https://www.berria.eus Bere azken artikuluak eu Mon, 06 Dec 2021 22:43:38 +0100 hourly 1 https://www.berria.eus/irudiak/berriaB.png https://www.berria.eus https://www.berria.eus/paperekoa/1957/024/002/2021-11-28/euskaldunon_telelana.htm Sun, 28 Nov 2021 00:00:00 +0100 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1957/024/002/2021-11-28/euskaldunon_telelana.htm «Hegazti errariak pausatu dira leihoan, argia eta itzala bereizten diren lekuan, argia eta itzala leihoan pausatu dira hegazti errariak...»\nHegazti errariak badaki leku batetik bestera igarotzen, ekaitzak bustitako hegoak astindu eta bidaiari behin eta berriz ekiten.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1950/017/002/2021-09-26/euskalgintzaren_eta_feminismoaren_arteko_elkarlana.htm Sun, 26 Sep 2021 00:00:00 +0200 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1950/017/002/2021-09-26/euskalgintzaren_eta_feminismoaren_arteko_elkarlana.htm\nPlazaratutako ideia ireki hauek guztiek balio dezatela, euskalgintzak eta feminismoak, elkarlanean, eztabaida eta ekimenak uztartuz, aurrera segi dezaten ahalduntzearen bidean.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1957/020/002/2021-06-27/eraldaketa_digitala_eta_harreman_kultura.htm Sun, 27 Jun 2021 00:00:00 +0200 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1957/020/002/2021-06-27/eraldaketa_digitala_eta_harreman_kultura.htm\nEgitasmo handi horiek, ikerketa eta garapena oinarri dutenak, ezinbestekoak dira bidea egiteko, hizkuntzak (hizkuntza gutxituak, ez sexistak, inklusiboak...) teknologian presentzia izan dezan eta integratuta egon dadin. Horiek horrela, euskaldunok euskara hautatu eta erabili ahal izateko teknologia ekarriko duen eraldaketa digital irekia nahi dugu. Era berean, oso kontuan izatekoa da harremanen munduan eta gizarte egituraketan erabaki horiek zein ondorio kultural izango dituzten.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1950/023/002/2021-04-25/zientzia_eta_kultura.htm Sun, 25 Apr 2021 00:00:00 +0200 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1950/023/002/2021-04-25/zientzia_eta_kultura.htm\nIzan ere, publikoa profanoa izatetik aditutzat hartzera behartzen gaitu egungo zientziak. Aditu, zein zentzutan? Ohiko irudi desegokiaren kontra, publikoak maiz beraiek ere arlo txiki batean edo bestean adituak ditugu. EHUko Sanchez-Mazas katedrako Andoni Ibarraren hitzak hona ekarrita: «Kultura ez da existitzen ez bada gure esperientzietan. Eta zientziari kulturaren atea irekitzeak gure bizi esperientzia beste modu batera erabiltzea eskatzen digu. Zientzia zerbait serioa da zientzialarien esku uzteko. Eta zientzialarien erantzukizun bakarraren dikea hautsi ondoren, honako galderak egingo lituzke zientzia barne hartuko lukeen publiko kultuak: nola erabil liteke esperientzia zientifikoa beste modu batean -gizartearen beharrei bideratuta adibidez-, zein da zientziari buruzko politika publikoen erabakitze prozesua, nork erabakitzen ditu ikerketa-funtsak, zein baldintzatan lan egiten du laborategiko laguntzaile batek edo kontratatu posdoktoral batek, nork aukeratzen ditu zientziaren aplikazio, ekipamendu eta arkitektura instituzionala finkatzeko batzorde eta entitateen eraketa?...».\nZientziari buruzko galdera horien inguruko eztabaida gertatzen denean, hitz egiten hasi ahal izango ginateke zientziari buruz gure kulturaren osagai gisa.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1950/023/002/2021-02-21/ekintzailetza.htm Sun, 21 Feb 2021 00:00:00 +0100 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1950/023/002/2021-02-21/ekintzailetza.htm Debray, Vie et mort de l'image. Une histoire de regard en Occident).\nEra berean, ekintzailetzako konpetentziak ekonomiako produkzio-eredu zabal eta integralak izan beharko lituzke helburu. Ez da ahaztu behar, gainera, ekintzailetzarako, ezagutza kultural eta teknologikoekin batera, gaitasun emozionalak ere behar direla eta guztien arteko oreka topatzean legokeela bertutea.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1957/024/002/2020-12-20/euskara_merkatuan_dago.htm Sun, 20 Dec 2020 00:00:00 +0100 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1957/024/002/2020-12-20/euskara_merkatuan_dago.htm\nEuskal liburu eta diskoen merkatuarentzat garrantzitsua den hilabetean gaude, Durangoko Euskal Liburu eta Diskoen Azoka izan berri (urteko salmenten %20 bertan gertatzen da). Aurtengo azoka egokituan -era digitalean soilik antolatua eta azoka biltegi bihurtuta- parte hartu duten argitaletxeetako arduradunek euren lehen balorazioetan egin izanaren garrantzia azpimarratu eta salmentak espero baino hobeak izan direla adierazi dute; baina asko jaitsi dira eta ziurgabetasuna inoiz baino handiagoa izan da. Kultura eta hizkuntza ekonomiaren bihotza direla uste badugu, merkatua, azoka zein plaza aldarrikatu eta hori guztia eskuratzea dagokigu; eta, benetakoa izateko, ezin du hondar gainean eraikitako merkatua izan.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1950/025/002/2020-11-22/gobernantzarako_zumitzak.htm Sun, 22 Nov 2020 00:00:00 +0100 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1950/025/002/2020-11-22/gobernantzarako_zumitzak.htm\nHerrialdeek desberdin egiten diete aurre erronkei; Txinak, Estatu Batuek edo Europak, esate baterako; bakoitzak bere erara. Formula guztiak ez dira toki guztietan baliagarriak, izan ere, gizarte bakoitzaren kulturak, pertsonak eta antolaketak zeresan handia baitaukate; estatu bakoitzaren estrategiek -edo munduan zer paper jokatu nahi duten- ere bai. Halere, hori ez da estatikoa, eraikiz doa. Erabakigarria da nola gertatzen den politikaren, ekonomiaren, zientzia eta teknologiaren, kulturaren eta gizartearen arteko engranajea. Gizartearen parte hartzea ere -haren prestakuntza eta lidergo erarekin batera- leku bakoitzean era batera edo bestera gertatzen da.\nEuropara etorrita, Europar Batasuneko politiken printzipioek hainbat gauza iradokitzen dizkigute honetan guztian, eta Partaidetzazko Gobernantzak eskatzen dituen soslaietarako gidatzat hartu beharko genituzke iradokizunok. Hezkuntza alorra -oinarrizko derrigorrezko hezkuntzatik, lanbide heziketa eta unibertsitateraino- azken hamarkadan buru-belarri murgildurik dago bizitzarako konpetentzietan oinarritutako irakaskuntzan. Europako Parlamentuak eta Kontseiluak, biak batera -Lisboako estrategiaren karira- hezkuntzarako erreferentziazko marko bakarra aurkeztu zuten 2006an eta bertan jaso zituzten zortzi konpetentzia nagusiak; Europako Batasuneko eremuan lan gehiago eta hobea zein gizarte kohesioa lortzea helburu.\nHorrelako zumitzak behar dira, gizarteak era aktiboan parte hartuz, gobernantzaren saskia ehotzeko. Deliberazio eta eztabaidarako espazioak eta antolaketak beharrezkoak dira, politikak diseinatu eta erabakiak hartzeko; era horretara, polarizazioa, liskarrak eta elkarri erruak botatzeko dinamikak asko arinduko lirateke, eta gobernuek eta ekonomiek giza kapitala benetan barneratu eta partaidetzazko gobernantzara igaroko ginateke. Herritarroi, bestalde, irizpidez eta arduraz jokatzea dagokigu, kolaboratibo, eskuzabal eta emankor, politikaren, ekonomiaren, zientzia eta teknologiaren zein kulturaren ko-eraikuntzan.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1888/017/001/2020-10-10/kulturpolitikarako_gobernantza.htm Sat, 10 Oct 2020 00:00:00 +0200 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1888/017/001/2020-10-10/kulturpolitikarako_gobernantza.htm kultura hitza idatziz gero, topatuko ditugun hashtag edo hitz-segida nagusiak, hauek dira: #kulturaposibleda, #kulturabirusa, #kulturaseguruada eta #kulturaSOS. 'Hizkuntza' jartzen badugu, #hizkuntzaeskubideak agertzen da, eta, 'euskara' jartzen badugu, #euskarazbizinahidut. 'Kultur politika' jartzen badugu, ez da ezer agertzen!\nSareak eta Internet ez dira dena eta hortik at ere gauzak gertatzen dira; eta benetako bizitza beste esfera batean dago, jakina; baina ezin da ukatu egun bertan agertzen dena zerbaiten adierazle dela. Aldarrikapenek, era batekoek zein bestekoek, denek antzeko puntura eramaten gaituzte: kezkatzera. Desesperazio kutsua dute hitz-segidek; honezkero galdetu beharko genuke zergatik iritsi garen egoera horretara eta nola aldatu.\nZelaia prestatu behar da egoera iraultzea nahi bada; ezinbestekoak dira gizarteko eragile guztiek -politiko, kultural, akademiko, sozial, ekonomiko eta industrialek- elkarrekin landu eta garatutako kultur politikak. Garaiko gizarteak politikak egiteko era berriak eskatzen ditu; prozesua, sarea zein emaitzak, guztiak dira garrantzitsuak; horrela baitaude egun antolatuta gizarte modernoak, sarean, elkarri eraginez.\nEuropako Batzordeak argitaratuta ditu (https://ec.europa.eu/culture/policies/eu-competences-field-culture) bere eskumeneko kultur politiken oinarriak, eta kide diren estatuen laguntzaile gisa ageri da. Era berean, zehaztu ditu 2019-2024 bitarteko lehentasunak eta gai nagusiak Europako kultur lankidetzarako.\nOinarrietan, ez du kulturako definizio hertsirik ematen, eta estatu bakoitzaren esku uzten du eginkizuna. Kultura sektorean erronka diren arlo komunak aipatzen ditu, hala nola: teknologia digitalaren eragina, kultur gobernantzaren ereduen aldaketa eta kultura eta sorkuntza sektoreei berrikuntzan laguntzeko beharra.\nHalaber, nabarmentzen du Europako Batasunaren estrategia politiko orokorraren zati direla kultura arloko politikak. Hain zuzen ere, 2019-2024rako zehaztutako markoan honako hauek dira erronka nagusiak: 1) Europako Akordio Berdea: klimaren aldetik lehenengo kontinentea izateko ahalegina egitea. 2) Aro digitalerako egokia den Europa: pertsonak teknologien belaunaldi berri baten bidez ahalduntzea. 3) Pertsonentzat lan egiten duen ekonomia: berdintasun sozialaren eta oparotasunaren alde lan egitea. 4) Europa indartsuagoa munduan: Europa lidergo global arduratsuaren marka sendotzen ahalegintzen da. 5) Gure bizimodu europarra sustatzea: guztiok aukera berdinak izango ditugun berdintasunerako batasuna eraikitzea. 6) Europako demokraziari bultzada berria ematea: gure demokrazia elikatu, babestu eta sendotzea. Horiek horrela, kulturak Europako Batasuneko ekonomia eta gizarteentzat garrantzi handia duenez, kultura- eta sorkuntza-sektoreek erronka horietan guztietan lagun dezaketela azpimarratzen du Europako Batzordeak.\nBestalde, Kulturako Lan Agendako helburuak hiru multzotan jasota daude: soziala, ekonomikoa eta kanpokoa. Dimentsio sozialaren helburua da kulturaren eta kultura-aniztasunaren ahalmena gizarte-kohesiorako eta ongizaterako baliatzea; dimentsio ekonomikoko helburua da hezkuntzan eta berrikuntzan, enplegurako eta hazkunderako kulturan oinarritutako sormena bultzatzea; eta kanpoko dimentsioan, EBren nazioarteko kultura-harremanak sendotzea da helburua. Era berean, aurreko hamarkadan abiatutako lankidetza-ereduarekin jarraitu nahi dute, kide diren estatuekin zein interesdunekin (gizarte zibileko erakundeak eta nazioarteko bazkideak barne hartzen dituena) diseinatzen Agenda Berria.\nEz dugu lekurik hemen zehatzago azaltzeko, baina, konplexua eta anbizio handikoa da Europako Batasuneko markoa; eta aniztasuna eta berdintasuna bermatzen ditu. Hori guztia kontuan izanik, herrialde bakoitzak bere esparruko kultur politikak horiek bezain ongi landuta izan behar ditu. Baina, non eta nola dago euskal kultura jokozelai horretan? Zein kultur politika behar dira horrelako erronkei bertatik sendo erantzuteko? Euskal kulturak eta komunitateak jokozelai konplexua dute: hiru administrazio-esparru, bi estaturekiko menpekotasuna, Internet eta diaspora.\nHasieran esan bezala, egun edozein gobernu zein herrialderi politikak egiteko eta lantzeko era zaharrak agortu zaizkio. Gizartea antolatuago dago, eta jakintza hedatuago bertan; eta erabaki-prozesuak konplexuagoak dira politikan zein ekonomian, 90eko hamarkadatik eta globalizazioaren eraginez nabarmendu delarik. Gobernatzea gobernu formalak dituen gaitasunei dagokie; gaitasun horiek, besteak beste, administrazio publikoaren funtzionamendua eta funtzionarioen prestakuntza hobetzea eta ezagutza zientifikoa eta teknikoa erabakiak hartzeko prozesuan sartzea dira. Gobernantza, aldiz, gobernu formala barne hartzen duen eta gaitasun horien beharra onartzen duen arren, gizarte zibileko erakundeak eta eragile sozioekonomikoak barruan antolatzeko moduaz ere arduratzen da, eta, batez ere, ondasun komuna kudeatzen laguntzeko moduez.\nAtzean geratzeko arriskua dugu, hashtag-ek erakusten diguten eran. Egun, pandemia garaian bereziki, ikusten ari garen gobernu eredua urrun dago gobernantzatik; aginduak jaso eta betetzeko dinamikak aurkako norabidean baitarama gizartea. Edonola ere, amaitu aurretik, parte-hartzea eragiteko politiken praktika onaren ahalegin diren kasu batzuk aipa genitzake: Zientzia, Teknologia eta Gizartea Plana 2005-08 (Eusko Jaurlaritza); Errenteria 2025 Plan Estrategikoa (Errenteriako Udala, 2013); Euskararen Gaineko Oinarrizko Diskurtsoa (Hizkuntza Politikako Sailburuordetza, 2015); eta Etorkizuna Eraikiz, Lurralde Garapeneko Laborategia (Gipuzkoako Foru Aldundia, 2009-2020). Partaidetzazko politikatan sakontzeko ikasgaia izan daitezke instituzioetatik bideratutako egitasmo horiek; baina, kasu isolatu izateko arriskua ere badute, orokortzen ez bada politika egiteko era hori.\nBizitza ez da zelaia, ahalegina da, eta errealismoz eta arduraz jokatzea dagokigu. Jokoa ez da errenta, izan ere, gizarte hobeagoa eta demokratikoagoa egunez egun eta lankidetzan arituz lortzen baita. Saldu nahi digute «klik bakarrean» gauzak lortzearen berehalakotasuna irtenbide gisa, eta ilusio faltsua besterik ez da. Hobe litzateke elkarrekin lanari ekingo bagenio, soseguz, baina premiaz; Kultur Politikako egitasmo berritu eta zabal baterako.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1946/012/003/2020-09-19/euskal_kulturan_ko_eraketan.htm Sat, 19 Sep 2020 00:00:00 +0200 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1946/012/003/2020-09-19/euskal_kulturan_ko_eraketan.htm\nKulturaren esparrua zabala eta anizkoitza da oro har, geruzak baititu gizarte garaikidean, hala nola: munduarekin erlazionatzeko tresna eta adierazpide multzoa da; dimentsio politikoa du eta aldaketa sozialerako aukera ematen duen gatazka-etxea da; kontsumo-gizarteak kulturaren merkantilizazioa ekarri du; izaera edo funtzio bikoitza du, izan ere, esperientzia indibiduala da eta guztiok partekatzen dugun ondarea ere bada; eta kulturak gu egiten gaitu. Kultura bakoitzak bere zeinu eta sinesmenak ditu, kideek transmisioz jasotzen dituztenak identitate jakin bat osatzeko elkarren artean. Era berean, edozein kultura beste kulturekin harremanetan dago fenomeno desberdinen baitan (multikulturalitatea, transkulturalitatea, akulturazioa, etnozentrismoa,…). Prozesu kulturalak ere baditugu, eboluzioaren eta aldaketaren bide direnak. Izan ere, kulturaren eta gizakiaren arteko harremana ko-eraketakoa baita, interakzioan eraiki eta eraldatzen dutelarik elkar.\nEuskal kultura, zehazki, minoritarioa da, eta bi kultura hegemonikok inguratzen dute; kultura-anitza den kontinentean. Zeinu nagusia eta bereizgarriena hizkuntza da, euskara; eta biztanleriaren erdiak ia ezagutzen du. Modernizatu zen eta iruditeria eta bizimodu propioa (arteak, literatura, folklorea, ondarea, ohiturak, artefaktuak, eraikuntzak…) sortuz joan da.\nMilurtekoaren lehen hamarkada 2008ko krisi finantzarioarekin itxi zen; bigarren hamarkadaren amaiera, berriz, osasun-krisiarekin itxiko da. Ez dira garai lasaiak, ezta samurrak ere. Aldaketak azkar doaz, mundu mailako krisiak sortzen ari dira bata bestearen atzetik, eta guztion ahotan dagoen hitza ziurgabetasuna da. Horrekin batera, prekaritatearen fenomenoak mehatxatuta dauka euskal gizartea. Artista bati entzundako hitzak ekar genitzake, hau baitzioen Asier Mendizabalek, gogoetan ari zela beste hiru kiderekin batera, Kutxa fundazioak eta Globernancek antolatutako eztabaida telematiko batean (Kultura, gizarte kritiko eta kohesionatu baten ezinbesteko tresna elkarrizketan, 2020-06-03): «La debilidad y la precariedad no solo esta en la cultura».\nEra berean, globalizazioak eta teknologiak harreman moduak eraldatu ditu eta Internetek paradigma aldaketa ekarri du gizartearen antolaketan. Horrekin batera, lurralde berean kultura desberdinen arteko topaketa gero eta handiagoa da, erlijioenak, hizkuntzenak, identitateenak... adierazpide guztiak euren lekua bilatzen ari dira etengabe, tentsioan eta borrokan, asimilazioan ez erortzeko.\nEuskal kultura ere testuinguru horretan dago murgilduta. Horiek horrela, euskal gizartearen erronka bikoitza da: identitate errotuarekin gizartearen eraldaketan aurrera egitea, eta horretarako, bere baitan irtenbideak topatzea gizatalde gisa. Kontuan izanik, gainera, errealitate juridiko eta politiko desberdinen baitan dagoen kultura minorizatuko gizataldea dela.\nEgun, krisiei gizarte gisa nola egiten ari garen aurre ekarri beharko genuke eztabaidara. Nola egiten ari gara aurre osasun-krisiari? Hezkuntza-sistemak zein baliabide eta gaitasun ditu? Gizarteak zein antolaketa beharko luke? Elkarrekin politikak eraikitzeko eta erabakiak hartzeko espazio partekatuak non daude? Nola dago kulturaren sektorea?...\nErantzunak gizartean eta gizarteko aktoreekin batera topatu behar dira, parte hartzea zein antizipazioa sustatzen duten politiken bidez. Era berean, kulturak eta arteek funtzio garrantzitsua joka dezakete politika egiteko era horretan. Lau sistemadun engranajearen eran funtzionatuko duen antolaketa behar baitu gizarteak, hala nola: ekonomia, politika, zientzia eta teknologia eta kulturak sistema bat osatu beharko lukete, batak ez luke bestearen ondoren etorri behar. Era horretara, hezkuntza-sistema sendoagoa izango litzateke.\nKontzeptu sozio-teknikoa gizartearen antolaketa eta eboluzioa ulertzeko azalpen dinamikoa da; izan ere, horren arabera, gizarteko fenomenoak ez baitira lege naturalen arabera gertatzen, hartzen diren erabakien eta egiten diren akzioen arabera baizik.\nKulturak, jokabideak eta talde gisa aritzeko arauak izateaz gain, arteak ditu berezko adierazpide. Horien bidez, historia kontatzen da, istorioak kontatzen dira, sormena lantzen da, harremanetarako erak garatzen dira, mundua interpretatzeko bideak bilatzen dira, ezarritako arauak kuestionatzen dira… eta gizartea kohesionatzeko tresna eztabaidaezinak dira. Euskal kulturak testuinguru konplexu eta zaila du, baina, lehenago esan bezala, erabakietan dago gakoa.\nGizarte juxtuak prozesu demokratikoetan sakontzeko tresnak eta antolaketa behar ditu, sistema produktiboaren eta politika neoliberalen morrontza dohakabean ez erortzeko. Azken batean, ziurgabetasunean bizitzeko erremintak eta testuinguruak garatu behar dira eta pertsonak ahaldundu; identitate eta kultura errotu batekin.\nBide horretan administrazioak aktore garrantzitsu dira, baldintzak eta baliabideak jarri beharko lituzketelako, bideratzaile lana eginez. Baina, jarrera elitistari muzin egin beharko litzaioke horretarako, eta benetako prozesu berritzaile eta parte-hartzaileagoak bideratu, hala nola: gizartea antolatzeko, kultura-ikuspegia barneratzeko, zientzia eta teknologia humanista garatzeko, hezkuntza eraberritzeko… Zoritxarrez, kontrako norabidean goazela ikusten da gero eta nabarmenago.\nHau guztia azaldu eta gero, honela laburbilduko nuke nire kultura-hautua: euskalduna (euskara ardatz duena), errotua eta konprometitua (tradizioekin lotua eta aurrera begiratzen duena), humanista (pertsonak ahalduntzen dituena), integratzailea eta irekia (identitateekiko irekia eta gai unibertsalentzat erantzunak bilatzen dituena), sortzailea eta berritzailea (adierazpide artistikoen zein sormenaren lurra etengabe ongarritzen dituena) eta eraldatzailea.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1896/013/001/2020-08-15/euskara_eta_robotak.htm Sat, 15 Aug 2020 00:00:00 +0200 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1896/013/001/2020-08-15/euskara_eta_robotak.htm\nUda garaian gaude eta zinemari keinu eginez amaitu genezake, kasu honetan zientzia fikziozko Her filmak (2013, Spike Jonze) kontatzen digun amodiozko historia dramatikoarekin. Theodore, besteentzako gutun pertsonalak idazten diren enpresa batean lanean dabilen idazlea, banandu berri eta depresioak jota dabil. Egun batean, ahots emakumea duen sistema eragilea (Samantha) kontratatzen du Theodorek; eta euren artean sortzen den amodiozko istorioa kontatzen du filmak. Jonzeren zientzia fikziozko drama honek bakardadea eta gizakien arteko harremanen eta kontaktuaren beharraren gaiak jartzen ditu gogoeta gai, adimen artifizialaren eraginpean. Filmak giza-harreman batzuk tratatzen ditu soilik, sinpleegi agian hainbeste erpin dituen gaiarentzat; halere, zer pentsatua ematen du. Tira, robotak roboten kaxoian sartuko ditugu, ezin garai hobean baikaude maitasunaz eta harremanez gozatzeko, cheek-to-cheek kantan bezala, musukoa musukoaren kontra. Uda on.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1876/016/001/2020-07-18/euskara_edoeta_europako_hizkuntzak_aro_digitalean.htm Sat, 18 Jul 2020 00:00:00 +0200 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1876/016/001/2020-07-18/euskara_edoeta_europako_hizkuntzak_aro_digitalean.htm\nAro digitalean hizkuntza bat osasuntsu egoteko, eta produktuak, zerbitzuak zein teknologiak prest izateko (zuzentzaileak, itzultzaileak, hizketa-laguntzaileak, bilatzaileak...), balio-kate osoa finkatu behar da: ikerketa, garapena, berrikuntza eta merkaturatzea. Prozesu hori guztia denboran zehar gertatzen da, eta eragile zein erakunde askok parte hartzen dute, hala nola, ikerlariek, garatzaileek eta industriak. Lan bateratua ezinbestekoa da, gainera, baliabideak optimizatu eta onuradunengana (norbanakoak zein erakundeak) iristeko. Euskarak ahultasunak ditu, Europako konparaketan ageri den eran, izan ere, behar diren emaitzak lortzeko, inbertsioak eta politika sendoak behar baitira. Era honetako emaitzak, gainera, ez dira azken produktuarekin neurtzen bakarrik; bertako ikerketa eta industria garatzean dago gakoa. Azken urratsera iritsi aurretik, jakintza oso bat garatzen da luzea izan ohi den prozesu osoan zehar. Balio horietan oinarritutako politikek eman diezaiokete aukera euskarari hizkuntza teknologiako sektore eutsigarria izan eta aro digitalean behar duen maila lortzeko.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1876/020/001/2020-06-13/euskara_eta_hizkuntza_politikak_aurrera_begira.htm Sat, 13 Jun 2020 00:00:00 +0200 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1876/020/001/2020-06-13/euskara_eta_hizkuntza_politikak_aurrera_begira.htm\nEuskarak komunitatea eratzen du eta komunitateak euskara, ko-eraketa erlazio batean; era horretara, norbanakoaren, gizartearen eta erakundeen arteko elkarlana ezinbestekoa da euskara biziberritzeko politiketan. Arlo guztietan eragin behar delarik, hala nola: hizkuntzaren ikaskuntzan, hizkuntzaren erabileran, araugintzan, komunikazioan, motibazioan, hizkuntza-baliabideetan, egituren eraketan, arlo sozio-ekonomikoan, teknologian, legedian zein diskurtsoaren lanketan.\nEuskararen komunitate osoaren lana da euskararen biziberritzea, eta gizarte-eragileak elkarlanean aritzeko espazioen beharra handia da. Komunitatean korronte eta ikuspegi desberdinak daude, baina, hori gainditu ezinezko oztopo ez izatea da garrantzitsua. Azken hamarkadan, adostasunen gaia inoiz baino indar handiagoarekin ardatz bihurtu dela esatera ausartuko nintzateke. Euskararen Gaineko Oinarrizko Diskurtsoa egitasmoan ageri da eta G. Goikoetxearen Euskara irabazteko bidean liburuan ere bai. Izaera desberdineko lanak badira ere, aurrera begirako gako interesgarriak jasotzen dira era desberdinean; lehena, ikerketa soziolinguistikoa da eta EAEko (Euskal Automonia Erkidegoa) hizkuntza-politikaren markoaren lanketan kokatzen da, eta bigarrena, testigantzen liburua da eta iritzi ugari jasotzen ditu mosaiko baten eran.\nEuskara eta haren komunitatea errealitate juridiko-politiko desberdinek inguratzen dute eta bi legeren baitan murgilduta dago (EAEko Euskararen Legea eta Nafarroako Foru Erkidegoko baskuenzearena, 1982 eta 1986koak, hurrenez hurren). Hiztunek, bere aldetik, ur horietan nabigatu dute, eta ugarituz joan dira —eta doaz—, populazioaren ia herena izateraino euskal hiztunak (ia milioi bat). Horrek guztiak hiztun tipologia ugaritu du, gainera; euskaldun berrien agerpena eta ugaritzea ekarri du, esate baterako, jatorrizko euskaldunekin edo euskaldun zaharrekin batera.\nBeste alde batetik, XX. mendearen azken bi hamarkadetan plangintzak izan dira euskararen normalizazioan giltzarri, eta nagusiki EAEn garatu dira, sektore publikoan zein pribatuan. Sektore publikoan EAE herri-administrazioko VI. plangintzaldian dago murgilduta honezkero. Nafarroan, berriz, I. euskara-plana abian da 2019-2021 epealdirako. Sektore pribatuan, lan munduko euskara planak jarri ziren abian 1990. urtean; enpresetan euskararen presentzia eta erabilera areagotzeko eta, era berean, euskara entitatearen kudeaketan txertatzeko helburuz. Lehenik esperientzia pilotuak izan ziren lan munduko euskara planak, eta, ondoren, 1997. urtean hasi ziren esperientzia pilotuak hedatzen. Orduz geroztik, tamaina desberdineko 400 entitate edota enpresatik gora daude murgilduta euskara-planetan, 20.000 langile baino gehiago inplikatu direlarik zuzenean. Unibertsitateek ere berariaz landutako euskara planak gidatu dituzte, arloen eskaintzan zein zerbitzuetan euskararen aukera bermatzeko eta baita euskararen erabilera areagotzeko ere.\nAurrerapausoak era planifikatuan eta adostuan emateko ezinbesteko tresna bihurtu dira plangintzak. Baina, beti plangintza izatera mugatu dira hizkuntzaren marko politiko zein juridikoan sakontzera iritsi gabe. Helduen euskalduntzeak elikatu ditu plangintza horien ezagutza beharrak, gainera. Era horretara, helduen euskalduntzean borondatezko ikasle tipologiari laneko motibazioarekin joandako ikasle tipologia gehitu zaio urte hauetan guztietan. Ez da ahaztu behar, hala ere, iritsi garen lekuraino iritsi ahal izan garela hezkuntzan azken 60 urteetan, —ikastolen sorrerekin abiatuta eta Euskal Eskola Publikoa izateraino— egin den ibilbideari esker; horrek ardaztu baitu euskararen garapena hein handi-handi batean.