Нават мэр быў "за": валанцёрка "Сумленных людзей" прайшла ва УВК у Наваполацку | euroradio.fm\nГалоўная / Нават мэр быў "за": валанцёрка "Сумленных людзей" прайшла ва УВК у Наваполацку\nНават мэр быў "за": валанцёрка "Сумленных людзей" прайшла ва УВК у Наваполацку\nЯна — адна з двух удзельнікаў ініцыятывы, якія будуць лічыць бюлетэні ў Беларусі. ...\nЗ дзвюх тысяч валанцёраў ініцыятывы "Сумленныя людзі" ў беларускія ўчастковыя выбарчыя камісіі прайшлі толькі два. Адна з тых, хто на прэзідэнцкіх выбарах 2020 года будзе лічыць бюлетэні, — новапалачанка Ганна Кажамяка. Дзяўчына расказала Еўрарадыё, як ёй гэта ўдалося.\nЗбірала подпісы ў людзей на вуліцы\nГанна прызнаецца, што сама вельмі здзіўленая станоўчаму рашэнню па яе заяве. Дзяўчына працуе ў камерцыйнай арганізацыі галоўным бухгалтарам, а таксама з'яўляецца ІП і аказвае паслугі па бухуліку. Дакументы для вылучэння ва УВК — аўтабіяграфію са звесткамі пра вучобу і работу і подпісы — новапалачанка сабрала ўсяго за адзін дзень.\nГанна Кажамяка: У пятніцу я адважылася на гэта ўсё, а ў нядзелю быў ужо апошні дзень падачы дакументаў. У суботу я прайшлася па суседзях, але мала хто быў дома, бо выхадны! Таму я проста выйшла на вуліцу і пыталася ва ўсіх, хто быў у маім раёне. Казала, што хачу быць іх прадстаўніком ва УВК, сумленна лічыць галасы і каб нас ніхто не падманваў. За гадзіну сабрала неабходныя подпісы.\nЕўрарадыё: А чаму вы ўвогуле вырашылі вылучацца?\nГанна Кажамяка: Зараз адчуваецца, што ў Беларусі ёсць нейкая адсунутасць грамадства ад урада. Большасць людзей апалітычныя, і я таксама раней была далёкая ад палітыкі. А дарма: адгалоскі палітычных рашэнняў усюды: і ў цэнах, і ў даходах, і ў якасці нашага жыцця. Таму мне захацелася даведацца працэс выбару прэзідэнта маёй краіны асабіста. Падштурхнулі таксама шматлікія гісторыі пра тое, што выбары ў нашай краіне фальсіфікуюць. Потым я даведалася пра "Сумленных людзей" з інтэрв'ю Віктара Бабарыкі. Таксама мае сябры абмяркоўвалі гэтую тэму не раз, вось я і зацікавілася.\nСтолькі валанцёраў "Сумленных людзей" прынятыя ва УВК / Еўрарадыё\n"У сэнсе вы не ад арганізацыі? Дык вам нельга!"\nГанна Кажамяка падавала дакументы ў выбарчы ўчастак №5 Наваполацка на вуліцы Школьнай. Заявы разглядалі на вочным пасяджэнні. Дзяўчына вырашыла прыйсці туды і паназіраць за працэсам. Гэта выклікала вялікае здзіўленне ў работнікаў участка:\n— Мяне адразу на ўваходзе спыталі: "З якой Вы арганізацыі?" Я ім адказваю, што я не з арганізацыі, а падавала дакументы самастойна. На гэта мне кажуць: "У сэнсе? Дык вам нельга!" Гэтая жанчына кудысьці пайшла ўдакладняць. Потым ужо ў спісе пазначылі, што я вылучаюся ад грамадзян, — апісвае сітуацыю Ганна.\nДзяўчына кажа, што на яе ўчастак прэтэндавалі 19 чалавек, а патрабавалася 16, таму быў конкурс і кожную заяву камісія разглядала асобна. Галасавалі аднагалосна. Толькі да яе кандыдатуры ўзніклі пытанні.\nГанна Кажамяка: Сказалі, што, хутчэй за ўсё, досведу ўдзелу ва УВК у мяне няма. Але паколькі я там прысутнічала, жанчына з камісіі прапанавала задаць мне пытанні. Распытваць мяне пачаў мэр горада Дзмітрый Дзямідаў. Ён спытаў, што мяне падштурхнула, ці разумею я ўсю адказнасць, ці змагу сумяшчаць з працай... Яны прывыклі выбіраць людзей, у якіх ужо ёсць досвед у гэтай справе.\nЕўрарадыё: Як вы іх пераканалі, што гатовыя?\nГанна Кажамяка: Не ведаю, як так выйшла! Я была вельмі пазітыўна настроеная, усміхалася... Сказала, што хачу, каб людзі паверылі ў празрыстасць выбараў. Намякнула, што веру ў іх сумленнасць і хачу астатнім гэта даказаць. Выглядала бяскрыўдна, напэўна!\nУ выніку кандыдатура Ганны Кажамяка набрала тры "супраць" і пяць "за". За яе вылучэнне прагаласавалі Дзмітрый Дзямідаў і двое яго намеснікаў.\nДзмітрый Дзямідаў / novaya.by\n"Набудзеце для сябе новы вопыт. Чакаем ад вас аддачы!" — так сказаў мне мэр. Я, шчыра кажучы, шакаваная, што ў Беларусі толькі два чалавекі з "Сумленных людзей" прайшлі ва УВК", — гаворыць Ганна.\nСябры ўчастковых камісій лічаць галасы, праводзяць пасяджэнні, загадзя атрымліваюць пустыя бюлетэні, звяраюць спісы выбаршчыкаў, арганізуюць запрашэнні прыйсці на ўчастак і рыхтуюць яго да галасавання. Іх могуць вызваліць ад працоўнай дзейнасці ў перыяд падрыхтоўкі і правядзення выбараў з захаваннем заробку.\nЗа выкананне абавязкаў на ўчастку ў вольны час сябрам камісіі плацяць за фактычна адпрацаваныя гадзіны, зыходзячы з каштарысу выдаткаў для ўчастковай камісіі.\nПарушэнні пры падліку галасоў, калі яны будуць, Ганна Кажамяка абяцае фіксаваць усімі магчымымі спосабамі, звяртацца ў вышэйстаячыя інстанцыі і паведамляць грамадскасці. Нездарма ж яна ўдзельнічае ў ініцыятыве, якая называецца "Сумленныя людзі"!


46-гадовы жыхар Віцебску Андрэй Цімафеенка, асуджаны 2 снежня да двух гадоў пазбаўлення волі (арт. 366 КК), прызнаны палітвязнем. Адпаведную заяву з патрабаваннем перагляду прысуду і вызвалення Цімафеенкі 16 студзеня прыняла праваабарончая супольнасць Беларусі. Палітвязнямі прызнаныя таксама мянчук Дзмітрый Караткевіч і гамяльчук Сяргей Яфімаў.\nАўторак, 31 Снежань 2019\nЗ Новым годам! Свабоды і зубатасьці ўсім у год Пацука!\nРэдакцыя праваабарончага сайту «Віцебская Вясна» шчыра віншуе сваіх чытачоў з Новым годам і выказвае сардэчную падзяку ўсім тым, хто быў побач з намі ў 2019-м годзе.


Украіна лягла цалкам пад Захад – Лукашэнка - 16.05.2022, Sputnik Беларусь\nСітуацыя ў рэгіёне залежыць ад украінскага крызісу, які доўжыцца на працягу 8 апошніх гадоў. 16.05.2022, Sputnik Беларусь\nМІНСК, 16 мая – Sputnik. Украіна на апярэджанне ўвяла санкцыі супраць Беларусі, заявіў беларускі лідар на саміце АДКБ, перадае карэспандэнт Sputnik.Паводле слоў Аляксандра Лукашэнкі, беларускія ўлады пастаянна адчуваюць на сабе недружалюбную палітыку з украінскага боку і пагрозу."Сёння няма больш злабадзённага і важнага пытання, чым канфлікт вакол Украіны. Пачынаючы з 2014 года, усе мы аказвалі ўсё неабходнае садзейнічанне ў мэтах яго ўрэгулявання", - нагадаў ён.Аляксандр Лукашэнка запэўніў, што ўсе ўдзельнікі саміту АДКБ, якія сядзяць за сталом, гатовы гэта рабіць і цяпер у любым фармаце.Беларускі прэзідэнт звярнуў увагу, што пасля выбараў 2020 года Украіна ў пытаннях узаемадзеяння з Беларуссю "як прынята гаварыць у народзе, поўнасцю лягла пад Захад"."Украіна на апярэджанне ўвяла супраць нас санкцыі, гэта значыць Захад яшчэ не ўводзіў ніякія санкцыі, і амерыканцы ў тым ліку. Украіна гэта зрабіла першай", - падкрэсліў ён.На яго думку, факты, якія гавораць аб пагрозе "нашай нацыянальнай бяспецы", не выклікаюць сумнення. Беларусь яшчэ да пачатку спецыяльнай ваеннай аперацыі ўказвала на неабгрунтавана высокую ваенную актыўнасць заходніх краін ва Украіне.Пры гэтым ён акцэнтаваў увагу на тым, што адсядзецца ні ў кога ў гэтай сітуацыі не атрымаецца, бо заходнія краіны жадаюць пашырыць канфлікт.>>> Хочаце яшчэ больш актуальных і цікавых навін – падпісвайцеся на Telegram-канал Sputnik БеларусьТаксама на Sputnik:\nзахад, аляксандр лукашэнка, адкб, саміт, данбас, спецаперацыя, украіна\n15:33 16.05.2022 (абноўлена: 15:40 16.05.2022)\nСітуацыя ў рэгіёне залежыць ад украінскага крызісу, які доўжыцца на працягу 8 апошніх гадоў.\nМІНСК, 16 мая – Sputnik. Украіна на апярэджанне ўвяла санкцыі супраць Беларусі, заявіў беларускі лідар на саміце АДКБ, перадае карэспандэнт Sputnik.\nПаводле слоў Аляксандра Лукашэнкі, беларускія ўлады пастаянна адчуваюць на сабе недружалюбную палітыку з украінскага боку і пагрозу.\n"Сёння няма больш злабадзённага і важнага пытання, чым канфлікт вакол Украіны. Пачынаючы з 2014 года, усе мы аказвалі ўсё неабходнае садзейнічанне ў мэтах яго ўрэгулявання", - нагадаў ён.\nАляксандр Лукашэнка запэўніў, што ўсе ўдзельнікі саміту АДКБ, якія сядзяць за сталом, гатовы гэта рабіць і цяпер у любым фармаце.\n"Ясна, што Украіну нацкоўвалі і падбухторвалі, шпігуючы яе нацыяналізмам, нацызмам, а сведчанне, калі ў Адэсе спалілі жывых людзей – русафобіяй і зброяй. Травілі чым толькі магчыма", - прывёў прыклад ён.\nБеларускі прэзідэнт звярнуў увагу, што пасля выбараў 2020 года Украіна ў пытаннях узаемадзеяння з Беларуссю "як прынята гаварыць у народзе, поўнасцю лягла пад Захад".\n"Украіна на апярэджанне ўвяла супраць нас санкцыі, гэта значыць Захад яшчэ не ўводзіў ніякія санкцыі, і амерыканцы ў тым ліку. Украіна гэта зрабіла першай", - падкрэсліў ён.\nНа яго думку, факты, якія гавораць аб пагрозе "нашай нацыянальнай бяспецы", не выклікаюць сумнення. Беларусь яшчэ да пачатку спецыяльнай ваеннай аперацыі ўказвала на неабгрунтавана высокую ваенную актыўнасць заходніх краін ва Украіне.\n"Украіну працягваюць напампоўваць зброяй. Мэты зразумелыя. Максімальна аслабіць Расію, утапіўшы, як яны кажуць, у гэтай вайне", – адзначыў Лукашэнка.\nПры гэтым ён акцэнтаваў увагу на тым, што адсядзецца ні ў кога ў гэтай сітуацыі не атрымаецца, бо заходнія краіны жадаюць пашырыць канфлікт.


Дзякуючы намаганням культработнікаў, старажытны абрад продкаў аднаўляецца паўсюдна. Халамершчына ж яго ніколі не губляла. Ён перадаваўся з вуснаў у вусны, дапаўняўся, трансфармаваўся. Старэйшыя калядоўшчыкі навучалі вітанням ды пажаданням дзятву. Сёлета менавіта «маладая» каляда з хлопчыкаў і дзяўчынак, якія жывуць у вёсцы, пракладвала радасныя сцежкі ў заснежаныя хаты.\n— Праходзьце, даражэнькія, дзякуй, што не забыліся на мяне, — святлее тварам былая выхавальніца Халамерскага дзіцячага садка Ніна Пятроўна Глазкова (на здымку). — Пагрэйцеся, пабудзьце ў мяне, пачастуйцеся. Нам, пажылым, так прыемна пабыць на жывым спектаклі, да слёз вы кранулі прыгожай песняй, добрым словам! Чуеш такое — і верыш, што будзе ў нас і хлеб, і да хлеба, і будучыня ёсць.\nСапраўдныя калядоўшчыкі ходзяць да людзей не за ласункамі, а каб далучыць іх да шчасця Ражаства Хрыстова, падбадзёрыць у смутку, аб’яднацца ў суполку. З сімвалічнай васьміканцовай зоркай, жартамі «авохці! каза ўпала, здохла, зусім прапала», яе прадказальным цудоўным ажыўленнем, шчодрымі дарункамі ў механошаву торбу ў нашы дамы ўваходзіць напамін пра тое, што жыццё не стаіць на месцы.\nКаляды завяршаюць стары год і пачынаюць новы, і кругазварот гэты несупынны. Так было, ёсць, так будзе — добрым людзям на здароўе!


