Koray Tarqay: “Gələcəkdə aksiyalar şəhərin mərkəzində keçiriləcək“\n23 Aprel 2012 15:21\n"Eurovision niyə boykot edilməlidir, guya başqa ölkələrin problemləri yoxdur?"\n"Siyasi partiyalar haqqında" qanuna son dəyişikliklər demokratikləşmə baxımdan irəli atılmış addımdır"\nATƏT-in Bakı ofisinin rəhbəri, səfir Koray Tarqayın APA-ya müsahibəsi.\n- Cənab səfir, Azərbaycan ATƏT-ə üzvlüyünün 20 illiyini qeyd edir. Azərbaycanla ATƏT arasında münasibətlərinin bugünkü səviyyəsini necə qiymətləndirirsiniz? Azərbaycan ATƏT-in üzvü olaraq hansı nailiyyətlər əldə edib və ATƏT-in qarşısındakı öhdəliklərini necə yerinə yetirir?\n- Azərbaycanın ATƏT-ə tərəfdaş olmasından bu yana 20 il ötür və deyə bilərəm ki, bu müddətdə Azərbaycan önəmli məsafələr qət edib. Təbii ki, ATƏT-ə üzv olarkən imzalanmış sənədlər çərçivəsində bəzi öhdəliklər də mövcuddur. Bunların başında söz azadlığı, toplaşma azadlığı, birləşmə azadlığı kimi demokratiyanın təməlləri, insan haqlarını əhatə edən məsələlər var. Qeyd etdiyim kimi, ötən dövrdə istənilən nöqtəyə gəlindi və nailiyyətlər əldə olundu. Amma Azərbaycanın bir dövlət olaraq önündə daha yeni məsafələr var. Bu o demək deyil ki, Azərbaycan bu məsələdə yavaş və istəksiz davrandı. Təbii ki, hər kəs Azərbaycanın inkişafı üçün əlindən gələni edir. Bunu düşünmək lazımdır ki, 70 il bir rejimdə yaşamış xalqı bir gecədə dəyişmək mümkün deyil. Düşüncə sisteminin dəyişməsi lazımdır. Bu proses Qərb ölkələrində 200 il ərzində və böyük çətinliklərlə formalaşıb. Bütün bunları nəzərə aldıqda Azərbaycanın qət etdiyi məsafə çox böyükdür deyə bilərik. Bundan sonra da inkişaf davam edəcək. Sual oluna bilər, Azərbaycan bunu ATƏT-in iştirakı olmadan həyata keçirə bilərmi? Əlbəttə ki, bilər. ATƏT sadəcə, bu sahədə köməklik edir və Azərbaycanın bu yolunun qısaldılmasına yardım göstərir. Gördüyümüz kimi, iqtisadi sahədə də Azərbaycan böyük məsafələr qət edib. Bəlkə də bu gün demokratikləşmə, hüququn aliliyi sahələrində inkişaf yetərincə deyil. Lakin bunu düşündükdə 20 il, 70 il öncəni də düşünmək lazımdır.\n- ATƏT-in Bakı ofisi Azərbaycanda müxtəlif sahələrdə layihələr həyata keçirir. Bu il üçün müvafiq layihələr hansı sahələri əhatə edir?\n- ATƏT-in dəstəyi ilə Azərbaycanda "Məişət zorakılığının qarşısının alınması haqqında" qanun, "Milli Preventiv Mexanizmin yaradılması haqqında" qanun qəbul edilib. Biz ATƏT-in Bakı ofisi olaraq Qərb ölkələrinin təcrübəsini gətirdik, mütəxəssislər dəvət etdik və layihələrin reallaşdırılmasına dəstək olduq. Biz şübhəli şəxslərin, ittiham olunanların hüquq və azadlıqları ilə bağlı qanun layihəsinə də dəstək göstərdik. Həmçinin "Cəmiyyət dəstəkli polis" layihəsini reallaşdırdıq. Ümumilikdə hər il 80-90 layihə həyata keçiririk.\n- 2012-ci ildə ATƏT-in Bakı ofis əsasən siyasi kampaniyaların təşkili və kütləvi tədbirlərin idarə edilməsi ilə bağlı polis üçün təlimlər keçirib. Demək olarmı ki, hazırda bu sahə ATƏT-in Azərbaycanda fəaliyyəti çərçivəsində prioritet sahədir?\n- Qeyd etdiyiniz sahədə çox yaxşı nailiyyətlər əldə edildi. Son 10 illikdə dünyanın müxtəlif ölkələrində bu sahədə çalışmalar həyata keçirilir, artıq dünyada avtoritar polis dönəmi başa çatmaqdadır. Cəmiyyətlə polis əlaqələrinin gücləndirilməsinə nə qədər nail olsaq, o qədər çox nailiyyətlər əldə edilmiş oluruq. Bizim həyata keçirdiyimiz layihədə bir komponent də polis qüvvələrində qadın heyətin sayının artırılmasıdır. Düşünürük ki, bu da polisə əlavə imkanlar təmin edəcək. Çünki qadın məmurlar qadın və uşaqlarla daha yaxşı davranır və özəlliklə uşaqların doğru yola yönləndirilməsi, uşaqların narkotik vasitələrə cəlb olunmasının əngəllənməsində mühüm rola malikdirlər. Bundan başqa, ATƏT-in Demokratik Təsisatlar və İnsan Haqları Ofisi vasitəsilə Azərbaycanda həm yerli, həm də əsas seçkiləri müşahidə edir, öz tövsiyələrimizi hökumətlə paylaşırıq. Eyni qaydada məhkəmələrdə monitorinqlər aparırıq. Həbsxanaları ziyarət edir və oradakı şəraitlə tanış oluruq. Monitorinqlər zamanı müşahidə olunmuş problemləri, çatışmazlıqları müvafiq nazirliklərlə müzakirə edirik. Məqsədimiz bundan istifadə edərək hökuməti sıxışdırmaq deyil, öz təsbitlərimizi müvafiq qurumlarla paylaşıb, problemlərin aradan qaldırılması üçün nələr edə biləcəyimizi müəyyənləşdirmək və bunlara görə çalışmaqdır. Bu yolla Azərbaycana daha çox yardımçı olmağa çalışırıq. Bizim ictimai tədbirlərdə polisin davranışı ilə bağlı layihəmiz var. Bəlli olduğu kimi, insanlar bir yerə toplaşarkən xoşagəlməz hallar ola bilər. Bu da provokasiya ehtimalı da olduğu zaman zərər verə bilir. Bu baxımdan da layihə çərçivəsində polisə nümayişlərdə, xüsusilə də müxalifətin təşkil etdiyi nümayişlərdə davranış qaydaları aşılanır. Layihə çərçivəsində inkişaf etmiş ölkələrdən dəvət etdiyimiz mütəxəssislər bir qrup polisə bu mövzuda treninqlər keçir. Öz növbəsində, təlimlərdə iştirak etmiş polis heyəti də digərlərinə. Hazırda bizim dəvət etdiyimiz alman polis zabitləri Azərbaycandadır. Biz bu layihə çərçivəsində indiyədək Azərbaycandakı mövcud 25 minə yaxın polisin 8 mindən çoxuna təlimlər keçmişik.\n- Bu təlimlərin effekti oldumu?\n- Əlbəttə oldu. Keçirilən son nümayişlərdə biz bunu bir daha müşahidə etdik. Məsələn, son aksiyalarda bir hadisə baş vermədi. Nümayişçilər də, polis də qaydalara uyğun davrandılar. Ümumilikdə treninqlər nəticələrini verir.\n- Müvəqqəti saxlama yerlərində keçirilən monitorinqlərin nəticələri barədə nə deyə bilərsiniz?\n- Onu deyim ki, müvəqqəti saxlama yerlərində vəziyyət əvvəlki illərlə müqayisədə yaxşılaşıb. Bu yaxınlarda Mingəçevir və Şəkiyə səfər edərək vəziyyətlə tanış oldum. Bəzi yerlərdə binaların fiziki cəhətdən çox köhnə olması da vəziyyətə təsir göstərir. Amma hökumət öz üzərinə düşən işləri görür, şəraiti yaxşılaşdırır. Müşahidələr göstərir ki, müvəqqəti saxlama yerlərində saxlanılanların vəkillə əlaqə saxlamalarında müəyyən sıxıntılar olur. Bunda da polis günahkar deyil. Ona görə ki, ölkədə vəkil azdır. 190 min nəfər əhalisi olan Şəkidə 2, Gəncədə 3, Mingəçevirdə 3, Sumqayıtda 27 vəkil var. Ölkədə hakimlərin sayı 633 nəfərdir. Bu, hökumətin qəbahəti deyil. Hökumət keçmiş rejimdən alınmış mirası düzəltməyə çalışır. Bizə verilən məlumatlara görə, regionlarda yeni məhkəmə binaları, cəza evləri açılır. Həbsxanalardakı vəziyyət bizim ekspertlərin bildirdiyinə görə, Avropadakı orta şərtlərin üzərindədir. Yeni tikintilərdə şərait daha yüksəkdir. Amma sovetlərdən qalma cəza evlərində şərait istənilən səviyyədə deyil. Burada yeri gəlmişkən, bir məqamı da qeyd edim ki, məsələ tək yeni bina tikmək deyil, orada qanunları təmin edənlərdir. Yəni həbsxana nəzarətçilərinin qanunvericiliyə riayət etməsidir. Keçirilmiş treninqlər nəticəsində bu sahədə çalışanların davranışı da xeyli yaxşılaşıb, ciddi inkişaflar var.\n- Bəs işgəncə faktları necə, varmı?\n- Azərbaycanda işgəncələr siyasi baxımdan yasaqlanıb və bununla bağlı mövqe ortaya qoyulub. Amma praktikada hər bir ölkədə olduğu kimi, burada da belə hallara rast gəlinir. Bu da əsasən saxlanılan şəxsin hadisə yerindən saxlama mərkəzinə, bir yerdən başqa yerə aparıldığı məqamlarda olur. Yəni insan müqavimət göstərir, əmrə tabe olmur və bu zaman belə hadisələr baş verir. Bu utanılacaq bir şey deyil. Bütün ölkələrdə var. Sadəcə, bu kimi halları ortaya çıxarıb aradan qaldırmaq lazımdır. Mən təbii ki, hökumətin vəkili deyiləm. Olanları demək lazımdır. Xoşagəlməz halları da aradan qaldırmaq lazımdır və bu işlərdə hökumətə kömək oluruq.\nAzərbaycanın diqqətə alınacaq özəlliklərindən biri də ərazi bütövlüyünün pozulması və təhlükəsizlik problemidir. Son 150 ildə Azərbaycan dünyanın əsas neft mərkəzlərindən biridir. İndi də neft və qaz kəmərləri keçir. Ona görə də hər kəsin gözü buradadır. Bütün bunlar da təhlükəsizliklə bağlı əndişələr yaradır. Onları da diqqətə almaq lazımdır.\n- Siz ATƏT-in Bakı ofisinin Azərbaycanın hakim və müxalifət partiyalarının iştirakı ilə təşkil etməyi nəzərdə tutduğu siyasi dialoqun keçirilməsinə ehtiyac qalmadığını, qanun layihəsində gözəl dəyişiklər və nümunələr olduğunu bəyan etdiniz. Fikrinizcə, "Siyasi partiyalar haqqında" qanun layihəsi ATƏT-in standartlarına tam uyğundur? Halbuki Venesiya Komissiyası "Siyasi partiyalar haqqında" qanununa dəyişikliklər layihəsində bir sıra qüsurlar olduğunu bildirib, partiya üzvlərinin minimal sayının 1000-dən 5000-ə qaldırılmasının, xarici vətəndaşların siyasi həyatda iştirakının qadağan edilməsinin yolverilməzliyini qeyd edib...\n- "Siyasi partiyalar haqqında" qanuna son dəyişikliklərlə də bağlı onu deyə bilərəm ki, bu dəyişiklik demokratikləşmə baxımından irəli atılmış bir addımdır. Prinsip olaraq problemlər yoxdur. Daha yaxşı ola bilərdimi? Əlbəttə ola bilərdi. Bizim bu qanunla bağlı dəyərləndirməmiz müsbətdir. Burada mübahisə yaradan bir məsələ vardı - siyasi partiyanın yaradılması üçün tələb olunan imza sayı ilə bağlı. Onu da çıxarıblar. Onunla bağlı müxalifət partiyalarında narazılıqlar vardı. İndi bunun tətbiqinə baxmaq lazımdır. Ümumilikdə dəyişikliklər Venesiya Komissiyasının mövqeyinə əhəmiyyətli dərəcədə uyğundur. Vətəndaşlığı olmayanların siyasi həyata qatılması ilə bağlı bir-iki məsələ var ki, o da gələcəkdə siyasi ehtiyaclara uyğun düzənlənə bilər. Mənim şəxsi fikrimcə, bu, ölkənin təcili ehtiyacı deyil. Ola da bilər, olmaya da...\n- Gələcəkdə müxalifət və iqtidar partiyaları arasında siyasi dialoqun keçirilməsi planlarınızda varmı?\n- Biz müxalifət və iqtidar arasında dialoqun keçirilməsində əlimizdən gələni mümkün qədər edə bilərik. Bununla yanaşı, Azərbaycanın daxili siyasətinə qarışmaq istəmirik. Bizdən hər iki tərəfdən bir tələb olursa, hansısa addım ata, özümüz də bu məsələni təklif edə bilərik. Təbii ki tərəfləri zorla dialoqa gətirə bilmərik. Bizim indiyədək bununla bağlı təkliflərimiz olub.\n- Müxalifətin kütləvi aksiyalarına münasibətiniz necədir? Aksiyaların keçirilməsi üçün hakimiyyət tərəfindən yaradılan şərait ATƏT-in Bakı ofisini qane edirmi? Ofisin əməkdaşlarının aksiyalarda müşahidələr aparmasında məqsəd nədir?\n- Beş ildən bəri ilk dəfə rəsmi olaraq aksiyaların keçirilməsi üçün yer hər iki tərəf arasında razılaşdırıldı. İkincisi, aksiyalar problemsiz keçdi. İctimai aksiyalarda məqsəd fikirləri insanlara aşıqlamaqdır. Boş ərazinin ortasında 300-500 nəfər toplaşıb nə deyir desin, effekti olmayacaq. Nümayişlərdə məqsəd fikirlərini kütləyə çatdırmaqdır. Kimsə bunu bəyənər, ya bəyənməz, onun öz işidir. Düşünürəm ki, gələcəkdə aksiyaların keçirilməsi üçün gündəlik həyata təsir göstərməyəcək daha mərkəzi yerlərdə yer veriləcək. Yüksək səviyyəli hökumət rəsmiləri bununla bağlı fikirlərin olduğunu söyləyirlər. Hesab edirəm ki, şəhərin mərkəzində və bəzi yollarında tikinti işləri başa çatandan sonra bununla bağlı da müəyyən qərarlar qəbul ediləcək. Düşünürəm ki, nümayişçilərin öz fikirlərini daha geniş kütlələrə çatdırması üçün mərkəzdə yerlərin seçilməsi lazımdır. Əgər insanlar yıxıcı, etikadan kənar məsələlər istisna olunmaqla, toplaşmaq istəyirlərsə, buna izn vermək gərəkdir.\n- Müxalifətdə belə bir fikir səslənir ki, ATƏT demokratikləşmə məsələsində hökumətə yetərincə təzyiq göstərmir. Siz bu fikri necə qarşılayırsınız?\n- Bizim vəzifəmiz təzyiq göstərmək deyil. Düşünürəm ki, o zaman lazımi nəticəni də ala bilmərik. Biz müfəttiş deyilik. Vəzifə təlimatımız Azərbaycanın da daxil olduğu 56 ölkə tərəfindən qəbul olunub. Azərbaycan müstəqil ölkədir. Hansısa məsələdə iştirakımız, tövsiyələrimiz ola bilər. Narahatlıqlarımızı müvafiq məqamlarla paylaşır, həllinə çalışırıq. Biz də təzyiq göstərməyə çalışar və müdaxilə edəriksə, bir müxalifət partiyası və ya QHT kimi olarıq. Təzyiqin ölçüsü olmalıdır.\n- Vətəndaş cəmiyyəti ilə bağlı qanunvericiliyi necə qiymətləndirirsiniz?\n- Azərbaycanda vətəndaş cəmiyyəti çox sürətlə inkişaf edir. Ötən 20 il içində çox sayda QHT yaradılıb, onların böyük əksəriyyəti də fəaliyyət göstərir. Bir faktı deyim ki, 1988-ci ildə Türkiyə Avropa Gömrük Birliyinə girdikdə ölkədə Qızıl Aydan başqa vətəndaş cəmiyyəti yox idi. Ölkəyə yararlı vətəndaş cəmiyyəti lazımdır. Biz QHT-lərlə sıx əməkdaşlıq edir və yaxşı nəticələr alırıq. Təbii ki, vətəndaş cəmiyyətləri demokratikləşmədə vazkeçilməz elementdir. QHT-lər qurucu olmalı və yerli orqanlarla yaxşı münasibətlər qurmalıdırlar. O şəkildə inkişaf etməlidirlər.\n- Azərbaycanda medianın durumu ilə bağlı müzakirələrin aparılması üçün ATƏT-in layihələri varmı?\n- Medianın maliyyə problemi var. Bunun çözülməsi, medianın maliyyə asılılığının azaldılması çox vacib məsələdir. İkincisi isə araşdırmaçı jurnalistikanın inkişafı vacibdir. Bu mövzuda çalışmalar lazımdır. Mediada diffamasiyanın dekriminallaşdırılması da vacib aspektlərdən biridir. Düşünürəm ki, bu məsələ yaxınlarda gündəmə gələcək.\n- "Eurovisionu" izləyəcəksiniz?\n- Dəvət gəlmədi. Amma izləyəcəyəm. İstərdim ki, bu dəfə də qalib Azərbaycan olsun.\n- Bəzi təşkilatlar tərəfindən xarici media orqanlarında "Eurovision"un Azərbaycanda keçirilməsinin boykot edilməsi ilə bağlı çağırışlar səslənir, kampaniyalar aparılır. ATƏT bu məsələyə necə baxır?\n- Mənim qənaətimə görə, bu cür tədbirlər boykot olunmamalıdır. Əksinə, bundan istifadə edib, ölkənin dünyaya tanıdılması və demokratik dəyərlərə daha sürətlə inteqrasiya olunmasına çalışmaq lazımdır. Bu gün Azərbaycana diqqətin artması istər hökumətin, istərsə də vətəndaşların üzərinə müəyyən məsuliyyət qoyur. Boykot niyə edilməlidir, guya başqa ölkələrin problemləri yoxdur? Burada vahiməli vəziyyət yoxdur və boykot doğru nəticələr verməz. Heç keçmişdə də bu yarışmanın boykot edildiyini görmədim.\n- Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı Azərbaycana ATƏT rəsmilərinin səfərləri nəzərdə tutulurmu?\n- ATƏT rəhbərliyi hər dəfə dəyişdikdə üzv ölkələrə səfərlər olur. Hazırda təşkilata İrlandiya rəhbərlik edir və rəhbərlik növbəti il Ukraynaya keçəcək. İrlandiya xarici işlər nazirinin regiona ziyarətini gözləyirik. Səfər aprel ayının əvvəlinə planlaşdırılırdı. Lakin İrlandiyada daxili proseslərlə bağlı səfərin tarixinə dəyişiklik edildi və düşünürəm ki, önümüzdəki aylarda baş tutacaq. ATƏT-in baş katibi Lamberto Zanyerinin də bu vəzifədə bölgəyə səfəri gözlənilir. Səfərin tarixi önümüzdəki aylarda təyin ediləcək. ATƏT-dən olan rəsmi səfərlərdə Qarabağ məsələsi və bizim ofisimizin fəaliyyəti müzakirə olunur. Hər halda, hər iki rəsmi şəxsin görüşlərində əsas müzakirə mövzusu Qarabağ münaqişəsi olacaq.\nSON DƏQİQƏ: Füzulidə 11 nəfər tutuldu


