Burzliwe czasy reformacji\nPoczątek XVI wieku przyniósł w Kościele Zachodnim wielki spór zakończony rozłamem. Reformacja w wydaniu luterańskim dość szybko zaczęła się rozprzestrzeniać na Śląsku, głównie wśród niemieckiego mieszczaństwa. Jej powodzenie było efektem kryzysu ówczesnego Kościoła, spontaniczną reakcją na jego upadek.\nNowe prądy natrafiły na Śląsku na podatny grunt, który przygotował ruch husycki. Zmianom sprzyjały utyskiwania na stale rozwijający się kościelny fiskalizm oraz gorszący tryb życia części niewykształconego górnośląskiego kleru. Duże znaczenie miała postawa władz świeckich, zwłaszcza Jerzego Hohenzollerna (władcy księstw opolskiego, raciborskiego i bytomskiego), który pozwalał na szerzenie nauki Lutra w dekanacie bytomskim przez duchownych wypędzonych z Polski wskutek edyktów Zygmunta Starego. Tym niemniej reformacja wkroczyła na dobre na teren ziemi bytomskiej dopiero w II połowie XVI wieku – głównie na skutek poparcia miejscowej szlachty. W 1566 roku przekazano w ręce protestantów kościół parafialny w Bytomiu.\nReligijny zamęt nie ominął również Bielszowic. Pod koniec XVI wieku na zmianę wyznania zdecydowali się ówcześni dziedzice wsi, w rezultacie czego tutejszy kościół na kilkadziesiąt lat znalazł się pod zarządem duchownych luterańskich. Historycy nie są zgodni co do daty tego zdarzenia. W roku 1598 kościół bielszowicki był już od jakiegoś czasu w rękach protestantów. Zaświadcza o tym protokół wizytacji bielszowickiej parafii (inspekcję parafii dekanatu bytomskiego przeprowadzono w 1598 roku z polecenia ówczesnego biskupa krakowskiego, kardynała Jerzego Radziwiłła). W dokumencie czytamy: Kościół parafialny drewniany, pod patronatem dziedziców wsi Bielczowskiego i Rajskiego, wpół sprofanowany. Administrowany niezgodnie z liturgią katolicką przez byłego cystersa z klasztoru w Jędrzejowie, Jana. Na podstawie cytowanego tekstu można wysnuć przypuszczenie, iż zmiana obrządku nastąpiła krótko przed dokonaną inspekcją, najpewniej około roku 1590 (jej współinicjator, Jerzy Rajski, został dziedzicem majątku bielszowickiego w 1584 roku), nie zaś, jak to sugeruje część badaczy, już pod koniec trzeciej dekady XVI wieku. Również zdaniem historyków niemieckich początek reformacji w Bielszowicach miał miejsce dopiero pod koniec XVI stulecia.\nOsobami odpowiedzialnymi za zmianę wyznania byli ówcześni włodarze osady – wspomniany Jerzy Rajski oraz Jerzy Bielczowski. Kierowały nimi zapewne względy materialne. Po przywłaszczeniu majątku kościelnego, szlachcice sprowadzili do Bielszowic dawnego cystersa, Jana (w omawianym protokole wizytacyjnym duchowny określany jest jako Iohann apostata ab ordine Cistersiensi). Skorzystali z przysługującego im prawa patronatu (którego, jako innowiercy, powinni być pozbawieni; ta reguła nie zawsze była jednak przestrzegana). Proces przejmowania kościołów przez protestantów przebiegał według określonego schematu. W miastach, jeśli dany proboszcz nie chciał przejść na luteranizm, na jego miejsce ustanawiano pastora, który obejmował duszpasterstwo przy danej świątyni. W parafiach wiejskich decydującą rolę odgrywali kolatorzy (patroni kościoła), którzy korzystając ze swych uprawnień wprowadzali pastorów na urząd proboszczowski. Tak też było w Bielszowicach.\nZbór luterański w Sarnowie.\nZręcznym feudałom udało się więc wykorzystać panujący wówczas zamęt, zyskując całkowitą kontrolę nad rozległym beneficjum. Ponownie oddajmy głos autorowi cytowanego już protokołu: [Pastor Jan] udziela sakramentów w obrządku niekatolickim. Otrzymuje on stałe uposażenie od właścicieli wsi. Należy przypuszczać, że duchowny pełnił w Bielszowicach funkcję usuwalnego administratora (amovibilem administratorem). W innym źródle, powstałym w trakcie omawianej wizytacji, opatrzonym tytułem Visitatio interna T. XVI, na karcie 192 czytamy: Wieś Bielczowice. Rektorem jest heretyk Jan, były cysters z opactwa w Mogile. Udziela sakramentów, lecz nie w obrządku katolickim, słucha spowiedzi powszechnej, przyjmuje penitentów do spowiedzi generalnej, komunii świętej udziela pod dwiema postaciami. Ma żonę i troje dzieci – dwoje chłopców i dziewczynkę.\nDawny bielszowicki kościół pw. Wszystkich Świętych powstał w 1613 r. i pełnił początkowo funkcję luterańskiego zboru. Przejęty przez katolików jeszcze w XVII wieku, wielokrotnie przebudowywany (m. in. w latach 1756, 1796-97 i ok. 1850), został rozebrany latem 1883 r.\nWiele wskazuje na to, że w początkowym okresie reformacji obrządki były jeszcze dalekie od reguł protestanckich. Byłego cystersa bardziej od obowiązków duszpasterskich zajmowały żona i dzieci; pod rokiem 1601 zanotowano np., że pastor wagaruje i kościół pozostaje nieobsadzony. Stwierdzono tak na zjeździe proboszczów i patronów parafii, zwołanym do Oświęcimia i Olkusza przez biskupa krakowskiego Bernarda Maciejowskiego celem dokonania oceny stopnia realizacji zaleceń wizytacyjnych z 1598 roku (na spotkaniu zabrakło przedstawiciela Bielszowic). Wydany wówczas Dekret egzekucyjny do protokołu wizytacji biskupiej z 1598 roku (Decreta executiva visitationis) w odniesieniu do parafii bielszowickiej zawierał krótką notatkę następującej treści: Bielczowice. W tej wiosce kościół jest nieobsadzony, administrowany przez wędrownego kaznodzieję, którego nigdzie nie można znaleźć.\nKolejna wizytacja dekanatu bytomskiego, przeprowadzona w 1611 roku, prawdopodobnie nie objęła parafii bielszowickiej, gdyż nie wspomina się o niej w zachowanych protokołach. Stało się tak jednak nie z winy dziedziców wsi, ale na skutek opieszałości przeprowadzającego inspekcję ks. Piotra Skrodzińskiego, który, jak podaje ks. F. Maroń, wizytował niedbale i omijał parafie opanowane przez innowierców. Być może jednak wizytatorzy nie dotarli do Bielszowic z innego powodu – w wiosce nie było bowiem wówczas czynnego kościoła (źródła podają, że pierwotna świątynia spłonęła w 1600 roku i została odbudowana dopiero w roku 1613; do tego tematu powrócimy jeszcze w innym miejscu).\nWładze duchowne, zaniepokojone panującym w parafii zamętem, zaczęły się starać o zmianę duszpasterza. Niebawem pieczę duchową nad Bielszowicami przejęli pastorzy z sąsiednich Kochłowic. Wywodzący się kościoła Bożego Ciała na Kazimierzu, pastor Sebastian urzędując w Kochłowicach często dawał wyraz swej niechęci wobec katolicyzmu. Zniszczył między innymi tamtejsze chorągwie, obrazy oraz cyborium. Niewykluczone, że wpływ na to miał fakt, iż duchowny znajdował się na utrzymywaniu Jana Jerzego Hohenzollerna – pana na Świerklańcu, który w 1611 roku zmienił wyznanie z luterańskiego na – bardziej rygorystyczne i purytańskie – kalwińskie. Z podobnym zaangażowaniem pastor działał w Bielszowicach. Wizytatorzy odnotowali w 1619 roku, że bielszowicka świątynia marnie wygląda, co mogło jednak mieć związek z jej skromnym wystrojem (jak wiadomo protestanckie zbory są budowlami pozbawionymi zbytku), nie zaś niedbałością duszpasterza. Ponadto kościółek dopiero co został odbudowany po pożarze; niewykluczone, że nadal trwały prace wykończeniowe.\nZ wydarzeniami wojny trzydziestoletniej należy wiązać powstanie kapliczki (tzw. szwedzkiej), będącej obecnie najstarszym zabytkiem sakralnym miejscowości, a być może nawet najstarszym zachowanym obiektem historii materialnej Rudy Śląskiej (piszemy o niej szerzej w innym artykule). Badacze dziejów Bielszowic wysunęli kilka interesujących hipotez odnośnie przyczyn wzniesienia zabytku. J. Górecki uważa, że stanęła ona na miejscu pochówku żołnierzy szwedzkich. Interpretacja ta, choć musi budzić pewne zastrzeżenia, posiada wsparcie w języku potocznym mieszkańców Bielszowic, którzy zabytek określają właśnie mianem „kapliczki szwedzkiej”. J.S. Dworak przypuszcza natomiast, że wznosząc budowlę, mieszkańcy Bielszowic zamanifestowali przywiązanie do wiary ojców. Interesujące i zarazem prawdopodobne rozwiązanie proponuje J. Knosała; jego zdaniem kapliczka powstała z konieczności. Ufundowali ją wyrugowani z kościoła i parafialnego cmentarza katolicy, którzy właśnie tam odprawiali nabożeństwa i grzebali zmarłych. Choć ten sam autor wspomina o przyjęciu luteranizmu przez prawie wszystkich mieszkańców Bielszowic, nie można wykluczyć, iż grupa wiernych wyszła z inicjatywą stworzenia nowego miejsca kultu, będącego dla nich namiastką świątyni. Obiekt cieszył się popularnością także po okresie reformacji – z zachowanych przekazów wynika, że mieszkańcy parafii do połowy XX wieku odmawiali przy kapliczce modlitwy za dusze zmarłych. Warto w tym miejscu nadmienić, iż od lat niszczejący obiekt został ostatnio gruntownie odrestaurowany.\nKapliczka szwedzka była w tym czasie jednym z kilku tego rodzaju miejsc kultu bielszowiczan. W Kronice Parafialnej znajduje streszczenie protokołu wizytacyjnego parafii kochłowickiej z 1619 roku, w którym mowa jest o kaplicy pod wezwaniem Trójcy Świętej znajdującej się wprawdzie na terenie Kochłowic, ale przynależnej parafii bielszowickiej. Budowla powstała zapewne w latach 1589 – 1590, bowiem autorzy cytowanego sprawozdania stwierdzają, że liczy około 30 lat (Capella ibi est tituli sanctissimae Trinitatis infra Parochiam Bielczowice abannis circiter triginta, non consecreta, czyli: Tamtejsza kaplica znajduje się pod wezwaniem Trójcy Świętej, należy do parafii bielszowickiej, ma około trzydzieści lat, nie była konsekrowana). Także ks. Knosała określa kapliczkę mianem filii bielszowickiej parafii, datując jej powstanie „na krótko przed 1595 rokiem”. W innym miejscu Kronika wzmiankuje, że w 1600 roku bielszowicką świątynię strawił pożar wywołany uderzeniem pioruna, a nowa świątynia powstała dopiero w 1613 roku. Istnienie wspomnianej kapliczki było więc uzasadnione, a służyła ona wiernym z Bielszowic jeszcze po zakończeniu reformacji (po usunięciu protestantów z Kochłowic kaplica była czasowo zamknięta; dopiero około roku 1648 biskup krakowski zezwolił na przekształcenie obiektu w kościół parafialny).\nOmawiana wizytacja z 1619 roku objęła także Bielszowice. Odbyła się w czasie, gdy tutejszy kościół wciąż znajdował się w ręku protestantów, a pieczę duchową nad bielszowiczanami sprawował wspomniany już pastor Sebastian. W protokole wizytacyjnym stwierdzono: Bielszowice. Kościół parafialny drewniany, prawem spoza Królestwa [Polski] na Śląsku przyjętym zarządzany, gdzie szlachta zyskała prawo zmiany duchownych podług własnych upodobań. Szlachcice nie pozwolili wizytatorowi odwiedzić kościoła. Duchownym jest tam apostata Sebastian, były zakonnik z klasztoru Bożego Ciała na Kazimierzu.\nPostępy kontrreformacji powstrzymała na pewien czas wojna trzydziestoletnia (1618 – 1648). W rezultacie powrót katolicyzmu do Bielszowic nastąpił z opóźnieniem. Pod koniec lat 20. XVII w. sytuację skomplikowała obecność w Kochłowicach wojsk protestanckich pod wodzą Ernesta Mansfelda. Luteranizm uzyskał w ten sposób, na krótko, wsparcie militarne (należy wspomnieć, że w lutym 1627 roku władze Bytomia wydały miasto w ręce zdemoralizowanych oddziałów nieżyjącego już wówczas kondotiera w służbie króla Danii Chrystiana IV).\nOstatnim duchownym luterańskim opiekującym się parafią bielszowicką z Kochłowic był predykant (czyli protestancki kaznodzieja) Adam Maternius. Autor Kroniki Miasta Bytomia, Franz Gramer podaje, że duchowny został osadzony na stanowisku przez Szwedów z armii Mansfelda. Nie wiadomo jednak, kiedy dokładnie to nastąpiło (w grę wchodzą lata 1626 – 27, kiedy to oddziały kondotiera najechały i spustoszyły ziemię pszczyńską i bytomską). Wydaje się też mało prawdopodobne, aby Maternius przebywał w Kochłowicach długo, bowiem 13 września 1628 roku wydano edykt nakazujący predykantom opuszczenie ziemi bytomskiej.\nPrzełomowy okazał się rok 1629, kiedy to wojska protestanckie podpisały w Lubece pokój z cesarzem. W tym samym jeszcze roku cesarz Ferdynand II wydał rozkaz zamknięcia wszystkich świątyń protestanckich na Górnym Śląsku. Już dwa lata wcześniej, w czerwcu 1627 roku, imperator polecił prezydentowi komory śląskiej burgrabiemu Karlowi Hannibalowi von Dohnie podjęcie działań celem odzyskania zagrabianych przez protestantów dóbr kościelnych. 8 sierpnia 1627 roku Dohna wydał we Wrocławiu nakaz objęcia przez duchownych katolickich zarządu nad kilkunastoma parafiami dekanatów bytomskiego i pszczyńskiego, w tym – parafii bielszowickiej. Podobnej treści rozporządzenie wystosował też biskup krakowski Marcin Szyszkowski.