Nəinki Azərbaycanın, dünyanın mədəniyyət paytaxtı olmağa layiq olan ŞUŞA\nAzərbaycanda dəmiryol nəqliyyatı ilə yükdaşımalar ötən il 4% azalıb\nNəinki Azərbaycanın, dünyanın mədəniyyət paytaxtı olmağa layiq olan ŞUŞA Mədəniyyət\n6 Yanvar 09:12\nPrezident İlham Əliyevin Şuşa şəhərini Azərbaycan mədəniyyətinin paytaxtı elan etməsi mənim üçün bir dünya oldu, çox sevindim. Sanki, Prezidentimiz canım Şuşamın dəyərini, qiymətini bütün dünyaya bir daha bəyan etmiş oldu.\nBunu Trend-ə açıqlamasında əslən Şuşadan olan Azərbaycanın xalq artisti Firəngiz Mütəllimova dedi. O bildirdi ki, Şuşa nəinki Azərbaycanın, bütün dünyanın mədəniyyət mərkəzi olmağa layiqdir:\n“Doğrudan da biz gözümüzü açandan dahilərin, dünyanın hər yerindən gələn turistlərin, tarixi abidələrin, çoxsaylı mədəniyyət mərkləzlərinin içərisində böyümüşük. Nəhayət, haqq yerini tapdı. Doğulduğum, böyüdüyüm şəhər artıq azaddır. Onsuz da bu dəqiqə Şuşa dünyanın diqqət mərkəzindədir. Şuşa hər zaman mənim üçün müqəddəs bir yer olub. Doğma torpağımdan əlavə, bu şəhər dağın başında, Allaha yaxın bir məqamda yerləşir. İnanın, sevincimin həddi-hüdudu yoxdur. Şuşanın mədəniyyət paytaxtı elan edilməsi məni Şuşanın işğaldan azad olunan gün sevindiyim qədər sevindirdi...”.\nŞuşanın əvvəlki siması özünə qayıdacaq\nMəlumdur ki, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev yanvarın 5-də Anar Kərimovu mədəniyyət naziri təyin olunması ilə əlaqədar qəbul edərkən çıxışında Şuşa şəhərini Azərbaycan mədəniyyətinin paytaxtı elan etdi. Bildirdi ki, Şuşa şəhəri buna layiqdir: “Hesab edirəm ki, nəinki Azərbaycanın, bölgənin mədəni paytaxtı sayıla bilər. Şuşanın mədəni həyatı zəngin olmalıdır. Şuşanın bərpası ilə əlaqədar işlərə artıq start verildi. Mənim göstərişimlə böyük heyət oraya ezam edildi. Deməli, yaşayış fondunun, tarixi abidələrin təftişi aparılmalı, vurulmuş ziyan dəqiq hesablanmalıdır və biz Şuşa şəhərinin restavrasiyasına başlamalıyıq. Ancaq yenə də vaxt itirmədən, ancaq, eyni zamanda, tələsmədən Şuşanın ilkin siması, tarixi siması bərpa edilməlidir. O cümlədən Şuşada yerləşən məscidlərimiz əsaslı şəkildə təmir edilməlidir, bərpa olunmalıdır, onların öz siması qaytarılmalıdır”.\nBeləliklə, bu qısa nitqlə dövlət başçısı qədim mədəniyyət mərkəzi olan Şuşa şəhərinin, onun mədəni mərkəzlərinin yenidən qurulması və bərpası ilə bağlı kodeksi təqdim etmiş oldu.\nŞuşa nə üçün bu qədər önəmlidir?\nŞuşa istər yerləşdiyi coğrafi mövqe, istərsə də tarixi və mədəni imkanlarından dolayı Azərbaycan dövləti üçün olduqca strateji əhəmiyyətə malikdir. Çünki Şuşa sadəcə coğrafi baxımdan, Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ üzərində suveren hüququnu nümayiş etdirən əsas yaşayış məntəqəsi kimi strateji əhəmiyyət kəsb edən bir yer deyil. Şuşa həm də Azərbaycan mədəniyyətinin beşiyi, bir çox görkəmli sənətkarların, musiqiçi, memar, rəssam və ədiblərin, dünya mədəniyyət xəzinəsinə böyük töhfələr vermiş şəxsiyyətlərin yetişdiyi bir yerdir.\nMəsələn, Azərbaycan ədəbiyyatında satirik şeirin təməlini qoyanlardan biri olan Qasım bəy Zakir (1784-1857) Şuşada doğulub. Şuşanın yetişdirdiyi istedadlardan biri də Xurşidbanu Natəvan (1830-1897) olub. İbrahimxəlil xanın nəvəsi, Qarabağın sonuncu xanı Mehdiqulu xanın qızı Natəvan həm şairə, həm də rəssam idi. XIX əsrin qabaqcıl şəxslərindən olan Mir Möhsün Nəvvab (1833-1918) Şuşada doğulub. O, şair, rəssam, musiqişünas, astronom, xəttat, nəqqaş və riyaziyyatçı idi.\nŞuşanın yetişdirdiyi məşhur sənətkarlardan biri də XIX əsr Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi Nəcəf bəy Vəzirovdur (1854-1926). Ədib milli dramaturgiyamızda tragediya janrının banisi, istedadlı publisist idi. Şuşa şəhərində mədəniyyətin, xüsusilə incəsənətin inkişafında Əbdürrəhim bəy Haqverdiyevin (1870-1933) də böyük xidmətləri olub. M.F.Axundovun, N.Vəzirovun ənənələrini davam etdirən Ə.Haqverdiyev mədəniyyət tariximizdə istedadlı dramaturq, nasir, rejissor və görkəmli alim kimi iz qoyub. Şuşada doğulan və ədəbiyyatımıza böyük töhfələr verən ədiblərdən biri də görkəmli yazıçı, tarixi romanlar müəllifi Yusif Vəzir Çəmənzəminlidir (1887-1943).\nTanınmış ədəbiyyatşünas Firudin bəy Əhmədağa oğlu Köçərli (1863-1920) də Şuşada anadan olub. Uzun illər Azərbaycan ədəbiyyatının tarixi ilə məşğul olmuş, "Azərbaycan türklərinin ədəbiyyatı" adlı irihəcmli əsərini yazmışdır. Həmçinin, XX əsrin əvvəllərində görkəmli jurnalist və yazıçı kimi məşhur olan Haşım bəy Vəzirov (1868-1916) Şuşada doğulub. O, 30 il ədəbi jurnalistika sahəsində fəaliyyət göstərib. Bundan başqa, Şuşanın tarixində Gövhər Ağa, Xurşidbanu Natəvan, Ağabəyim Ağa, Fatma xanım Kəminə və Leyla xanım kimi məşhur qadınlar olub. Onlarla bir sırada Həmidə xanımın da adı hörmətlə çəkilir. Həmidə xanım Cavanşir (1873-1955) İbrahim xanın nəslindən olub, Qarabağ tarixçisi Əhməd bəy Cavanşirin qızı, böyük ədib Cəlil Məmmədquluzadənin həyat yoldaşıdır. "Mirzə Cəlil haqqında xatirələrim" adlı qiymətli əsərin müəllifidir.\nAzərbaycanın maarif xadimlərindən biri Bədəl bəy Bəşir oğlu Bədəlbəyov (1875-1932) Şuşada anadan olub. Respublikanın xalq artistləri Əfrasiyab Bədəlbəyli, Şəmsi Bədəlbəyli onun oğlu, Fərhad Bədəlbəyli nəvəsidir. Şuşanın yetişdirdiyi şəxsiyyətlərdən biri Əhməd bəy Ağaoğlu (1869-1939) ömrünün 50 ilini publisistika və jurnalistika ilə məşğul olub.\nQarabağdakı milli irsimiz\nƏbəs yerə Azərbaycanın mədəniyyət və incəsənət beşiyi sayılan Şuşanı Qarabağın döyünən qəlbi adlandırmırlar. Şuşa qalası və bir vaxtlar öz möhtəşəmliyi ilə seçilən Yuxarı Gövhər ağa məscidi burada yerləşir.\nMəşhur Şuşa qalası - Azərbaycanın Şuşa şəhərini əhatə edən tarixi qala divarlarıdır. Qarabağ xanı Pənahəli xan Bayat qalası və Şahbulaq qalasının əlverişsiz coğrafi mövqeyini nəzərə alaraq 1750-ci ildə Şuşa qalasının bərpa edilməsi haqqında qərar verir və Qarabağ xanlığı mərkəzi bura köçürülür. Qala bərpadan sonra uzun müddət mənbələrdə Pənahabad adlandırılır.\nŞuşa qalası Azərbaycan memarlığının ən gözəl incilərindən biridir. Qala Arran memarlıq məktəbi üslubunda inşa edilib. Qalanın üç qapısı var. Onlardan Gəncə qapısı öz yüksək memarlıq xüsusiyyətləri ilə seçilir. Qala dairəvi mühafizə bürclərinə malikdir. Qala yaxınlığında qalanı xarici aləmlə əlaqələndirən yüksək memarlıq keyfiyyətləri olan körpü də inşa edilib ki, bu körpü Qala körpüsü kimi tanınır.\nXVIII əsr Azərbaycanının musiqi mərkəzi\nŞuşanın mədəni sərvətləri bunlarla yekunlaşmır. XVIII əsrin II yarısından Şuşa musiqi mərkəzinə çevrilmiş və Azərbaycan musiqisinin yüksəlişinə səbəb olmuşdur. Öz məlahətli səsləri və böyük sənətləri ilə bütün Yaxın Şərqdə məşhur olan xanəndələrdən Hacı Hüsü, Məşədi İsi, Keştazlı Həşim, Əbdülbaği Zülalov (Bülbülcan), Cabbar Qaryağdıoğlu, Məşədi Məmməd Fərzəliyev, Keçəçioğlu Məhəmməd, Segah İslam, Zabul Qasım, Malıbəyli Həmid, Musa Şuşinski, Məcid Behbudov, Mütəllim Mütəllimov və bir çox başqaları Şuşanın yetirdiyi məşhur sənətkarlardır.\nNəhayət, Azərbaycan peşəkar musiqisinin banisi, dahi bəstəkar Üzeyir bəy Hacıbəyli (1885-1948) Şuşanın dünya şöhrətli yetirmələrindəndir. O, Azərbaycan opera musiqisinin banisi kimi tanınmaqla yanaşı, tarixdə istedadlı jurnalist, görkəmli dramaturq, pedaqoq, musiqişünas kimi də ad qazanıb.\nŞuşada xanəndəlik sənəti ilə əlaqədar olaraq gözəl tar, kamança və qarmon çalanlar da yetişmişdi. Bu musiqiçilərdən böyük tarzən Sadıqcan, Məşədi Zeynal, Məşədi Cəmil Əmirov, Qurban Pirimov və başqaları ən məşhur sənətkarlardır.\nŞuşa eyni zamanda Azərbaycanın bir çox görkəmli bəstəkarlarının vətənidir. Fikrət Əmirov, Zülfüqar bəy Hacıbəyov, Niyazi, Əfrasiyab Bədəlbəyli, Soltan Hacıbəyov, Əşrəf Abbasov, Zakir Bağırov, Süleyman Ələsgərov və bir çox başqaları gənclik illərini Şuşada - "Qız qayası"nda, "Üç mıx"da, "Cıdır düzü"ndə, "Çanaqqala"da keçirmişlər.\nAzərbaycan musiqi sənətinin tədqiqatçısı, görkəmli musiqişünas Firudin Şuşinski də Şuşada doğulub. Şuşanın yetişdirdiyi nadir istedadlardan biri də görkəmli incəsənət xadimi Mehdi Məmmədovdur (1918-1985). O, milli dramaturgiya, incəsənət nəzəriyyəsi və estetikaya aid bir sıra əsərlərin müəllifidir.\nAzərbaycan teatr sənətinin parlaq ulduzlarından olan Barat Həbib qızı Şəkinskaya da 1914-cü ildə Şuşada anadan olub. Barat xanım İbrahim xanın nəslindəndir.\nŞuşa görkəmli memarların, xəttatların, nəqqaşların, istedadlı rəssamların Vətəni kimi də məşhurdur. Müasir şuşalı rəssamlardan Cəlal Qaryağdını, Əmir Hacıyevi, Nadir Əbdürrəhmanovu və Toğrul Nərimanbəyovu göstərmək olar. Azərbaycan milli xalça sənətinin inkişafında, dünyaya tanıdılmasında şuşalı sənətkar Lətif Kərimovun müstəsna xidmətləri olub...\nŞuşanın mədəniyyət paytaxtı olmasından danışırıqsa, Qarabağ muğam məktəbini də xüsusi vurğulamalıyıq.\nBilirsiniz ki, Azərbaycanda bir neçə tanınmış muğam ifaçılıq məktəbi var. Muğam bütün ölkədə yayılsa da, onun əsas ocaqları özlərinin müstəqil məktəblərini yaratmış muğam yaradıcılığı mərkəzləri kimi Bakı, Şamaxı, Gəncə, Naxçıvan və Şuşa sayılır. Xüsusi maraq doğuran Qarabağ muğam məktəbi əsasən Şuşada formalaşmışdır.\nMədəniyyət beşiyi olan bu şəhərin abu-havası məşhur yazıçı Aleksandr Dümanın “Qafqaz səfəri” əsərində də öz əksini tapmışdır. Kitabda bu yerlərin gözəlliyindən, Azərbaycan xalqının qonaqpərvərliyindən, Qarabağ xanlığından, o dövrün tanınmış şairəsi Natəvandan və s. bəhs edilir.\nŞuşanı haqlı olaraq həmişə Şərqin musiqi konservatoriyası adlandırıblar. Məşhur müğənniləri dinləmək və ya ifaçılıq dərsi almaq üçün hər yerdən bura musiqi həvəskarları axışıb gəlirdilər. Lakin bu şəhər təkcə musiqiçiləri ilə şöhrət qazanmamışdır. Əsrarəngiz təbiət amili, saf, dupduru bulaqlar bu yerlərin şöhrətini daha da artırırdı. Bu diyarın ən məşhur bulağı olan İsa bulağını isə çoxları Şuşanın rəmzi hesab edirlər.\nTarixə nəzər salsaq, görərik ki, Şuşa şəhəri zəngin və şanlı tarixi keçmişə malikdir. Azərbaycan xalqının tarixi ənənələrinin simvolu olan Şuşa qədim Xocalı-Gədəbəy mədəniyyətinin (e.ə ikinci minilliyin II yarısı – birinci minilliyin əvvəlləri) əhatə dairəsinə daxil olan ən qədim yaşayış yerlərindən birində yaranıb və daimi insan məskəninə çevrilib. Şuşa ətrafındakı qədim yaşayış yerləri, o cümlədən məşhur Cıdır düzündəki Şuşa mağarası (Üçmıx dağında) bu ərazinin Azərbaycanda ən qədim insan düşərgələrindən biri olduğunu sübut edir.\nİngilis səyyah və alimləri C.Morye və R.Burter Şuşanın qədimliyi ilə bağlı dəyərli mülahizələr söyləmişlər. C.Moryenin fikrincə, Şuşa hələ eradan əvvəl insan məskəni olmuşdur. R.Burter isə yazır ki, “Şuşada Qafqazın başqa yerlərində olmayan Avropa şəhərlərindəki kimi daş binalar, daş döşəməli geniş küçələr, qədim Roma hamamlarını xatırladan gözəl hamam qalıqları vardır”. Bütün bunlar Şuşanın hələ çox qədimdən mövcud olması haqqında fikir söyləməyə əsas verir.\nŞuşanın abidələr şəhəri olduğunu söyləyən ümummilli lider Heydər Əliyev onun Azərbaycan üçün müstəsna əhəmiyyətini yüksək qiymətləndirərək bildirmişdir: “Şuşasız Qarabağ, Qarabağsız isə Azərbaycan yoxdur”.\nBir vaxtlar “Kiçik Paris”, “Qafqazın sənət məbədi”, “Azərbaycan musiqisinin beşiyi” və “Şərqin konservatoriyası” adlandırılan, Azərbaycanın ictimai-siyasi həyatında mühüm xidmətləri olan bir sıra görkəmli xadimlərin vətəni, eləcə də tarixi mədəniyyət mərkəzi və Qarabağın baş tacı olan Şuşa şəhəri artıq işğaldan azad edilib.\nÜmummilli lider Heydər Əliyevin siyasi kursunu uğurla davam etdirərək Azərbaycanın milli və dövlətçilik maraqlarını daim üstün tutan Prezident, Ali Baş Komandan İlham Əliyev 2020-ci il noyabrın 8-də Şuşa şəhərinin azad olunması münasibətilə xalqa müraciətində dedi: “Bu tarixi bir gündə Azərbaycan xalqına bu müjdəni vermək mənim həyatımda bəlkə də ən xoşbəxt günlərimdən biridir. Əziz Şuşa, sən azadsan! Əziz Şuşa, biz qayıtmışıq! Əziz Şuşa, biz səni dirçəldəcəyik! Şuşa bizimdir! Qarabağ bizimdir! Qarabağ Azərbaycandır!\nBiz bu tarixi Qələbəni döyüş meydanında qazandıq. 2020-ci il noyabrın 8-i Azərbaycan tarixində əbədi qalacaqdır. Bu tarix əbədi yaşayacaq. Bu, bizim şanlı Qələbəmizin, Zəfərimizin günüdür!”.\nBeləliklə, mədəniyyət paytaxtımız olan Şuşa ilə bağlı qısa qeydlərimizdən də tam aydın olur ki, Şuşa nəinki Azərbaycanın, eləcə də dünyanın mədəniyyət paytaxtı olmağı haqq edir və buna layiqdir!\nÖlkə ərazisində müşahidə olunan faktiki hava açıqlanıb 11:47