\nIkusi dugunez, herrialdez herrialde eman diren urratsak lege bakoitzaren garapenaren testuinguruan desberdinak izan dira, eta esan genezake zalantza izpirik gabe, datuak hor baitaude inkesta soziolinguistikoz soziolinguistiko ikusten denez, EAE dela euskararen normalizazioan aurrerapen sendoena izan duena, oro har; eta Euskal Herri mailako balizko arnasgune bihurtu da era horretara. Nafarroan ezagutza gora doa zailtasun handiekin, beti ere; eta Iparraldean arrisku egoeran jarraitzen du. Euskararen erabileran aurrerapen garrantzitsuenak 1990-2000 urteen bitartean gertatu dira, ondoren erabilera formalean aurreratu da gehien, eta, bereziki, EAEn. Baina, aurrerapenak aurrerapen, euskararen bizi indarra ahula dela agertzen hasi da azken azterketa soziolinguistikoetan, erabilera eta transmisioa geratu egin delako orokorrean.\nHorrek bide bat agortuta dagoela pentsatzera eramaten gaitu, eta euskararen biziberritzeko politikak berrikusteko garaian gaudela iradokitzen du, geldialdia konponbide gabeko eten bihur ez dadin. Une honetan osasun krisiak gizartera ekarri duen egoera eta sortu dituen kalteak nabarmen azaleratu dute ahultasuna, euskalgintzako hainbat eta hainbat eragile gogorarazten ari diren eran. Oro har, ikus daiteke marko berri baten beharra dagoela, legedian zein politiketan, euskararen indarberritzea gerta dadin.\nGizartea, eta euskara, mundu globalizatuaren deskonfinamendu moduko horretan murgilduta dago, eta ondorioz, ziurgabetasun eta eraldaketa une sakon batean, berrikuntzek ekarri ohi duten prozesu disruptiboen garaian. Gaur egun mundu mailan garatzen ari diren gobernantza parte hartzaileko demokrazien egiteko erari arreta jarri beharko genioke. Politika horiek diseinatzeko garaian eragile sozialek protagonismoa hartzen dute eta administrazioak bideratzaile bihurtzen dira. Politika egiteko era berritzaile horietan honako balioak dira nagusi: deszentralizazioa; parte hartzea; ezagutzaren partekatzea; informazioaren eskubidea; eraikuntza kolektiboa; herritarren ahalduntzea; eta ikuspegi estrategikoa.\nEuskararen politikak esparru desberdinetako gizarte eragileen parte hartze errealaren bidez eraikitako gobernantzako espazioak bihurtu beharko lirateke, hemendik aurrerako bidea indarrez egingo bada, oparo.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1876/021/001/2020-05-12/euskara_eta_balioak.htm Tue, 12 May 2020 00:00:00 +0200 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1876/021/001/2020-05-12/euskara_eta_balioak.htm\nKulturaren eta hizkuntzaren artean aldebiko harremana dago: alde batetik, hizkuntza produktu kulturala da, eta, bestetik, hizkuntzak kultura eraikitzen parte hartzen du. Hizkuntza kulturaren adierazpide unibertsalena dela esan genezake. Era horretara eraikitzen da identitatearen balioa.\nHizkuntza gauzatzea bera hasieratik da zirraragarria eta misteriotsua, baita zientzialarientzat ere. Ikerketa-gai garrantzitsua da, adibidez, buruko gaixotasun degeneratiboak ulertzeko. Honela deskribatzen du hizkuntza naturalaren prozesua Itziar Laka hizkuntzalariak: Hizkuntza berez datorkigun zerbait dela uste dugu, eta erraz sortzen dugula, arnasa hartzea edo oinez ibiltzea bezala. Baina, dirudien baino askoz eragiketa konplexuagoa da hitz egitea. Hitz egiten ari garenean, adierazi nahi ditugun esanahaiak hizkuntza forma bihurtzen ditugu. Era berean, hizkuntza hori ulertzeko, gure begi/belarriek seinale bat dekodifikatu behar dute lehenengo, horri dagokion hizkuntza forma aurkitu eta hizkuntza forma horrek daraman esanahia jaso. Hori guztia burmuinak egiten du, baina, prozesu horretan eragina daukate beste hamaika faktorek.\nHizkuntzek, hiztunek bezala, baldintza jakin batzuk behar dituzte osasuntsu garatzeko. Munduan bi joera nagusi daude kultur aniztasunari dagokionez: A) bateratzailea, eta kultura aniztasuna murriztu eta ezabatzen duena, kultura eta hizkuntza ahulen kaltetan, eta b) kultura aniztasuna zaindu eta garatzen duena, beti gatazken erdian eta botere harremanen borrokan bizirauten aurkitzen dena.\nHorren arriskuaz jabetuta, Unescoren kultur aniztasuneko adierazpen unibertsalak honela dio printzipioetan: Kultura forma desberdinak hartzen ditu denboraren eta espazioaren bidez. Aniztasun hori gizateria osatzen duten talde eta gizarteen ezaugarri diren identitateen originaltasunean eta aniztasunean agertzen da. Truke, berrikuntza eta sormen iturria izaki, kultur aniztasuna bizidunentzako dibertsitate biologikoa bezain beharrezkoa da giza generoarentzat. Alde horretatik, gizateriaren ondare komuna da, eta gaur egungo eta etorkizuneko belaunaldien onerako onartu eta finkatu behar da.\nMunduan 6.000 hizkuntzatik gora daude. Hizkuntzen % 95ek milioi bat hiztun baino gutxiago dauzka, eta % 50ek 10.000 hiztun baino gutxiago. Mundu osoan zehar 300 milioi lagun inguruk (populazioaren % 5, gutxi gorabehera) oraindik ere identitate sendoa dute kultura indigena baten kide gisa. Hizkuntza gehienak ez dira idazten, eta ez dira hezkuntza antolatuan edo komunikabideetan erabiltzen; ez zaie aitortzen estatu hizkuntzaren mailarik. Munduko hizkuntzen erdia desagertzeko arriskuan dago.\nHiztun kopurua ez da faktore erabakigarria hizkuntzen iraupenean. Kitxua hizkuntza indigenak, adibidez, 10 milioi hiztun ingururekin, zalantzan dauka etorkizuna, besteak beste, instituzio ezagatik. Islandierak, berriz, hiztun kopuru txikia du (320.000 hiztun), baina hizkuntza moderno batek behar dituen balio guztiak ditu, estatua barne, indartsu jarraitzeko. Gaelikoa beste egoera batean dago, badu estatua eta baditu instituzioak, baina ez du hiztun komunitaterik, eta ahulezia handiak ditu, ez baita erabiltzen egunerokoan.\nEuskararen baitan balioen eragina ikus daiteke, lurraldez lurralde garapen eta estatus desberdina izaten ari baita. Herrialdez herrialde eman diren urratsak lege bakoitzaren garapenaren testuinguruan desberdinak izan dira, eta esan genezake, zalantza izpirik gabe, datuak hor baitaude inkesta soziolinguistikoz soziolinguistiko ikusten denez, EAE dela euskararen normalizazioan aurrerapen sendoena izan duena oro har; eta Euskal Herri mailako arnasgune bihurtu da, era horretara. Nafarroan ezagutza gora doa, zailtasun handiekin betiere, eta Iparraldean arrisku egoeran jarraitzen du.\nEuskara batuak batasunaren balioa ekarri zion euskarari, baita modernizatzeko eta garatzeko gaitasuna ere, duela 55 urte. Beste balio bat ere erantsi dio euskarari: balio sozio-teknikoa. Dispositibo sozio-teknikoa da euskara batua, komunitatea eraikitzen du eta komunitateak eraikitzen du, ez da familiarteko edota belaunaldiarteko ahozko transmisiora mugatzen, hizkuntza indigenei gertatzen zaien eran. Mundu bat eraiki da euskara batuarekin eta mundu bat eraiki du euskara batuak. Dinamikoa den mundu bat da, eta egunez egun, ikerketa, garapena eta zaintza eskatzen ditu.\nHortaz, zerk ematen dio bizi indarra hizkuntzari eta hiztun komunitateari aro modernoan garatzen jarraitzeko? Balio guztiek ematen diote sendotasuna, hala nola: a) komunikazioa, identitatea, kohesioa, transmisioa, batasuna... bezalako balio sozialek; b) hedabideak, hezkuntza sarea, sozioekonomia, legedia, politikak, akademia... bezalako balio funtzionalek; eta c) idazketa, teknologia, arauak, Internet, hiztun sarea... bezalako balio sozio-teknikoek.\nBatek baino gehiagok pentsa dezakeenaren kontra, euskararen aldeko politika integralak garatzen jarraitzea ezinbestekoa da, eta ez da inondik inora diskriminatzailea; alderantziz, aipatutako balio guztiak behar ditu bizi indarra bermatua izateko. Benetan diskriminatzaileak kultura homogenotasuna sustatzen duten politikak dira, aniztasunaren eta aberastasunaren kaltetan gauzatzen baitira. Hizkuntzaren balio guztiak garatzen dituzten politikak behar ditugu euskararentzat, haren lurralde osoan, kultur osasunaren eta aniztasunaren izenean.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1876/020/001/2020-04-04/euskara_eta_industria.htm Sat, 04 Apr 2020 00:00:00 +0200 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1876/020/001/2020-04-04/euskara_eta_industria.htm\nLaugarren sektoreak beste sektoreetako jarduera hobetzeko eta berritzeko irtenbideak eskaintzen ditu usu, bere jarduera propioarekin aurrera egitearekin batera. Hizkuntzek ere ekarpen garrantzitsuak egiten dituzte aktibitate ekonomikoaren aurrerabidean, betidanik egin dituzte; baina, ezagutzaren gizartean pisu handiagoarekin egiten dute eta ageriagoa izaten ari da. Ekonomia hizkeran balio erantsia esaten dena sortzen dute hizkuntzek industrian, produktuetan zein zerbitzuetan. Kasu batzuetan, langileen arteko harremanen kohesioko giltzarriak dira hizkuntzen tratamendu egokiak enpresetan; beste batzuetan, zerbitzu bat emateko edo produktu bat saltzeko erabiltzaileekiko zein bezeroekiko gertutasuna ekartzen dute; eta beste batzuetan, irakatsi egiten dira hizkuntzak edota azken belaunaldiko teknologietan erabiltzeko prozesatzen dira. Azken batean, harreman jardueren multzoa da ekonomia, eta harremanek hizkuntzekin lotura banaezina dute. Horri ezagutzaren gizartearen garapenak eta teknologiaren garapenak gizartean zein ekonomian ekarri dituen aldaketak eransten bazaizkio, hizkuntzen pisua aktibitate ekonomikoan handia dela ondoriozta dezakegu. Balio hori ikusten erraza ez den arren, jarduera ekonomiko ugaritako balio ukiezina da hizkuntza.\nTestuinguru horretan kokatzen da hizkuntzen industria, eta Euskal Herrian ere bere garapena izaten ari da, euskararen bidez, eta beste hainbat hizkuntzen bidez. Industria mota hori hizkuntzen tratamenduarekin loturiko produktu nahiz zerbitzuak diseinatu eta komertzializatzeaz arduratzen da. Euskal Herrian, zehazki, lau eremu hartzen ditu nagusiki: a) Arautu gabeko hizkuntzen irakaskuntza; b) Itzulpengintza eta interpretazioa; c) Eleaniztasuna kudeatzen laguntzeko tresnak eta prozedurak edo aholkularitza eta, d) Hizkuntza teknologiaren garapena. Azken hori aurreko hiru eremuen lagungarria da, era berean, eta diziplina anitzen parte hartzearekin gauzatzen da (enpresa espezializatu, berrikuntza gune eta unibertsitateen parte hartzearekin, hain zuzen ere).\nHala eta guztiz ere, hizkuntza industrializazioa ez da ekonomia apustu hutsa, kulturala eta politikoa ere bada; eta horregatik, planteamenduak bi ikuspegi uztartu behar ditu: lehiakortasun ekonomikoa eta kolektibitatearen existentzia. Bide batez esan, apustu hori oso lerrokatuta dagoela, gaur egungo teoria aurreratuei jarraituz, enpresa munduan arduratsuenek aurrera daramaten gizarte erantzukizunaren planteamenduarekin. Izan ere, planteamendu horren arabera, enpresek oinarrizko lehia abantailak eta abileziak garatu behar dituzte, baina lan egin behar dute mundua hobetzeko. Kokatutako lekuan, gertuko mundu horretan, errotuta aritzeak enpresei gizarte erantzukizunean sakontzeko aukera ematen die, gainera.\nEuskararen industriara etorriz, zehazki, esan genezake ezaugarri berezkoak dituela, izan duen sortzeko eta garatzeko moduagatik. Izan ere, euskararen industriaren jatorria militantziatik eta euskararen normalizazioan eragiteko politiketatik dator. Era horretara sortu diren erakunde pribatuak (edo gizarte ekimenekoak) irabazi asmorik gabekoak dira. Baina pisu handiko jarduera ekonomikoa bereganatu dute, eta autorregulatzeko zein erakundetzeko gaitasuna erakutsi dute, eta finantzatzeko sistema mistoen bidez kudeatzen dute euren ekonomia (diru publikoa eta merkatuko diru sarrerak), irabaziak egitasmoan inbertitzen jarraitzeko bokazio sendoz. Era berean, militantzia zein profesionaltasuna uztartzen dituzte erakunde mota honetako langileek, eta euskararen kasuan sektore publikoko hizkuntzaren normalizaziorako zerbitzuekin osagarriak dira. Berrikuntza eskola batzuk, era honetako aktibitatea, sektore publikotik zein pribatutik kanpo kokatzen dute, hirugarren sektore gisa. Era honetakoak dira GKEak (gobernuz kanpoko erakundeak), esate baterako.\nHirugarren sektoreak, ekonomia soziala deiturikoak, ezaugarri eta osagai interesgarriak ditu gizarte kohesionatu eta berritzaile baterako bere aktibitate ekonomikoaren bitartez. Ondasun komunaren sortzaile potentziala dela esan genezake. Elinor Ostrom ekonomialariak Ondasun Komunen Ekonomiako teoriaren bidez (Commons ingelesez) erakusten du guztion ondasunak arduraz kudeatzeko ez eremu pribatua ez publikoa maiz ez direla egokienak horretarako, komunitate batek, baldintza egokietan, baliabideen erabilera eta zaintza eutsigarriagoa lortzen duela; izan ere, ezagutza eta atxikimendu zuzenagoa eta hobea dutelako baliabide horiei buruzkoa edota gertuko errealitatearena.\nEuskararen industria sustatu eta babesteko arrazoiak ekarri nahi izan ditut lerro hauetara, ekonomia sozialaren munduan gertatzen ari diren berrikuntza garrantzitsuen olatuetan murgilduta dagoela ikusaraziz. Euskararen industriak irakaskuntza, itzulpengintza, interpretazio eta hizkuntza aholkularitzako produktu zein zerbitzu profesional aurreratuak eskaintzen dizkio merkatuari. Hori profesionaltasunez eta teknologia aurreratuen bidez egiten da, eta ekonomikoki bideragarriak diren erakundeetan, lankidetza publiko-pribatuaren arteko markoaren barnean. Konpromisoa eta ardura dira profesional eta erakundeen marka edo zigilu nagusia, era berean.\nEkonomia munduko aire berritzaileak dira euskararen industriako hauspoa. Baina hauspoa eragiten jarraitu behar da, geratu gabe.]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1876/026/001/2020-03-03/euskara_eta_teknologia.htm Tue, 03 Mar 2020 00:00:00 +0100 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1876/026/001/2020-03-03/euskara_eta_teknologia.htm 4. Iraultza industrialean murgilduta daude ikerlariak eta industria-mundua, 4.0 deituriko roboten iraultzan, hain zuzen ere. Eraldaketaren oinarrian dauden arlo nagusiak ingeniaritza genetikoa eta neuroteknologiak dira, eta dagoeneko existitzen dira adimen artifiziala duten makinak. Iraultzaren bultzatzaile sutsuenak iragartzen ari diren paradigma-aldaketa gertatzen bada, fenomeno teknologikoak ez ditu lan-mundua, osasun-arloa, ekonomia edota industria bakarrik eraldatuko; bizitzeko era, giza-harremanak eta elkarren artean komunikatzeko erak ere aldatuko ditu, inoiz ezagutu gabeko neurrian eta konplexutasunean. Horren guztiaren arriskuez eta aukerez inguraturik gaude, eta dilema zein eztabaida etikoak mahai gainean daude. Izan ere, ahobiko ezpata den teknologiak erabilera onak zein maltzurrak izan baititzake. Era berean, gaitz posibleen antidotoa teknologia bera dela ohartarazten dute pentsalari eta ikerlari eszeptikoenek.\nHizkuntzari ere erronkak planteatzen dizkio azken garaiko teknologiak, era askotakoak planteatu ere: linguistikoak, kulturalak, teknikoak, etikoak... Baina, teknologiaren trena oso boteretsua da eta abiada bizian doa oso. Horiek horrela, ezinbestekoa da digitalizazioak eta garapen teknologikoak euskarari nola eragingo dioten aztertu eta aurreikustea, eta baita beroriek dituzten aukerez baliatzeko hartu beharreko erabakiak eta neurriak hartzen jarraitzea; irmo eta era koordinatuan administrazioaren, ikertzaileen eta euskalgintzako zein hizkuntza-industriako eragileen artean.\nAro analogikoan hiztun-kopurua izan da maiz adierazlea munduko hizkuntzen indarra edo garrantzia neurtzeko, nahiz eta hizkuntzek berek hierarkiarik ez duten. Era berean, hizkuntzen nagusitasuna eta iraupena botere politiko, sozial eta ekonomikoekin estu loturik egon dira. Munduan 6.000 hizkuntza baino gehiago daude, hizkuntzen %95ek milioi bat hiztun baino gutxiago dauzka eta %50ek 10.000 hiztun baino gutxiago. Hizkuntza gehienak ez dira idazten, eta ez dira hezkuntza antolatuan eta komunikabideetan erabiltzen: ez zaie aitortzen estatu-hizkuntzaren mailarik. Munduan 6.000 hizkuntza baino gehiago dauden arren, Interneteko edukien %90 hamar hizkuntzatan emana dago. Internetek parametro berriak ekarri ditu, eta hiztun-kopurua ez da nahikoa indartsu mantentzeko, bertan ez dauden hizkuntzek desagertzeko arrisku handia dutelarik. Interneten gailentzen diren hizkuntzek, aldiz, nabarmen areagotzen dute euren nagusitasuna.\nEuskarak, zailtasunak zailtasun, parametro orokor horiek gainditzen ditu. Interneten eta aro digitalean barneratuta dago, hizkuntza-teknologiak garatzen dihardu eta ia milioi bat hiztun ditu, euskaldun pasiboak zein aktiboak kontuan hartuta.\nEuskaltzaindiak 100. urteurrena ospatu zuen iaz, eta akademiaren egitekoaz gogoeta egin zen, ondorioen azalpenean honela zioen Urkia euskaltzainak, egunkari honek orduan jasotako laburpenaren arabera: «Ezin esan arautze-lana bukatu denik; azken batean, hizkuntza aldatuz doa bizirik dagoen bitartean, komeni da gauza berriak sustraitu ahala eta beharra sumatu ahala arautzea: hitzak, izendapenak, kolokazioak eta abar. Badira oraindik Euskaltzaindiak arautu gabeko esparru batzuk: ahoskera, gramatika, ortotipografia, [...]». Bizia dela hizkuntza eta arian-arian agertzen direla behar berriak, zioen Urkiak. «Eta premia berri horiek ingurune digitaletik datoz gaur». Bestalde, OÃ±ederrak honela zioen: «Arauak gidak dira, ez dogmak. Gainera, erabilerarako gidak dira, baina erabileran oinarritu behar dute neurri handi-handi batean».\nAipatzen diren ingurune digitala eta erabilera, osagai gakoak dira euskararentzat teknologiaren baitan duen erronkan, eta bere etorkizunean, oro har. Jakin badakigu honezkero, ezin dela mugatu hizkuntza euskarri digitalean egotera besterik gabe, teknologiak harago eraman du afera azken hamarkadan. Afera hirukoitza da: erabili, arautu eta prozesatu.\nEra berean, kezka partekatua da digitalizazioarena euskararen normalkuntzan dabilen eragile ororen artean (Akademian, Unibertsitatean, Administrazioan, Euskalgintzan, Euskaraldian...). Baina, zer suposatzen du horrek? Nora darama mundu digitalak eta teknologiak hizkuntza eta bere mundua?\nHizkuntzak elementu sozio-teknikoak dira, komunikatzeko teknikak dira, naturari gainjartzen zaizkie eta hura adierazten dute, balioetan eta identitate batean, marko kontzeptualetan, oinarrituta. Hizkuntza naturalek teknologiarekin duten harremana idazketarekin hasi zen eta horrek hedakuntza-bide berriak ekarri zituen bere garaian. Hizkuntza naturalak garai batean islatu edo inprimatu egiten ziren teknologian, hala nola liburuetan edota irratietan. Internet iritsi zenean ere bai, bertan jasoz joan gara testuak, irudiak eta ahotsak. Gaur egun, ordea, prozesatu egiten dira, teknologietan erabili ahal izateko, eta zientzia horri Hizkuntzaren prozesamendua esaten zaio (Natural Language Processing edo Computational Linguistics ingelesez). Lengoaia naturalak prestatzeko modu bat da zientzia hori, makinek barnera eta ikas dezaten hizkuntza. Era horretara lantzen dira hizkuntza-teknologiak eta lor daitezke itzultzaile automatikoak, hizkuntza-zuzentzaileak, hizketa-laguntzaileak... eta hainbat eta hainbat tresna eta aplikazio lagungarri, gizarteko eremu ugaritara eraman daitezkeenak (osasuna, komunikabideak, irakaskuntza, politikagintza, industria, eta abar). Horien bidez pertsonen eta makinen artean komunikatzeko bide berriak ere sortzen ari dira, gainera.\nHorrekin guztiarekin batera, teknologiak hizkuntza eta kultura aniztasunean jokatu dezakeen paper garrantzitsuaz jabetu behar dugu eta bidea jorratu. META-net hizkuntza-ikerlarien sare europarrak landutako liburu zurian eta Euskara aro digitalean txostenean xehetasun eta argibide guztiekin agertzen dira, Europako hizkuntzek, digitalizazioaz eta teknologiaz baliatuz, egin behar duten bidea eta horrek hizkuntza- eta kultura-aniztasuna gordetzeko aukerak nola ematen dizkigun.\nIragarri diguten iraultza honek egitura guztiak blaitzen ditu eta baita gizarteko geruza eta arlo guztiak baldintzatu ere, pertsonaletik hasita eta publikoeneraino. Euskarak eta euskaraz zergatik ez?]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1984/017/003/2020-01-18/euskara_eta_berrikuntza.htm Sat, 18 Jan 2020 00:00:00 +0100 Itziar Nogeras https://www.berria.eus/paperekoa/1984/017/003/2020-01-18/euskara_eta_berrikuntza.htm berrikuntza paper garrantzitsua jokatzen ari dela esatera ausartuko nintzateke.\nBerrikuntza kontzeptua asko sustatu da azken hamarkadatan enpresatan zein politika publikoetan, I+G+b (Ikerketa, Garapena eta Berrikuntza) prozesuak azaleratuz. Mugarria da honetan guztian ELGAren (Ekonomia Lankidetza eta Garapenerako Erakundea) Osloko Eskuliburuaren 2005eko argitalpena, esate baterako; bertan definitzen baitira entitate zein herrialde bateko berrikuntza ahaleginak produktuan, prozesuan zein merkaturatzean. Prozesu horien oinarri nagusia ikerketa da, eta berorretan oinarritzen da enpresa-berrikuntza. Gainera, prozesu horietan ezinbestekoa da balioa sortzea, hala nola, berrikuntza edo asmakizun horrek merkatuan hedapena izan eta irabaziak ematea. Era berean, berrikuntza horrek zerbaiten haustura edo desagertzea ere ekar dezake.\nBaina, berrikuntza hori baino gehiago da, fenomeno anitza da, hain zuzen ere; eta ez du beti ikerkuntza jatorrian. Gizarte-berrikuntza da berrikuntzako beste modalitate bat. Azken hamarkadan zabalduz joan da, eta ikerketa-gai garrantzitsu bihurtu da, baita helburu estrategiko ere politika publikoko programatan.\nGizarte-berrikuntza zer den jakiteko, ikerlariaren lanetara jotzen badugu, honako azalpenak topatuko ditugu gizarte-berrikuntzak dituen ezaugarriei buruz: berrikuntzak gizartetik (gizarteko behar batetik) datoz, arazo bat konpontzeko edo hobekuntza baten beharra dagoelako; eta eragileak norbanakoak, elkarteak, administrazioak zein enpresak izan daitezke, baina, sortutako balioa ez da merkatuaren bahetik pasatzen; berrikuntza horren arrakasta (edo porrota) gizartearen onarpen mailan eta gizarteko hedapenean neurtzen da. Era berean, eskala desberdineko berrikuntza sozialak (artistikoak, kulturalak...) izan daitezke: mikroak, makroak edo mesoak, gizartean gertatzen den erabileraren edo onarpenaren mailaren araberakoak. Ikerlariak bat datoz, bestalde, gizarte-berrikuntza praktika bat dela esateko unean.\nHoriek horrela, gizarte-berrikuntza zein berrikuntza kulturaleko eta politikoko fenomenoekin lotu genezake euskararen bizi-irautearen inguruan egin diren ekimen garrantzitsu asko; Euskararen unibertsoa edo Euskalgintza deituriko komunitatearen sortzea eta eratzea bera izanik aro modernoko berrikuntza nagusietako bat. Komunitatearen adar instituzionalaren eta sozialaren artean, edo horien arteko talkan ere bai, egin du bere historia modernoa euskarak. Berrikuntza sozio-politiko zein kulturaleko adibide esanguratsu batzuk hauek lirateke: Ikastolen sorrera eta mugimendua; Korrika; Elhuyar proiektua; Bertsogintza; eta Euskaraldia, besteak beste. Horiek banan-banan ikusiko ditugu orain, berrikuntzako ezaugarri batzuk nabarmentzeko, gaingiroki.\nIkastolen eragile nagusiak familiak eta norbanakoak izan ziren euren sorreran, bertako Elizaren babesean, Euskal Herri osorako hezkuntza-sistema euskalduna eratzea lortu zutelarik. Autogestioa eta kooperatibismo eredu hartu zen (familiak ziren kontseilariak), boluntariotzaz baliatu ziren eta ekonomia soziala (familiek jarri zuten dirua edo/eta kredituen abalemaile izan ziren) bultzatu zuten. Gaur egun, sistema gisa kontsolidaturiko berrikuntza da eta gertatzen diren berrikuntzak hezkuntzaren baitakoak dira.\nKorrikaren sorrerako kezkak eta beharrak ekonomikoak eta kulturalak ziren (eta dira), izan ere, euskara hedatzea lortu behar zen herrialde guztietan eta helduen irakaskuntza antolatzeko dirua behar zen, hori dena erritmo bizkorrean gertatu behar zen, gainera. Horrela sortu zen, ordura arte existitzen ez zen «erreleboko Euskal Herri mailako lasterketa», kirol frogekin zerikusia ez duena, eta 2.000 kilometro baino gehiago salgai jartzen dituena. Ekimen jendetsua eta anitza bihurtu da, eta denboran iraun du, norbanakoak, gizarte-ekimeneko elkarteak eta instituzio publikoak inplikatzen direlarik. Gaur egun, gainera, Euskal Herritik kanpo ere ospatzen da, teknologiek asko lagundu dutelarik azken berrikuntza honetan.\nElhuyar proiektua sortzeko bi balio elkartu ziren: zientzia eta euskara, eta elkarketa berritzaile horrek beste berrikuntza batzuk ekarri zituen, hala nola: zientzia dibulgazioa euskaraz eta euskarri anitzetan (paperean, komunikabideetan, Interneten...); oraindik zientziaren dibulgazioa edozein hizkuntzatan minorien gai bat zenean. Berrikuntza ebolutiboaz hitz egin genezake kasu honetan, izan ere, profesionalizatuz joan baitziren eragileak eta zientzia dibulgatzailearen lanbidea sortu baita, beste berrikuntza batzuekin batera.\nBertsolaritzak, Ahozko Euskal Literaturaren langa tradizionala gainditu zuen 1990. urtetik aurrera bertso-eskolen sorrerari ekin zionean, sarean antolatzea eta hezkuntzara iristea ahalbidetu zion berrikuntza izan dira bertso-eskolak. Gaur egun ikuskizun eta ekitaldi ugari eta jendetsuak izateaz gain, bertsolarien perfilean berrikuntza ugari egin ditu bertsozale-sare horrek (emakumeen integrazioa, esate baterako); gainera, berrikuntza profesionala gertatu da, bertsolariak ere sorkuntzako erreferentziazko profesionalak dira kultur munduan eta komunikabideetan.\nAzken garaiko berrikuntza bat aipatuz amaitu nahiko nuke, izan ere, euskararen erabilera handitzeko eta hiztunen hizkuntza ohiturak aldatzeko, Euskaraldia ekimena sortu da berriki. Berrikuntza aipagarri bat gizarte-ekimenaren eta administrazio-publikoen elkarlana delarik, diseinuan zein inplementazioan elkarrekin ari direlarik. Horrekin batera etorri den beste berrikuntza, prozesu baten planteamendua izatea da eta norbanakoen inplikazioarekin batera eraman nahi da aurrera; alegia, uko egin zaio publizitate-kanpaina klasiko bati. Horren ordez, prozesu oso bat lantzen ari dira eragileak elkarlanean, hizkuntza-ohituren inpaktua neurtuz; eta oso erantzun positiboarekin gizartearen aldetik bere lehen fasean, behintzat. Bigarren fasea hasi besterik ez da egin, eta ikusiko da, baina, prozesu berritzaile honek eskala desberdineko onurak ekarriko dituela aurreikus daiteke; euskararentzat, euskaldunontzat eta Euskal Herriarentzat.]]>