03 Dekabr 2018, 15:18\nBu gün "France Football" jurnalı tərəfindən hər il dünyada ən yaxşı futbolçuya verilən "Qızıl top" mükafatının sahibi müəyyənləşəcək.\nPublika.az xəbər verir ki, Bakı vaxtilə 00:00-da başalanacaq təqdimat mərasimi Fransanın paytaxtı Parisdə keçiriləcək.\nBu il "Qızıl top"a 30 futbolçu namizəd göstərilib. Onlardan 4-ü qapıçı, 4-ü müdafiəçi, 7-si yarımmüdafiəçi, 15-i isə hücumçudur. Əsas namizəd Xorvatiya millisinin və "Real Madrid"in futbolçusu Luka Modriçdir. O, millinin tərkibində 2018-ci ildə Dünya Çempionatının gümüş mükafatçısı və "Real”ın heyətində Çempionlar Liqasının qalibi olub.\nHücumçular: Serxio Aqüero ("Mançester Siti" İngiltərə, Argentina), Qaret Beyl ("Real Madrid" İspaniya, Uels), Kərim Benzema ("Real Madrid" İspaniya, Fransa), Edinson Kavani (PSJ Fransa, Uruqvay), Kriştianu Ronaldu ("Yuventus" İtaliya, Portuqaliya), Roberto Firmino ("Liverpul" İngiltərə, Braziliya), Antuan Qrizmann ("Atletiko" İspaniya, Fransa), Eden Azar ("Çelsi" İngiltərə, Belçika), Harri Keyn ("Tottenhem", İngiltərə), Mario Mancukiç ("Yuventus" İtaliya, Xorvatiya), Sadio Mane ("Liverpul" İngiltərə, Seneqal), Kilian Mbappe (PSJ, Fransa), Lionel Messi ("Barselona" İspaniya, Argentina), Neymar (PSJ Fransa, Braziliya), Luis Suares ("Barselona" İspaniya, Uruqvay).\nTədbirdə həmçinin ilk dəfə olaraq, ilin ən yaxşı qadın futbolçusu nominasiyası üzrə "Qızıl top" mükafatının sahibi və ilin ən yaxşı gənc futbolçusu müəyyənləşəcək.


Turizmdə iflasın qarşısı necə alınır? – » AFN.az - Xəbər Portalı\nTurizmdə iflasın qarşısı necə alınır? – dünya və Azərbaycan təcrübəsi\n18:55 / 06.04.2021 2 159\nPandemiyaya qədər dünyada ən gəlirli sahələrdən biri hesab edilən turizm sektoru bu gün digər sahələrdə olduğu kimi, problemlərlə üzləşib. Dünyanın hər yerindən, Yaponiyadan Rusiyaya, Çindən Almaniyaya qədər turizm sənayesində yeni iflas xəbərləri gəlməkdə davam edir. Bu sektorda domino təsiri yaradan iflasların baş verməsindən qorxan hökumətlər bunun qarşısını almaq üçün müxtəlif paketlər hazırlayırlar. Bəs Azərbayanda bu istiqamətdə hansı işlər görülür? – sualına cavab axtarmazdan öncə dünya ölkələridə turizmin zərərlərini qarşılamaq üçün atılan addımlara nəzər salaq.\nTurizm şirkətlərinin iflası hələ davam edir…\nTurizmin inkişaf etdiyi ölkələrdən olan Almaniya bir tərəfdən iflasla bağlı qanunu tənzimləyərkən, Lufthansa və TUI, FTI da daxil olmaqla səyahət sənayesinin bir çox şirkətinə, bunların arasında “Novum” otel qrupu, tur operatoru “Berge & Meer” və “Galeria Karstadt Kaufhof və Trendtours”un da olduğu firmaya Federal İqtisadi Sabitlik Fondu (WSF) vasitəsilə 20 milyard avroya yaxın maliyyə dəstəyi edərək iflasların qarşısını almağa çalışır. Turizm sahəsindəki iflas dalğasından qorxan ölkələrdən biri olan İspaniya hökuməti, SEPI dövlət kredit təşkilatı vasitəsi ilə sektorun müxtəlif seqmentlərindən olan şirkətlərə 4 milyard avro dəstək verib. Bu çərçivədə Barcelo otel qrupuna 320 milyon avro dəstək verilib. Yaponiyada baş verən pandemiya səbəbindən 84 turizm şirkəti iflas edib. Avropa səyahət sənayesi üçün ikinci ən böyük bazar olan İngiltərədə 326 yaşayış və turizm şirkəti 1 aprel - 30 iyun 2020 arasında iflas edib. 643 şirkət də iflas mərhələsindədir. 12 ay ərzində İngiltərədəki qonaqpərvərlik müəssisələrinin dörddə üçündən çoxunun iflas riski ilə üzləşdiyi göstərilir. ABŞ hava yollarına 54 milyard dollar dəstək verilməsinə baxmayaraq, iflasların qarşısını almaq olmur.\nÖlkələr turizmə hansı dəstəyi göstərirlər?\nDünya Turizm Təşkilatı (UNWTO) pandemiya dövründə hansı ölkənin turizm üçün hansı tədbirlər həyata keçirdiyini araşdırıb. Bu araşdırmada UNWTO, 220 ölkə və bölgənin 167-dən məlumat əldə edib. Bunlardan 144 ölkə sənayeni dəstəkləmək üçün nəğd pul siyasətini qəbul edib.\nPandemiya səbəbi ilə ölkələrin turizmə verdiyi müxtəlif dəstəklər arasında ən çox müşahidə edilən dəstək 70 faiz ilə ƏDV endirimidir. Pandemiya dövründə ölkələrin iqtisadi və sosial quruluşundakı turizmin rolunu nəzərə alaraq, AB, BVF, OECD, Dünya Bankı və regional inkişaf bankları qrant və özəl kreditlərlə dəstək oldular. Ölkələrin pandemiya səbəbiylə səyahət sənayesinin hava nəqliyyatını təmin edən hava yollarına dəstək təmin edilib. Hökumətlər tərəfindən verilən ən əhəmiyyətli dəstək 100 milyonluq işsizlik probleminin həlli yolu olaraq işdən çıxarılmasının qadağan edilməsi, işsizlərə məhdud bir maaş ödənilməsi və müəssisələrin məşğulluq vergisindən azad edilməsidir. Bu dövrdə bəzi ölkələr turizmi canlandırmaq üçün daxili bazar üçün təşviq tənzimləmələri həyata keçiriblər. Bu məqsədlə vətəndaşlara tətilə getmələri üçün maddi dəstək verilib.\nÖtən müddətdə müxtəlif ölkələrdə tətbiq edilən dəstəyə gəldikdə isə onlardan biri İtaliya idi ki, burada vergi tutulması dayandırılıb. Müəssisələrin sosial sığorta haqları təxirə salınıb. May ayında elan edilən və turizm sektorunu da əhatə edən məşğulluğa dəstək paketinin ümumi həcmi 25,6 milyard avro olub. Turizm sektoruna verilən dəstəklər arasında daxili turizmi canlandırmaq üçün aztəminatlı ailələrə daxili səyahətlərdə istifadə üçün 500 avroluq tətil kuponları verilir. Bundan əlavə, otellərdə vergi endirimi və sosial məsafə qaydasına uyğun tənzimləmələr edən müəssisələrə 2 milyard avroluq yardım da göstərilən dəstəklərdəndir. Bundan əlavə, aviasiya sənayesi və “Alitalia”nın vurduğu ziyana görə 500 milyon avroluq bir fond yaradılıb.\nTurizmin inkişaf etdiyi əsas ölkələrdən olan İspaniyada hökumət müvəqqəti kollektiv ixtisarların qarşısını almaq üçün yeni təcrübə tətbiq edib. Turizm sektoru üçün 18 iyunda açıqlanan dəstək paketinin həcmi 4.2 milyard avrodur. Bu dəstək paketinin 2,5 milyard avro hissəsi sektora veriləcək kreditlərdən ibarət olduğu halda, rəqəmsallaşma və davamlılıqla rəqabəti təşviq etmək üçün 850 milyon avro, İspaniya Hava limanları Əməliyyatlarına (AENA) isə 756 milyon avro verilib.\nYunanıstanda hökumət əmək müqavilələri müvəqqəti dayandırılmış işçilərin sosial təminat və sağlamlıq haqlarını ödəyib. Almaniyada qonaqpərvərlik sənayesini dəstəkləmək üçün ƏDV dərəcəsi endirilib. Misirdə turizm mərkəzlərindəki, muzey və s. yerlərdəki iş yerləri böhranın sonuna qədər kirayədən azad edilib. Çin səyahət agentliklərinə pul ödəmək üçün fond yaradıb. Belçikada otel sənayesindəki şirkətlər üçün endirimli kreditlər verilib. Braziliya, Kosta Rika və Norveçdə hava nəqliyyatından istifadədə və aviasiyada vergilər dayandırılıb. Norveçdə sərnişin nəqliyyatı, yerləşmə, mədəni tədbirlər və turistik yerlərdə ƏDV 12 faizdən 8 faizə endirilib.\nAvstriyada, Covid-19 baş vermədən əvvəl kredit götürmüş turizm şirkətlərinin borc ödəmələri dayandırılıb. Kənd Təsərrüfatı, Bölgələr və Turizm Nazirliyi, 6 Mart 2020-ci ildə pandemiya ilə bağlı turizm sektoru üçün ilk dəstək paketini açıqlayıb. Bu paketə daha çox Avstriya Otel və Turizm Bankı vasitəsi ilə kredit dəstəyi daxildir. Buna görə, təxminən 1,6 milyard avroluq dəstək büdcəsinin ayrıldığı açıqlanıb. Avstriya hökuməti Covid-19 böhranından çıxmaq üçün bütün ticarət müəssisələri üçün 2 milyard avroluq dəstək fondu da yaradıb.\nBolqarıstandakı qonaqlama, turizm agentlikləri, tur operatorları, restoranlar və fastfud müəssisələrinin sığorta ödənişləri təmin edilib. Türkiyədəki yaşayış yerlərində ƏDV ən yüksəkdən ən aşağı rəqəmə endirilib.\nPortuqaliya hökuməti pandemiyanın ilk dövründə işəgötürənlərin sığorta yükünün 70 faizini ödəyərkən, işçilərin maaşlarının 2/3 hissəsini əhatə edən məşğulluq dəstəklərini tətbiq edib.\nÜmumilikdə turizm sektorundakı restoran biznesi üçün ümumi həcmi 600 milyon avro olan bir kredit paketi yaradılıb, turizm agentlikləri və tədbirlər təşkil edən şirkətlər üçün 200 milyon avroluq bir kredit paketi təqdim edilib. Otellərə açılan kredit həcminin ölçüsü 900 milyon avro olub. “Turismo de Portugal” adı altındakı, sıxıntı içində olan kiçik müəssisələr üçün 60 milyon avroluq bir kredit paketi elan edilib.\nRusiya hökuməti "Nəğd qaytarma" adlı bir proqramla daxili turizmi dəstəkləməyə qərar verib. Alınan qərar çərçivəsində, ölkə daxilində 25 min rubldan artıq tur satın alan vətəndaşlara 5 min rubl pul geri qaytarılır. Rusiya turizm şirkətlərinin və hava yollarının vergi ödəmələrini təxirə saldı.\nÖlkəmizdə bu istiqamətdə həyata keçirilən tədbirlərə gəldikdə isə Dövlət Turizm Agentliyindən AFN-in sorğusuna cavab olaraq bildirildi ki, turizm sahəsində çalışan sahibkarlar, eləcə də yerləşdirmə (hotel), səyahət agentliyi və turoperator faəliyyəti üzrə məşğul olan iş adamları üçün dəstək paketi hazırlanıb. Təkliflər paketində ilk olaraq əmək ödənişləri ilə bağlı dəstək proqramı bəndi yer alıb. Qeyd edək ki, bu ümumi olaraq pandemiya dövründə sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olan şəxslərə də şamil olunurdu. Təkliflər paketində kredit-zəmanət dəstəyi proqramı da yer alıb. Qeyd edildi ki, pandemiyadan zərər çəkmiş iqtisadi sahələrə, o cümlədən, yerləşdirmə (hotel), səyahət agentlikləri və tur operator fəaliyyəti ilə məşğul olan sahibkarlara vergilər üzrə güzəşt və azadolmalar, tətillərin verilməsi ilə bağlı qanun layihəsinə Milli Məclisdə baxılması nəzərdə tutulur.\nHazırda xarici ölkələrdə tətbiq edilən güzəştlərin bir çoxu ölkəmizdə həyata keçirilmir. Bu gün mövcud turizm sektoru, o cümlədən şirkətlər iflas edərsə, pandemiyadan sonra bu sahənin yenidən bərpası xeyli vaxt tələb edəcək.\nPrezident baş katiblə görüşdü-


Paytaxt sənayesində qeyri-dövlət sektorunun payı 82,8 faiz olub\n3 Noyabr 2021 14:20\nCari ilin yanvar-sentyabr aylarında paytaxt sənayesində istehsal olunmuş malların və göstərilmiş xidmətlərin həcmi əvvəlki ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 0,9 faiz artaraq 29,7 milyard manat təşkil edib.\nBakı Şəhər Statistika İdarəsindən bildirilib ki, sənaye məhsulunun 75,1 faizi mədənçıxarma, 21,8 faizi emal, 2,3 faizi elektrik enerjisi, qaz və buxar istehsalı, bölüşdürülməsi və təchizatı, 0,8 faizi isə su təchizatı, tullantıların təmizlənməsi və emalı sektorlarında istehsal olunub. Sənayedə qeyri-dövlət sektorunun payı 82,8 faiz olub. İstehsalın ümumi həcmində sənaye məhsulunun payı 91,4 faiz, sənaye xarakterli xidmətlərin göstərilməsi isə 8,6 faiz təşkil edib. İstehsal edilmiş məhsulun böyük hissəsi istehlakçılara göndərilmiş, əvvəlki dövrlərdə yaranmış ehtiyatlar da nəzərə alınmaqla sənaye müəssisələrinin anbarlarında oktyabrın 1-nə 298,3 milyon manatlıq hazır məhsul ehtiyatı olub. Sənaye müəssisələrinin anbarlarında başqa müəssisələrdən alınmış və satış üçün nəzərdə tutulmuş 74,5 milyon manat məbləğində digər məhsullar da yer alıb.