Лукашэнка: мы не можам страціць біятлон | Апошнія падзеі ў Беларусі - прамовы і інтэрв’ю | Belarus.by\n13 Крс 2018\nЛукашэнка: мы не можам страціць біятлон\n13 красавіка, Мінск /Уладзімір Мацвееў - БЕЛТА/. Беларусь не можа страціць біятлон у якасці віду спорту. Аб гэтым кіраўнік дзяржавы Аляксандр Лукашэнка заявіў сёння на нарадзе па пытаннях развіцця зімовых відаў спорту, перадае карэспандэнт БЕЛТА.\n"Мы не можам страціць гэты від спорту. Гэта сапраўдны зімовы від спорту", - падкрэсліў беларускі лідар.\nАляксандр Лукашэнка звярнуў увагу на неабходнасць актыўнай і правільнай работы з рэзервам, каб краіна і ў далейшым магла паказваць у гэтым відзе спорту высокія вынікі пасля таго, як цяперашнія лідары жаночай каманды пакінуць спорт.\n"А мужыкі - поўны правал", - канстатаваў кіраўнік дзяржавы.\nПрэзідэнт таксама адзначыў, што і на мінулай Алімпіядзе ў Рэспубліцы Карэя ў біятлоннай эстафеце ніводная спартсменка, акрамя Ірыны Крыўко, на сваім максімальным узроўні ў гэтай гонцы не выступіла. "Мы бачым гэтыя недахопы", - сказаў ён.\nСтаршыня грамадскага аб'яднання "Беларуская федэрацыя біятлона" Андрыян Цыбульскі адзначыў, што не ўсе спартсменкі падышлі да Алімпіяды ў аптымальнай форме. Атрыманы вопыт будзе ўлічаны на будучае.\nЁн таксама расказаў, што галоўная праблема ў біятлоне - падрыхтоўка рэзерву. У гэтым напрамку рэалізуецца інавацыйная праграма пошуку і падрыхтоўкі перспектыўных дзяцей. У аснове канцэпцыі - навуковы падыход. "Ужо адзначаецца прагрэс адабраных дзяцей, яны хутка прагрэсіруюць", - адзначыў Андрыян Цыбульскі.\nАляксандр Лукашэнка ў сувязі з гэтым падкрэсліў, што наяўнасць праграмы - гэта добра, але нельга рабіць стаўку толькі на гэты кампанент. "Арганізацыя работы павінна быць. Не зацыклівайцеся толькі на адным", - адзначыў ён.


"Бандароўна" Янка Купала - Кароткі змест, галоўныя героі » Лучший белорусский Решебник\nПан Патоцкі загадаў накрыць "стол дубовы сытаю ядою", прынёс з бакоўкі стрэльбу. Спытаў у Бандароўны, што яна выбірае: з ім "піць, гуляці, ночкі каратаці ці навекГкосці парыцьу зямельцы-маці?" Бандароўна выбрала апошняе:\n- Не такую, ясны пане,\nПан застрэліў Бандароўну. Але праз нейкі момант пачаў праклінаць сябе. Бацькі забралі мёртвую дачку, дома яе "прыбіралі, як да шлюбу". Пан хацеў неяк загладзіць сваю віну: "шоўкам кажа абіваці гроб той дзераўляны", загадаў музыкам граць сумную мелодыю. Бандароўну пахавалі, але вестка пра смерць дзяўчыны разляцелася па ўсёй Украіне. "Задымелі у пажарах панскія сялібы", пайшла крывавая бітва. "3 долі горкай Бандароўны" засталіся песні і ўспаміны.\nУ плынь аб'ектывізаванага апавядання ўведзены радкі суб'ектыўнага аўтарскага перажывання за гераіню, выяўлення адносін да пана Патоцкага. Купала адкрыта спачувае Бандароўне ("Ой, няшчасна БаНдароўна, адпачні часіну, памаліся за сябе ты, за сваю Ўкраіну!"). Падзеі ў паэме развіваюцца імкліва, канфлікт востры і напружаны. Паэма "Бандароўна" мае падзагаловак "з народнай песні". Купала выкарыстаўутворы некаторыя кампазіцыйныя элементы песні, напрыклад, паралелізм.\nВернуться Просмотров: 3714


Праект «Глыбінкай жыве Беларусь» — з павагай да старажылаў раёна | zviazda.by\nХатняя старонка » Грамадства » Рэгіёны » Праект «Глыбінкай жыве Беларусь» — з павагай да старажылаў раёна\nРаботнікі культуры сумесна з сельскімі саветамі і старастамі вёсак наведваюць мясцовых старажылаў, каб павіншаваць іх з днём нараджэння, юбілеем альбо сямейным святам.\nНядаўна віншаванні прымала Ніна Антончык з вёскі Чарлёнкі. На падворку сабралася дружная сям'я імянінніцы з дзецьмі і ўнукамі. Усе чакалі сюрпрызу, і ён хутка з'явіўся. Вакальны жаночы дуэт і акардэон былі чутны здалёк. «Музычную паштоўку» прывезлі работнікі Дзятлаўскага цэнтра культуры і народнай творчасці. Мяркуючы па настроі жанчыны, такі музычны падарунак ёй запомніцца надоўга. Бо і сама яна любіць паспяваць. А некалі была ў складзе самадзейнага калектыву «Рэчанька»...\nНіна Іосіфаўна жыве ўвесь час у бацькоўскім доме ў вёсцы каля рэчкі Шчары. Муж таксама з гэтай вёскі. Нарадзілі траіх дзяцей. Зараз у яе шасцёра ўнукаў і пяцёра праўнукаў. Свой сакрэт даўгалецця не ўтойвае. Кажа, што нічога асаблівага ў ім няма. Галоўнае — не сядзець без справы, а час бавіць з розумам. Напрыклад, сама жанчына ў вольную ад гаспадаркі хвіліну можа сустрэцца з вясковымі сяброўкамі, пачытаць часопісы і нават раманы, якія прывозіць у вёску бібліёбус. А не так даўна захапілася вырабам карцін з алмазнай мазаікі. Ёсць сярод іх і ікона. Творы майстрыхі ўпрыгожваюць дом і самой гаспадыні, і яе дзяцей.\n— Наш праект «Глыбінкай жыве Беларусь» нарадзіўся на Дзятлаўшчыне. Мы працуем з людзьмі сталага ўзросту ў аддаленых населеных пунктах раёна, асабліва ў маленькіх вёсачках. Людзі вельмі рады, калі мы да іх прыязджаем, — распавядае загадчыца сектара пазастацыянарнага абслугоўвання насельніцтва раённага цэнтра культуры і народнай творчасці Ганна Харлінская. — За два гады мы пабывалі ў некалькіх дзясятках вёсак. Віншуючы юбіляраў, даведваемся пра іх лёс, распытваем пра сакрэты даўгалецця. У іх ліку быў і найстарэйшы жыхар раёна Васіль Якоўчык, якога віншавалі са 104 гадавінай з дня нараджэння. Быў і стагадовы юбіляр. А ў вёску Яблынька прыязджалі неаднойчы — тут сямейныя пары адзначылі брыльянтавае і залатое вяселлі.\nГэты праект, па словах суразмоўніцы, раскрывае штосьці адметнае ў вёсках і людзях. А мэта такіх сустрэч — захоўваць і папулярызаваць найлепшыя традыцыі глыбінкі, каб маладому пакаленню было на каго раўняцца.\nМузычны калектыў трымае сувязь са старастамі вёсак і старшынямі сельскіх саветаў. Менавіта ў сельвыканкамах бярэцца інфармацыя аб жыхарах, да якіх варта завітаць з нагоды юбілею ці сямейнага свята. Як правіла, гэта сталыя, паважаныя людзі, якіх добра ведаюць у наваколлі, працавітыя і сціплыя.\nЯкраз такую жанчыну віншавалі з 80-годдзем напрыканцы сакавіка. Лідзія Груша жыве ў вёсцы Сцяткаўшчына. Пачынала працаваць у калгасе, потым прадаўцом у розных вёсках. З мужам выгадавалі трох дзяцей, а некалькі год таму яго не стала. Але дзеці, унукі і праўнукі бабулю не забываюць, наведваюць не толькі на святы, але і значна часцей. Як і папярэдняя імянінніца, свой сакрэт даўгалецця Лідзія Фёдараўна не хавае, бо ён просты: пастаянны рух і надзённыя справы. Работа, гаспадарка, ткацкі станок — вакол гэтага і круцілася жыццё жанчыны. Яшчэ і сёння ў яе захоўваецца прабабулін ткацкі станок, на якім выткана нямала дываноў. Некалькі работ былі прадстаўлены ў экспазіцыі ў мінскім Палацы мастацтва, і адна з іх заняла прызавое месца. Работнікі культуры плануюць зладзіць экспедыцыю ў рамках свайго праекта «Роднае-народнае», каб больш падрабязна расказаць пра майстрыху з аддаленай вёскі.\n— У нас многа такіх унікальных жанчын, аб якіх варта асобна расказаць і напісаць. І тут нам дапамагаюць старасты вёсак, якія добра ведаюць жыхароў. Мы распытваем іх, калі прыязджаем у вёску, да каго можна завітаць наступны раз. Ушаноўваем людзей працы, перадавікоў, якія ўсё жыццё працавалі ў калгасах, былі ўзнагароджаны граматамі, медалямі. Многія і сёння не сядзяць без справы. Можа, не ўсе трымаюць вялікую гаспадарку, як раней, але ж нешта робяць: садзяць кветкі, вышываюць. Напрыклад, стараста вёскі Студзяроўшчына Антон Фёдаравіч Гусарык — вядомы майстар па пляценні кошыкаў. Вось і з ім будзем сустракацца, — запэўніла Ганна Харлінская.\nДарэчы, музычны калектыў можа завітаць у вёску і без асаблівай нагоды. Вось едзе туды аўталаўка ці бібліёбус — да іх далучаюцца работнікі культуры, каб правесці невялікі канцэрт проста пасярод вёскі. Людзі адразу выходзяць, слухаюць. Часам музычнае трыа суправаджаюць прадстаўнікі розных службаў: сацыяльныя работнікі, ратавальнікі, урачы, у якіх у вёсках свая місія. Адны сочаць за пажарным станам, другія пацікавяцца здароўем, правераць якасць вады. Сацыяльныя работнікі адкажуць на пытанні жыхароў. У малых вёсках людзей няшмат, кажа суразмоўніца, і яны не павінны адчуваць сябе адарванымі ад сучаснага жыцця. Бо глыбінка — усяго толькі аддаленая вёска, а не канец свету.\nАляксандр Бараноўскі, старшыня Дзятлаўскага раённага Савета дэпутатаў:\n— Музычныя віншаванні, якія ладзяць работнікі культуры, — справа вельмі дарэчная і ўдзячная. Гэтая ініцыятыва стала вельмі папулярнай у раёне. Чаму? У раёне вельмі шмат маленькіх вёсак. У нас 30 % вёсак, дзе пражывае менш за 10 чалавек. Такая вось тэндэнцыя. І вельмі добра, што ў гэтых аддаленых вёсках людзі не забытыя, пра іх ведаюць, іх віншуюць, ствараюць свята. Калектыў прыязджае з вясёлым настроем, у беларускіх нацыянальных строях, з падарункамі. Гучыць музыка, віншаванні — гэта для чалавека заўсёды прыемна. Такая работа вядзецца сумесна з нашай мясцовай уладай — старастамі і сельскімі саветамі. І водгукі вельмі добрыя. Літаральна днямі ў Данілавіцкім сельскім савеце віншавалі бабулю са 100-гадовым юбілеем. У віншаванні прымала ўдзел і старшыня сельвыканкама. Таму гэты праект будзем падтрымліваць і надалей.


Парушаеце - плаціце\nАдміністрацыйная адказнасць дапамагае дысцыплінаваць вадзіцеляў, якія парушаюць правілы дарожнага руху. Парушылі — плаціце, у наступны раз задумаецеся, ці варта парушаць зноў.\nНекаторыя вадзіцелі плацяць штрафы на месцы, на іншых дзяржаўтаінспектары складаюць пратаколы, на падставе якіх кіраўнікі падраздзяленняў ДАІ выносяць пастановы аб накладанні на парушальнікаў спагнанняў. Аднак адна справа — скласці неабходныя дакументы, а зусім іншая — дабіцца пагашэння штрафу. Без выплаты вызначаных сумаў пратаколы і пастановы ператвараюцца ў малазначныя паперы, на якія затрачаны каштоўны час.\nТаму з мая 2011 года па ініцыятыве ўпраўлення дзяржаўтаінспекцыі ўпраўлення ўнутраных спраў Гродзенскага аблвыканкама на тэрыторыі нашай вобласці рэгулярна арганізоўваюцца адзіныя дні спагнання штрафаў.