EMAITZAK - FUTBOL 11 KADETEAK LEHENTASUNEZKO MAILA - 13. SAILKATUAK\nBeste data ikusi 19/05/2019 - 19/05/2019 2019/05/19 26/05/2019 - 19/05/2019 2019/05/26 02/06/2019 - 19/05/2019 2019/06/02 09/06/2019 - 19/05/2019 2019/06/09 16/06/2019 - 19/05/2019 2019/06/16 23/06/2019 - 19/05/2019 2019/06/23 Beste txapelketa ikusi LURRALDEKOA OHOREZKO MAILA LURRALDEKOA LEHENTASUNEZKO MAILA LURRALDEKOA LEHENENGO MAILA LURRALDEKOA BIGARREN MAILA LURRALDEKOA HIRUGARREN MAILA LURRALDEKOA HIRUGARREN MAILA - TXAPELDUNAK LURRALDEKOA HIRUGARREN MAILA-3.SAILKATUAK GAZTEAK OHOREZKO MAILA GAZTEAK LEHENTASUNEZKO MAILA GAZTEAK LEHENENGO MAILA GAZTEAK LEHENENGO MAILA - TXAPELDUNAK GAZTEAK LEHENENGO MAILA - 3. SAILKATUAK GAZTEAK LEHENENGO MAILA - 12. SAILKATUAK GAZTEAK BIGARREN MAILA GAZTEAK BIGARREN MAILA - TXAPELDUNAK GAZTEAK BIGARREN MAILA - 2. SAILKATUAK KADETEAK OHOREZKO MAILA KADETEAK LEHENTASUNEZKO MAILA KADETEAK LEHENTASUNEZKO MAILA - TXAPELDUNAK KADETEAK LEHENTASUNEZKO MAILA - 3. SAILKATUAK KADETEAK LEHENENGO MAILA KADETEAK LEHENENGO MAILA - TXAPELDUNAK KADETEAK LEHENENGO MAILA - 3. SAILKATUAK KADETEAK LEHENENGO MAILA - 4. SAILKATUAK KADETEAK LEHENENGO MAILA - 13. SAILKATUAK KADETEAK BIGARREN MAILA KADETEAK BIGARREN MAILA - TXAPELDUNAK KADETEAK BIGARREN MAILA-2.SAILKATUAK KADETEAK BIGARREN MAILA-3. SAILKATUAK\nELORRIO ''A'' 5 - 1\t GURUTZETA ''A''\n17260 erabiltzaile on-line