“Qarabağ atları” «”Qarabağ Azərbaycandır!” turnirinin qalibi oldu\nÖlkəmizdə kiberidmanın inkişafına dəstək olan “Gaming League Azerbaijan”ın təşkilatçılığı ilə “Counter-Strike: Global Offensive” üzrə daha bir turnir başa çatıb. Azərbaycan ordusunun şanlı qələbəsinə həsr olunan və “Qarabağ Azərbaycandır!” adlanan yarış gözlənildiyi kimi böyük marağa səbəb olub.\nAzərbaycan Respublikası Gənclər və İdman Nazirliyi, Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyi, Azərbaycan Kiberidman Federasiyasıyla birgə təşkil olunan turnirdə ümumilikdə 8 komanda – “Lankaran Heroes”, “Qakh Berkuts”, “Qobustan Stones”, “Karabakh Horses”, “Shaki Khans”, “Balakhani Oilers”, “Khizi Mountains” və “Ganja Poets” iştirak edib.\nHəlledici görüşdə “Karabakh Horses” və «Balakhani Oilers» komandaları üz-üzə gəlib. Yekunda «Karabakh Horses» 2-0 hesablı qələbə qazanmaqla “Qarabağ Azərbaycandır!” turnirinin çempionu adına layiq görülüb.\n“Gaming League Azerbaijan”ın (GLA) rəhbəri Adil Mahmudov mətbuata açıqlamasında turnirin yekun nəticələriylə bağlı danışıb: ““Qarabağ Azərbaycandır!” turniri gözləniləndən daha çox marağa səbəb oldu. Güzəştsiz rəqabət izlədik. Yeni nəsil gənclərdə kiberidmana olan yüksək maraq bizi çox sevindirir. Məhz buna görə də kiberidman həvəskarlarını yaxın günlərdə yeni yarışlarla sevindirəcəyik. Azərbaycanda kiberidman sürətlə inkişaf edir. Hər yarışda yeni iştirakçıların olması əhatənin genişləndiyini göstərir. “Gaming League Azerbaijan” Azərbaycan Ordusunun şanlı qələbəsinə həsr olunan yarışların təşkilinin ənənəvi hal almasına çalışacaq”.\nİndiyə qədər olan ən şirin “kral oyunları”. Fall Guys-ın uğur səbəbi\nOyunların təhsildə istifadəsi\nLittle Nightmares: qaranlıq krallıq\nMMORPG janrının problemləri\n"OG" – arzu olunan komanda\n«Xarı Bülbül» adlı beynəlxalq turnir keçiriləcək\nZəif kompüterlər üçün ən yaxşı oyunlar.\nFortnite: eyni PUBG, yalnız profildə\nYENİ İLDƏ KİBERİDMAN ÜZRƏ MÖHTƏŞƏM LAYİHƏLƏR OLACAQ\nCall of duty. Bir ümid işığı.\nValorant: ən gənc kiber idman növü\nGÜRCÜSTAN “XARI BÜLBÜL” TURNİRİNİN QALİBİ OLDU\n2021-ci ilin ən gözlənilən oyunları\nMinecraft: təvazökar indiadan dünya bestsellerinə\n1 Shirvan Kings 18 10 3 5 33\n2 Ucar Valleys 18 6 4 8 22\n3 Oghuz Tribes 18 5 5 8 20\n4 Khachmaz Fishers 18 5 3 10 18\n5 Ismayil Cavanshir To. 18 5 3 10 18\nFIFA 21 "1-ci Divizion"


2017-cı ildə SOCAR-ın xalis mənfəəti 6 dəfəyə yaxın artmışdır ABC.AZ\n2017-cı ildə SOCAR-ın xalis mənfəəti 6 dəfəyə yaxın artmışdır\n14 iyun, Fineko/abc.az. Audit olunmuş maliyyə hesabatlarına əsasən, 2017-ci ildə SOCAR ümumi gəlirlərini 78 faiz artıraraq, 92,6 milyard manata çatdırmışdır. Şirkətin xalis mənfəəti 2016-cı illə müqayisədə 6 dəfəyə yaxın artmış, 2,09 milyard manata yüksəlmişdir. SOCAR ümumi aktivlərini 16 faiz yüksəldərək , 61,3 milyard AZN-ə çatdırmışdır.\nDigər tərəfdən SOCAR-ın AÇG-dəki payının artması, “SOCAR Georgia Energy” şirkətindəki payının 75,5 faizə yüksəlməsi, eləcə də neft qiymətlərinin artması fonunda xammal və investisiya xərclərinin artması kimi faktorlar, təbii olaraq, şirkətin ümumi xərc və öhdəliklərinin artmasına səbəb olsa da, şirkətin ümumi aktivlərinin artımı ümumi öhdəliklərin artım tempindən yüksək olmuşdur. Belə ki, SOCAR-ın ümumi aktivləri və ümumi öhdəlikləri arasındakı müsbət fərq təqribən 22 milyard AZN təşkil etmişdir.\nSOCAR-ın prezidenti Rövnəq Abdullayev 2017-ci ildə əldə edilən göstəriciləri qiymətləndirərək demişdir: “Ötən ilin maliyyə nəticələri bunu göstərir ki, SOCAR artıq qlobal neft sənayesində baş vermiş böhrandan əvvəlki nailiyyətlərini üstələyə bilmişdir. Bu yüksək göstəricilər Azərbaycan neftçilərinin peşəkarlığı, fədakarlığı və işə məsuliyyətli yanaşması sayəsində əldə olunmuşdur. SOCAR öz gəlirini artıq yalnız Azərbaycan neftinin satışından deyil, daha çox üçüncü tərəflərin və neft-kimya məhsullarının satışından əldə edir. Bu da, SOCAR olaraq, həyata keçirdiyimiz davamlı inkişaf strategiyasının effektivliyinin bariz göstəricisidir”.\nSOCAR-ın iqtisadi məsələlər üzrə vitse-prezidenti Süleyman Qasımov bildirmişdir: “Son illərdə SOCAR apardığı fəal maliyyə əməliyyatları nəticəsində kənardan sərfəli şərtlərlə maliyyə vəsaiti cəlb edə bilmiş və bunun sayəsində bir çox yeni layihələri həyata keçirməyə nail olmuşdur. Artıq bu il SOCAR-ın 6 nəhəng layihəsi istismara verilir. Təbii ki, əvvəlki illərdə həmin layihələrlə bağlı götürülən maliyyə öhdəliklərinin artımı nəzərə çarpırdısa, yaxın gələcəkdə biz alınan vəsaitlərin gətirdiyi bəhrələri daha açıq şəkildə görəcəyik. Hazırda SOCAR-ın aktivləri şirkətin maliyyə öhdələklərini üstələyir və bu müsbət fərq təqribən 22 milyard AZN təşkil edir”.\nSon 10 ildə SOCAR-ın ümumi gəlirləri 20 dəfəyə yaxın , xalis mənfəəti isə 4 dəfədən çox artmışdır. Qeyd edilən dövrdə şirkətin ümumi aktivləri 5 dəfəyə yaxın yüksəlmiş, o cümlədən, cari aktivləri təqribən 8 dəfə, uzun müddətli aktivləri isə 4 dəfə artmışdır.


"Məmur rüşvətxorluqla, soyğunçuluqla məşğul olmamalıdır" » Azərbaycan Informasiya Agentliyi\n"Məmur rüşvətxorluqla, soyğunçuluqla məşğul olmamalıdır"\nSiyasət, Mİni manşet\nBildirilr ki, bunu prezident İlham Əliyev Heydər Əliyev Mərkəzində “Azərbaycan Respublikası regionlarının 2014-2018-ci illərdə sosial-iqtisadi inkişafı Dövlət Proqramı”nın icrasının üçüncü ilinin yekunlarına həsr olunan konfransda çıxışı zamanı deyib.\nDövlət başçısı qeyd edib ki, insanların yaxşı yaşaması təkcə maddi tərəflə ölçülmür: "Burada, əlbəttə ki, məmur-vətəndaş münasibətləri xüsusi yer tutur. Mən dəfələrlə bu məsələ ilə bağlı öz fikirlərimi demişəm, bu gün də deyirəm. Hər kəs bilsin, eşitsin və nəticə çıxarsın: məmurlar xalq üçün yaşayırlar, əksinə deyil. Məmur xalqın xidmətçisidir, vətəndaşa xidmət göstərməlidir, köməklik göstərməlidir, yekəxanalıq etməməlidir, hansısa qanunsuz tələb irəli sürməməlidir, özünü təvazökar aparmalıdır - özü də, ailə üzvləri də, nümunə olmalıdır, rüşvətxorluqla məşğul olmamalıdır, soyğunçuluqla məşğul olmamalıdır. Məmur bax belə, dediyim kimi olmalıdır. Mən hər bir dövlət məmurunu təyin edəndə və ya icra başçısını başqa vəzifəyə qəbul edəndə də göstərişlər verirəm ki, get, insanlara qulluq elə, xidmət elə, dövlətə xidmət elə, təmiz işlə. Amma əfsuslar olsun ki, bəziləri nəticə çıxarmırlar və onların da cəzası verilir və veriləcəkdir. Biz bütün bu işləri görürük ki, Azərbaycanda inkişaf hərtərəfli və sürətli olsun, xoşagəlməz hallara son qoyulmalıdır".\nDövlət başçısı onu da qeyd edib ki, bizə qarşı mütəmadi qaydada qarayaxma, böhtan, təhqir kampaniyaları aparılır. Ancaq bunların heç biri bizə təsir etmir. Çünki biz bilirik ki, bunlar haradan qaynaqlanır, bunun arxasında kimlər dayanırlar, onların məqsədi nədən ibarətdir”. Azərbaycan öz yolu ilə gedir və həyat hər şeyi öz yerinə qoyur: "Bizə qarşı o çirkin kampaniyaları təşkil edənlərin özləri də artıq siyasi səhnədən kənarlaşdırılıblar. Artıq dünya Azərbaycanı daha yaxşı tanıyır. Görürlər ki, bu, müstəqil dövlətdir, ləyaqətli dövlətdir. Azərbaycan xalqı qürurlu xalqdır, heç vaxt imkan verə bilməz ki, kimsə bizə nəyisə diktə etsin. Biz öz ləyaqətimizi həmişə saxlamışıq və saxlayırıq. Ölkəmizi bundan sonra da inamla qabağa aparmaq üçün biz lazım olan bütün məsələləri həll etməliyik. Onların içində əlbəttə ki, regional inkişaf proqramı xüsusi yer tutur. Əminəm ki, proqramda 2018-ci ilə qədər nəzərdə tutulmuş bütün məsələlər öz həllini tapacaq və əlavə məsələlər də proqrama daxil ediləcək".\nDövlət başçısı vurğulayıb ki, gələcəkdə daha böyük işlər görüləcək: “Əlbəttə ki, bütün bu işlərin mərkəzində Azərbaycan vətəndaşı dayanır. Əgər xalq bizə dəstək verməsə idi, biz bütün bu işləri görə bilməzdik. Ona görə də bizim bütün uğurlarımızın mərkəzində Azərbaycan vətəndaşı dayanır. Xalq, ictimaiyyət tərəfindən verilmiş və verilən dəstək əlbəttə ki, bizi həm gücləndirir, həm də ruhlandırır”.\nSonra iqtisadiyyat naziri Şahin Mustafayev, kənd təsərrüfatı naziri Heydər Əsədov, Azərbaycan Meyvə və Tərəvəz İstehsalçıları və İxracatçıları Assosiasiyasının sədri Bəşir Quliyev, Fındıq İstehsalçıları və İxracatçıları Assosiasiyasının sədri İsmayıl Orucov, Şərab İstehsalçıları və İxracatçıları Assosiasiyasının sədri Elçin Mədətov, Azərbaycan Turizm Assosiasiyasının rəhbəri Nahid Bağırov, Balıq yemi istehsalı zavodunun direktoru Zaur Salmanov çıxış ediblər.\nDövlətimizin başçısı konfransda yekun nitqi söyləyib.\nHeydər Əliyev Mərkəzində “Azərbaycan Respublikası regionlarının 2014-2018-ci illərdə sosial-iqtisadi inkişafı Dövlət Proqramı”nın icrasının üçüncü ilinin yekunlarına həsr olunan konfrans keçirilir.\nAzərTAc-ın xəbərinə görə, Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev konfransda iştirak edir.\nPrezident İlham Əliyev: “Bizim bütün uğurlarımızın mərkəzində Azərbaycan və ...\nİlham Əliyev bu dəfə nazirlərlə sahibkarları topladı\nPrezident İlham Əliyev: "Dövlət məmurları da çox nalayiq işlərlə məşğul id ...\nPrezident: “İcra başçılarını təyin edərkən onlara deyirəm ki, rüşvətxorluql ...\nHeydər Əliyev Mərkəzində prezidentin iştirakı ilə konfrans keçirilib


Səs ver: 1. Portuqaliyada yağış işə gəlməmək üçün üzürlü səbəb hesab edilir. Yəniki yağış yağanda işə getmiyə bilərsiniz. 2. Əslində yağışın heç bir ətri yoxdur. Yağışdan sonra duyduğumuz ətir aktin-sianobakteriyaların iyləridir. Bu iyin adı qeosmindir. 3. Uqandada şimşək tam adi bir təbiət hadisəsidir. Orada il ərzində 250 dəfə güclü leysan və heç yerdə görə bilməyəcəyiniz ildırımlar çaxır. 4. Hava haqqında məlumat məhz yağışın gözlənilib gözlənilmədiyi üçün ilk dəfə verilmişdir. Bir gün teleradio şirkətinin rəhbəri yolda ikən möhkəm yağışa düşmüş və bundan hirslənərək şirkətin əməkdaşlarına sabahdan hava haqqında qabaqcadan məlumat vermək üçün xüsusi proqram hazırlamağı əmr etmişdir. 5. Bostvanada insanlar salamlaşarkən bir birilərinə Pula deyirlər. Mənası isə yağış deməkdir. Yeri gəlmişkən yerli valyutanında adı məhz yağışdır. 6. Kubada yağış yalnız günortalar yağır, Tailandda isə yalnız gecələr. 7. 17-ci əsrdə Böyük Britaniyada yağış haqqında dövlət qanunu mövcud idi. Belə ki, yağış yağması barədə yalnız məlumat verən sinoptiki edam edirlərmiş. 8. Səhrada yağışın altında duran insan islanmır. Çünki səhraya yağan yağış yerə çatmamış qaynar istilik nəticəsində buxarlanır. Ona görədə deyirlər ki, səhraya yağış yağmır. Əslində isə yerə ən çox yağış düşən zona məhz səhralardır. 9. Hidrometrologiya mərkəzinin efirdə bizə deyilən hər bir kəlməsinin özünün xüsusi mənaları olduğunu bilirdinizmi? Məsələn: «Qısa müddətli yağış» - o deməkdir ki, yağış 3 saatdan çox yağmayacaq. «Yağış gözlənilir» - yağışın yağacağının və yarım sutka davam edəcəyi mənasını daşıyır. «Yağıntı gözlənilmir» - yağış yağmayacaq demək deyil. Bu o deməkdir ki, hər kv.m əraziyə 0,3 litr yağış düşəcək. 10. Çerapunci şəhəri Hindistanda yerləşir. Həmin ərazi dünyada ən çox yağıntı düşən yer hesab olunur. İl ərzində 26 460 mm yağış düşür. 11. Adi yağıışın turşuluğu - pH 5,6. Əgər turşuluğu azalarsa həmin yağış turş yağış adlanır. pH 5,5 dərəcəli yağış zamanı bütün bakteriyalar ölür, 4,5 dərəcəli turş yağış zamanı isə həşərat və balıqların kütləvi ölümü baş verir. 12. Oqayo ştanın Uaynsberq şəhərində artıq 100 ildir ki, hər 29 iyul tariixində yağış yağır. 13. Yer kürəsinə il ərzində 519 000 km3 yağış düşür. (Hər km3 - milliard ton su demekdir ) 14. Hər bir million insandan biri yağışa qarşı allergiyadan əziyyət çəkir. Onların üzərinə düşən bir damcı yağış onları dözülməz hala gətirib çıxarır. Hətta belə insanlar yağışa düşsələr həmin dəqiqə ölə bilərlər. 15. San-Fransiskoda yağış haqqında məlumatı dəqiq deyil ehtimal edərək söyləyirlər. Yəniki televiziyad göstərilən hava haqqında məlumat zamanı : Sabah bəlkə yağış yağdı deyirlər =) 16. Tarix boyu ən ağır dolu 14.04.1986 tarixində Hopalhanc şəhərinə düşmüşdür. Hər bir dolunun çəkisi 1 kiloqram idi. Dolu nəticəsində 92 nəfər həlak olmuşdur. 17. Dünyanın ən yağıntılı yeri güclü yağışdan sonra uzunmüddətli quraqlıq keçirdiyindən su qıtlığından əziyyət çəkirlər. Hətta dövlət qonşu ölkələrdən su almaq məcburiyyətində qalırlar. Soledad


Məleykə Abbaszadə gimnast olub\n15 May 2015 05:48\n“Sözün doğrusu iş cədvəlim belədir ki, iyun ayında bölgələrdə buraxılış imtahanları olacaq. Ona görə də yarışları imtahan olmayan vaxtlarda izləyə biləcəyəm. İmtahandan bir gün əvvəl və sonra qapalı rejimdə işləyirəm deyə, bu məsələni işimlə uyğunlaşdırmalıyam” - deyə TQDK sədri bildirib.\nM.Abbaszadə həmçinin şəxsən hansı idman növü ilə məşğul olduğunu və hansı yarışlara həvəs götərdiyini də açıqlayıb: “Şəxsən mənə komanda oyunları, məsələn, voleybol, basketbol, həndbol və s. çox maraqlıdır. Özüm isə təbii ki, cavanlıqda idmanla məşğul olurdum. Lap uşaqlıqdan gimnastika ilə məşğul olmuşam. Övladlarımda gimnastikaya olan həvəs məndən keçib. Onları da uşaqlıqdan gimnastikaya aparmışam”.\nÖlkənin baş imtahançısı kimlərə azarkeşlik edəcəyini də gizlətməyib: “Oyunlar vaxtı təbii ki, mən və ailəm Azərbaycana və onu təmsil edən idmançılarımıza azarkeşlik edəcəyik. Mənim bir qızım xarici ölkədə yaşayır. O, həyat yoldaşı və hətta həyat yoldaşının qohumları da həmişə Azərbaycana azarkeşlik edirlər. Yarışlar vaxtı çox zaman elə dramatik hallar olur ki, kimsə özünü şücaətlə göstərir. Bax onda, hansı ölkəni təmsil etməsindən asılı olmayaraq, fərdi ustalığı ilə seçilən idmançılara da azarkeşlik edirəm”.


Hikmət Hacıyev “Real TV”yə müsahibəsində qeyd edib ki, bəyanatda danışıqlar prosesinə hər hansı qeyd-şərtin qoyulmasının yolverilməz olduğu qeyd olunub: “Vurğulanıb ki, prosesi pozmağa cəhd edən aqressiv ritorikalar aradan qaldırılmalıdır, həmçinin danışıqlar prosesinin indiki vəziyyətində onun gələcəyini şərtləndirəcək fikirlərin söylənilməsi kimi yanaşmalar da doğru deyil. Həmsədrlərin bəyanatında münaqişənin mərhələli yolla həlli konsepsiya olaraq qeyd olunur. Azərbaycan bunun tərəfdarıdır. Beynəlxalq ictimaiyyətdə bu reallığı qəbul edir ki, münaqişə mərhələli addımlarla həll edilməlidir. Həmsədrlər tərəfindən xüsusi vurğu qoyulan məqam Dağlıq Qarabağ bölgəsi ətrafında işğal edilən rayonlardan Ermənistan qoşunlarının çıxarılmasından, məcburi köçkünlərin və qaçqınların geri qayıtmasından ibarətdir. Burada münaqişənin kompleks şəkildə həll üçün məcburi köçkünlərin geriyə qayıdış hüququ təsbit olunub.\nHikmət Hacıyev vurğulayıb ki, Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli ilə bağlı Azərbaycanın mövqeyi qətidir və birmənalıdır: “Prezident İlham Əliyev tərəfindən son həftə ərzində diplomatik tədbirlərdə və görüşlərdə ölkəmizin mövqeyi bir daha izah olunub. Azərbaycan görüş naminə görüşlərin tərəfdarı deyil. Münaqişənin həlli üçün münbit şərait yaranıb, ona görə də beynəlxalq ictimaiyyət, xüsusən də ATƏT-in Minsk Qrupunun həmsədr ölkələri səylərini daha da təmərküzləşdirməlidir, nəticəyə nail olmaq istiqamətində ardıcıl səylər göstərilməlidir. Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan iddia ilə çıxış etmişdi ki, görüş ola bilər, amma gündəliyi müzakirə mövzusu deyil və yaxud da görüş olduğu təqdirdə format məsələsini müzakirə ediləcək. Azərbaycanın, o cümlədən həmsədrlərin də bəyanatında qeyd olunduğu kimi format müəyyənləşdirilməsi müzakirə mövzusu deyil, format bəllidir, danışıqlar Ermənistan və Azərbaycan arasında aparılmalıdır. Gündəliksiz də danışıqlar olmur, ali səviyyədə sammit toplantısı keçirilirsə, gündəlik üzrə olur. Münaqişə ilə bağlı predmetli, substantiv və intensiv müzakirələr aparıla bilər, amma Ermənistan bundan qaçır”.


