie, a rozsądzam między nimi, oznajmując ustawy Boże i prawa jego.\n17 Zatem rzekł świekier Mojżesza do niego: Nie dobra rzecz, którą ty czynisz.\n18 Pewnie ustaniesz, i ty i lud ten, który jest z tobą, bo cięższa to rzecz nad siły twoje; nie będziesz jej mógł ty sam podołać.\n19 Przetoż usłuchaj teraz głosu mego, poradzęć, a będzie Bóg z tobą; stój ty za lud przed Bogiem, a odnoś sprawy do Boga;\n20 A onych też nauczaj ustaw i praw, oznajmując im drogę, którą by chodzić, i dzieło, które by czynić mieli.\n21 Ty też upatrz ze wszystkiego ludu męże stateczne, bojące się Boga, męże prawdomówne, którzy by nienawidzili łakomstwa, a postanów z nich przełożone, tysiączniki, setniki, pięćdziesiątniki i dziesiątniki.\n22 Którzy na każdy czas lud sądzić będą; a gdy będzie rzecz wielka, odniosą do ciebie, a każdą rzecz małą sądzić będą sami; tedy ulżysz sobie, gdy poniosą ciężar z tobą.\n23 To jeźli uczynisz, a rozkażeć Bóg, ostoisz się, i ten wszystek lud na miejsca swoje wracać się będzie w pokoju.\n24 I usłuchał Mojżesz rady świekra swojego, a uczynił wszystko, jako mu powiedział.\n25 I wybrał Mojżesz męże stateczne ze wszystkiego Izraela, i postanowił je przełożonymi nad ludem, tysiączniki, setniki, pięćdziesiątniki i dziesiątniki.\n26 Którzy sądzili lud każdego czasu; trudne rzeczy odnosili do Mojżesza, a każdą rzecz mniejszą sami sądzili.\n27 Zatem puścił od siebie Mojżesz świekra swego, który odszedł do ziemi swej.\n1 A teć są sądy, które przełożysz przed obliczem ich.\n2 Jeźli kupisz niewolnika Hebrejczyka, sześć lat służyć ci będzie, a siódmego wynijdzie wolny darmo.\n3 Jeźliby sam tylko przyszedł, sam odejdzie; a jeźliby miał żonę, i żona jego z nim wynijdzie.\n4 Jeźli mu pan jego dał żonę, a zrodziła mu syny albo córki, żona i dzieci jego będą pana jego, a on sam tylko odejdzie.\n5 A jeźliby mówiąc rzekł niewolnik: Miłuję pana mego, żonę moję, i syny moje, nie wynijdę wolnym:\n6 Tedy przywiedzie go pan jego do sędziów, a postawi go u drzwi albo u podwoi; i przekole mu pan jego ucho jego szydłem, i będzie mu niewolnikiem na wieki.\n7 Zaś jeźliby kto zaprzedał córkę swoję, aby była niewolnicą, nie wynijdzie jako wychodzą niewolnicy.\n8 Jeźliby się nie spodobała w oczach pana swego, a nie poślubiłby jej sobie, niech pozwoli, aby ją odkupiono; obcemu ludowi nie będzie jej mógł sprzedać, ponieważ zgrzeszył przeciwko niej.\n9 A jeźliby ją synowi swemu poślubił, według prawa córek uczyni jej.\n10 Jeźliby też inną wziął mu za żonę, tedy pożywienia jej, odzienia jej, i prawa małżeńskiego nie umniejszy jej.\n11 A jeźli tych trzech rzeczy nie uczyni jej, tedy wynijdzie darmo bez okupu.\n12 Kto by uderzył człowieka, ażby umarł, śmiercią umrze;\n13 Lecz kto by nie czyhał na kogo, aleby go Bóg podał w rękę jego, naznaczęć miejsce, na które będzie miał uciec.\n14 Ale jeźliby kto umyślnie przeciw bliźniemu swemu zasadziwszy się zdradą zabił go, i od ołtarza mego weźmiesz go, aby umarł.\n15 Kto by uderzył ojca swego, albo matkę swoję, śmiercią umrze.\n16 Kto by ukradł człowieka a sprzedałby go, a znaleziony by był w ręku jego, śmiercią umrze.\n17 Kto by złorzeczył ojcu swemu albo matce swojej, śmiercią umrze.\n18 A gdyby się poswarzyli mężowie, i uderzyłby kto bliźniego swego kamieniem albo pięścią, a on by zaraz nie umarł, aleby się położył na łoże;\n19 A wstawszy chodziłby po ulicy o lasce swej, nie będzie winien ten, który uderzył; tylko omieszkanie jego nagrodzi, a na wyleczenie jego nałoży.\n20 Jeźliby zaś uderzył kto niewolnika swego, albo niewolnicę swoję kijem, i umarliby w ręku jego, koniecznie karanie odniesie;\n21 Wszakże, jeźliby dzień albo dwa żyw został, nie będzie karany; bo za pieniądze jego on jest kupiony.\n22 Jeźliby się też powadziwszy mężowie, uderzył który z nich niewiastę brzemienną, tak żeby z niej płód wyszedł, jednakby nie zaszła śmierć koniecznie karanie odniesie, jakie włoży nań mąż onejże niewiasty, a da wedle uznania sędziów.\n26 Jeźliby zaś kto wybił oko niewolnikowi swemu, albo oko niewolnicy swojej, ażby się zepsowało, wolno go puści za oko jego.\n27 Jeźliby też kto ząb niewolnikowi swemu, albo ząb niewolnicy swojej wybił, wolno go puści za ząb jego.\n28 Jeźliby też czyj wół ubódł męża albo niewiastę, a umarliby, koniecznie ukamionowany będzie on wół, a nie będą jeść mięsa jego; a pan wołu onego nie będzie winien.\n29 Wszakże, jeźliby wół bódł przedtem, a ostrzeganoby w tym pana jego, i nie miałby go pod strażą, a zabiłby męża albo niewiastę, wół on ukamionowany będzie, nadto i pan jego umrze.\n30 Jeźliby nań włożono, żeby się odkupił, tedy da okup za duszę swoję, jakikolwiek nań włożą.\n31 Choćby syna ubódł, albo córkę ubódł, podług tegoż sądu postąpią z nim.\n32 Jeźliby niewolnika ubódł wół, albo niewolnicę, srebra trzydzieści syklów da panu jego, a wół on ukamionowany będzie.\n33 Jeźliby kto otworzył studnią, albo jeźliby kto wykopał studnią, i nie nakryłby jej, a wpadłby w nią wół albo osieł:\n34 Pan onej studni odda zapłatę, i nagrodzi panu ich, a co zdechło, jego będzie.\n35 Także, gdyby wół czyj ubódł wołu sąsiada jego, ażby zdechł, tedy sprzedadzą wołu żywego, i rozdzielą się zapłatą jego, onym też zdechłym podzielą się.\n36 Ale jeźliby to było wiadomo, że on wół bódł przedtem, a nie miał go pod strażą pan jego, koniecznie odda wołu za wołu, a zdechłego sobie weźmie.\n1 Jeźliby kto ukradł wołu albo owcę, i zabiłby je, albo je sprzedał, pięć wołów wróci za jednego wołu, a cztery owce za jedną owcę,\n2 Jeźliby przy podkopywaniu zastany był złodziej, a ubity będąc umarłby, kto zabił, nie będzie winien krwi;\n3 Jeźliby to po wejściu słońca uczynił, krwi winien będzie, koniecznie wróci; a jeźli nie ma, sprzedany będzie za złodziejstwo swoje.\n4 Jeźli znaleziona będzie w ręku jego rzecz kradziona, bądź wół, bądź osieł, bądź owca, jeszcze żywe, we dwójnasób wróci.\n5 Gdyby wypasł kto pole, albo winnicę, i puściłby bydlę swoje, aby się pasło na polu cudzem: z najlepszego urodzaju pola swego, i z najlepszego urodzaju winnicy swej nagrodzi.\n6 Jeźliby wyszedł ogień, a trafiłby na ciernie, i spaliłby stóg, albo stojące zboże, albo pole samo, koniecznie nagrodzi ten, co zapalił, co zgorzało.\n7 Gdyby kto dał bliźniemu swemu srebro, albo naczynie do schowania, a to by ukradziono było z domu onego człowieka: jeźliby znaleziony był złodziej, wróci dwojako.\n8 Jeźliby nie był znaleziony złodziej, stawi się pan domu onego przed sędziów, i przysięże, że nie ściągnął ręki swojej na rzecz bliźniego swego.