Bakı məktəblərində şagirdlərə yeni attestatların verilməsinə başlanılıb - Report.az\nBakı məktəblərində şagirdlərə yeni attestatların verilməsinə başlanılıb\nBakı məktəblərində şagirdlərə yeni attestatların verilməsinə başlanılıb Attestatlarda təhsil müddətində hər bir fənn üzrə tədris olunan saatların ümumi miqdarı, illik və imtahan qiymətləri yazılır 18 İyul, 2017 16:42\nBakı. 18 iyul. REPORT.AZ/ Bakı Şəhəri üzrə Təhsil İdarəsinin tabeliyindəki məktəblərdə IX və XI sinfi birtirən məzunlara yeni attestatlar verilir.\nİdarədən "Report"a verilən məlumata görə, IX sinfi başa vuranlara bu il şəhadətnamə deyil, attestat təqdim olunur.\nÜmumi orta təhsil səviyyəsini xüsusi nailiyyətlərlə bitirən məzunlara fərqlənmə, digər hallarda isə adi attestat verilir.\nXI sinfi qızıl və ya gümüş medalla təltif olunmaqla başa vuran məzunlara xüsusi nümunəli, əlaçılara fərqlənmə, digər hallarda isə tam orta təhsil haqqında adi attestat verilir.\nTəhsil sənədlərinin forma və məzmununda da dəyişikliklər var. Attestatlarda təhsil müddətində hər bir fənn üzrə tədris olunan saatların ümumi miqdarı, illik və imtahan qiymətləri yazılır.\nTam orta təhsil haqqında attestatda şagirdin bitirdiyi sinfin təmayül istiqaməti də qeyd olunur.\nQeyd edək ki, attestatlar Nazirlər Kabinetinin qərarı ilə təsdiq edilən “Ümumi təhsil pilləsində təhsil haqqında dövlət sənədlərinin nümunələri və onların verilməsi Qaydası” əsasında məzunlara təqdim olunur.


Dəfn mərasimi üçün çadır kirayəsi bahalaşıb » Median.Az - Bütün xəbərlər bir ünvanda\nDəfn mərasimi üçün çadır kirayəsi bahalaşıb\nMedian.Az Report-a istinadən xəbər verir ki, bu barədə Dövlət Statistika Komitəsi məlumat yayıb.\nQeyd edək ki, dəfn mərasimi üçün çadır kirayəsi istehlak səbətinə daxil olan 100 xidmətdən biridir. Bildirək ki, “İstehlak səbətinə daxil olan məhsulların siyahısı” İqtisadiyyat Nazirliyi ilə razılaşdırılıb və Dövlət Statistika Komitəsinin 2016-cı il 30 dekabr tarixli sərəncamı ilə təsdiq edilib. Siyahı əhalinin istehlak xərclərinin tərkibində daha az payı olan məhsul və xidmətlərin istehlak səbətindən kənarlaşdırılması, daha çox paya malik olan məhsul və xidmətlərin əlavə olunması və bəzi mövcud məhsulların səciyyəvi xüsusiyyətlərində dəyişikliklərin edilməsi nəticəsində formalaşdırılıb. Yeni istehlak səbəti 150-si ərzaq, 1-i tütün məmulatı, 269-u qeyri-ərzaq məhsulu, 100-ü xidmət növü olmaqla 520 adda məhsul və xidmətdən ibarətdir. Bundan əvvəl isə istehlak səbətinə 159-u ərzaq, 1-i tütün məmulatı, 280-i qeyri-ərzaq, 105-i xidmət olmaqla 545 adda məhsul və xidmət daxil olub.скачать dle 11.3\n923 18.04.17 15:24


Ukraynanın ədliyyə naziri Pavel Petrenko prezident Petro Poroshenko-nun dekommunizasiya haqqında imzaladığı qanunları «tarixi hadisə» adlandırıb.\nNazir «facebook» səhifəsində yazıb ki, artıq gələn həftə müstəqilliyinin 24-cü ilində Ukraynada kommunist ideologiyası qanunsuz sayılacaq.\nO, həmçinin yazıb ki, Kommunist Partiyasının qadağan edilməsi haqda məhkəmə prosesi ədliyyə sistemindəki korrupsiyaya və hakimlərin dövlət üçün mühüm qərarlarla bağlı məsuliyyəti boyunlarına götürməyə hazır olmadıqları üçün dalana dirənib.\nRusiya Dövlət Dumasının deputatı Frantz Klintsevich bildirib ki, dekommunizasiya haqda qanunları imzalamaqla Poroshenko «gec partlayan mina» qoyub. Onun fikrincə, bu sənədlərin imzalanması «prezidentin açıqca millətçi qüvvələr tərəfində oynadığını sözdən daha yaxşı ifadə edir».


Amerika İranı bu ağır günlərdə terrorçuları yetişdirməkdə günahlandırdı\n10:15 9 Aprel 2020\nAmerika İran İslam respubliksaının dünya ətrafındakı terrorçu qrupları dəstəkləməsinin qarşısını həmişə alacaq.\nMetbuat.az xəbər verir ki, Birləşmiş Ştatların dövlət katibi, Mayk Pompeo jirnalistlərə açıqlamasında bildirib ki, İran rejimi bu ağır günlərdə də xalqın boğazından kəsərək, terrorçuları yetişdirməklə məşğuldur.\n“Bəli bizim İranla problemimiz var idi. Əvvəlki hakimiyyətimiz İrana çoxlu pul verirdi. Tramp administarsiyasının ən böyük uğuru isə İranın maliyyə qaynaqlarını kəsmək oldu. Bu səbəblə indi İran terror hərəkətlərini əvvəliki kimi işlədə bilmir.Sizin dediyiniz kimi, Lübnandakı durum da Suriyadakı durumla eynidir. Mən deyə bilərəm ki, Hizbullah terror təşkilatının pulu indi daha azdır. Tramp hakimiyyətə gələndən onlar da pullarını itirdilər. Onların maliyyəsi getdikcə azalacaq. Cünki İran rejimi bu modelini dəyişdirməlidir. İran bizim onlara verdiyimim ehtiyyatlardan İran xalqının rifahı üçün istifadə etməlidir, terror qruplaşmaları üçün işlətməməlidirlər. “\nİraqdakı durumu təhlil edərkən nazir dedi ki, Ağ evlə İraq rəsmiləri arasında dialoq iyun ayında başlayacaq. Pompeo, İraq parlamentinin Amerika qüvvələrinin bu ölkədən çəkilməsi üşün səs verməsinin ardından nələrin olacağı ilə bağlı suala belə cavab verdi. Hər şey İraq rəsmiləri ilə danışdıqdan sonra bilinəcək.Xatırladaq ki, Prezident Trump 5 bin 200 amerikalı əsgərin İraqdan çıxarılmasına razı olmamışdı.Pompeo, Iraqın indi Iqtisadi çöküşlə üz -üzə olduğunu söylədi.


Jelko Sopiç: "Azərbaycanda problem ondadır ki, klublar bütün pulu yay transfer dövründə xərcləyirlər" - Sport24.Az\nJelko Sopiç: "Azərbaycanda problem ondadır ki, klublar bütün pulu yay transfer dövründə xərcləyirlər"\nTarix: 2020-02-17 18:00\n"Azərbaycanda "Sabah" klubunu çalışdırıram. "Rudes"dən ayrıldıqdan sonra Zaqreb "Dinamo"sunun əvəzedici komandasında işlədim. Orada Dani Oymo, İvan Şunyiç və Yosip Brekalo kimi istedadlı futbolçuların üzə çıxmasında yaxından iştirak etdim”. Sport24.az xəbər verir ki, bu sözləri "Sabah"ın baş məşqçisi Jelko Sopiç Fransa mətbuatına açıqlamasında söyləyib.\nAzərbaycan klublarının transfer siyasəti haqda danışan xorvatiyalı mütəxəssis əsas problemi gsötərib: "Burada problem ondan ibarətdir ki, klublar bütün pulu yay "transfer pəncərəsi"ndə xərcləyirlər. Bundan sonra isə yeni komanda formalaşdırmaq mümkün olmur. Nəticədə əlində olan futbolçulara kifayətlənməlisən. Qarşıya qoyulan vəzifəyə çatmaq üçün mübarizəmizi davam etdiririk. Burada vəziyyət Fransa və İspaniyadakı kimi deyil. Məsələn, büdcənizi yaxşı idarə etməlisiniz”.\nSopiç "Sabah"ın fransalı futbolçuları Kevin Kubemba və Amadu Diallo haqda da fikirlərini bildirib: "Kubembanın ayağı sındığı üçün onu hələlik yalnız məşqlərdə görürəm. Diallo isə yaxşı reaksiyası olan sürətli futbolçudur. Sadəcə, atasının ölümünə görə şəxsi problemləri səbəbindən istədiyimiz oyunu göstərə bilmirdi".


Avropa.info Trend-ə istinadən xəbər verir ki, Milli Məclis sədrinin müavini, Təbii ehtiyatlar, energetika və ekologiya komitəsinin sədri Valeh Ələsgərov iclası açaraq bildirib ki, gündəliyə "Ələt Azad İqtisadi Zonası haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanununda dəyişiklik edilməsi barədə qanun layihəsi daxil edilib.\nV.Ələsgərov dəyişikliyin mahiyyəti barədə məlumat verib. O bildirib ki, qanuna "Keçid müddəaları" adlı yeni 32-ci maddənin əlavə edilməsi təklif olunur. Yeni maddəyə görə, bu qanunda nəzərdə tutulmuş Azad Zona səlahiyyətli qurumu və onun İdarə Heyəti formalaşana qədər Azad Zona səlahiyyətli qurumunun və İdarə Heyətinin hüquqlarını və vəzifələrini müvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən yaradılan müvəqqəti idarəetmə qurumu həyata keçirir.\nMüzakirələrin yekununda "Ələt Azad İqtisadi Zonası haqqında" qanunda dəyişiklik edilməsi barədə" sənəd Milli Məclisin plenar iclasına tövsiyə olunub.


"Qaçqınkomda" Xocalı sakinini, Şəhid qardaşını təhqir edərək hədələyiblər - İDDİA » Atatv.az\n"Qaçqınkomda" Xocalı sakinini, Şəhid qardaşını təhqir edərək hədələyiblər - İDDİA\nArazmedia.az-ın redaksiyasına ilginc və xoşolmayan informasiya daxil olub.\nMəlumata görə, ictimai fəal, Xocalı soyqırımının vəhşətlərini yaşamış, faciəni öz gözləriylə görmüş, ailəsi 4 Şəhid vermiş, Xocalı soyqırımının dünyaya çatdırılmasında özünə məxsus əməyi olan Mürvət Məmmədov, Qaçqın və Məcburi Köçkünlərin İşləri Üzrə Dövlət Komitəsində böyük bir haqsızlıqla, təhqirlə üzləşib. Bu da, onsuz da heç vaxt qaysaq bağlamayacaq yarasını, yenidən qanadıb bədbəxtin...\nBelə ki, fevral ayının 4-də Baş nazirin müavini Əli Əhmədovun qəbulunda olan, özünün və ailəsinin mənzil-məişət problemləriylə, sağalamlıq problemləriylə bağlı, Baş nazirin müavininə müraciət edən Mürvəti, Əli Əhmədov şəsxən qəbul etmiş və onu “qaçqınkom”-un sədri Rövşən Rzayevin qəbuluna göndərmişdir.\nRövşən Rzayev tədbirdə olduğuna görə orada vətəndaşı, komitənin Aparat rəhbəri Eldar müəllim qəbul edib. Elə narazılıq də məhz oradan qaynaqlanıb. Vətəndaşı çox etinasız, narazı şəkildə qəbul edən Aparat rəhbəri fındıq yeyə-yeyə onun, Şəhidlərin, ümumilikdə bütün xocalıların barəsində çox nalayiq ifadələr işlədib.\nO, “ nə olsun Şəhid vermisən? Dur, rədd ol buradan. Utanmırsan? Yekə kişisən, aiə başçısısan, dilənməyə gəlmisən. Siz xocalılara görə, 26 fevralda doğulan övladıma 28 ildir ki, ad günü keçirə bilmirəm. Nə var, nə var, Xocalı soyqırımı günüdür. Nə qədər olar bu Xocalı yası? Ağlaşmayın unudulsun da bu yas. Ə, bura bax, durub səni ayağımın altına salaram a. Get, kimə istəyirsən şikayət et, axmağın biri axmaq” kimi, xoşagəlməz ifadələrlə vətəndaçı otağından qovmuşdur.\nXatırladaq ki, ötən həftə ATV telekanalında yayımlanan Şou ATV verilişində, Xocalı soyqırımının 28-ci ildönümünə həsr olunmuş verilişdə onun və əməkdar artist Mətanət İsgəndərlinin səsini səs rejissoru almışdı. Mürvət, Səhiyyə Nazirinin müavini Nigar xanımın ona və ailəsinə biganəliyindən, Qobustanda yeni inşa edilmiş xəstəxananın açılışı zamanı Prezident İlham Əliyevin qəbuluna düşməsin deyə, açılışdan 3-4 gün öncə qəbul edib, yağlı vədlər verməsindən danışanda, Mətanət İsgəndərlinin isə, yağış yağanda Mürvətin evinin içinə daman damcılara görə, vedrə-ləyənin otaqların ortasına düzülməsindən danışarkən, bu hal baş vermişdi.\nRedaksiya olaraq düşünürük ki, Eldar müəllim “düz” deyir. Axı, o boyda vəzifə tuta-tuta, uşağına ümumxalq faciəsi, hüzn günü ad günü keçirə biməz. Axı, buna görə dərhal işini itirə bilər.\nTəbii ki, bu bizim və tarixin ironiyasıdır. Ay yetkili şəxslər, bunu çıxarın, atın çölə, kişi övladına rahat ad günü keçirsin də!\nTərəflərin mövqelərini dərc etməyə hazırıq.\nXOCALI FACİƏSİ YAD OLUNDU\n"Qaçqınkom"dan məcburi köçkünlərə ŞAD XƏBƏR\n"Qaçqınkom" belə izahat verir ki... - AÇIQLAMA\nNAZİRLƏR KABİNETİNDƏ İCLAS: MƏCBURİ KÖÇKÜNLƏRİN PROBLEMLƏRİ MÜZAKİRƏ OLUNDU\nÖzünü "Qaşqımkom"un binasından atmaq istəyən məcburi köçkünə 4 otaqlı ev verildi