Мае Сэкс Гульні-Бясплатныя Порна Гульні Даступныя Онлайн\nУсе новыя сэксуальныя гульні прама тут для вас. У нас ёсць бясплатныя гульні для дарослых з усіх катэгорый. Вашы перагіны цяпер інтэрактыўныя з гэтымі рэалістычнымі порнагульнямі. У нас ёсць сэкс-гульні ад першай асобы, 3D-гульні для дарослых, Сэкс-сімулятары, БДСМ-гульні і порна-пародыі. Дазвольце нам парадаваць вас!\nХатняя старонка У MySexGames ёсць порнагульні для вас. Усе новыя ХХХ гульні для браузерного гульнявога працэсу для дарослых з самымі папулярнымі перагібамі.\nРозныя Канструкцыі Монстраў\nРэалістычны крычыць SFX\nЖорсткі Сэкс Геймплэй\nРэмаставаць Флэш Гульні\nУвесь час папулярныя назвы\nБясплатны гульнявой працэс\nДзіўны Новы 3D HTML5\nРэалістычныя Рухавікі Руху\nІдэальная сінхранізацыя гуку\nЖорсткі Гульнявой працэс Дамінавання\nНовыя Гульні Штомесяц\nЦяжарныя Матулі І Падлеткі\nРэалістычны Сэкс Падчас Цяжарнасці\nНовыя графічныя рухавічкі\nНекаторыя японскія гульні\nБДСМ шчупальцы Перагінаюцца\nБездапаможныя Дзяўчыны Якія Крычаць\nШантаж Сэкс Гульні\nНекаторыя фантазіі пра інцэст\nНеабмежаваны гульнявы працэс\nПарадыйныя Гульні З Нагамі\nНекаторыя Гей-Гульні З Нагамі\nШмат Спермы На Пальцах Ног\nНогі Пакланяюцца Перагібам\nТверкинг Сэкс Геймплэй\nНекаторыя Шпіёнскія Гульні Для Вуайеристов\nЗнакамітыя Вялікія Пінеткі\nRPG порна гульні\nВау Парадыйныя Сэкс Гульні\nКрайняе Прыніжэньне Перагінае\nРолевыя гульні з згвалтаваннем\nКласічныя гульні пародыі\nЗаймальны гульнявы працэс\nБягучая калекцыя гульняў\nПародыі на мульцяшныя гульні\nІншапланетныя Сэксуальныя Гульні\nВыдатная Сучасная Графіка\nАбодва ММФ і ЖЖМ ўтрох\nБісексуальнасць Прыгоды Ўтрох\nФантазіі мамы гарачай сяброўкі\nЛесбійскія Забароненыя Гульні\nРэалістычныя Порна Сімулятары\nКантроль Над Фантазіямі\nНеабмежаваная Колькасць Порна Гульняў\nМае Сэксуальныя Гульні: Дзе Ўсе Гульні Твае\nІснуе так шмат сайтаў хардкорных порнагульняў, але вы калі-небудзь бачылі сайт, на якім сапраўды ёсць усё для любога гульца. Незалежна ад таго, чым ты займаешся, мае сэксуальныя гульні ідуць з вялікай колькасцю гульняў для твайго залому. У нас ёсць гульні з усіх асноўных катэгорый, і ў нас ёсць некаторыя, у якіх прадстаўлены фантазіі і фетышы, пра якія вы ніколі не ведалі. Калі мы сабралі гэтую калекцыю, мы хацелі стварыць калекцыю, якая ахопіць усе заломы для ўсіх сэксуальных адносін. Незалежна ад таго, дзе вы знаходзіцеся ў сэксуальным спектры, у нас ёсць гульні для вас., Хоць большасць нашых гульняў прысвечаны натуралам, у нас ёсць шмат гульняў для гей-супольнасці, шмат порнагульняў для нашых прыхільнікаў транс і нават гульняў для дам і пар.\nУсе гульні на нашым сайце Бясплатныя, і доступ да іх нічым не абумоўлены. Вам не трэба будзе нічога спампоўваць, перш чым вы трапіце на наш сайт, вам не трэба нічога спампоўваць, і няма ніякіх плацяжоў або ахвяраванняў. Ва ўсе гульні на нашым сайце можна гуляць прама ў вашым браўзэры, і іх якасць дзівіць. Усе гэтыя гульні, якія ў нас ёсць, былі пабудаваныя на HTML5, за выключэннем нашай лепшай калекцыі, у якой прадстаўлены самыя гарачыя і самыя папулярныя флэш-порна гульні, якія калі-небудзь былі створаны. Акрамя таго, вы зможаце гуляць у гэтыя гульні на любым прыладзе, якое ў вас можа быць., Ёсць пра што яшчэ пагаварыць, калі гаворка заходзіць аб маіх сэксуальных гульнях, і ў наступных параграфах мы распавядзем аб усіх функцыях, якія робяць наш сайт такім узрушаючым.\nКалекцыя, У Якой Ёсць Усё Для Ўсіх\nКалі мы кажам, што прапануем поўную калекцыю для ўсіх вашых фантазій, мы сапраўды маем на ўвазе гэта. Мы так доўга працуем у індустрыі гульняў для дарослых і дакладна ведаем, што трэба гульцам. Калі мы стваралі калекцыю "мае сэксуальныя гульні", мы змадэлявалі яе па ўзоры ўсіх вялікіх порна-Сэкс-трубак. Акрамя ўсіх папулярных катэгорый, якія вы знойдзеце ў порнафільме, вы таксама знойдзеце катэгорыі, тыповыя для гульнявога цэнтра для дарослых. Некаторыя з самых адшукваюцца гульняў на нашым сайце-гэта гульні з фантазіямі пра інцэст, падлеткавымі дыбачкамі і гульнявым працэсам з сяброўкамі., Але ў нас таксама ёсць усё-ад пачуццёвых гульняў, якія прымусяць вас адчуваць сябе добра, да брудных хардкорных гульняў, у якіх вы можаце вызваліць самыя дзікія сэксуальныя думкі, якія вы замкнулі ў сваёй сэксуальнасці.\nКалі справа даходзіць да фетышаў, вы можаце быць упэўнены, што мае сэксуальныя гульні дастаўляюць кантэнт для ўсіх з іх. У нас на нашым сайце так шмат порнагульняў з цяжарнымі і нагамі, і мы таксама прапануем мноства фэнтэзійных гульняў, у якіх вы можаце трахаць эльфаў, монстраў з шчупальцамі і нават персанажаў мультфільмаў ў парадыйных сэксуальных гульнях, якія пацешаць вас жаданнямі, якімі вы ніколі ні з кім не дзяліліся.\nНезалежна ад таго, ці з'яўляецеся вы геем, бісэксуалаў ці проста дапытлівым, калекцыя хардкорных гей-гульняў на нашым сайце ўключае ў сябе так шмат гадзін гомоэротического геймплэя, які будзе трымаць вас прылепленым да экрана. І калі вам падабаюцца вялікія сябры на дыбачках з маленькімі сіськамі, порнагульні для транссэксуалаў-гэта менавіта тое, што вы шукаеце. Порна гульні для дам ўключаюць у сябе мноства міжрасавых дзеянняў і нават некаторыя БДСМ-прыгоды, такія ж, як у 50 адценнях шэрага, але таксама і некаторыя сімулятары салодкага татачкі, у якіх сэксуальныя паслугі выкарыстоўваюцца, каб атрымаць тое, што вы хочаце.\nHTML5 гульні, у якія можна гуляць на ўсіх прыладах\nАдна з рэчаў, якія робяць мае сэксуальныя гульні лепш, чым усе іншыя цэнтры, - гэта той факт, што ўсе нашы гульні былі створаны або адаптаваныя для працы на любой прыладзе, якое вы можаце выкарыстоўваць. Да таго часу, пакуль ваша прылада можа запускаць апошнюю версію асноўнага браўзэра, такога як Chrome, Firefox, Safari або Opera, Вы можаце гуляць у гульні онлайн без праблем. Мы праверылі кожную гульню ў нашай калекцыі на некалькіх прыладах. Яны выдатна працуюць на мабільных тэлефонах або планшэтах, незалежна ад таго, ці працуюць яны на Android або iOS., Але мы рэкамендуем гуляць у нашы HTML5-гульні на кампутарах, і гэта таму, што яны пастаўляюцца з выдатным дазволам, якім варта атрымліваць асалоду ад на правільным экране. У той жа час, што асаблівага ў нашых вінтажныя флэш-порна гульнях, дык гэта тое, што вы зможаце гуляць у іх на мабільных прыладах. Калі вы наведвалі порнасайты з флэш-гульнямі, вы ведаеце, што яны ніколі не працавалі на прыладах iOS і што гульнявы працэс на Android быў жудасны. Гэта не так у выпадку з маімі сэксуальнымі гульнямі.\nВопыт Маіх Сэксуальных Гульняў Заўсёды Будзе Бясплатным\nКалі справа даходзіць да маіх сэксуальных гульняў, усе гульні Бясплатныя, таму што мы знайшлі ідэальны спосаб манетызацыі нашага трафіку. Мы заключылі здзелкі з буйнымі кампаніямі, якія плацяць вялікія грошы за размяшчэнне сваіх банэраў на нашым сайце. І гэта таму, што ў нас якасны трафік. Што азначае якасны трафік? Ну, гэта азначае, што нашы геймеры праводзяць шмат часу на нашым сайце. І ў гэтым сакрэт нашага поспеху. У нас няма назойлівай рэкламы, з-за якой вам захочацца пакінуць наш сайт. Мы таксама не хлусім вам з дапамогай загалоўкаў clickbait і не збіраем вашыя дадзеныя., Як толькі вы апынецеся на нашым сайце, вам ніколі не спатрэбіцца іншы гульнявы цэнтр для вашых фантазій. Акрамя таго, мы кожны тыдзень выпускаем новыя гульні, так што ў вас будуць прычыны, каб вярнуцца на наш сайт. Тым не менш, калекцыя гульняў, якая ў цяперашні час знаходзіцца на нашым сайце, прадаставіць вам сотні гадзін хардкорных гульняў, ня перарываюцца нутрагульнявымі рэкламай, аплатнымі сеткамі або часам прастою. Акрамя таго, вы заўсёды можаце давяраць нашым серверам, якія прапануюць вам самае бяспечнае злучэнне., Паколькі вам не трэба нічога спампоўваць і паколькі вы не запытваеце дадзеныя, вы будзеце атрымліваць асалоду ад бяспечным і дыскрэтным гульнявым працэсам для дарослых на нашым вэб-сайце.\nАтрымлівайце асалоду ад велізарнай калекцыяй новых гульняў ххх, усе яны выпускаюцца ў фармаце HTML5 з узрушаючай графікай і крос-платформавай сумяшчальнасцю для ПК і мабільнага сэкс-геймплэя.


22.10.2015 16:09 2716 Праглядаў Мінск\nНагадаем, што сёлета споўнілася 250 гадоў з дня народзінаў Агінскага. І з гэтай нагоды Рух «За Свабоду» правёў конкурс, у якім удзел прынялі больш за 170 чалавек. Чацвёра з іх сталі пераможцамі, набраўшы найбольшую колькасць балаў.\n«Міхал Клеафас Агінскі пакінуў нам вялікую культурна-асветніцкую, палітычную і музычную спадчыну. Ён жыў у другой палове 18 - пер. пал. 19 стст., калі нас царская Рассія прымусова вырвала з сям'і еўрапейскіх народаў і далучыла да азіяцкай дэспатыі», - нагадаў аўтар пытанняў да віктарыны, гісторык сябра Рады Руху «За Свабоду» Віктар Сырыца.\nПа ягоных словах, «жыццё і лёс, а таксама культурную спадчыну М.К. Агінскага нам трэба асабліва добра ведаць сёння, калі мы імкнёмся вярнуцца ў еўпапейскую цывізізацыю, туды, дзе жылі нашыя продкі ліцвіны».\nПершае месца заняў Міхаіл Жарнасек, які атрымаў плеер, другое - Таццяна Крохіна (сертыфікат на экскурсіі па Беларусі ад «Куфэрка падарожжаў).\nУдзельнікі, якія занялі 3-4 месца, будуць узнагароджаныя флеш-картамі.\nДарэчы, веды пра Міхала Агінскага можна праверыць і сёння, дастаткова зайсці на сайт.\nЛюдзі: Віктар Сырыца 123 Юрый Губарэвіч 959


Магілёўскі маляр Аляксей Паўлоўскі судзіцца з “Прамжылбудам” (відэа)\nhttps://spring96.org/be/news/51095 2012 2012-03-23T12:51:05+0300 2012-03-23T12:51:05+0300 1970-01-01T03:00:00+0300 be https://spring96.org/files/images/sources/paulouski_aliaksiej.jpg Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА» Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА» Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА»\nЁн адзначае, што змененая фармулёўка ў працоўнай кніжцы дасць яму магчымасць атрымаць выхадную дапамогу. Гэта сума, з улікам трох сярэднямесячных заробкаў і двухтыднёвай выхадной дапамогі, складае каля 11 мільёнаў рублёў.\n“Суд мусіць адбыцца 28 сакавіка. Суддзя Кастрычніцкага суда Аляксандр Раманаў ужо правёў закрытае суразмоўе са мной і прадстаўніком “Прамжылбуда”. Раманаў прапанаваў мне канкрэтызаваць мой пазоў, каб на яго да дня суда “Прамжылбуд” здолеў нешта адказаць”, - кажа Аляксей Паўлоўскі.\nЁн распавёў, што хочуа, каб ў яго працоўнай кніжцы быў зменены артыкул Працоўнага кодэкса, які былы працадаўца ўказаў пры звальненні.\n“Прычынай гэтаму з’яўляецца грубае парушэнне тэхнікі бяспекі наймальнікам. У мяне ёсць усе доказы гэтаму. На працы няма рукамыйнікаў для працоўных, няма агароджаў і лесвіц. Людзі працуюць без касак і страховачных паясоў. Усё гэта заснята карэспандэнтамі БТ. У гэтым годзе на будоўлі загінуў чалавек і некалькі было паранена”, - адзначае маляр пятага разраду.\nНагадаем, што як сябра незалежнага прафсаюза РЭП Аляксей Паўлоўскі актыўна змагаўся за паляпшэнне ўмоваў працы. 10 лютага адміністрацыяй будаўнічай арганізацыі з ім не працягнула працоўны кантракт. Перад звальненнем Паўлоўскага ўся брыгада, у якой працаваў прафсаюзны актывіст, у знак салідарнасці з ім падпісала заяву пра калектыўнае звальненне. Аднак, пад ціскам адміністрацыі, працоўныя былі вымушаны адклікаць свае подпісы.\n23.03.2012 Тэгі: суды, правы працоўных, відэа