Berakatz Eguneko aurreskua, festak lanean eman zituzten emakumeak dantzara ateratzen zituztenekoa — dantzan.eus\nHemen zaude: Hasiera › Komunitatea › Kuarrenta › Berakatz Eguneko aurreskua, festak lanean eman zituzten emakumeak dantzara ateratzen zituztenekoa\nBerakatz Eguneko aurreskua, festak lanean eman zituzten emakumeak dantzara ateratzen zituztenekoa\nBerakatz Eguna margolanaren xehetasuna, c. 1914, Orozko. Ilustrazioa: Jose Arrue\nHerriko jaiak lanean pasa eta azken egunean aurreskua dantzatzera irteten ziren emakumeak Laudion, Arrankudiagan eta Orozkon. Berakatz Egunarekin bukatu ohi ziren festak eta jai egunetan etxeetan eta tabernatan neskame, zerbitzari edota sukaldari ibili ziren emakumeek festarako eta dantzarako tartetxoa hartzen zuten. Orozkon irailaren 4an, Arrankudiagan abuztuaren 15eko ondorengo astelehenean eta Laudion abuztuaren 18an.\nAurreskuaren sokari tiraka\nEmakumeak festara eta dantzara irteteko eguna zen garai batean Berakatz eguna Laudion, Arrankudiagan eta Orozkon, baina ohitura galdu egin zen. Laudioko ganbara batean, 1994an, 1968ko festetako egitaraua aurkitu zuten eta honela zioen: abuztuak 18: Berakatzeguna. 11:00etan, aurreskuaren “soka” herriko kaleetan ibiliko da. Dantzarien sokak kalean gora eta behera ibiltzea ohikoa izan da. Karrika-dantza deitzen zion Iztuetak horri eta Humboldt-ek 1801ean egindako bidaian ere ikusi zuen karrika-dantza Durangoko kaleetan. Berakatz Egunean bezala, gaur egun Ordiziko santaneroen esku-dantza ere kalez kale ibiltzen da sokan, emanaldi nagusia plazan egin aurretik eta ondoren.\nDIA 18: BERAKATZEGUN o «día de los ajos» A las 11, aurresku cuya «cuerda» recorrerá las calles del pueblo.\n1950eko hamarkada, Berakatz eguneko aurreskua, Laudio. Argazkia: Juan Carlos Navarroren artxiboa\nUntzueta dantza taldeko kideak hariari tiraka hasi ziren jaia eta dantza berreskuratzeko asmotan. Horrela, Berakatz eguneko hainbat testigantza eta dokumentu jaso zituzten eta Herri aldizkarian argitaratu zuten jasotako informazioa Berakatzeguneko aurreskua lanean.\nBereziki Laudion, XX. mende hasierako festa parte-hartzaileenetakotzat gogoratzen dela herrian azaltzen du Felix Mugurutzak Las mujeres y los ajos del Berakatz Egun artikuluan. Markesaren palazioko eta dirudun etxeetako neskameen jaieguna edo aisialdirako unea izan ohi zen eta mutil gazteak joaten ziren karrika-dantzan beraien bila etxez etxe.\nKofradeen aurreskua, Laudio. Argazkia: Juan Carlos Navarroren artxiboa\nEmakumeak “bahitu” eta dantzara\nBerakatz Egunaren helburu nagusia festak behar bezala ospatu ezin izaten zituzten emakume langileak omentzea zela azaltzen du Gentza Belaustegigoitiak aipatutako lanean. Umetan, Garaio txistulariaren atzetik osatzen zen soka jarraitu izana gogoratzen du. Plazatik hasi eta auzo osoan zehar ibiltzen ziren, ardoa edaten eta jotak dantzatzen “bahitutakoen” etxeetan.\n1944ko festetako programan kontatzen da festak pasa eta ondorengo egunean aurreskua antolatzen zela eta mutil gazteak herriko etxeetara sartu eta neskameak eta nagusiak atera eta denak batera kalejiran ibiltzen zirela iluntzera arte.\nPasadas las fiestas, no más que al día siguiente, se organizaba una cuerda de aurresku que penetrando en las casas sacaba de ellas a la servidumbre y al señorío y juntamente se recorría el pueblo en alegre kale-gira no regresando hasta la noche.\n1947ko Festa Batzordeko dokumentu batean ere jaiaren jatorria festetan lanean, batez ere sukaldean, aritu diren emakumeei festa egun bat ematean dagoela. Herrian gizonezkoek soka osatzen zuten etxeetara indarrez sartu eta sukaldean lanean ibilitako emakumeak dantzara ateratzeko.\nPor ellas y para ellas se organizaba - ya no, ¿por qué? - un aurresku, formándose en la mañana de ese día una “cuerda” con derecho de allanamiento de moradas, para sacar de ellas a las cocineras y dueñas. Se ha interrumpido esta costumbre, pero subsiste la fiesta.\nAurreskua herritarren gogoan\nBerakatz egunari buruzko hainbat kontu jasoak zizkion Juan Carlos Navarro herriko historiazaleak 1911n jaiotako bere aita Alejandrori.Hamabost bat urte zituztela, abuztuaren 18an, eguerdi aldera herriko parrandazaleak plazan elkartzen hasten zirela gogoratzen du. Neskameak, umezainak eta sukaldariak zituzten etxeetara sartu eta kalera ateratzen zituzten biribilketan plazaraino eramanez. Han dantzan jarraitzen zuten eta plazako tabernako nagusiak dantzarientzako limoi-zukua banatzen zuen. Amaierako sokan alkatea bera ere dantzatzen zela diote hainbat testigantzek.\nTxutxi Cascallanaren arabera, martxa eta biribilketen doinuan egiten zuten ibilbidea eta neskameak ateratzen zituztenean jotak eta porruak dantzatzen zituzten geldialdietan. Baita plazan ere eta alkatea ateratzen zuten aurreskuan, kontrapasaren doinuan.\nPalaziora ere joaten zirela diote hainbat testigantzek eta hogeita hamar edo berrogei neskame ateratzen zituztela dantzara. Jaunak etxeko neskame guztiekin ateratzen omen ziren atarira eta garagardoa, jatekoa... eskaintzen zuten.\nJuana Garaiok azaltzen du emakumeen bila edozein lekutara joaten zirela mutil gazteak eta laneko arropekin, zeuden bezala ateratzen zituztela poz-pozik.\nel Día de los Ajos a las doce del mediodía iban a las casas particulares y, con el delantal y todo... iban al lavadero y, remangadas y todo... ¡a correr! A todas las casas, todas íbamos (...) se recorría todo, pero todo el pueblo... y sí no veían chica, iban a las casas y las sacaban según estaban. ¡Tú sabes que a legría!\nAskoren etxe barruraino sartzen ziren bila, baina beste asko alpargatak soinean txistu doinu entzun orduko zain-zain egiten zirela dio Carmen Olabarrietak. Santi Garaiok gogoratzen du beraiek mila marrako galtzekin, alkandora zuriarekin, gerrikoarekin eta txapelarekin irteten zirela nesken bila.\nBerakatzak jateko eta apaintzeko\nMugurutzak azaltzen duen moduan ohitura izan da hainbat herrietan berakatz edo baratxuri zopak prestatzea bestondoari aurre egiteko. Otordu pisutsu eta alkohol edanaren ajearentzako garbigarritzat jo izan da sarri. Hortik dator, festetako azken eguna Berakatz Eguna izendatzearen arrazoia. Gainera, sukaldari ari ziren emakumeentzat denbora askorik eskatzen ez zuen jatordua da baratxuri zopa, gero ahal den azkarren festara joan zitezen.\nLaudion garai batean dantzariak berakatzak soinean zituztela dantzatzen zirela jasoa dago eta udaletxeko balkoia ere baratxuri sortaz apaintzen omen zuten. Jose Arruek Orozkon Berakatz Egunean dantzatutako aurreskuaren margo-lana egin zuen eta hor ere ikus daitezke aurreskua eta txistularia baratxuriz apaindutako kapelekin. Orozkon oraindik mantendu dute festetako azken egunean lepoko zapiarekin batera baratxuria zintzilika eramateko ohitura.\nBerakatzeguneko aurreskua (Bai, Untzueta dantza taldea, 1996-06)\nLas mujeres y los ajos del Berakatz Egun (Deia, Felix Mugurutza, 1919-09-01)