\nDopiero jednak w 1648 roku do Kochłowic przybył pierwszy poreformacyjny proboszcz (reaktywowana parafia zachowała dawne wezwanie Świętej Trójcy i objęła poza Kochłowicami Radoszowy, Bykowinę, Kłodnicę, Halembę, Wirek, Nową Wieś oraz obszary dworskie Halembę i Niedźwiedziniec). Wiemy, że w kolejnych latach w kochłowickich metrykach odnotowano także przypadki chrztów dzieci z Bielszowic. Wspomniane księgi założono w roku 1661, a w rejestrze z lat 1663 – 1673 znajduje się aż 19 takich przypadków (w późniejszych latach proces ten ustaje). Potwierdza to, że w Bielszowicach nie było jeszcze wówczas proboszcza, a opiekę duszpasterską nad parafią przerzucono na duchownych z ościennych parafii.\nErnst von Mansfeld (ok. 1580-1626). Dowodzone przez niego wojska w latach 20. XVII w. plądrowały ziemię bytomską. Wiele wskazuje na to, że przebywały też w Bielszowicach.\nPo opuszczeniu okolic Bielszowic przez wojska Mansfelda, a następnie Szwedów, luteranizm utracił wpływy. Koniec wojny trzydziestoletniej stworzył więc katolicyzmowi okazję do odzyskania utraconych pozycji. Jest to proces całkowicie zrozumiały, gdyż luteranizm bywał w tym czasie postrzegany jako religia niemiecka, a Bielszowice zamieszkiwała w większości ludność polska. Należy też pamiętać, że chłopstwo uważało protestantyzm za mało atrakcyjny, gdyż w jego obrzędowości „aspekt wizualny” znajdował się niejako na drugim planie. Na tym polu katolicyzm wyraźnie zyskiwał, bowiem silniej wpływał na wyobraźnię, oferując wiele „niecodzienności”, takich jak „tajemniczość” liturgii czy bogaty wystrój świątyni. Ułatwiał przy tym utrzymanie dyscypliny wśród wiernych i jedności parafii poprzez organizowane (w Bielszowicach od końca XVII wieku) pielgrzymki i procesje.\nLuteranie podczas modlitwy.\nPowrót na łono Kościoła rzymskokatolickiego nie odbył się więc w Bielszowicach bez przeszkód. Tutejszy kościół znajdował się w nieładzie, przy protestantyzmie trwał ciągle dwór. Kolejna w przeciągu kilkudziesięciu lat zmiana napotkać musiała na opór wśród chłopów. Jak już wspomniano, dopiero kochłowickie metryki chrztów za lata 1663 – 1673 wymieniają nazwiska ochrzczonych z Bielszowic, w częstotliwości 1 – 6 osób rocznie. Pewnym jest, że zanim w II połowie XVII wieku parafia uzyskała własnego proboszcza, władze duchowne kierowały do Bielszowic okolicznych duszpasterzy w funkcji tzw. komendariuszy. Pierwszym znanym duchownym pełniącym ten urząd był miechowicki proboszcz ks. Paweł Królik, wzmiankowany w 1665 roku. Wspomniani zastępcy zjawiali się jednak w Bielszowicach sporadycznie, co dodatkowo pogarszało sytuację i tak już bardzo zaniedbanej parafii.\nWreszcie w roku 1675 funkcję bielszowickiego proboszcza objął ks. Błażej Jaguszowski – i ta właśnie data winna uchodzić za definitywny kres pełnego zamętu okresu reformacji w Bielszowicach.\nOpublikowano 29 września, 2019 29 września, 2019 Kategorie WydarzeniaDodaj komentarz do Burzliwe czasy reformacji\nWilczkowie – pierwsi bielszowiccy kapitaliści\nNiewielu dziedziców bielszowickich dóbr zrobiło równie imponującą karierę w tak krótkim czasie, co Maciej Wilczek – włodarz wsi w latach 1772-1778. Ta barwna i nieszablonowa postać jest już nieco zapomniana. Niesłusznie, bowiem przykład Wilczka (a także jego syna, Pawła) okazuje się pouczający – zwłaszcza w epoce powszechnego utyskiwania na bierność młodego pokolenia.\nMaciej Wilczek pojawił się na dziejowej arenie właściwie znikąd, i, jak na parweniusza przystało, bez zbędnej kalkulacji, niczym przysłowiowy taran konsekwentnie parł do przodu, osiągając status jednej w najbardziej wpływowych postaci Górnego Śląska przełomu XVIII i XIX wieku. Jego casus dowodzi, że pracowitość, połączona z odrobiną tupetu i nieodzowną w takich przypadkach dawką szczęścia, może czynić cuda. Można powiedzieć, że zjawił się w Bielszowicach w odpowiednim momencie. Ich poprzedni właściciel, hrabia Reder, nie miał bowiem pomysłu na rozwój osady. W połowie XVIII wieku do Bielszowic ciągle jeszcze nie zawitało górnictwo; wśród 226 mieszkańców (dane z roku 1783) większość utrzymywała się z pracy na roli, było dosłownie kilku młynarzy, arendarzy, kamieniarzy i hutników. Ale nowa epoka – czasy „pary i kłębów dymu”, zbliżała się milowymi krokami. Nie rozumiał tego Reder (bo nie był, w przeciwieństwie do Wilczka czy Karola Goduli, wizjonerem), dlatego w 1772 roku odsprzedał Bielszowice za śmiesznie niską sumę 4 tysięcy talarów baronowi Maciejowi Wilczkowi (w dokumentach spotykamy często pisownię: Mathias Wiltzek). Jeśli którakolwiek z dat związanych z dziejami Bielszowic zasługuje na miano momentu zwrotnego, jest nią właśnie rok 1772.\nZabrze-Maciejów, kąpielisko. Nazwa miejscowości upamiętnia jej założyciela, Macieja Wilczka.\nCo wiemy o Wilczku? Nowy dziedzic Bielszowic urodził się w roku 1718 lub 1720 w Koźlu jako syn tamtejszego burmistrza Andrzeja Jakuba Wilczka. Spośród wszystkich właścicieli bielszowickich dóbr, jako jedyny przeszedł drogę „od zera do milionera” w iście „godulowym” stylu – jego ojciec nie posiadał bowiem nic oprócz kiepsko płatnej pracy i niepotwierdzonego tytułu szlacheckiego. Jeszcze przed wojnami śląskimi, tj. przed rokiem 1740, Maciej pracował w Pyskowicach jako poborca podatkowy; w tym też czasie poślubił Dorotę von Kuffka z Opola, dzięki czemu wszedł w posiadanie Wieszowej. W 1764 roku Wilczek przeniósł swą siedzibę do Zabrza. Z czasem został właścicielem rozległego obszaru – oprócz Bielszowic dysponował Chudowem, Zabrzem, Stolarzowicami oraz zamkiem w Raciborzu, gdzie krótko też mieściła się jego siedziba. Wraz ze wzrostem majętności Macieja rosło znaczenie rodu, czego ukoronowaniem było odnowienie tytułu szlacheckiego (1769) i wyniesienie Wilczka do rangi barona (29.03.1787). Wprawdzie Maciej nie cieszył się tytułem długo, zmarł bowiem na przepuklinę 12 września 1790 roku na zamku w Zabrzu, jednak umierał spełniony jako jeden z głównych kreatorów tutejszego przemysłu górniczego, milioner oraz… ojciec 26 dzieci. Oddajmy głos ks. Knosale: Maciej baron Wilczek na podstawie swoich dokonań uchodził za najbardziej znamienitego i wielkiego człowieka w okolicy Zabrza. Z biednego syna podrzędnego burmistrza, stał się właścicielem milionowej fortuny. Lecz nie tylko w tym leżą jego największe zasługi. Nieprzemijające jego dzieło powstało za panowania Fryderyka Wielkiego […] Samo Zabrze było ośrodkiem rozkwitu i zmian administracyjnych. Zamek zabrzański został odnowiony i przyozdobiony freskami przez artystę malarza Zippera. Za zamku zbiegały się nici wszystkich poczynań gospodarczych, przemysłowych i kolonizacyjnych Wilczka. Dodajmy, że Maciej potrafił umiejętnie dbać o swój wizerunek. Otaczał opieką ubogich, dlatego cieszył się wśród gminu opinią dobrego, sprawiedliwego pana. Baron zwykł na przykład powierzać funkcje chrzestnych swych dzieci (tylko kilkoro z nich ochrzcił w Zabrzu) miejscowym biedakom. Chrzestnymi Doroty Agaty Tekli oraz Józefy Marianny Teresy zostali więc miejscowi żebracy.\nMapa z początku XIX wieku przedstawiająca Bielszowice oraz Kolonie Pawłów Górny i Pawłów Dolny.\nNieco mniej wiadomo na temat działalności Wilczka w Bielszowicach. Baron rzadko odwiedzał swe dobra, w związku z czym ich zarządem zajmowali się plenipotenci, z których najbardziej znanym był Szymon Guzi. Wywiązywali się ze swych zadań wybornie, o czym świadczą zachowane statystyki. W latach 1774-1776 założono na obrzeżach wsi trzy nowe kolonie: Pawłów Górny i Pawłów Dolny (niem. Ober/Nieder Paulsdorf; nazwany tak na cześć syna Macieja, Pawła) oraz Kończyce (Kunatów, niem. Kunzendorf; tu z kolei upamiętniono nazwę rodowego zamku Kończyc koło Cieszyna). Z pozostałych osiedli warto wspomnieć o Dorotce, nazwanej tak na cześć żony dziedzica. Początkowo mieścił się tam folwark, następnie szyb powietrzny kopalni „Bielszowice” (Dorotkawetterschacht). Nieco później natomiast, około połowy XIX wieku założono na tym terenie osiedle Diebsdorf (wieś złodziei), przemianowane z czasem na Liebsdorf. Pozostałe dwa istniejące wówczas folwarki: Niwe i Suwatsch (Suwacz, Zuwacz na obszarze obecnego osiedla „Fińskich domków”), powstały najprawdopodobniej nieco wcześniej. Warto też dodać, iż dzięki szczodrości dziedziców przebudowano bielszowicki kościół (pracami kierował ówczesny proboszcz, ks. Franciszek Kulanek).\nW 1778 roku wskutek „wewnątrzrodowej” transakcji baron Maciej Wilczek odsprzedał majątek bielszowicki za sumę 33 333 talarów (według innej wersji za 56 666 talarów) swemu synowi, Pawłowi. Jednakże już w 1794 roku miejscowość miała nowego dziedzica, którym został po wypłaceniu 135 tysięcy talarów hrabia Ditlef Schlippenbach. Bielszowice z roku 1794 znacznie jednak różniły się od Bielszowic z roku 1772. Tamte, feudalne i zacofane, pod koniec XVIII wieku stanowiły już poniekąd melodię przeszłości. Właśnie bowiem w roku 1794 Paweł Wilczek otrzymał nadanie kopalni „Henriette” – pierwszego bielszowickiego zakładu wydobywczego „z prawdziwego zdarzenia”. Po kilkunastu latach obok powstanie całkiem duża huta cynku (piszemy o niej w innym artykule), a w parafialnych metrykach, przy nazwiskach bielszowiczan miast dotychczasowych adnotacji: kmieć, zagrodnik lub chałupnik, królować będzie zwrot: górnik.\nPodsumowanie? Jeśli w ciągu zaledwie 22 lat wartość majątku wzrasta z 4 do 135 tysięcy talarów (czyli, uwaga, o 3400%!), można mówić o błędzie w obliczeniach albo o gospodarczym cudzie, rewolucji i transformacji wielkiego kalibru. Stali za nią Wilczkowie – pierwsi bielszowiccy kapitaliści z prawdziwego zdarzenia, lokalni wizjonerzy, pionierzy przemysłu węglowego.\nOpublikowano 28 września, 2019 28 września, 2019 Kategorie Dziedzice Bielszowic od XV do XIX w.Dodaj komentarz do Wilczkowie – pierwsi bielszowiccy kapitaliści\nPniaki – bielszowicka strefa no-go\nZapewne wielu z Was słyszało o cieszących się wątpliwą sławą osiedlach (najczęściej zamieszkanych przez ludność muzułmańską) na Zachodzie Europy, określanych mianem no-go zones. Spacer taką dzielnicą w biały dzień może skończyć się przykro – w owych „strefach podwyższonego ryzyka” kwitną bowiem takie zjawiska, jak bezrobocie, przemyt, narkotyki czy prostytucja, a policja interweniuje kilkaset razy częściej niż przeciętnie. Poziom przemocy i przestępczości jest tak wysoki, że uniemożliwia ludziom normalne funkcjonowanie i zmusza ich do życia w ciągłym strachu. Wspomniane patologie nie są bynajmniej zjawiskiem nowym, zrodzonym u zarania XXI stulecia. Pod koniec XIX wieku, gdy Górny Śląsk (a wraz z nim nasze Bielszowice) wszedł na drogę industrializacji, odnotowano wyraźny wzrost przestępczości. I w tym przypadku wiodącą rolę odegrała migracja ludności. Wystarczy dodać, że pomiędzy 1830 a 1900 rokiem liczba mieszkańców Bielszowic wrosła dziesięciokrotnie! Jak to zwykle w takich przypadkach bywa, ilość niekoniecznie szła w parze z jakością – w rezultacie wielu „nowych” obywateli bielszowickiej gminy nie miało stałej pracy, a także często było na bakier z prawem. Trudno więc się dziwić, iż kilka tutejszych osiedli zyskało z czasem fatalną reputację. W tej niechlubnej kategorii zdecydowany prym wiodły Pniaki.\nPoczątki Pniaków mają ścisły związek z rozwojem przemysłu. Osiedle (jego niemiecka nazwa, Redendorf, czyli wieś Redena, upamiętnia Friedricha Wilhelma von Redena, dyrektora Wyższego Urzędu Górniczego we Wrocławiu, animatora rozwoju górnośląskiego górnictwa i hutnictwa na przełomie XVIII i XIX stulecia) powstało około 1790 roku. Pierwotnie funkcjonowały na tym obszarze dwa przysiółki: Pniaki i Redendorf, które z czasem zlały się w jedną dzielnicę (jeszcze sto lat temu Bielszowice dzieliły się nominalnie na kilka tego typu obszarów, m.in. Centrum, Kolonię, Krze oraz Kąty). Co ciekawe, w umysłach członków lokalnych społeczności długo utrzymywał się ów swoisty podział, a jego ślady spotykane są jeszcze dziś (mieszkańcy Redendorfu na przykład, z dumą podkreślali swą odrębność, a dla sąsiadów zza miedzy ukuli nieco złośliwe miano „Pniokorzy”). Bierze się to zapewne z faktu, iż Redendorf powstał prędzej, niejako „oficjalnie” (stąd nazwa), a Pniaki… no cóż, pierwotnie ich obszar porastał gęsty las, który z początkiem XIX wieku został wykarczowany pod budowę rozwijającego się osiedla i istniejącej na jego terenie huty cynku. Funkcjonowanie „Deutsche Hütte” datuje się na lata 1805/1822 – 1880, w tym też mniej więcej okresie ukształtowały się Pniaki. Natomiast początki Redendorfu sięgają ostatniego ćwierćwiecza XVIII stulecia, kiedy to z inicjatywy ówczesnych właścicieli bielszowickiego majątku, rodu Wilczków, uruchomiono pierwsze kopalnie odkrywkowe: „Dorotheę” (1787) oraz „Henriettę” (1794).