Паулаускія паліцэйскія раскрылі крадзеж рэчау у пенсіянера\nГалоўная ➠ Усякае ➠ Паулаускія паліцэйскія раскрылі крадзеж рэчау у пенсіянера\nУсякаеПаулаускія паліцэйскія раскрылі крадзеж рэчау у пенсіянераАпублікавана 13.08.2016 13:21\nПа падазрэнні ў здзяйсненні злачынства затрыманы 15-гадовы падлетак.\nУ аддзел МУС Расеі па Паўлоўскаму раёну звярнуўся 56-гадовы воронежец. У вёсцы Аляксандраўка, у доме, выкарыстоўваным ім пад дачу, было пабіта акно. Невядомы пранік у памяшканне і выкраў вопратку і магнітолу, якія належаць Варонежцаў. Крадзеж быў учынены яшчэ ў канцы красавіка. Аднак мужчына звярнуўся ў паліцыю з нагоды знікнення рэчаў толькі 31 ліпеня.\nНа месца здарэння выехала следча-аператыўная група. Памяшканне старанна агледзелі эксперты. Супрацоўнікі паліцыі апытвалі мясцовых жыхароў.\nУ ходзе правядзення аператыўна-вышуковых мерапрыемстваў па падазрэнні ў здзяйсненні крадзяжу быў затрыманы 15-гадовы падлетак - жыхар Аляксандраўка. Выкрадзеныя рэчы канфіскаваныя.\nПенсіянер растлумачыў сваё позні зварот у паліцыю тым, што палічыў, што пры не занадта значным шкодзе наўрад ці будуць прынятыя дзейсныя меры да раскрыцця злачынства і падзякаваў паліцэйскіх за аператыўнасць.\nМатэрыялы перададзеныя ў следчыя органы для прыняцця працэсуальнага рашэння.\nВыпадковыя матэрыялы:У Поворинской гарадской бібліятэцы з'явіліся кнігі для сляпыхУ Варонежскай вобласці з'явілася узнагарода імя ваяводы СабураваУ Лискинском раёне у ДТЗ пацярпела жанчынаЛискинец стау лепшым гіравік Варонежскай вобласціНижнедевицкий ансамбль стау пераможцам міжрэгіянальнага фестывалю Задонск асяніны


У Іспаніі больш за мільён чалавек выйшлі пратэставаць супраць працоўнай рэформы\n19.02.2012, 18:38 19.02.2012 0 976\nБольш за мільён іспанцаў выйшлі ў нядзелю на вуліцы ў знак пратэсту супраць прынятай на мінулым тыдні урадам Марыяна Рахоя працоўнай рэформы.\nУ Мадрыдзе на цэнтральнай плошчы Пуэрта дэль Соль і прылеглых вуліцах сабралася не менш за паўмільёна чалавек, у Барселоне ў масавых акцыях пратэсту прымаюць удзел 450000 маніфестантаў, у Валенсіі 80 тысяч.\nАрганізатары маніфэстацыі сцвярджаюць, што гэта самая буйная акцыя пратэсту, якая праходзіць у Іспаніі з пачатку 1988 года.\nУзгодненная іспанскім урадам працоўная рэформа ўшчамляе правы працоўных. Старшыня ўрада Іспаніі Марыяна Рахой на з’ездзе кіруючай Народнай партыі заявіў, што “працоўная рэформа справядлівая і неабходная для краіны, каб выйсці з эканамічнага крызісу”.\nЗаконапраект, прыняты ў мінулую пятніцу, абмяжоўвае выплату кампенсацый пры звальненні работніка. Згодна з законам, працадаўца мае права звольніць работніка з выплатай яму выхадной дапамогі ў памеры 33 дзён за кожны прапрацаваны год, але не больш чым за 24 месяцы.\nРаней закон прадугледжваў выплату кампенсацый, эквівалентных 45 днях за кожны прапрацаваны год на працягу 3,5 гадоў.\nУ выпадку парушэння працоўнай дысцыпліны працадаўца мае права звольніць работніка з выплатай кампенсацыі за 20 дзён і толькі за адзін прапрацаваны год.\nУ новым працоўным законе ўведзены абмежаванні на заключэнне часовых працоўных дагавораў, тэрмін якіх не можа перавышаць двух гадоў. Па заканчэнні гэтага тэрміну працадаўца абавязаны ўзяць працаўніка на пастаянную працу.


Экалагічнае свята «Жураўлі і журавіны Міёрскага краю» адбудзецца 15 верасня\n0 937 9 Сен 2019\n15 верасня на поўначы Беларусі, у Міёрах, адбудзецца экалагічнае свята «Жураўлі і журавіны Міёрскага краю», якое стала традыцыйным для рэгіёна і пройдзе ўжо ў сёмы раз.\nТрадыцыйна госці свята змогуць пачаставацца журавінамі і журавінавымі стравамі, а таксама паўдзельнічаць у назіранні за жураўлямі з арнітолагамі АПБ.\nМенавіта ў верасні пачынаецца сезон збору карысных журавінаў, якімі багатая Міёршчына. І кожны год тысячы шэрых жураўлёў і дзясяткі тысяч гусей розных відаў спыняюцца на адпачынак на найбуйнейшым верхавым балоце Еўропы – Ельні — падчас восеньскай міграцыі.\nСёлета свята набыло новы імпульс для развіцця, стаўшы часткай вялікага праекта «Разам для грамады і прыроды: узмацненне працэсу развіцця ў Міёрскім раёне праз супрацоўніцтва мясцовай улады і грамадзянскай супольнасці».\nКсенія Малюкова, спецыялістка па кампаніях і акцыях АПБ: «Гэты фэст мы ладзім толькі адзін раз у год, таму запрашаем «злавіць» рэдкую магчымасць паназіраць за тысячамі шэрых жураўлёў на самым вялікім верхавым балоце ў Беларусі, пачаставацца журавінамі i сустрэць Мёрскую восень!»\nМесца правядзення – гарадскі парк «Паўвостраў», г. Міёры.\nПраграма свята насычаная: конкурсы, майстар-класы, выступленні творчых калектываў Міёршчыны і гасцей з Латвіі. Упершыню на сцэне гарадскога парка «Паўвостраў» выступіць фольк-гурт PAWA.\nАдметнасць свята – магчымасць паназіраць за жураўлямі і пабываць на экасцежцы на балоце Ельня.\nА таксама гасцей чакаюць шматлікія майстар-класы для дзяцей і дарослых, дэгустацыі, інтэрактыўная фотазона, актыўнасці на пляцоўцы АПБ, праца Праектнай пляцоўкі, мабільны планетарый, квесты, экашопінг і шмат-шмат іншых цікавостак.\n«Жураўлі і журавіны Міёрскага краю» – свята як мінімум «5 у адным»!\nяднанне з прыродай (прайсціся па балоце Ельні і паназіраць за жураўлямі)\nадпачынак у добрай кампаніі на вясёлым свяце\nумацаванне фізічнага стану (дзякуючы гаючаму паветру і «эліксіру здароўя» – журавінам)\nэканамічная выгода: шопінг на кірмашы майстроў\nновыя ўражанні і сюрпрызы\nПраграма экалагічнага свята «Жураўлі і журавіны Міёрскага краю» ў 2019 годзе\nэкалагічны тыдзень «Чароўны край малой Радзімы» (установы адукацыі Міёрскага раёна);\nконкурс на найлепшага здатчыка журавінаў.\nПаседжанне клуба маладой сям’і «Жураўлінаю сцежкай».\nурачыстая рэгістрацыя шлюбу «Жураўлінае вяселле» (каля скульптуры «Жураўліная вернасць», г. Міёры, плошча Леніна, 14);\nурачыстае вітанне «Жураўліная вернасць» (каля скульптуры «Жураўліная вернасць»);\nміжраённы турнір інтэлектуальнай гульні «Што? Дзе? Калі?» на кубак старшыні Міёрскага раённага выканаўчага камітэта (Міёрскі раённы Дом культуры);\nадкрыты кубак раёна па валейболе сярод жаночых каманд (Міёрская ДЮСШ);\nконкурс «Смак журавінаў» (па зборы журавінаў) сярод прафсаюзных аб’яднанняў і ахвочых.\n09.30 – семінар «Міжнароднае супрацоўніцтва як інструмент устойлівага развіцця Міёрскага раёна» (малая зала Міёрскага раённага выканаўчага камітэта).\n11.00 – адкрыццё выставы-продажу вырабаў народных майстроў «Жураўліная скарбонка» з правядзеннем майстар-класаў;\n11.00 – 13.00 – конкурс «Жураўліны кірмаш-2019» сярод сельскіх падворкаў Міёрскага раёна;\n− «Гатуем з журавінаў разам» (ад раённай газеты «Міёрскія навіны»).\n14.00 – тэатралізавана-канцэртная шоу-праграма «Жураўліная нота»;\n16.30 – канцэртная праграма фольк-групы PAWA;\n22.00 – святочная тэматычная дыскатэка «Жураўліны опэн-эйр».\nПрэзентацыя пляцоўкі АПБ:\nпраца інфармацыйнага стэнда (інфармацыя пра працу ў межах праекта «Разам для грамады і прыроды: Міёрскі раён», пра тэрыторыю рэспубліканскага ландшафтнага заказніка «Ельня», пра дзейнасць арганізацыі);\nназіранне за жураўлямі (з 10.00 да 14.00 кожную гадзіну адпраўленне аўтобуса ад Гарадскога парку, работа арнітолагаў на полі, запіс на экскурсію, суправаджэнне экскурсіі);\nэкскурсіі па экасцежцы (суправаджэнне спецыяліста);\nінтэрактыўная фотазона «Жураўлі і журавіны − 2019» і майстар-клас для дзяцей;\nмайстар-клас «Адчуй сябе жураўлём»;\nпраца інфармацыйнага стэнда (інфармацыя пра Праект «Разам для грамады і прыроды: Міёрскі раён»);\nмайстар-клас па пляценні з траў;\nроспіс пернікаў з выявамі журавінаў і жураўлёў;\nпродаж расады садовых журавінаў і дурніц;\nФотасушка «Гісторыя свята «Жураўлі і журавіны Міёрскага краю»;\nакцыя «Створым музей разам» (пачатак фарміравання калекцыі будучага Музея журавінаў і жураўлёў);\nпрэзентацыі-дэгустацыі і продаж прадукцыі беларускіх прадпрыемстваў;\nпродаж журавінаў «Менш пластыку – больш журавінаў»;\nвыстава экалагічнай літаратуры «Журавель-асветнік» (ад Міёрскай цэнтральнай бібліятэкі і Сектара спорту і турызму Міёрскага раённага выканаўчага камітэта);\nвыстава краязнаўцы Вітольда Ермалёнка «Малая Радзіма пачынаецца з зямлі»;\nдзіцячая гульнёвая праграма «Вясёлы жураўлік»;\nпраца моладзевай арт-пляцоўкі «Пакаленне NEXT» – квэст «Мой горад», конкурсная праграма для моладзі;\nэкапляцоўка «Новае жыццё ў абмен на крышачкі»;\n«Як стварылася планета Зямля» (фільм, работа мабільнага планетарыя);\n«Журавель запрашае” (бясплатнае наведванне і экскурсійная праграма па візіт-цэнтры «Ельня», Міёры, вул. Кірава, 4а).


Макоўская Алена – Галерэя БАЖ\nПадрыхтавана да друку 05.12.2009\nКалі газета «Ніша Ніва» назвала Алену Макоўскую сярод дзесяці самых сексуальных беларускамоўных жанчын, то цалкам мела рацыю. Я б толькі дадаў — не толькі беларускамоўных. Але наша гутарка зусім не «пра гэта». Алену Макоўскую больш ведаюць як аднаго з найбольш яскравых дзеячаў трэцяга сектара. І не толькі таму, што яна ўзначаліла Згуртаванне беларусаў свету «Бацькаўшчына».\nКалі бачыш гэтую прыгожую жанчыну, то менш за ўсё думаеш пра ўзрост, але законы жанру прымушаюць пачаць менавіта з гэтага. Алена Макоўская нарадзілася 1 ліпеня 1970 года ў Кобрыне. Там і пайшла ў сярэднюю школу № 6 з англамоўным ухілам. Таму зразумела, што пасля заканчэння школы ў 1987 годзе Алена пайшла паступаць у Інстытут замежных моў (тады ён яшчэ не быў Лінгвістычным універсітэтам). І, натуральна, паступіла.\nБацькі (на жаль, іх ужо няма) ставіліся да таго, што дачка пачала займацца грамадскай дзейнасцю, у розныя часы па-рознаму. Да 1997 года цалкам падтрымлівалі, а калі стала зразумела, што пры новай уладзе гэта робіцца небяспечным, нават раілі змяніць працу.\nБацька Павал Яфімавіч доўгі час быў намеснікам дырэктара кансервавага заводу. А маці Ларыса Германаўна працавала ў дзіцячай бібліятэцы. Яна не была беларускамоўнай. Больш за тое, нарадзілася ва Украіне. Таму, калі ехалі да ўкраінскай бабулі і перасякалі мяжу, то Ларыса Германаўна адразу пачынала размаўляць па-ўкраінску.\nМожа, менавіта гэта і будзе потым асновай таго, што Алена Макоўская стане адным з галоўных у краіне аматараў усяго роднага.\nУ Згуртаванне беларусаў свету «Бацькаўшчына» Макоўская трапіла амаль выпадкова. Пасля заканчэння ў 1992 годзе Інстытута замежных моў па абвестцы ў газеце Алена прыйшла сюды працаваць на пасаду сакратара-рэферэнта.\nПраіснавала прадпрыемства толькі тры гады. Яго закрылі, каб выратаваць саму «Бацькаўшчыну». І гэта можа быць даволі красамоўным адказам тым, хто распавядае пра нейкія прывабныя якасці бізнесу па-беларуску. Калі памяць не падводзіць, тады таксама здарыўся крызіс, расійскі дэфолт.\nНа трэцім і чацвёртым з’ездзе гэтага грамадскага аб’яднання Алену Макоўскую абіралі Старшынёй Рады, а на пятым яна стала галоўным кіраўніком Згуртавання беларусаў свету «Бацькаўшчына», змяніўшы Аляксея Марачкіна.\nЗараз многія лічаць, што “трэці сектар”, выкарыстоўваючы моладзевы слэнг, больш «круты» за палітычныя партыі. Ацэньваючы дадзены аспект, Макоўская зыходзіць з таго, што палітычныя партыі ставяць перад сабой адну мэту — прыход да ўлады. На жаль, палітыка — сёння гэта тое, што нас падзяляе. А грамадскія арганізацыі (такія, як «Бацькаўшчыны») працуюць з абсалютна рознымі палітычнымі плынямі і імкнуцца, наадварот, аб’яднаць людзей. Трэба знайсці нейкі грунт, дзе не будзе канфрантацыі. Галоўнымі становяцца праблемы нацыянальнай самаідэнтыфікацыі і беларускай культуры.\nПяты з’езд Згуртавання беларусаў свету не ўсімі быў успрыняты адназначна. Той жа вядомы мастак Алесь Марачкін, які ўзначальваў «Бацькаўшчыну» да мінулага лета, параўноўваў яго з партыйным сходам часоў «застою». Мабыць, на гэта паўплывала тое, што на ім былі дзяржаўныя чыноўнікі, якія займаюць высокія пасады, і нават адзіны сёння беларускамоўны міністр.\nДарэчы, менавіта Марачкін публічна выказаў задавальненне работай Макоўскай. Абіралі яе на безальтэрнатыўнай аснове. І не таму, што не знайшлося іншых вартых кандыдатур. Якраз наадварот. Згуртаванне беларусаў свету «Бацькаўшчына» з’яўляецца адной з самых моцных (больш за дзве тысячы сяброў) структур беларускага “трэцяга сектару”. Папросту многія з іх разумна палічылі Алену менавіта тым чалавекам, які можа забяспечыць не толькі прэстыж, але і працаздольнасць. Супраць кандыдатуры Макоўскай не прагаласаваў ні адзін з дэлегатаў пятага з’езда беларусаў свету, а ўстрымаліся толькі двое.\nПраблема даволі сур’ёзная, і аднымі падручнікамі па беларускай мове або арганізацыяй нядзельных школ яе не вырашыць. Асабліва калі ўлічыць тое, што асіміляцыя адбываецца даволі хуткімі тэмпамі. Пра гэта даволі красамоўна сведчаць лічбы перапісаў насельніцтва ў розных краінах свету.\nШто б там хто ні казаў, але без пэўнай дзяржаўнай падтрымкі ў гэтай сферы разлічваць на нешта значнае — немагчыма. Таму перад Аленай Макоўскай заўсёды стаіць даволі складаная задача. З аднаго боку, не страціць тое, што зараз ёсць, з другога — не атрымаць абвінавачанні ў калабарацыянізме.