13 Dekabr 2019 17:33 (UTC+04:00)\nBeynəlxalq Münasibətlərin Təhlili Mərkəzinin şöbə müdiri, Türkiyə üzrə mütəxəssis, beynəlxalq münasibətlər üzrə fəlsəfə elmləri doktoru Cavid Vəliyevin Trend-ə müsahibəsi:\n- Bildiyiniz kimi, 8 və 11 dekabr tarixlərində Türkiyə ermənilərinin patriarxının seçilməsi üçün seçkilər keçirildi və seçkilərdə Maşalyan qalbi gəldi. Lakin onu da bilirik ki, Türkiyədə yeni erməni patriarxının seçilməsi məsələsi geniş müzakirə mövzusu idi. Seçilən Maşalyan haqqında soruşmadan əvvəl bilmək istərdim ki, bu müzakirələr nədən qaynaqlanırdı?\n- Əvvəla onu bildirim ki, seçkidə iki erməni ruhani namizəd vardı. Biri Aram Ateşyan və digəri Maşalyan. O ki qaldı patriarx seçkiləri niyə maraq kəsb edirdi?! Türkiyə ermənilərinin yeni patriarxı seçmə prosesi 2008-ci ildə 84-cü Patriarx Mesrop Mutafyanın ağır xəstəliyə tutulması ilə başladı və 11 il ərzində həm Türkiyə ermənilərinin öz içində, həm də Türkiyə dövləti ilə Ermənistan və diaspora ermənilərinin dəstəklədiyi namizəd arasında uzun bir mübarizə ilə sonlandı. Mesrop Mutafyanın ağır xəstə olması səbəbi ilə 2010-cu ildən etibarən Baş yepiskopos Aram Ateşyanın patriarx vəkili olaraq Türkiyə hökuməti tərəfindən təyin olundu və yeni patriarx seçilənə qədər Ateşyan idarə etdi. Ateşyanın Türkiyə milli maraqlarına təsir edən bir çox məsələdə mövqeyi Türkiyə dövləti ilə üst-üstə düşürdü. Məsələn, 1915-ci il hadisələri haqqında və “Sülh Mənbəyi” əməliyyatında Türkiyə dövlətinin tezislərini dəstəkləyirdi. Almaniya Bundestaqının 2016-cı ilin iyun ayında sözdə erməni soyqırımını tanımasından sonra Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğana məktub göndərərək, bu cür qərarların xarici dövlətlərin Türkiyəni və Türk millətini günahlandırmaq və cəzalandırmaq üçün bir vasitə olaraq istifadə etdiyini və türk-erməni münasibətlərinə zərər verdiyini yazmışdı.\nDigər tərəfdən, Türkiyədə yaşayan bir qrup erməni xüsusən millətçi və diasporanın görüşlərini müdafiə edən ermənilər Mutafyan ölmədən seçkilərin keçirilməsini istəyirdi. Burada onların iddiası bundan ibarət idi ki, guya Ateşyanı ermənilər seçməyib və keçmiş patriarx Mutafyan da xəstə olduğu üçün idarə edə bilmir. Amma zənnimcə əsas məsələ ondan ibarət idi ki, Ateşyan Türkiyə vətəndaşı olaraq dövlətinin maraqlarını müdafiə edirdi və bu da millətçi ermənilərin maraqlarına uymurdu. Bunun üçün hətta imza kampaniyası başladıb Mutafyan ölmədən, patriarxlıq seçkilərinin keçirilməsi üçün beynəlxalq aləmdə dəstək və tələblərinin leqallığını göstərmək istədilər. Lakin qanunlar patriarx ölmədən seçkilərin keçirilməsinə icazə vermirdi.\n- Məlumdur ki, Türkiyə erməniləri kilsəni milli kimliyin qorunmasında mühüm qurum hesab edirlər. Onlar üçün strateji əhəmiyyətə malik olan bu mərkəzə seçkilər zamanı erməni diasporu və Ermənistan hökumətinin müdaxilə cəhdləri baş verdimi?\n- Bu sual olduqca yerində bir sualdır. Çünki dünyada yaşayan erməni diasporu və Ermənistan üçün Türkiyə olduqca vacibdir. Türkiyəni ermənilər üçün əhəmiyyətli edən 2 vacib məsələ var. Birincisi, 1915-ci il hadisələrinin məhz Türkiyənin özü tərəfindən qəbul olunmağını istəyirlər. İkincisi, Dağlıq Qarabağ məsələsində Türkiyənin Azərbaycana dəstək verməsi onları narahat edir. Bu səbəbdən diaspora erməniləri və Ermənistan Türkiyədə yaşayan ermənilərin nəzarətini öz əlinə almaq istəyir. Burada isə kilsə vacib rol oynayır, sizin də qeyd etdiyiniz kimi. Daxildə diaspora erməniləri və Ermənistan adına bu prosesi aparan Xalqların Demokratiya Partiyasının erməni millət vəkili Qaro Paylan və Aqos qəzeti idi. Qaro Paylanın istər diaspora erməniləri, istərsə də Ermənistanla çox yaxın əlaqələri var. Aqos qəzeti isə Qrant Dinkin öldürülməsindən sonra Türkiyədəki millətçi və diasporaya yaxın ermənilərin əlinə keçib.\nBunlar Türkiyə dövlətinin razılığı olmadan bir seçki keçirdilər. Lakin İstanbul icra hakimiyyəti bu seçkilərin nəticəsini tanımadı və ləğv etdi. Seçkilərdən əvvəl 2 erməninin namizədliyini dəstəklədirlər. Biri Almaniya ermənisi olan Karegin Bekçiyan, digəri isə Ermənistan ermənisi olan Sebuh Çulciyandır. Prosesdən belə başa düşmək olar ki, əsas hədəf Ermənistandan gələn Sebuh Çulciyanı patriarx seçdirmək yolu ilə kilsəni özləri üçün təbliğat vasitəsinə çevirmək və Türkiyə ermənilərinə nəzarəti gücləndirmək olmuşdur.\n- Bəs, Türkiyə qanunlarında bu məsələ necə öz əksini tapıb?\n- Türkiyə qanunlarına görə, xarici vətəndaşlar patriarxlıq seçkilərində iştirak edə bilməz. Seçkilərdən əvvəl 23 sentyabr tarixində Türkiyə daxili işlər nazirliyi seçkilərin keçirilməsi haqqında təlimatnaməni göndərdi.\nTəlimatnamədəki “patriarx namizədi olmaq üçün "İstanbul Erməni Patriarxlığının yepiskopları sinfinə daxil olmaq" maddəsi millətçi və diaspora ilə yaxın olan ermənilərin narazılığına səbəb oldu. Daxili İşlər Nazirliyi bu maddəni Osmanlının 1863-cü ildə patriarxlıq seçkiləri üçün qəbul etdiyi fərmanı əsas alaraq qəbul etmişdi. O fərmana əsasən, patriarxlıq seçkilərində iştirak edəcək namizədlər Osmanlı ərazisində yaşayanlardan olmalı idi. Beləcə, Türkiyə Daxili İşlər Nazirliyinin göndərdiyi təlimatdan sonra patriarx seçkilərində iştirak edəcək namizəd sayı 2 nəfərə düşdü. Ateşyan və Maşalyan. Almaniya ermənisi Bekçiyan və Ermənistan ermənisi Sebuh Çulciyan seçkilərdə iştirak edə bilmədi. Müxalif ermənilər bu maddənin dövlətin patriarxlıq seçkilərinə müdaxiləsi olaraq qiymətləndirsə də əslində isə Ermənistan və diaspora erməniləri ilə yaxın əlaqəsi olan ermənilər təlimatnaməni bir təbliğat vasitəsi olaraq istifadə edərək, seçkiləri öz arzu etdikləri şəraitdə keçirilməsini istəyirdilər. Digər tərəfdən, onu da qeyd etmək lazımdır ki, patriarx vəkili Ateşyanın da qeyd etdiyi kimi patriarx seçkilərini hər zaman dövlətin qanunları tənzimləyib və kilsənin bu sahədə öz qanunu yoxdur. Bu təlimatnaməni səbəb göstərən müxalif ermənilər seçkilərin ədalətli olmadığını iddia edərək, boykot etdilər, lakin seçkilərdə iştirak əvvəlki patriarx Mutafyanın seçildiyi 1998-ci il seçkilərindən sadəcə 10% aşağı oldu. Bu rəqəmə son illərdə Türkiyə ermənilərinin sayının azalması da təsir edə bilər.\n- Yeni seçilmiş patriarx Maşalyan kimdir? Onun Türkiyə hökuməti ilə, ümumiyyətlə, 1915-ci il olaylarına münasibəti necədir? Yeni patriarx Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsi ilə bağlı mövqe ifadə edibmi?\n- Türkiyə erməni patriarxlığı üçün seçkilər 2 mərhələdə keçirildi. Birincisində patriarxı seçən nümayəndələr seçilir. İkinci seçkidə isə nümayəndələr patriarxı seçir. İkinci seçkilərdə 89 nümayəndənin səsini toplayan Sahik Maşalyan 12 nümayəndənin səsini alan Aram Ateşyana qarşı qalib gəldi. Maşalyanın bu qədər çox səslə seçilməsinə millətçi ermənilərin Ateşyan haqqında formalaşdırdığı mənfi imic təsirini göstərmiş ola bilər. Çünki millətçilərin bütün təzyiqlərinə baxmayaraq, 84-patriarx Mutafyan ölməyənə qədər Ateşyan istefa vermədi.\nO ki qaldı Maşalayana, onun ilk adı Şahin Maşalı olmuşdur. 1992-ci ildə erməni din adamı olduqdan sonra adını Sahak Maşalyan olaraq dəyişdirmişdir. Hətta erməni dilini 20 yaşında öyrənmişdir. Belə ki, 1962-ci ildə İstanbulun Bayrampaşa rayonunda anadan olmuşdur. İstanbul Universitetində təhsil alıb, sonradan Londonda teologiya oxuyub və orada erməni kilsəsində işləyib. Sonra Qüdsə gedib, monastırda işləyib. Maraqlısı odur ki, 2005-2011-ci illərdə Ermənistanda Kevorkyan Teologiya Akademiyasında müəllim, dekan müavini və dekan vəzifəsində işləyib. 2008-2011-ci illərdə Şoğagat tv-də Ermənistan və diaspora erməniləri üçün İncil haqqında veriliş hazırlayıb. 2011-ci ildə Ermənistandan İstabula qayıdıb və Erməni Patriarxlığının kilsələrarası və dinlərarası əlaqələrdən məsul şəxsi olub.\n1915-ci il hadisələri və Qarabağ haqqında mövqeyinə gəlincə, indiyə kimi açıq bir mövqeyini ortaya qoymayıb. Amma düşünürəm ki, Türkiyə dövlətinin mövqeyinə qarşı olmayacaq. Diqqətimi çəkən bir müsahibəsində belə deyir “...patriarx bir çox tarazlığı birlikdə saxlamalıdır. Xalqınızı razı salacaqsınız, sonra dövlətlə yaxşı münasibətlərinizi davam etdirəcəksiniz, 1915-ci il hadisələrini yaxşı idarə edəcəksiniz, xaricdəki diaspor sizdən razı olacaq, Ermənistandakılar sizdən razı olacaq”. Belə başa düşürəm ki, hamını razı salmağa çalışacaqdır. Amma bu onun üçün çətin olacaq.