\nHrabia Friedrich Wolfgang von Reden\nW II połowie XIX wieku wydajność huty spadła; zakład zamknięto po roku 1870, w tym też okresie zlikwidowano „Henriettę”. Bielszowice, co prawda na krótko, bo do około 1895 roku, stały się na powrót miejscowością rolniczą. Podupadły przemysł pozostawił jednak „w spadku” rzesze robotników, rozsianych po licznych przysiółkach. Wprawdzie wielu z nich szybko znalazło zatrudnienie w zakładach funkcjonujących w ościennych miejscowościach (m. in. w Hucie „Pokój”, w Kopalni „Lithandra”, a także w Kopalni „Guido” w Zabrzu), jednak część pozostała bez pracy, co skutkowało wzrostem przestępczości – zwłaszcza na obszarze wspomnianych Pniaków. Osiedle zyskało mało zaszczytne miano przyczółka komunizmu, w którym życie religijne wielkiej większości ludności katolickiej całkowicie zamarło. Szczególnie głośnym echem odbiły się wydarzenia z 7 sierpnia 1894 roku, kiedy ludność tego osiedla – a także przylegających do niego Kreiskolonii i Czarnego Lasu, wszczęła rozruchy, które osławiły okolicę na całą Rzeszę Niemiecką. Do zajść doszło po tym, jak w wireckiej restauracji Izydora Lachmanna zorganizowano zebranie katolickich robotników. Gdy jednak okazało się, że prelegentem ma być jeden z miejscowych socjalistów, Prukop, władze cofnęły wydaną wcześniej zgodę. Rozeźleni robotnicy (których początkowo było niewielu, lecz na wieść o perturbacjach ich liczba wzrosła do około tysiąca), udali się wraz z niedoszłym mówcą do pobliskiego kamieniołomu, gdzie zamierzano kontynuować wiec. Przybyli na miejsce żandarmi zażądali od tłumu rozejścia się, argumentując, że zgromadzenie jest nielegalne. Była to przysłowiowa iskra rzucona na beczkę prochu. Dalszy przebieg zdarzeń przypominał klasyczną tragifarsę. Niestety, nie obyło się bez rozlewu „robotniczej” krwi.\nUlica Bytomska – widok na centrum Redendorfu\nMiędzy policjantami a robotnikami doszło do kłótni i przepychanek. Zaskakująco dobrze poinformowany reporter „Nowin Raciborskich” relacjonował: Robotnik Ploch grał na skrzypcach, a tłum krzyczał. Żandarm zakazał grać i schwycił go wreszcie za rękę. Na to miał Ploch rzucić się na ziemię, a tłum zawołał: „Żandarm zabił kogoś; będziemy świadczyć; żandarmowi nie wolno bić nikogo.” W międzyczasie aresztowano dwie osoby, co dodatkowo zaogniło sytuację. W stronę stróżów prawa poleciały więc kamienie, a manifestanci uwolnili z ich rąk aresztowanych. Żandarmi raz jeszcze zażądali od ludzi rozejścia się, a wobec braku reakcji, otwarli ogień. Trudno dociec, co nimi kierowało, w każdym razie była to decyzja najgorsza z możliwych, dająca manifestantom do ręki potężny argument, odtąd bowiem walczyli już nie tylko o prawo do organizowania wiecu, lecz wymierzali sprawiedliwość, próbując pomścić ofiary (zginęła na szczęście tylko jedna z obecnych kobiet, mieszkanka Bielszowic, robotnica Etzlerowa).\nWkrótce role uległy zamianie – ścigający stali się ściganymi. Rozjuszony tłum zupełnie wymknął się spod kontroli. Raz jeszcze oddajmy głos wysłannikowi „Nowin Raciborskich”: Kamienie padały jeszcze gęściej, niż początkowo, i urzędnicy uciekli do restauracji, gdzie zatarasowali drzwi za sobą. Robotnicy rzucili się na dom, uszkodzili go, kilku dotarło na podwórze, skąd wypędzili ich żandarmi pałaszami. Była to więc regularna bitwa, której wynik, patrząc z perspektywy nieudolnych stróżów prawa, był co najmniej niepewny. Żandarmi uzyskali jednak niebawem nieocenione wsparcie. Mniej więcej po upływie godziny przybyli urzędnikom na pomoc dwaj żandarmi piesi i jeden konny, natarli na tłum pałaszami i strzelali do niego. Z czasem rozpędzono robotników i oddział wojska, powołany z Bytomia nie znalazł już nic do roboty. Tak oto dobiegło końca starcie, o którym miały po latach krążyć legendy. O przebiegu „bitwy o Pniaki” informowały wszystkie niemal górnośląskie gazety, a wieści o zajściach dotarły ponoć nawet do samego Berlina.\nKościół pw. Ducha Świętego, widok z okresu międzywojennego\nPo kilku miesiącach odbył się proces, w którym na ławie oskarżonych zasiadło 57 osób – w większości mieszkańców Bielszowic, Pniaków, Wirku, Czarnego Lasu i Nowej Wsi. Za zaburzanie spokoju na kary od 1 miesiąca do 2 lat więzienia skazano łącznie 26 osób – w tym dwoje mieszkańców Bielszowic i trzech robotników z Pniaków. Na utrzymanie rodzin więźniów zbierano wśród mieszkańców datki.\nWspomniany w tekście Rudolf Prukop (rębacz z kopalni „Królowa Luiza”, której sporą część załogi stanowili mieszkańcy Bielszowic) był jednym z inicjatorów powstania pierwszego na Górnym Śląsku związku zawodowego górników. W maju 1894 roku (czyli na kilka miesięcy przed zajściami w Pniakach) uczestniczył w międzynarodowym kongresie górniczym w Berlinie. Prukop stawił się w stolicy Cesarstwa wraz z innym pracownikiem wspomnianej kopalni, Franciszkiem Krawczykiem, jako mąż zaufania załogi. Prezydent rejencji opolskiej relacjonował: Obydwaj […] wyjechali jako delegaci na kongres górniczy, mimo że odmówiono im udzielenia urlopu, otrzymali wypowiedzenie pracy […] Opierając się na znanym żądaniu ośmiogodzinnego dnia pracy, przy pomocy różnego rodzaju obietnic poprawy położenia ekonomicznego robotników, obrabiali systematycznie załogę kopalni państwowej „Köninin Louise” i nakłaniali do wstępowania do założonej przez nich komórki bochumskiego, socjaldemokratycznego Związku Górników. […] W ciągu 2 miesięcy przystąpiło do tej organizacji prawie 3000 płacących członków. Bezpośrednim skutkiem działalności Prokupa było zawiązanie się w Zabrzu w czerwcu 1894 roku oddziału Związku Górników – pierwszej tego typu organizacji na Górnym Śląsku. Po wydarzeniach w Pniakach został on przez władze zdelegalizowany, mimo to agitacja socjaldemokratyczna na obszarze powiatów zabrskiego i bytomskiego trwała nadal.\nCentrum Czarnego Lasu współcześnie\nPniaki tymczasem nadal pozostawały obszarem „podwyższonego ryzyka”. W okresie II Rzeczypospolitej (przypadającym na Górnym Śląsku na lata 1922-1939) liczba mieszkańców osiedla wzrosła do ponad dwóch tysięcy, a na początku lat 30. odnotowano ponowny wzrost bezrobocia. Na terenie dawnej huty i kopalni zakładano liczne biedaszyby, a część ludności trudniła się przemytem, szmuglując towar z pobliskich Niemiec. Mimo że w Pniakach stosunkowo dobrze rozwijało się życie kulturalne i sportowe (działały m. in. chór oraz kluby piłkarskie, palantowe, szachowe i rowerowe), na ulicach było niebezpiecznie i dochodziło do częstych kradzieży, a nawet morderstw. Innym niepokojącym zjawiskiem był zanik religijności – bardzo niewielu mieszkańców osady praktykowało, dlatego władze duchowne postanowiły temu zaradzić, zakładając w Pniakach nową stację duszpasterską, której teren został wydzielony z obszaru parafii bielszowickiej. Taka była geneza najbardziej „kolorowej” świątyni Rudy Śląskiej – kościoła pw. Ducha Świętego, konsekrowanego w 1938 roku na terenie należącym ongiś do „Deutsche Hütte”. Opowiemy o nim szczegółowo przy innej okazji.\nOpublikowano 28 lipca, 2019 28 lipca, 2019 Kategorie Bielszowickie osiedla i przysiółkiDodaj komentarz do Pniaki – bielszowicka strefa no-go\nOrganistówka – pierwsza bielszowicka szkoła\nW 1665 roku do Bielszowic przybyli kościelni wizytatorzy z zadaniem sporządzenia raportu na temat stanu parafii. Z lektury dokumentu wynika, że nasza miejscowość była zaniedbana: drewniany kościół pw. Wszystkich Świętych znajdował się w nieładzie, na miejscu nie było proboszcza, a właściciele wioski nie troszczyli się swe dobra. Dla nas istotniejsza jest jednak informacja dotycząca rektora szkoły i jego zarobków – autorzy protokołu podają, że otrzymywał z fundacji niejakiego Wiktoryna Będowskiego jeden floren i 6 groszy. To pierwsza wzmianka dotycząca bielszowickiej oświaty.\nOrganistówka. Zdjęcie z lat 80. XX w.\nPoczątki szkolnictwa na Ziemi Bytomskiej sięgają czasów średniowiecza i wiążą się z działalnością szkół parafialnych. Pierwszą, wzmiankowaną już w roku 1428, była szkoła w Bytomiu. Sieć szkół parafialnych w dużej mierze uległa zniszczeniu na skutek wojny trzydziestoletniej (1618 – 1648). Prawdziwą rewolucję w strukturze miejscowego szkolnictwa przyniósł dopiero wiek XVIII, kiedy to rosnące w siłę państwo pruskie przejęło z rąk austriackich Śląsk, rozpoczynając zakrojoną na szeroką skalę reformę oświaty. Wówczas Bielszowice posiadały już od dawna własną szkołę, tak więc nie zawdzięczała ona swego powstania ustawodawstwu pruskiemu, lecz miała rodowód stricte kościelny. Potwierdza to protokół wizytacji szkolnej z 11 lutego 1789 roku, w którym odnotowano, iż w Bielszowicach szkoła nie jest utworzona na mocy królewskiego edyktu, ale dzieci są uczone w domu organisty. Pierwsza pewna wzmianka o nauczycielu w Bielszowicach pochodzi z roku 1744. Tomasz Wesołek, określany mianem organisty–nauczyciela, posiadał „odpowiednie przygotowanie do nauczania.” Znał język niemiecki, lecz nie zdołał go przyswoić swym podopiecznym, ponieważ w nauczaniu posługiwał się polszczyzną. Pracował w Bielszowicach ćwierć wieku, zmarł ociemniały w 1787 roku w wieku 95 lat. Kolejny nauczyciel, Józef Samuel, uczył dzieci tylko czytania, pisania i śpiewu, co szybko doprowadziło do zmiany na stanowisku nauczyciela, którym został syn Tomasza Wesołka, Wawrzyniec. Pełnił on łączoną funkcję nauczyciela i organisty znacznie krócej od ojca, bo pomiędzy 1778 a 1782 rokiem. Był ostatnim nauczycielem bielszowickim, który sprawował swój urząd z nadania kościelnego.\nOrganistówka około 1930 r.\nKiedy w roku 1763 w Prusach wprowadzono obowiązek szkolny dla dzieci płci męskiej, i w związku z tym, w szkole pojawiło się obowiązkowe nauczanie języka niemieckiego, pociągnęło to za sobą zasadnicze zmiany. Datą początkową „nowożytnych” dziejów szkoły bielszowckiej był rok 1782, w którym władze pruskie wyznaczyły pierwszego państwowego nauczyciela. Został nim Rafał Mazurek, zaś po nim tę funkcję pełnili kolejno: Antoni Job (w latach 1784 – 1790), Jan Imiela (1791 – 1836; w tym czasie pracowali w Bielszowicach też tak zwani adjuwanci, czyli nauczyciele pomocniczy: Ludwik Heller, Melchior Naclawa, Wawrzyniec Scheidle, Antoni Bialon, Cichoń, Koronowski oraz Stefan Nawrath), Franciszek Sługa (1839), Florian Musiał, Karol Drobny, Antoni Schindler, Teodor Lipka, Jan Ducka, Ernst Tobias oraz rektor Wehse, który był ostatnim kierownikiem szkoły pełniącym jednocześnie funkcję organisty.\nZajęcia szkolne odbywały się w domu organisty – Organistówce, która nie była jednak w stanie pomieścić stale rosnącej liczby dzieci. W protokole wizytacyjnym z 1789 roku zanotowano, że gospodarz żali się na ciasnotę panującą w budynku. Pierwotna Organistówka składała się bowiem tylko z jednej izby, która pełniła jednocześnie rolę sali lekcyjnej i mieszkania nauczyciela. W 1790 roku, wychodząc naprzeciw prośbom organisty Antoniego Joba, dobudowano do niej dodatkową salę lekcyjną oraz postawiono toaletę (zajęcia nadal jednak prowadzono wspólnie dla chłopców i dziewczynek).\nRycina przedstawiająca dawny bielszowicki kościół i jego obejście (na podstawie obrazu Juliusza Marcisza). Po prawej drewniana organistówka.\nW 1816 roku wzniesiono nowy drewniany budynek szkolny, który w 1828 roku został zastąpiony murowanym. Szkoła mieściła zaledwie dwie sale lekcyjne, a w związku z tym, że naukę pobierały w niej także dzieci z pobliskich Kończyc i Pawłowa, w 1844 roku została powiększona między innymi o mieszkania dla nauczycieli pomocniczych. Z każdym kolejnym rokiem uczniów jednak gwałtownie przybywało (druga klasę otwarto w roku 1853, w 1855 roku naukę pobierało 368 uczniów), tak więc na cele edukacyjne zdecydowano się wydzierżawić piętro miejscowej synagogi. Było to rozwiązanie tymczasowe; od tej pory czyniono energiczne starania w celu wzniesienia oddzielnych szkół dla Pawłowa i Kończyc, jak też innych przysiółków, w tym „Kątów”, gdzie na cele szkolne przekazano stary cekhauz. W 1881 roku w centrum Bielszowic wzniesiono nowy budynek szkolny, który w okresie międzywojennym zyskał miano Szkoły Powszechnej nr 1. Pierwszym dyrektorem mianowano Ernsta Tobiasa, który od stycznia 1872 roku pełnił w Bielszowicach obowiązki parafialnego organisty i nauczyciela. Warto w tym miejscu przywołać jego wspomnienia z 1916 roku: Kiedy tu przybyłem, gmina była nieliczna, a w szkole panowały tragiczne warunki. Pod opieką miałem 400 uczniów, których uczyłem w pojedynkę. Początkowo językiem wykładowym był polski, dopiero od 1872 stał się nim niemiecki. Wymagało to poprawy panujących w szkole warunków. Byłem naocznym świadkiem tego, jak licząca niespełna 1000 mieszkańców wioska zmienia się w kilkunastotysięczną osadę. Na początku przebywali tu dwaj nauczyciele, a obecnie w Bielszowicach jest już pięć gmachów szkolnych, w których pracuje blisko pięćdziesięciu pedagogów.