Аляксандр Францкевіч: Ад сваіх поглядаў я не адмаўляюся… – Свабоду палітвязьням!\nАляксандр Францкевіч: Ад сваіх поглядаў я не адмаўляюся…\nБылы палітвязень Аляксандр Францкевіч распавёў сайту palitviazni.info пра ад’езд у 2015 годзе ва Украіну, жыццё ў гэтай краіне, нечаканую дэпартацыю, а таксама пра будучыя планы.\n“Сілавікі мяне пакуль не наведвалі ў Наваполацку, але бачу, што назіраюць за мной збоку, – кажа суразмоўца. – Актыўных дзеянняў не прадпрымаюць, хаця ў сацыяльных сетках у мой бок ідуць пагрозы, і я бачу чые там вушы тырчаць. Напэўна, гэта своеаасаблівая спроба псіхалагічнага ўздзеяння”.\n– Пакуль знаходжуся ў Наваполацку, так бы мовіць, праходжу акліматызацыю, – кажа Аляксандр Францкевіч. – Трэба перабудоўвацца, бо ў Кіеве ў мяне і праца засталася, і сябры.\n– Ва Украіну вы з’ехалі чатыры гады таму. Як прымалі тады рашэнне пакінуць краіну?\n– У мяне была судзімасць, і, паколькі адбываў пакаранне па “цяжкім” артыкуле, то, калі выйшаў на волю, патрапіў пад прэвентыўны нагляд. Пасля яго знялі, але было некалькі адміністрацыйных затрыманняў, і гэты прэвентыўны нагляд павінны былі вярнуць пасля трэцяга парушэння. А ў мяне ўжо былі два такія парушэнні.\nУ выніку я вырашыў не чакаць да апошняга і з’ехаў ва Украіну. Хаця б дзеля таго, каб перачакаць, пакуль закончыцца судзімасць, якая, да слова, закончылася ў мінулым годзе.\n— Складана было прызвычайвацца да новага ладу жыцця ў новай краіне?\n– Безумоўна, бо мяне многае звязвала з Беларуссю. Але прэвентыўны нагляд – гэта амаль тое самае, што ўмоўны тэрмін. Тым больш, у тыя часы узровень рэпрэсій быў значна вышэйшы, і адправіцца за краты было лёгкай справай.\nТаму я для сябе вырашыў, што не маю права безпадстаўна рызыкаваць і з’ехаў ва Украіну.\n– Прыехалі ў Кіеў?\n– Так. Прыехаў практычна на пустое месца, таму самому давялося вырашаць і праблему з працай, і кватэрнае пытанне. У той жа час не падаваў дакументы, каб атрымаць статус палітычнага ўцекача, бо ведаў, што зрабіць гэта ва Украіне даволі складана.\nАкрамя таго, я не бачыў сэнсу ў атрыманні такога статуса, бо ў мяне была ў Кіеве праца, якая і так давала права легальна займацца сваімі справамі. Навошта было канчаткова страчваць сувязь са сваёй радзімай, страчваць беларускі пашпарт? Гэта была сумніўная перспектыва.\n– Працавалі праграмістам?\n– Так, хаця з-за легалізацыі ў некаторых кампаніях адмаўляліся прымаць на працу, бо ў мяне не было віда на жыхарства. Хаця ўвогуле ў 2015 годзе, пасля Майдана, ва Украіне добра ставіліся да беларусаў з дэмакратычнага асяродку, бо было аднолькавае стаўленне да палітыкі Расіі.\n– Калі вы з’ехалі працаваць за мяжу, з боку сілавікоў прэтэнзій не было?\n– Да маці не прыходзілі, але таварышаў выклікалі на гутаркі. Спрабавалі нешта даведацца, як кажуць, выцягвалі інфармацыю. Але наўпрост пагроз не было.\n– Вам можна было прыязджаць у Беларусь?\n– Перыядычна я прыязджаў, пры гэтым не праз украінска-беларускі памежны пункт, а праз Расію. Але ў 2017 годзе мне забаранілі ўезд у Расію на 5 гадоў.\n– Ёсць шмат розных версій, чаму Служба бяспекі Украіны вырашыла вас дэпартаваць. Што насамрэч здарылася?\n– Трэба разумець, што гэта здарылася не ў адзін момант, перыядычна ў мой адрас гучалі пагрозы і раней. Лічылі мяне ледзь не галоўным ідыёлагам анархістаў ва Украіне.\nАкрамя таго, адносна не так даўно адбылося рэзананснае забойства ветэрана вайны на Данбасе, і гэта таксама ў СМІ звязвалі з анархістамі. Магчыма, гэта і стала нагодай для таго, каб мяне дэпартаваць.\nТак, я не хаваю, што ў пэўнай ступені прымаў удзел у анархічным руху ва Украіне, і да гэтага часу не адмаўляюся ад сваіх поглядаў. Але шчыра кажу – да забойства ветэрана не маю абсалютна ніякага дачынення.\n– Чым будзеце ў Беларусі займацца?\n– Шчыра кажучы, пакуль не думаў пра гэта. Не думаю, што будзе лёгка тут знайсці працу, але не пакідаю надзеі з часам вярнуцца ва Украіну, каб завяршыць там свае справы ці хаця б забраць рэчы.\n– Беларускія сілавікі вас ужо наведалі пасля таго, як вы вярнуліся дадому?\n– Не наведвалі, але бачу, што назіраюць за мной збоку. Актыўных дзеянняў не прадпрымаюць, хаця ў сацыяльных сетках у мой бок ідуць пагрозы, і я бачу чые там вушы тырчаць. Напэўна, гэта своеаасаблівая спроба псіхалагічнага ўздзеяння.