Nexen Tire 15353: N'PRIZ AH8 235/50R17 | JEGS\nNexen N'PRIZ AH8 235/50R17\nPart Number: 711-15353\nNexen N'PRIZ AH8 235/50R17 $115.99\nNexen 15353 Details\nDiameter (in.): 26.3\nSection Width (in.): 9.6


faszia - Elhuyar dictionaries\niz. (Anat.) fascia\nfaszia *Examples are automatically obtained from dabilena\n...faszia\t...ermatikoaren hiru geruzetako bat osatzen dute, faszia kremasterikoa. Ezarpena Poupard lotailuan ...\nEhun konjuntibozko faszia batek inguratzen du, kapsula nefrotiko deritzonak, eta hor ...\n...zolako fasziitis Oin-zolako fasziitisa oin-zolaren fasziaren endekapenezko sindromea da, honen jatorrian, kalkaneoan, be...\n...(perirrenala) dago. Gantz honen kanpoaldean giltzurrun faszia (zuntzezko kapsula) dago. Giltzurrun faszia honetan bi orri...\n...burukoa eta lepokoa. Hauek inguratzen bizkarreko faszia torakolunbarraren sakoneko geruza agertzen da. Buruko esple...\n...giltzurrun faszia (zuntzezko kapsula) dago. Giltzurrun faszia honetan bi orri bereizten dira: atzeko orria (nahiko sendoa...\n... soka honetan, urrapen txikiak sor daitezke oinzolako faszian eta honen luzaketa eta urraketa errepikatuak eragiten dute ...\n...a kanpoko muskulu lapranaren aponeurositik kanpoko faszia espermatikoa. Zeharkatuko duten gune ahularen arabera,...\n...40 urtetik aurrera agertu ohi da, zeharkako faszia ahultzearen ondorioz. Horrez gain, iztai hernien...\n...barruko muskulu lapranaren fusioz sortutakoa. - Barruko faszia espermatikoa : Faszia transversaletik sortutakoa. Kordoi ...\nArazoaren diagnostikoa: tendinosi distala faszia latako tenkatzailean.>\nDiagnóstico del problema: Tendinosis distal del tensor de la fascia lata.\nBeroketan, aukera ona da mugikortasun dinamikoko ariketak egitea, muskulu-talde toniko nagusiak luzatu ahal izateko, besteak beste, aduktoreak, mokorreko flexoreak, faszia lataren tinkatzailea eta soleoa. Muskulu horiek ezinbestekoak dira, beheko gorputz-adar osoaren mugak saihesteko.>\nEn el calentamiento es buena opción incluir ejercicios de movilidad dinámica donde se consiga estirar a los principales grupos musculares tónicos; como aductores, flexores de cadera, tensor de la fascia lata y sóleo, fundamentales para evitar limitaciones en todo el miembro inferior.\nEgin Akilesen tendoiko eta soleoko fasziako luzatze-ariketak. Ehun konjuntibo horren bidez faszia plantar osoa luzatzen da.>\nRealiza estiramientos del tendón de Aquiles y fascia del sóleo, este tejido conjuntivo permite un estiramiento de toda la fascia plantar.\nFaszitis plantarra faszia (zuntz-ehuna) handitzearen ondorioz sortzen da. Faszia behatzen oinarrian hasten da eta handitzea orpoko kalkaneo hezurreraino iritsi daiteke..Handitasun hori maizen entrenatzen diren aldeetan gehiegizko tentsioa edo traumatismo asko izatearen ondorioz sor...>\nLa fascitis plantar se debe a la inflamación de la fascia (tejido fibroso) que se tiende desde la base de los dedos, llegando a afectar hasta el hueso calcáneo de tu talón.Esta inflamación es debida a una excesiva tensión o a repetidos traumatismos en las zonas que se ent...\nBatez ere behatz lodiaren luzapena babestu behar da, zeren luzatzen denean tentsioa sortzen baita eta, ondorioz, faszian mina eragiten baitu.>\nUn vendaje tipo "tiping" que proteja la planta, sobre todo la extensión del dedo gordo, ya que su extensión produce tensión y el consiguiente dolor de la fascia.