\nZdjęcie z 1886 r. przedstawiające uczniów klasy I Schule I. W środku wieloletni parafialny organista i rektor szkoły, Ernst Tobias.\nOpublikowano 9 marca, 2019 Kategorie Nasza szkołaDodaj komentarz do Organistówka – pierwsza bielszowicka szkoła\nJak głosi tradycja, istnieje tylko jeden prawdziwy jubileusz – „Abraham” (czyli pięćdziesięciolecie) oraz jego wielokrotności. Skoro tak, kolejny czeka naszą szkołę dopiero w roku 2069. Niniejszy numer gazetki w całości poświęcamy „Złotej Jubilatce”. Na początek kilka słów o tym, jak przebiegała jej budowa.\nSzkoła Podstawowa nr 2 (Schule II) z lat 1900-1969.\nSzkoła Podstawowa nr 13 na początku 1969 r.\nPierwsza „Trzynastka”, o istnieniu której pamiętają jeszcze starsi mieszkańcy Bielszowic, powstała na początku XX wieku (piszemy o niej w innym miejscu). Był to ceglany, masywny i solidny budynek – nie na tyle jednak, aby oprzeć się skutkom eksploatacji węgla, prowadzonej na tym obszarze już od końca XVIII stulecia. Tzw. szkody górnicze sprawiły, że swój pierwszy poważny remont szkoła przeszła po zaledwie kilkunastu latach istnienia. Od tamtej pory niemal każdy rok szkolny wyglądał podobnie: we wrześniu szkolna „dziatwa” wchodziła do pachnącej farbą, odnowionej szkoły, by wraz z końcem czerwca dowiedzieć się, że lada dzień rusza kolejny remont. Ba, niekiedy zdarzało się, iż prace prowadzono kilka razy w ciągu roku. Nie wierzycie? Zajrzyjcie do szkolnej Kroniki. W 1923 roku, przykładowo, czytamy w niej, że nauka odbywała się w jednym skrzydle po 2 godziny dziennie z każdym oddziałem. Wynika z tego, że przez cały rok na czterystu uczniów i kilkanaście klas przypadały… cztery sale lekcyjne! Po roku zaś – „powtórka z rozrywki” i wyłączenie z użycia drugiego skrzydła. Tego typu przykładów można przytoczyć więcej. Po II wojnie światowej stan szkoły pogorszył się do tego stopnia, iż obawiano się o bezpieczeństwo dzieci i uczących. To wreszcie podziałało na wyobraźnię ówczesnych decydentów.\nDyrektor kopalni „Bielszowice” Maksymilian Chrobok – jeden z inicjatorów budowy obecnej szkoły.\nO konieczności wzniesienia nowej szkoły dyskutowano już w latach 50. Jednak dopiero dzięki ogromnemu zaangażowaniu kierownik szkoły, Marii Walasz, i mediacjom dyrektora kopalni „Bielszowice”, Maksymiliana Chroboka, władze dojrzały do realizacji projektu. Dodatkowym problemem, który z biegiem lat okazywał się coraz bardziej dokuczliwy, była ciasnota panująca w dotychczasowym budynku. Wieloletnia kierownik szkoły, Maria Walasz, w roku 1964 tak opisywała wynikające stąd problemy: Szkoła nie posiada sali widowiskowej ani gimnastycznej i stąd ma trudności z organizowaniem imprez dla środowiska. Imprezy odbywają się w sali lekcyjnej i żeby oglądnęli je wszyscy uczniowie szkoły, trzeba powtarzać je trzy razy.\nMaria Walasz – dyrektor Szkoły Podstawowej nr 13 w latach 1960-61 i 1965-1977. Dzięki jej staraniom powstała obecna „Trzynastka”.\nMając na uwadze powyższe trudności, w 1964 roku Samorząd Szkolny zdecydował się wystosować do dyrekcji kopalni „Zabrze” list, prosząc o sfinansowanie budowy nowej szkoły. W dniu 21 lipca 1965 roku w Biurze Szkód Górniczych w Bytomiu odbyła się rozprawa między reprezentantami szkół nr 12 i 13 a przedstawicielami kopalń „Bielszowice” i „Zabrze” w sprawie szkód górniczych w szkołach i projektu budowy nowych szkół. Ko-palnie zaproponowały wybudowanie jednej szkoły dla obydwu obwodów, przeciw czemu zaprotestowała Maria Walasz. Dyrektor wspominała po latach: Dowiedziałam się wtedy, że usłużni sąsiedzi ze szkoły sąsiedniej zaplanowali sobie aby połączyć dwie szkoły (…) i wybudować jeden budynek w parku Strzelnica. Obwód szkoły 13 jest dosyć rozległy i dzieci(…) miałyby daleką, dosyć utrudnioną drogę przez pustkowia. Na to nie mogłam się zgodzić, nie mogłam zawieść naszych uczniów i rodziców. Zadecydowano więc o budowie dwóch oddzielnych szkół, natomiast kopalnia „Zabrze” miała wyasygnować na ten cel 6 milionów złotych. Autorem opracowanego w lipcu 1966 roku projektu nowego gmachu szkolnego był mgr inż. W. Lipiński.\nSporo problemów nastręczał wybór odpowiedniego miejsca budowy. W związku z ryzykiem ponownego wystąpienia szkód górniczych, teren ulicy Górnej, gdzie stała stara szkoła, nie mógł być brany pod uwagę. Po dłuższych namysłach dyrektor Walasz wskazała obszar, na którym wznosi się obecny budynek. Zawsze o tym miejscu mówiło się „na skale”. Pomyślałam, że tam tak zaraz nie mogą pojawić się szkody górnicze i szkoła będzie miała trwałe miejsce – motywowała swój wybór po latach. Jeszcze w 1965 roku rozpoczęto prace przygotowawcze. Budowa ruszyła w lecie 1967 roku; do końca roku udało się zakończyć prace przy fundamentach. W kwietniu 1968 roku szkoła otrzymała pierwszy transport szkolnych ławek. Nowy sprzęt składowano w poszczególnych salach lekcyjnych starej szkoły, co dodatkowo utrudniało jej funkcjonowanie.\nW tym czasie stan starego budynku szkolnego pogorszył się do tego stopnia, że (…) pękał coraz więcej, nie domykały się okna i drzwi, szpary w ścianach powiększały się. Możliwość przeniesienia nauki do wznoszonego gmachu była jednak wykluczona, bowiem nie zainstalowano tam jeszcze centralnego ogrzewania, jak też nie ukończono toalet. Mimo kłopotów rok szkolny 1968/69 rozpoczął się jeszcze w starym gmachu. Z końcem roku 1968, po 15 miesiącach intensywnych prac budowlanych, nowa szkoła była praktycznie gotowa na przyjęcie uczniów. Przy zagospodarowaniu szkoły z aktywną pomocą pospieszyła kopalnia „Bielszowice”. Szczególnie cennego wsparcia udzielił ówczesny dyrektor zakładu, Maksymilian Chrobok. Maria Walasz tak oceniała wkład kopalni w powstanie szkoły: Trudno skwitować jednym zdaniem pracę Komitetu Opiekuńczego [kopalni „Bielszowice”]. Ojcowska troska, ofiarna pomoc i dobra rada, szczególnie dyr. Kop. „Bielszowice” inż. Maksymiliana Chroboka, zasługują na specjalne uznanie i wdzięczność. Kopalnia zapewniła transport mebli i szkolnego sprzętu. Jej pracownicy całość prac wykończeniowych wewnątrz budynku wykonali w czynie społecznym.\nZe słów Marii Walasz wynika, że ostatnie tygodnie prac były prawdziwym wyścigiem z czasem. Miesiąc grudzień to czas wstępnego oddania nowej szkoły. Prace społeczne rodziców zaczęły się już 14 grudnia przy myciu okien i czyszczeniu pomieszczeń. Trudna to była praca. W szkole zimno, a wieczorem ciemno, jednak nie było dnia, aby nie pracowało przynajmniej od 15-25 kobiet. Nawet wieczorami przy świecach myto okna, robiły to te kobiety-matki, które w dzień pracowały zawodowo, a wieczorem chciały odrobić swe zobowiązanie i mieć swój wkład pracy w nową szkołę. 1 stycznia w budynku uruchomiono centralne ogrzewanie, a 13 stycznia odbyło się właściwe przekazanie kluczy przez przedsiębiorstwo kierowniczce szkoły Marii Walaszowej. W dniach 17-18 stycznia przetransportowano cały sprzęt i pomoce naukowe ze starej szkoły. W wymienione prace zaangażowani byli również nauczyciele, nadzorujący transport wyposażenia biblioteki, pracowni chemicznej starej szkoły. Pomagali też uczniowie, którzy w setkach koszy przyniesionych z domu przenosili książki i szkła laboratoryjne. Maria Walasz była pod wraże-niem mobilizacji i po-święcenia, którymi wykazała się społeczność „Trzynastki”. Szkoda tylko, że takich właśnie momentów nie utrwalono na fotografiach, właśnie przy pracy rodziców, uczniów i nauczycieli – ubolewała.\nOtwarcie Szkoły Podstawowej nr 13, 8 lutego 1969 r.\nDługo oczekiwane otwarcie nowo wybudowanej szkoły miało miejsce 8 lutego 1969 roku. Młodzież szkolna z nauczycielami zgromadzili się po raz ostatni na dziedzińcu szkoły, pożegnali ją i uroczyście przy dźwiękach orkiestry górniczej Kopalni „Bielszowice” przemaszerowali do nowego budynku szkolnego przy ulicy Dąbrowszczaków nr 61, którego otwarcia miano w tym dniu dokonać – czytamy w Kronice. Przed wymarszem uczennica klasy VII Krystyna Bień, w imieniu wszystkich zgromadzonych pożegnała dawną „Trzynastkę” słowami:\nZszarzały pokrył się patyną\nNa starej szkole stary dach\nWezbrany falą czasu wiek przeminął\nDziś została pogrążona w snach.\nSłużyła wielu pokoleniom\nPrzez długich 68 lat\nNam przyszło ją opuścić, pożegnać\nI podziękować za wiele dobrych rad.\nZa wszystko co z murów Twoich\nWyniosło tyle pokoleń\nI nasze serdeczne zapewnienia.\nŻe pracę, naukę, obowiązkiem obywatelskim\nWykażemy zawsze i wszędzie z radością\nŻe każde z nas wdzięcznym dzieckiem polskim.\nW samo południe odegrano hymn państwowy, po czym zebranych gości powitał Maksymilian Chrobok. Przewodniczący Miejskiej Rady Narodowej, Rufin Suchoń wręczył klucze kierowniczce szkoły, Marii Walasz. W akcie erekcyjnym nadano szkole imię Edwarda Żabińskiego. Symbolicznego przecięcia wstęgi dokonała Jadwiga Żabińska, żona patrona szkoły. Obok niej i jej syna Andrzeja na uroczystości obecni byli przedstawiciele miejscowych władz partyjnych, milicji, harcerstwa, dyrektorzy i pracownicy rudzkich szkół podstawowych oraz średnich.\nOpublikowano 8 marca, 2019 8 marca, 2019 Kategorie Nasza szkołaDodaj komentarz do Abraham „Trzynastki”


Koniec Proligi | Blizzone.pl\nStrona główna » Koniec Proligi\n18. Październik 2016 - 21:13\nDlaczego? Z oficjalnego komunikatu (dostępnego TUTAJ w j.angielskim) wynika, że było to spowodowane brakiem sponsorów, z racji spadającej oglądalności. Należy tutaj zaznaczyć, że specyfika tego regionu powoduje, że liczy się głównie oglądalność koreańska – jeśli oglądaliście kiedykolwiek Proligę, pewnie pamiętacie przerwy reklamowe w języku koreańskim. To, czym i w jakim stopniu był spowodowany spadek oglądających, ciężko stwierdzić, ponieważ jest to wypadkowa wielu czynników – m.in. afery z ustawianiem meczy czy zmianami w rynku gier (sukces Overwatch). Brakowało również drużyn – format przeznaczony jest dla 8 teamów, jednak w ostatnim sezonie w rozgrywkach brało udział tylko 7.\nNie tylko Proliga\nDodatkowo 5 profesjonalnych drużyn ogłosiło rozwiązanie swoich drużyn w SC2 – KT, SKT, Samsung, CJ oraz MVP. Jednak Jin Air zapowiedziało kontynuację wspierania swoich graczy w przyszłości, ponieważ nie mają oni zamiaru dokonywać żadnych „zwolnień”. Jak na razie Afreeca Freecs nie zareagowali oficjalnie na te wiadomości, ale najprawdopodobniej (z racji dużych związków z GSL) również pozostaną na scenie. Jest to przewidywalna konsekwencja – większość ekspozycji (która przekłada się na pieniądze od sponsorów) koreańskie drużyny otrzymują poprzez właśnie Proligę – najlepszym przykładem są tzw. telecom wars, kiedy to dwie największe telefonie komórkowe w Korei ścierają się podczas rozgrywek StarCrafta.\nKeSPA nie porzuca nas zupełnie\nNa szczęście nie oznacza to całkowitej destrukcji w Korei – indywidualne ligi pozostają w nienaruszonym stanie (na pewno GSL pozostaje, szczegółowych zapowiedzi możemy spodziewać się w okolicy grudnia, ma być “bigger and better”). Sama KeSPA dalej ma zamiar organizować kolejne KeSPA Cup, które mają być bardziej otwarte dla amatorów i pół-amatorów wspierając scenę od podstaw. Olimoleague rozwija się coraz bardziej – finały miesiąca są już rozgrywane offline w studiu, a pula nagród stale się powiększa.\nUmieszczony powyżej krótki film zmontowany przez Wolf-a nie znajduje się tutaj przypadkowo. Ten caster przeżył już utratę jednej ligi, w której komentował gry – GSTL. W Koreańskiej scenie miejsca wystarcza dla tylko jednej wielkiej ligi drużynowej, a zapowiedziana została nowa liga, prowadzona przez Afreeca w starym formacie All-kill (jednak dla nieoficjalnych drużyn, prawdopodobnie jako amatorska liga). Nie zapominajmy że pierwsze dwa lata (2010-2012) StarCraft istniał bez wsparcia KeSPA, ba, nawet z nim konkurował, a jednak gra sobie radziła. Jak myślicie: co niesie przyszłość i czy zmiany dotyczące esportu SC2, które zostaną nam najprawdopodobniej przedstawione na Blizzconie, sprawią, że KeSPA pożałuje swojej decyzji?