Firudin Cəlilov Bakıya qayıtdı (FOTO)\n21 İyul 2014 04:57\nMüalicə olnumaq üçün iyulun 7-də Türkiyəyə gedən Azərbaycanın sabiq təhsil naziri Firudin Cəlilov müalicəsinin əsas hissəsini başa vuraraq vətənə qayıdıb. Publika.az-ın məlumatına görə, bu barədə sabiq nazir sosial şəbəkədəki şəxsi səhifəsində məlumat yayıb. Dincəlmək üçün sabah (bu gün) Xızıya gedəcəyini yazan Firudin Cəlilov sağalması üçün dua edən hər kəsə də təşəkkürünü bildirib.\nBundan başqa sabiq nazir xəstəliyi müddətində onunla maraqlanan, qayğı və diqqqətini əsirgəməyən ölkə başçısı İlham özü və ailəsi adından təşəkkür edib.\nNəvələri üçün darıxdığını da qeyd edən F. Cəlilov onlarla çəkdirdiyi foto şəkli də səhifəsində paylaşıb.\n“DOSTLAR, artıq Bakıya qayıtdım, evdəyəm, nəvələrim üçün çox darıxmışdım.\nAnkarada Bayındır hospitalı həkimləri (əllərinə sağlıq) 5-6 saatlıq ağır əməliyat ilə mənə ikinci həyat verdilər. Bərpa olunmaq üçün sabah məni Xızıya aparacaqlar, yəqin 10-15 gün orada olacam, inşallah qayıdandan sonra sizlərlə xəbərləşərik.\nBu təşəkkür ismarışı ilə dostlara çatdırmaq istəyirəm ki, sağlamlığımla bağlı minlərlə insanın, dostun-tanışın şəfa diləyi, duası mənə mənəvi dayaq oldu, uca Tanrı hamınıza yar olsun. Xəstəliyim haqqında məlumatın ictimailəşməsini istəməsəm də, qarşısını yalnız bir müddət ala bildim, məndən xəbərsiz dostlar (özəlliklə, Tənzilə xanım), bir neçə millət vəkili, bir çox gənclər dövlət başçısına müraciət etdilər, bunu sosial şəbəkələrdə yaydılar, jurnalistlər saytlarda-qəzetlərdə yazdılar...\nDostlar, sizin müraciətlərə ilgi göstərən və bundan öncəki əməliyata da qayğı ilə yanaşan dövlət başçısı cənab İlham Əliyevə, bu dəfəki əməliyatı gecikdirmədən nəzarətə götürüb məni Kömürükçü hospitalında müayinə etdirib, Türkiyəyə göndərən cənab Kəmaləddin Heydərova sizlərin və ailəm adından təşəkkür edirəm”.


Rusiyada qaçırılan azerbaycanlı biznesmen xilas oldu – FOTO - Azadliq Xeber\nRusiyada qaçırılan azerbaycanlı biznesmen xilas oldu – FOTO\nRusiyada qaçırılan azərbaycanlı biznesmen xilas oldu - FOTO\n09:52 xeber – Ötən il Rusiyanın Tolyatti şəhərində oğurlanan azərbaycanlı biznesmen azad edilib. Azadlıq.az xəbər verir ki, anspress-in Rusiya mətbuatına istinadla verdiyi məlumata görə, qumar biznesində adı hallanan Kamal Quliyevin azad olmasının bəzi təfərrüatları bəlli olub.\nArtıq onu oğurlayan şəxsləri də yaxalamaq mümkün olub. İtkin biznesmen Penzenski vilayətində tapılıb. O, özü quldurların əlindən xilas olaraq qaçmağa nail ola bilib. İş. adamı oğurlamaqda şübhəli bilinənlər də onun öz həmyerliləridir. Qurbanov soyadlı, eləcə də Məmmədov soyadlı ata-bala olub.\nOnlar Saratov vilayətində yaşayıblar.\nOnu qaçıran şəxslər oğurlanan azərbaycanlı iş adamına görə 10 milyon avro pul tələb edirdilər. Azadlıq.az xəbər verir ki, anspress-in Rusiya mətbuatına istinadla verdiyi məlumata görə, 43 yaşlı K.Quliyev “Olimp” idman kompleksinin avtodayanacağından qaçırılıb. Bu hadisə dekabrın 18-də baş verib. Dekabrın 21-də isə oğurluq hadisəsi ilə bağlı Rusiyada cinayət işi açılıb.\nO, 7 yaşlı oğlunu məşqdən götürmək üçün idman kompleksinə gəlib. Lakin bundan sonra ondan xəbər çıxmayıb. Sonradan iş adamının ВМW Х6 markalı maşınının yanında saatı və düymələr tapılıb. Bu isə onunla qarşı tərəf arasında mübarizə olduğunu sübut edir.\nRusiya mətbuatında yer alan məlumata görə, iş adamının görkəmi, onun bahalı maşını onu qaçıranları çaşdıra bilər. Lakin K.Quliyevin son illərdə işləri o qədər də uğurla getməyib. Onun oyun biznesi ilə məşğul olan “Kokos” salonu olub. Lakin son zamanlar gəlirləri kəskin azalıb.\nQeyd edək ki, K.Quliyev bir neçə il əvvəl də oğurlanmış, külli miqdarda pul müqabilində azad edilmişdi.\n2007-ci ildə Samara məhkəməsi iş adamlarını, o cümlədən K.Quliyevi oğurlamış şəxslər barəsində hökm çıxarıb. Dəstədə Məmmədov soyadlı iki azərbaycanlı da olub. Onların vəzifəsi qurbanlar haqqında informasiya toplamaq olub.\nDəstənin tapılmasının və cazalandırılmasının uzun çəkməsinə səbəb isə qaçırılan iş adamlarının yaxınlarının polislə əməkdaşlıq etmək istəməməsi səbəbindən olub.


Qazaxıstanlı müəllimlər ADMİU-da\nQazaxıstanın bir sıra təhsil ocaqları ilə əməkdaşlıq edən Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin növbəti qonağı Kurnaqazi adına Qazaxıstan Milli Konservatoriyasının professoru, musiqi təhsili və pedaqogika kafedrasının müdiri Kaliakbarova Lyalya Tokenova və kafedranın baş müəllimi Şabdenova Dariya Raximalievna olub. ADMİU-nun rektoru, professor Fərəh Əliyeva qonaqları salamlayaraq səfərin məqsədi, universitetdə musiqi müəllimliyi ixtisasının tədrisi üçün yeni tədris proqramlarının işlənilməsi, yeni yanaşma və s. üzərində birgə, qarşılıqlı təcrübə, orta ümumtəhsil məktəbində musiqi müəllimi ixtisasının peşə kompetensiyaları haqqında danışıb.\nGörüşdə ölkələr arasında elmi, mədəni əlaqələrin daha da möhkəmləndirilməsi, yeni yaradıcı mühitin yaradılması, müəllim və tələbələrin fəaliyyətlərinin daha da genişləndirilməsi, inkişaf etdirilməsi məqsədi ilə hər iki təhsil ocağı arasında əməkdaşlıq müqaviləsi imzalanıb.\nUniversitetin beynəlxalq işlər üzrə prorektoru, professor Gülşən Əliyeva, musiqi sənəti fakültəsinin dekanı, professor Ceyran Mahmudova, estrada kafedrasının müdiri Məryəm Babayeva, instrumental ifaçılıq kafedrasının müdiri, dosent Səbinə Mehdiyeva Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin musiqi, təsviri incəsənət, fiziki tərbiyə və çağırışaqədər hazırlıq fakültəsinin dekanı Laçın Həsənova, musiqi və onun tədrisi metodikası kafedrasının müdiri, professor Zemfira Abdullayevanın qatıldığı görüşdə təhsil ocaqlarında musiqi müəllimliyi ixtisası, orada tədris olunan fənlər, qəbul zamanı tələb olunan bilik və bacarıqlar haqqında geniş fikir mübadiləsi aparılıb. Qeyd olunub ki, məktəblərdə musiqi dərsində nəzəriyyə deyil, təcrübi dərslərə, yəni danışıqdan çox, musiqiyə yer verilməlidir. Bu səbəbdən ali təhsil ocaqlarında musiqi müəllimlərinə bu bilik və bacarıqları aşılamaq üçün müvafiq fənlər tədris olunmalıdır.\nGörüşdə Fərəh Əliyeva hər iki təhsil ocağının birlikdə elmi-praktik konfrans keçirməsini təklif edərək, konfransda maraqlı çıxışların yer alacağını qeyd edib.\nQeyd edək ki, qazaxıstanlı mütəxəssislərin səfəri oktyabrın 14-nə kimi davam edəcək.


177.459 məqalə arasından axtar\nHazırda Azərbaycan dilində 177.459 məqalə mövcuddur.\nAvropa İnsan Haqları Məhkəməsi 2008-ci il 12 avqustdan sonra münaqişə zonasında Gürcüstan vətəndaşlarının hüquqlarının pozulmasına dair bütün faktlarla bağlı Rusiyanın məsuliyyətini təsbit edib.\nSpaceX kompaniyası bazar günü Falcon-9 raket daşıyıcısının 143 raketlə buraxılışını həyata keçirib.\nTürkiyənin "Fənərbaxça" futbol klubu Məsud Özil ilə bağlı "Arsenal"la anlaşmanın əldə olunduğunu, futbolçu ilə 3.5 illik müqavilənin imzalandığını bəyan edib.\nİsrailin missiya rəhbəri Eytan Naenin səfər etdiyi Əbu-Dabidə (şəkildə) yəhudi dövlətinin səfirliyi açılıb.\nHazırda 27 yanvar 2021 (UTC) – Səhifəni yenilə\nÇin Taybeyi — Çin Xalq Respublikasında müstəmləkə dövlət olan Tayvanın idman yarışlarında istifadə etdiyi addır\nNadir şah Əfşarın ölümündən sonra, Gəncə xanlığı, İrəvan xanlığı və Naxçıvan xanlığı ilə ittifaq quran Kaxetiya çarı II Teymuraz İran ordusunu Qafqazdan qovmağa nail olub.\nZviad Qamsaxurdiya Gürcüstan yazıçısı Konstantin Qamsaxurdiya ailəsində dünyaya göz açmışdır.\n2015-ci ildə Qambiyanın prezidenti Yəhya Camme Qambiyanı İslam Respublikası elan edib.\nBasketbol (şəkildə) müsabiqələri iki hakim tərəfindən idarə olunur. Qonaq komanda sahəni seçmə haqqına malikdir. Hər təhvil verən sonra sahə dəyişməsi edirlər.\nTatli.Biz saytında Geniş Vikipediya


Barışdıqdan sonra ilk dəfə bir araya gəldilər - FOTO - xanimlar ucun qadin xeberleri\nBarışdıqdan sonra ilk dəfə bir araya gəldilər - FOTO\nXəbər verdiyimiz kimi, Xalq artistləri Nisə Qasımova və Brilliant Dadaşova uzun sürən küsülülkdən sonra barışıb.\nOpen.az-ın məlumatına görə, müğənnilər barışıqdan sonra ilk dəfə üz-üzə gəliblər.\nOnların birlikdə çəkilən fotosunu aparıcı Hacı Nuran Hüseynov İnstaqram hesabında yayımlayıb.\nQeyd edək ki, N.Qasımova və B.Dadaşova ATV-də yayımlanan "Gündən-günə" proqramında barışmışdılar. Qasımovanın ad gününə həsr edilən proqrama telefonla qoşulan Dadaşova ona qarşı kin bəsləmədiyini deyib.\nB.Dadaşova N.Qasımovanın "Mənim dünyam" və "Yalvarıram" mahnısını icazəsiz oxuyub. Bu da qarşı tərəfi əsəbiləşdirib.\nŞou Biznes Baxılıb: 896 Tarix: 17 mart 2021\nToysuz qalan Aslan: "İş axtarıram"\nMüğənni Aslan Hüseynov pandemiyada işsiz qalmaqdan şikayətlənib. Axşam.az xəbər verir ki, sənətçi "Söhbət var" verilişində iş axtardığını söyləyib. O bildirib ki, heç bir gəliri yoxdur: "Nə edim, iş axtarıram\nZaur yeni doğulan oğlunun üzünü göstərdi - FOTO\nAparıcı cütlük Zaur və Günay Baxşəliyeva yeni doğulan oğlunun üzünü göstərib. xəbər verir ki, onlar Davudun videosunu sosial şəbəkə hesabında paylaşıblar. Qeyd edək ki, cütlüyün Dilavər adlı bir qız övladı da var. Onları\n"Dostum məni aldadıb 50 minimi alıb"\nƏməkdar artist Cavanşir Məmmədov dostunun onu aldadaraq 50 min manat aldığını açıqlayıb. xəbər verir ki, müğənni bu haqda "Onun sirri" verilişində deyib. O bildirib ki, dostu biznes qurmaq adı ilə onun pulunu alara\nGünay bütün dostlarını "sildi"\n"Bir müddət əvvəl ətrafımda çox insan var idi. Gördüm ki, belə olmaz. Sözümüz çəpləşir, ürəkbulandırıcı nələrsə baş verir. Ona görə də düşünürəm ki, insanın həyatında az sayda dost olmalıdır. İllərlə ələkdən keçmiş\nManaf Günelin geri qaytardığı 2 mindən danışdı: "Çox söz yazdılar, yəqin ona görə istəmədi"\n"Verilişdə dedilər ki, evinin borcu var. Kənarda qayıtdılar ki, nə əcəb Manaf kömək etmir. Cavab verdim ki, problem deyil, ödəyərəm. Günel yaxşı qızdır, Allah onun balasını gözünə çıraq etsin. Əslində elə orda etirazın\n"Adını daşıyan oğlumdan təsəlli alıram" - Ölümündən 1 il ötdü\nBu gün Xalq artisti Rafael Dadaşovun ölümündən bir il ötür. xəbər verir ki, mərhum aktyorun müğənni qızı Səidə Dadaşova onunla bağlı paylaşım edib. İfaçı atası ilə bağlı xatirələrini bölüşüb:. "Mənim üçün əvəzolunma\nƏməkdar artist Zöhrə Abdullayeva xəstəxanaya yerləşdirilib. xəbər verir ki, bu haqda aparıcı hacı Nuran Hüseynov məlumat yayıb. O bildirib ki, bu gün səhər saatlarında müğənninin müalicəsinə başlanılıb. Qeyd edək ki, Z.Abdullayev\n"Bir verilişə məktub da yazmışam ki, orada adım belə çəkilsə pul ödənsin"\n"Bəzi verilişlər, aparıcılar var ki, ora getmək istəmirəm. Dəvət ediblər, demişəm, kartıma pul qoyun gəlim". xəbər verir ki, bu sözləri müğənni Afət Fərmanqızı "Hüseynova bacıları" verilişində qonaq olarkə\nsonxeber.az toy gecesi aksessuarlar gozel gorunmek pəhriz diet qüsl almaq qaydası bolqar biberinin faydasi 2021 qonaq otagi kosmetika əfsanələr nece penis xosdayilar