Спампаваць 148.85 Kb.\nНазва Методыка арганізацыі творчай матэматычнай дзейнасці ў 5-7 класах\nПамер 148.85 Kb.\nДАЛУЧЫЦЬ ДА ТВОРЧАСЦІ\nз уласнага досведу Міхася Булавацкага\nНастаўнік матэматыкі, калі ён сапраўды настаўнік, хоча, каб хаця б адзін з яго выхаванцаў звязаў свой лёс з матэматыкай. І яшчэ хоча, каб яго выхаванцы не толькі ўмелі карыстацца гатовымі ведамі, але і маглі здабываць новае. Для гэтага мала перадаць ім матэматычныя звесткі і навучыць карыстацца гэтай інфармацыяй. Трэба яшчэ далучыць іх да матэматычнай творчасці, даць адчуць смак адкрывальніцтва новага. Дасягненню гэтай мэты і павінны быць прысвечаныя матэматычныя гурткі і факультатывы ў высокім іх разуменні. Але не ў кожнага настаўніка атрымоўваецца арганізаваць працу гурткоў і факультатываў належным чынам. Дый не кожны настаўнік мае адпаведныя здольнасці для арганізацыі творчай працы, а калі і мае здольнасці, дык далёка не кожны год у яго знойдуцца вучні, схільныя да такой працы.\nДосыць часта гурткі ў малодшых-сярэдніх класах зводзяцца да сякіх-такіх матэматычных забавак ці дапрацоўкі недаробленага на ўроках, а факультатыўныя заняткі ў старэйшых класах – да рэпетытарскага трэнажу, скіраванага на падрыхтоўку да конкурсных іспытаў у ВНУ, да цэнтралізаванага тэставання, бо па гэтым пераважна і ацэньваюць працу настаўніка (сёння, праўда, ацэньваюць больш па тым, колькі вучняў уцягнуў у БРСМ).\nУ пошуках дадатковага заробку некаторыя настаўнікі пагаджаюцца на ўключэнне ў іх працоўны план матэматычных гурткоў, але наведваць ці не наведваць гурток – справа для вучня добраахвотная. Можа атрымацца так, што гурток запланаваны, але жаданцаў не знаходзіцца ці знаходзіцца недастаткова. І настаўнік пачынае ўжываць прымусовыя меры ці (у лепшым выпадку) вымушаны адмовіцца ад кіравання гуртком.\nПраблема такая не раз паўставала і перад аўтарам гэтага роздуму. Праз памылкі і ўдачы, праз расчараванні і знаходкі нарадзіўся сякі-такі досвед, якім хочацца падзяліцца з калегамі.\nНавучэнцы малодшых (5-7) класаў яшчэ не страцілі дапытлівасці, разумовай актыўнасці, іх яшчэ не замучылі пераўтварэннямі грувасткіх дробных выразаў ці лагарыфмамі. Матэматыка ім падаецца яшчэ досыць цікавай (і, галоўнае, патрэбнай) навукай і яны ўжо амаль здольныя ўспрымаць і ацэньваць прыгажосць лагічных разважанняў. Раз-пораз які-небудзь гарэза-непаседа паміж сваімі ёрзаннямі за партай выдае дзівосную думку, якую можна ўспрымаць як маленькае адкрыццё, хаця ён сам на тое і не прэтэндуе. Вось менавіта з такіх маленькіх адкрыццяў на ўроках і павінны пачынаць настаўнік сваю дзейнасць у вышэйпазначаным кірунку.\nПачну з аднаго рэальнага эпізоду.\nМаленькая васьмігодка пад Мінскам. Урок геаметрыі ў 8 класе. Тэма: плошча чатырохвугольніка. Даказваю самую ўніверсальную формулу: плошча чатырохвугольніка ёсць паўздабытак яго дыяганаляў на сінус вугла паміж імі. Доказ нескладаны і ўспрымаецца без цяжкасцяў, бо і клас не з слабых, і адпаведная формула для трохвугольніка ўжо засвоена і замацавана на задачах.\nS = SABO + SBCO + SCDO + SADO =\n= 0,5AO BO sin + 0,5BO CO sin (180o – ) +\n+ 0,5 CO DO sin + 0,5AO DO sin (180o – ) =\n= 0,5 sin (AO BO + BO CO + CO DO + AO DO) = 0,5(AO + CO) (BO + DO) sin\nГэта запісы на дошцы. Астатняе ў вусных каментарах.\nЗаканчваю і задаю традыцыйнае пытанне:\n– Ці ёсць пытанні?\nПытанняў няма, што і чакалася. Разважанне празрыстае і ўспрымальнае.\nЯшчэ адно традыцыйнае:\n– Якія заўвагі, прапановы? – Тусклым голасам, які толькі падкрэслівае, што ніякіх заўваг-прапаноў не чакаю. Хаця тут ужо хацелася б. Народ купляецца на мой тусклы голас і моўчкі чакае, чым я буду працягваць. Тут я ўжо насычаю голас сарказмам:\n– Што ж вы маўчыце? Доказ не закончаны!\nНасцярожваюцца, шукаюць. Я ўпэўнены, што не знойдуць, таму не зацягваю паўзу:\n– Мы разгледзелі выпадак з выпуклым чатырохвугольнікам. Але ці будзе тое ж у чатырохвугольніка нявыпуклага?\nРысую новы чарцёж і паўтараю разважанне.\nS = SABO – SBCO + SАDO – SСDO =\n= 0,5AO BO sin – 0,5BO CO sin +\n+ 0,5 АO DO sin(180o – ) – 0,5СO DO sin (180o – ) = = 0,5 sin (AO BO – BO CO + АO DO – СO DO) = = 0,5(AO – CO) (BO + DO) sin\nЗноў: – Якія пытанні? Якія заўвагі, прапановы?\nТут ужо нічога не чакаю і адразу збіраюся пераходзіць да наступнага пункта плана. Але погляд натыкаецца на чыюсьці паднятую руку. Гэта Лена Шаблоўская. Лена – пераможца раённай матэматычнай алімпіяды і ў матэматыцы нешта кеміць. Але тут нават ёй не хочацца верыць, бо ніякіх варыянтаў у гэтым разважанні не бачу. Можа, паддалася на мой сарказм і вырашыла хоць неяк абараніць гонар лепшай часткі класа, прапанаваўшы сякое-такое неістотнае спрашчэнне ў запісах. Час на гэта губляць не хочацца, яго, як заўсёды, не хапае, трэба выканаць запланаванае. Неахвотна прапаную ёй выказаць сваю думку.\nЛена выходзіць да дошкі (“Як жа марудна яна выходзіць!”) і павольна (“Божа, як марудна!”) дамалёўвае на малюнку некалькі ліній і літар. Далей пачынае тлумачыць:\n– Выканаем паралельны перанос дыяганалі ВD уздоўж другой дыяганалі так, каб гэтыя адрэзкі перасекліся. Тады нявыпуклы чатырохвугольнік АВСD пераўтворыцца ў выпуклы чатырохвугольнік AB1CD1. Але пры гэтым не зменяцца ні вугал паміж дыяганалямі, ні даўжыні дыяганаляў, ні плошчы трохвугольнікаў АВС і АDС, з якіх складаецца чатырохвугольнік, таму не зменіцца і плошча чатырохвугольніка. Тым самым, даказаная формула дзейнічае і ў гэтым выпадку.\nВось як! Варыянт Лены несумненна лепшы за той, які я паказаў. З аднаго боку хочацца адзначыць гэта, падзякаваць дзяўчыне за цікавую знаходку, з іншага боку хочацца ўтрымаць і гонар свайго мундзіра. Я пачынаю шукаць нейкія зачэпкі да Ленінага разважання (раю не кідацца тут на настаўніка з папрокамі, успомнім Лао Цзы: “Калі ў цябе нарадзілася думка, выпрабуй яе высмейваннем”):\n– “… каб адрэзкі перасекліся”? Але ж пункт перасячэння можа аказацца ўнутраным пунктам адрэзка, а можа канцавым. Як быць у другім выпадку?\n– Тады чатырохвугольнік ператворыцца у трохвугольнік АВ1D1 з той жа плошчай. Але ж можна так падабраць вектар перамяшчэння, каб …\nЯ разумею, што Лена хоча выключыць памежныя выпадкі і спыняю яе. Мне як раз гэтыя выпадкі падаюцца найбольш цікавымі.\n– Як будзе вылічвацца плошча атрыманага такім чынам трохвугольніка?\n– Палавіна здабытку В1D1 на АС і на сінус вугла φ.\nЯ паварочваюся да класа і, надаючы свайму голасу ўрачыстасці, гавару:\n– Аказваецца, плошчу трохвугольніка можна вылічваць паўздабыткам яго стараны на любы адрэзак, праведзены да гэтай стараны з супрацьлеглай вяршыні, і на сінус вугла паміж імі. Лена вынайшла формулу, якой няма ні ў адным падручніку матэматыкі. Гэтая формула дарэчы ўтрымлівае ў сабе дзве ўжо вядомыя вам формулы. Бо калі праведзены адрэзак супадае з стараной, то атрымаем паўздабытак дзвюх старон на сінус вугла паміж імі. А калі той адрэзак супадае з вышынёй, то атрымаем паўздабытак стараны на вышыню, да яе праведзеную, бо сінус прамога вугла роўны адзінцы.\nКлас заціх, асэнсоўваючы атрыманую інфармацыю. Адны з павагай глядзяць на Лену, другія з няменшай павагай на формулу. І ў гэтай цішыні аднекуль з задняй парты гучыць:\n– А што нам за гэта дадуць?\nАглушальны смех суправаджаецца званком з урока.\nТэкст з расповядам пра гэты ўрок я некалі накіраваў у маскоўскі часопіс “Математика в школе”, на той час адзіны ў СССР часопіс, прысвечаны выкладанню матэматыкі. Там адмовіліся яго надрукаваць, неяк дзіўна патлумачыўшы тую адмову: маўляў, формула, вынайдзеная Ленай, не мае ніякага практычнага значэння. На жаль, у рэдакцыі працавалі людзі, якія нічога ў тым тэксце не зразумелі, бо размова там ішла зусім не пра формулу, якая сапраўды практычнага значэння не мае. Размова ішла аб тым, як зрабіць, каб Лена і яе аднакласнікі заахвоціліся пошукам новага, пошукам маленькіх адкрыццяў, якія хай сабе не маюць ні практычнага, ні тэарэтычнага значэнняў. Бо як жа інакш яны навучацца рабіць адкрыцці, якія ўжо маюць значэнне? А праблема навучыць гэтаму мае вялікае педагагічнае (чытай: чалавечае) значэнне.\nПасля таго ўрока ў класе быў нейкі перыяд крыху павышанай зацікаўленасці матэматыкай, які я, на той час недастаткова дасведчаны настаўнік, не здолеў скарыстаць. Дый тую школу хутка пакінуў.\nАле ўражанне ўрок пакінуў (дзякуй Лене) і, працуючы з іншымі класамі, я імкнуўся не прапускаць сітуацый, калі вучань нечакана вынаходзіць нешта новае, хай сабе гэтае новае будзе вельмі малюсенькім.\nІ вось чацвёртыты-з клас школы № 5 горада Магілёва, самы слабы з дзесяці чацвёртых класаў гэтай школы (па адпаведнай літары я называў іх “зяблікамі”). 42 усмешлівыя тварыкі, 42 пары гарэзлівых воч, 42 пары рук, якім штосекундна трэба знаходзіць нейкае прымяненне. Другая змена, на вуліцы ўжо цямнее. Мой урок – адзін з апошніх і сканцэнтраваць увагу на матэматычных разважаннях даволі цяжка. Але тэма нескладаная: Параўнанне дробаў з аднолькавымі назоўнікамі. Я паказваю папяровы “пірог”, раздзелены на 8 частак. Кожная частка – 1/8 “пірага”. Параўноўваем 5/8 і 2/8, відавочна, што першы лік большы, з чым ніхто не спрачаецца. Абагульняем правілам: З двух дробаў з аднолькавымі назоўнікамі большы той, дзе большы лічнік.\n– А як параўноўваюцца дробы з рознымі назоўнікамі, я вам сёння не скажу, – інтрыгую я на будучыню. Але бачу ўзнятую руку.\n– Што, Саша?\n– А я ўмею параўноўваць дробы з рознымі назоўнікамі.\nМожа, зазірнуў у падручнік наперад?\n– Ну ідзі пакажы.\nЁн выбягае да дошкі. У тым узросце яны ўсе жвавыя, але гэты асабліва. Выседзець пяць хвілін на ўроку спакойна – для яго пэўны вычын. Вось і тут: не выходзіць, выбягае, нават з падскокамі.\n– Напрыклад, трэба параўнаць дробы 2/5 і 3/4. Вылічым значэнне гэтых дробаў ад аднаго і таго ж ліку, напрыклад, ад 20.\nПіша: 20:5∙2 = 8, 20:4∙3 = 15.\n– 8 менш за 15, таму і 2/5 менш за 3/4.\n– А як знайсці той лік, ад яго трэба вылічваць значэнне дробу? – цікаўлюся я.\n– Трэба падабраць такі лік, які дзеліцца на абодва назоўнікі.\nВось як! Ён яшчэ не ведае, што той лік будзе называцца агульным назоўнікам, а лікі 8 і 15 стануць лічнікамі новых дробаў. Але патрэбная працэдура нейкім чынам ужо склалася ў яго галаве.\nЯ паведамляю класу, што варыянт Сакалова цалкам прыймальны, што так можна параўноўваць любыя дробы з рознымі назоўнікамі. Бачу, што ім ужо хочацца праверыць і засвоіць ідэю свайго сябра, і прапаную некалькі няпланавых заданняў на параўнанне дробаў з рознымі назоўнікамі, якія ўсе зацікаўлена выконваюць. (Надалей, нават пасля таго, як я паказаў ім праграмны “афіцыйны” спосаб параўнання дробаў, “зяблікі” часцей карысталіся спосабам Сакалова; праўда, паступова ўсе перайшлі на праграмны, які ў сваіх разважаннях скарыстоўваў настаўнік.)\nДома асэнсоўваю нечаканасць урока і разумею, што сітуацыю трэба скарыстаць. Назаўтра прынёс у клас прыгожа аформлены альбом з назвай “Кніга патэнтаў”. На першай старонцы прыгожа аформлены запіс:\nАўтару адкрыцця выдаю прыгожа аформленую паштоўку з адпаведным тэкстам.\nКніга патэнтаў робіць ўражанне на вучняў. Цяпер усім хочацца патрапіць у гэтую кнігу і яны слухаюць мяне зусім інакш. Галовы працуюць над праблемай, што можна дадаць да таго, аб чым гаворыць настаўнік, як патрапіць у кнігу патэнтаў. Досвед падобнай дзейнасці нулявы, таму “знаходкі” нікчэмныя ці нават памылковыя. У кнізе патэнтаў з’явілася няшмат запісаў, але ажыятаж у памкненні атрымаць аўтарскае пасведчанне быў досыць вялікім. Цікава было назіраць за гэтай з’явай.\nНапрыклад, развязваем задачу “Маса індыка у 5 разоў большая за масу пеўня, а маса пеўня на 8 кг меншая за масу індыка. Якая маса кожнай птушкі?” Абазначаем масу пеўня х кг, складаем і развязваем раўнанне 5х – х = 8. Назаўтра нехта прапануе абазваць масу індыка у кг (літара другая – ім і гэта задецца істотным) і складае раўнанне у – у:5 = 8.\n– Ну і як жа ты будзеш развязваць гэтае раўнанне? – цікаўлюся. Калі б развязаў, то я палічыў бы вынік дастаковым кнігі патэнтаў. Усяго і трэба было здагадацца перапісаць раўнанне у – 0,2 у = 8. Але чалавек чэша патыліцу і не ведае, як адказаць на маё пытанне. Выказваю спачуванне і паказваю, чаго не хапіла. На другі дзень нехта нясе аналагічны развязак іншай задачы.\n– Добра. – Заахвочваю я. – Але сёння гэта ўжо не новае.\nУрокі пачынаў выслухоўваннем новых ідэй. Але калі-нікалі гэта зацягвалася і не паспяваў выканаць запланаванае. Пачаў пакідаць на гэта па пяць хвілін у канцы ўрока.\n– А я ведаю, што катэт насупраць вугла ў трыццаць градусаў роўны палове гіпатэнузы.\n(Канешне ж, узяў у старэйшага брата падручнік геаметрыі і вычытаў.)\n– Мы табе павінны так паверыць ці ты гатовы даказаць гэта?\nДаказаць ён не гатовы.\nКалі ж ідэя была цікавай і я задумваўся аб тым, ці вартая ідэя кнігі патэнтаў, як ні дзіўна, у класе знаходзіліся крытыкі. Што тут спрацоўвала – зайздрасць да поспеху аднакласніка ці што іншае? Я палічыў, што крытычнасць тут карысная справа і заахвочваў такія захады. Аўтар ідэі павінны быць здольным абараняць яе. Здаралася, што мне самому даводзілася абараняць ідэю.\nНапрыклад, аднойчы паказаў, як будаваць пункт, сіметрычны дадзенаму пункту адносна дадзенай прамой: на перпендыкуляры адкладваем роўны адрэзак з другога боку ад прамой. Узняў руку Дзіма Зязюлін:\n– А можна і не перпендыкуляр. Можна правесці прамую пад любым вуглом.\nПа маёй просьбе выходзіць і паказвае.\n– З любога пункта М на восі сіметрыі можна правесці прамую праз дадзены пункт А, а з другога боку восі сіметрыі адкласці вугал NMB роўны вуглу NMA і на прамені МВ паставіць пункт В так, каб МА = МВ. Пункты А і В будуць сіметрычнымі адносна прамой МN.\n– Гэта сапраўды так – пагаджаюся я і задумваюся аб значнасці прапанаванай навінкі: як бы да кнігі патэнтаў арыгінальнасці мала, але Дзіма, сарамлівы сераднячок, рэдка праяўляе ініцыятыву. Тут бы падтрымаць! Але ў класе ўжо шчыруюць крытыкі:\n– Навошта тут іншы вугал, калі з перпендыкулярам прасцей!\n– Пачакайце. – спыняю я крытыкаў. – Давайце ўявім, што пабудаванне сіметрычнага пункта адбываецца не на паперы, а на мясцовасці. Правядзенню перпендыкуляра замінае там\nнейкая натуральная перашкода, напрыклад, возера. Тады ідэя Дзімы выратуе праблему.\nЗамаўкаюць, удумваюцца і пагаджаюцца, што ідэя ўсё ж вартая кнігі патэнтаў.\nУрэшце вырашыў не губляць на гэта час урока і прапанаваў тым, хто мае цікавыя ідэі, заставацца пасля ўрокаў. Так натуральным чынам стварыўся\nгурток сапраўды зацікаўленых матэматыкай людзей.\nЗразумела, што калі ставіцца да такой дзейнасці звышпатрабавальна, то кніга патэнтаў папаўняцца амаль не будзе і зацікаўленасць вучняў прыглушыцца. Трэба ўмець знаходзіць новае ў іх прымітыўненькіх прапановах і нават трэба калі-нікалі наўмысна ствараць адпаведныя сітуацыі, напрыклад, нейкай “выпадкова” кінутай настаўнікам фразай, якая зачэпіцца за свядомасць вучня і праз колькі дзён ён прынясе гэтую ідэю як сваю.\nВось вучымся дзяліць звычайныя дробы. Працэдура дзялення яшчэ не засвоеная і шмат блытаніны, памылак. Стаіць ля дошкі і думае, як падзяліць пяць шостых на тры восьмыя. Нарэшце нешта ўспомніў:\n– Трэба прывесці да агульнага назоўніка.\n– Прывядзі, – абыякава пагаджаюся я.\nТой прыводзіць: : = : =\nІ задумваеца. У класе ўжо пасміхаюцца. Я спакойна чакаю.\n– Але ж 20 на 9 не дзеліцца! – Здзіўляецца нарэшце аўтар ідэі.\n– Чаму ж не дзеліцца? Цяпер у вас любыя лікі дзеляцца. Пяць падзяліць на восем – атрымаецца пяць восьмых.\n– Дык што, тут атрымаецца дваццаць дзевятых? – Усё яшчэ сумняваецца той. Ён разумее, што нешта тут не так, бо, здаецца, настаўнік, паказваючы дзяленне дробаў, не дзяліў лічнік на лічнік.\nЯ паціскаю плячыма і прапаную выканаць дзяленне таму, хто гэта ўжо ўмее рабіць. Атрымліваецца на самой справе дваццаць дзевятых.\n– Ну вось, як бачыце, можна было дзяліць і звядзеннем да агульнага назоўніка.\n– Дык што, – пытаецца ён у мяне на перапынку, – я магу атрымаць патэнт на вынаходніцтва?\n– Не ведаю. Прыходзь на гурток з ідэяй, там разбярэмся.\nПраз некалькі дзён чалавек прыносіць сваю ідэю на гурток. Як ні дзіўна, зацікаўленае абмеркаванне гэтай ідэі заняло ўсю гадзіну. Чамусьці гэты варыянт паказаўся вучням больш простым, чым той, які паказаў настаўнік (можа, таму, што прывядзенне да агульнага назоўніка ўжо дрэнна-бедна засвоілі і гэта стала знаёмай і зразумелай працэдурай?), і тут узніклі сумненні: калі б гэты спосаб дзялення быў правільным, то яго паказаў бы настаўнік. Але ж настаўнік паказаў іншы спосаб! Усе шукалі ў гэтай ідеі нейкую памылку. Шукалі і не знаходзілі. Амаль пераканала адпаведнае пераўтварэнне ў літарнай форме:\nКажу “амаль пераканала”, бо некаторыя нават пасля гэтага сумняваліся (“А чаму ж вы нам так не паказвалі?” – “Бо я ніколі так не рабіў. І ў падручніку паказана інакш.” – “Але ж так прасцей!” –“Ну гэта каму як.”)\nДавялося яшчэ нагадаць пра дзяленне іменаваных лікаў:\n(15 см) : (3 см) = 5; (12 кг) : (16 кг) = (якую частку складае 12 кг ад пуда);\n(28 чалавек) : (42 чалавекі) = (якую частку класа складаюць хлопчыкі).\nІменаваная велічыня пры дзяленні скарачаецца. Так і тут: 20 дваццаць чацвёртых падзяліць на 9 дваццаць чацвёртых = (назоўнікі скарачаюцца як іменаваныя велічыні).\nЧакаў, што нехта прынясе ідэю аб дзяленні дробаў звядзеннем іх да агульнага лічніка. Але туды іх думка чамусьці не павярнула. На адным з гуртковых заняткаў паказаў. І крыху паіранізаваў: маўляў, была рэальная магчымасць заняць старонку ў кнізе патэнтаў, але вы яе ўпусцілі. (“А вы сябе занясіце ў кнігу патэнтаў,” – параілі.)\nПра адну ідэю хочацца распавесці асобна. Гаворка тут не аб матэматычным адкрыцці, а аб метадычным. І адкрыццё сапраўды вартаснае.\nНавучыўшы крыху сваіх вучняў працаваць з лістамі апорных сігналаў (ЛАС), я пачаў даваць заданні на іх стварэнне. Вось і пры вывучэнні аперацый з дадатнымі і адмоўнымі лікамі прапанаваў скласці апору для множання такіх лікаў. Гаворка натуральна ж ішла пра множанне знакаў, бо множанне модуляў ужо было засвоена. На наступным уроку нехта паказаў просценькую таблічку з трыццаці двух сігналаў:\nПашукалі магчымасць спрасціць апору, зменшыць колькасць сігналаў. Заўважылі, што з улікам перамяшчальнага закона множання другі і чацвёрты радок дублююць адзін аднаго і на адным з іх можна зэканоміць. Яшчэ замянілі два выніковыя плюсы адным. Адкінулі знакі множання, бо і для дзялення схема працуе. Ніякага далейшага ўдасканалення не знайшлося. Спыніліся на такім варыянце (19 сігналаў):\nТакое ж заданне даў студэнтам фізмата, у якіх выкладаў методыку матэматыкі. Адзін з іх (Алесь Гайкоў) прынёс такую схему (18 сігналаў):\nЗнакі дадзеных лікаў знаходзяцца ў кружочках, знак іх здабытку ці дзелі шукаем у квадраціках пры руху насустрач. Схема Гайкова несумненны крок наперад, яна кампактная і лёгказапамінальная. Гэта я і сказаў “зяблікам”. Вось, маўляў, што значыць думка студэнта. Меркаваў, што гэтым усё тут і закончыцца. Але нечакана адчуў нейкае супраціўленне. “Зяблікі” даволі крытычна паставіліся да схемы Гайкова, сказалі, што там шмат лішніх сігналаў. Напрыклад, множанне плюса на мінус паказана аж чатыры разы.\nВынікам спрашчэння стала вось такая фігура (12 сігналаў):\nМне яна падалася менш запамінальнай, але “зяблікі” былі задаволеныя сваім удзелам і я прызнаў, што для гэтай задаволенасці ёсць падставы.\nНазаўтра перад урокам Саша Крысін падышоў і паведаміў, што схему з знакамі можна яшчэ спрасціць.\n– Прынясеш ідэю на гурток, – спачатку вырашыў я не губляць на гэта час урока. Але ўбачыўшы, што таго аж распірае ад жадання выказацца, прапанаваў яму паказаць новую схему на ўроку. Той намаляваў на дошцы тры кругі, два сініх і адзін чырвоны, паставіўшы ў сініх кругах мінусы, а ў чырвоным – плюс.\n– Мінус на мінус (ён закрыў рукамі два мінусы) будзе плюс, мінус на плюс (закрыў кружочкі з мінусам і плюсам) будзе мінус. А плюс на плюс мы і ў першым класе ўмелі множыць.\nУ класе заапладзіравалі. Не стрымаўся і я, далучыўся да апладысментаў.\nТак гэтая схема і стала называцца ў нас схемай Гайкова-Крысіна.\nПазней, калі мы пакруцілі гэтую схему на гуртку, знайшлі ёй яшчэ адно прымяненне. Акрамя правіла зна-\nкаў пры множанні і дзяленні лікаў, тут змяшчаецца правіла модуляў пры складанні такіх лікаў: пры складанні двух адмоўных лікаў (закрываем два мінусы, бачым плюс) іх модулі складваюцца, а пры складанні двух лікаў з рознымі знакамі (закрываем мінус і плюс, бачым мінус) іх модулі адымаюцца – ад большага меншы. А складваць два дадатныя лікі, – сказаў бы Саша Крысін, – мы і ў першым класе ўмелі. Для знака сумы схема не патрэбная, там заўсёды знак ліку з большым модулем.\nРаю настаўнікам на пачатку выканання дзеянняў з дадатнымі а адмоўнымі лікамі павесіць у класе малюнак з схемай Гайкова-Крысіна. Гэта паскорыць асвойванне гэтых дзеянняў. Праверана.\nПадсумоўваючы сказанае, адзначым некаторыя крокі ў арганізацыі даследчай дзейнасці на гуртковых занятках, якія аўтару гэтага тэксту падаюцца істотнымі.\n1) Пераканацца, што ў класе ёсць вучні, здольныя да творчай разумовай дзейнасці ( у класах падлеткавых узростаў, г.зн. у 5-7 класах, такія амаль заўсёды знаходзяцца).\n2) “Злавіць” або стварыць праяву такой дзейнасці, урачыста абставіўшы яе на ўзроўні класа, а магчыма й на ўзроўні школы.\n3) Завесці альбом (“кнігу патэнтаў”), дзе будуць фіксавацца самыя цікавыя ідэі навучэнцаў.\n4) Пачаць выслухоўванне і крытычны аналіз прапаноў навучэнцаў на ўроках, усяляк падахвочваючы іх да розных знаходак (але не адзнакамі ў класных журналах, бо адзнакі ставяцца за веды, а не за творчасць). І калі такія спробы стануць больш-менш частымі, перанесці гэтую працу на пазаўрочны час. Так натуральна створыцца матэматычны гурток.\n5) Далейшае ўжо залежыць ад здольнасці настаўніка зрабіць гэта так, каб гуртковая дзейнасць не надакучвала вучням. Трэба добра прадумаць план такой працы, уключыўшы туды разгляд цікавых ідэй “з боку” і з мінулага (вельмі карысна аглядваць дзіцячыя гады вядомых матэматыкаў). Асобныя заняткі гуртка трэба прысвяціць праблеме, як робяцца навуковыя адкрыцці.\nТэма гэтая натуральна патрабуе свайго развіцця, але на гэта ўжо не засталося часу.\nТэорыя, методыка І арганізацыя сацыяльна-культурнай дзейнасці  галіна педагогікі, якая займаецца вывучэннем гісторыі, тэорыі, метадалогіі,...\nСтатыстычнага камітэта Рэспублікі Беларусь\nМінкультуры) «Справаздача аб дзейнасці канцэртнай арганізацыі» (далей – справаздача) прадстаўляюць юрыдычныя асобы, адасобленныя...\nАсноўныя віды дзейнасці з рэсурсамі ікт\nУзнавіць у памяці назвы твораў ( І іх герояў), якія вучні вывучалі ў папярэдніх класах\nЭтычныя прынцыпы мга "мсд-мг"\nДля ўмацавання арганізацыі, павелічэння грамадскага даверу, павышэння аўтарытэту, эфектыўнасці дзейнасці мы – мга «мсд-мг» – прымаем...\nСтруктура выканаўчай улады ў арганізацыі\nВельмі часта атрымліваецца так, што актывісты нга, надаючы вялікую увагу планаванню праектаў, стратэгій развіцця І г п зусім забываюць...