Spokojne zlecenie na wsi do seniora w Bad Neuenach od 30.06.! - Agencja Pośrednictwa Pracy Warszawa Niemcy\nSpokojne zlecenie na wsi do seniora w Bad Neuenach od 30.06.!\nPoszukujemy opiekuna lub opiekunki z prawem jazdy i z komunikatywną znajomością języka niemieckiego dla 80-letniego Pana mieszkającego w domu na wsi. Senior ma 86 kg i 185 cm, porusza się samodzielnie, cierpi na początki alzheimera i cukrzycę insulinozależną. Dodatkowo szybko się męczy i ma problemy z układem krążenia. Pan jest z natury typem samotnika, lubi spędzać czas na majsterkowaniu, czy oglądać sport w telewizji. Opiekun/-ka powinien/-na zająć się domem, zrobić zakupy (rowerem lub samochodem), zawieźć seniora do lekarza, ugotować, uprać, podlać kwiaty. Senior ma zaprzyjaźnioną sąsiadkę, która odwiedza go raz na tydzień, z synami rozmawia przez telefon. Do dyspozycji opiekuna/o-ki jest oddzielny pokój z osobną łazienka i telewizorem i z dostępem do internetu.


CO TO JEST ANEMIA | InfoZdrowie24.pl\n. Wiosenne przesilenie mija, gorzej, gdy mimo upływu czasu wciąż źle się czujemy. Na nic nie mamy siły, jest nam słabo, kręci się w głowie. Takich objawów nie należy lekceważyć - możemy cierpieć na niedokrwistość, potocznie zwaną anemią. Niedokrwistość często kojarzy nam się z za małą ilością krwi. To\nMiałam podobny poziom hemoglobiny i mase badań - wszystko w normie, do dziś nie wiadomo skąd taka silna anemia. Ja brałam tardyferon 2 razy dziennie i trzymałam się diety dla anemików. Szybko wróciłam do siebie i wyniki od dłuższego czasu mam ok ;)\nCzy możecie mi wytłumaczyć zależność między ferrytyna a żelazem? Czy mając hemoglobine i żelazo na odpowiednim poziomie a niską ferrytyne ma się anemię? -- Rzuć wszystko i chodź się całować :)\nCzuja sie jak z kazda inna choroba- roznie w zaleznosci od jednostki. Mam anemie cale zycie, czuje sie normalnie.\n4 lata mózg znamiona uzależnienia logopedia kał chemioterapia gastrolog hormony niskie ciśnienie porady objawy dzieci ból nogi ból kości koncentracja


Nowy miniserial BBC miał wszystkie atuty, które powinny pozwolić S.J. Clarkson na nakręcenie naprawdę świetnego kryminału – aktorzy spisali się bez zarzutu, ale to za mało, by załatać scenariuszowe niedociągnięcia "Collateral".\nPoruszanie aktualnej tematyki politycznej zawsze niesie ze sobą ryzyko krytyki – tym bardziej twórcy Collateral powinni dołożyć wszelkich starań, by nowy miniserial BBC, który od 9 marca globalnie dystrybuuje Netflix, nie poległ na szkolnych błędach. Opłacenie wysokiej klasy specjalistów to jednak za mało, bo choć historia zapowiada się bardzo ciekawie, a ekipa aktorska na czele z Carey Mulligan daje z siebie wszystko, scenariusz z każdym kolejnym odcinkiem coraz bardziej obniża lot. Czy David Hare zaliczy twarde lądowanie?\nNie jest trudno rozpocząć polityczną dyskusję od pizzy – nie trzeba poruszać nawet tematu hawajskiej, bo to prozaiczny motyw dobry jak każdy inny. W końcu miliony ludzi na całym świecie niemal codziennie wdają się w takie rozmowy choćby przy piwie. Jeśli jednak zamierzasz w ten sposób wykreować rozległy, wielowątkowy dramat, przy okazji diagnozując bolączki współczesnej Wielkiej Brytanii, musisz postarać się nieco bardziej niż David Hare podczas pisania scenariusza do miniserialu Collateral.\nProdukcja BBC zapowiadała się świetnie. Collateral to ciekawy, rozgrywający się we współczesnych realiach politycznych dramat kryminalny, którego akcja toczy się w południowym Londynie. Ot, historia, jaka teoretycznie mogłaby się wydarzyć każdego dnia – dostawca pizzy ginie na ulicy podczas nocnej zmiany. Na tym etapie nie jest nawet istotne, że ofiara – Abdullah Asif (Sam Otto, którego możecie kojarzyć z miniserii The State) – jest uchodźcą (wielu pewnie chciałoby w tym momencie rzucić hasłami typu „lewackie BBC”, ale nie dajmy się zwariować). Biorąc pod uwagę multikulturowy koloryt pizzerii, której pracownikiem był Asif, równie dobrze mogłoby paść na Polaka, Hindusa, Rumuna czy dorabiającego młodego Brytyjczyka. Prowadzący sprawę detektywi Kip Glaspie i Nathan Bilk bardzo szybko orientują się jednak, że za morderstwem skrywa się coś więcej niż rabunek czy akt nienawiści rasowej.\nPierwszy odcinek jest zarysowany w sposób niemal idealny – wprowadzono właściwie wszystkie najistotniejsze dla fabuły postaci, nie wyjawiając oczywiście ich związków ze sprawą oraz motywów, które im przyświecają. Należy pamiętać, że Collateral to miniseria składająca się z czterech niespełna godzinnych odcinków – BBC emitowało je po jednym na tydzień, ale dla subskrybentów Netflixa to idealna pozycja do wchłonięcia na raz. Do połowy sezonu wszystko zdaje się rozwijać we właściwy sposób – pod koniec drugiego odcinka łatwo złapać się nawet na myślach typu „jak oni chcą to zamknąć w ledwie dwie godziny?”. I tu pojawiają się pierwsze pęknięcia.\nReżyserką Collateral jest S.J. Clarkson, która ma na koncie pojedyncze epizody między innymi w takich serialach, jak: Jessica Jones, Vinyl, Orange is the New Black, The Bridge: Na granicy, Bates Motel czy Dexter, nakręciła też sześć z szesnastu odcinków Życia na Marsie. Z kolei David Hare to autor scenariuszy do Godzin oraz Lektora – oba te filmy przyniosły mu nominacje do Złotych Globów oraz Oscarów. Clarkson trudno cokolwiek zarzucić, może poza pewną powtarzalnością i budowaniem każdego kolejnego odcinka wedle tego samego schematu (choć generalnie Collateral wygląda dobrze, tak aktorsko, jak i wizualnie), ale Hare z czasem zaczyna się gubić w swoim ciekawie rozpoczętym scenariuszu. Mnogość wątków pobocznych zawsze jest zagraniem mile widzianym, lecz ich zbyt duże nagromadzenie w krótkim formacie może prowadzić do problemów. Efekt?\nW Collateral mamy do czynienia z wrzuceniem do jednego worka kryzysu emigracyjnego, stresu pourazowego u wojskowych, ale i wewnętrznych problemów Wielkiej Brytanii czy dorzuconego wyraźnie bez pomysłu wątku religijnego. Ewidentnie nie zostało to dobrze przemyślane. W tym wszystkim najjaśniej błyszczy oczywiście Carey Mulligan (Drive, Mudbound) – bezsprzecznie największa z zaproszonych do współpracy gwiazd – ale doskonale wypadają także Nicola Walker (River) oraz Jeany Spark (Wallander) – czyli kapłanka-lesbijka Jane Oliver i kapitan Sandrine Shaw, która wróciła do kraju po długiej i traumatycznej misji zagranicznej. Na tle tego kobiecego tria bledną czy to John Simm (Życie na Marsie) – członek gabinetu cieni laburzystów, czy też grający kompana Mulligan Nathaniel Martello-White (Eskadra „Czerwone Ogony”).\nNie liczba wątków jest tu jednak największym problemem, a sposób ich prowadzenia. Rozwiązywana przez Glaspie i Bilka sprawa zatacza coraz szersze kręgi, angażuje się w nią nawet brytyjski wywiad MI5, a akcja tak bardzo skupia się na ich dochodzeniu, że poboczne wątki właściwie zupełnie tracą na znaczeniu – a szkoda, bo zarysowywały się bardzo ciekawie. Próżno jednak szukać pogłębionej charakterystyki którejkolwiek z postaci (nawet o głównej bohaterce wiemy niewiele), za to wraz z upływem minut widzimy coraz bardziej niedbały sprint ku ostatecznym rozstrzygnięciom. Hare poszedł tu wyraźnie na skróty, jak gdyby ktoś w połowie pracy nad scenariuszem dał mu znać, że serial nie będzie liczyć dziesięciu, a jedynie cztery odcinki. Uproszczenia są tak daleko idące, że nawet przesłuchiwani (w tym także przestępcy) zdają się skruszeni, zanim jeszcze Kip Glaspie zada im jakiekolwiek pytanie – rezolutna pani detektyw musi mieć niezwykły dar przekonywania.\nW połowie sezonu plany biorą w łeb, a scenarzysta Collateral wyraźnie szuka drogi na skróty, by zakończyć tę historię.\nNie dziwi więc fakt, że brytyjska prasa dość chłodno podeszła do Collateral. Ba, Ed Power z „The Daily Telegraph” wprost nawołuje BBC, by przestało finansować wesołą twórczość Davida Hare’a – co prawda powodują nim głównie motywy polityczne (dopatrzył się antyrządowego wydźwięku w miejscach, gdzie ja wyraźnie widziałem kpinę z opozycji), ale rzeczywiście nie jest sztuką opłacić uznanego scenarzystę, który najwidoczniej nie czuje formatu miniserialu wystarczająco dobrze, by nie dopuścić do załamania fabuły i szukania drogi na skróty do satysfakcjonujących rozwiązań. Collateral urzeka przede wszystkim świetną grą aktorską, ale nawet Carey Mulligan nie zamaskuje fabularnych dziur. Tę całkiem niezłą historię z kiepskim finałem oraz wieloma wątkami, których zamknięcia próżno wypatrywać, może uratować chyba tylko informacja o tym, że cztery dotychczasowe odcinki Collateral były zaledwie rozgrzewką, a Kip Glaspie i spółka powrócą, by dokończyć niedomknięte sprawy.