\n9 O każdą rzecz, o którą by był spór, o wołu, o osła, o owcę, o szatę, o każdą, rzecz zgubioną, gdyby kto rzekł, że to jest moje, przed sędziów przyjdzie sprawa obydwu; kogo winnym znajdą sędziowie, nagrodzi w dwójnasób bliźniemu swemu.\n10 Jeźliby kto dał bliźniemu swemu osła, albo wołu, albo owcę, albo inne bydlę na chowanie, a zdechłoby albo okaleczało, albo gwałtem zajęte było, gdzie by nikt nie widział:\n11 Przysięga Pańska będzie między obiema, że nie ściągnął ręki swej na rzecz bliźniego swego: i przyjmie pan onej rzeczy przysięgę, a on nie będzie nagradzał.\n12 A jeźliby mu to kradzieżą wzięto, nagrodzi panu rzeczy onej.\n13 Jeźliby od zwierza rozszarpane było, postawi rozszarpane za świadka, a rozszarpanego nie nagrodzi.\n14 Gdyby też kto pożyczył bydlęcia od bliźniego swego, a okaleczałoby, albo zdechło w niebytności pana jego, koniecznie nagrodzi.\n15 Jeźliby pan jego był przy nim, nie będzie nagradzał; a jeźliby najęte było, najem tylko zapłaci.\n16 Jeźliby kto zwiódł pannę, która nie jest poślubiona, i spałby z nią, da jej koniecznie wiano, i weźmie ją sobie za żonę.\n17 Jeźliby żadną miarą ojciec jej nie chciał mu jej dać, odważy srebra według zwyczaju wiana panieńskiego.\n18 Czarownicy żyć nie dopuścisz.\n19 Każdy, kto by się złączał z bydlęciem, śmiercią umrze.\n20 Kto by ofiarował bogom, oprócz samego Pana, wytracony będzie.\n21 Przychodniowi nie uczynisz krzywdy, ani go uciśniesz: boście byli przychodniami w ziemi Egipskiej.\n22 Żadnej wdowy ani sieroty trapić nie będziecie.\n23 Jeźlibyś je bez litości trapił, a one by wołały do mnie, słysząc wysłucham wołanie ich.\n24 I rozgniewa się zapalczywość moja, a pobiję was mieczem, i będą żony wasze wdowami, a synowie wasi sierotami.\n25 Jeźlibyś pieniędzy pożyczył ludowi memu ubogiemu, który mieszka z tobą, nie bądziesz mu jako lichwiarz, nie obciążycie go lichwą.\n26 Jeźli w zastawie weźmiesz szatę bliźniego twego, przed zachodem słońca wrócisz mu ją;\n27 Bo to odzienie jego tylko to jest nakrycie ciała jego, na którem sypia; będzieli do mnie wołał, wysłucham go, bom Ja miłosierny.\n28 Sędziom nie będziesz złorzeczył, a przełożonego ludu twego nie będziesz przeklinał.\n29 Z obfitości zboża, i ciekących rzeczy twych nie omieszkasz pierwiastek ofiarować; pierworodnego z synów twoich oddasz mi.\n30 Toż uczynisz z wołów twych i z owiec twoich; siedem dni będzie z matką swoją, a ósmego dnia oddasz mi je.\n31 Ludem świętym będziecie mi, a mięsa na polu rozszarpanego jeść nie będziecie; psom je wyrzucicie.\n1 Nie przyjmuj powieści kłamliwej; nie miej spółki z niepobożnym, abyś miał być świadkiem fałszywym.\n2 Nie udawaj się za wielkością do złego, i nie mów tak za sprawą, cobyś się nakłonił za wielą ich ku podwróceniu sądu\n3 (I nie szanuj ubogiego przy sprawie jego.\n4 Gdybyś natrafił wołu nieprzyjaciela twego, albo osła jego błądzącego, zwrócisz, a dowiedziesz go do niego.\n5 Jeźlibyś ujrzał, że osieł tego, który cię ma w nienawiści, leży pod brzemieniem swojem, azali zaniechasz, abyś mu pomóc nie miał? owszem poratujesz go pospołu z nim.\n6 Nie będziesz podwracał sądu ubogiemu twemu w sprawie jego.\n7 Od rzeczy kłamliwej oddalisz się, a niewinnego i sprawiedliwego nie zabijesz; bo nie usprawiedliwię niezbożnego.\n8 Darów też brać nie będziesz, ponieważ dar zaślepia mądre, i wywraca słowa sprawiedliwych.\n9 Przychodnia też nie uciskaj: bo sami wiecie, jaki jest żywot przychodnia, boście byli przychodniami w ziemi Egipskiej.\n10 Przez sześć lat obsiewać będziesz ziemię twoję, a będziesz zgromadzał urodzaj jej;\n11 Ale siódmego roku zaniechasz jej; że odpocznie, aby jedli ubodzy ludu twego, a co zostanie po nich, zje zwierz polny. Także uczynisz winnicy twojej, i oliwnicy twojej.\n12 Przez sześć dni będziesz odprawował roboty twoje; ale dnia siódmego odpoczniesz, aby sobie wytchnął wół twój, osieł twój, i żeby wytchnął syn niewolnicy twojej, i przychodzień.\n13 A we wszystkiem, com wam powiedział, ostrożnymi bądźcie. Imienia też cudzych bogów nie wspominajcie, nie będzie słyszane z ust twoich.\n14 Trzy kroć święto obchodzić mi będziecie na każdy rok.\n15 Święta przaśników przestrzegać będziesz; siedem dni jeść będziesz przaśniki, jakom ci rozkazał, czasu miesiąca Abiba; boś weń wyszedł z Egiptu, a nie ukażecie się przed twarz moję próżnymi.\n16 Także święto żniwa pierwiastek pracy twojej, cośkolwiek siał na polu; święto też zbierania na schodzie roku, gdy zbierzesz prace twoje z pola.\n17 Trzykroć do roku ukaże się każdy mężczyzna twój przed obliczem Panującego Pana.\n18 Nie będziesz ofiarował przy kwasie krwi ofiary mojej, ani zostanie przez noc tłustość ofiary mojej aż do poranku.\n19 Pierwiastki pierwszych urodzajów ziemi twej przyniesiesz w dom Pana Boga twego; nie będziesz warzył koźlęcia w mleku matki jego.\n20 Oto ja posyłam Anioła przed tobą, aby cię strzegł w drodze, i wprowadził cię na miejsce, którem ci zgotował.\n21 Ostrożnym bądź przed oblicznością jego; a słuchaj głosu jego; nie drażnij go, boć nie przepuści przestępstwu waszemu, gdyż imię moje w nim jest.\n23 Pójdzie bowiem Anioł mój przed tobą, i wprowadzi cię do Amorejczyka, i Hetejczyka, i Ferezejczyka, i Chananejczyka, Hewejczyka, i Jebuzejczyka, i wytracę je.\n24 Nie kłaniajże się bogom ich, ani im służ, ani czyń według spraw ich; ale do gruntu popsujesz je, i wszcząt pokruszysz obrazy ich.\n25 Lecz służyć będziecie Panu Bogu waszemu, a on błogosławić będzie chlebowi twemu, i wodom twoim; i odejmę niemoc z pośrodku ciebie.\n26 Nie będzie poroniająca ani niepłodna w ziemi twojej; liczbę dni twoich dopełnię.\n27 Strach mój puszczę przed tobą, i strwożę wszelki lud, przeciw któremu pójdziesz, i uczynię, że wszyscy nieprzyjaciele twoi podadzą tył przed tobą.\n28 Poślę też szerszenie przed tobą, które wypędzą Hewejczyka, Chananejczyka, i Hetejczyka przed oblicznością twoją.\n29 Nie wyrzucę go przed obliczem twojem za jeden rok, by się snać ziemia w pustynią nie obróciła, a nie namnożyło się przeciwko tobie zwierza dzikiego.\n30 Pomaluczku będę je wyrzucał od oblicza twego, aż się rozmnożysz i osiądziesz ziemię.\n31 A położę granice twoje od morza czerwonego aż do morza Filistyńskiego, a od puszczy aż do rzeki; bo podam w ręce wasze obywatele ziemi, i wypędzisz je od oblicza twego.\n32 Nie postanowisz z nimi, ani z bogami ich przymierza.\n33 Niech nie mieszkają w ziemi twej, by cię snać nie przywiedli do grzechu przeciwko mnie, gdybyś służył bogom ich, co by tobie było sidłem.\n2 A sam tylko Mojżesz wstąpi do Pana; ale oni nie przybliżą się ani lud wstąpi z nim.