2012-06-08, 2:38 PM\nQeyd etməliyik ki Şam şəhəri müsəlmanların əlinə keçən gündən Vəlidin oğlu Xalid və Əbu Süfyanın oğlu Müaviyə kimi şəxslər tərəfindən idarə olunmuşdu. Buranın əhalisi nə Peyğəmbər moizələri (söhbətləri) eşitmiş nə onun səhabələrini görmüş nə də İslamı heç olmasa Mədinədə yayıldığı kimi tanımışdılar. Düzdür bu şəhər alınarkən peyğəmbərin yüz on üç səhabəsi burada olmuş və ya sonradan yaşamaq üçün bura köçmüşlər ancaq onların tərcümeyi-hallarına nəzər yetirdikdə, məlum olur ki onların bir neçəsindən başqa qalanları peyğəmbəri çox az görmüş və o Həzrətdən bir ya da bir neçə hədisdən artıq hədis eşitməmişdilər. Bundan da əlavə, onların əksəriyyəti Müaviyənin hakimiyyətindən qabaq Ömər və Osmanın hakimiyyəti dövründə dünyadan getmişdilər. İmam Hüseyn əleyhissəlamın inqilabı baş verən zaman onlardan yalnız on bir nəfəri sağ qalıb Şamda yaşayırdı. Onlar da artıq yetmiş-səksən yaşlarına çatmış və künc-bucaqda qalmağı cəmiyyətə qoşulmaqdan üstün tutmuşdular. Onların cəmiyyət arasında heç bir nüfuzu yox idi. Bunun nəticəsində də onların (Yezid yaşda olan) gənc nəsli həqiqi İslamdan xəbərsiz idi. Bəlkə də onlar elə bilirdilər ki İslam bu vaxtadək onlara rəhbərlik etmiş xəlifələrin hökuməti kimi bir hökumətdir. Müaviyənin sarayının gözəl görünüşlü olması iqtidarda olan qüvvələrin camaatın haqqını kəsib böyük saraylar düzəltməsi keşikçilər təşkil etmək əyan-əşraf toplamaq və nəhayət müxalif qüvvələri tutub həbs etmək sürgünə göndərmək və ya öldürmək onlara təbii məsələ kimi gəlirdi. Çünki təxminən yarım əsr qabaq hökumətdə olmuş xəlifələr də bu işləri görürdülər. Orada olanlar da belə fikirləşirdilər ki Peyğəmbər dövründəki Mədinə şəhəri də bu cür olmuşdur.(İmam Hüseyn əleyhissəlamın qiyamı, səh.185.) Bunun nəticəsində də Şam əhalisi Əbu Süfyanın oğlu Müaviyənin rəftarını tam İslam rəftarı kimi qəbul edirdi.\nMüaviyə təxminən qırx iki il Dəməşqdə hakimiyyətdə olub. Beş il ikinci xəlifə tərəfindən on iki il isə üçüncü xəlifə tərəfindən Şamın valisi olmuşdur. Beş ildən az Həzrət Əli əleyhissəlamın dövründə və təxminən altı ay da İmam Həsən əleyhissəlamın zahiri hakimiyyəti dövründə Şamın valisi olub. İyirmi ildən az da İslam hökumətinin xəlifəsi olmuşdur.(Aşura tarixinin araşdırması, səh.47)\nMüaviyə uzunmüddətli hakimiyyəti dövründə Şam əhalisini elə "tərbiyələndirmişdi” ki onlar din barədə az da olsa, xəbərdar deyildilər. Onlar Müaviyənin sözünə can-başla boyun əyib tabe olurdular. Müaviyə bu müddətdə Şam əhalisini təkcə nizami və siyasi cəhətdən öz əmri altına almamış üstəlik öz dediklərini onlara İslam təlim-tərbiyəsi kimi qəbul etdirmək üçün onları, fikri və məzhəbi cəhətdən də kor-koranə yetişdirmişdi. O özünəməxsus hiyləsi ilə bu sahədə öz istəklərinə nail oldu. Bunlar hamısı nəzəri cəlb edən məsələlərdir. Onun Həzrət Əli (əleyhissəlam) kimi bir şəxsiyyətin (camaatın fikrində) əsl simasını dəyişdirmək üçün işlətdiyi hiylələri o Həzrəti söyməyi bir bidət kimi cəmiyyətdə yaydığını hamı bilir. Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih) (İslamın qocaman pak və doxsan yaşlı mücahidi) Əmmar Yasirin zalımların əli ilə şəhadətə yetişməsi barədə qabaqcadan xəbər verdiyi halda, Əmmar Yasir Siffeyn döyüşündə Həzrət Əli əleyhissəlamın ordusunda şəhid olduqdan sonra Müaviyə adam aldadan hiyləsi ilə Şam ordusu arasında xəbər yaydı ki Əmmarın qatili Əlidir. Çünki onu döyüş meydanına Əli (əleyhissəlam) göndərmişdir.(Ənsabul-əşraf, səh.317.)\nMüaviyənin adamlarının erkək dəvəni dişi dəvədən seçə bilməmələri Müaviyənin rəhbərliyi ilə həftənin üçüncü günü biabırçı şəkildə cümə namazının qılınması da bir daha bu mənanı təsdiqləyir. Bunlar o qədər aydın məsələlərdir ki daha əlavə izahata heç ehtiyac da yoxdur.(Mürucuz-zəhəb, c.3,səh.31.)\nBəni–Üməyyənin çirkin hökuməti əks təbliğlər və şəxsiqərəzlər nəticəsində Peyğəmbərin (səlləllahu əleyhi və alih) pak ailəsini Şam əhalisinin fikrində pis pozğun bunun müqabilində isə Bəni–Üməyyəni Peyğəmbərin (səlləllahu əleyhi və alih) ailəsi kimi qələmə verirdi. Belə ki tarixçilər yazırlar: «Abbasilərin qiyamının qələbəsindən sonra Əbül Abbas Səffah hakimiyyətə gələndə, Şam əmirlərindən on nəfəri onun yanına gedib hamılıqla and içərək bildirdilər ki biz (sonuncu Əməvi xəlifəsi) Mərvanın ölümünə qədər peyğəmbərin Bəni–Üməyyədən başqa qohumu olduğunu bilmirdik. Nəhayət siz hakimiyyətə gəldikdən sonra biz bunu bildik.»(Şərhi-Nəhcül-bəlağə (İbn Əbil Hədid), c.7, səh.159.)\n«Kərbəla əsirləri Şama daxil olduqda bir kişi İmam Zeynülabidin əleyhissəlamın qarşısında durub dedi: «Həmd olsun o Allaha ki sizi öldürməklə camaatı sizin şərrinizdən qurtardı və Əmirəl-möminini (Yezidi) sizin üzərinizdə qalib etdi.»\n— Quran oxumusan?\n— Bu ayəni oxumusanmı? «De: Mən sizdən bunun (risaləti təbliğ etməyimin) müqabilində Əhli-beytimə məhəbbətdən başqa bir şey istəmirəm.» (Şərhi-Nəhcül-bəlağə (İbn Əbil Hədid), c.7, səh.159.)\n— Bu ayəni də oxumusan? «Ey peyğəmbərin Əhli-beyti Allah sizdən çirkinliyi yox etmək və sizi tərtəmiz pak etmək istəyir.» (Əhzab” surəsi, ayə 33.)\n— Ey qoca bu ayələr bizim haqqımızda nazil olmuşdur. Bizik Peyğəmbərin qohum-əqrəbası hər cür çirkinlikdən uzaq olanlar bizik.\nQoca bildi ki bu əsirlər barədə eşitdikləri doğru deyil. Onlar heç də xarici deyillər əksinə, Peyğəmbər övladlarıdırlar. Buna görə də, dediyindən peşman olub dedi: «İlahi mən bunlara qarşı ürəyimdə olan kin-küdurətdən Sənə pənah aparıram! Mən Məhəmməd (səlləllahu əleyhi və alih) və Ali-Məhəmmədin (səlləllahu əleyhi və alih) düşmənlərinə nifrət edirəm!»\nPeyğəmbər ailəsinin ziddinə yayılmış bu geniş təbliğatı nəzərə aldıqda, Kərbəla əsirlərinin Şama səfərinin mahiyyəti çox yaxşı şəkildə aydın olur. Çünki onlar bu səfərdə qırx illik əks təbliğatı aradan apararaq Əməvilər sülaləsinin əsl mahiyyətini aşkar etdilər. Həmçinin, Şam camaatının yatmış fikirlərini oyadıb məsələyə diqqətlə baxmalarına səbəb oldular. Bu əsirlər barədə qətiyyətlə demək olar ki onlar Mədinəyə qayıdanda öz borcunu lazımıncasına yerinə yetirmiş fateh bir ordu rolunu oynayırdılar.\nİmam Hüseyn əleyhissəlamın şəhadətindən sonra İslam ölkəsinin digər şəhərləri ilə həmzaman olaraq Peyğəmbərin qohum-əqrəbasının əsas yaşayış yeri olan Mədinə şəhəri də yavaş-yavaş həyəcana gəldi. Mədinənin hakimi öz fikrinə görə belə bir tədbir töküb gənc xəlifəni (Yezidi) yaxından görmək və onun mərhəmətindən bəhrələnmək üçün şəhərin böyüklərini Şama göndərdi ki onlar Mədinəyə qayıtdıqdan sonra camaatı Yezidə itaət etməyə cəlb etsinlər. Lakin nə düzgün tərbiyəsi nə tədbir və uzaq görənliyi olan və nə də İslamın zahirinə əməl edən Yezid Mədinə şəhərinin nümayəndələri qarşısında da şərab içməyə it oynatmağa və şəriətdən kənar olan işlər görməyə başladı. Nümayəndələr Şamdan qayıdan kimi fəryad çəkib dedilər: «Yezid şərab içən it oynadan fasiq bir adamdır. Belə bir şəxs müsəlmanların rəhbəri ola bilməz!» Nəhayət şəhərin hər tərəfində qiyam qalxdı və qiyamçılar Mədinə hakimini və Əməvi sülaləsini şəhərdən qovdular. Bu xəbər Şama çatdıqda, Yezid Mədinə camaatını cəzalandırmaq üçün bir ordu toplayıb qoca bir kişi olan Müslim ibn Üqbəni orduya başçı təyin etdi. Müslim Mədinəni mühasirəyə aldı. Bir müddətdən sonra şəhər əhalisi orduya müqavimət göstərə bilməyib təslim oldu. Şam ordusu üç gün Mədinədə kütləvi qırğın törətdi və heç bir çirkinlikdən çəkinmədi. Nə qədər dindar təqvalı və mömin kişilər qırıldı nə qədər hörmətsizliklər oldu nə qədər qadın və qızlar bu vəhşi ordunun təcavüzünə məruz qaldılar.(İslamın Əməvilər sülaləsinin sonunadək olan dövrü əhatə edən təhlili tarixi, səh.170.)Bu hadisə tarixdə «Hirrə» faciəsi adı ilə məşhur oldu.\nYezid Müslim ibn Üqbəni Mədinəyə göndərəndə, ona dedi: «Əli ibn Hüseynin (İmam Zeynül-abidin əleyhissəlamın) qiyamçılara heç bir qarışacağı yoxdur. Ona toxunma və onunla yaxşı rəftar et!»(Tarixül-üməmi vəl-mülük, c.7, səh.421.)\nŞeyx Müfid yazır: «Müslim ibn Üqbə Mədinəyə daxil olduqda İmam Zeynül-abidin əleyhissəlamı yanına dəvət etdi. İmam Zeynül-abidin (əleyhissəlam) gəldikdə, Müslim ona çox hörmət edib yanında əyləşdirdi və dedi: «Əmirəl-möminin (Yezid) mənə tapşırıb ki sənə yaxşılıq edəm və səni başqalarından fərqləndirəm.» İmam Zeynül-abidin (əleyhissəlam) ona öz təşəkkürünü bildirdi. Sonra Müslim ətrafında olanlara dedi: «Mənim qatırımı onun üçün yəhərləyin.» Sonra isə İmam Zeynül-Abidin əleyhissəlama dedi: «Ailənin yanına qayıt. Bəlkə də, biz onları qorxutduq və səni bura gəlməyinlə zəhmətə saldıq. Əgər bizim ixtiyarımızda bir şey olsaydı, sənə əta edərdik. Həqiqətən sən buna layiqsən.»(Əl-İrşad, səh.260.)\nDördüncü İmamın həyatından bəhs edərkən deyəcəyimiz səbəblərə görə şübhə yoxdur ki Müslimin İmamla yaxşı rəftar etməsinin əsas səbəblərindən biri bu idi ki İmam Zeynül-abidin (əleyhissəlam) qiyamın əvvəlindən kənara çəkildi və qiyamçılarla əlbir olmadı. Ancaq bu da məlumdur ki İmam Hüseyn əleyhissəlamın şəhadəti Yezidə baha başa gəlmişdi və hələ o törətdiyi bu böyük cinayətə görə ümumi camaatın fikir təzyiqinə məruz qalmışdı. Buna görə də, Yezid İmamət ailəsinə yenidən əziyyət verməklə öz adını daha da pisləşdirmək istəmirdi.\n«Əbdülməlik ibn Mərvan Hicaza vali təyin etdiyi Həccaca yazır: «Məni Əbu Talibin balalarının qanına bulaşdırma. Çünki mən özüm gördüm ki Əbu Süfyanın ailəsi onlarla mübarizə apardı axırda özləri məhv oldu.»(Tarixi-Yə’qubi, c.3, səh.49; Biharül-ənvar, c.46, səh.119; Əl-ixtisas (Şeyx Müfid), səh. 315.)\nƏbdülməlik ibn Mərvanın Bəni–Üməyyənin siyasətçi və fərasətli(Əl-Fəxri fil-adabis-sultaniyyəti vəd-duvəlil-İslamiyyə (İbn Təqtəqi) səh.122.) bir xəlifəsi olduğunu bildiyimiz halda və onun Kərbəla hadisəsindən beş il sonra hakimiyyət başına gəldiyini nəzərə aldıqda, bu etirafın hansı dəyərə malik olduğunu hiss edirik. Bu əmr göstərir ki Əbu Süfyanın ailəsi Əbu Talibin ailəsinə qarşı göstərdikləri bu qədər təcavüz və zorakılıqlara baxmayaraq, onlar yenə də öz çirkin məqsədlərinə nail ola bilmədilər. Onlara qalan isə təkcə üzüqaralıq və lənət oldu.\nBəşəriyyət aləmində zalım və mürtəce hökumətlər nə qədər güclü olsalar da, yenə onlara dayaq olan ideologiyaya ehtiyac duyurlar. Yəni onların yaratdıqları ideologiya iqtisadi–siyasi durumlarına arxa olur. Başqa sözlə desək zalım hökumətlər nizami qüvvədən əlavə camaatı asanlıqla özlərinə tabe etmək üçün güclü ideologiyaya da malik olmalıdırlar. Əgər xalq sağlam fikirli olub hökuməti qeyri-qanuni hökumət bilərsə, heç vaxt onun hakimiyyətini qəbul etməz. Bu baxımdan belə hökumətlərin ideologiyaya olan ehtiyacı daha aydın şəkildə büruzə çıxır. Əlbəttə, ideologiya cəmiyyətlərin fərqli olmasına görə müxtəlif şəkillərdə ola bilər. Zalım və İslama zidd olan Bəni–Üməyyə hökumətinin də təbii ki belə bir ideologiyaya ehtiyacı var idi. Ölkədə İslam cəmiyyəti hakim olduğundan onlar da öz cinayətlərinin üstünü şəri bəhanələrlə ört-basdır etməyə və xalqın fikrini məzhəbi təbliğatla qarışdırmağa məcbur idilər. Belə deyildi ki Bəni-Üməyyə xalqın hökm və rəyinə qarşı etinasızlıq etsin və özlərinin cinayətlərinə qarşı xalqda oyanan fikirlərə məhəl qoymasınlar. Xeyr onlar camaatın fikrini qəflətdə saxlamaq üçün insanların hazırkı vəziyyətini ən yaxşı vəziyyət bilib bu vəziyyətin qorunub saxlanmasına görə bir sıra ideoloji təbliğatlara ehtiyac duyurdular.\nİnsanların fikrini yayındırıb onları ram etməyin yollarından biri də insanlar arasında iradə məcburiyyəti əqidəsini yaymaqdır. Ümumiyyətlə, zalım hökumətlər öz cinayətlərinə bəhanə gətirəndə iradə məcburiyyəti əqidəsinə meylli olurlar. Yəni hər şeyi Allahın adına yozaraq "bu Allahın işidir” –deyə öz cinayətlərini boyunlarından atırlar. Onlar "Allah məsləhət bilməsəydi, belə olmazdı və heç Allahın Özü işin bu cür olmasına şərait yaratmazdı” kimi ifadələrdən məharətlə istifadə edirlər. Məcburiyyətə meylliliyin məntiqi budur ki nə ki var elə o da olmalıdır və nə də ki yoxdur o da olmamalıdır.(Həmaseyi-Hüseyni, c.1, səh.312-313.)\nBəni–Üməyyə hakimiyyətinin ideoloji dayaqlarından biri iradə məcburiyyəti əqidəsi idi. Onlar camaat arasında cəbriyyə əqidəsini yayıb hər şeyi Allahın işi kimi qələmə verməklə camaatın ehtimal verilən hər hansı bir etirazını dəf etmək istəyirdilər. Əməvilər öz hakimiyyətlərini qoruyub saxlamaq və eləcə də xalqın qiyamının qarşısını almaq üçün Cəbriyyə firqəsini genişləndirir və onu himayə edirdilər. Bunun müqabilində isə onlar Qədəriyyə məzhəbinin yayılması təhlükəsi ilə üz-üzə gəlirdilər. Bu məzhəb insanı öz əməli qarşısında azad bilir və belə bir məntiq irəli sürür ki insan hər hansı bir işi görürsə, öz iradəsi və istəyi ilə görür.(Fəcrul-İslam (Əhməd Əmin), səh.284.) Əməllərində azad olduğu üçün də məsuliyyət daşıyır. Çünki hər bir azadlıq məsuliyyət tələb edir.\nBu məzhəb müsəlmanların müxalifətçiliyindən qorxan Əməvilər üçün böyük təhlükə hesab olunurdu. Buna görə də, onlar Qədəriyyə məzhəbinin başçılarını təzyiqlərə məruz qoyur bu məzhəbin qarşısında duran Cəbriyyə məzhəbini isə himayə edirdilər. Səbəbi də bu idi ki Cəbriyyə məzhəbi siyasi mübarizə meydanında Əməvilərin məqsədi ilə tam uyğun gəlirdi. Bu məzhəb camaata deyirdi: «Əməvilər və onların əməlləri nə qədər pis və haqdan uzaq olsa da, Allahın təqdiridir və heç cür bunu dəyişmək olmaz. Buna görə də, onlara qarşı müxalifətçiliyin heç bir əhəmiyyəti yoxdur.» Müaviyə öz çirkin əməllərini Allahın təqdiri qəza-qədəri kimi adlandırmaq və bunların dəyişilməsinin heç cür mümkün olmadığını bildirmək üçün zahirdə özünü Cəbriyyə məzhəbinə mənsub edirdi. Bundan əlavə, Müaviyə İslam xəlifəsi olduğu üçün onun elədiyi günahlar onun məqamına heç bir zərər yetirmir və bu günahlar onunla müxalifət etməyə əsas vermirdi.\nAydındır ki Müaviyə kimi mühüm mənfəətləri güdən bir şəxs onun bu istəklərini ehtiva edən Cəbriyyə məzhəbindən qəflətdə qala bilməzdi. Müaviyə və Əməvilərin digər nümayəndələri yaxşı bilirdilər ki onların hökuməti müsəlmanlar üçün dözülməzdir. Onlar yaxşı bilirdilər ki bir sıra müsəlmanların gözündə onlar hiyləgər yalançı Peyğəmbər ailəsinin düşməni günahsız və təqvalı insanların qatili kimi tanınmışlar. Bunu da yaxşı bilirdilər ki camaatı onların əleyhinə qiyamdan saxlaya bilən yeganə məzhəb varsa o da Cəbriyyə məzhəbidir. Bu elə bir məzhəbdir ki camaata deyir: «Allah ilk gündən yazıb ki bu sülalə hakimiyyətə gəlsin. Buna görə də, onların bütün əməlləri Allahın qəza-qədəridir.» Bu baxımdan bu cür fikirləri müsəlmanların zehnində yaymaq tamamilə Əməvilərin xeyrinə idi.(Hüseyn əleyhissəlamın inqilabının araşdırılması, səh.135-137)\nBu fikirləri təsdiq etməkdən ötəri yuxarıda dediyimiz dini bəhanələrdən əlavə, şer variantından da istifadə olunurdu. Müaviyə müasirləri olan şairlərin fövqəladə nüfuzundan camaatın ümumi fikrində öz məqsədlərini həyata keçirmək üçün istifadə edirdi. Müaviyə və eləcə də ondan sonrakı digər Əməvi xəlifələri onların hökumətini tərifləyib Allahın istədiyi hökumət olduğunu bildirən şairlərin şerlərini şən əhval-ruhiyyə və son dərəcə Rizayətlə dinləyir və hətta onları heç bir imanlı şəxsin qiyam etmək fikrinə düşməməsi üçün şer deməyə məcbur edirdilər. Müaviyənin adamları belə göstəriş almışdılar ki Müaviyənin xüsusi fikirlərini qəliblərə salıb avam camaatın arasında asanlıqla yaysınlar. İstər peyğəmbərin dilindən rəvayətlər söyləməklə istərsə də şer deməklə.\nÜbeydullah ibn Ziyad İmam Hüseyn əleyhissəlamın şəhadətindən sonra camaatı Kufənin Cami məscidinə yığıb öz işlərinə məzhəbi don geydirdirərək dedi: «Həmd olsun o Allaha ki haqqa qələbə qazandırdı Əmirəl-mömininə (Yezidə) və onun tərəfdarlarına kömək etdi və yalançı oğlu yalançını (İmam Hüseyn əleyhissəlamı) öldürdü.»(Lühuf (Seyyid ibn Tavus), səh.29.)Buna cavab olaraq düşmənin təbliğ vasitəsindən xəbərdar olan İmam Zeynül-abidin (əleyhissəlam) və xanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) Bəni-Üməyyənin bu fikir dayağını hədəfə olaraq öz əsaslı və mətanətli sözləri ilə ona cavab verərək Yezid və onun davamçılarının öz əməlləri qarşısında məsuliyyət daşımalarını bildirdilər. Bir-birinin ziddinə olan iki təfəkkür tərzinin toqquşmasının nümunələrindən biri Əhli-beyt qadın və uşaqlarının Übeydullah ibn Ziyadın sarayına daxil olduğu zaman olmuşdur.\nHəmən gün ibn Ziyad sarayda ümumi görüş elan etmiş və əmr etmişdi ki İmam Hüseyn əleyhissəlamın kəsilmiş başını onun qarşısında qoysunlar. Sonra əsirləri saraya daxil etdilər. Xanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) ən dəyərsiz paltarlarını geymiş və onun dövrəsini əhatə etmiş qadınlar və kənizlər arasında naməlum şəkildə içəriyə daxil oldu və heç kəsə etina etmədən bir güncdə əyləşdi. Übeydullahın gözü ona sataşdıqda, soruşdu: «Özünü kənara çəkmiş və digər qadınlar onun dövrəsinə toplaşmış bu qadın kimdir?» Xanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) cavab vermədi. Übeydullah sualını bir daha təkrar etdi. Kənizlərdən biri dedi: «O Peyğəmbər qızı Fatimənin (səlamullahi əleyha) qızı Zeynəbdir.» Übeydullah üzünü Zeynəbə (səlamullahi əleyha) tutub dedi: «Həmd olsun o Allaha ki sizin ailənizi rüsvay edib qırdı və göstərdi ki sizin dediyiniz, yalandan başqa bir şey deyil.»\nXanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) cavab verdi: «Həmd olsun o Allaha ki bizi (bizim ailədən çıxmış) Peyğəmbərin vasitəsilə əzizlədi və çirkinliklərdən uzaq etdi. Fasiqdən başqa heç kəs rüsvay olmaz pis adamdan başqa heç kəs yalan deməz. Şükürlər olsun ki pis adam biz deyilik başqalarıdır. (Yəni siz və dəstənizdir.)» (Əl-İrşad, səh.244.)\nİbn Ziyad: "Gördün, Allah ailənizin başına nə gətirdi?”\nXanım Zeynəb: "Yaxşılıqdan başqa heç bir şey görmədim. Allah onların şəhadətini qabaqcadan müəyyənləşdirmişdi. Onlar da itaət edib öz Axirət mənzillərinə yollandılar. Tezliklə Allah səni və onları (Qiyamət günü) bir-birinizlə üzləşdirəcək onlar səndən Allaha şikayət edib ədalət tələb edəcəklər. İndi fikirləş, gör o gün kim qalib gələcək? Anan sənin matəmində otursun, ey Mərcanənin oğlu!”\nİbn Ziyad (Xanım Zeynəbin açıq-aşkar və mətanətlə dediyi sözlərdən və onu pozğun nənəsi Mərcanənin adı ilə çağırmasından) bərk qəzəbləndi və pis qərar çıxarmaq istədi. Məclisdə olanlardan biri Əmr ibn Həris adlı bir şəxs dedi ki ey hökmdar bu bir qadındır və heç kim qadını sözlərinə görə cəzalandırmaz.\nİbn Ziyad yenə xanım Zeynəbə (səlamullahi əleyha) üz tutaraq dedi: "Allah boyunəyməyən qardaşının və qiyamçı ailənizin öldürülməsi ilə qəlbimə şəfa verdi”.\nXanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) buyurdu: «Canıma and olsun mənim (əzizimi qardaşımı ağamı) öldürdün belimi qırdın və kökümü kəsdin əgər sən bu işinlə şəfa tapırsansa onda şəfa tapmısan.»\nXanım Zeynəbin (səlamullahi əleyha) sözlərinin gözəlliyinin təsirindən qəzəblənən ibn Ziyad qəzəb və rişxəndlə dedi: «Bu da atası kimi sözdüzəldəndir. Canıma and olsun atan da şair idi və qafiyə ilə (yerli-yerində) söz deyirdi.»\nXanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) buyurdu: Qadının qafiyə ilə nə işi var? (İndi qafiyə vaxtı deyil ki?)(Lühuf, səh.68.)\nİbn Ziyad sübut eləmək istəyirdi ki döyüş meydanında hansı tərəf zahirdə məğlub olubsa o da rüsvay olmuşdur. Məğlub olan tərəf haqq olsaydı qalib gələrdi.\nİbn Ziyadın haradan danışdığını çox yaxşı bilən xanım Zeynəb onun fikir dayağını söküb dağıtdı. O bu sözləri ilə sübut etdi ki şərəf və fəzilətin ölçüsü və əsası qüdrətdə yox həqiqət axtarmaq və haqtələblikdədir. Xanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) bildirdi ki Allah yolunda şəhid olan şəxs rüsvay olmaz. Rüsvay o şəxs olar ki zülm haqsızlıq etsin və haqq yolundan çıxsın.\nÜbeydullah ibn Ziyad belə güman edirdi ki başı müsibətlər çəkmiş əzizini itirmiş Zeynəb (səlamullahi əleyha) kiçik bir tənə ilə təslim olub göz yaşı tökəcək ağlayıb-sıtqıyacaq. Lakin şirürəkli Zeynəb (səlamullahi əleyha) onun sözlərini ağzındaca dondurub onun qürurunu sındırdı.\nDoğrudan bəşəriyyət tarixində hansı bir qadını tapmaq olar ki onun yeddi (bu barədə tarixçilər müxtəlif versiyalar irəli sürmüşlər) qardaşını öldürsünlər oğlunu şəhadətə yetirsinlər on qardaşoğlu və əmioğlusunu qılıncdan keçirsinlər sonra da özünü bütün bacıları və qardaşı uşaqları ilə birlikdə əsir alsınlar belə bir vaxtda o əsir ola-ola öz haqqını və eləcə də şəhid olanların haqqını müdafiə etsin? Özü də elə bir şəhərdə elə bir binada ki atasının hakimiyyət mərkəzi olmuş və atası təqribən hakimiyyətinin dörd ilini həmən binada keçirmişdi. Belə bir vəziyyətdə və bu cür narahatçılıqlarla nə təkcə başına gələnlərdən narazı deyil hətta qətiyyətlə bildirir ki biz öz meylimizə zidd olan heç bir iş görməmişik. Əgər bizim kişilərimiz şəhadətə yetişiblərsə elə gəlişlərindən məqsədləri də bu olmuşdur. Əgər bundan başqa bir iş olsaydı onda narahat olmağa dəyərdi. (Yəni biz öz istəyimizə çatmışıq.) İndi ki onlar Allah qarşısındakı öz vəzifələrini çox yüksək səviyyədə yerinə yetirib şəhadət zirvəsinə nail olublar biz bu işin müqabilində Allah qarşısında şükürdən başqa hansı layiqli bir iş görə bilərik?(Aşura tarixini araşdırılması, səh.203.)\nBura Kufədir. Kufənin Dəməşqlə çox fərqi var. Kufə həmən şəhərdir ki iyirmi il bundan qabaq (Aşura hadisəsindən qabaq) Həzrət Əli əleyhissəlamın hökumət mərkəzi olmuşdur. Bu şəhər şiələrin mərkəzi idi. Bir hissəsi iraqlılardan ibarət olan şəhərin əhalisi ədalətli İslam hökuməti qurulmasını zalımların əlindən azad olmalarını istəyən Əhli-beyt tərəfdarıdır. Ancaq onlar bu cür nemətə çatmağa hələ hazır deyildilər. Bunlar həm maddi həyat mal-dövlət və vəzifə həm də zalımların əlindən azad olmaq istəyirdilər. Ancaq əgər bunlara azacıq təzyiq olunsa yaxud mal-dövlətlərini təhlükədə görsələr, bütün arzularından və məqsədlərindən əl çəkərlər. Bunlar ikiüzlü adamlardırlar. Bir növ daxili ziddiyyətə malik olan şəxslərdirlər. Bir tərəfdən böyük həvəslə Peyğəmbər balasını öz şəhərlərinə dəvət edir digər tərəfdən də təzyiqlərə məruz qaldıqları üçün nə təkcə öz vədlərini (dəvətlərini) unudur üstəlik Peyğəmbər balasının qətlinə də hazırlaşırlar. Deməli bunları ayıltmaq lazımdır. Onlara səhvlərini anlatmaq lazımdır. Onlara demək lazımdır ki Hüseyn ibn Əli əleyhissəlamı öldürməklə böyük bir cinayətə yol vermişlər.\nOnları oyatmaq vəzifəsi bütün qadınlardan çox xanım Zeynəbin (səlamullahi əleyha) boynuna düşürdü. Çünki yaşı otuzu keçmiş bütün Kufə qadınları iyirmi il bundan qabaq (bu hadisədən qabaq) Həzrət Əli əleyhissəlamın hakimiyyəti dövründə Zeynəbi (səlamullahi əleyha) bu şəhərdə görmüş onun Həzrət Əli (əleyhissəlam) yanındakı və eləcə də, onun öz ataları və ərləri (yəni həmən qadınların ataları-ərləri) yanındakı hörmətini öz gözləri ilə müşahidə etmişdilər. Onlar Zeynəbi (səlamullah əleyha) çox yaxşı tanıyırdılar. İndi xanım Zeynəbin (səlamullahi əleyha) digər əsirlər arasında acınacaqlı şəkildə əsir düşməsi, ötən xatirələri fikirlərdə oyadırdı. Zeynəb (səlamullahi əleyha) bu fürsətdən istifadə edib söhbətə başladı. Səs camaata tanış gəldi. Elə bil Əli (əleyhissəlam) söhbət edirdi. Elə bil boğaz Əli əleyhissəlamın boğazı səs Əli əleyhissəlamın səsi idi. Doğrudan da, danışan Əli (əleyhissəlam) idi yoxsa Əli əleyhissəlamın qızı? Bəli danışan Zeynəbi-Kübra (səlamullahi əleyha) idi.\nİbn Təyfur adı ilə tanınmış Əhməd ibn Əbu Tahir (204-280 h.q) qədim tarixi qaynaqlardan biri sayılan İslam və ərəb qadınlarının bəlağətli çıxışları toplanmış «Bəlağatun-nisa» kitabında yazır:\n«Xədim Əsədi deyir: «Hüseyn ibn Əli əleyhissəlamın şəhadətə yetişdiyi hicrətin altımış birinci ili Kufə şəhərinə getdim. Gördüm ki Kufənin qadınları yaxalarını cırıb ağlayırlar. Əli ibn Hüseyn əleyhissəlamı (İmam Səccadı) da orada gördüm. Xəstəliyi onu lap əldən salmışdı. Əli ibn Hüseyn (əleyhissəlam) başını qaldırıb buyurdu: "Ey Kufə əhli! Bizim məzlumiyyət və müsibətimizə ağlayırsınız? Məgər bizi öldürənlər elə siz deyildiniz?” Bu zaman xanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) əli ilə camaata işarə edib onların sakit olmasını istədi. Onun işarəsi ilə nəfəslər sinələrdə boğuldu. Dəvələrin zınqırovlarının səsi kəsildi. Bundan sonra xanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) söhbətə başladı. Mən ondan hayalı ondan fəsahətli söhbət edən qadın görməmişdim. Elə bil Əli əleyhissəlamın dilindən danışırdı. Zeynəbin (səlamullahi əleyha) söhbəti belə idi: «Ey Kufə camaatı! Ey hiyləgər və xain insanlar! Sizi görüm heç vaxt gözünüzdən yaş əskilməsin! Siz o qadına bənzəyirsiniz ki bütün əlindəkiləri əyirir sonra da bütün əyirdiklərini söküb-tökür. Sizin nə əhdinizin bir dəyəri var nə də andınızın bir etibarı! Sizin öyünmək kənizlər kimi yaltaqlanmaq boş-boşuna danışmaqdan başqa nəyiniz var? Siz peyinlikdə bitmiş bitkilərə və qəbirə vurulmuş zinət əşyalarına bənzəyirsiniz. Axirətiniz üçün nə pis tədarük hazırladınız –Allah qəzəbi və Cəhənnəm əzabı! Ağlayırsınız? Bəli ağlayın Allaha and olsun ki siz ağlamağa layiqsiniz. Çox ağlayın az gülün! Bu cür alçaqlıq qazandığınız halda nəyə görə də ağlamayasınız? Elə bir alçaqlıq ki onu heç bir su ilə yumaq olmaz. Peyğəmbər balasını və Cənnət cavanlarının ağasını öldürməkdən böyük nə alçaqlıq ola bilər? Elə bir şəxs ki sizin yolunuzun çırağı dar gününüzün köməkçisi idi. Ölün! Xəcalətli başlarınızı aşağı salın! Keçmişinizi bütünlüklə bir dəfəyə itirdiniz gələcəyiniz üçün də heç nə qazanmadınız. Bundan sonra gərək alçaqlıq içərisində yaşayasınız. Çünki Allahın qəzəbinə düçar oldunuz. Elə bir iş gördünüz ki az qaldı göy yerə tökülsün yer yarılsın və dağlar parça-parça olsun.\nBilirsiniz nə qan tökdünüz? Açıq-açığına küçə-bazara çıxardığınız bu qız-gəlinlərin kim olduğunu heç bilirsiniz? Peyğəmbərin ciyərini parçaladığınızı anlayırsınızmı? Nə pis və axmaq iş tutdunuz! Elə pis iş gördünüz ki onun pisliyi bütün dünyanı doldurub. Göydən qan damcılarının dammasına təəccüb edirsiniz?! Ancaq bunu bilin ki Qiyamət əzabının rüsvayçılığı daha da acınacaqlı olacaq. Əgər Allah gördüyünüz günaha görə indi sizi cəzalandırmırsa bundan sevinməyin. Allah günahın cəzasını elə o saat vermir. Ancaq məzlumların da qanını cəzasız qoymur. Allah hər şeyin hesabını çəkəcək.»\nOd tutub yanan qəlbdən gələn və Allaha olan imandan qüvvə alan bu gözəl ifadəli sözlər hamını dəyişdirdi. Dinləyicilər peşimançılıq əlaməti olaraq barmaqlarını dişləri ilə sıxır və təəssüflənirdilər. (Ancaq necə deyərlər: «Sonrakı peşmançılıq fayda verməz.») Belə qəmli və ibrət dərsi olan bir səhnədə Bəni-Cüfi qəbiləsindən olan saqqalı göz yaşından islanan bir kişi bu məzmunda belə bir şer dedi: «Bu sülalənin oğulları ən yaxşı oğullardır. Bu sülalənin oğullarının adına heç vaxt alçaqlıq ləkəsi yapışmamışdır.»(Bəlağatun-nisa, səh.24.)\nYezid əmr etdi ki əsirləri şəhidlərin kəsilmiş başları ilə birlikdə Şama göndərsinlər. Əsirlər karvanı Şama tərəf hərəkət etdi. İbn Ziyadın adamları çox bədxasiyyətli idilər. Şam şəhərinin saray adamları (Yezid və onun adamları) böyük fəth və qələbə hesab olan bu karvanın yetişməsi üçün dəqiqələri sayırdı. Tarixçilərin dediyinə görə əsirlər karvanı minlərlə tamaşaçının gözü qarşısında şəhərə (Şama) daxil oldu. Həmən gün Şam şəhəri sevinc və fərəh içində idi və camaat Yezidin qələbəsini bayram edirdi. Əsirlər karvanı camaatın arası ilə küçələri bir-bir arxada qoyaraq Yezidin böyük hökumət sarayına yetişdi.\nSaraydakılar xüsusi yerlərdə oturmuş Yezid taxtın üzərində qürur və təkəbbürlə əsirləri görmək intizarında idi. Übeydullah ibn Ziyadın məclisindən fərqli olaraq Yezidin məclisinə hər adam gələ bilmirdi. Ancaq ölkə böyükləri qəbilə başçıları və bəzi xarici ölkələrin nümayəndələri iştirak edirdilər. Buna görə də, bu məclis çox əhəmiyyətli bir məclis hesab olunurdu.\nƏsirlər saraya daxil olub onlar üçün nəzərdə tutulmuş yerdə dayandılar. Yezidin gözü Peyğəmbər ailəsindən olan əsirlərə sataşdıqda, onları öz qarşısında ayaq üstə durmuş görüb əmr etdi ki İmam Hüseyn əleyhissəlamın başını bir ləyənə qoysunlar. Sonra o əlində olan çubuqla İmam Hüseyn əleyhissəlamın dişlərinə vura-vura Abdullah ibn Zəbəri Səhminin kafir olduğu zaman yazdığı cahillik kin-küdurətini xatırladan şerini oxuyaraq deyirdi: «Kaş indi mənim Bədr döyüşündə vuruşub Xəzrəc qəbiləsinin əzabını çəkməli olmuş əcdadım burada olub sevinərək deyəydilər ki Yezid çox sağ ol! Əli (əleyhissəlam) övladlarına Bədr gününün acısını dadızdırdın və intiqamımızı onlardan aldın...»(Bəlağatun-nisa, səh.20.)\nƏgər məclis bununla (yuxarıda dediklərimizlə) başa çatsaydı, Yezid qalib hesab olunardı yaxud göstərişi ilə görülən işlər bir o qədər də pis nəticələnməzdi. Ancaq xanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) işin bu cür qurtarmasına imkan vermədi və Yezid üçün fərəh hesab olunan şadlığı onun üçün zəhərdən də acı etdi. Oradakılara göstərdi ki onların qarşısında ayaq üstə duran adamlar o Peyğəmbərin qızlarıdır ki indi Yezid həmən Peyğəmbərin adı ilə hökumət başına gəlmişdir. Xanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) son dərəcə mətanət şücaət və vüqarla sözə başlayıb Yezidə xitab edərək belə buyurdu: «Allah və Onun Peyğəmbəri doğru buyurmuşlar ki pis əməl sahiblərinin aqibəti budur ki Allahın ayətlərini yalan sayıb onlara rişxənd edərlər.\nYezid belə fikirləşirsən ki yeri-göyü bizə daraltmaqla bizi əsirlər kimi bu şəhərdən o şəhərə aparmaqla bizi rüsvay edib özünü hörmətləndirdin? Elə bilirsən ki bu işinlə yüksək məqama nail olub ona-buna təkəbbürlük edirsən? Qüdrətin hazır olub hakimiyyətini səliqə-sahmanda gördükdə, sevincindən dərinə sığışmırsan. Bilmirsən ki sənə verilən bu fürsət ondan ötrüdür ki əsl həqiqətini iç üzünü camaata açıb göstərəsən? Məgər Allahın «Küfr edənlər onlara verdiyimiz möhləti heç də özləri üçün xeyirli sanmasınlar! Bizim onlara verdiyimiz möhlət ancaq günahlarını daha da artırmaları üçündür. Onlar zəliledici bir əzab görəcəklər» deyə buyurduğunu unutmusan?\nEy azad edilmişlərin oğlu!(İslam Peyğəmbəri Məkkəni fəth etdikdən sonra Qüreyşin başçıları onların da başında Yezidin babası Əbu Süfyan olmaqla öz keçmişlərindən peşiman olub qorxurdular ki, Peyğəmbər onları cəzalandıracaq. Ancaq Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih) onlara buyurdu: «Gedin, siz azad olmuşsunuz!» Xanım Zeynəb (səlamullahi əleyha) yuxarıdakı ifadə ilə öz babası Peyğəmbərin Yezidin babası Əbu Süfyanı əfv etməsinə işarə edir.)Heç bu ədalətdirmi ki sənin qadın qız və kənizlərin pərdə arxasında otursun ancaq sən Peyğəmbərin qızlarını əsir edəsən onların hörmət pərdəsini parçalayasan onların səslərini boğazlarında boğasan və yad (naməhrəm) kişilər onları dəvələrlə o şəhərdən bu şəhərə dolandırsınlar? Heç ədalətdəndirmi ki kimsə onlara yer verməsin kimsə onları qorumasın və öz kişilərindən heç biri onların yanında olmasın?\nAxı ürəyi bizim hirs və qəzəbimizdən dolu olan bir şəxsdən bundan artıq nə gözləmək olar? Deyirsən ki kaş Bədr döyüşündə ölən əcdadın indi burada olaydı və bunu deyərək Peyğəmbər balasının dişlərinə vurursan? Nə üçün də etməyəsən? Sən yer üzünün ulduzları olan Peyğəmbər balalarının və Əbdülmüttəlib ailəsinin qanını tökməklə iki nəsil arasında olan düşmənçiliyi yenidən bərpa etdin. Sevinmə! Tezliklə Allah dərgahında hazır olacaqsan. Həmən gün arzulayacaqsan ki kaş kor lal olaydın və bu günü görməyəydin kaş «indi əcdadım bu məclisdə olsaydı, sevinclərindən dərilərinə sığmazdılar» deməyəydin. İlahi bizə zülm edən şəxsdən Özün haqq və intiqamımızı al!\nAnd olsun Allaha Peyğəmbər onun Əhli-beyti və ciyərparaları Allahın lütf-mərhəmətində qərar tapacaqları gün (Qiyamət günü) Sən Allah qarşısında öz ətini-dərini didib-dağıdacaqsan. Allah Öz vədəsinə əməl edəcəyi gün künc-bucaqda qalmış bu məzlumları bir yerə yığacaq. Allah Özü buyurur ki, «Allah yolunda öldürülənləri şəhid olanları heç də ölü zənn etmə! Xeyr onlar öz Rəbbinin yanında diri olub ruzi Cənnət ruzisi yeyirlər.» Ancaq səni nahaqdan müsəlmanların boynunda otuzduran şəxs (Müaviyə) ədalət Allah məhkəməsi Məhəmməd (səlləllahu əleyhi və alih) və sənin öz əl-ayağın sənin cinayətlərinə şəhadət verəcəyi gün biləcək ki sizlərdən hansınız daha bədbəxtsiniz.\nYezid ey Allahın düşməni və Allah düşməninin oğlu! And olsun Allaha sən mənim gözümdə elə dəyərli deyilsən ki mən səni danlayam (yəni sənin heç danlanmağa da ləyaqətin yoxdur) sənin heç təhqir olunmağa da ləyaqətin yoxdur. Ancaq nə edim yaş gözlərimdə həlqələnib ah-nalə sinəmdə fəqan edir. Hüseyn (əleyhissəlam) öldürüldükdən sonra Şeytan ordusu Peyğəmbər ailəsinin hörmətini qırmaqla müsəlmanların beytül-malından mükafat almaq üçün bizi Kufədən ağılsızlar məmləkətinə gətirdikdən sonra bu cəlladların əli bizim qanımıza sirab olduqdan sonra ac qurdlar pak cənazələrin üstündə at çapdıqdan sonra səni danlamaq tənə etmək hansı dərdə məlhəm olar? Əgər bizi öldürüb əsir etməklə xeyir qazandığını güman edirsənsə tezliklə başa düşəcəksən ki qazandığın ziyandan başqa bir şey deyil. Qiyamət günü gördüyün işin nəticəsindən başqa heç nə qazanmayacaqsan. O gün sən ibn Ziyadı öz köməyinə çağıracaq ibn Ziyad da səndən kömək istəyəcək. Sən və sənin yolunu gedənlər həmən gün Allahın ədalət məhkəməsində yığışacaq onda biləcəksən ki Müaviyənin sənin Axirət səfərin üçün hazırladığı ən yaxşı tədarük Peyğəmbər balalarını öldürməyin olub. And olsun Allaha ki mən Allahdan başqa heç kimdən qorxmur və Ondan başqa heç kəsə şikayət etmirəm! Hər nə istəyirsən elə! Hər nə hiylən var istifadə et! Hər nə düşmənçiliyin var göstər! Allaha and olsun sənin adına yapışan bu ləkə heç vaxt silinməyəcək. Allaha şükürlər olsun ki Cənnət gənclərinin ağasının (İmam Hüseynin) aqibətini səadətlə nəticələndirdi və Behişti onlara vacib etdi. Allahdan istəyirəm ki onların məqamını daha da ucaltsın və Öz rəhmətini onlara daha çox şamil etsin. Allah bacarıqlı himayədar və yaxşı köməkçidir.» (Bəlağatun-nisa, səh.12-23.)\nDağlanmış ciyərdən təqvalı qəlbdən qüvvət alan bu çıxışın necə nəticə verməsi məlumdur. Ən daşürəkli insan belə iman və təqva ilə üzləşdikdə, öz zəifliyini və rəqibin güclülüyünü görür bir neçə anlığa da olsa, bir qərar çıxarmaqdan aciz olur. Bütün saray ölüm sükutuna qərq olmuşdu. Yezid məclisdəkilərin simasında narazılıq əlaməti müşahidə edib dedi: «Allah öldürsün Mərcanənin oğlunu – (ibn Ziyadı) – mən Hüseyn əleyhissəlamın öldürülməsinə razı deyildim...»(İmam Hüseyn əleyhissəlamın inqilabı, səh.187-189.)\nViews: 995 | Downloads: 0 | Rating: 5.0/1