Wydarzenia w Łodzi w weekend. Co będzie się działo 17-18 PAŹDZIERNIKA? [IMPREZY, KONCERTY] | Dziennik Łódzki\nWydarzenia w Łodzi w weekend. Co będzie się działo 17-18 PAŹDZIERNIKA? [IMPREZY, KONCERTY]\nWeekend w Łodzi nie będzie nudny. Sprawdźcie, co będzie się działo 17-18 października.\n- Parkrun w parku Poniatowskiego to cykliczna impreza plenerowa odbywająca się w każdą sobotę o godz. 9 rano. Biegacze mają do pokonania 5 km.\n- Test z biegania przez dwanaście minut\nPolitechnika Łódzka zaprasza w sobotę na otwarty dla wszystkich Test Coopera, czyli sprawdzian kondycji podczas 12-minutowego biegu.\nZasady zabawy są proste. Wystarczy stanąć jutro na starcie bieżni Centrum Sportu Politechniki Łódzkiej przy alei Politechniki 11 (w godz. od 9.30 do 14.30) i na dany sygnał biegać nieustannie wokół stadionu przez 12 minut.\nUdział w Teście Coopera jest darmowy, a każdy uczestnik dostanie numer startowy, certyfikat z wynikiem testu oraz butelkę wody. Dodatkowo pierwsza setka uczestników testu otrzyma pamiątkową koszulkę.\n- Poćwicz z Ewą Chodakowską w Galerii Łódzkiej\nEwa Chodakowska na placu przy ul. Orlej pojawi się w sobotę o godz. 15. Ćwiczyć jednak będzie można już wcześniej. W samo południe do aktywności fizycznej zachęcać będą specjaliści z Energym, którzy pojawią się w otwartej strefie fitness na placu od strony ul. Orlej. O godz. 13 będzie można zatańczyć zumbę z Fit Fabric Fitness Club, a między godz. 14 a 15 można skakać na trampolinach z Fit and Jump. O godz. 15 przyjdzie czas na ćwiczenia z Ewą Chodakowską.\nO godzinie 17 natomiast będzie można porozmawiać z trenerką Ewą Chodakowską, otrzymać od niej autograf oraz zrobić sobie z nią pamiątkowe zdjęcie. To wydarzenie odbędzie się na poziomie -1, w specjalnie przygotowanej dla tego wydarzenia strefie.\n- Festiwal Zielone Smaki Łodzi\nRusza druga edycja wegańskiego festiwalu kulinarnego. Impreza potrwa od piątku do niedzieli w trzynastu lokalach. Każdy przygotuje dwa wegańskie dania: główne w cenie 11 zł i deser za 7 zł.\nRestauracje biorące udział w zabawie to: Ganesh (Manufaktura i ul. Piotrkowska 69), Granda (ul. Rewolucji 1905 r. 48), Poczekalnia (ul. Więckowskiego 16), Lody na Okrągło ( ul. Sienkiewicza 13), Cukiernia Wasiakowie ( Traugutta 2), Jaffa (ul. Piotrkowska 67), Ślepy Maks (ul. Piotrkowska 89), Daleko Blisko (ul. Piotrkowska 138/140), U Kretschmera (ul. Kopernika 64), Tubajka (pl. Zwycięstwa 3), Nowa Europa (al. Kościuszki 106) oraz Korzenie (ul. Piotrkowska 217).\n- Wielkie emocje, łatwiejsze zakupy w Manufakturze\nOd piątku w Manufakturze zadebiutuje tzw. akcelerator wielkich emocji, czyli salon atrakcji multimedialnych. Będzie można przeżyć atak rekina oraz obejrzeć pokazy w wielu wymiarach, które gwarantują widzom pełne spektrum doznań: zapach, temperaturę, bryzę wody, powiew powietrza.\nW programie atak rekina oraz podróż w głąb naszej planety. Wstęp jest płatny, bilet na atak rekina kosztuje 8 zł, a na podróż 15 zł. Przy wejściu na oba pokazy płaci się 20 zł. Wystawę można zwiedzać do marca 2016.\nManufaktura udostępnia też nowe usługi: tzw. Hands Free Shopping, czyli możliwość swobodnego robienia zakupów i odbioru toreb dopiero na koniec wizyty. To jedna z ofert nowego punktu Concierge, w którym będzie można zarezerwować np. stolik w restauracji czy bilet do kina. Klient, który zdecyduje się na usługę Hands Free Shopping, może robić zakupy w wybranych sklepach Manufaktury i nie martwić się noszeniem toreb. Aby skorzystać z serwisu należy zgłosić się do punktu Concierge i pobrać paszport usługi. Podczas zakupów w sklepie należy pokazać paszport sprzedawcy, który przekaże nasze zakupy do punktu Concierge. Klient dopiero po skończonej wizycie w Manufakturze, odbiera całość zakupów w punkcie.\nUsługa Hands Free Shopping kosztuje 19,99 zł i obejmuje dostarczenie i przechowanie 10 toreb.\n- Targi Bike&Fashion\nW sobotę i niedzielę w Off Piotrkowska będzie można wziąć udział w targach, podczas których będzie można kupić rowery i akcesoria rowerowe, ubrania od polskich projektantów, a także coś przekąsić coś zdrowego. Nie zabraknie także hulajnóg, deskorolek, rolek i innych akcesoriów do uprawiania różnych sportów. W sobotę na targi można wybrać się w godz. 11-19, natomiast w niedzielę w godz. 11-17.\n- Impreza z bohaterami filmu Hotel Transylwania 2\nCentrum handlowe M1 zaprasza w sobotę i niedzielę na spotkanie z bohaterami filmu „Hotel Transylwania 2”. W programie: warsztaty kulinarne hrabiego Drakuli, Labirynt śmiechu z dreszczykiem oraz Gabinet Transformacji doktora Frankensteina. Impreza potrwa od godz 11 do 18:00.\n- Igrzyska Wolności 2015\nW dniach 15-17 października odbywa się druga edycja „Igrzysk Wolności”. Spotkania i dyskusje są organizowane w kompleksie EC1 przy ul Targowej 1/3. W trakcie imprezy odbędą się otwarte wykłady, warsztaty oraz wydarzenia artystyczne. W godz. 10 - 16 odbędą się warsztaty dla akcjonariuszy zmiany. Do godz. 20 potrwają wykłady Battle of Ideas. Na godz. 21 zaplanowano koncert Mitch & Mitch.\n- Koncert Lady Pank w Atlas Arenie\nZespół wyruszył w kolejną trasę koncertową, zatytułowaną „The Best of Lady Pank”, podczas której odwiedzi Poznań, Katowice, Szczecin, Trójmiasto, Olsztyn i Wrocław. Nie zabraknie także koncertu w Łodzi, który odbędzie się w najbliższą sobotę, 17 października w Atlas Arenie (al. Bandurskiego 7) o godzinie 19. Bilety w cenie od 80 do 110 złotych do nabycia w Centrum Biletów Atlas Areny oraz na portalach Eventim.pl, E-bilet.pl oraz Ticketpro.pl.\n- Koncert Papieski "Totus Tuss'' - wydarzenie artystyczne wykreowane i zrealizowane przez młodych pasjonatów muzyki z całego województwa łódzkiego. Początek w sobotę (17 października) o godz. 19:00 w kościele o. Jezuitów przy ul. Sienkiewicza 60 w Łodzi. Wydarzenie będzie miało formę niebiletowaną.\n- Bronx Hip Hop Festival w hali EXPO\nNTK, Łódzkie Charaktery i BBS Promotion zapraszają na pierwszą odsłonę festiwalu. Wydarzenie odbędzie się 16 i 17 października w Hali Expo Łódź przy ul. Stefanowskiego 30. Start o godz. 20. Wystąpią m.in.: O.S.T.R., GRUBSON, KOSMOS, ŁONA i WEBBER, KAS & WYGA, DRIM TIM i NTK.\n- Songwriter Festival 2015 przy ul. 6 Sierpnia przy zegarze. W tę sobotę wystąpi Bye Bye Butterfly. Start o godz. 20.\n- Pidżama Porno wystąpi w sobotę w klubie Wytwórnia. Początek koncertu o godz. 20.\n- Kiermasz ładnych rzeczy na Piotrkowskiej\nW niedzielę o godz. 11 na ul. Piotrkowskiej rozpocznie się kiermasz ładnych rzeczy. Można kupić różne drobiazgi i akcesoria.\nweekend 17 18 października łódź\nHandel na Górniaku. Ok. 30 osób bez maseczek. Częściej nie noszą ich sprzedający niż kupujący. Ruch mniejszy o 50 proc. niż tydzień temu 14


Zielono mi i bezemisyjnie\nW maju 2019 r. grupa wiodących brytyjskich biur architektonicznych wydała oświadczenie "Architects Declare Climate & Biodiversity Emergency", głoszące że ludzkość znajduje się w środku kryzysu klimatycznego i że architekci muszą pilnie zająć się tym tematem. W jedenastopunktowym manifeście obok postulatów skromnych (minimalizacja odpadów budowlanych, monitorowanie zużycia energii) umieścili bardziej ambitne założenia, takie jak minimalizacja "cyklu życia" - począwszy od ilości CO2 potrzebnej do produkcji betonu lub kamienia kopalnianego, aż do energii z rozbiórki.\nJedna z sugestii, szczególnie kontrowersyjna dla przemysłu przyzwyczajonego do pozbywania się starych budynków produkcyjnych i wznoszenia ich od nowa, dotyczyła tego, że istniejące konstrukcje powinny być zmieniane i modernizowane, a nie burzone. Początkowo w grupie sygnatariuszy znalazło się siedemnaście pracowni, wśród których znaleźli się światowej sławy architekci, tacy jak Norman Foster, Richard Rogers, David Chipperfield czy biuro zmarłej już Zahy Hadid. Po kilku tygodniach koalicja liczyła już pół tysiąca podmiotów (w tym pracownie polskie), dobijając w połowie kwietnia do ok. 920.\nArchitekci publikują od czasu do czasu różne manifesty i składają deklaracje, ale prawda jest taka, że nie ma zgody co do tego, co tak naprawdę oznacza "zrównoważona" architektura i budownictwo. Gdy wgłębimy się w dyskusje na ten temat, to niechybnie wpadniemy w gąszcz opinii i interpretacji.\nJedni będą przekonywać do powrotu do materiałów budowlanych sprzed wieków, takich jak mieszanka ziemi i słomy. Inni wskażą jako przykłady słusznej drogi budowle w rodzaju luksusowego hotelu w Amsterdamie, wzniesionego częściowo z betonu z odzysku i mającego "inteligentną" fasadę kontrolującą temperaturę wewnętrzną. Dla jednych budynkiem zrównoważonym jest taki, który egzystuje w harmonii z otoczeniem (1), wykorzystując lokalne materiały, drewno, zaprawę murarską z piaskiem wydobytym opodal i z miejscowym kamieniem. Dla innych z kolei nie ma eko-architektury bez paneli słonecznych i ogrzewania geotermalnego. Eksperci zastanawiają się też, czy budynki zrównoważone powinny być trwałe, aby maksymalnie wykorzystać energię potrzebną do ich budowy, czy też przeciwnie - mają stopniowo ulegać biodegradacji, gdy zapotrzebowanie na nie minie.\nPasywny dom nie do końca satysfakcjonujący\nZa pioniera eko-designu w architekturze i budownictwie uchodzi sławny architekt Frank Lloyd Wright, który już w latach 30. XX wieku opowiadał się za strukturami, które powstają i funkcjonują w harmonii z otoczeniem. Materialnym wyrazem tych dążeń była jego słynna willa kaskadowa, zaprojektowana w Pensylwanii. Jednak dopiero w latach 60. architekci zaczęli częściej myśleć o tym, jak projektować w zgodzie z naturą, zamiast starać się ją opanować.\nW miejsce modernistycznej maksymy "forma podąża za funkcją", norweski architekt Kjetil Trædal Thorsen zaproponował nowe hasło: "Forma podąża za środowiskiem".\nNa początku lat 90. Wolfgang Feist, profesor Uniwersytetu w Innsbrucku, stworzył koncepcję "Passivhaus", domu pasywnego (2), która odtąd rozprzestrzenia się po kontynencie europejskim, choć nie można powiedzieć, aby już stała się masowym zjawiskiem. Chodzi w niej o uczynienie budynków "pasywnymi" poprzez zmniejszenie ich zależności od "aktywnych", energochłonnych systemów ogrzewania i chłodzenia, oraz lepsze wykorzystanie słońca, ciepła ciała mieszkańców, a nawet ciepła emitowanego przez urządzenia gospodarstwa domowego. Prototypowy blok mieszkalny realizujący te idee został ukończony w Darmstadt w Niemczech, w 1991 r. Feist i jego rodzina byli jednymi z pierwszych lokatorów.\n2. Projekt domu pasywnego\nBudynki pasywne kładą nacisk na perfekcyjną izolację. To rygorystycznie zaprojektowane opakowania termiczne, tak szczelne jak to tylko możliwe, z temperaturą wewnątrz regulowaną przez wbudowane systemy wentylacji powietrznej oraz układy odzysku ciepła. Najlepsze konstrukcje pasywne zapewniają 95-procentową redukcję średnich rachunków za ogrzewanie oraz znaczne zmniejszenie emisji. Większe koszty budowy rekompensowane są przez niższe koszty eksploatacji.\nJednak wielu zorientowanych ekologicznie architektów ma wątpliwości, czy dom pasywny to projekt zgodny z zielonym myśleniem. Jeśli bowiem celem jest nadążanie formy za środowiskiem, to dlaczego wznosić szczelnie zamkniętą przestrzeń z oknami mającymi potrójne warstwy szyb, w której otwieranie przeszkleń - np. aby usłyszeć śpiew ptaków - nie jest wskazane, gdyż zakłóca przepływ energii w budynku? Poza tym standardy pasywnej architektury mają sens głównie tam, gdzie zimy są dość mroźne, a lata często gorące, np. w Europie Środkowej czy Skandynawii - ale już w Wielkiej Brytanii, z jej morskim, umiarkowanym klimatem, niekoniecznie.\nWażną kwestię stanowi w tym wszystkim rewolucja materiałowa. Według Światowej Rady Budownictwa Ekologicznego (World Green Building Council), energia potrzebna do wznoszenia i eksploatacji budynków jest dziś odpowiedzialna za prawie 40% globalnej emisji dwutlenku węgla - czyli więcej niż pochodzi z używania wszystkich samochodów, samolotów i innych pojazdów na świecie!\nGdyby przemysł cementowy był państwem, to zajmowałoby ono trzecie co do wielkości miejsce na liście emitentów CO2, po Chinach i Stanach Zjednoczonych. Beton, najpowszechniej stosowany materiał wytwarzany przez człowieka, jest zdumiewająco wysokoemisyjny. Wyprodukowanie i użytkowanie metra sześciennego betonu skutkuje wypuszczeniem w świat tak dużej ilością dwutlenku węgla, że zdołałby on wypełnić cały średniej wielkości dom jednorodzinny.\nZieloni projektanci wciąż poszukują więc rozwiązań, które byłyby jak najbardziej zgodne ze środowiskiem naturalnym, przy możliwie niskiej emisyjności i "wiązaniu" CO2. Projektują np. domy z korka lub wysuszonych grzybów. Coraz więcej jest wynalazków polegających na wychwytywaniu dwutlenku węgla i wiązaniu go z innymi materiałami w postaci np. cegieł, z których powstają eko-domy.\nWydaje się jednak, że bardziej realistyczną i przekonującą opcją jest stosowanie poprzecznie laminowanego drewna (CLT) - rodzaju przemysłowej sklejki, z grubymi warstwami tarcicy sklejonymi pod kątem prostym, w celu zwiększenia wytrzymałości. Chociaż do wykonania CLT trzeba wycinać drzewa, w całym procesie wykorzystuje się niewielką część węgla emitowanego przez cement, efekt może zaś w budynkach niskich i średnich zastąpić stal (a ponieważ drzewa pochłaniają CO2 z atmosfery, drewno może mieć dodatni bilans pod względem emisji dwutlenku węgla).\nNajwyższy na świecie obiekt z użyciem CLT został niedawno ukończony w Norwegii. Jest to blok Mjøstårnet ,o mieszanym przeznaczeniu, mieszkalnym i hotelowym (3). Wysoki na 85 m i osiemnaście pięter, elegancko wykończony w lokalnym świerku, wydaje się stanowić prawdziwą alternatywę dla budowli betonowo-stalowych. Coraz wyżej pnącym się konstrukcjom z drewna i CLT poświęciliśmy obszerny raport, opublikowany w "MT" w numerze 7/2019.\n3. Budynek Mjøstårnet w Norwegii - najwyższa budowla świata wykonana z CLT\n4. Naczynia naprawiane sztuką kintsugi\nLokalność materiałów to kolejne słowo-klucz. W krajach rozwiniętych koncepcja "stumilowego domu", w którym każdy materiał pochodzi z terenów oddalonych maksymalnie do 100 mil (160 km) od miejsca inwestycji, nabiera rozpędu. Niedawno utworzone Centrum Przedsiębiorczości na Uniwersytecie Wschodniej Anglii nie tylko wykorzystuje materiały takie jak konopie, trzcina i tkanina z włókien pokrzywowych, ale również pozyskuje większość tych elementów z odległości nawet mniejszej, do 50 mil (80 km).\nObok lokalności pojawia się dążenie do recyklingu materiałów budowlanych i ponownego ich wykorzystania. Jednym z ciekawych przykładów jest system zaprojektowany przez kanadyjską firmę YYYY-MM-DD. Polega na wykorzystaniu supermocnych toreb wielokrotnego użytku, które można wypełniać żwirem lub starym betonem i podpierać na nich konstrukcje. Gdy tylko budynek nie jest już potrzebny, żwir wysypujemy i wykorzystujemy gdzie indziej.\nSą zresztą projektanci twierdzący, że architektura musi pozbyć się swojej obsesji na punkcie trwałości, a także w znacznie większym stopniu korzystać z recyklingu i modernizacji. Powinna ona, ich zdaniem, nie tylko wprowadzać nowe tworzywa do świata, ale również sięgać po rekonfigurację tych, które już istnieją. Czyli odejmowanie zamiast dodawania. Nawiązuje to np. do japońskiej sztuki kintsugi (4), polegającej na naprawianiu rozbitej porcelany złotym lakierem, aby reperacja była nie tylko skuteczna, ale także piękna.\nProjektowanie: wkomponowywanie w krajobraz\nMateriały i nowe eko-reguły projektowania oraz budowy domów to nie wszystko. Zielona fala przebudowy świata pragnie iść dalej - w całe otoczenie, krajobraz i środowisko. Dziś używa się do tego komputerowego projektowania ekologicznego, czyli CAED (Computer-Aided Ecological Design). Wykorzystując praktykę PermaGIS (Permaculture-based Geographical Information Systems) można projektować i tworzyć samoregenerujące się zagrody, gospodarstwa rolne, wsie, miasteczka i miasta.\nTechniki CAED (5) mają naśladować ekologię planety (zobacz także: Kiedy ekologia jest przeciw źródłom odnawialnym) i włączać krajobrazy produkujące żywność do naturalnych ekosystemów. Wszystkie te niezbędne rzeczy są połączone ścieżkami - nie ma bowiem wody bez ścieżki do dostępnego brzegu rzeki. Nie ma ciepła bez ścieżki do drewna opałowego. Nie ma społeczności bez ścieżki do centrum spotkań i kontaktów. Nie ma jedzenia bez ścieżek do ogrodów.\n5. Eko-projektowanie krajobrazu w systemie CAED\nNasze drogi w tak projektowanym geoprzestrzennym świecie odpowiadają linkom w Internecie. Zostawiamy ślady danych wszędzie tam, dokąd idziemy i zabieramy kawałki danych (w Internecie - ciasteczka) z miejsc, do których podróżujemy. Mądry projektant rozumie całość. Zaczyna od mapowania istniejącego środowiska, procesu, analizy i oceny. Im więcej wie o danym obiekcie, tym lepszy będzie projekt. Wykorzystuje w analizie skalę trwałości, która składa się kolejno z takich elementów, jak klimat, ukształtowanie terenu, woda, dostęp i cyrkulacja, systemy roślinne i dzikie zwierzęta, budynki i infrastruktura, ogrodzenia i strefy użytkowania, gleba, gospodarka, energia.\nW systemie CAED rozpoczyna się analizę od opracowania mapy bazowej i raportów, które nakreślają każdy z tych elementów. Przez zebranie wszystkich rzeczywistych danych z teledetekcji i innych źródeł, przez uporządkowanie danych o terenie, a następnie syntezę danych w procesie projektowania zespołowego, zaczyna się malowanie dokładnego i rozległego projektu zagospodarowania kawałka ziemi (zobacz także: Wykapana Ziemia), zgodnie z eko-zasadami.\nPodchodząc do sprawy inaczej, proces projektowania ekologicznego to nic innego jak aktywne połączenie wszystkich elementów skali trwałości ze sobą. Tradycyjne, "chemiczne" procesy projektowania polegały na czymś "odwrotnym" - odrywaniu każdego elementu od siebie, aż do momentu, w którym nie ma żadnych połączeń. Tym razem chodzi jednak o mentalność i projektowanie całkowicie odmienne niż tradycyjne architektoniczno-inżynierskie myślenie: o wkomponowanie naszego życia, obecności i działalności w środowisko zamiast przekształcania go gwałtem.