topic_facet:"Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila" author_facet:"Euskadi (Autonomia Erkidegoa). Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa Saila" author_facet:"Usurbil GLHBI" genre_facet:"Interneteko baliabidea"\nProposatutako gaia: Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila Egilea: Euskadi (Autonomia Erkidegoa). Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa Saila Egilea: Usurbil GLHBI Generoa / Forma: Interneteko baliabidea\n1 Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa) 1 Fabrikazio Mekanikoko Sistema Automatikoen Programazioa (Modulua) Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Galdaketa eta pulbimetalurgiaren bidezko produkzioa (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa) 1 Lan-giroko harremanak (Modulua) Gehiago ... 1 Lanbide Heziketa 1 Linea automatizatuen muntaia- eta mantentze-lanak (Modulua) 1 Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Mekatronika Industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Mekatronika industrialeko proiektua (Modulua) 1 Muntaia- eta mantentze-lan elektriko/elektronikoak (Modulua) 1 Sistema automatizatuak (Modulua) Guztiak ikusi ... gutxiago ...


Argindarra eten da Eskoriatzan, poste elektriko batean izandako matxuragatik - Eskoriatza - Goiena.eus\nArgindarra eten da Eskoriatzan, poste elektriko batean izandako matxuragatik\nJon Irizar Aranguren 2022-05-17 10:41\nAstelehen gaueko 21:30ak bueltan pasa zuen Iberdrolak abisua: poste elektriko batean izandako arazo bat tarteko, argindar gabe gelditu zen Eskoriatza. Goizaldean itzuli zen elektrizitatea etxe askotara, baina bizilagunek jakinarazi dutenez, martitzen goizean ere argindar gabe esnatu dira hainbat eraikin; tartean, Intxaurtxueta auzoko batzuk.\nArazoak dira bart gauetik argindarrarekin Eskoriatzan. Poste elektriko batean izandako matxura baten erruz, 21:30ak bueltan elektrizitate gabe gelditu zen herria. Ordubeteren bueltan berriz piztu ahal izan zituzten gailu elektrikoak eskoriatzar askok, baina ez guztiek.\nHainbat bizilagunek Goienari jakinarazi diotenez, gaur goizean argindar gabe esnatu dira herriko hainbat txoko; tartean, Intxaurtxueta auzoko eraikin batzuk. Horren adibide, Eskoriatzako Udalak webgune bidez jakinarazi du Manuel Muñoz kiroldegia itxita egongo dela goizean. "Eguerdi alderako berriro irekitzea aurreikusten da", udal ordezkarien hitzetan.


Txinako Txapelketa 2018 - Espainia Pro billarra España\nHastapeneko/Berriak/Txinako Txapelketa 2018\nAstelehena 24 iraileko irailean, Snookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin 2018, Eurosport eta Eurosport Player-ek eskainia, snooker etxea, txapelketa zuzenean emango du, igandean oso finala arte 30 iraileko irailean, Arturo Perezen iruzkinekin, Martin Pérez eta Sergio Manuel Gutierrez.\nSnookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin (150 mila kilo irabazlearentzat).\nSnookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin (Txina).\nSnookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin, Martín Pérez eta Sergio Manuel Gutierrez.\nSnookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin 2018\nJarraian, Eurosport eta Eurosport ordutegiak kontsulta ditzakezu 2 Txinako Txapelketa jarraitu ahal izateko 2018 zuzeneko zorrotzetan:\nTxinako Txapelketa jarraitzeko aukera ere baduzu 2018 Eurosport Player-en bidez eta aldi berean aukeratzeko edo ikusteko gai izan (bi gailuekin, tablet, pc, Autoa) bi mahaiak bizi dira, ikusleentzako benetako luxua. ETA, Partiduak geroratu ahal izateko aukera, bere atalean 'GUTXIRA’\nFORMATO TXINAKO TXAPELKETA 2018\nSnookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin 2018 Txinan ospatzen da, Snookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin. Azken fasea eztabaidatuko da 76 jokalari, Eurosport Player-en gozatu ahal izan genituen kanporaketa biziak izan ziren. The PICTURE finala onena jokatuko da 9 markoak (irabazi 5) final laurdenak arte, finalerdietako onena 11 markoak (irabazi 6) eta final handia, onenari 19 markoak (irabazi 10).\nSnookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin 2018 sailkatze\nSnookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin:\nSnookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin Chang Bingyu\nSnookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin Luo Zetao\nSnookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin Bai Langning\nSnookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin He Guoqiang\n24 Snookerrak Asiako lurretan jarraitzen du Txinako Txapelketarekin\n1 03:30 Luca Brecel 5 in 1 Joe O´Connor\n14 03:30 Lyu Haotian w / o in Kyren Wilson\n30 08:30 Mateo Sold 1 in 5 Mark Allen\n25 IRAILA LEHENENGO TXANDA\n27 08:30 Ryan Eguna 5 in 1 Mike Dunn\n9 13:30 Luca Brecel 3 in 5 Martin O´Donnell\n11 13:30 Marco Fu 3 in 5 Zhang zu\n26 IRAILA LEHENENGO TXANDA\n41 08:30 Martin O´Donnell 5 in 4 Tom Ford\n42 08:30 Zhang zu 2 in 5 Liang Wenbo\n50 13:30 Ryan Eguna 3 in 5 Hossein Vafaei\n27 IRAILA LEHENENGO TXANDA\n57 08:30 Martin O´Donnell 5 in 2 Liang Wenbo\n28 IRAILA LEHENENGO TXANDA\n65 08:30 Martin O´Donnell 1 in 5 Lyu Haotian\n29 IRAILA LEHENENGO TXANDA\n30 IRAILA LEHENENGO TXANDA\nAnterior Shanghaiko maisuak 2018\nJarraitzen Europako maisuak 2018