Aktau limanında yaranan sıxlıq aradan qaldırılıb\n11:08 28 Dekabr 2015\nQazaxıstanın Aktau limanında yaranan sıxlıq Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi rəhbərliyinin ehtiyatda olan bərələrin istismara qaytarılması barədə qərarı ilə aradan qalxıb.\n“Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi” QSC-dən AZƏRTAC-a bildirilib ki, son günlərdə Qazaxıstanın Aktau limanında yığılan yük avtomobillərinin hamısı QSC-nin gəmiləri ilə Bakıya gətirilib. Dekabrın 27-nə olan məlumata görə hazırda Aktauda cəmi 8 yük maşını var ki, onlar da növbəti bərə ilə yola salınacaqlar.\nBakı limanına gəldikdə isə, yenicə istismara verilmiş “Professor Gül” bərəsi 30 yük maşını götürərək, Aktauya yola düşüb. Daha sonra 2 gəmi – “Bəstəkar Fikrət Əmirov” Ro-Ro gəmisi və “Akademik Həsən Əliyev” bərəsi Qazaxıstana doğru istiqamət alıb. Bununla da 3 əlavə reys ilə Bakıdan Aktauya 100-ə yaxın yük avtomobili daşınıb və Bakı limanında da sıxlığın əsas hissəsi aradan qaldırılıb.\nEyni zamanda Qazaxıstandan gələn “Azərbaycan” bərəsi Bakıya çatıb və bortuna daha 33 yük maşını qəbul edərək, Aktauya yola düşüb.\nQeyd olunan gəmilərin hamısı qrafikdə nəzərdə tutulandan əlavə olaraq reysə göndərilir və Bakı limanında sıxlığın tam aradan qaldırılması istiqamətində Gəmiçilik rəhbərliyi tərəfindən görülən tədbirlər davam etdirilir.