Ciekawe pisanie sklepów www teraz − morzekaszuby.pl\nNa pewno wiesz, jak istotne jest posiadanie własnej strony internetowej. Jakiej firmie zlecić zatem przygotowanie doskonale prezentującej się strony internetowej? Postaw na stworzenie strony u praktyków w tej płaszczyźnie. Wyłącznie rzetelni mistrzowie tworzenia witryn zdołają sprostać takiemu zadaniu. Dlaczego należy wynająć ekspertów do przygotowania strony? Projektowanie stron internetowych nie jest tak przystępne, jak się to niekiedy wydaje. Jeżeli nie znasz się na tym za bardzo, łatwo można popełnić błąd. Nie należy również korzystać z pomocy niewiarygodnych serwisów, bowiem spod ręki niewprawionej osoby może wyjść nieestetyczna witryna.\nW zakresie oferty spółki Doubles jest tworzenie a także opracowywanie graficzne stron WWW. Dzięki ich ogromnemu doświadczeniu pomagają zbudować pozytywne wyobrażenie Twojej firmy w internecie. Stworzą dla Twojej firmy zachęcającą a także responsywną witrynę pod kątem komunikacyjnym, informacyjnym a także informacyjnym. Przygotowane przez firmę Doubles witryny WWW są bardzo funkcjonalne, lecz również niezwykle przyjemne dla oka. Zwracają oni uwagę przede wszystkim na spersonalizowane zwracanie się do klientów.\nW tej firmie zatrudnieni są jedynie zawodowcy i doświadczone osoby w dziedzinie tworzenia stron www. Obserwują na bieżąco trendy technologiczne oraz estetyczne. Ich wiedza i doświadczenie sprawia, że wiedzą jak dobrze budować witryny WWW, tak, żeby były doskonale zgodne z wymogami Google, funkcjonowały bez zarzutów, a użytkownicy byli usatysfakcjonowani z szybkości stron i łatwości z ich działania.\nDziałania Doubles opiera|Strategia tej firmy opiera się} zdecydowanie na tym, że próbują bardzo współpracować z klientami. Z rozwagą wsłuchujemy się w potrzeby a następnie rozplanowują indywidualnie strategię. Ich klienci mogą być pewni, że obsługują ich kompleksowo a także za każdym razem z równym zapałem. Wykonali multum zleceń, wciąż poszerzając krąg zadowolonych klientów. Witryny WWW, które zaprojektowali, za każdym razem spełniały wszystkie oczekiwania ich klientów. Każdy ich projekt odpowiada charakterowi, jakim cechuje się biznes klienta, przykuwając uwagę oryginalnością grafiki, estetyką a także kolorystyką.\nNie dawaj Twojej strony w niesprawdzone ręce. Tworzenie stron to działania wymagające wymaganego przygotowania technicznego, doświadczenia oraz eksperckiej wiedzy. Jest to zbyt ważny element marketingowy dla Twojej firmy. Dzięki stronie pokazujesz światu swoją jedyną w swoim rodzaju ofertę, zyskujesz potencjalnych klientów, polepszasz wizerunek swojej marki oraz powiększasz świadomość istnienia Twojej firmy wśród użytkowników sieci. Powinieneś pamiętać o tym, że Twój odbiór w internecie to główny filar sukcesu Twojego biznesu. Wielu ludzi korzysta przeważnie ze smartfonów, dlatego powinieneś zadbać o to, żeby Twoja strona była responsywna i dostosowana do wszelkich urządzeń. Zaufaj nam a także daj swoją stronę w ręce specjalistów. Działania Doubles sprawią, że Twoja strona internetowa będzie sprawna i ładna dla oka.\nPrzygotowywanie stron internetowych to przede wszystkim hobby dla Doubles. Robią to od długiego czasu, z przyjemnością rozwijając wciąż swoje doświadczenie, uzupełniając wiedzę na wszelkie możliwe i dostępne sposoby. Opracowywanie witryn to działalność, za którą musi podążać posiadanie ogromnych chęci i serce włożone w każde zlecenie. Połączenie pasji z wiedzą, idealnym porozumieniem z klientem i braniem pod uwagę jego sugestii, odpowiednimi strategiami i doświadczeniem, daje gwarancję sukcesu i zadowolenia z otrzymanego projektu. Nie straszne są im żadne wyzwania, realizujemy również najbardziej wymagające zadania. W Doobles sukcesy spowodowane są współpracą jedynie z najlepszymi specjalistami od grafiki, programowania i marketingu internetowego.


Budowa domu na małej działce | Nieruchomości\nJeszcze przed kupnem projektu naszego przyszłego domu, jeśli mamy zamiar przeprowadzić tak poważną inwestycję, trzeba zlokalizować miejsce przyszłej budowy, a więc dokonać wyboru odpowiedniego na budowę domu miejsca. Kupno działki pod budowę domu nie jest obecnie wielkim problemem, wobec mnogości ofert na rynku można dopasować sobie działkę zarówno pod kątem posiadanych pieniędzy, z przeznaczonych konkretnie na ten cel, jak też położenia działki w miejscu dość atrakcyjnym oraz jej wielkość. Czasami jest taka sytuacja, że nie bardzo mamy fundusze na kupno dużej działki, o statusie budowlanym, a takie właśnie działki kosztują dość dużo, a jednocześnie nadarzy nam się okazja kupna działki pod udowe domu w ciekawej okolicy, jednak działka dana posiada nie za wielka powierzchnie albo też kształt niezbyt atrakcyjny dla bogatszych inwestorów – jest na przykład w kształcie prostokąta o bardzo wydłużonych dwóch bokach. Wówczas kupując taką działkę zmuszeni będziemy dopasować do niej projekt domu, zarówno kształtem, jak też i gabarytami. Dobrym rozwiązaniem w takiej sytuacji będzie budowa domu z całkowitym podpiwniczeniem, wprawdzie podniesie to dość istotnie koszty całej inwestycje, ale jednocześnie możemy zapewnić sobie w piwnicy zrobienie garażu i pomieszczeń gospodarczych, zaoszczędzając miejsca na działce, jak też będziemy mieli większą pewność zachowania odległości pomiędzy poszczególnymi ścianami domu a działka sąsiednią.


Czujnik ruchu z dzwonkiem KZ-01 | Sklep HobbyHouse.pl\nSklepowy czujnik ruchu z dzwonkiem reagujący na pojawienie się klienta. Zastępuje tradycyjny metalowy dzwonek wieszany dawniej nad drzwiami w sklepie. Informuje obsługę sygnałem dźwiękowym, gdy klient wejdzie w jego zasięg.\nKod produktu: KZ-01\nCzujnik ruchu z dzwonkiem KZ-01u SK-23910 to nowoczesny następca tradycyjnego metalowego dzwonka wieszanego nad drzwiami do sklepu. Stworzony został by informować personel będący na zapleczu o pojawieniu się klienta. Doskonale sprawdza się w placówkach handlowych, usługowych, warsztatach, halach magazynowych i produkcyjnych. Polecany jest wszędzie tam, gdzie klient lub osoba postronna może wejść niezauważona przez pracowników zajętych swoimi zajęciami.\nCzujnik ruchu z dzwonkiem KZ-01 powinien być umieszczony w pobliżu wejścia, przy drzwiach lub w korytarzu, gdzie każdy wchodzący do lokalu musi przejść. Zasięg urządzenia to 2-3metry z zależności od oświetlenia i kąta ustawienia czujnika. Urządzenie nie działa w ciemnych pomieszczeniach. Fotooptyczna czujka ruchu działa najlepiej, gdy znajduje się w widnym miejscu, lecz nie w ostrym błyskającym świetle, które zakłócałoby jej pracę. Wychwytuje zmiany w natężeniu docierającego do niej światła.\nUrządzenie jest całkowicie bezprzewodowe a instalacja nie wymaga żadnych kabli. Można je postawić na półce lub przykręcić do ściany lub mebli.\n- jedna z popularnych na świecie 16 melodii do wyboru\nAby czujnik ruchu z dzwonkiem KZ-0110 działał prawidłowo, należy skierować go w z dala od ostrego światła, szyb i luster.