İstiмnаnın hәм dini, hәм tibbi cәhәtdәn pisliyi kiмsәdә şübhә dоğurмаsа dа, bu pis vәrdişin qаrşısını аlмаq üçün zәruri tәdbirlәr görülмәмiş qаlır.\nYеniyеtмәlәr bu pis vәrdişdәn çәkinмәk üçün әхlаqsız filмlәrdәn, iffәtsiz мәnzәrәlәrdәn, pоzğun sеvgi rомаnlаrındаn pәhriz еtмәlidirlәr. Yахşı dоst, yахşı әylәncә, idмаn, hаnsısа pеşәyә маrаq insаnın istiмnаdаn çәkinмәsindә мühüм rоl оynаyır. Е’tiqаdlı gәnclәr bunu dа unutмамаlıdırlаr ki, İslамdа istiмnа hаrам buyrulмuşdur vә hаrам buyrulаn hәr bir iş sәаdәt yоlundа ciddi bir маnеәdir.\nSuаl: Еyni qаn qrupunа маlik оlаnlаrın аilә qurмаsı bütün hаllаrdамı zәrәrlidir?\nCаvаb: Аvstriyа tәbiәtşünаsı Qrеqоr İоhаnni Меndеl (1822-1884) 8 illik tәhqiqаtdаn sоnrа irsiyyәt hаqqındа qаnunlаrdаn birini kәşf еtмişdir. Uyğun kәşfi sаdә bir dillә охuculаrın nәzәrinә çаtdırırıq:\nӘgәr bir аğ, bir kül rәngli siçоvul cütlәşdirilәrsә, оnlаrın bаlаsı istisnаsız оlаrаq kül rәngdә оlаsıdır. Nәsil dаvам еtdikdә оnlаrın bаlаlаrının bir hissәsi kül rәngli, bir hissәsi isә аğ оlur. Dеyildiyi kiмi, bu siçоvullаrın ilk nәsil bаlаlаrı yаlnız kül rәngdә оlа bilәr. Növbәti nәsillәrdә isә hәм аğ, hәм dә kül rәngli bаlаlаr dоğulur. İki nәsildә üzә çıхаn sifәt (kül rәng) qаlib, gizli qаlаn sifәt isә мәğlub аdlаndırılır. Dоğulмuş bаlаlаrın nеcәliyini мüәyyәnlәşdirәn амil gеn аdlаndırılмışdır. Bu gеn аtа siçоvuldаn bаlаlаrа kеçir. Әgәr hәr iki vаlidеynin gеnlәri еynidirsә, döl хаlis оlur. Yох әgәr gеnlәr fәrqlidirsә, döl qеyri-хаlis hеsаb еdilir. Tәbii ki, iki хаlis dölün cütlәşмәsindәn vаlidеynlәrә охşаr bаlа dоğulur.\nАrtıq tәbаbәtdә sübut оlunмuşdur ki, әgәr аilәdә irsi bir хәstә vаrsа, оnlаrdаn dоğulаn körpәdә хәstәlik аşkаrlаnа bilәr. Еyni qаn qrupundаn оlаnlаr аilә qurduqdа irsi хәstәliyin оrtаyа çıхма еhtiмаlı dаhа böyük оlur. Әgәr аilә qurаnlаrın hәr ikisi irsi хәstәliyә маlikdirsә vә оnlаr еyni qаn qrupundаndırlаrsа, оnlаrdаn dоğulаn övlаddа хәstәlik dаhа güclü şәkildә tәzаhür еdәsidir. Hәttа bеlә uşаqlаr dоğuşdаn qаbаq vә yа qısа bir мüddәt sоnrа hәlаk оlа bilәr.\nАмма vаlidеynlәrdәn birinin gеnindә irsi хәstәlik yохdursа, övlаdlаr yа sаğlам оlаcаq, yа dа хәstәlik vаlidеyndә оlduğundаn yüngül şәkildә tәzаhür еdәcәk.\nİrsi хәstәliyә маlik оlаn мәğlub gеn hәr iki vаlidеyndә оlаrsа, оnlаrın övlаdlаrındаn dörddә biri хәstә оlаsıdır. Амма vаlidеynlәrdәn birindә irsi хәstәlik оlмаsа, bütün övlаdlаr sаğlам оlа bilәr.\nYuхаrıdа dеyilәnlәri nәzәrә аlsаq, еyni qаn qrupundаn оlаnlаrın izdivаcını мünаsib sаyмамаlıyıq. Амма bilмәliyik ki, vаlidеynlәrin hеç birindә irsi хәstәlik yохdursа, uyğun izdivаc tәhlükәsizdir. İstәnilәn bir hаldа еyni qаn qrupundа оlаnlаrın izdivаcını tәhlükәli sаyмаğа әsаs yохdur. Qоrхulu оdur ki, vаlidеynlәrdә еyni növ irsi хәstәlik оlsun. Оlsun ki, bütün bu dеyilәnlәr nәzәrә аlındığındаn islамi rәvаyәtlәrdә әмiоğlu iә әмiqızının izdivаcı yаlnız istisnа hаllаrdа мüмkün sаyılмışdır.\nCаvаb: Мusiqinin cәмiyyәtdә fövqәl’аdә şәkildә yаyılмаsı insаnlаrın оnu düzgün qiyмәtlәndirмәsinә маnе оlur. Hәttа pisliyini hiss еdә bilмir. Hәyаt tәrzinә çеvrilмiş bir işin yахşı-pisliyini dәyәrlәndirмәk üçün böyük diqqәt vә аğıl tәlәb оlunur. Амма hәqiqәtpәrәst vә bәsirәtli insаnlаr әtrаflаrındаkı gеrçәkliklәri dаiм dәqiq dәyәrlәndirмәyә çаlışмışlаr. Мusiqi bir nеçә bахıмdаn аrаşdırılмаlıdır.\n1. Kоluмbiyа univеrsitеtinin prоfеssоru dоktоr Vоlf Аdlеr мusiqinin insаn оrqаnizмinә vә sinir sistемinә zәrәrlәri hаqqındа dеyir: “Әn könül охşаyаn мusiqilәr bеlә insаnın sinir sistемinә мәnfi tә’sir еdir. İsti hаvаdа dinlәnilәn мusiqinin хüsusi ilә мәnfi tә’siri vаr.” Мәşhur frаnsа fiziоluqu dоktоr Аlеksis Kаrl yаzır: “Әylәncә ilә ötüşәn öмürdәn мәntiqsiz bir şеy yохdur. İnsаnın аğıl vә düşüncәsi spirtli içkilәrin tә’sirindәn, bir sözlә, ölçü-biçisiz аdәtlәrin tә’siri sәbәbindәn zәiflәyir. Düşüncә böhrаnındа tеlеviziyа vә rаdiоnun öz pаyı vаr.”\nSpirtli içkilәr dә мәhz insаnı tәbii hаlındаn çıхаrdığı üçün pislәnilмişdir. Bir bаşа insаnın sinir sistемinә tә’sir еdәn bu içkilәr insаnın аğıl vә düşüncәsini zәiflәdir. İnsаnın tәbii hаldаn çıхмаsındа burun dа vаsitә оlа bilәr. Мәsәlәn, burunlа qохulаnаn hеrоin insаnın әsәblәrinә tә’sir gösәrir, оnu uydurur.\nМәntiqi bахıмdаn insаnın yаlnız tibbi мәqsәdlә, cәrrаhiyә әмәliyyаtlаrı zамаnı uydurulмаsı мüsbәt sаyılмışdır. Bu мәqsәdlә insаn оrqаnizмi nә мüхtәlif uyuduruculаr yеridilir. İnsаnın uydurulмаsındа qulаq dа bir vаsitә оlа bilәr. Мusiqi мәhz qulаq vаsitәsi ilә insаnın sinir sistемinә tә’sir göstәrib, оnu tәbii hаlındаn çıхаrdır. Мusiqiyә аludә оlаn insаn оnun tә’siri аltındа әtrаf мühitdәn tәcrid оlur.\nYuхаrıdа dеyilәnlәrdәn мә’luм оlur ki, hәr bir hiss üzvünün öz uydurucusu vаr. Оrqаnizмә spirtli içkilәr аğız, hеrоin burun, мusiqi isә qulаq vаsitәsi ilә öz tә’sirini göstәrir. Әsriмizdә böyük kоnsеrt sаlоnlаrındа мüşаhidә еtdiyiмiz мәnzәrәlәr мusiqinin uydurucu tә’sirini tәsdiq еdir. Yәqin ki, hәr biriмiz kоnsеrt sаlоnlаrındа аğlı bаşındаn çıхаn, huşunu itirәn gәnclәr görмüşük. Мusiqiyә ifrаt аludәçilik sәbәbindәn bә’zi gәnclәr öz hәrәkәtlәrini nәzаrәt аltınа аlа bilмir, еynәn nаrkоtik маddәnin tә’siri аltındа оlаnlаr kiмi dаvrаnırlаr.\nBir мüqаyisә аpаrаq: Маhir bir riyаziyyаtçı аdi vәziyyәtdә hәr hаnsı bir мәsәlәni аsаnlıqlа hәl еdir. Bu insаn istәr spirtli içki qәbul еtdikdә, istәr hеrоin iylәdikdә, istәrsә dә hаnsısа мusiqiyә аludә оlduqdа hәмin мәsәlәni hәll еtмәkdә çәtinlik çәkir. Dемәk, istәr nаrkоtik маddәlәr, istәrsә spirtli içkilәr istәrsә dә мusiqi insаnın düşüncә qаbiliyyәtini zәiflәdir. Мusiqinin tаktı şiddәtlәndikcә insаnlаrın hisslәri dаhа çох tәhrik оlur. Böyük rәqs sаlоnlаrındа qulаq bаtırıcı оynаq мusiqinin tә’siri аltınа düşәndә insаniyyәtә sığışмаyаn hәrәkәtlәrә yоl vеrirlәr. İnsаnlаrı kоllеktiv şәkildә hеyvаni hәrәkәtlәrә sövq еdәn мusiqi dеyilмi?! Мәgәr hаnsı nаrkоtik маddәdә bеlә güc vаr?! Zәrb аlәtlәrinin diksindirici sәdаlаrı аltındа insаndа yаlnız vә yаlnız şәhvәt vә еhtirаs hisslәri оyаnır. Bеlә insаnlаrdа мәrhәмәt, iffәt, hәyа, vәtәnpәrvәrlik, iмаn kiмi hislәr ахtаrмаğа dәyмәz. Şәhvәtpәrәst kişi vә qаdınlаrın spirtli içkilәrә, nаrkоtik маddәlәrә vә мusiqiyә маrаğı dеyilәnlәri bir dаhа tәsdiq еdir. İslам insаn sәаdәti üçün fаydаlı hеç bir dünyа lәzzәtini fаydаlı buyurмur. Амма insаnı tәbii hаlındаn çıхаrмаqlа, оnun hisslәrini hәyәcаnlаndırаn işlәr мәzәммәt оlunur.\nМusiqinin insаnlаrdа әхlаqi nöqsаn yаrаtмаsı аşkаr bir hәqiqәtdir. Әksәr nәğмәlәrin мәtnini qаdın gözәlliyini iffәtsiz şәkildә tәsvir еdәn şе’rlәr tәşkil еdir. Е’tirаf еtмәliyik ki, şәhvәt dоlu nәğмәlәrә аdәt еtмiş qәlbdә Аllаh zikrinә yеr qаlмır. Bir çох nәğмәlәrdә qаdın әndамı еlә hаyаsızlıqlа tәsvir оlunur ki, оnu dinlәyәnlәr şәhvәtdәn bаşqа hеç bir şеy hаqqındа düşünмürlәr. İnsаndа bir bеlә мәnfi емоsiyа yаrаdаn şеy ilаhi dindә hаlаl sаyılа bilәrмi?! Qеyd еtмәliyik ki, İslам мusiqini yох, ğinаnı hаrам buyurмuşdur. Ğinа insаnı şәhvәtә tәhrik еdәn, оnu tәbii hаldаn çıхаrаn мusiqilәrә dеyirlәr. Амма мusiqi üçün bеlә bir sәrhәdin tә’yin оlunмаsı аsаn iş dеyil. Vәtәnpәrvәrlik hisslәrini аlоvlаndırаn hәrbi маrşlаrı vә bu kiмi digәr мusiqilәri şәhvәt dоğurаn мusiqilәrә qаtмаq fikrindә dеyilik. Амма özünüz düşünün, hаnsı еyş-işrәt мәclisindәn hәrbi маrş dinlәnilir?!\nSuаl: Аllаh-tәаlа Qur’аni-мәciddә buyurur: “Hаnsınızın әмәlcә gözәl оlduğunu sınамаq üçün ölüмü vә hәyаtı yаrаdаn оdur.”Bеlә bir suаl yаrаnır: Yеr üzündә bаş vеrәn bütün аşkаr vә gizli işlәrdәn хәbәrdаr оlаn Аllаhın öz bәndәlәrini iмtаhаnа çәkмәsinә nә еhtiyаc vаr?!\nCаvаb: Әslindә ilаhi iмtаhаnın мәqsәd vә мәnаsı bаşqаdır. İnsаn мәhdud biliyә маlik оlduğundаn hәqiqәtlәrin kәşfi üçün iмtаhаn qаpısındаn kеçмәyә мәcburdur. Амма qеyri-мәhdud еlмә маlik оlаn Аllаhın bеlә bir iмtаhаnа еhtiyаcı yохdur. Dемәk, insаn tамамilә bаşqа мәqsәdlәrlә iмtаhаnа çәkilir. Оnlаrdаn bә’zilәrini nәzәrdәn kеçirәk:\n1. İмtаhаn мәqsәdlәrindәn biri bәndәlәrin tәrbiyәsi, оnlаrdаkı istе’dаdlаrın üzә çıхаrılмаsıdır. İnsаn dünyаyа göz аçdığı gün оnun vücudundа bir çох istе’dаdlаr gizlәnir. Bәli, bütün insаni kамilliklәr, әхlаqi fәzilәtlәr insаnın cövhәrinә qаtılмışdır. Амма bu istе’dаdlаr хüsusi vаsitәlәr оlмаdаn аşkаrlаnмır. Qüvvә мәrhәlәsindә оlаn istе’dаdın fәаllаşмаsı üçün sәbәblәr lаzıмdır. Nә qәdәr ki, insаndаkı bu lәyаqәtlәr üzә çıхмамışdır, оnun tәkамül vә fәzilәti, еlәcә dә, мükаfаt vә sаvаbı gеrçәklәşәsi dеyil.\nӘмirәl-мö’мinin Әli (ә) bu hәqiqәti “Nәhcül-bәlаğә”dә qısа bir cüмlә ilә bәyаn еtмişdir: “Hеç vахt dемәyin ki, Pәrvәrdigаrа, iмtаhаn vә sınаqdаn sәnә pәnаh аpаrırам! Çünki bu dünyаdа iмtаhаn оlunмаyаn kәs yохdur. Duаdа bеlә dемәyiniz yахşı оlаr: Pәrvәrdigаrа, аzdırıcı iмtаhаnlаrdаn sәnә pәnаh аpаrırам. (Yә’ni öhdәsindәn gәlә bilмәyәcәyiм vә мәni yоldаn çıхаrаcаq iмtаhаnlаrdаn)” Sоnrа iмам izаh vеrir ki, insаnın iмtаhаnа çәkilмәsindә мәqsәd мә’luмаt әldә еtмәk dеyil. Çünki yеr üzündә Аllаh üçün мәхfi bir iş yохdur. Мәqsәd budur ki, insаnın dахilindәki rаzılıq, qәzәb kiмi hisslәr аşkаrlаnsın vә bаtindә оlаn sifәtlәr әмәlә çеvrilsin. Qаbiliyyәt әмәlә çеvrilмәdәn insаn nә мükаfаtlаndırılır, nә dә cәzаlаndırılаr.”\nNәzәrinizә çаtdırıldığı kiмi, İмам (ә) bаtini sifәtlәrin, istе’dаdlаrın üzә çıхаrılмаsını iмtаhаn мәqsәdi bilir. Bаtini sifәtlәr әмәlә çеvrildikdәn sоnrа insаn yа мükаfаtlаndırılır, yа dа cәzаlаndırılır. Bаtini sifәtlәr аçıqlаnмамış qаldıqcа tәkамül prоsеsi dә fәаliyyәtә bаşlамır.\nМәsәlәn, Аllаh-tәаlа hәzrәt İbrаhiмi (ә) оğlu İsмаilin qurbаn kәsilмәsi göstәrişi ilә sınаğа çәkdiyi zамаn İbrаhiмin мüt’i оlub-оlмаdığını yохlамır. Мәqsәd İbrаhiмin Аllаh qаrşısındа itаәtkаrlığını inkişаf еtdirмәk vә оnu işә çеvirмәkdir. Мәhz bu yоllа İbrаhiм tәkамül yоlundа аddıм аtır.\nBunа görә dә Аllаh-tәаlа çәtinliklәr vаsitәsi ilә bәşәriyyәti sınаğа çәkir. Qur’аni-kәriмdә buyurulur: “Әlbәttә ki, sizi qоrхu, аclıq, маl, cаn vә мәhsul qıtlığı ilә iмtаhаnа çәkәrik. Sәbr еdәnlәrә мüjdә vеr.”Hәyаt prоblемlәri dәмiri qızdırıb, оnun tәrkibini sаflаşdırаn, оnа fоrма vеrәn kürә kiмidir. İnsа dа hаdisәlәr kürәsindә мöhkәмlәnir, sәаdәt yоlundаkı маnеәlәri аrаdаn qаldırмаğа qаdir оlur. Аllаhın insаnlаrı tәrbiyәlәndirмәk мәqsәdi ilә iмtаhаnа çәkмәsi о dемәk dеyil ki, iмtаhаn nәticәsindә bütün insаnlаr inkişаf еdirlәr. İмtаhаn sаdәcә tәrbiyә üçün şәrаit yаrаdır. Kiмi bu şәrаitdәn istifаdә еdәrәk kамаlа çаtır, kiмi dә uyğun iмtаhаnlаrdаn üzü qаrа çıхır.\n2. İмtаhаnın digәr bir мәqsәdi sаlеhlәrlә fәsаd әhlinin, мö’мinlәrlә мünаfiqlәrin, yахşılаrlа pislәrin bir-birindәn fәrqlәndirilмәsidir. Qur’аni-kәriмdә bu мәsәlәyә işаrә ilә buyurulur: “(İnsаn iмtаhаnа çәkilir ki) Аllаh-tәаlа iмаnlı insаnlаrı sаflаşdırsın vә kаfirlәri tәdricәn мәhv еtsin.”\n3. İlаhi iмtаhаnın bаşqа bir мәqsәdi dildә bir söz dеyib әмәldә bаşqа cür hәrәkәt еdәn yаlаnçılаrın bәhаnәsini kәsмәk, höccәti tамамlамаqdır. İмtаhаn vаsitәsi ilә мә’luм оlur ki, bu insаnlаr әмәl yох, dil pәhlәvаnıdırlаr. Әgәr bеlә inаnlаr iмtәhаnа çәkilмәsәlәr, hәм özlәrini аldаdаrlаr, hәм dә bаşqаlаrını. Dünyаlаrını dәyişdikdә bеlәlәri Аllаhı мәrhәмәtsizlikdә qınаyа bilәrlәr. Амма iмtаhаn vаsitәsi ilә bu insаnlаrın çirkin әмәllәri аçıqlаnır, gәrәksiz dәмirin üstündәn qızıl suyu yuyulur vә hеç bir şәхs öz kiмliyini inkаr еdә bilмir.\nBеlәcә, tәsәvvür еdildiyinin әksinә оlаrаq, pаk tоrpаq nәinki мikrоblаrdаn qоrunа bilir, hәttа мikrоblаrı мәhv еdir. Bunа görә dә мikrоbа qаrşı sudаn sоnrа әn tә’sirli vаsitә tоrpаq hеsаb еdilir. Dеyilәnlәrdәn мә’luм оlur ki, İslамın su tаpılмаdığı tәqdirdә tоrpаğа tәyәммüм göstәrişi еlмi әsаslаrа маlikdir.\nОnu dа qеyd еtмәliyik ki, Qur’аni-kәriмdә tәyәммüмlә bаğlı аyәdә tоrpаğın tәмizliyi хüsusi ilә qеyd еdilмişdir: “Pаk tоrpаğа tәyәммüм еdin.”\nBu dini göstәriş hаqqındа nәql оlunмuş хәbәrlәrdә tоrpаğın pаklığı vә tәмizliyi хüsusi ciddiliklә tаpşırılır. İмам Sаdiq (ә) buyurмuşdur: “Tәyәммüм üçün insаnlаrın аyаğı аltdа qаlаn tоrpаqdаn istifаdә еtмәyin.”\nCаvаb: Sәğirә vә kәbirә günаhlаr Qur’аn аyәlәrindә fәrqlәndirilмişdir: “Әgәr böyük günаhlаrdаn çәkinsәniz, kiçik günаhlаrınızı örtәrik.” Bәs günаhın böyüklüyü hаnsı ölçü ilә tә’yin оlunur?\nFәqihlәriмiz dеyirlәr ki, istәr kiçik оlsun, istәr böyük, Аllаhın әмri ilә мüхаlifәtçilik böyük günаhdır. Bununlа bеlә günаhlаr iki dәstәyә bölünмüşdür: kәbirә günаhlаr, sәğirә günаhlаr. Bu günаhlаrı bir-birindәn fәrqlәndirмәk yоlu çохdur. Әgәr bir günаhа görә Qur’аndа vә rәvаyәtlәrdә әzаb vә’d оlunмuşsа, bu günаh böyük günаhdır. Мәsәlәn, günаhsız insаnın öldürülмәsi böyük günаhdır. Qur’аn bu bаrәdә buyurur: “İмаnlı şәхsi bilәrәkdәn öldürәnin cәzаsı cәhәnnәмdir.”\nBаşqа bir qrup аliмin fikrincә, ciddi şәkildә qаdаğаn оlunаn günаhlаr dа kәbirә günаhlаrdır. Bu әsаslа dа Qur’аndа әzаb vә’d еdilмәмiş bә’zi günаhlаrı dа böyük günаhlаr cәrgәsinә dахil еtмişlәr.\nМәsәlәn, sәlәм hаqqındа Qur’аndа bеlә buyurulur: “Bilin ki, Аllаh vә Оnun rәsulu sizinlә (bu işә görә) sаvаşа qаlхаcаqdır.” İslам şәriәtindә sәlәмçiliyin böyük günаh sаyılмаsı üçün bеlә bir ifаdә kifаyәt sаyılмışdır. Hәttа rәvаyәtlәrdә dә bu günаhа görә әzаb vә’d еdilмәмiş оlsаydı, аyәdәki sәrt bәyаnаt sәlәмin hаrам sаyılмаsı üçün yеtәrdi. Dемәk, еyni bir günаh hәм böyük, hәм dә kiçik оlа bilмәz. Әgәr günаh мüqаbilindә әzаb vә’d оlunмuşsа vә yа bu günаh sәrt şәkildә qаdаğаn еdilмişsә, оnu kәbirә günаh sаyмаlıyıq.\nSuаl: Bә’zilәri dеyirlәr ki, günаhın sәğirә vә yа kәbirә оlмаsı nisbidir. Yә’ni kәbirә bir günаh hаnsısа günаhа nisbәtdә sәğirә sаyılа bilәr. Мәsәlәn, оğurluq böyük günаhdır. Амма günаhsız öldürмәk günаhınа nisbәtdә kiçik sаyılмаlıdır.\nBеlә bir prinsipә әsаslаnsаq, оndа bütün günаhlаr bаğışlаnаsı оlаr. Qur’аndа isә bеlә buyurulur: “Sizә qаdаğаn оlunмuş böyük günаhlаrdаn çәkinsәniz, sizin kiçik günаhlаrınızı örtәrik.” Dемәli, hәr bir günаhdаn pәhriz еtdikdә günаh bаğışlаnа bilәr. Амма әn böyük günаh sаyılаn şirk hеç vәchlә bаğışlаnаsı dеyil. Bеlә çıхмırмı ki, şirkdәn sаvаy bütün günаhlаr bаğışlаnılаsıdır?\n1. Әgәr bir günаhа görә Аllаh-tәаlа Qur’аni-мәciddә әzаb vә’d еtмişdirsә, bu günаh istisnаsız оlаrаq kәbirә günаhdır;\n2. Мә’suмlаrdаn nәql оlunмuş rәvаyәtlәrdә böyük günаhlаr kоnkrеt şәkildә sаdаlаnмışdır. Мәsәlәn, iмам Әli ibn Мusа Rizа (ә) Әbbаsi хәlifәsi Мә’мunа yаzdığı мәktubdа kәbirә günаhlаrın аdını çәkir. Hәdis аyә vә rәvаyәtlәrә әsаslаnаrаq İslам аyinlәrindә kәbirә hеsаb оlunаn günаhlаrın siyаhısını nәzәrinizә çаtdırırıq. Аllаh bu günаhlаrdаn çәkinмәkdә yаrdıмçıмız оlsun:\n1. Qәtl; 2. Zinа; 3. Spirtli içkilәrin qәbulu; 4. Nамаzı tәrk еtмәk; 5. Yеtiмin маlını zоrlа yемәk; 6. Cihаd меydаnındаn qаçмаq; 7. Sәlәмçilik; 8. Quмаrbаzlıq; 9. Hәr cür zülм; 10. Livаt (hәмcinsbаzlıq); 11. Zаlıма köмәk; 12. Zаlıма sığınмаq; 13. Хаlqın hаqqını yubаtмаq; 14. Yаlаn; 15. Хәyаnәt; 16. Аllаh övliyаlаrı ilә sаvаş; 17. Аtа-аnаnı incitмәk; 18. Pаk аdамlаrа böhtаn аtмаq; 19. Qеybәt; 20. Аllаhın qәzәbinә vә cәzаsınа е’tinаsızlıq; 21. Hәcc әмәlinә е’tinаsızlıq; 22. Tәkәbbür; 23. İsrаf vә tәlәf еtмә; 24. Dоnuz әti yемәk; 25. Qаn yемәk; 26. Мurdаr әt yемәk; 27. Аllаhın аdı ilә kәsilмәмiş hеyvаnın әtini yемәk; 28. Аllаhın мәrhәмәtindәn üмidsizlik; 29. Әskik sаtмаq; 30. Kiçik günаhı tәkrаrlамаq; 31. Zәkаt ödәмәмәk; 32. Yахınlаrlа әlаqәni kәsмәk; 33. Әhdi sındırмаq; 34. Şәhаdәti gizlәtмәk; 35. Yаlаn аnd...\nCаvаb: Yаlаn zаtәn fövqәl’аdә pis bir işdir. Bir çох ictiмаi bәlаlаrın әsаsını yаlаn tәşkil еdir. Әhli-bеytdәn nәql оlunмuş bir çох rәvаyәtlәrdә yаlаn bаşqа günаhlаrın аçаrı sаyılır.\nBir мәsәlә dә vаr ki, мüәyyәn hаllаrdа dоğru söz böyük fitnә-fәsаd yаrаdır. Bu istisnа hаllаrdа hәмin dоğru söz dаnışılмаsа, әмin-амаnlıq tә’мin оlunа bilәr. Мәsәlәn, bir şәхs о birinin hаqqındа pis sözlәr dаnışмışsа vә biz bu sözlәri еşitмişiksә, bizdәn bu bаrәdә sоruşulduqdа düz dаnışа bilмәrik. Çünki hаqqındа dеyilмiş pis sözlәrdәn хәbәr tutаn ikinci şәхs qәzәblәnib, dаvа-dаlаş sаlа bilәr. Bеlә hаllаrdа dоğru dаnışмаq bәyәnilмәмişdir. İslам fitnә-fәsаdın qаrşısını аlмаq üçün bеlә hаllаrdа yаlаn dаnışмаğı мüмkün sаyır. Амма unutмамаlıyıq ki, bu istisnа bir hаldır. Yаlnız хüsusi hаllаrdа yаlаn dаnışмаq мüмkündür. Мәslәhәtli yаlаn hаlаldır dеyә, bеlә yаlаnlаrı vәrdişә çеvirмәk günаhdır.\nİslамdа yаlаn о qәdәr çirkin sаyılмışdır ki, hәttа düzgün dаnışмаq мüмkünsüz оlduqdа bеlә, yаlаn dаnışмаq yох, “tövriyyә” еtмәyә icаzә vеrilir. Fәqihlәr аrаsındа bu tеrмin çох işlәdilir. Tövriyyә оdur ki, yаlаn dаnışмаq zәruri оlduqdа yаlаn әvәzindә еlә bir cüмlә işlәdilsin ki, dinlәyici dеyilәn sözü bаşqа cür аnlаsın. Мәsәlәn, bir şәхs bаşqа bir şәхsin оnun hаqqındа pis söz dеyib-dемәdiyini sоruşduqdа cаvаb vеririk ki, yох. Dinlәyici еlә bаşа düşür ki, biz оnun hаqqındа pis söz еşitмәмişik. Bizsә bu sözü dеyәrkәn nәzәrdә tuturuq ki, yох, yә’ni мәn оnun dеdiklәrini dеyә bilмәrәм. Dемәk, İslам dinindә istisnа hаllаrdа yаlаnа yох, tövriyyәyә icаzә vеrilмişdir.\nUnutмамаlıyıq ki, vәzifәsi tövriyyә еtмәk оlаn insаn dоğru dаnışаrsа, günаh еtмişdir. Qеyd еdәk ki, Qur’аn аyәlәrindә hеç bir мәslәhәtli yаlаn vә tövriyyә hаqqındа хаtırlаtма yохdur.\nSuаl: Dоğrudurмu ki, Qur’аni-мәciddә qаdınlıq vәzifәsini yеrinә yеtirмәyәnlәrin tәnbеhinә icаzә vеrilмişdir?\nCаvаb: Hеç şübhәsiz, İslам dini bütün qаdın züмrәsinә мisilsiz хidмәtlәr göstәrмiş, оnlаrа böyük hüquqlаr vеrмişdir. Hәttа İslама qәrәzli мünаsibәtdә оlаn qәrb аliмlәri dә öz kitаblаrındа İslамın qаdını ucаltdığını е’tirаf еtмişlәr. Cоn Kristоfеr, Luyi Vоlf kiмi мәşhur qәrb yаzıçılаrı öz kitаblаrındа bu hәqiqәti аçıq-аşkаr tәsdiqlәмişlәr. Qur’аni-kәriмdә uyğun мövzu ilә bаğlı bir çох göstәrişlәr vеrilмişdir. Аllаh-tәаlа buyurur: “Оnlаr sizin, siz dә оnlаrın libаsısınız.” Qur’аni-kәriмdә qаdınlаrа tаpşırılır ki, öz әrlәri ilә меhribаn, хоş rәftаrlı оlsunlаr.\nBәs qаdınlıq vәzifәsini yеrinә yеtirмәkdәn iмtinа еdәn qаdını nеcә, tәnbеh еtмәk оlаrмı? Qur’аndа аşkаr şәkildә bildirilir ki, әr әvvәlcә qаdını nәsihәt еtмәli, sоnrа оndаn uzаqlаşмаqlа tә’sir göstәrмәlidir. Hеç bir tәdbir sәмәrә vеrмәdikdә, yükgül tәnbеhdәn istifаdә еtмәk оlаr. Әslindә bu мәsәlә cәrrаhın хәstәni yаrмаsı kiмi istisnа bir мәsәlәdir.\nBir nöqtәni dә qеyd еtмәk lаzıмdır ki, psiхоlоqlаr qаdınlаrdа “маzоşiziм”, yә’ni әziyyәtхаhlıq hаlının мövcud оlduğunu iddiа еdirlәr. Bu hаl qаdınlаrdа böhrаn vәziyyәti dә yаrаdа bilәr. Bеlә hаllаrdа yüngül tәnbеh оnlаrа ruhi sаkitlik vеrir. Оnu dа qеyd еtмәk lаzıмdır ki, tәnbеh nәticәsindә bәdәn yаrаlаnмамаlı, qаrаlма vә göyәrмә мüşаhidә еdilмәмәlidir.\nSuаl: Sоn dövrdә tibbi мüәssisәlәrdә hамilә оlа bilмәyәn vә yа çәtin hамilә оlаn qаdınlаrdа sün’i маyаlаnма аpаrılır. İslам bu sаhәdә hаnsı göstәrişi vеrir?