\n4 I napisał Mojżesz wszystkie słowa Pańskie: a wstawszy rano zbudował ołtarz pod górą, i dwanaście słupów według dwanaście pokolenia Izraelskiego.\n6 Zatem wziął Mojżesz połowę krwi i wlał w czaszę, a połowę drugą wylał na ołtarz.\n8 Wziął też Mojżesz krew, i pokropił lud i rzekł: Oto, krew przymierza, które Pan postanowił z wami, na wszystkie te słowa.\n10 I widzieli Boga Izraelskiego; a było pod nogami jego jako robota z kamienia szafirowego, a jako niebo gdy jest jasne.\n11 A na książęta synów Izraelskich nie ściągnął Pan ręki swej: choć widzieli Boga, przecię jedli i pili.\n12 Rzekł tedy Pan do Mojżesza: Wstąp do mnie na górę, i bądź tam a dam ci tablice kamienne, i zakon, i przykazanie którem napisał, abyś ich nauczał.\n13 Wstał tedy Mojżesz i Jozue sługa jego; i wstąpił Mojżesz na górę Bożą.\n14 A do starszych rzekł: Zostańcie tu, aż się wrócimy do was. A oto Aaron i Chur będą z wami; kto by miał sprawę jaką, niech idzie do nich.\n16 I mieszkała chwała Pańska na górze Synaj, a okrył ją obłok przez sześć dni; potem zawołał na Mojżesza dnia siódmego z pośrodku obłoku.\n17 A pozór chwały Pańskiej był jako ogień pożerający na wierzchu góry przed oczyma synów Izraelskich.\n2 Mów do synów Izraelskich, aby mi zebrali podarek; od każdego człowieka, którego dobrowolnym uczyni serce jego, odbierać będzie podarek mój.\n3 A ten jest podarek, który będziecie brać od nich: złoto, i srebro, i miedź,\n4 I hijacynt, i szarłat, i karmazyn dwa kroć farbowany; i biały jedwab, i sierść kozią;\n5 I skóry baranie czerwono farbowane, i skóry borsukowe, i drzewo sytym:\n6 Oliwę do świecenia, wonne rzeczy na olejek pomazywania, i na wonne kadzenie;\n7 Kamienne onychiny, i kamienie ku osadzaniu naramiennika i napierśnika.\n8 I uczynią mi świątnicę, abym mieszkał w pośrodku ich.\n9 Według wszystkiego, jako ukażę tobie podobieństwo przybytku, i podobieństwo wszystkiego naczynia jego, tak uczynicie.\n10 Uczynią też skrzynią z drzewa sytym; półtrzecia łokcia będzie długość jej a półtora łokcia szerokości jej, a półtora łokcia wysokość jej.\n11 I powleczesz ją złotem czystem; z wierzchu i wewnątrz powleczesz ją, a uczynisz nad nią koronę złotą w około.\n12 Ulejesz też do niej cztery kolce złote, które przyprawisz do czterech węgłów jej; dwa kolce do jednego jej boku, i dwa kolce do drugiego jej boku.\n13 I uczynisz drążki z drzewa sytym, i powleczesz je złotem.\n14 I przewleczesz drążki przez kolce na bokach skrzyni, aby na nich skrzynię noszono.\n15 W kolcach u skrzyni będą te drążki; nie będą ich odejmować od niej.\n16 A włożysz w tę skrzynię świadectwo, któreć dam.\n17 Uczynisz też ubłagalnię ze złota czystego: półtrzecia łokcia będzie długość jej, a półtora łokcia szerokość jej.\n18 I uczynisz dwa Cheruby złote: z ciągnionego złota uczynisz je na obu końcach ubłagalni.\n19 A uczynisz Cheruba jednego na jednym końcu, a Cheruba drugiego na drugim końcu; na ubłagalni uczynicie Cheruby na obu końcach jej.\n20 A będą mieć Cherubowie skrzydła rozciągnione z wierzchu, zakrywając skrzydłami swemi ubłagalnię; a twarze ich będą obrócone jednego ku drugiemu; ku ubłagalni będą twarze Cherubów.\n21 I włożysz ubłagalnię na wierzch skrzyni, a do skrzyni włożysz świadectwo, któreć dam.\n22 Tam się z tobą schodzić będę, i z tobą rozmawiać z ubłagalni, z pośrodku dwu Cherubów, którzy będą nad skrzynią świadectwa, o wszystkiem, coć rozkażę synom Izraelskim.\n23 Uczynisz też stół z drzewa sytym: dwa łokcie będzie długość jego, a łokieć szerokość jego, a półtora łokcia wysokość jego.\n24 I powleczesz go złotem czystem, a uczynisz mu koronę złotą w około.\n25 Uczynisz też w około niego listwę w szerz na cztery palce, i koronę złotą w około listwy.\n26 Także uczynisz do niego cztery kolce złote, i przybijesz kolce na czterech rogach, które są u czterech nóg jego.\n27 Pod tą listwą będą kolce, przez które przewloką drążki do noszenia stołu.\n28 A uczynisz te drążki z drzewa sytym, i powleczesz je złotem, i będzie na nich stół noszony.\n29 Sprawisz też misy jego, i przystawki jego, i czasze jego, i kubki jego do nalewania ofiar mokrych; ze złota szczerego porobisz je.\n30 I kłaść będziesz na ten stół chleby pokładne przed twarz moję ustawicznie.\n31 Urobisz też świecznik ze złota szczerego, z ciągnionego złota będzie świecznik ten; słupiec jego, pręty jego, czaszki jego, gałki jego, i kwiaty jego, z tegoż będą.\n32 A sześć prętów wychodzić będzie ze stron jego: trzy pręty świecznika ze strony jego jednej, a trzy pręty świecznika ze strony jego drugiej.\n33 Trzy czaszki na kształt orzecha migdałowego na pręcie jednym, także gałka i kwiat; i trzy czaszki na kształt orzecha migdałowego na pręcie drugim, także gałka i kwiat; tak będzie na wszystkich sześciu prętach, wychodzących ze świecznika.\n34 Ale na świeczniku będą cztery czaszki na kształt orzecha migdałowego, gałki jego, i kwiaty jego.\n35 I będzie gałka pod dwiema prętami z niego, także gałka pod drugiemi dwiema prętami jego, i zaś gałka pod innemi dwiema prętami jego: tak będzie pod sześćią prętów z świecznika wychodzących.\n36 Gałki ich, i pręty ich z niego będą; to wszystko całokowane z szczerego złota będzie.\n37 Uczynisz też siedem lamp jego, i zaświecisz lampy jego, aby świeciły po stronach jego.\n38 Nożyczki też jego, i kaganki jego ze złota szczerego.\n39 Z talentu złota szczerego uczynisz go, i wszystko naczynie jego.\n40 Patrzajże, abyś uczynił wszystko według podobieństwa tego, któreć ukazano na górze.\n1 Przybytek też uczynisz z dziesięciu opon, które będą z białego jedwabiu kręconego, z hijacyntu, i z szarłatu, i z karmazynu dwa kroć farbowanego, i Cherubiny robotą haftarską uczynisz.\n2 Długość opony jednej osiem a dwadzieścia łokci, a szerokość opony jednej cztery łokcie: pod jedną miarą będą wszystkie opony.\n3 Pięć opon będą spinane, jedna z drugą; także drugie pięć opon będą spinane, jedna z drugą.\n4 I naczynisz pętlic hijacyntowych na kraju opony jednej, gdzie się kraje spinać mają; także uczynisz na krajach opony drugiej, gdzie się kraje spinać mają.\n5 Pięćdziesiąt pętlic uczynisz na oponie jednej, a pięćdziesiąt pętlic uczynisz po kraju opony, któremi się spinać ma z drugą; pętlica jedna przeciw drugiej będzie.\n6 Uczynisz też pięćdziesiąt haczyków złotych, a spoisz oponę jednę z drugą temi haczykami; i tak będzie przybytek jeden.\n7 Urobisz też opony z sierści koziej na namiot ku zakrywaniu przybytku z wierzchu; jedenaście takich opon urobisz.\n8 Długość opony jednej trzydzieści łokci, a szerokość opony jednej cztery łokcie; jednaż miara będzie tych jedenastu opon.