Albisteak haserre bizia eragin zuen jende anitzengan, eta horrek Tanquem els CIE plataforma sortu ahal izateko bidea zabaldu zuen. Harrezkero, Espainiako Estatuko mugetan migrariak geldiarazteko ezarritako kontrol eta dispositiboen aurkako borroka nekaezina egin du plataforma horrek.\nIdrissaren heriotzaren osteko hilabeteetan, gertaeraren ardura zuen epaitegiak bertan behera utzi zuen prozedura; ez zuen ikerketan sakondu ez arduradunei espedienterik ireki. Haatik, ez zuten Idrissa ahantzaraztea lortu, ezta Europa gotorleku bidegabe honek egunero hiltzen duen pertsona guretako bat dela aldarrikatzeko gogoa kendu ere.\n2014ko amaieran, ikus-entzunezko Metromuster kooperatibak –garai hartan, Ciutat Morta dokumentalaren bitartez ekaitz politiko eta mediatiko itzela eragin zuena– proiektu zinematografiko berri bati ekin zion Tanquem els CIE eta La Directa-rekin batera. Lau urteren ondoren, Idrissa, crónica de una muerte cualquiera filma estrainatu da.\nKataluniako Mediku Institutu Legalean sei hilabetez egon ondoren, Idrissaren gorpua Montjuïceko (Bartzelona) hilerriko izengabeko nitxo batean sartu zuten, hots, ongintza moduko lurperatze bat eman zitzaion. Espainiako agintariek ez zioten haren familiari inolako informaziorik eman, eta euren legearen betebeharrak saihestu zituzten.\nDokumentala filmatzeko ardura zuen taldeak –ikerketa lan eskerga batek akuilatuta– Maliko Tindila herri mugakideraino bidaiatu zuen, Diallo familiarekin elkartu zen eta gertatuaren berri eman zion. Ondoren, izengabeko nitxoa aurkitu genuen eta Idrissaren gorpuzkinak aberriratzeko izapideak betetzeari ekin genion, finean, bera jaio zen lurrean toki hartu zezan. Kostuak finantzatzeko 10.000 euro bildu ondoren –crowdfunding-en bidez–, erreparazio edo ordain moduko keinu kolektiboa gauzatu genuen. Azkenik, haren komunitateak Idrissa ehortzi ahal izan zuen; hil ondorengo sei urtera.\n"Nomen nescio"-ren latinezko adierazpidearen akronimoa NN da. Sigla horiek, ikusi batez, gaitzik gabekoak dirudite, alta bada, bortxakeriaren seinale dira. Izan ere, historikoki izen gabeko pertsona sailkatzeko erabili izan dira: “Izen gabea”\nNomen nescio-ren latinezko adierazpidearen akronimoa NN da. Sigla horiek, ikusi batez, gaitzik gabekoak dirudite, alta bada, bortxakeriaren seinale dira. Izan ere, historikoki izen gabeko pertsona sailkatzeko erabili izan dira: “Izen gabea”. Nazismoak Nacht und Nebel (gaua eta lainoa) dekretuaren bidez berreskuratu zituen NN siglak. Wagnerren konposizio baten titulua da, Hitlerrek ohoratua eta hainbat emakume preso politikoren sintonia makabroa bihurtu zena. Nazien sarraski jasangaitzen praktikek NN kategorizazioa izan zuten.\nHego Ameriketako Kondor operazioan parte hartu zuten diktadurek desagerrarazi zituzten pertsonak, terminologia horrekin identifikatu zituen CIAk: No Name (NN). Gaur egun, horietako asko itsas hondaletan daude, izenik gabe, identitatea ezabatuta. 2017an –urte bakarrean– Mediterraneoan bizia laga zuten 3.000 migrariak bezala; horien artean daude ere Andaluziako itsasertzeko hilerrietan lurperatuak.\nIdrissa Diallo “izen gabeko” pertsona zen gaur arte, eta halakoxeak dira egun, atzerritar legearen biktimak. Espainiako Estatuak horiei guztiei euren eskubideak kendu eta giza kondizioa ukatzen dizkie. Pertsona horiek ez dute gainerako guztiok dauzkagun eskubide berberak, eta egoera erdeinagarri batera bultzatzen ditu. Euren historia hutsaren hurrengo heriotza baten kronika da, beren iragan kolonialistaren arrastoa bizirik mantentzen duten mendebaldeko gizarteentzat, migrariena balore gabeko bizitza da. Hala eta guztiz ere, euren izenak ez dira ahanzturan geratuko. Idrissaren bezalako historiak, berauek egunero posible egiten dituztenen kontzientzian ozenki jo behar du. Idrissa Diallo izenak beste leku batera begiratzeko jaidura aldatu behar digu, gure ardura ere den sufrimendua geure egin dezagun. Idrissak bizirik darrai, borrokak ere bai!


TERTULIA: prest al gaude geure zahartzaroaren kudeaketaz erabakiak hartzeko? - Arrosa\nBizkaiko zahar etxeetako egoiliarren familiak elkarte bat sortzen ari direla jakin berri dugu. Enpresen eta langileen arteko gatazkaz harago, senideei eskaintzen dieten arreta ez dela behar bezalakoa uste dute. Aldarrikapenak zuzenean azaltzeko bilera eskatu diote Bizkaiko Gizarte Ekintza diputatuari. Asteak daramatzate protestetan eta lan uzteetan murgilduta, artatu behar dituzten guztiei kalitatezko arreta eskaintzeko aukera ematen ez dien lan karga dutelako. Lan gatazka horri erreparatu nahi diogu gaurko tertulian, baina harago jota zahartzaroaz hausnartu nahi genuke, bereziki, zahartzeko joera geroz eta handiagoa duen gure gizarte honek adinekoei eskaintzen dizkien aukera mugatuez. Oihana Bartrarekin, Mikel Goñirekin eta Oier Imazekin hausnartu dugu horretaz.\nPosted in ZebrabideaTagged #adineko #bizkaia #egoitza #erabaki #eskaintza #gizarte #kudeaketa #lan uzte #mikel goñi #oier imaz #oihana bartra #portada #tertulia #zahar #zahartzaro #zaintzaile #zerbitzu\nJosu Oiarzabal: "Aralar ezagutzen dugun eran mantentzea bermatzeko proposamena da gurea"


Job (Puy-de-Dôme) - Wikipedia, entziklopedia askea.\nFrançois DAUPHIN (2014-2020)\n45° 36′ 58″ N, 3° 44′ 44″ E / 45.6161°N,3.7456°E / 45.6161; 3.7456Koordenatuak: 45° 36′ 58″ N, 3° 44′ 44″ E / 45.6161°N,3.7456°E / 45.6161; 3.7456\nJob (Puy-de-Dôme) (Frantzia)\nJob (Puy-de-Dôme) (Okzitania)\nChalmazel-Jeansagnière, Saint-Bonnet-le-Courreau, Sauvain, Ambert, Bertignat, La Forie, Saint-Pierre-la-Bourlhonne, Valcivières eta Vertolaye\nJob (frantsesez eta ofizialki: Job) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Puy-de-Dôme departamenduan dago, Auvernia-Rhône-Alpeak eskualdean. 2013an 1064 biztanle zituen.\n2007an Job udalerrian erroldatutako biztanleak 1.064 ziren. Familiak 431 ziren, horien artean 119 pertsona bakarrekoak ziren (36 bakarrik bizi ziren gizonak eta 83 bakarrik bizi ziren emakumeak), 146 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 138 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 28 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.\n2007an 719 etxebizitza zeuden, 428 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 186 bigarren erresidentzia ziren eta 105 hutsik zeuden. 681 etxeak ziren eta 35 apartamentuak ziren. 428 etxebizitza nagusietatik 360 bere jabearen bizilekua ziren, 57 alokairuan okupaturik zeuden eta 11 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 19 etxek bi zituzten, 58 etxek hiru zituzten, 131 etxek lau zituzten eta 218 etxek bost zituzten. 339 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 142 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 236 etxetan bat baino gehiago zituzten.\nJob udalerriko biztanleria-piramidea 2009an .\n2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 631 ziren, horien artean 471 aktiboak ziren eta 160 inaktiboak ziren. 471 pertsona aktiboetatik 444 lanean zeuden (234 gizon eta 210 emakume) eta 28 langabezian zeuden (11 gizon eta 17 emakume). 160 pertsona inaktiboetatik 83 erretiraturik zeuden, 39 ikasten zeuden eta 38 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.\n2009an Job udalerrian 432 unitate fiskal zeuden, 1.033,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.312 euro zen.\n2007an zeuden 30 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 11 eraikuntza enpresak ziren, 8 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.\n2009an zeuden norbanakoentzako 14 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 igeltseroa, 2 margolariak, 2 zurginak, 1 iturgina, 4 argiketariak, 1 ile apaindegia eta 2 jatetxeak.\n2000. urtean Job udalerrian 37 nekazaritza-ustiategi zeuden, 693 hektarea erabiltzen.\nMultimedia: Job (Puy-de-Dôme)\nBNF: 15269529q (data)


Martin Ugalde Kultur Parkea » Beka\nBEÑAT ZAMALLOA AKIZUK JASO DU MARTIN UGALDE BEKA\n2015eko azaroaren 11n, Martin Ugalde kultur parkean egindako ekitaldian jakinarazi zen Martin Ugalde bekaren irabazlearen berri. Beñat Zamalloa Akizuk jaso du beka. Martin Ugalderen kazetaritza ikertuko du bekari esker, eta urte beteko epea izango du lana egiteko.\nMARTIN UGALDE BEKA – EPAIMAHAIA\nMARTIN UGALDE BEKA – OINARRIAK


EKAITZALDI: otsaila 2013\n05. De ronda\n07. De ronda\n11. Asi cantan los chicos (So the boys sing)\n12. Una aventura de Don Quijote (An Adventure of Don Quixote)\n13. En un barco fenicio (In a Phoenician Vessel)\n14. Canta el gallo tempranero (The early cock is crowing)\n01. Aste Nagusia\n03. Disen Los Albañiles\n05. Donosti Canta\n08. Los Pastores De Vitoria\n10. Beber Beber\nEgilea: Txiribita ordua: 22:01 iruzkinik ez:\n2013(e)ko otsailakren 24(a), igandea\n01. Bilbao Esta Precioso\n02. Bilboko Jaiak\n03. Añoranza Botxera\n04. Si El Cielo Esta En Bilbao\n05. La B De Bilbao\n06. Yo Tambien Soy De Bilbao\n07. El Techo De Bilbao\n08. Bilbao Engancha\n09. Zatoz Bilbora\n10. Cancion a Bilbao\nItziar are a 6-member folk-prog band named after Itziar Egileor, a Basque female singer with a beautiful, crystalline voice reminiscent of Sandy Denny's. The band's only album displays the sensitive songwriting of Dutch folk band Nightwatch and are quite similar in style and atmosphere to both Haizea and Itoiz; in fact, if you switch the latter band's male vocalist for a female, you'll get an idea of what Itziar sound like. All lyrics are sung in Basque. Info +\nRafa Aranguren: Gitarra Elektrikoa\n01. Ameskoi (5:50)\n02. Espetxeratuarena (5:50)\n03. Manifestu Atzeratua (2:50)\n04. Harri Eta Herri (3:20)\n05. Gauaren Iratsoa (3:00)\n06. Mendigoixalearena (4:45)\n07. Haizearen Gogoa (5:30)\n08. Beartsu Fameliak? (2:40)\n09. Agur Mikel (2:22)\nFlac 272 Megas\nEgilea: Txiribita ordua: 15:45 5 iruzkin:\nEtiketak: folk, Rock Progresivo\n2013(e)ko otsailakren 21(a), osteguna\n70eko hamarkadaren erdialdetik aurrera garatutako euskal folk berriaren talderik esanguratsuenetakoa. Ibilbide laburrekoa baina itzal luzekoa gertatu zen. Plazaratutako bi diskoetan, Izukaitz (Xoxoa, 1978) eta Otsoa dantzan (Xoxoa, 1980), Ingalaterrako folk-rock garaikidearen eragin nabarmeneko euskal herri musikaren ikuspegi berritzailea azaleratu zuen. Gaur egun, bildumazaleentzat harribitxi preziatu bilakatu dira bi diskoak. Taldekideen artean, Bixente Martinez (Oskorri, Hiru Truku), Fran Lasuen (Oskorri, Txatanuga Futz Band, Eguen Banda) eta Luis Camino (21 Japonesas). Info +\n02. Katu Beltza. Txalopin Txalo\n03. Ni Hiltzen naizenean\n04. Karrakan Trakatan\n05. Prakamanen Itsasoan\n07. Ariniketan Arin\nJ.M."Pototo" Aranburu: Baxu Elektrikoa\nOdile Kruzeta: Teklatuak, Txirula, Panderoa, Ahotsa\nFran Lasuen: Biolina, Alboka, Panderoa, Ahotsa\nAurelio Martinez: Flauta, Saxofoia, Tubera\nBixente Martinez: Gitarra, Ahotsa\nFlac 260 Megas\nEgilea: Txiribita ordua: 22:09 2 iruzkin:\nPedro Soler & Beñat Achiary - Pres Du Coeur Sauvage (2000)\nBeñat Axiari bilakatu da, zalantzarik gabe, Urriaren "izpirituaren" jarraitzaile zuzena. Ibilbide emankorra egin du eta Europan Euskal Herrian baino ezagunago da. Alde batetik, euskal tradiziotik hurbilago dauden diskoak ditu: Arranoa (Ocora, 1988), Ene kantu ferde ta urdinak (Elkar, 1989), Euskal kantak Ama-Lur abesbatzarekin grabatutako lana (EMI, 2001)... Bestetik, inprobisazioaren mundutik zuzenean edaten duten lanak ditu: Achiary, Carter, Holmes (CCAM, 1994); Ce n'est pourtant (L'Empreinte Digitale, 1996), Michel Doneda saxofoi jotzailearekin egindakoa; Leitza larrea (Agorila, 2000); La cité invisible: rencontre à Casablanca (Nord Sud, 2003), gwana musika, flamenkoa eta euskal kantaren arteko topaketa bitxia... Halaber, kolaboratu egin du Pedro Soler gitarristarekin (Près du coeur sauvage...), Etage 34 rock taldearekin (Etage 34)... Azkenik, bestelako hamaika ikuskizunetan ere parte hartu du -Emazte zuriaren bila ikuskizuna; Santa Kruz apaiza eta Juan Martin Pueyrredon pastoralak; Oihana auhenka ikuskizuna; Batekmila, antzerkia eta dantza uztartzen dituena...- eta bere nortasunaren arrastoa utzi du Axiarik. INFO +\n01. Tu infancia en Menton (Hitzak: Federico Garcia Lorca)\n02. Y después (Hitzak: Federico Garcia Lorca)\n03. Poema doble del lago Eden (Hitzak: Federico Garcia Lorca)\n04. Jantzi egokia, bai, baina (Hitzak: JosAnton Artze)\n05. Petites valses viennoises (Hitzak: Federico Garcia Lorca)\n06. Cántico espiritual (Hitzak: San Juan de la Cruz)\n07. Chant d'exil (Musika: Beñat Axiari)\n08. Seguiriya (Musika: Pedro Soler)\n09. Jauregi hotzean (Hitzak: Jon Mirande)\n10. Tío vivo (Hitzak: Federico Garcia Lorca)\n11. Nana-Arratia ibarreko (loa, loa txuntxurun berde) (Hitzak: Herrikoia)\n12. Sonnet (Mientas por competir) (Hitzak: Luis de Gongora)\n13. Xoxo beltz bat (Hitzak eta musika: Herrikoiak)\n14. ¡Son de negros en Cuba! (Hitzak: Federico Garcia Lorca)\n15. Ode maritime (Hitzak: Fernando Pessoa)\nPedro Soler: Gitarra\nBeñat Axiari: Ahotsa, Perkusioa\nEgilea: Txiribita ordua: 11:11 iruzkinik ez:\nEtiketak: flamenco, world music\nEl proyecto, coordinado por el experimentado teclista Mikel Azpiroz (Parafünk, Fermin Muguruza, los australianos The Waifs..), se centra en el formato básico de trío de órgano Hammond, focalizando su esencia en el sentido más puro del groove: la rítmica bailable. A ello contribuyen no sólo el exótico y virtuoso drumming del baterista parisino Franck Mantegari (Alpha Blondy, Saint Germain,..) sino también la cadencia melódica y extrema versatilidad del guitarrista y cantante británico Dave Wilkinson (Brian Jackson, George Braith..) Info+\n02. World State\n04. Osito Blues\n05. Far East Sweet\n06. Herb Tree\n10. Osito Bossa\n2013(e)ko otsailakren 11(a), astelehena\nJavier Garayalde presenta la formacion All Jazz Group con el objetivo de mostrar el jazz dentro de un contexto lo mas amplio posible incluyendo en sus actuaciones estilos variados que van desde el swing, blues, balada, bossa fussion, funky etc\n01. Katy`s Brindis\n02. Bienvenido Mr. Andueza\n03. Solo Blues\n04. Hola Sr. Parker\n05. ¿ Que Tal ?\n06. Sueño De Niños\n07. Rose & Swing\n10. All Jam Blues\nFco. Javier Garayalde: Saxo Tenor-Soprano y Clarinete\nRamon Garcia: Trompeta,Fliscorno\nCurro Galvez: Contrabajo\nJose Angel Martinez: Bateria\nJavier y Luis Garayalde Jr: Percusion\nJose Miguel Huarte: Acordeon y Teclados\nFlac 292 Megas\nEgilea: Txiribita ordua: 18:43 iruzkinik ez:\n2013(e)ko otsailakren 3(a), igandea\nLa Orquesta Sinfónica de Euskadi (OSE) ha editado el disco Kadenza, que incluye la interpretación de cuatro obras de la compositora tártara Sofia Gubaidulina. El álbum ha sido editado por el sello holandés ET'CETERA y recoge las obras: Seven Words, In Croce, Kadenza y Et Exspecto. Dos intérpretes vascos reconocidos internacionalmente, el acordeonista Iñaki Alberdi y el cellista Asier Polo, han participado en la grabación del disco como intérpretes solistas, junto con un grupo de cuerda de quince miembros de la Orquesta de Euskadi, bajo la dirección de José Ramón Encinar. Info +\nFlac 328 Megas