Міліцыянты з "высвятляюць абставіны начны бойкі ў Ужгородского рэстарана\nПраваахоўнікі ўстанавілі асобы ўсіх удзельнікаў інцыдэнту на ул.Волошина ў Ужгарадзе, падчас якога пацярпелі двое вайскоўцаў. Каля гадзіны ночы ў Ужгарадскай гараддзел міліцыі паступіла паведамленне пра бойку каля аднаго з рэстаранаў на Уліл.Волошина ў Ужгарадзе. На месца здарэння неадкладна прыбыў нарад патрульнай службы. Было ўстаноўлена абставіны інцыдэнту. Як высветлілася, у мясцовым рэстаране што-то паміж сабой не падзялілі дзве кампаніі маладых людзей. Высвятляць адносіны падпітыя наведвальнікі забаўляльнага ўстановы выйшлі на ул.Волошина. У выніку бойкі з заявамі ўправаахоўнікаў звярнулася трое маладых жыхароў Ужгарада і Мукачава ўзросце 22-24 года, двое з якіх - вайскоўцы-кантрактнікі. Заяўнікі сцвярджаюць, што іх збіла на вуліцы кампанія невядомых маладых мужчын. Пацярпелыя атрымалі рознай ступені цяжкасці цялесныя пашкоджанні: у аднаго - зламаны нос, у іншага - закрытая чэрапна-мазгавая траўма сухарэбрыа. Дадзенае падзея унесена ў Адзіны рэестр дасудовых расследаванняў, папярэдняя прававая кваліфікацыя правапарушэння - ч.2 ст.296 Крымінальнага кодэкса Украіны (хуліганства). Твары ўдзельнікаў вулічнай бойкі міліцыя ўжо ўстанавіла. Цяпер следчыя высвятляюць завадатараў сутычкі. А пакаранне ім будзе вызначаць суд. З пачатку года ў Ужгарадзе міліцыя світанкумонстрировали 67 фактаў нанясення цялесных пашкоджанняў, з якіх 64 адносяцца да катэгорыі лёгкіх. ССО УМВД Украіны ў Закарпацкай вобласці\n← Пракуратура горада Луцка... ДСНС Украіны ў чарговы раз... →