\n9 I zepniesz pięć opon osobno, a sześć opon osobno; we dwoje złożysz oponę szóstą na przodku namiotu.\n10 Uczynisz też pięćdziesiąt pętlic po kraju jednej opony, na końcu, gdzie się ma spinać, i pięćdziesiąt pętlic po kraju opony ku spinaniu drugiemu.\n11 Uczynisz też haczyków miedzianych pięćdziesiąt, i zawiedziesz haczyki w pętlice, i spoisz namiot, aby był jeden.\n12 A co zaś zbywa opon namiotowych, to jest pół opony zbywającej, zawieszono będzie w tyle przybytku.\n13 A łokieć z jednej, i łokieć z drugiej strony, który zbywa z długości opon namiotu, będzie wisiał po stronach przybytku, tam i sam, żeby go okrywał.\n14 Uczynisz też przykrycie na namiot z skór baranich czerwono farbowanych, i przykrycie z skór borsukowych na wierzch.\n15 Naczynisz też do przybytku desek z drzewa sytym prosto stojących.\n16 Dziesięć łokci długość deski, a półtora łokcia szerokość deski jednej.\n17 Dwa czopy deska jedna mieć będzie, na kształt stopniów wschodowych sporządzone, jeden przeciw drugiemu; tak uczynisz u wszystkich desek przybytku.\n18 Uczynisz też deski do przybytku, dwadzieścia desek ku stronie południowej, ku wiatrowi południowemu.\n19 Czterdzieści zaś podstawków urobisz srebrnych pod tych dwadzieścia desek; dwa podstawki pod jednę deskę do dwu czopów jej, także dwa podstawki do deski drugiej do dwu czopów jej.\n20 Na drugim zaś boku przybytku ku stronie północnej, dwadzieścia desek.\n21 A czterdzieści podstawków ich srebrnych; dwa podstawki pod jednę deskę, i dwa podstawki pod drugą deskę.\n22 Ale na stronie przybytku ku zachodowi uczynisz sześć desek.\n23 A dwie deski uczynisz w kąciech przybytku w obydwu stronach.\n24 Które będą spojone od spodku, także społu spojone będą z wierzchu do jednego kolca; tak będzie przy tych obu, które we dwu kąciech będą.\n25 A tak będzie osiem desek, a podstawki ich srebrne; szesnaście podstawków, dwa podstawki pod deską jedną, a dwa podstawki pod deską drugą.\n26 Uczynisz też drągi z drzewa sytym; pięć ich będzie do desek jednej strony przybytku.\n27 Pięć także drągów do desek przybytku na drugą stronę; pięć też drągów do desek przybytku przestawających do obu węgłów na zachód słońca.\n28 Ale drąg pośredni w pośrodku desek przewleczony będzie od jednego końca do drugiego.\n29 One też deski powleczesz złotem, a poczynisz do nich kolce złote, przez które mają być przewleczone drągi; powleczesz też i drągi złotem.\n30 Wystawisz tedy przybytek na ten kształt, któryć ukazano na górze.\n31 Uczynisz też zasłonę z hijacyntu, i z szarłatu, i z karmazynu dwa kroć farbowanego, i z białego jedwabiu kręconego; robotą haftarską uczynisz ją z Cherubiny.\n32 I zawiesisz ją na czterech słupach z drzewa sytym powleczonych złotem, (których też haki złote) na czterech podstawkach srebrnych.\n33 A zawiesisz zasłonę na haczykach, i wniesiesz za zasłonę skrzynię świadectwa, a dzielić wam będzie ta zasłona świątnicę od świątnicy najświętszej.\n34 Położysz też ubłagalnię na skrzyni świadectwa w świątnicy najświętszej.\n35 A postawisz stół przed zasłoną, a świecznik przeciw stołowi przy stronie przybytku na południe, a stół postawisz przy stronie północnej.\n36 Uczynisz też zasłonę do drzwi przybytku z hijacyntu, i z szarłatu, i z karmazynu dwa kroć farbowanego, i z jedwabiu białego kręconego, robotą haftarską.\n37 A uczynisz do tej zasłony pięć słupów z drzewa sytym, które powleczesz złotem; haki ich będą złote, a ulejesz do nich pięć podstawków miedzianych.\n1 Uczynisz też ołtarz dla kadzenia; z drzewa sytym uczynisz go.\n2 Na łokieć wzdłuż, i na łokieć wszerz, czworograniasty będzie, a na dwa łokcie wzwyż; z niego wychodzić będą rogi jego.\n3 A powleczesz go szczerem złotem, wierzch jego i ściany jego w około, i rogi jego. Uczynisz też koronę złotą około niego.\n4 I dwa kolce złote uczynisz też pod koroną we dwu kątach jego, po obu stronach jego, a przez nie przewleczesz drążki, aby noszony był na nich.\n5 A uczynisz drążki one z drzewa sytym, i powleczesz je złotem.\n6 I postawisz go przed zasłoną, za którą jest skrzynia świadectwa przed ubłagalnią, która jest nad świadectwem, gdzie się z tobą schodzić będę.\n7 A będzie kadził na nim Aaron kadzeniem z wonnych rzeczy na każdy poranek; przygotowawszy lampy, będzie kadził.\n8 Także gdy rozpali Aaron lampy między dwoma wieczorami, kadzić będzie kadzeniem ustawicznem przed Panem w narodziech waszych.\n9 Nie włożycie nań kadzidła obcego, ani całopalenia, ani ofiary suchej; ani ofiary mokrej ofiarować będziecie na nim.\n10 Tylko wykona oczyszczenie Aaron nad rogami jego raz w rok; przez krew ofiary za grzech, w dzień oczyszczenia, raz w rok oczyszczenie odprawi na nim w narodziech waszych; bo to rzecz najświętsza Panu.\n12 Gdy zbierzesz główną sumę synów Izraelskich, z tych, którzy mają iść w liczbę, da każdy okup za duszę swą Panu, gdy je liczyć będziesz, aby nie przyszła na nie plaga, gdy zliczeni będą.\n13 To dawać będą: każdy, który idzie w liczbę, da pół sykla według sykla świątnicy dwadzieścia pieniędzy sykiel waży; pół sykla będzie podarek Panu.\n14 Ktokolwiek idzie w liczbę ode dwudziestu lat i wyżej, odda podarek Panu.\n15 Bogaty nie da więcej, a ubogi nie da mniej nad pół sykla, gdy będą dawać ofiarę Panu, dla oczyszczenia dusz swoich.\n16 A wybrawszy pieniądze oczyszczenia od synów Izraelskich, dasz je na potrzeby namiotu zgromadzenia, co będzie synom Izraelskim na pamiątkę przed Panem, ku oczyszczeniu dusz waszych.\n17 Potem rzekł Pan do Mojżesza, mówiąc:\n18 Uczynisz też wannę miedzianą, i stolec jej miedziany do umywania, a postawisz ją między namiotem zgromadzenia, i między ołtarzem, i nalejesz w nią wody.\n19 I umywać będą Aaron i synowie jego z niej ręce swoje i nogi swoje.\n20 Gdy wchodzić będą do namiotu zgromadzenia, umywać się będą wodą, aby nie pomarli; także gdyby mieli przystępować do ołtarza, aby służyli, i zapalili ofiarę ognistą Panu.\n21 I będą umywali ręce swoje i nogi swoje, aby nie pomarli; i będzie im to ustawą wieczną, jemu i nasieniu jego, w rodzaju ich.\n22 Rzekł jeszcze Pan do Mojżesza, mówiąc:\n23 Ty też weźmij sobie wonnych rzeczy przednich: Myrry co najczystszej pięćset łutów, a cynamonu wonnego połowę tego, to jest, dwieście i pięćdziesiąt łutów, i tatarskiego ziela dwieście i pięćdziesiąt;\n24 Kasyi też pięćset łutów według sykla świątnicy, i oliwy z drzew oliwnych hyn.\n25 I uczynisz z tego olejek pomazywania świętego, maść najwyborniejszą, robotą aptekarską: olejek to pomazywania świętego będzie.