aytaxt məktəblisi beynəlxalq müsabiqədə birincilik qazanıb » Milliirs.az\naytaxt məktəblisi beynəlxalq müsabiqədə birincilik qazanıb\nTarix:16-06-2020, 07:43 Baxış Sayı:209 Kateqoriya:tehsil / reklam\nBakı Şəhəri üzrə Təhsil İdarəsinin (BŞTİ) tabeliyindəki 82 nömrəli tam orta məktəbin III sinif şagirdi Amal Ahmadulin onlayn şəkildə keçirilən “2020-ci ilə təşəkkür edirik” beynəlxalq gənclərarası müsabiqədə I yeri qazanıb.\nBŞTİ-dən AZƏRTAC-a bildirilib ki, X beynəlxalq gənclərarası müsabiqədə “Xoreoqrafiya” nominasiyası üzrə istedadlı məktəblinin nümayiş etdirdiyi “İgidlər rəqsi” maraqla qarşılanıb. Məktəbli uğurlu çıxışına görə 9-11 yaş kateqoriyası üzrə 100 baldan 91-ni toplayaraq I dərəcəli diploma layiq görülüb.\nQeyd edək ki, bu, onun ilk uğuru deyil. Beş yaşından Qara Qarayev adına Mərkəzi İncəsənət Məktəbində rəqslə məşğul olan məktəbli 2018-ci ildə ölkəmizdə keçirilən dünya rəqs festivalında və açıq Azərbaycan çempionatında “Alov” ansamblının tərkibində uğurla iştirak edərək I yeri tutub. Amal Ahmadulin rəqslə yanaşı, rəsm çəkməklə də məşğuldur.\nADU-nun tələbələri “Tələbə baharı” Ümumrespublika tələbə yaradıcılıq festivalında ilk yerlərə layiq görülüblər


Yanan bina “böyük başları” aparacaq – ikisinin adı məlum... - Azinforum.az İnformasiya Portalı\nAna səhifə / Gündəm / Yanan bina “böyük başları” aparacaq – ikisinin adı məlum…\nYanan bina “böyük başları” aparacaq – ikisinin adı məlum…\nPrezidentdən komandasını silkələyən bəyanatlar; yanğınla bağlı Dövlət Komissiyasını toplayan dövlət başçısı “heç kim cəzasız qalmayacaq” dedi; “odda yanmaz, suda batmaz” Abutalıbovun son limitini “yandırdığı” iddia olunur…\n16 mərtəbəli binada yanğın ölkənin bütün gündəmini, Avropa Oyunlarına köklənmiş ab-havasını büsbütün dəyişib. Bunun da səbəbi aydındır. 2007-ci il avqustun 28-də Bakının Naxçıvani və Murtuza Muxtarov küçələrinin kəsişməsində tikilən çoxmərtəbəli binanın çökməsindən sonra bu, məhz məmurların məsuliyyətsizliyi səbəbindən paytaxtda baş vermiş ən ağır hadisə sayılır.\nXatırladaq ki, 25 nəfərin ölümü ilə nəticələnən həmin hadisə zamanı da prezident İlham Əliyev Abid Şərifovun rəhbərliyi ilə Dövlət Komissiyası yaratmış, hadisə yerinə şəxsən baş çəkmişdi. Amma Azərbaycan 7 il əvvəlki ölkə deyil, o vaxt təzəcə yaranmış FHN-in təcrübəsi də, texnikası da az idi, indi şükür, helikopterləri də var.\nBəlkə məmurların da prezidentlik müddətinin beş ilini tamamlamamış, 2005-ci ildə iki naziri xəyanətə görə həbs etdirən İlham Əliyevlə işləməkdə müəyyən çətinlikləri var idi. Amma Azərbaycan da, paytaxt Bakı da indi çox dəyişib, ölkə fövqəladə hadisələrdən-Aran rayonlarında subasmalardan, Zaqatala bölgəsində zəlzələdən – öz gücünə çıxa bilib, iqtidar da idarəçilik sistemini daha da gücləndirib. Paytaxt Bakı “çadır çayxanalardan” abad bir şəhərə çevrilib, hər il bu məqsədlə dövlət büdcəsindən milyonlarla vəsait ayrılır.\nBu faciənin məhz 20 gün sonra Avropa Oyunlarına ev sahibliyi etmək kimi fövqəladə məsuliyyətli bir yarışa start verəcək Bakıda baş verməsinə prezidentin bu cür sərt reaksiyası gözlənilən idi. Çünki bu, bir təbii fəlakət nəticəsində deyil, məhz məmurların yumşaq ifadə etsək, məsuliyyətsizliyindən doğan hadisədir.\nMayın 20-də hadisə yerindən qayıtdıqdan dərhal sonra prezident Dövlət Komissiyasının üzvləri ilə keçirdiyi toplantıda məmur-oliqarx sistemini ciddi silkələyəcək və sensasion açıqlamalar verib. Prezident əvvəlcə yanğın hadisəsinin baş verməsində təqsirli bilinən şəxslər barədə cinayət işinin qaldırıldığını və onların ciddi şəkildə cəzalandırılacağını deyib: “Əgər bütün işlər düzgün qurulsaydı, bu hadisə baş verməzdi. Azərbaycan vətəndaşları bilməlidir ki, günahkar və günahkarlar kimdir? Bu hadisəyə görə kim məsuliyyət daşıyacaq? Hər kəs nəticə çıxarmalıdır, hər bir məmur öz məsuliyyətini dərk etməlidir. Bir də qeyd edirəm ki, heç kim cəzasız qalmayacaq. Günahkarlar dövlət tərəfindən cəzalandırılacaq və ədalət bərpa ediləcək”.\nPrezidentin çıxışından aydın görünür ki, Avropa Oyunları ərəfəsi baş verən bu hadisədə əsas vurğu “kimdir günahkar” sualının üzərinə qoyulub. Dövlət başçısı həbs edilən şirkət rəhbəri haqqında danışmayıb və bu da təsadüfi deyil. Bu o anlama gəlir ki, həbsə alınan, üzlük istehsal edən şirkət rəhbəri bu binaya görə “yanan” yeganə adam olmayacaq. Bu o deməkdir ki, həbs edilən “günahkar”la iş bağlanmayacaq, bu ağır hadisəyə görə yaxasını kənara çəkmiş məmurlar da üzə çıxarılacaq.\nBu xüsusda Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı Hacıbala Abutalıbovun və Binəqədi Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Xaləddin İsgəndərovun adı ilk sırada çəkilir. Məlumatlara görə, yaxın qohumu, vergilər naziri Fazil Məmmədovun dəstəyi ilə Bakı meri olmağa iddialı icra başçısının taleyi indi böyük sual altındadır. Onun adının Dövlət Komissiyasının tərkibinə salınmaması (Yasamalda baş verən uçqun zamanı rayonun icra başçısı nazirlərlə bərabər komitədə təmsil olunurdu) yekunda onunla da bağlı qəti qərar veriləcəyini göstərir. “Odda yanmaz, suda batmaz” Abutalıbovun da bu hadisə ilə son limitini “yandırdığı” və Avropa Oyunlarından sonra gedəcək məmurlar sırasında adının birinci olacağı deyilir. Prezident iclasda Bakıdakı qanunsuz evlərlə bağlı da danışıb: “Sanki heç kimin xəbəri yoxdur. Yerli icra başçılarının xəbəri yoxdur, şəhər icra başçılarının xəbəri yoxdur, heç kimin xəbəri yoxdur…”\nPrezident qanunsuz tikililərlə bağlı danışarkən Abutalıbovun adını da çəkib. Prezident “Dostluq” parkında 7-8 il əvvəl ağacların qırılması ilə bağlı hadisəni xatırladıb: “Hacıbala Abutalıbova göstəriş verdim ki, gedin, aydınlaşdırın, bütün tikilən binalar qanunsuzdur, onları sökün. Qoy, onları tikənlərə dərs olsun. O gün həmin əraziyə gələndə yenə də görürəm ki, düz ”Dostluq” parkının yanında – yamacda villalar tikilib. Dedim ki, bunları tikənlərin kim olduğunu öyrənin. Heç bir adam çıxmadı. Dedim ki, bir villanı sökün, görün, işin arxasından kim çıxacaq. Heç kim çıxmadı. Dedim, belədirsə, əgər heç kimə məxsus deyilsə, sökün, bunları dağıdın, başqalarına dərs olsun. Qanunsuz yollarla özəlləşdirirlər, zəbt edirlər, hasarlayırlar. Orada elə istinad divarları tikilib ki, bəlkə də təkcə onun tikintisinə bir neçə milyon manat sərf edilib. Bu qədər özbaşınalıq olmaz. Mən dəfələrlə demişəm ki, qayda-qanun olmalıdır. Bütün vəzifəli şəxslər – ilk növbədə onlar nümunə olmalıdırlar”.\nSon günlərin ən qalmaqallı hadisəsi oliqarxların həbsindən danışan prezident sensasion sayıla biləcək açıqlama verib.\nDövlət başçısı bildirib ki, həbs edilən iş adamları dövlət əmlakını talayıb, dövlət vəsaitini oğurlayıblar:“Vəzifəli şəxslərin ailə üzvləri cinayət törədirlər, ondan sonra məsuliyyətdən yayınmaq istəyirlər. Əfsus ki, onlara himayədarlıq edən dövlət məmurları da var, onları məsuliyyətdən yayındırmaq üçün min cür əməllərdən çıxırlar. Burada oturanlar mənim mövqeyimi bilir. Bir adam, xüsusi ilə dövlət məmuru, böyük vəzifə sahibi məsuliyyətdən qaça bilməyəcək. Məsuliyyətli olmaq lazımdır. Cinayət törətmisənsə, get, cəzasını çək”.\nQeyd edək ki, “Yeni Müsavat” Beynəlxalq Bankdan külli miqdarda dövlət əmlakının mənimsəyən iş adamlarına bəzi nazirlərin “krışalıq” etdiyi barədə məlumatlar dərc etmişdi. Həmin məlumatlarda deyilirdi ki, nazirlərin kimliyi barədə konkret bilgilər prezidentə verilib və Avropa Oyunlarından sonra hakim komandada ciddi “təmizləmə” olacaq, hətta üçədək yüksək rütbəli məmur həbs ediləcək. Prezident bir neçə müşavirəsində məmurlarla bağlı sərt xəbərdarlıqlar edib. Amma bu dəfə dövlət başçısı konkret olaraq iki cinayət hadisəsi-oliqarxların işi və faciəli yanğın barədə danışarkən bu cür “bir dövlət məmuru, böyük vəzifə sahibi məsuliyyətdən qaça bilməyəcək, cinayət törətmisənsə, get, cəzasını çək” kimi sərt tonu seçib.\nBu artıq hakim komandada Avropa Oyunlarından sonra olacaq ciddi dəyişikliyin anonsudur. Yanan bina bu prosesi, sadəcə, daha da sürətləndirib… “Yeni Müsavat”\nÖncəki Daşınmaz əmlakın qeydiyyatının sayı artmaqda davam edir\nNövbəti Yanan binanın sakinləri Bilgəhdəki sanatoriyalara getməyib