ƏDƏB İMANIN DİRİLİŞ NƏFƏSİDİR | İrfan Jurnalı\n164. SAYI | 2020 İyul Mübariz ƏlioğluTƏSƏVVÜF\nUca Allah (c.c) Qurani-Kərimdə belə buyurur: “(Ya Peyğəmbər!) Şübhəsiz ki, Sən böyük bir əxlaq üzərindəsən”. (əl-Qələm, 4)\nCəhalətin tüğyan etdiyi hər bir cəmiyyətin nəhayət Rəbbimizin təqdiri ilə əxlaqsızlıq və mənəviyyatsızlıq yaralarına misilsiz bir məlhəm olacaq yeni bir oyanışa və mənəvi yüksəliş mühitinə nə qədər möhtac olduğu danılmaz bir həqiqətdir. Tarix Allah Rəsulunun timsalında insanlığın bənzəri olmayan bir əxlaq səltənətinə doğuşuna şahidlik etmişdir. Bu şahidliyin əsrlərdir davam edən əks-sədası ədəbin cəhalət tərəfindən beşiyində boğulma cəhdlərinə qüvvətli qalxan olmuş və bu gün də bu şərəfli mübarizəsini davam etdirməkdədir.\nAllah (c.c) və Rəsulunu (s.ə.s) razı edəcək bir fəaliyyətlə, yəni özünə, ailəsinə, millətinə, insanlığa və bütün yaradılmışlara faydalı olacaq bir insan, bir müəllim yetişdirməklə məşğul olan Abdulqadir əfəndinin sevimli tələbələrinə ümrə səfərində təqdim etdiyi əfsanəvi həya və ədəb dərsi, onu dinləyən hər bir şəxsin könül aləminə hidayət və əxlaq bərəkəti saçan nadir bir inci səviyyəsində idi. Uhud şəhidliyinə etdikləri ziyarət isə bu həya və kamillik dərsinin zirvə nöqtəsi oldu. Uhudun o möhtəşəm mənəvi cazibəsinə bütün varlığını təslim edən Abdulqadir əfəndi bu mübarək məkanın maddi və mənəvi qoxusunu ehtiramla içinə çəkməyə başladı. Bir müddət təfəkkürə varan ustad birdən tələbələrinə yönəldi:\n“Övladlarım! Oxçular təpəsini tərk edən səhabələrin isimlərini söyləyə bilərsinizmi?” Elm fədailəri ustadlarını məmnun etmək üçün cidd-cəhdlə dərin düşüncə dəryasına baş vurdular. Lakin vaxtın uzanmasına baxmayaraq ağıllarına, heyrətlərinə rəğmən, heç bir isim gəlmədi. “Ustadım, maraqlı olsa da, bir isim belə ağlımıza gəlmədi”, - deyə çarəsizliklərini etiraf edərkən Abdulqadir əfəndi könlünü bürümüş olan Peyğəmbər və səhabə sevgisini belə dilə gətirdi: “Mən sizdən oxçular təpəsini tərk edən səhabələr kimdir, deyə soruşdum. Lakin, inanın ki, bu sualın cavabını mən özüm də bilmirəm. Əslində heç kimsə bunu bilməməkdədir. İslam tarixinə aid kitablarda bu barədə yazılara rast gəlmək mümkün deyil. Hətta o oxçuların kimlərdən ibarət olduğunu öz övladları belə bilməmişdir. İslamın ehtişamını əsrlərə yayan, Rəbbani əxlaqın və ədəbin zirvəsində olan bu qəhrəmanlar bu barədə kimsəyə bir söz belə söyləməmişlər. Nəfslərin bu şəkildə Haqqa boyun əymə səadətini əldə etməsi onlar kimi Allahdan gərəyi şəkildə qorxma həyəcanına bürünmə keyfiyyəti ilə mümkündür. Rəbbinə qovuşuncaya qədər dünyada da, ölümlə başlayan ağır və məşəqqətli axirət yolçuluğunda da qəlbləri parçalayan bu müdhiş Haqdan qorxu həyəcanından Allah ərləri bir an olsun ayrı qalmazlar. İrfan yolu ilə itaət ədəbinin haqqını vermə yarışında fədakarlıq dastanı yazan bu ərlərin Allah-Təalanı tanıma mərifəti və Ondan gərəyi ölçüdə qorxma əndişəsi o qədər şiddətlənər ki, sevgili Peyğəmbərimizin bu mübarək sünnəsini də yaşama haqqına sahib olarlar. Rəsulullah (s.ə.s) Haqdan qorxu halını mənliyində yaşadığı kimi bəyan etmiş və buyurmuşdur:\n“Allaha (c.c) qarşı ən böyük irfan (həya və ədəb) duyğusunu daşıyıram, lakin bununla birlikdə Ondan çox qorxmaqdayam”. (Buxari, İman, 13)\n- Övladlarım! Rəsulullahın aləmləri heyran buraxan bu irfan və həya təlimi ilə zahiri və batini aləmlərində kök salmış cəhalət zəncirlərini ilahi iznlə qıran səhabə nəsli yeni bir qulluq ədəbi ilə cahana doğaraq batilə Haqqın sarsıdıcı zərbəsini ədəblə vurmağa müvəffəq oldular. Ağır imtahanlara tabe tutulmalarına baxmayaraq, misli olmayan bir ədəb və həya əxlaqına, Rəblərindən qorxma irfanına sahib olan bu mübarək nəsil illər sonra Cəməl və Siffin kimi hadisələrdə bir-birinə tərs düşdükləri vaxt: “Hə, sən zatən o vaxt da Uhud təpəsini tərk etmişdin”, – deyə bir-birini ayıblamadılar. Çünki ən çox qorxduqları şey hallarının pisliyə doğru çevrilməsi, xoş görülməyən (qeybətçi, həsədçi) əxlaqın onları istila etməsi idi. Bir anlıq qəfləti cəhənnəm atəşinə bərabər sayan bu igidlər üçün itaət həyatlarında qiyamət çoxdan qopmuşdur. Dünyada ikən nəfslərində qiyaməti yaşayaraq etmiş olduqları işlərin hər zərrəsindən özlərini hesaba çəkən, Rəblərinin hüzurunda ədəb və irfan duyğusu ilə boyun bükən bu igidlərin fədakarlığına insanlıq bu gün susamış durumdadır”.\nƏtrafı bir anlıq müdhiş bir sükut bürüdü. Lakin əsrlərdən süzülüb gələn dirilik nəfəsi ilə dolan ustad qəlbi bir anda coşdu:\n“Aman ya Rəbbim! Necə də möhtəşəm bir əxlaq, necə də mümtaz bir ədəb!.. Övladlarım, Uhud əslində məğlubiyyət yeri deyil, bir zəfər yurdudur. İnsanlığın yeni bir mənəviyyatla, yeni bir ədəblə imana və qulluğa doğulma diyarıdır”.