\n26 I pomażesz nim namiot zgromadzenia, i skrzynię świadectwa.\n27 Także stół i wszystkie naczynia jego, i świecznik, i naczynia jego, i ołtarz, na którym kadzą;\n28 Ołtarz też do całopalenia ze wszystkiem naczyniem jego, i wannę z stolcem jej.\n29 A poświęcisz je, aby najświętsze były; cokolwiek się ich dotknie, poświęcone będzie.\n30 Aarona też, i syny jego pomażesz, i poświęcisz je, aby mi sprawowali urząd kapłański.\n31 A synom Izraelskim tak powiesz, mówiąc: Olejek pomazywania świętego mnie będzie świętym w narodziech waszych;\n32 Ciało człowiecze nie będzie nim mazane, a według złożenia jego nie uczynicie temu podobnego: bo święty jest, i święty wam będzie.\n33 Ktobykolwiek uczynił taką maść, a namazałby nią kogo obcego, wytracony będzie z ludu swego.\n34 I rzekł Pan do Mojżesza: Weźmij sobie rzeczy wonnych, balsamu, i onychy, i galbanu wonnego, i kadzidła czystego, wszystkiego w równej wadze;\n35 A uczynisz z tego kadzenia wonne robotą aptekarską; to zmieszanie czyste i święte będzie.\n36 A utłukłszy to miałko, kłaść będziesz z niego przed świadectwem w namiocie zgromadzenia, gdzie się z tobą schodzić będę; najświętsze to będzie.\n37 Kadzenia też, które byś czynił według złożenia tego, nie uczynicie sobie; toć będzie świętą rzeczą dla Pana.\n38 Ktobykolwiek uczynił co podobnego, aby woniał z niego, wytracony będzie z ludu swego.\n2 Otom wezwał z imienia Besaleela, syna Urowego, syna Churowego z pokolenia Judy.\n3 I napełniłem go Duchem Bożym, mądrością, i rozumem, i umiejętnością we wszelakiem rzemiośle.\n4 Ku dowcipnemu wymyślaniu, cokolwiek może być urobione ze złota, i z srebra, i z miedzi.\n5 Do rzezania kamienia na osadzenie, i na wyrobienie drzewa ku wystawieniu każdej roboty.\n6 A oto, Ja przydałem mu Acholijaba, syna Achysamechowego z pokolenia Dan, a w serce każdego dowcipnego dałem mądrość, aby zrobili wszystko com ci przykazał.\n7 Namiot zgromadzenia, i skrzynię świadectwa, i ubłagalnią, która ma być nad nią, i wszystkie naczynia namiotu.\n8 Stół także i naczynia jego, i świecznik czysty ze wszystkiem naczyniem jego, i ołtarz do kadzenia.\n9 Także ołtarz do całopalenia ze wszystkiem naczyniem jego, i wannę ze stolcem jej.\n10 Także szaty do służby, i szaty święte Aaronowi kapłanowi, i szaty synom jego ku sprawowaniu kapłaństwa.\n11 I olejek pomazywania, i kadzenie wonne do świątnicy; według wszystkiego, jakom ci rozkazał, uczynią.\n12 Potem rzekł Pan do Mojżesza, mówiąc:\n13 Ty też powiedz synom Izraelskim, mówiąc: Przecię sabbatów moich przestrzegać będziecie; bo ten znak jest między mną i między wami w narodziech waszych, abyście wiedzieli, żem Ja Pan, który was poświęcam.\n14 Przetoż przestrzegajcie sabbatu, święty bowiem jest wam. Kto by go zgwałcił, śmiercią umrze; bo każdy, coby weń robotę odprawował, wytracona będzie dusza jego, z pośrodku ludu swego.\n15 Przez sześć dni odprawowana będzie robota; ale w dzień siódmy sabbat jest, odpocznienie święte Panu; każdy, kto by robił robotę w dzień sabbatu, śmiercią umrze.\n16 Przetoż będą strzec synowie Izraelscy sabbatu, zachowując sabbat w narodziech swych ustawą wieczną.\n17 Między mną i między syny Izraelskimi znakiem jest wiecznym; bo w sześciu dniach uczynił Pan niebo i ziemię, a dnia siódmego przestał i odpoczął.\n18 I dał Pan Mojżeszowi dokonawszy mowy z nim na górze Synaj dwie tablice świadectwa, tablice kamienne, pisane palcem Bożym.\n23 Każdy też co miał hijacynt, i szarłat, i karmazyn dwa kroć farbowany , i biały jedwab, i sierść kozią, i skóry baranie czerwono farbowane, i skóry borsukowe, przynosili.\n1 Tedy robił Besaleel, i Acholijab, i każdy mąż dowcipny, którym dał Bóg mądrość i rozum, aby umieli urobić każdą robotę ku usłudze świątnicy, wszystko, co rozkazał Pan.\n2 I wezwał Mojżesz Besaleela, i Acholijaba, i każdego męża dowcipnego, któremu dał Pan mądrość w serce jego; każdego też, którego pobudziło serce jego, aby przystąpił do czynienia tej roboty.\n3 I wzięli od Mojżesza wszystkie podarki, które byli przynieśli synowie Izraelscy na robotę ku usłudze świątnicy, aby ją wykonali; ale oni przynaszali do niego jeszcze dobrowolne dary na każdy poranek.\n4 Tedy się zeszli wszyscy dowcipni, którzy robili wszelaką robotę świątnicy, każdy opuściwszy robotę swoję, którą czynili.\n5 I rzekli do Mojżesza, mówiąc: Daleko więcej lud przynosi, niż potrzeba do wyrobienia tej usługi, którą rozkazał Pan uczynić.\n6 Rozkazał tedy Mojżesz, aby obwołano w obozie mówiąc: Ani mąż, ani niewiasta niech więcej ni przynoszą ofiar na robienie świątnicy. I zabroniono ludowi, aby nie nosili.\n7 Bo mieli potrzeb dostatek do wszystkiej roboty, aby ją wyrobili, i zbywało.\n8 I urobili każdy dowcipny z rzemieślników tę robotę: przybytek z dziesięciu opon z białego jedwabiu kręconego, i z hijacyntu, i szarłatu i z karmazynu dwa kroć farbowanego; z Cherubiny, robotą misterną robili je.\n9 Długość opony jednej dwadzieścia i osiem łokci, a szerokość opony jednej na cztery łokcie; pod jedną miarą były wszystkie opony.\n10 I spoił pięć opon jednę z drugą, także drugie pięć opon spoił jednę z drugą.\n11 Naczynił też pętlic hijacyntowych po kraju opony jednej, na końcu, gdzie się spinać mają; także uczynił po kraju opony drugiej, na końcu, gdzie się spinać mają.\n12 Pięćdziesiąt pętlic uczynił na oponie jednej, a pięćdziesiąt pętlic uczynił po kraju opony, któremi spojona była do drugiej; pętlica jedna przeciw drugiej była.\n13 Uczynił też pięćdziesiąt haczyków złotych, a spiął opony jednę ku drugiej haczykami; i tak uczyniony jest przybytek jeden.\n14 Urobił też opony z sierści koziej na namiot ku zakrywaniu przybytku z wierzchu, jedenaście opon urobił.\n15 Długość opony jednej trzydzieści łokci, a cztery łokcie szerokość opony jednej; jednaż miara była tych jedenaście opon.\n16 I spoił pięć opon osobno, a sześć opon osobno.\n17 Uczynił też pętlic pięćdziesiąt po kraju jednej opony na końcu, gdzie się ma spinać; i pięćdziesiąt pętlic uczynił po kraju opony drugiej ku spinaniu.\n18 Uczynił też haczyków miedzianych pięćdziesiąt, do spięcia namiotu, aby był jeden.\n19 Nad to uczynił przykrycie na namiot z skór baranich czerwono farbowanych, i przykrycie z skór borsukowych na wierzch.\n20 Naczynił też desek do przybytku z drzewa sytym stojących.\n21 Dziesięć łokci długość deski, a półtora łokcia szerokość deski jednej.\n22 Dwa czopy miała deska jedna, sporządzone jeden przeciwko drugiemu; tak uczynił u wszystkich desek przybytku.\n23 Zgotował też i deski do przybytku, dwadzieścia desek ku stronie południowej, ku wiatrowi południowemu.