Azərbaycan Universitetinin kolllektivi Gənclər Gününə həsr olunmuş bayram balında iştirak edib\nAzərbaycan Universitetinin rektoru Fərid Əhmədov, bir qrup müəllim və tələbə heyəti Nəsimi rayon gənclərinin "2 Fevral – Gənclər Günü"nə həsr olunmuş möhtəşəm bayram balında iştirak edib. Nəsimi rayon İcra Hakimiyyətinin təşkilatçılığı ilə “Gülüstan” sarayında keçirilən tədbirdə dövlət rəsmiləri, millət vəkillləri, elm, mədəniyyət və təhsildə, ictimai, elmi-pedaqoji fəaliyyətdə fərqlənən qabaqcıl gənclər və rayon ictimaiyyətinin nümayəndələri iştirak ediblər.\nİki hissədən ibarət olan tədbir Azərbaycan Respublikasının Dövlət Himninin səsləndirilməsi ilə açıq elan olunub.\nNəsimi rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Asif Əsgərov rəsmi hissədə çıxış edərək bildirib ki, Azərbaycan gəncliyi ölkənin daxili ictimai-siyasi, həmçinin sosial-iqtisadi və digər sferalarında aktiv fəaliyyət göstərir, intellektual imkanları və kreativliyi ilə dövlətçiliyimizin möhkəmləndirilməsi işinə öz töhfəsini verir.\nDigər çıxışçılar ölkədə və Nəsimi rayonunda gənclərlə bağlı görülən işlərdən danışıb, gəncləri bayram münasibəti ilə təbrik edib, onlara uğurlar arzulayıblar.\nDaha sonra rayonun ictimai-siyasi həyatında, təhsildə, idmanda, elm, mədəniyyət sahələrində fərqlənən gənclər 20 nominasiya üzrə Nəsimi rayon İcra Hakimiyyətinin Fəxri Fərmanları ilə təltif olunublar. Gənclərə həmçinin qiymətli hədiyyələr də verilib. Nəsimi gənclərini təbrik edənlər arasında arasında Azərbaycan Universitetinin rektoru Fərid Əhmədov də olub. Təltif olunanlar sırasında isə Azərbaycan Universitetinin İqtisadiyyat ixtisası üzrə təhsil alan III kurs tələbəsi Aytac Səfərli də var.\nTədbir bayram konserti ilə davam etdirilib. Bədii hissədə populyar müğənnilər sevilən mahnılarını ifa ediblər.


Alim: “Repressiya vaxtı Azərbaycan qadınlarının çoxuna ən yuxarı həbs cəzası - səkkiz il iş verilirdi”\nAlim: “Repressiya vaxtı Azərbaycan qadınlarının çoxuna ən yuxarı həbs cəzası - səkkiz il iş verilirdi” - MÜSAHİBƏ\nAzərbaycanda repressiyaya məruz qalmış qadınların tədqiqatçısı, tarix elmləri doktoru Lətifə Əliyevanın APA-ya müsahibəsi\n- Azərbaycanda 30-cu illərdə repressiyaya məruz qalmış qadınlarının təxmini sayı bəllidirmi?\n- Onların sayı 100-dən çoxdur. Təkcə Qazaxıstandakı “Aljir” düşərgəsindən 42 nəfərin adını götürmüşəm. “Karlaq” düşərgəsindən 30-dan çox, “KQB” arxivindən 72 qadının adını əldə etmişəm.\n- Azərbaycandakı repressiyalar Mircəfər Bağırovun adı ilə bağlıdır. Siz necə düşünürsünüz, bu belədirmi?\n- Repressiya dövrü haqqında heç nə bilməyən, o dövrə aid tarixi sənədləri görməyən adamlar deyir ki, repressiyaların təşkilatçısı Mircəfər Bağırov idi. Ancaq onlar unudur ki, o vaxt Azərbaycan SSRİ-nin daxilində bir respublika idi, repressiya isə ümumi SSRİ-də gedən bir prosesiydi. Azərbaycan da məcbur şəkildə bu prosesdə iştirak edirdi. Sizə Stalinin Bağırova yazdığı bir məktub haqqında danışım. Bu məktub adamın gözünü açır. Stalin məktubda yazır: “Niyə bütün SSRİ-də xalq düşmənlərini tapıb üzə çıxarıblar, ancaq Azərbaycanda bu proses çox ləng gedir? Məgər Azərbaycanda xalq düşməni yoxdur? Bəlkə siz onları üzə çıxarmaq istəmirsiniz? Hər həftə siz Moskvaya siyahı göndərməlisiniz. O siyahıda həftə ərzində neçə adamın tutulduğu, neçə adamın dindirildiyi, neçə adamın güllələndiyini yazılmalıdır”.\nYalnız bu məktubdan sonra Bağırov sözügedən proseslərə qoşulmağa məcbur olur. Halbuki o istəyirdi ki, bacardığı qədər Azərbaycanı bu proseslərdən uzaq saxlasın. Bağırov Azərbaycan xalqı üçün böyük işlər görüb.\n- Onda niyə Bağırov bu gün mənfi insan kimi təqdim olunur?\n- Savadsız jurnalistlərin və işini bilməyən alimlərin sayəsində. O adamların sayəsində ki, bir dəfə də olsun, bir arxiv sənədini görməyiblər, ordan-burdan eşitdiklərinə əsasən, bu mövzularda material yazırlar. Arxiv sənədlərini tanımayanlardır bu gün onu düşmən elan edənlər. Mən bir tarixçi kimi Bağırova mənfi insan deyə bilmərəm.\n- Bəs, Ayna Sultanovaya necə?\n- Ayna Sultanova inqilabçı qadın idi. Mən hesab edirəm ki, onun xidmətlərini də yerə vurmaq olmaz.\n- Bəs, onun bioqrafiyasında yazılan “mart soyqırımı dövründə belə bolşeviklərin mövqeyini dəstəkləyib” cümləsini hara yazaq?\n- Bu məsələ müəmmalıdır, bu, birincisi. İkincisi, tarixdə hər şey göründüyü kimi deyil. Nərimanov da o dövrlərdə bolşeviklər tərəfdə idi. Bu məsələnin danışılan və görünən tərəfidir. Ancaq heç kim danışmır ki, soyqırımı vaxtı Nərimanov Şaumyanın yanına gələrək onu döyüb.\nHeç kim demir ki, Nərimanov soyqırımı vaxtı Alyoşa Caparizdeyə deyib ki, ordunu yığışdır, mənim xalqıma üzərinə ordu yeritmək lazım deyil. O vaxt ordu Caparidzenin əlində idi. Demirlər ki, Nərimanov ruslarla birgə gəlməyib. Ruslar gələndən iki-üç aydan sonra onu məcbur göndəriblər. O da ona görə gəlib ki, Azərbaycan xalqına kömək eləsin. Çünki burdan ona yazırdılar ki, Qızıl Ordu müsadirə adı ilə evlərdə nə varsa, yığışdırır, qadınların qulağından sırğalarını dartıb çıxarır. O dövrdə varlı ailələrin xanımları bellərinə qızıldan, gümüşdən kəmər taxırdı. O kəməri belə əsgərlər qadının belindən dartıb çıxarırdılar. Hətta belə bir hadisə də olmuşdu ki, əsgərlər kəməri qadının belindən dartanda əri buna etiraz etmiş, ərini yerindəcə güllələmişdilər. Nərimanov Bakıya gələndə ağsaqqallar onu Biləcəridə qarşılayıb xalqa edilən zülmlərdən danışmışdılar. O, xalqına kömək etmək üçün ordaydı. Bunlar necə unutmaq olar? Nərimanov Üzeyir bəyi necə gizlədib, kimlər ona görə sağ qalıb, bunlardan danışan yoxdur. O, nə qədər Azərbaycan ziyalısını qoruyub. Mən bunu bir məqaləmdə də yazmışam. Azərbaycanda apreldən avqusta kimi 46 min adam öldürülüb. Əgər Nərimanov olmasaydı, bu rəqəm 460 min, bəlkə də 500 min olacaqdı. Mən bu rəqəmləri özümdən demirəm, sənədlərə əsasən deyirəm.\nNərimanovun bu xalq qarşısında çox böyük xidmətləri var. Adam faktiki iş aparıb axı, o vaxt Bakı Xalq Komissarları Sovetinin üzvü olduğu üçün bunları unudaqmı? Nərimanovu faktiki olaraq öldürüblər. Rusların bir sözü var “umerşvili”, yəni kimsə gəlib birbaşa kimisə öldürmür, ancaq elə edir ki, ölsün. Mən bunu tam məxfi sənədlərdə oxumuşam. O sənədlərdə ki, orada tibbi bacısı da, həkim də danışır. Orda yazılır ki, onun ürəktutması olub, həkimlər gəlib, ona damarları genişləndirən dərman əvəzinə damarları yığan dərman vurublar. Və elə orda da əllərinin altında ölüb. Bunları ona görə danışıram ki, Nərimanov kimi, Ayna Sultanova haqqında da hər şey göründüyü kimi olmaya bilər. Demirəm ki, Ayna Sultanovanın heç bir səhvi olmayıb, ancaq istənilən halda mövzuya birtərəfli yanaşmaq olmaz.\n- Ayna Sultanovanın güllələnməsində əri Həmid Sultanovun fəaliyyətinin də rolu var idimi?\n- Bunun təsiri vardı, ancaq əsas səbəb öz fəaliyyəti idi. Ümumiyyətlə, güllələn qadınlar öz fəaliyyətlərinə görə güllələyirdilər. Sürgünə, həbsxanaya göndərilənləri isə həyat yoldaşlarının fəaliyyətinə görə göndərirdilər.\n- Şükriyyə xanım kimi…\n- Bəli, Şükriyyə xanım həyat yoldaşı Əhməd Cavada görə sürgün edilmişdi. Mən Şükriyyə xanımla çox maraqlanmışam. Deməli, Qazaxıstanda “Aljir” adlı bir həbs düşərgəsi var idi. Xalq düşmənlərinin həyat yoldaşları orda saxlanılırdı. Mən o düşərgədə olanda azərbaycanlı qadınların siyahısını tapmışdım. O siyahıda Şükriyyə xanımın da adı var idi. Orda mənə Şükriyyə xanım haqqında xeyli danışıblar. Mən bunu deməliyəm. Orda qadınların başına çox iş gəlirdi. Xüsusilə də gözəl qadınların. Gözəl qadınları zorlayırdılar. Şükriyyə də çox gözəl qadın olub. Özü də acar knyazı Süleyman bəyin qızı idi. Gündüz o çətin, ağır işlərdə işləyirdi. İşi bitəndən sonra dincəlmək əvəzinə gəlib tualetdə sidiyin içinə uzanırmış. Sonra hamının içinə gəlirmiş, hamı da ondan iyrənib yaxın durmurmuş. O, namusunu belə qoruyub. Bunları eləməsəydi, Allah bilir, başına nələr gələrdi.\nOrda onlar ağır şəraitdə yaşayıblar, nələr çəkiblər... Təsəvvür edin ki, bir böyük otaqda 200 nəfər yaşayırmış. Mən onların yaşadıqları yerlərin şəkillərini çəkmişəm və şəkilləri kitabıma daxil edəcəm.\n- Bakıda bir-birini görməyə gözü olmayan bəy qızı Şükriyyə ilə bolşevik Ceyran Bayramovanın düşərgədə işgəncələrdə bir-birinə dəstək durduğunu deyirlər. Ceyran xanımla şəxsən tanış olmusunuz. Şükriyyə ilə olan münasibətlərindən danışıbmı sizə?\n- Yox, ümumiyyətlə, Ceyran xanımın Şükriyyə xanımın haqqında pis nəsə dediyini xatırlamıram.\n- Ceyran Bayramova “vətən xaini”nin həyat yoldaşı kimi (Həyat yoldaşı Oruc Bayramov 1937-ci il 31 iyulda güllələnməyə məhkum olunub-red.) sürgünə göndərilmişdi. Ancaq o özü də ictimai həyatda aktiv idi. Hətta Klara Setkinin onun açdığı qadınlar klubuna gəlməsi faktı var. Bu barədə danışa bilərsinizmi?\n- O klubun açıldığı bina Murtuza Muxtarovun evi olub. Klubun fəaliyyətində Ceyran Bayramova mühüm rolu oynayıb. Klara Setkin bu klub haqqında eşidəndə, ona çox maraqlı gəlib. Ümumiyyətlə, onun üçün Şərq qadınları çox maraqlı idi. O dövrdə qərbdə mühüm işlər aparan qadınlar vardı. Onlar şərq qadınını çarşabda, savadsız kimi təsəvvür edirdilər. Klara bu klub haqqında eşitmişdi ki, burda böyük işlər aparırlar, başqa qadınları da bura cəlb edirlər, ancaq gəlib öz gözləri ilə görmək istəyirdi. Gəlib gördü də. Onun bu klub haqqında çıxışları da var. Klub Əli Bayramovun adını daşıyırdı.\n- Ceyran Bayramova həqiqətən AXC parlamentində işlədiyi dövrdə bolşeviklərə casusluq edibmi?\n- Özü deyirdi ki, elə bir şey olmayıb.\n- Bəs, sizcə ola bilərdimi?\n- Mən bu haqda heç nə deyə bilmərəm.\n- Ümmügülsüm Sadıqzadə...\n- Ümmügülsüm xanım Novxanıda anadan olub. Onu da həyat yoldaşı Seyid Hüseynə görə tutmuşdular. Ümmügülsümü də çox incidiblər ki, həyat yoldaşının əleyhinə nəsə desin, ancaq o heç nə deməyib. Onun şəkli məndə var, şəklinə baxanda bilinir ki, o nə əzablar çəkib. Rəsulzadənin əmisi qızı olmağının da bu əzabları görməsində rolu var idi.\n- Güllələnən qadınlardan daha kim haqqında danışa bilərsiniz?\n- Mədinə Qiyasbəyli. 1937-ci ildə güllələnib. Bu qadın Qazaxda anadan olub və təhsil sahəsində işləyib. Əvvəlcə Tağıyevin qız məktəbində oxuyub, sonra Tiflisdə təhsilini davam etdirib. Mədinə xanım çox savadlı qadın olub. 1906-cı ildə doğma Salahlı kəndində ilk qız məktəbi açıb. Özü də necə çətinliklərdən keçərək açıb bu məktəbi. Təsəvvür edin ki, Tağıyev kimi bir adam qız məktəbi açarkən nə çətinliklərdən keçmişdi.\n- Konkret hansı çətinlikləri nəzərdə tutursunuz?\n- Bu məsələ ilə bağlı Tağıyevin Rusiyaya yazılmış nə qədər məktubu var. Bu məktublardan bir şey çıxmayacağını görən Tağıyev öyrənir ki, Nikolay xanımı Aleksandraya çox bağlıdır. Bunu nəzərə alan Tağıyev Aleksandranın doğum günündə ona hədiyyələr alıb aparır, onu təbrik edəndə deyir ki, həyat yoldaşınıza deyin, sizin adınıza qız məktəbi açaq. Bizim də qızlar oxusun. Aleksandra bu məsələni Nikolaya çatdırandan sonra məktəbi açmağa icazə veriblər.\nTağıyev burada insanları bir yerə yığıb məktəb söhbətinə belə başlayıb ki, bəs, niyə bizim milyonerlərin, görkəmli kişilərin çoxunun arvadı digər millətlərdəndir? Niyə azərbaycanlı qızlar evdə qaldığı halda, bizim görkəmli kişilər digər millətlərin qadınları ilə evlənir? Onda ona cavab veriblər ki, bizim qızlar savadsızdırlar, maraqsızdırlar, dörd divar arasında çarşabda oturublar.\nMurtuza Muxtarovun birinci xanımı da o cür savadsız bir qadın olub. Muxtarov onun üstünə osetin qızı - Liza Muxtarovanı alıb. Heç olmasa o, müsəlman qız alıb. Çoxu heç bizə aidiyyəti olmayan millətlərin nümayəndələri ilə evlənib. Tağıyev də deyib ki, bu xalq üçün, xalqın genofondu üçün çox ciddi problemdir. Tək təhsil üçün etməyib bunu.\n- Ötən əsrin əvvəllərində qadınların savadsızlığını əsas gətirərək deyirlər ki, “öz taleyini, kiminlə evlənəcəyini belə seçmək hüququ olmayan qadına AXC-nin seçki hüququ verməsini yanlış addım idi”. Bu fikirlərə münasibətiniz necədir?\n- Bu fikri səsləndirən adamlara məsləhət görərdim ki, gedib o dövrün qəzetlərinə baxsınlar. Baxsalar görərlər ki, həmin vaxt qadınlar nə deyirmiş? Deməli, seçkiyə gələn qadınlardan kimə səs verəcəklərini soruşanda qadınlar cavab verib ki, biz öz millətimizin nümayəndələrinə səs verməyə gəlmişik. Biz nə sosial-demokrat bilirik, nə bolşevik. Biz bircə onu bilirik ki, öz xalqımızın nümayəndələrinə səs verməliyik. Bunlar o dövrün qəzetlərində yazılıb.\nQadınlara səsvermə hüququ verəndə, onlar heç özləri də gözləmirdi ki, qadınlar seçki prosesində belə aktiv iştirak edəcəklər. Qəzetlərdə o da yazılır ki, səsverməyə səhər tezdən birincisi qadınlar gəlmişdi. Bir də qadınlar kişilərlə birgə səs vermirdilər. Onlar üçün səsvermə qutuları məscidlərin qarşısında qoyulmuşdu. Bu da çox maraqlı məqamdır.\n- Qayıdaq repressiya qadınlarına...\n- Gülarə Köylüqızı var idi, jurnalist və yazıçı olub. Dövrünün jurnal və qəzetlərində maraqlı məqalələri var. Onun ən mühüm fəaliyyəti isə “Şərq qadını” qəzetində olub. Orda baş redaktor işləyib. İlk azərbaycanlı jurnalistlərdən biri idi. Repressiya qurbanı oldu.\nXədicə Qayıbova Tiflisdə ziyalı ailəsində anadan olmuşdu. İlk musiqi təhsili alan Azərbaycan qadınlarındandır. Mədəniyyət sahəsində mühüm işlər görüb. Həyat yoldaşı da Xalq Cümhuriyyəti dövründə vəzifədə olub.\nZivər Əfəndiyeva Sultanməcid Əfəndiyevin həyat yoldaşı. O da çox əziyyətlər çəkib, ancaq bütün işgəncələrə rəğmən heç nə deməyib.\n- Repressiya qadınlarının övladlarının aqibəti necə olurdu?\n- Uşaqları xüsusi uşaq lagerlərində saxlayırdılar. Onlar kiçik məhbuslar hesab olunurdu. Ayna Sultanovanın qızını tanıyırdım. O danışırdı ki, biz bacı-qardaş lagerdə böyümüşük. Ordan çıxan uşaqlara sonralar institut oxumağa belə icazə vermirdilər. Neçə illərdən sonra bunlara ali təhsil almağa icazə veriblər.\n- Həmin qadınlar içərisində sonradan ailə quranlar var idimi?\n- Çoxu ailə qurmayıb sonradan. Hamısının taleyi pozulub. Eləsi var idi, sürgündən qayıdandan sonra heç Bakıda yaşamağa icazə verməyiblər. Qonşuları, qohumları heç kim onlara salam belə vermirdi. Həmid Sultanovun qardaşı qızı mənə danışırdı ki, bizim ailəmizə heç kim yaxın düşmürdü, heç kim bizimlə danışmaq istəmirdi.\n- Yazırlar ki, Mircəfər Bağırovun Dilbərdə gözü var idi, ona görə Mikayıl Müşfiqi aradan götürüb. Sizcə, bu şayiə idi, yoxsa həqiqət payı var?\n- Mən buna inanmıram. Bağırovla işləyən Həsən Həsənovla mən on il bir otaqda işləmişəm. O, Bağırov haqqında mənə çox şey danışıb, onun haqqında belə şayiələri eşidəndə həmişə deyirdi ki, bunlar hamısı böhtandır. İnsanlar güclü, çalışqan adam görəndə həmişə belə şayiələr, böhtanlar uyduraraq onu vurmağa çalışır.\n- Azərbaycandan repressiyaya məruz qalan qadınlar içərisində digər millətlərin nümayəndələri var idimi?\n- Var idi, rus, tatar vardı. Təkcə erməni adına rast gəlməmişəm. Rus qadınları da çox sədaqətli olub. Hətta Zivər xanım bir rus qadını haqqında yazır ki, mənə bu kamerada işgəncə verirdilər, ona o biri kamerada. O rus qadın da sona qədər heç nə demədi, dözdü.\n- Bu işgəncələrdən qaçmağın yolu yox idimi?\n- Var idi. Deyirdilər ki, boşan, getmə sürgünə. Amma maraqlısı bundadır ki, qadınlar boşanmırdı, gedirdilər, o zülmü çəkirdilər, ancaq boşanmırdılar. Çünki boşananda qadın ərinin familiyasından da çıxırdı. Onlar ərlərinin soyadlarından da imtina etmək istəmirdi. Deyə bilmərik ki, heç biri ərindən imtina etməyib, içlərində beş-altı nəfər buna gedən olub, ancaq çox az. Sizə bir şey də deyim. Rusiyada güllələnən qadın çox az idi. Həyat yoldaşları güllələnən qadınları, əsasən, ya Sibirə ya da Qazaxıstana sürgünə göndərirdilər. Bunlar məhbus qadınlar idi. Qanun var idi ki, belə qadınlara beş ildən səkkiz ilə qədər iş düşürdü. Çünki onlar Sovet dövrü əleyhinə iş aparmayıb. Mən baxanda gördüm ki, Azərbaycan qadınlarının çoxuna səkkiz il iş verilib. O biri xalqın nümayəndələrinə isə çox vaxt beş il iş verilirdi. DTX arxivindən bunun da səbəbini öyrəndim. Ona görə belə olub ki, bu işləri aparanların çoxu erməni idi.\n- Sovet rejimi öz yetişdirdiyini özü asanlıqla, hər an yeyə bilərdi. Məgər Ayna Sultanova, Ceyran Bayramova kimi ağıllı qadınlar bunu bilmirdi, yoxsa bu həqiqəti görmək istəmirdilər?\n- Bunun əsas səbəbini deyim. Bolşeviklərin proqramı ideal proqram idi. O proqram ideal bir cəmiyyət vəd edirdi ki, onu oxuyan adamda o cəmiyyətin qurulmasında bilavasitə iştirak etmək istəyi baş qaldıra bilərdi. Ancaq o proqram yerinə yetirilmədi, dəyişdirildi. Beləcə çox adam aldandı, çox.\nTarixçilik prinsipi deyilən bir anlayış var. Bu prinsip o deməkdir ki, sən bütün tarixi hadisələrə dövrünün gözü ilə baxırsan. O dövrdə qadınların insan içində ağzını açıb danışmaq hüququ belə yox idi. Siz təsəvvür edin ki, dediyiniz qadınlar belə bir dövrdə hansı işləri görüb. Onların üzündə yazılıb ki, hansı işgəncələrdən keçiblər. Heç kişilərin çoxu o dövrdə verilən işgəncələrə dözə bilmirdi. Qadınlarda isə çox güclü iradə olub, onlar sonadək dözüblər.\n- Repressiya qadınlarını bir sözlə ifadə etməli olsaydınız, bu, hansı söz olardı?\n- Onlar çox güclü qadınlar idi, çox güclü...\n31 Avqust 2021 11:52 1 890