Promocions d'obra nova de lofts a Ametzola, Districte Errekalde. Bilbao\nVizcaya - Bizkaia 0\nLofts d'obra nova a Ametzola, Districte Errekalde. Bilbao


topic_facet:"Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Elektrizitatea eta automatismo elektrikoak (Modulua)" topic_facet:"Sistema Elektrikoaren eta Elektronikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua)" topic_facet:"Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila" author_facet:"Urresti, Igor"\nProposatutako gaia: Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Elektrizitatea eta automatismo elektrikoak (Modulua) Proposatutako gaia: Sistema Elektrikoaren eta Elektronikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) Proposatutako gaia: Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila Egilea: Urresti, Igor\n1 Automatizazioa eta robotika industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Elektrizitatea eta Elektronika (Lanbide Arloa) Elektrizitatea eta automatismo elektrikoak (Modulua) 1 Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa) 1 Fabrikazio Mekanikoko Sistema Automatikoen Programazioa (Modulua) Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila Gehiago ... 1 Fabrikazioaren Automatizazioa (Modulua) 1 Galdaketa eta pulbimetalurgiaren bidezko produkzioa (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Industria-robotika (Modulua) 1 Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa) 1 Lan giroko harremanak (Zeharkako Ikasgaia) 1 Lanbide Heziketa 1 Linea Automatizatuen Eroapena eta Mantentze Lanak (Modulua) 1 Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Mekatronika Industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Muntaia- eta mantentze-lan elektriko/elektronikoak (Modulua) 1 Produkzioko Sistema Automatikoen Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) Sistema Elektrikoaren eta Elektronikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) 1 Sistema Hidraulikoaren eta Pneumatikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) 1 Sistema automatizatuak (Modulua) Guztiak ikusi ... gutxiago ...


segurtasun-faktore > factor de seguridad (3 testuinguru)\n1. Kalkulatu intentsitatea segurtasun-faktoreaz: 1. Calcula la intensidad con el factor de seguridad:\nComment (segurtasun-faktore [eu])


Liburu berriak daude liburutegian\nKontsultatu zerrenda hemen\nMaiatzerako MEMORIA TAILERRA proposatzen dizuegu.\nTailerrean, oroimenak nola funtzionatzen duen eta oroimen motak azalduko dira; oroimena zein organotan oinarritzen den eta urteekin nola aldatzen diren azalduko da.\nGainera, oroimenaren eraginkortasunari eusten laguntzen duten ariketak egingo dira ere.\nVital Fundazioak eskainita eta Luis Arrieta Pérezen eskutik, oroimenaren zainketa bezalako gauza garrantzitsuetan sakonduko dugu.\nPlaza mugatuak dira, beraz, izena eman behako duzu apirilaren 27a baino lehen telefono honetan: 628297834 (Itxaso)\nMaiatzeko taldeko saioekin jarraituko dugu, plaza mugatuak izango dira eta segurtasun neurriak beteko dira.\nHau da maiatzeko programa:\nNagusien elkartze gela: 2021eko bigarren hiruhilabetea\nGazte lekua: 2021eko bigarren hiruhilabetea


Hazibideak hitzaldi-zikloa irailean eta urrian – Egizu elkartea\nHazibideak hitzaldi-zikloa irailean eta urrian\nHazibideak hitzaldi-zikloa 2014ko udazkenean\nGuraso eta hezitzaileentzako hitzaldi-zikloa prestatu dugu udazkenerako, eta denok gonbidatuta zaudete etortzera eta parte hartzera. Irailaren 23an “Ez dut zigortu nahi” izenburupeko hitzaldiarekin dator Nerea Mendizabal, eta urriaren 22an Joxe Amiama izango dugu “Etxerako lanak gure etxeetan” berbaldiarekin.\nHitzaldiak doan dira baina izena eman behar da, lekua ziurtatzeko, gugana jo: sendigetxo@yahoo.com – 685 73 29 63 (Lander).\nEskerrik asko Areetako elkartegiko zein Zabalako lagunei lekua egiteagatik eta Hazibideak ekimeneko gurasoei antolakuntzan ibiltzegatik.\nNerea Mendizabal (argazkia guraso.com)\nNerea Mendizabal (psikopedagogoa): “Ez dut zigortu nahi”\nAskotan haurrak duen jarreraren aurrean ondorio bat ezarri nahi zaio haurrak ikas dezan eta zigorrak jartzea beste armarik ez zaigu gelditzen. Hauek haurrengan duten eragina aztertu ondoren hainbat proposamen ikusiko ditugu eta geure artean praktikan jartzeko ariketak egingo ditugu.\nNoiz: irailak 23, asteartea, 17:30-19:00\nNon: Areetako Elkartegian\nJoxe Amiama (argazkia guraso.com)\nJoxe Amiama (psikopedagogoa): Etxerako lanak gure etxeetan\nNork ez daki zer diren etxerako lanak?, baina …. funtzionalak al dira? Zenbat agintzen dira (eta, agintzekotan, zenbat behar dira)? Zein eragin dute? Ikaslearen adina inportantea al da? Nola baloratzen dituzte irakasle, familia eta ikasleek? Etxetik lagundu behar al ditugu? Honelako hausnarketak egiteko asmoz, UPV/EHUko irakasle Joxe Amiamarekin bilduko gara, tesi bat egin baitu gai honetaz.\nNoiz: urriak 22, asteazkena, 17:30-19:00\nNon: J. B. Zabala ikastetxean\nNorentzat: guraso eta hezitzaileentzat\nSarrera: doan, baina aldez aurretik izena eman behar da\nHaurtzaindegi-zerbitzua: 3 urtetik gorakoentzat eta doan (aurretik jakinarazi)\nEman izena: 685 73 29 63 (Lander) / sendigetxo@yahoo.com\nOndo dakizuenez, SENDI proiektua Getxoko Udalaren eta Egizu euskara elkartearen arteko elkarlana da.\nInformación sobre las charlas del ciclo Hazibideak en otoño de 2014\nNerea Mendizabal (psicopedagoga): “No quiero castigar”\nPara que un@ niñ@ aprenda, es habitual que se anuncie que, de no realizar la acción que se espera, tendrá “consecuencias”, se ponen condiciones a su actitud, y los adultos a menudo no encontramos otra forma mejor que el castigar. Después de analizar el efecto que éstos tienen sobre el/la niñ@, se abordan y se comentan diferentes propuestas.\nFecha: 23 de setiembre, martes, 17:30-19:00\nLugar: Elkartegia en Areeta\nJoxe Amiama (psicopedagogo): Los deberes escolares en casa\n¿Quién no sabe lo que son los deberes escolares?, pero… ¿son funcionales? ¿Cuántos se mandan y, en caso de ello, cuántos son necesarios? ¿Qué producen? ¿Es importante la edad del estudiante? ¿Cómo los valoran los profesores, familiares y los propios estudiantes? ¿Es necesario ayudarles desde casa? Nos encontraremos con el profesor de la UPV/EHU Joxe Amiama para reflexionar sobre esto (él ha hecho su tesis doctoral sobre este tema).\nFecha: 22 de octubre, miércoles, 17:30-19:00\nLugar: colegio J. B. Zabala, Algorta\nLas charlas son gratuitas pero hay que apuntarse en sendigetxo@yahoo.com – 685 73 29 63 (Lander).\nPara quién: madres, padres y educadoras/es\nGuardería: para niñas y niños a partir de 3 años (avisa previamente)\nrozio2014-09-08T17:36:56+02:002014-09-08|egizu, hitzaldiak, sendi, sendi proiektua|0 Comments


Zerupeko Gauak ekainean itzuliko da BEC Dorrera, Los Rodríguez, Sabina eta Dire Straits-en omenaldiekin\nBon Jovi, Sabina, Manolo García o ABBA-ren omenaldiek dena saldu zuten eta bertaratutakoen balorazio ona jaso zuten\nZerupeko Gauak, musika BECera itzultzeko konpromiso gisa sortu zen ekimen gastronomiko musikala, ekainean itzuliko da udako hitzorduetan, Los Rodriguez (ekainak 26), Sabina (uztailak 3) eta Dire Straits-en (uztailak 24) omenaldiekin.\nZerupeko Gauak udako gauetan aisaialdirako eskaintza interesgarri gisa nabarmendu zen iaz, bi zatitan banatutako proposamen batekin: afaria eta kontzertua, eta BEC dorreko terrazaz gozatzeko aukera, 52 metroko altueran. Bertatik Bilboko metropoli eremua ikus daiteke. Gainera, eta osasun-egoera kontuan hartuta, hiru hitzorduetan segurtasun-protokoloa aktibatuko da, mahaien distantzia zabala eta maskaren erabilera.\nHain zuzen ere, “zerbitzarien zerbitzu oso eraginkorra” bezalako esaldiekin segurtasunaren, erosotasun eta lasaitasun sentsatzioaren alde egin zuten ikusleek. “Oso harreman ona ekitaldi osoaren kalitate prezioari dagokionez. Dena oso egokia eta atsegina. Gau magikoa eta zoragarria, oso ondo antolatuta arlo guztietan. Behin eta mila aldiz errepikatzeko”, aitortu zuten bisitari askok. Gauzak horrela, eta iazko saioek izandako arrakastaren ondoren, zikloa ekaineko eta uztaileko gauetan berriro jartzeko erabakia hartu da, beste hiru tributu-bandekin batera.\nHIRU KONTZERTU-OMENALDI BERRI EKAINEAN ETA UZTAILEAN\nEkainaren 26an, Los Rodriguez-i omenaldia Buena Suerte taldearen eskutik izango da, Guille Silveti-k (1999tik Madrilen egoitza duen abeslari eta musikari argentinarra) sortu eta zuzendutako taldea. Guillek bere diskoak editatu zituen Arie Rot-en laguntzarekin Los Bueyes Perdidos taldearen kantuetan eta, aldi berean, Buena Suerte sortu zuen, talde espainiar-argentinar mitikoaren arrakasta guztietatik bidaiatzen duten taldea.\nHurrengo kontzertua uztailaren 3an izango da. Taldeak sei musikari ditu eszenan, eta Julian de Eusebio du buru. 2014tik, errepertorio zabala egiten du, kantautorearen abesti sonatu, ezagun eta onenekin. Akustikoan aritu ondoren, Joaquin Sabinaren errepertorio elektriko eta harkaiztarrenaren onena eskainiko du taldeak.\nAzkenik, Dire Straitsen abestiak BEC dorrean izango dira uztailaren 24an, Sultan of Swing-en lanari esker. 1999tik Miguel Talavera buru duen talde kataluniarra Bizkaiara itzuliko da 2019an Getxon egindako azken emanaldi arrakastatsuaren ostean, 2.000 lagunen aurrean, Mark Knopflerren talde mitikoaren abesti onenak ekartzeko.\nBEC-ek idatzirik|2021-06-09T14:30:24+02:009 de ekaina de 2021|Bizkaia Arena|0 Iruzkin


Bertsolaritzaren hemeroteka Archives - Page 40 of 94 - Bertsolari\nEuskal hiztun berrien errimetan – Alba Cabrera Jauregik Berria egunkarian. Bertsolaritzak euskaldun berrien legitimazioan duen eraginaz mintzatu da Miren Artetxe bertsolari eta irakaslea Donostian, EHUk Mintzolarekin batera antolatutako udako ikastaroaren barruan. Bere hizkuntza etxean edo etxeko transmisio bidez ikasi ez duen edonori» deitzen dio hiztun berri Miren Artetxe EHUko irakasle eta bertsolariak. Bertsolaritza eta hiztun