\n24 I czterdzieści podstawków urobił ze srebra pod dwadzieścia desek: dwa podstawki pod deskę jednę do dwóch czopów jej, także dwa podstawki pod deskę drugą do dwu czopów jej.\n25 Także na drugiej stronie przybytku ku stronie północnej, uczynił dwadzieścia desek.\n26 I czterdzieści podstawków ich srebrnych: dwa podstawki pod deskę jednę, i dwa podstawki pod deskę drugą.\n27 Lecz na stronie przybytku ku zachodowi, uczynił sześć desek.\n28 Dwie deski uczynił na węgłach po obu stronach przybytku;\n29 A były spojone od spodku, także spojone były od wierzchu do jednegoż kolca; tak uczynił po obu stronach na dwu węgłach.\n30 A tak było osiem desek, i podstawków ich srebrnych szesnaście podstawków, po dwu podstawkach pod każdą deską.\n31 Naczynił i drągów z drzewa sytym; pięć do desek przybytku na jednę stronę;\n32 Pięć także drągów do desek przybytku na drugą stronę, pięć też drągów do desek przybytku do obu węgłów, na zachód.\n33 A uczynił też drąg pośredni, aby przechodził przez pośrodek desek od końca do końca.\n34 A deski one powlókł złotem, i kolce do nich porobił ze złota, aby w nich drągi były, i powlókł drągi złotem.\n35 Uczynił zaś zasłonę z hijacyntu, i z szarłatu, i z karmazynu dwa kroć farbowanego, i z białego jedwabiu kręconego; robotą misterną uczynił to z Cherubiny.\n36 A do niej nagotował cztery słupy z drzewa sytym, i powlókł je złotem, haki też ich były złote, i ulał do nich cztery podstawki srebrne.\n37 Uczynił też zasłonę do drzwi namiotu z hijacyntu, i z szarłatu, i z karmazynu dwa kroć farbowanego, i z białego jedwabiu kręconego, robotą haftarską.\n38 A słupów do niej pięć z haczykami ich; i powlókł wierzchy ich i przepasania ich złotem, a podstawków ich było pięć miedzianych.\n1 Uczynił też Besaleel skrzynię z drzewa sytym, a była półtrzecia łokcia długość jej, a półtora łokcia szerokość jej, także półtora łokcia wysokość jej.\n2 I powlókł ją złotem szczerem wewnątrz, i zewnątrz, i uczynił jej koronę złotą w około.\n3 Ulał też do niej cztery kolce złote do czterech węgłów jej: dwa kolce po jednej stronie jej, a dwa kolce po drugiej stronie jej.\n4 Uczynił i drążki z drzewa sytym, a powlókł je złotem.\n5 I przewlekł drążki przez kolce po stronach skrzyni, aby na nich noszona była skrzynia.\n6 Uczynił też ubłagalnią ze złota szczerego: półtrzecia łokcia długość jej, a półtora łokcia szerokość jej.\n7 Urobił i dwa Cheruby złote, z ciągnionego złota urobił je na obu końcach ubłagalni.\n8 Cheruba jednego na jednym końcu, a Cheruba drugiego na drugim końcu; na ubłagalni uczynił Cheruby na obu końcach jej.\n9 Którzy Cherubowie mieli rozciągnione skrzydła, z wierzchu zakrywając skrzydłami swemi ubłagalnią, a twarzy ich były jednemu ku drugiemu; ku ubłagalni były twarzy Cherubów.\n10 Przytem sprawił stół z drzewa sytym, dwa łokcie długość jego, i łokieć szerokość jego, a półtora łokcia wysokość jego.\n11 I powlókł go złotem szczerem, i uczynił mu koronę złotą w około.\n12 Uczynił mu też listwę na dłoń w szerz w około; uczynił też i koronę złotą w około onej listwy.\n13 I ulał do niego cztery kolce złote, które kolce przyprawił na czterech rogach, u czterech nóg jego.\n14 Na przeciwko onej listwie były kolce, w które zawłaczano drążki do noszenia stołu.\n15 Porobił i drążki z drzewa sytym, i powlókł je złotem do noszenia stołu.\n16 Poczynił też naczynia do stołu należące, misy jego i przystawki jego, i kubki jego, i czasze do nalewania ofiar mokrych, z szczerego złota.\n17 Urobił też świecznik ze złota szczerego, z ciągnionego złota uczynił świecznik ten, słupiec jego, i pręty jego, czaszki jego, gałki jego, i kwiaty jego z tegoż były.\n18 A sześć prętów wychodziło po stronach jego: trzy pręty z jednej strony świecznika, a trzy pręty z drugiej strony świecznika.\n19 Trzy czaszki na kształt orzecha migdałowego na pręcie jednym, także gałka i kwiat; i trzy czaszki na kształt orzecha migdałowego na pręcie drugim, także gałka i kwiat; tak było na wszystkich sześciu prętach wychodzących z świecznika.\n20 Ale na świeczniku były cztery czaszki na kształt orzecha migdałowego, gałki jego i kwiaty jego.\n21 I była gałka pod dwiema prętami jego, także gałka pod drugiemi dwiema prętami jego, i zaś gałka pod innemi dwiema prętami jego; tak było pod sześcią prętów wychodzących z niego.\n22 Gałki ich i pręty ich z niego były; to wszystko ze złota całokowane było, ze złota szczerego.\n23 Uczynił też siedem lamp do niego, i nożyczki do nich i kaganki jego ze złota szczerego.\n24 Z talentu złota szczerego uczynił go, i wszystko naczynie jego.\n25 Uczynił też ołtarz do kadzenia z drzewa sytym, na łokieć wzdłuż, i na łokieć wszerz, czworograniasty, a na dwa łokcie wzwyż, a z niego wychodziły rogi jego.\n26 I powlókł go złotem szczerem, wierzch jego, i ściany jego w około, i rogi jego; uczynił mu też koronę złotą w około.\n27 Po dwu także kolcach złotych uczynił u niego, pod koroną jego, we dwu kątach jego, po obu stronach jego przez które przewłaczano drążki, aby był noszony na nich.\n28 Uczynił też drążki z drzewa sytym i powlókł je złotem.\n29 Uczynił też olejek pomazywania świętego, i kadzenie wonne, robotą aptekarską.\n2 W dzień miesiąca pierwszego, pierwszego dnia tegoż miesiąca wystawisz przybytek, namiot zgromadzenia.\n3 I postawisz tam skrzynię świadectwa, i zakryjesz ją zasłoną.\n4 Wstawisz i stół, i porządnie go sporządzisz, wniesiesz także świecznik, i zaświecisz lampy jego.\n5 Postawisz też ołtarz złoty do kadzenia przed skrzynią świadectwa, i zawiesisz zasłonę u drzwi przybytku.\n6 Także postawisz ołtarz całopalenia przed drzwiami przybytku, namiotu zgromadzenia.\n7 Postawisz też wannę między namiotem zgromadzenia a między ołtarzem, w którą nalejesz wody.\n8 Wystawisz też i sień w około, a zawiesisz zasłonę we drzwiach u sieni.\n9 Zatem weźmiesz olejek pomazywania, i pomażesz przybytek, i wszystko, co w nim jest, i poświęcisz go ze wszystkiem naczyniem jego, a będzie świętym.\n10 Pomażesz też ołtarz całopalenia, i wszystkie naczynia jego, i poświęcisz ołtarz, a będzie ołtarzem najświętszym.\n11 Nad to pomażesz wannę i stolec jej, a poświęcisz ją.\n12 Zatem każesz przystąpić Aaronowi i synom jego do drzwi namiotu zgromadzenia, i umyjesz je wodą.\n13 I obleczesz Aarona w szaty święte, a pomażesz, i poświęcisz go, aby mi sprawował urząd kapłański.\n14 Synom także jego przystąpić każesz, i obleczesz je w szaty,\n15 A pomażesz je, jakoś pomazał ojca ich, aby mi sprawowali urząd kapłański; i będzie pomazanie ich onym ku wiecznemu kapłaństwu w narodziech ich.