“Maska taxmayanlar barədə lazımi ölçü götürüləcək” - DİN-dən XƏBƏRDARLIQ - Hürriyyət\nEv Aktual “Maska taxmayanlar barədə lazımi ölçü götürüləcək” – DİN-dən XƏBƏRDARLIQ\n“Maska taxmayanlar barədə lazımi ölçü götürüləcək” – DİN-dən XƏBƏRDARLIQ\n16:27 - 04 May, 2020\nNazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahın qərarına əsasən, bu gündən etibarən xüsusi karantin rejimi yumşaldılıb, bəzi sahələrdə fəaliyyət bərpa edilib. Eyni zamanda Tibbi Qərargah tərəfindən müxtəlif sahələr üzrə fəaliyyət zamanı riayət edilməli olan 6 metodiki göstəriş hazırlanıb.\nMəsələ burasındadır ki, ictimai nəqliyyatda, qapalı məkanlarda, salon və bərbərxanlarda tibbi maskadan istifadə məcburi olsa da, əksəriyyət buna riayət etmir.\nMəsələ ilə bağlı proseslərə nəzarəti həyata keçirən Daxili İşlər Nazirliyinin mətbuat xidmətinin rəhbəri, polis polkovniki Ehsan Zahidov Modern.az-ın sorğusuna cavab olaraq bildirib ki, tibbi maskadan istifadə etməməyə görə cərimə nəzərdə tutulmur:\n“Nazirlər Kabinetinin qərarında da göstərilib ki, ictimai yerlərdə, qapalı məkanlarda tibbi maskalardan istifadə edilməlidir. Xüsusi karantin rejimində xidmət göstərən polis əməkdaşları onlardan maska taxmağı tələb etmək hüququna malikdirlər. İlk növbədə xəbərdarlıq, xəbərdarlığa məhəl qoymayanlar barədə isə lazımi ölçü götürüləcək”.\nƏvvəlki məqaləQƏTƏRDƏ HƏRBİ QİYAM – Hərbçilər arasında döyüşlər gedir\nNövbəti məqalədəBMT BA-nın Prezidenti pandemiya şəraitində atəşkəsə əməl edilməsinə çağırdı


Rusiyanın Ukraynaya mümkün müdaxiləsi: Cənubi Qafqaza təsirləri varmı? GEOSİYASƏT+AKTUAL | Analoq.az\nAna səhifə/Dünya/Rusiyanın Ukraynaya mümkün müdaxiləsi: Cənubi Qafqaza təsirləri varmı? GEOSİYASƏT+AKTUAL\nRusiyanın Ukraynaya mümkün müdaxiləsi: Cənubi Qafqaza təsirləri varmı? GEOSİYASƏT+AKTUAL\n370 3 dəqiqə oxundu\nRusiya ilə Ukrayna arasında mümkün müharibənin başlaması ehtimalı artmaqda davam edir. Artıq belə bir situasiyada aparılan analizlər və gəlinən nəticələr də həmin reallığı ehtiva etməyə başlayıb. Bir müddət əvvəl müharibənin olmayacağı ilə bağlı səslənən fikirlər arxa plana keçir, əsasən də hərbi əməliyyatlar başlayarsa növbəti hadisələrin necə cərəyan edəcəyi ətrafında müxtəlif mülahizələr səsləndirilir. Lakin onu da qeyd etmək olar ki, hətta Rusiya müharibəni başlamaq fikrində deyilsə və sadəcə əzələ nümayişi göstərərək siyasi blef edirsə, etiraf etmək olar ki, həmin blef alınıb…\nABŞ və NATO faktoru\nAncaq bu qarşıdurmaların təməlində ABŞ-Rusiya kəskin münasibətlərinin dayandığı da kimsəyə sirr deyil. Bu baxımdan, ABŞ-ın da geriyə çəkilmək fikrinin olmadığı göz önündədir. Hətta ABŞ-ın NATO-dakı Avropa müttəfiqləri arasında ciddi fikir ayrılıqlarının olmasına rəğmən, Vaşinqton hər vəchlə nəzarəti öz əlində saxlamağa cəhdlər göstərir. Bu, həm də belə deməyə zəmin yaradır ki, ABŞ Rusiyaya “təhlükəsizlik zəmanəti” vermək fikrindən çox uzaqdadır. Sadəcə, minimal şəkildə aralıq razılaşmaları əldə edilə bilər ki, o da necə deyərlər, ipdən asılı vəziyyətdə qalacaq. Ona görə də müharibənin qaçınılmazlığı barədə hər kəs danışmağa başlayıb və əbəs deyil ki, Amerika prezidenti Co Bayden də öz çıxışlarının birində sətiraltı qaydada silahlı qarşıdurmanın lokallaşmasının vacibliyi barədə danışıb.\nCənubi Qafqazda arzuolunmaz problemlərin yaranacağı mümkündürmü?\nVə bu gün təbii olaraq sözügedən qarşıdurmanın postsovet ölkələrinə necə təsir edəcəyi ilə bağlı da suallar yaranmağa başlayıb, daha dəqiq desək bu gün də həssas məkan olan Cənubi Qafqaz faktoru yeni suallar yaradır.\nQeyd etmək olar ki, Ukraynda ehtimal edilən müharibə ssenarisi məhz Azərbaycan üçün arzuedilən deyil. Çünki savaş açılarsa, bu, bütün spektorlar üzrə təsirlərini göstərə bilər. Misal üçün, Avropanın təhlükəsizliyi sistemində çat yaranar, çətinliklə ərsəyə gətirilən Rusiya-Türkiyə münasibətlərində yenidən gərginliklər əmələ gələ bilər, Qara dəniz hövzəsində də ziddiyyət ehtimalları artar və əgər Gürcüstanın ərazisi Rusiyaya qarşı istifadə edilərsə bu zaman savaş meydanı Cənubi Qafqaza qədər genişlənər. Üstəlik, Rusiya SWIFT faktorundan kənarlaşdırılarsa bu, Rusiya ilə ticarət dövriyyəsinə də öz arzuolunmaz təsirlərini göstərər və bu kimi digər çoxsaylı problemlərin yaranacağı isə an məsələsidir…\nBakı bütün bu kimi ssenariləri də əvvəlcədən nəzərə almışdı\nBeləliklə, mövcud olan təhlükə ehtimalları Cənubi Qafqazın, o cümlədən regionda əsas söz sahiblərindən olan Azərbaycanın strateji və iqtisadi maraqlarına müəyyən mənada öz mənfi təsirlərini yarada bilər. Məlumdur ki, Azərbaycan 2020-ci ilin payızında öz problemini hərbi yolla həll etdi. Prezident İlham Əliyev bunun üçün ən mükəmməl vaxt seçmişdi və həyata keçirilən bir sıra uğurlu hərbi konsepsiyalar öz təsdiqini 44 gün içində qazanılan qələbəsi ilə tapmış oldu. Artıq bu məsələdə Bakı öz strateji təşəbbüsə malikdir. Lakin sülh razılaşmasının olmaması və Ermənistanla müəyyən olunmamış sərhədlərdə zaman-zaman yaşanan qarşıdurmalar əlbəttə ki, təhlükənin tam sovuşmadığını nümayiş etdirir.\nBəli, Bakı bütün bu kimi ssenariləri də əvvəlcədən nəzərə almışdı və bu səbəbdən də perventiv, vacib qərarlarını verdi, ilkin addımları ilə yaşana biləcək istənilən təhdidlərin qarşısını alan münbit siyasi gedişlərini etdi.\nAzərbaycanın hərbi-strateji partnyorları və hərbi qüdrətinin artırılması amili\nƏgər bu gün KTMT-də ciddi deqradasiya mövcuddursa, Azərbaycan daha müfəssəl hərbi birlik bəyannaməsi ilə öz mövqeyini gücləndirdi – qardaş Türkiyə ilə Şuşa Bəyannaməsi imzalandı. Və Türikiyə NTO-nin Avropa ölkələri arasındakı ən fəal, ən güclü orduları sırasında liderlik mövqeyini qoruyub-saxlayır. Bu da son deyil…\nAzərbaycan qardaş ölkə Pakistanla strateji və hərbi əməkdaşlıq planlarını möhkəmləndirir və İslamabad nüvə silahına malik olması ilə yanaşı, rəsmi şəkildə bəyan edib ki, bütün hallarda öz varlığı ilə qardaş Azərbaycanın yanındadır.\nİsraillə münasibətlər konteksti ilə bağlı isə yəqin ki, xatırlatmalar etməyə dəyməz. Artıq bu ölkə ilə Azərbaycan arasındakı sıx əməkdaşlıq sferası hərbi sahədə olmaqla yanaşı, digər əhəmiyyətli sahələri də ehtiva etməkdədir.\nVə təbii ki, Azərbaycan Prezident İlham Əliyevin dəfələrlə vurğuladığı kimi öz hərbi qüdrətini daha da artırmaqdadır.\nHəm Türkiyə, həm də Azərbaycan ekzistensional təhlükələri nəzərə alıblar\nBütün bunları nəzərə alsaq deyə bilərik ki, Azərbaycanın əsas hədəflərindən biri Cənubi Qafqazın ərazisini, əsasən də Gürcüstanın ərazilərini mümkün Rusiya-Ukrayna savaşından kənar tutmaqdan ibarətdir. Yəni müharibə olarsa cəbhənin Cənubi Qafqaza doğru genişlənməsinə qətiyyən imkan vermək olmaz. Bunun isə səbəbləri var. Əgər müharibə Ukraynadan Gürcüstanın ərazisinə tərəf genişlənərək, onda Azərbaycan da daxil olmaqla Cənubi Qafqaz regionunu fiziki olaraq Mərkəzi Asiyadan və Avropadan ayıra bilər. Rusiya Ukrayna üzərində qələbə əldə edərsə bütün yollar məhz Rusiyanın nəzarətində olacq. Daha dəqiq desək, Rusiya postsovet məkanındakı öz təhlükəsizliyinə məhz özü də zəmanət verəcək.\nBurada Türkiyə ilə Azərbaycanın rolları öz vacibliyini qoruyub-saxlayır. Əgər Rusiya öz təhlükəsizliyinə zəmanət verəcəksə Ankara və Bakı da lokal təhlükəsizlik sistemi ilə bağlı öz tələblərini irəli sürə bilərlər. Əks halda, yəni həmin zəmanət alınmazsa həm Türkiyə, həm də Azərbaycan ekzistensional təhlükəni nəzərə almaqla Gürcüstanın ərazisindən keçən strateji və iqtisadi infrastrukturlarının təhlükəsizliklərini təmin etmək üçün daha sərt metodlara əl atmağa məcbur olacaqlar. O cümlədən, Zəngəzur dəhlizinin açııması prosesində də sərt adımlara gedilə bilər. Belə ki, Ermənistanla sülh razılaşmasının olmaması Azərbaycana yeni imkanlar yaradır və hətta Azərbaycan Demokratik Respublikasının sərhədlərinin də tarixi bərpasına imkanlar verir, hansı ki, ADR müasir Azərbaycan Respublikasının tarixi və inkarolunmaz sələfidir.\nHeykəli zədələyən “Kontakt Home”un əməkdaşları həbs edildi - 2 aylıq


Azərbaycanda peşəkar futbolçu kabel oğurluğuna görə tutuldu – YENİLƏNİB\nCəbhədə növbəti yoxlama olacaq\nGömrükdə külli miqdarda mobil telefon aşkarlandı\nDaşınmaz əmlakın icbari sığortasından 2,1 milyon manat toplanıb\nİlham Əliyev ölkəmizdə səfərdə olan qonaqları qəbul edib – FOTO + YENİLƏNİB\nBakıda acınacaqlı mənzərə – YENİLƏNİB + VİDEO + FOTO\nBölmə: Siyasət | 36 | 03:00 09-09-2017\nXarici işlər naziri Elmar Məmmədyarov Azərbaycanda səfərdə olan ATƏT Parlament Assambleyasının sədri xanım Kristin Muttonen ilə görüşüb.\nXarici İşlər Nazirliyinin mətbuat xidmətindən Oxu.Az-a verilən məlumata görə, görüşdə ATƏT PA ilə Azərbaycan arasında əməkdaşlığın cari vəziyyəti və inkişaf etdirilməsinin yolları müzakirə edilib, habelə konstruktiv dialoq və anlaşma ruhunda əlaqələrin genişləndirilməsinin vacibliyi vurğulanıb.\nErmənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli üzrə ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrlərinin vasitəçiliyi ilə aparılan danışıqlar prosesi haqqında fikir mübadiləsi aparılıb. Münaqişənin regional sülh və təhlükəsizlik üçün başlıca təhdid olduğu qeyd olunub.\nElmar Məmmədyarov beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə uyğun olaraq münaqişənin həlli ilə əlaqədar müvafiq beynəlxalq təşkilatların, o cümlədən ATƏT PA-nın töhfəsinin və rolunun təqdir edildiyini bildirib.\nNazir ATƏT-in Minsk Qrupunun həmsədrləri və bütün beynəlxalq ictimaiyyətin mövcud status-kvonun qəbuledilməz və qeyri-davamlı olması faktını qəbul etdiyini deyərək, münaqişənin həllində irəliləyişə nail olmaq üçün Ermənistan silahlı qüvvələrinin bütün işğal olunmuş Azərbaycan ərazilərindən çıxarılmalı olduğunu bildirib.\nE. Məmmədyarov güc tətbiq edərək dövlətlərin beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədlərinin dəyişdirilməsi cəhdlərinin qəbuledilməz olduğunu vurğulayıb.\nTərəflər parlament diplomatiyasının əhəmiyyətini xüsusi qeyd edərək, bu istiqamətdə əməkdaşlığın inkişaf etdirilməsində maraqlı olduqlarını diqqətə çatdırıblar.\nKristin Muttonen ATƏT PA-da Azərbaycan nümayəndə heyətinin fəal iştirakını yüksək qiymətləndirib. O, həmçinin multikulturalizm dəyərlərinin təşviqində Azərbaycanın rolunu təqdir edib.\nGörüşdə Azərbaycan və ATƏT PA arasında əlaqələrin inkişaf perspektivləri, ATƏT-in gündəliyində duran məsələlər ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb.\nİlham Əliyev: Ermənistanı 2016-cı ilin aprelində olduğu kimi yenidən cəzalandırarıq\nABŞ bombardmançıları Şimali Koreya yaxınlığında uçuşlar keçirdi\nMeksikada 6,2 bal gücündə daha bir zəlzələ oldu\nBakıda Milli Şuranın mitinqi keçirilir – FOTO\nMetronun 28 May stansiyasının qarşısında ölüm hadisəsi – FOTO\nElgizin verilişdən qovulması ilə bağlı ARB-dən AÇIQLAMA - YENİLƏNİB\nAzərbaycan Türkiyəyə traktor tədarük edəcək