Azərkosmos Bakı 2015-in rəsmi peyk yayım təchizatçısı oldu\n16-04-2015 / 18:06\nBu gün Birinci Avropa Oyunlarının Əməliyyat Komitəsi Qafqazın ilk və yeganə peyk operatoru olan Azərkosmosu Bakı 2015-in rəsmi peyk yayım təchizatçısı elan etdi.\nAzərkosmos Birinci Avropa Oyunlarının 11-ci rəsmi dəstəkçisi oldu və tədbirin ən maraqlı anlarının Avropa, eləcə də dünyanın digər qitələrindəki milyardlarla televiziya tamaşaçısına çatdırılmasında mühüm rol oynayacaq.\nEyni zamanda, şirkət avarçəkmə yarışlarına ev sahibliyi edəcək Mingəçevirdən informasiyanı Bakıda yerləşən Beynəlxalq Yayım Mərkəzinə ötürmək üçün, Avropa Oyunlarını peyk rabitəsi olan xüsusi avtomobillə təmin edəcək.\nAzərbaycan Respublikasının gənclər və idman naziri, Bakı 2015-in baş icraçı direktoru cənab Azad Rəhimov bu əməkdaşlıq haqqında aşağıdakıları bildirib: “Azərkosmos Azərbaycanda böyük əhəmiyyəti olan, rəğbətlə qarşılanan şirkətdir və Avropa Oyunları yarışlarının 74 beynəlxalq yayım tərəfdaşımıza ötürülməsində çox önəmli yer tutacaq. Biz çox şadıq ki, Azərkosmos beynəlxalq idman aləmində böyük nüfuz qazanacaq Avropa Oyunlarının dəyərli, güclü tərəfdaş və dəstəkçilərinin sırasına qoşulur.”\nAzərkosmos Qafqaz regionunda yeganə olmaqla Azərbaycanın ilk milli peyk operatorudur və dövlət, eləcə də, özəl sektordan olan müştərilərini birbaşa peyk yayımı, səs, video, məlumat, mobil rabitə xidmətləri ilə təmin edir.\nAzərkosmos ASC-nin sədri cənab Rəşad Nəbiyev əməkdaşlıqla bağlı bunları bildirib: “Birinci Avropa Oyunlarına ev sahibliyi etmək Azərbaycan üçün tarixi hadisədir və biz bu cür mötəbər tədbirin rəsmi dəstəkçisi olduğumuz üçün məmnunuq. Azərkosmos ən son texnologiyadan istifadə etməklə cəmiyyətin inkişafına dəyər qatdığı üçün qürur hissi duyur və Bakı 2015 Oyunların hazırlıq prosesi zamanı öz yeniliklərini təqdim edir. Bizim vəzifələrimiz bir-birini mükəmməl şəkildə tamamlayır və biz birlikdə qalib komanda formalaşdıracağıq.”\nAzərkosmos Bakı 2015 Avropa Oyunlarının rəsmi dəstəkçiləri Azərsun Holdinq, Bazarstore, McDonald’s Azərbaycan, Milla, Motorola Solutions, NAZ, Nestle, Red Bull, Sitecore və Tickethourun arasında yer alır.\nAzərkosmos Oyunlardakı xidmətlərinə görə mükafatlandırılıb\nAzərkosmos Formula 1-də peyk yayım təchizatçısı olub\nƏli Abbasov: “Bakı 2015-ə tam hazırıq”\nPeykimizdən Oyunların keçirildiyi məkanların görüntüsü -Fotolar\nAvropa Çempionatı Azerspace-1 üzərindən yayımlanıb\nİran Azərkosmos-un peyk xidmətlərindən istifadə etmək istəyir\nAzərkosmos Tanzaniyada yayım xidmətləri göstərəcək\nİTV Azərbaycanda Olimpiya Oyunlarının eksklüziv yayım hüququna sahib çıxıb


Daha bir bankda korrupsiya faktı aşkar edilib. » Butov.az\nTarix : 6-11-2013, 15:16\nParabankın ayrı-ayrı şəxslərin adına saxta yolla ümumilikdə 225 min manat kredit ayıran əməkdaşı həbs olunub. Butov.az xəbər verir ki, Baş prokurorluğun mətbuat xidmətindən APA-ya verilən məlumata görə, “Parabank” ASC-nin Nizami filialında yol verilmiş qanun pozuntuları barədə Daxili İşlər Nazirliyindən daxil olan material Baş prokuror yanında Korrupsiyaya qarşı mübarizə idarəsində araşdırılıb.\nAraşdırmalar zamanı filialda kredit mütəxəssisi vəzifəsində işləmiş Orxan Uğurluzadənin qulluq səlahiyyətlərindən qulluq mənafeyinə qəsdən zidd olaraq saxta sənədlər əsasında ayrı-ayrı şəxslərin adına ümumilikdə 225.0 min manat məbləğində kreditin ayrılması nəticəsində cəmiyyətin qanunla qorunan mənafelərinə mühüm zərər vurulmasında əsaslı şübhələr olduğundan Cinayət Məcəlləsinin 308.2-ci (vəzifə səlahiyyətlərindən sui-istifadə) və 313-cü (vəzifə saxtakarlığı) maddələri ilə cinayət işi başlanıb.\nO. Uğurluzadə iş üzrə təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb edilərək barəsində məhkəmənin qərarı ilə həbs qətimkan tədbiri seçilib.\nBölmə: Kriminal / Karusel / Manşet / Slayd / Xəbər lenti\nAzərbaycana narkotik gətirənlər tutulub\nBərdədə sahibkarlara 1,2 mln. manat güzəştli kredit verilib


Elman Rüstəmov: “Dövlət büdcəsinin kəsiri hər il artır” - AzNews.dev\n“Bəzən büdcə kəsirinin maliyyələşdirilməsi ilə bağlı dayanıqlılığın itirilməsi problemi ilə qarşılaşırıq. Bütövlükdə, qeyri-müəyyənliklər, görəcəyimiz bərpa işləri ortamüddətli dövrdə proqnozlaşdırılır və bizim ortamüddətli proqramımıza ciddi təsir göstərəcək. İndiki reallıqlar, xüsusilə neft reallıqları tələb edir ki, daha yığcam rejimə keçək, yenidən büdcə qaydasına qayıdaq, makroiqtisadi dayanıqlılığı təmin edək.\nAzərbaycan manatının məzənnəsi sabitdir, monetar sabitlik tam təmin edilib. 2018-2020-ci illərdə manatla pul bazası 54 faizə qədər artacaq. Bu il manatla verilən kreditin faizi 5,3 faiz bəndi azalıb. Son nəticədə o cümlədən biznes kreditlərində artım var”, - deyə o qeyd edib.