\n16 Tedy uczynił Mojżesz wszystko; jako mu był rozkazał Pan, tak uczynił.\n17 Stało się tedy miesiąca pierwszego, roku wtórego, pierwszego dnia miesiąca, że wystawiony jest przybytek.\n18 I wystawił Mojżesz przybytek, a podstawił podstawki jego, i postawił deski jego, i założył drągi jego, i podniósł słupy jego.\n19 Rozbił też i namiot nad przybytkiem, i położył przykrycie namiotu nad nim z wierzchu, tak jako był Pan rozkazał Mojżeszowi.\n20 Potem wziąwszy świadectwo, włożył je do skrzyni, i przewlókł drążki u skrzyni, i włożył ubłagalnią z wierzchu na skrzynię.\n21 I wniósł skrzynię do przybytku, i zawiesił oponę zakrycia, i zasłonił skrzynię świadectwa, jako był Pan rozkazał Mojżeszowi.\n22 Postawił i stół w namiocie zgromadzenia ku północnej stronie przed zasłoną.\n23 I sporządził na nim sporządzenie chlebów przed Panem, jako był rozkazał Pan Mojżeszowi.\n24 Postawił też świecznik w namiocie zgromadzenia na przeciwko stołowi ku południowej stronie przybytku.\n25 Zapalił też lampy przed Panem, jako był Pan rozkazał Mojżeszowi.\n26 Postawił i ołtarz złoty w namiocie zgromadzenia przed zasłoną.\n27 I kadził na nim kadzeniem wonnem, jako był rozkazał Pan Mojżeszowi.\n28 Potem zawiesił zasłonę we drzwiach przybytku.\n29 Nadto ołtarz postawił całopalenia przede drzwiami przybytku namiotu zgromadzenia, i ofiarował na nim całopalenie i ofiarę suchą, jako był rozkazał Pan Mojżeszowi.\n30 Potem postawił wannę między namiotem zgromadzenia, a między ołtarzem, w którą nalał wody dla umywania.\n31 I umywali się z niej Mojżesz, i Aaron, i synowie jego, ręce swe i nogi swe.\n32 Gdy wchodzili do namiotu zgromadzenia, i gdy mieli przystępować do ołtarza, umywali się, jako rozkazał Pan Mojżeszowi.\n33 Na ostatek wystawił sień około przybytku i ołtarza, i zawiesił zasłonę w bramie sieni. A tak dokończył Mojżesz roboty onej.\n35 Tak, iż nie mógł Mojżesz wnijść do namiotu zgromadzenia; bo był nad nim obłok, a chwała Pańska napełniła była przybytek.\n36 A gdy odstępował obłok od przybytku, ruszali się synowie Izraelscy w ciągnieniu swem.\n37 A jeźli nie odstępował obłok, nie ruszali się aż do dnia, którego odstępował.\n38 A obłok Pański bywał nad przybytkiem we dnie, a ogień bywał w nocy nad nim przed oczyma wszystkiego domu Izraelskiego, ilekroć ciągnęli.\nTę stronę ostatnio edytowano 1 sty 2013, 17:52.


· Dzisiaj na Mszy św. o 9.00 obowiązkowe spotkanie dla dzieci I-komunijnych.\n· Po Mszy św. o godz. 11.00 Polska Szkoła Sobotnia zaprasza do naszego klubu na akademię z okazji Święta Niepodległości naszej ojczyzny i Uroczystości Chrystusa Króla Wszechświata. Przygotowują je klasy IIIa, Vb, VIb oraz klasa A-level. Zaraz po Mszy św. zapraszamy do naszego klubu na domowego wypieku pyszne ciasta, kawę i herbatę.\n· Dzisiaj również najbliższe spotkanie formacyjne dla kobiet Pełna Łaski. Rozpoczęcie w kościele o 15.00 czasem indywidualnej modlitwy przed Najświętszym Sakramentem. Dalsza część spotkania od 16.00 w klubie. Zapraszamy serdecznie!\n· Modlitwy wypominkowe odprawiane są w środy i piątki na Mszach św. o 10.30.\n· W poniedziałek obchodzimy wspomnienie liturgiczne bł. Karoliny Kózkówny. Zapraszamy na wieczorną Mszę św. na odnowienie przyrzeczeń Ruchu Czystych Serc.\n· Ze względu na udział proboszcza w spotkaniach w Londynie nastąpią zmiany w programie Mszy św. w tym tygodniu. We wtorek Msza św. odprawiona zostanie już o 9.00. W tym dniu nie będzie Mszy św. wieczornej i nieczynne będzie biuro parafialne. Natomiast w środę Msza św. parafialna odprawiona będzie dopiero o 19.00.\n· Najbliższe spotkanie Rady Administracyjnej - w środę o 19.30.\n· W piątek o 19.00 zapraszamy na godzinną adorację Najświętszego Sakramentu.\n· W dniach 27 listopada-1 grudnia wizytę w naszej parafii złożą goście: ks. prof. dr hab. Wojciech Cichosz, kierownik Katedry Pedagogiki, Katolickiej Nauki Społecznej i Prawa Kanonicznego na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz mgr Rafał Klamann, kierownik administracyjny Zespołu Szkół Katolickich w Gdyni.\n· W sobotę, 7 grudnia, w naszym ośrodku o godz. 12.00 odbędzie się 2-godzinne obowiązkowe szkolenie z zakresu safeguarding. Do uczestnictwa zobowiązani są nadzwyczajni szafarze Komunii św., opiekunowie scholi dziecięcej, jak i prowadzący liturgie dla dzieci. Zgłoszenia do jutra u księdza proboszcza.\n· Szybkimi krokami zbliża się czas adwentu, a tym samym czas wizyt duszpasterskich. Rozpoczynamy od wizyt poza Coventry. Zapisów można dokonać poprzez stronę internetową, smsem na 07926.736.849 lub na kartkach wyłożonych na balaskach. Podczas wizyt kolędowych będziemy zbierali ofiary na dokończenie naszych projektów związanych z chodnikiem wokół naszego kościoła.\n· W czasie adwentu zapraszamy na nasze parafialne roraty we wtorki i czwartki na Mszy św. o 19.00. Prosimy dzieci o przygotowanie lampionów.\n· Poszukujemy osób, które chciałyby w tym roku zająć się przygotowaniem stajenki betlejemskiej w naszym kościele.\n· Już w przyszłym tygodniu będzie można nabyć świece wigilijne Caritasu i opłatek.\n· W związku z jubileuszem, poszukujemy osoby chętne do prac porządkowych wokół kościoła w sobotę, 24 listopada, od godz. 10.00. Poświęćmy naszej wspólnocie odrobinę swego czasu.\n· Zachęcamy do zakupu najnowszego numeru „Gościa Niedzielnego” w cenie £2 za sztukę. Polecamy w nim artykuł o opcji na ubogich, o nawróceniu głównej bohaterki filmu „Nieplanowane”, o czystości przedmałżeńskiej, o głoszeniu Ewangelii muzułmanom, o dzienniku abpa Józefa Gawliny i wiele innych.\n· W zakrystii można również nabyć pilota do bramy w cenie £10 za sztukę.\nTaca niedzielna: £ 511.29;\nGift Aid: £ 347.00;\nŚwiece: £ 31.02;\nPoniedziałek, 18 XI 2019 - Wspomnienie bł. Karoliny Kózkówny\n19.00 śp. Jan Pęcherski (6 roczn. śmierci) - I., T. Kocińscy\nWtorek, 19 XI 2019\n9.00 śp. Jan i Emilia Misiuk - int. Córka z Rodziną\nŚroda, 20 XI 2019 - Wspomnienie św. Rafała Kalinowskiego\n19.00 śp. Władysława i Władysław Czubak - int. Córka z Rodziną\nCzwartek, 21 XI 2019 - Ofiarowanie NMP\n10.30 za zmarłych z rodzin Szal, Kamińskich, Witczak, Gocal, Leśniak i Janczy - int. Z. Kamińska\n19.00 o błogosławieństwo Boże dla Natana z okazji jego 7-mych urodzin i potrzebne łaski dla całej rodziny Kaźmierczyk o pokonanie trudności życiowych - int. Ojciec i Mąż\nPiątek, 22 XI 2019 - Wspomnienie św. Cecylii\n10.30 o zdrowie dla Mamy - int. D. Sara z Rodziną\n18.00 śp. Teresa Skurska - int. Córka z Rodziną\nOdsłon : 753968