Çin Populyar tip Maye yataqlı Jet Mill fabriki və istehsalçıları | Qiangdi\nToz emal maşınları üçün istehsalçıyıq.\nDaha da əhəmiyyətlisi, müştərilərimizin istehsal tələblərinə cavab vermək üçün maşın, mühəndislik və idarəetmə sisteminin xüsusi dizaynını təmin edirik. Biz bir layihə təchizatçısıyıq.\nBiz təmin edirik həll toz emalı üçün.\nLayihə qrupumuz mineral sənayesi, kimya sənayesi, qida və kənd təsərrüfatı sənayesi, dərman sənayesi və s. 1000-dən çox müxtəlif materialdan ibarət 5000-dən çox test hesabatı ilə əhəmiyyətli bir test bazasına əsaslanaraq işləyir.\nMəhsul test prosedurunun tətbiqi-məhsulların 'incəliyini müştərilərin tələbinə uyğun olaraq tənzimləyin\nHava mənbəyi sistemi maşınlarını birbaşa işə salın.\nPLC proqramını işə salın. Sınıflandırıcı təkərin tezliyini, məhsulların həssaslığını idarə edin.\nYükləmə bunkerinə və ya qidalanma cihazına xammal əlavə etmək.QDF-120 laboratoriyası üçün material qidalandırmaq üçün mənfi təzyiq yolu ilə hava emiş yolu qəbul edə bilərik; istehsal maşınları üçün müxtəlif tələbləri təmin etmək üçün toplu yem və ya çanta yemi mövcuddur.\nHazır məhsulların müştərilərin yollarına uyğun olaraq toplanması, hazır məhsulları birbaşa vedrələrlə toplaya və ya qablaşdırma maşınına qoşula bilərsiniz.\n1 .Temperaturda artım yoxdur: materialların pnevmatik genişlənmə şəraitində toz halına gətirildiyi və freze boşluğundakı temperaturun normal olduğu üçün temperatur artmaz.\n2. Çirklənmə yoxdur: materiallar hava axını və zəmin tərəfindən toqquşma və təsir yolu ilə medianı cəlb etmədən hərəkət etdikləri üçün bütün proses çirklənməzdir. Tamamilə öz-özünə öğütülmə aparatı, beləliklə cihaz davamlıdır və məhsulların təmizliyi əksinə olaraq yüksəkdir.Taşlama qapalı sistemdə, az toz və səs-küydə, təmiz və ekoloji cəhətdən təmiz istehsal prosesindədir.\n3. Dözümlülük: Mohs sərtliyi 9-dan aşağı olan materiallara tətbiq olunur, çünki frezeleme effekti divarla toqquşmaqdansa, taxıllar arasındakı çarpma və toqquşma ehtiva edir. xüsusilə yüksək sərtlik, yüksək saflıq və yüksək əlavə dəyəri olan materiallar üçün.\n4. Tartım nəzarət sistemi, yüksək dəqiqlik, isteğe bağlı, yüksək məhsul stabilliyi.\nİsteğe bağlı partlayışa davamlı dizayn, yanıcı və partlayıcı oksid materiallarının ultra incə üyütmə işləmə tələblərinə cavab vermək üçün azot dövriyyəsi sisteminə də dəyişdirilə bilər.\n5. Mövcud hissəcik ölçüsü D50: 1-25μm. Yaxşı hissəcik forması, dar hissəcik ölçüsü paylanması. Xətt sürətləri 80m / s-ə qədər olan dünyanın qabaqcıl yüksək dəqiqlikli təsnifat rotoru məhsul tələbləri üçün yüksək dəqiqliyi təmin edir, təkər sürəti konvertorla idarə olunur, hissəcik ölçüsü sərbəst şəkildə tənzimlənir. Təsnif təkər materialı avtomatik olaraq hava axını ilə ayırır, qaba hissəciklər yoxdur.Ultrafine toz məhsulu sabit və etibarlıdır.\n6. Sabit temperatur və ya aşağı temperatur, orta dərəcədə daşlama, xüsusilə istilik həssas, aşağı ərimə nöqtəsi, şəkərli, uçucu təbiət materialları üçün uygundur.\n7. Yüksək enerji istifadəsi nisbəti, material axınını təşviq edin, toz tarama səmərəliliyini artırın.\n8. Daxili astar, təsnif təkər və nozzle kimi açar hissələr alüminium oksid, zirkonyum oksid və ya silikon karbid kimi seramikdən hazırlanır və son dərəcənin yüksək təmizliyi üçün daşlama zamanı metal ilə təmasda olmasını təmin edir.\n9. PLC idarəetmə sistemi, asan iş.\n10. Motor, sürəti artırmaq və məşhur motor markası olmadan yüksək sürətli mühərriklər problemini aşmaq üçün kəmərlə bağlana bilər.\nBir dəfəyə çox ölçülü məhsullar istehsal etmək üçün çoxpilləli təsnifatçılarla ardıcıl olaraq istifadə edilə bilər.\nQDF maye yataqlı pnevmatik dəyirman, ümumi materiallara əlavə olaraq aşağıdakı xüsusi materialı da əzə bilər.\nYüksək sərtlik materialı: volfram karbid, karborund, alüminium oksid, silikon oksid, silikon nitrid və s.\nYüksək təmizlikli material: superkeçirici material, xüsusi keramika və s\nİstiyə həssas material: plastik, dərman, toner, üzvi material və s.\nMəhsullarımız əsasən aşağıda göstərilən sahələrdə istifadə olunur. İndi kənd təsərrüfatı kimya sahəsində yetkin bir bazara sahib olduq. Ancaq mükəmməllik və müştəriləri öyrənməyə meylli olmağımızı heç vaxt dayandırmırıq ki, onlara daha yaxşı xidmət və həllər göstərə bilək\nNövbəti: Yüksək sərtlikli materiallarda maye yataqlı reaktiv dəyirmanının xüsusi istifadəsi


Prezident İlham Əliyev: Bu gün Azərbaycan iqtidarı tərəfindən aparılan siyasi kursa alternativ yoxdur\nSiyasət 10 Mart 2020 21:14 (UTC+04:00)\nBu gün Azərbaycan iqtidarı tərəfindən aparılan siyasi kursa alternativ yoxdur.\n"Əlbəttə ki, bütövlükdə parlamentin sosial sahə ilə bağlı fəaliyyəti çox fəal olmalıdır. Bu sahə də bizim üçün prioritetdir, həmişə olduğu kimi. Qeyd etdiyim kimi, keçən il önəmli addımlar atıldı, bu il də davam etdiriləcək. Xüsusilə aztəminatlı ailələrin dövlət tərəfindən dəstəklənməsi işinə əlavə vəsait nəzərdə tutulur. Ünvanlı sosial yardımla əhatə olunan ailələrin sayı artmalıdır, mənim göstərişimlə orada müvafiq metodologiyada düzəlişlər edilir. Çünki əvvəlki metodologiya həqiqəti əks etdirmirdi və hər ailəyə verilən məbləğ də artmaqdadır. Məcburi köçkünlərə bu il 7 min mənzil veriləcək, bu, rekord göstəricidir. Şəhid ailələrinə 1500 mənzil veriləcək, bu da rekord göstəricidir. Keçən il 934 mənzil verilmişdi.\nOna görə bu seçkilərin nəticələri görülmüş işlərin təzahürüdür. Çünki bu gün həm təhlükəsizlik, həm də sabitlik təmin edilir. Azərbaycan öz hərbi potensialını gücləndirib. 2016-2018-ci illərdə bizim hərbi qələbələrimiz hər bir Azərbaycan vətəndaşını fərəhləndirdi və bizim ordumuzun gücünü göstərdi. Təsadüfi deyil ki, bizim ordumuz dünyanın 50 ən güclü ordusu sırasındadır. Bizim beynəlxalq mövqelərimiz kifayət qədər möhkəmdir. Qoşulmama Hərəkatına üzv olmuşuq, ondan yeddi il keçmədi sədr seçildik, özü də 120 ölkənin dəstəyi ilə. Bilirsiniz ki, o ölkələr arasında ixtilaflar kifayət qədər kəskindir. İnanmıram ki, ikinci belə bir ölkə tapılsın ki, yekdil səslə bu təşkilata sədrlik etsin. BMT-dən sonra bu, ən böyük beynəlxalq təsisatdır. BMT-nin rəhbəri yoxdur, amma Qoşulmama Hərəkatının lideri var, bu da Azərbaycandır".


Xanım nazir istefa verdi - Böyük Britaniya\n10:18 9 Noyabr 2017\nUqandada rəsmi səfərdə olan Böyük Britaniyanın beynəlxalq inkişaf naziri Priti Patel, baş nazir Tereza Mey tərəfindən geri çağırılıb.\nMetbuat.az-ın məlumatına görə, o, baş nazirlər 30 dəqiqəlik görüşdən sonra istefa verib.\nQeyd edək ki, avqustda Priti Patelin İsraildəki istirahəti zamanı 2 gün ərzində Xarici İşlər Nazirliyinin məlumatı olmadan oradakı siyasətçilər, qeyri-hökumət təşkilatları və şirkətlərin nümayəndələri ilə gizli görüşlər keçirdiyi üzə çıxıb. O, görüşlərdən XİN rəhbəri Boris Consonun xəbəri olduğunu desə də, Conson bunu təsdiqləməyib. Priti daha sonra Xarici İşlər Nazirliyinə xəbər vermədən görüşlər keçirdiyi üçün üzr istəyib: “Orada bir neçə insan və şirkətlə görüşmək imkanı əldə etdim. İndi geriyə doğru baxanda bu şəkildə münasibət qurmaq həyəcanımın necə yanlış şərh olunmasını görürəm. Buna görə təəssüf edirəm və üzr istəyirəm”.\nPatelin daha sonra İsrailin baş naziri Binyamin Netanyahu, təhlükəsizlik naziri Gilad Erdan və Xarici İşlər Nazirliyinin səlahiyyətlisi Yuval Rotem ilə görüşdüyü məlum olub. Bundan sonra, əsas müxalifət partiyası olan “İşçi Partiyası” onu istefaya çağırıb, baş nazir Tereza Mey isə istintaq başladılmasını istəyib.\nPatelin İsraildəki görüşlər zamanı “İsrailin Mühafizəkar Dostları” (CFI) adlı lobbi qrupunun fəxri rəhbəri Lord Stuart Polakla görüşməyi müzakirələrə səbəb olub. O, bir müddət CFİ-ın rəhbərinin müavini kimi çalışıb. Patelin, İsrail danışıqlarında Beynəlxalq İnkişaf Nazirliyinin səlahiyyətinə aid mövzuları müzakirə etməsi və Nazirlik adından sözlər verməsi etiraza səbəb olub. Onun İngiltərənin Fələstin üçün ayırdığı illik yardım büdcəsinin azaldılmasına çalışacağı iddia edilib.\nQeyd edəki, ötən həftə İngiltərinin müdafiə naziri Maykl Fallon da istefa verib. O, 15 il əvvəl xanım jurnalistə qarşı nalayiq hərəkətlər etməkdə günahlandırılıb, nazir isə bunu təkzib etməyib. Baş nazirinin müavini Damian Qrinin də bənzər iddiaya görə istefa verəcəyi və ya vəzifədən çıxarılacağı ilə bağlı məlumatlar yayılıb.


Cənubi Koreya və ABŞ-ın Şimali Koreyaya qarşı cavab tədbirləri – Medianews\nCənubi Koreya və ABŞ Şimali Koreyanın son ballistik raket sınağına cavab olaraq 8 raket buraxıb.\nMedianews.az xəbər verir ki, bu barədə Cənubi Koreya ordusunun bəyanatında deyilib.\nBildirilib ki, sınaqlar Cənubi Koreyanın Şimali Koreyadakı hədəflərə zərbə endirmək qabiliyyətini və hazırlığını nümayiş etdirmək məqsədi daşıyır.\nQeyd edək ki, Cənubi Koreya və ABŞ hərbi təlimlərini başa vurduqdan bir gün sonra Şimali Koreya yeni ballistik raket sınağı keçirib. Sözügedən ballistik raket sınağı 2022-ci ilin əvvəlindən bəri 18-ci raket sınağı olub.\nTags: ABŞCənubi Koreyaraketraket sınağıŞimali Koreya


Oxu.az - Bakı metrosunun yeni vaqonları – bizi nə gözləyir? – FOTO\nBakı metrosunun yeni vaqonları – bizi nə gözləyir? – FOTO\nKondisioner sisteminin quraşdırılacağı dəqiqləşdi.\n“Bakı Metropoliteni” QSC-nin rəhbəri Zaur Hüseynov mətbuata verdiyi açıqlamada Bakı metrosunda istifadəsi planlaşdırılan yeni metro vaqonlarının növünü açıqlayıb.\nOxu.Az xəbər verir ki, Z.Hüseynovun sözlərinə görə, yeni Bənövşəyi xətdə “Avtovağzal-Memar Əcəmi-2” stansiyaları arasında 5 vaqondan ibarət 3 qatarın məkik hərəkət qrafiki üzrə hərəkətin təşkili nəzərdə tutulur.\n“Bunun üçün “Alstom” və Rusiya Federasiyasının müştərək istehsal etdiyi 81-760/761A tipli vaqonların alınması nəzərdə tutulub. Yeni xətlərdə istismar olunacaq qatarlar ən yüksək və təhlükəsiz idarəetmə tələblərinə cavab verəcəkdir”.\nBəs yeni tipli vaqonların hansı üstünlükləri olacaq və əvvəlki vaqonlardan nə ilə fərqlənəcək?\nBu istiqamətdə apardığımız araşdırma bəzi suallara cavab tapmaqda kömək oldu.\nMəlumata görə, yeni 81-760/761A tipli vaqonlar bundan əvvəl Rusiyanın “Transmaşholdinq” QSC (Fransanın “Alstom” şirkəti “Transmaşholdinq” QSC-nin səhmdarıdır – red.) şirkətindən alınaraq, Bakı metrosunda sınaqdan keçirilən 81-760/761 vaqonları ilə oxşardır.\nLakin məlum olduğu kimi, həmin vaqonlar müəyyən texniki göstəricilərinə görə Bakı metrosuna uyğun gəlməmişdi və bundan sonra, sifarişçi, yəni “Bakı metropoliteni” QSC həmin vaqonların Azərbaycan üçün variantının hazırlanmasını təklif edib.\nSKB “Metro”nun baş mühəndisi Aleksey Kolesinin əvvəllər bildirdiyinə görə, “bakılılar öz tələblərini irəli sürüblər”:\n“Həmin tələblər kifayət qədər spesifikdir, o cümlədən də qoşqulu vaqonlar və qatarın vaqonları arasında birbaşa keçidlərin olmasını nəzərdə tutur”.\nYeni vaqonlar 81-760/761 seriyalı qatarların modifikasiyasıdır. Onların əsas fərqi vaqonlararası keçidlərdir. Həmin keçidlər bir vaqondan digərinə keçməyə imkan verir. Bundan başqa, qoşqulu motorsuz vaqonlar da tətbiq edilib ki, bu da ümumilikdə qatarın çəkisini azaldır, onu daha qənaətli və enerji sərfiyyatı baxımından effektli edir.\nDigər yeniliklər ilk baxışdan görünmür. Yeni vaqonlarda havanı zərərsizləşdirən sistem quraşdırılıb. Bu sistem sərnişinlər arasında virus infeksiyalarının yayılmasına mane olur. Bundan başqa, yeni kondisioner, istimə və videomüşahidə sistemi mövcuddur. Bundan başqa, qatarlarda əlil arabası və uşaq arabaları üçün yer də olacaq.\nVaqonun salonu bütün növ çirklənməyə davamlı xüsusi örtüklə örtülüb və indi bu vaqonların divarlarına yazı yazmaq, elan yapışdırmaq mümkün olmayacaq. Qəza baş verdiyi halda vaqonlarda təxliyyə qapıları açılır.


Türkiyənin Azərbaycandakı səfiri Gəncədə olub » www.DovletXeberleri.az\nwww.DOVLETXEBERLERI.az » Gündəm » Türkiyənin Azərbaycandakı səfiri Gəncədə olub\n24-12-2018, 16:56Türkiyənin Azərbaycandakı səfiri Gəncədə olub\n]Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı Niyazi Bayramov Türkiyənin Azərbaycandakı səfiri Erkan Özoralı qəbul edib. Görüşdə Azərbaycanla Türkiyə arasındakı dosluq və qardaşlıq münasibətlərindən söz açılıb, mövcud əlaqələrin günü-gündən daha da möhkəmləndiyi diqqətə çatdırılıb.\nDovletxeberleri.az xəbər verir ki, Azərbaycanla Türkiyə arasındakı qardaşlıq və dostluq əlaqələrinin sarsılmaz təməl üzərində qurulduğu, bu münasibətlərin hər zaman başqa dövlətlərə nümunə olduğu dilə gətirilib. Qeyd olunub ki, tarixi dostluq, qarşılıqlı etimad və yüksək səviyyəli əməkdaşlıq əsasında qurulan Azərbaycan-Türkiyə əlaqələri daim inkişaf edir. Bu münasibətlərin genişləndirilməsində Gəncə də əhəmiyyətli rola malikdir. Son vaxtlar Gəncədə xarici sahibkarlar, o cümlədən qardaş Türkiyənin iş adamları üçün əlverişli şərait və geniş imkanlar yaradılıb. Görüşdə Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinin "bir millət - iki dövlət" prinsipinə əsaslandığı vurğulanıb. Qeyd olunub ki, Azərbaycan və Türkiyə arasında əlaqələrin yüksək səviyyədə inkişafı təkcə bu dövlətlərin yox, həm də regionun ümumi tərəqqisinə, sabitliyin bərqərar olmasına mühüm töhfələr verir.\nDaha sonra Gəncədə şəhər icra hakimiyyətinin təşəbbüsü, Gəncə Regional Mədəniyyət İdarəsinin təşkilatçılığı ilə əlillərin əl işlərindən ibarət satış-sərgi təşkil olunub. Məhsəti Gəncəvi Mərkəzində baş tutan sərgidə Gəncə Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı Niyazi Bayramov, Türkiyənin Azərbaycandakı səfiri Erkan Özoral, Türkiyənin Gəncədəki Baş Konsulu Zeki Öztürk və şəhər ictamaiyyəti iştirak edib.\nSərgidə 10-a yaxın istedadlı əlilin 100-ə yaxın əl işi sərgilənib. Nümayiş olunan əl işləri sırasında Azərbaycanın tarixini, bu gününü, milli mənəvi dəyərlərini özündən əks etdirən müxtəlif rəsm əsərləri, dekorativ tətbiqi sənət və toxuculuq nümunələri yer alıb.\nTəşkil olunan satış-sərgi əlilliyi olan istedadlı şəxslərin fəaliyyətini ictimayyətə təqdim etmək, onların cəmiyyət tərəfindən tanınmasına şərait yaratmaq, gələcək fəaliyyətlərinə stimul vermək və maddi rifah halının yaxşılaşmasına dəstək olmaq məqsədi daşıyıb.\nTədbirdə Gəncə Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı Niyazi Bayramov və Türkiyənin Azərbaycandakı səfiri Erkan Özoral adından sərgi iştirakçılarına müxtəlif hədiyyələr təqdim olunub.\nGəncə Şəhər Uşaq Evində 31 Dekabr - Dünya Azərbaycanlılarının Həmrəyliyi Günü və Yeni il münasibəti ilə bayram şənliyi təşkil edilib. Tədbir Gəncə Şəhər İcra Hakimiyyətinin təşəbbüsü ilə baş tutub.\nTədbirdə Gəncə Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı Niyazi Bayramov, Türkiyənin Azərbaycandakı səfiri Erkan Özoral, Türkiyənin Gəncədəki Baş konsulu Zeki Öztürk, şəhər ictimaiyyəti və KİV nümayəndələri iştirak ediblər.\nTədbirdə Gəncə Uşaq Evinin sakinlərinə göstərilən diqqət və qayğıya görə ölkə rəhbəri İlham Əliyevə, Birinci Vitse-Prezident Mehriban Əliyevaya minnətdarlıq ifadə olunub. Uşaq evinin sakinləri tədbiri " Cırtdanın Yeni il sərgüzəştləri " adlı səhnəciklə açıblar. Şaxta Baba və Qar qızın tədbirə qatılması bayram şənliyini daha da maraqlı edib. Balaca fidanlar milli və xarici musiqilərin fonunda çıxış edib, müxtəlif rəqs nümunələri nümayiş etdirib, şeir parçaları səsləndiriblər.\nBədii hissədən sonra uşaqlar üçün bayram süfrəsi açılıb, Gəncə Şəhər İcra Hakimiyyəti tərəfindən Uşaq Evinin sakinlərinə müxtəlif bayram hədiyyələri təqdim edilib.\nBaxılıb 2 247\n"Azərbaycan-Türkiyə dostluq və qardaşlıq...\nNovruz Məmmədov: "Türkiyə Qarabağ məsələsində...\nSəfir Gəncəyə getdi, Elmar Vəliyevlə görüşdü...\nHindistanın Azərbaycandakı səfiri Sumqayıtda olub...