wtorek, 30 sierpień 2011 22:03\nW ubiegłą niedzielę w maniowach odbyły się gminne Dożynki. Przepraszam za późny wpis, ale przez dwa dni brałem udział w rekolekcjach dla organistów, z dala od internetu. Impreza rozpoczęła się…\nśroda, 17 sierpień 2011 06:21\nMEBP - dzień drugi - galeria\nFotorelacja z drugiego dnia imprezy. Podziękowanie dla Grześka Regieca za pożyczenie modemu - inaczej jeszcze parę dni zdjęcia leżałyby na dysku.\nsobota, 13 sierpień 2011 08:05\nMEBP - dzień pierwszy - galeria\npiątek, 12 sierpień 2011 16:06\nOrkiestra Dęta zagra w Lewoczy\nNa zakończenie Targów Rękodzieła Ludowego w Lewoczy na Słowacji tzw. "Dni Majstra Pavla" i Jubileuszu 90 - lecia orkiestry dętej z Lewoczy została zaproszona orkiestra dęta z Kacwina. Na rynku…\npiątek, 05 sierpień 2011 09:54\nW ostatnim czasie rozstrzygnął się konkurs na projekty w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich. Obejmuje on modernizację Domu Kultury w Maniowach mieszczącego się w Remizie OSP Maniowy. Prace budowlane polegać…\nśroda, 03 sierpień 2011 10:23\nZawody strażackie - zdjęcia\nZapraszam do galerii zdjęć z zawodów strażackich. Ograniczyłem się do zdjęć naszej jednostki. O samym przebiegu zawodów możesz poczytać w tym wpisie.\nponiedziałek, 01 sierpień 2011 14:12\nWczoraj na naszym stadionie odbyły się zawody strażackie. Zawody takie rozgrywane są dwuczęściowo: najpierw jest sztafeta czyli tor z przeszkodami, który przebiega siedmiu zawodników z każdej drużyny, przekazując sobie prądownicę…\nwtorek, 21 czerwiec 2011 20:42\nWesołe Przedszkole w zoo!\nPrzedszkolaki z wesołego przedszkola odwiedziły krakowskie zoo. Największą atrakcją były małpy, tygrysy i słoń. Gibkością zachwyciły także lemury.\nwtorek, 14 czerwiec 2011 12:12\nGminne Publiczne Gimnazjum w Maniowach uzyskało w roku szkolnym 2010/2011 zaszczytny, przyznawany przez Ministerstwo Edukacji Narodowej tytuł „SZKOŁA ODKRYWCÓW TALENTÓW", który świadczy o tym, że placówka przyczynia się do odkrywania…\nwtorek, 14 czerwiec 2011 12:09\nTradycją już się stało, że w czerwcu Gimnazjum w Maniowach podsumowuje całoroczną pracę artystyczną występami w sali GCK. Jak co roku imprezę poprzedziła Parada Artystów w Maniowach i Kluszkowcach, połączona…


boso przez świat meksyk dvd - najtańsze sklepy internetowe\nWyniki 1 - 4 z 4 znalezionych dla zapytania boso przez świat meksyk dvd w 4 sklepach\nziemskiej. W serii programów telewizyjnych ?Boso przez świat? z fantazją i niezwykłym poczuciem humoru oprowadza po egzotycznych zakamarkach świata.Tym razem zaprasza do Meksyku. Pełen opis produktu 'Boso przez świat Meksyk DVD (Płyta CD)' »\nWojciech Cejrowski - trzeci w historii Polak przyjęty do Royal Geographical Society (Królewskie Towarzystwo Geograficzne) w Londynie. Od dwudziestu lat organizuje wyprawy w najdziksze zakątki kuli ziemskiej. W serii programów telewizyjnych ?Boso przez świat? z fantazją i niezwykłym poczuciem humoru oprowadza po egzotycznych zakamarkach świata.Tym razem zaprasza do Meksyku.\nWięcej o Boso przez świat Meksyk DVD (Płyta CD)\nFILM POLSKITytuł oryginalny: Wojciech Cejrowski - Boso przez świat Wydanie: 1 DVD Reżyseria: Andrzej Horubała Obsada: Wojciech Cejrowski Opis: Po Meksyku oprowadza: Wojciech... Pełen opis produktu 'Wojciech Cejrowski - Boso przez świat: Meksyk -DVD' »\nFILM POLSKITytuł oryginalny: Wojciech Cejrowski - Boso przez świat Wydanie: 1 DVD Reżyseria: Andrzej Horubała Obsada: Wojciech Cejrowski Opis: Po Meksyku oprowadza: Wojciech Cejrowski Wojciech Cejrowski - Trzeci w historii Polak przyjęty do Royal Geographical Society (Królewskie Towarzystwo Geograficzne) w Londynie. Od dwudziestu lat organizuje wyprawy w najdziksze zakątki kuli ziemskiej. W serii programów telewizyjnych "Boso przez świat" z fantazją i niezwykłym poczuciem humoru oprowadza po egzotycznych zakamarkach świata. Tym razem zaprasza do Meksyku. 1. Największe miasto świata 2. Ale jazda! Ale Meksyk! 3. Mexico - miasto z przeszłością 4. Mariachi - uliczna balanga 5. Hacjenda 6. Pueblo 7. Guadalupe - Największy odpust świata Dodatki: bezpośredni dostęp do scen Format i język dźwięku: polski (Dolby Digital 2.0) Napisy: Format obrazu: 16:9 Czas: 172 minut Rok produkcji: 2008\nWięcej o Wojciech Cejrowski - Boso przez świat: Meksyk -DVD\njak mówi: "czuje się jak u siebie w domu". DVD "Boso przez świat - Meksyk" zawiera: 1. "Największe miasto świata" 2. "Ale jazda! Ale Meksyk!" 3. "Mexico... Pełen opis produktu 'Meksyk Boso przez świat DVD TVP' »\nWojciech Cejrowski - trzeci w historii Polak przyjęty do Royal Society (Królewskie Towarzystwo Geograficzne) w Londynie. Od dwudziestu lat organizuje wyprawy w najdziksze zakątki kuli ziemskiej. W serii programów telewizyjnych Boso przez świat z fantazją i niezwykłym poczuciem humoru oprowadza po egzotycznych zakamarkach świata. Tym razem zaprasza do Meksyku - największego miasta świata, w którym jak mówi: "czuje się jak u siebie w domu". DVD "Boso przez świat - Meksyk" zawiera: 1. "Największe miasto świata" 2. "Ale jazda! Ale Meksyk!" 3. "Mexico - miasto z przeszłością" 4. "Mariachi - uliczna balanga" 5. "Hacjenda" 6. "Pueblo" 7. "Guadalupe - największy odpust świata"\nWięcej o Meksyk Boso przez świat DVD TVP\nboso przez meksyk dvd - ofert: 11


Fuzji nie będzie, ale Sarmacja chce iść do góry – SportSlaski.pl\nW czwartej lidze śląskiej rywalizują 34 drużyny. Tylko dwa miasta mogą się „pochwalić” dwiema ekipami na tym szczeblu rozgrywkowym. Historia Odry Wodzisław i Odry Centrum Wodzisław być może wkrótce już się zakończy i przy ulicy Bogumińskiej będzie grała tylko jedna drużyna. Drugim miastem, który ma dwie drużyny na tym poziomie jest Będzin, ale i tam od dłuższego czasu był pomysł fuzji Sarmacji z RKS Grodziec.\nfacebook Sarmacja Będzin\nRealia piłkarskie w niższych klasach rozgrywkowych, zwłaszcza w czasie pandemii, skłaniają do oszczędności. W Będzinie już od dłuższego czasu mówiło się o fuzji dwóch klubów, Sarmacji i RKS Grodziec. - Właściwie odkąd jestem w klubie temat ten się przewijał – przyznaje trener Sarmacji, Michał Pluta, który w sztabie szkoleniowym tego klubu jest od ponad dwóch lat. Najpierw jako asystent, teraz pierwszy trener. - Będzin to stosunkowo małe miasto, dla wielu osób dwie drużyny, walczące o ten sam cel, czyli utrzymanie w czwartej lidze, to był pomysł, który mijał się z celem. Lepiej było tworzyć jeden stabilniejszy klub – opowiada.\nTak jak jednak w innych miastach, w których pomysły o stworzeniu jednego silnego ośrodka piłkarskiego również się pojawiały, tak z czasem idealistyczne wizje musiały ustąpić miejsca brutalnym realiom. Każdy klub ma bowiem swoją bogatą historię, swoją infrastrukturę, tożsamość i nawet w kwestii nazwy nowego tworu pojawiały się rozbieżności... - Z tego co mi wiadomo, przeszkodą ostatecznie były formalności... Do fuzji nie dojdzie, tematu już nie ma – mówi trener Sarmacji, która w tabeli grupy pierwszej czwartej ligi zajmuje dwunaste miejsce. RKS jest ostatni. Już w poprzednim sezonie tylko brak degradacji z racji przerwania rozgrywek uchronił ten zespół przed spadkiem. Ewentualna degradacja w tym sezonie zapewne spowoduje, że i temat fuzji zostanie całkowicie zarzucony.\nSarmacja również jednak nie może być spokojna i w tym sezonie przede wszystkim chce się bezpiecznie utrzymać w czwartej lidze, ale w kolejnych latach cele mają być wyższe. - Po kilku dobrych latach Sarmacja obniżyła loty, teraz chcielibyśmy wrócić do walki o górne pozycje. Na pewno o awans do trzeciej ligi będzie trudno, bo trzeba jeszcze wygrać baraże, ale Sarmacja to marka, która powinna plasować się wyżej i do tego będziemy dążyć – deklaruje trener klubu z Będzina mając na myśli zarówno cały sztab szkoleniowy, jak i samych zawodników oraz włodarzy klubu. - Po zmianach na najwyższym szczeblu widać, że wszyscy pchamy wózek w jednym kierunku.\nMimo słabej pozycji po rundzie jesiennej w klubie z optymizmem patrzą w przyszłość. W zespole nie brakuje młodych zawodników, którzy cieszą się zainteresowaniem zespołów z wyższych lig. - Są gracze, którzy są we wstępnym kręgu zainteresowań drużyn z trzeciej ligi, a nawet drugiej – mówi trener. Przykładem jest chociażby Mateusz Kozłowski, lewy obrońca, który zebrał pozytywne recenzje podczas grudniowych testów w Ruchu Chorzów. - Niebiescy mają jednak na tej pozycji silną konkurencję, ale chłopak pokazał, że grać potrafi – opiniuje trener.\nKolejni zawodnicy są także obserwowani przez Zagłębie Sosnowiec i trenera Kazimierza Moskala. - Wiadomo, że w tym wypadku bardzo ważny jest rocznik, tak by wpasować się do młodzieżowca. Ale nasza dobra praca przy młodzieży jest zauważalna – dodaje opiekun Sarmacji.\nA młodych chłopaków w drużynie z Będzina nie brakuje. Ba, wyjściową jedenastkę stanowi właściwie sama młodzież, a średnia wieku podstawowej ekipy Sarmacji... to niespełna 21 lat. - Zawyża ją bramkarz, Rafał Dawid, który ma 32 lata oraz 28-letni Daniel Majka – uśmiecha się trener Sarmacji Będzin, który znany jest z pracy z młodzieżą. Z młodymi zawodnikami pracował już wcześniej w Rozwoju Katowice, obecnie szkoli także juniorów starszych Zagłębia Sosnowiec. - I niech mi nikt nie mówi, że z młodzieżą nie da się dogadać. Słyszę różne głosy, że młodzież w piłkarskiej szatni dzisiaj jest zupełnie inna niż kilkanaście lat temu. My się dogadujemy bardzo dobrze, ja nie mogę narzekać – dodaje z uśmiechem na koniec.\nZawodnicy bielskiej Stali z pewnością nie mogli zapisać niedawnej rundy jesiennej do udanych. Zamiast włączyć się do walki o…


rodzaju pola (elektryczne, magnetyczne)\nodległości od źródła\nzmian pola w czasie (częstotliwości)\nLiczba urządzeń elektrycznych w sypialniach i pokojach dzieci powinna być jak najmniejsza.\nPo użyciu należy urządzenia elektryczne wyłączać . Jeszcze lepiej jest wyjąć wtyczkę z kontaktu lub wyłączyć listwę zasilającą.\nNie należy zostawiać telewizorów, magnetowidów, wież stereofonicznych w trybie stand-by.\nNie należy prowadzić przewodów elektrycznych pod łóżkiem, raczej wzdłuż ściany.\nPrzewody należy łączyć w wiązki i skręcać je.\nZaleca się stosowanie zasilania bateryjnego tam gdzie to możliwe.\nNależy wybierać urządzenia zaopatrzone we wtyczkę z uziemieniem.\nJeżeli w sypialni znajduje się ogrzewanie podłogowe, które w chłodne dni pozostaje włączone również w nocy, łóżko powinno być ustawione na postumencie.\nNie wolno siadać zbyt blisko telewizora. Minimalna odległość wynosi 2 metry, a w przypadku dużego ekranu więcej. Trzeba również pomyśleć o przemeblowaniu pokoju, jeśli za ścianą, przy której stoi znajduje się np. łóżko lub często używany fotel - oddzielone tylko ścianą. Taka lokalizacja jest niebezpieczna dla zdrowia, rozwiązaniem sytuacji może być przemeblowanie.\nW nocy trzeba całkowicie wyłączać ściemniacze i nie wolno używać wyposażonych w nie lamp jako nocnego oświetlenia, przede wszystkim w pokojach dzieci. Wiele z nich nawet w stanie wyłączonym emituje pola magnetyczne.\nMieszkanie powinno być oddalone od linii kolejowej o co najmniej 15 metrów, a jeszcze lepiej – o 30m\nBezpieczna odległość od nadajnika powinna wynosić od 5 do 10 metrów. Nie jest przy tym istotne położenie masztu, ale odległość między anteną nadajnika a mieszkaniem. Nadajniki są z reguły montowane w taki sposób, aby zachowany był dystans kilku metrów\nKomputer i pola elektromagnetyczne\nNikt nie ma chyba wątpliwości, że bez komputerów osobistych nie da się dzisiaj żyć. Nie tylko rozpanoszyły się w biurach, ale również stają się częścią nieodłączną wyposażenia mieszkania.\nCoraz częściej mówi się o różnych schorzeniach dotykających osoby spędzające dużo czasu przed komputerem, m.in.:\nbóle karku, barków, grzbietu i głowy\nnadpobudliwość, depresje, bezsenność i wiele innych.\nCzęść tych problemów da się wytłumaczyć nieprawidłową pozycją w czasie pracy, złym oświetleniem i złą jakością obrazu na monitorze. Także stres i duże tempo pracy mają w tym swój udział. Ale pola elektromagnetyczne wytwarzane przez komputery mogą również być przyczyną tych schorzeń.\nDotyczy to zwłaszcza kineskopowych monitorów starej generacji. W starszych kineskopach pole elektrostatyczne można zaobserwować przesuwając przed nimi ręką. Włosy na skórze są wyraźnie przyciągane, niekiedy słychać też charakterystyczne trzaski. Osoby noszące okulary uskarżają się na szybkie brudzenie się szkieł. Nowoczesne monitory wyposażone są w uziemioną powłokę, która zapobiega powstawaniu ładunku na powierzchni kineskopu i bombardowaniu cząsteczkami kurzu.\nNa szczęście pola elektromagnetyczne emitowane przez produkowane dzisiaj monitory stanowią zaledwie ułamek tego, co emitowały monitory produkowane jeszcze w latach dziewięćdziesiątych.\nOto co należy zrobić, aby używanie komputera było bezpieczniejsze dla zdrowia.\nKupując nowy monitor należy wybierać monitor ciekłokrystaliczny (taki jak w laptopach) lub tzw. monitor bezpieczny (low radiation).\nPodczas dłuższych przerw w pracy należy monitor wyłączać, jeśli nie może pracować w trybie „ekonomicznym”.\nJeżeli sam komputer pozostanie włączony, wystarczy kilka sekund, żeby ponownie przystąpić do pracy.\nWyłącz wygaszacze ekranu. Pierwotnym zadaniem wygaszaczy była ochrona ekranu przed wypaleniem. Przy dzisiejszych monitorach wygaszacze to tylko rozrywka, której następstwem działania jest to, że monitor nie przechodzi w stan spoczynku nawet wtedy, gdy nie pracujemy. W wyniku tego jesteśmy cały czas narażeni na pełne oddziaływanie pól elektromagnetycznych monitora.\nIm większy monitor, tym większy pobór mocy i silniejsze pola elektromagnetyczne. Zastanów się czy naprawdę potrzebujesz dużego monitora.\nOdległość monitora od oczu powinna wynosić minimum 50 cm (zobacz Oczy a komputer ).\nPo 1-2 godzinach pracy przed monitorem trzeba zrobić sobie ok. 10-15-minutową przerwę; natomiast dzień pracy przy komputerze nie powinien być dłuższy niż 4-5 godzin.\nPłaski ekran laptopa nie wytwarza tak silnego pola jak tradycyjny monitor. Z drugiej strony jednostka centralna znajduje się bezpośrednio przed użytkownikiem. Wynikające stąd skutki nie sa dotąd znane. Główne źródło pól wytwarzanych przez laptopa, czyli zasilacz, należy umieścić w możliwie odległym miejscu biurka. W przypadku sporadycznego korzystania z komputera zasilacz należy wyłączyć z sieci, żeby uniknąć ciągłego doładowywania baterii, zużycia prądu i ograniczenia żywotności samego zasilacza.