Narzędzia ogrodnicze Castorama. Duży wybór. Kupuj taniej z Okazje.info.\nWidły amerykańskie Verve\nWidły amerykańskie to niezastąpione narzędzie ogrodnicze, które znajdzie szerokie zastosowanie w Two...\nSzpadel prosty Verve pomoże Ci w wykonaniu rozmaitych prac w ogrodzie oraz na działce. Będzie pomocn...\nWyrywacz do chwastów to narzędzie ogrodnicze, które ułatwi Ci utrzymanie działki. Za jego pomocą będ...\nSekator ręczny GoodHome Durum UQ\nSekator ręczny GoodHome UQ znajduje szereg zastosowań w rolnictwie i ogrodnictwie. Produkt jest odpo...\nSekator kowadełkowy to praktyczne narzędzie ogrodnicze, dzięki któremu znacznie usprawnisz pielęgnac...\nSekator nożycowy to jedno z podstawowych narzędzi ogrodniczych, które będzie Ci niezwykle przydatne ...\nKultywator jest funkcjonalnym narzędziem ogrodniczym, dzięki któremu usprawnisz niektóre prace ogrod...\nPodkaszarka akumulatorowa Erbauer jest lekka i łatwa w użytkowaniu. Produkt wykorzystasz do wielu pr...\nOferty, które mogą Cię zainteresować przy przeglądaniu ofert Narzędzia ogrodnicze Castorama\nWidły amerykańskie to niezastąpione narzędzie ogrodnicze, które znajdzie szerokie zastosowanie w Twoim ogrodzie lub na działce. Możesz je wykorzystać do spulchniania gleby, kopania oraz przerzucania obumarłych części roślin czy siana. Dzięki temu prowadzone przez Ciebie prace przebiegną szybko i spr...\nSzpadel prosty Verve pomoże Ci w wykonaniu rozmaitych prac w ogrodzie oraz na działce. Będzie pomocny także na placu budowy. Narzędzie posiada solidną i stabilną łyżkę oraz trzonek wykonany z twardego, jesionowego drewna. Świetnie dopasowuje się do dłoni, dzięki czemu podnosi komfort pracy. Zobacz i...\nUżytkownicy przeglądający oferty Narzędzia ogrodnicze Castorama często odwiedzali także Siekiera Castorama, Sekator Castorama, Narzędzia ogrodnicze Fiskars. Inne popularne strony, które warto zobaczyć:


Janusz Cieszyński: Działanie NFZ trzeba było usprawnić - Menedżer Zdrowia – Termedia\n– Są opinie, że ustawa covidowa to zamach na publiczne pieniądze, bo środki na leczenie ma rozdzielać prezes NFZ, a nie dyrektorzy oddziałów – twierdzi „Rzeczpospolita”.\nWiceminister Cieszyński podkreśla, że ustawa dotyczy wewnętrznych zasad funkcjonowania Narodowego Funduszu Zdrowia – mają być jednolite i transparentne, a działanie NFZ sprawniejsze.\n– W sieci szpitali pieniądze są już rozdzielane według jednolitych kryteriów kwalifikacji – komentuje Janusz Cieszyński i przyznaje, że dyrektorzy decydują o kontraktowaniu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej i niektórych świadczeń szpitalnych. – To zadanie powinno pozostać na ich poziomie – dodaje.\nPrzedstawiciel resortu opisuje, że do Ministerstwa Zdrowia od lat docierają sygnały, że interpretacje obecnych przepisów są różne w zależności od tego, który oddział wojewódzki je wydaje – stąd propozycja ujednolicenia orzecznictwa, co powinno być korzystne dla świadczeniodawców.\n„Rzeczpospolita” pyta, jaki wpływ mają dyrektorzy na politykę zdrowotną w regionie.\n– Z punktu widzenia funduszu, są najważniejszymi autorytetami w kształtowaniu na terenie regionu. Zdajemy sobie sprawę, że realizację wielu zadań powinniśmy w NFZ poprawić, dlatego część procesów należy realizować wspólnie w oparciu o centra usług, takie jak te, które powstały w Radomiu i Chełmie. Ale obecna reforma to nie centralizacja, ale pionizacja – fundusz ma stanowić jednolitą strukturę, przy czym zadania organów realnie pozostają bez zmian – wyjaśnia Cieszyński w rozmowie z „Rzeczpospolita”.\nPrzeczytaj także: „Janusz Cieszyński o teleporadach”, „Prezes Niedzielski o pionizacji NFZ” i „Pion(k)izacja płatnika”.


Demiurg x Esdobe - Być albo nie być feat. Fozzfor x Mkay rapduma\nPatronat Demiurg x Esdobe - Być albo nie być feat. Fozzfor x Mkay\nDemiurg x Esdobe - Być albo nie być feat. Fozzfor x Mkay\nMarcin Nowak, 11:14:40, 06 lipiec '17r.\n- Spełnianie zamierzonych celów to dla Nas być albo nie być – komentuje Demiurg. – Tym numerem chcielibyśmy przechylić szalę na swoją stronę i udowodnić, że w naszym przypadku bardziej adekwatne jest być. Zachęcam do sprawdzenia najnowszego singla! – dodaje.\nDemiurg x Esdobe, „Być albo nie być” (feat. Fozzfor i Mkay)\nEsdobe & Demiurg – „Jesse Pinkman” (Video mash - up): https://youtu.be/Al4_eZ5jHwM\nDemiurg, znany wcześniej jako Aaron pochodzi z Wrześni i od kilku lat zasila szeregi Poznańskiej sceny rapowej. Jego pierwsze solowe publikacje miały miejsce w 2009 roku. W 2010 założył razem z drugim MC Tazerem zespól pod nazwą DmT (Dzieło Moralnego Terroru). W tym samym roku powstało również studio nagraniowe (DmTstudio). W 2011 razem z producentem Lenzym nagrał mixtape pt. „Ostatni ocalały”. W 2012 wyszła pierwsza Epka spod szyldu DmT zatytułowana „Dajmonion”, co oznacza krzyk ostrzegawczy przed złem. W 2013 został obok Fonope i Teabe, jednym z trzech laureatów konkursu organizowanego przez Glamrap i Johnnego Beats. W 2014 wziął udział w 2. Edycji konkursu organizowanego przez Glamrap pt. Fresh Swag i powtórzył sukces. Jeszcze w tym samym roku wyszedł numer pt. Monocykl. W 2015 można było go usłyszeć na rożnych luźnych projektach miedzy innymi hot16challenge, pompuj rap. Poza tym wydał Album DmT-Terapia. W pierwszej połowie 2016 współtworzył projekt The Saiyans, w którego skład wchodził Profesor Smok, Edizz, Adash i on tj. Demiurg. W drugiej połowie 2016 raper dołączył do ekipy Upojeni i na ich kanale można było usłyszeć kilka luźnych kawałków jak i pierwsze single jego z solowego projektu. W 2017 miała miejsce premiera pierwszego solowego albumu pt. Nieba nie będzie, który sam określa jako swój solowy debiut. Aktualnie skupia się na promocji Epki „Sztula latania” nagranej wspólnie z Esdobe.\nEsdobe to współzałożyciel Poznańskiego składu Ejbry, któryzasilał również Bok oraz Dj Przester. Raper znany jest m.in. z utworów „Zagadka” czy „Spirytystyka”, które zostały wypuszczone jako solowe numery. Reprezentant Poznańskiej Ligi Freestyle, zwycięzca bitwy na Juwenaliach w Poznaniu, wystąpił także na Festiwalu Made in Chicago na jednej scenie z ekipą nagrywającą wcześniej między innymi z B.B Kingiem.\nSebosan - Kocham feat Kfiat, Skorup, Rafi\n09:35:26, 16 kwiecień '18r. KOMENTARZY: 0\nKAJSON ╳ DAVIDEK - Cash, cash, cash\n13:55:00, 10 kwiecień '18r. KOMENTARZY: 0\nKAJSON ╳ DAVIDEK - Tańcz, pij\n12:44:51, 05 kwiecień '18r. KOMENTARZY: 0\nKoziro/Oscar TeReN Stacja - Bletki (prod.Kiper)\n13:29:50, 19 marzec '18r. KOMENTARZY: 0\nCzutini - Tak To Wygląda Ft. Dj Zombie (Prod. JazBrothers)\n08:53:03, 14 luty '18r. KOMENTARZY: 0