Венгерскі феномен | Новы Час\nУступленне Венгрыі на пасаду старшыні Еўрапейскага Саюза праходзіла са скандалам. З-за прынятага напярэдадні супярэчлівага закона пра СМІ Еўрапарламент нават заклікаў увесці візавыя санкцыі супраць Будапешту. Нягледзячы на тое, што супярэчлівы закон у выніку адмянілі, СМІ шмат гаворыць пра венгерскі феномен і дэкаданс дэмакратыі ва Усходняй Еўропе. Сваімі думкамі на гэты конт з журналістам «НЧ» Алегам Новікавым падзяліўся будапешцкі палітолаг Міклаш Базач.\n— З-за моўных цяжкасцяў Венгрыя па-сутнасці з’яўляецца для нас белай плямай у Еўропе. Не хапае элементарнай інфармацыі пра мясцовыя палітычныя і культурныя працэсы. Пачнём з палітычнай сітуацыі.\n— З красавіка 2010 года ў Венгрыі пры ўладзе знаходзіцца правая кансерватыўная партыя Fidesz. Яна кантралюе дзве трэці месцаў у парламенце і, адпаведна, цалкам вызначае склад ураду. Палітычны курс, які праводзіць урад Орбана, можна характарызаваць як нацыянальна-папулісцкі. Адразу пасля перамогі Віктар Орбан абвясціў пра ўсталяванне новага дзяржаўнага ладу — Нацыянальнага супрацоўніцтва. На адной з першых сесій новага парламенту была асуджана Трыанонская дамова 1920 года, па якой Венгрыя згубіла большую частку сваіх зямель. Адначасова ўсе этнічныя венгры — жыхары суседніх краін — аўтаматычна атрымалі венгерскае грамадзянства. Затое, на радасць простым людзям, былі нацыяналізаваныя прыватныя пенсійныя фонды і павышаны падаткі на замежных бізнесменаў.\n— Што значыць культурная палітыка ў эпоху нацыянальнага супрацоўніцтва?\n— У галіне культуры асаблівая ўвага адводзіцца гістарычнай тэматыцы, прапагандзе духоўнасці і адзінству нацыі. У фаворы традыцыйная кансерватыўная культура. Так, напрыклад, авангардныя тэатры згубілі дзяржаўныя датацыі. Затое шмат грошай ідзе ў падтрымку музеяў, экспазіцыі якіх прысвечаныя гісторыі, напрыклад, паўстанню 1956-га. Адначасова ўзятая пад больш пільны кантроль акадэмічнае жыццё. Увогуле, правы адміністрацыі ў культурных і адукацыйных установах паўсюль пашыраныя.\n— Ці закон пра СМІ кладзецца ў логіку эвалюцыі рэжыму?\n— Безумоўна. Быў зменены выбарчы закон, каб малым партыям было цяжэй трапляць у парламент. Унесеныя змены ў судовую сістэму, якая дазволіла сябрам уладнай партыі захапіць пракуратуру і суды на месцах. Адбылася рэформа службы бяспекі. Цяпер яна называецца Цэнтр па барацьбе з тэрарызмам, і яе ўзначальвае былы ахоўнік Орбана. Супраць былых кіраўнікоў з ліберальнай і сацыялістычнай партыяў распачатыя крымінальныя справы за карупцыю. Адпаведна карэктывам у закон аб сацыяльнай абароне, права на льготы маюць толькі тыя, хто жыве па «прынятых стандартах». Такім чынам, пазбаўленымі дапамогі аказаліся этнічныя меншасці і бяздомныя. Сталі больш жорсткімі законы супраць малых злачынстваў.\n— У чым сутнасць прапанаванага закону пра СМІ?\n— Закон дазваляе ўраду фактычна праводзіць цэнзуру зместу публікацый за кошт сістэмы штрафаў. Парушальнікаў новага заканадаўства чакаюць цяжкія фінансавыя санкцыі, аж да 90 тысяч еўра. Іншымі словамі, выданні ўвесь час знаходзяцца пад пагрозай фінансавага краху. Адначасова ўлада атрымлівае права навязваць медыям сваю палітыку. Закон патрабуе ад СМІ таксама пад пагрозай штрафаў «асвятляць праблемы нацыянальнага значэння». Абмежаваныя правы журналісцкіх прафсаюзаў. Гэта вельмі важная тэма для супрацоўнікаў грамадскіх СМІ, дзе зараз ідзе ратацыя: блізкія да ўлады людзі выкідваюць з працы журналістаў апазіцыйных поглядаў. Журналісты таксама павінны будуць выдаваць крыніцы інфармацыі.\n— Ці былі нейкія пратэсты супраць закону?\n— Так, аднак увогуле грамадскасць не шкадуе пра тое, што сыходзяць часы дэмакратыі. Адбылася дзіўная рэч. Адна з галоўных прычынаў прыняцця новага закона — барацьба за змяншэнне папулярнасці яшчэ больш правай і нацыяналістычнай партыі Jobbik. На практыцы гэта азначае захоп яе электарату праз рэалізацыю праграмных пастулатаў Jobbik. Таму ўсе дыскусіі наконт новага закона сталі сведчаннем гратэскнай сітуацыі, калі крайнія правыя абаранялі свабоду слова. Акрамя таго, у іх былі свае прычыны для крытыкі праекту. Сваю прапаганду Jobbik вядзе праз інтэрнэт. Гэта галоўны канал агітацыі. Як правіла, лідары партыі маюць свае старонкі, размешчаныя на амерыканскіх сэрверах. На іх часта можна пачытаць не толькі нацыяналістычныя, а ўвогуле нацысцкія тэксты.\n— Адкуль у венграў аўтарытарнае мысленне?\n— Карані трэба шукаць у гісторыі папярэдняга стагоддзя. Так склалася, што грамадства было вельмі пасіўным. Венгры амаль усё стагоддзе жылі ў атмасферы страху перад уладай. Так было ў міжваенныя часы, калі ў нас была дыктатура Хорці. З 1947-га пачалося кіраванне сталіністаў. Пасля паўстання 1956-га года зноў прыйшла дыктатура, хаця і больш мяккая. Аднак ад ментальнасці, якая паўстала праз пакаленні, цяжа пазбавіцца. Акрамя таго, рэжым Янаша Кадара прывучыў грамадства да думкі, што ўсе нашы праблемы будзе вырашаць дзяржава, а абывацелі павінны маўчаць. Іншымі словамі, Венгрыя — гэта краіна Усходняй Еўропы, на перыферыі капіталізму, дзе сапраўды ёсць грамадскі запыт на тып палітыкаў моцнай рукі. Нарэшце, так склалася, што частка супольнасці вырасла на тэме настальгіі па Вялікай Венгрыі, якой не стала ў 1920-м і ўжо ніколі не будзе. Орбан за кошт нацыяналістычнай рыторыкі прапануе нейкую кампенсацыю, своеасаблівую ўнутраную гармонію. Нарэшце, узгадаем фактар крызісу — у такія неспакойныя часы заўсёды хочацца якой-небудзь стабільнасці.\n— Цяжка зразумець учынкі Орбана, які сам быў дысідэнтам, праціўнікам камуністычнай сістэмы.\n— Орбан сапраўды браў удзел у антыкамуністычных маніфестацыях. Аднак зараз ён іншы палітык. Увогуле, у нас шмат палітыкаў маюць дзве постаці. Адна — для Еўропы. Іншая — для Венгрыі. Акрамя таго, у прэм’ера свае адносіны з прэсай, якая галоўным чынам прадстаўляе ліберальную апазіцыю. За час сваёй палітычнай кар’еры Орбан двойчы прайграваў выбары і заўсёды казаў, што ва ўсім вінаватыя газетчыкі. Нарэшце, барацьба з прэсай цалкам пасуе кансерватыўнай традыцыі, якую ён прадстаўляе. Пасля паразы ў першай сусветнай вайне і падзелу Венгерскага каралеўства паміж краінамі Антанты, урад адмірала Хорці зрабіў адказным за катастрофу ліберальных журналістаў. Былі ўведзеныя абмежаванні для прэсы.\n— Якімі вы бачыце перспектывы развіцця сітуацыі ў краіне?\n— Пакуль пазіцыям Fidesz нічога не пагражае. Гэта паказалі восеньскія мясцовыя выбары, на якіх партыя Орбана ўпершыню перамагла ў сталіцы. Галоўная прычына — татальная кампраметацыя папярэдняга пакалення палітыкаў. Карупцыя за час іх кіравання стала амаль сінонімам палітыкі. Шмат былых бургамістраў або дэпутатаў зараз сядзяць у турмах. Людзі хацелі хоць нейкай альтэрнатывы. Па сутнасці, ніякай нармальнай выбарчай кампаніі Fidesz у 2010 годзе не праводзіў. Партыя папросту стала сімвалам альтэрнатывы ўраду сацыялістаў. Выбаршчыкі галасавалі супраць апошніх васьмі гадоў іх улады, сінонімамі якой былі прыгожыя, а цяпер скампраметаваныя словы пра дэмакратыю і правы чалавека. Магчыма, патрэбны час, каб яны зноў набылі першапачатковы сэнс.


Быў у Ф. Маркава. Даведаўся аб смерці сястры Верачкі. Не ведаю, як перажылі бацькі гэту трагедыю. Маркаў зноў збіраецца быць у нашых краях. Трэба будзе праз яго паслаць пісьмо дамоў. На вуліцы сустрэў пахавальную працэсію. I я далучыўся да праважаючых. Сёй-той здзіўлена паглядзеў на мяне, але, відаць, здагадаўся, што і ў мяне бяда. Апусціўшы галовы, аж да крэматорыя праводзілі нябожчыка. А кім быў ён, я не асмеліўся запытацца.\nНа мяне часта находзяць такія хвіліны, калі хочацца напісаць нешта значнае. Мо і сёння да мяне вернецца страчаны супакой, і я зноў вазьмуся за пяро.\nЗ групай работнікаў ЦК на трох грузавых машынах едзем з Новай Беліцы на фронт. Сонца ледзь прадзіраецца праз хмару пылу, якая вісіць над дарогай. Сёння Чырвоная Армія вызваліла Вілейку. Аж не верыцца, што хутка магу дабрацца да сваёй Шлькаўшчыны.\nЕдзем з рознымі прыгодамі: то машына псуецца, то спыняемся, то прарываемся пабочнымі дарогамі з Дукоры на Рудзенск, а там, далучыўшыся да групы партызан атрада В. I. Казлова, едзем у напрамку былога Бабруйска. Аж да самага Мінска – жудасная дарога вайны: тысячы разбітых машын, гармат, танкаў і трупы, трупы, трупы нямецкіх салдат. Шмат на якіх участках дарога прастрэльвалася разрозненымі нямецкімі часцямі і ўласаўцамі, якія стараліся прарвацца на захад. Нарэшце – Мінск. Не горад – а велізарны магільнік. Аж страшна хадзіць па яго зарослых травой руінах. Сям-там жаўцеюць лапінкі жыта, зелянеюць градкі нейкай гародніны, ды партызаны папасваюць коней.\nСёння М. Лынькоў, П. Броўка, А. Куляшоў, Вайняровіч і я ездзілі ў Трасцянец, дзе ўсё яшчэ дагараюць горы трупаў. Кажуць, што тут загінула каля 200 тысяч чалавек. Бачылі ўзарваную печ, у якой палілі трупы, і дзесяткі велізарных ям, дзе ссыпалі косці, попел ахвяр. З гэтага лагера ніхто жывым не вяртаўся. На зямлі ляжалі груды перапаленага жалеззя і розных рэчаў. На кацялках віднеліся розныя надпісы: «Шура Гарадкова, Урбановіч Галя 421, В. В. Луц (надпісы зроблены на беларускай мове), Алек Ступень, сел 18 ноября 1942 г., рожд. 1927 г., Хранкоў, Тнмохнн Н. Н. (гэты надпіс на ацалелай старане біклагі, другая расплавілася на агні). Бондар Сцяпан, Шэлькін, Тегеза Кошігаіо^ісгб^упа 4.УІ. 1944 г., Войтеховскнй Нван М., 1921...».\nНа расплаўленай смале ўграз салавей. Ледзь мы яго выратавалі.\nЗ М. Лужаніным і П. Глебкам у Чырвоным касцёле аглядалі цікавыя роспісы П. Сергіевіча. Зараз усе разам (М. Лынькоў, П. Глебка, М. Лужанін і я) жывём у невялічкай ацалелай халупе на вул. П. Крапоткіна, 61. Магчыма, сюды перавязу і Любашу з Максімкам.\nВыбраўся ў Вільню. Начаваў у Ашмянах у нейкай польскай сям’і. Гаспадары цікавіліся, дзе пасля вайны пройдзе граніца з новай Полынчай. Відаць, збіраюцца эвакуіравацца. Амаль усю ноч прагаварыў я з імі. Ды і так не заснуў бы, бо несціхана раўлі машыны, танкі, няспынна ішлі калоны мабілізаваных у армію.\nI так, зноў у Вільні. Прайшоў праз прадмесце Новы Свет, праз Вострую Браму. На вуліцы Канарскага, дзе некалі жыў з Аляксандрам і Мікалаем Хадзінскімі, наведаў сваіх былых гаспадароў – Шаф’янскіх, ад якіх даведаўся, што маці Любашы жыве на сваёй Буковай вуліцы. Адразу ж пабег яе наведаць, застаў яе на агародзе. Капала бульбу. А дзе бацька? Памёр.\nУ хаце застаў Кіру – жонку В. Таўлая, якая ўсю вайну па падробленаму пашпарту пражыла ў яе. Ноччу быў страшэнны налёт нямецкай авіяцыі на Вільню. Бомбы трапілі ў эшалон з рэактыўнымі снарадамі, і ўзрыўной хваляй былі зраўняны з зямлёй многія прывакзальныя будынкі, вуліцы.\nДаведаўшыся аб арышце П. Радзюка, узброены карэспандэнцкім пасведчаннем, падпісаным П. К. Панамарэнкам, хадзіў у адпаведныя ваенныя інстанцыі прасіць яго вызваліць, бо яго добра ведаю, калісьці сядзеў з ім на Лукішках, а ў часе вайны ён, будучы настаўнікам у беларускай гімназіі, памагаў партызанам наладжваць радыёапаратуру. Паабяцалі разабрацца.\nНаведаў ксяндза Адама Станкевіча. Кіра расказвала, што ён уратаваў ад расправы групу камсамольцаў і памог вызваліць з нямецкіх лап В. Таўлая. У айца Станкевіча застаў Янку Шутовіча. Вельмі цёпла яны мяне сустрэлі, хоць і адчувалася ў іх нейкая трывога, разгубленасць: што будзе з імі? I не дзіва, бо за кватэрай ужо сачылі. Калі я чытаў ім сваю паэму «Янук Сяліба», у пакой уварваўся нейкі тып, каб праверыць у прысутных дакументы, але маё пасведчанне змусіла яго рэціравацца. Развітаўшыся з А. Станкевічам і Я. Шутовічам, я і сам падумаў, што сітуацыя складаная і невядома, што іх чакае.\nВыехаў з Вільні. На папутных машынах дабраўся да Мядзела, адкуль, разам з Ф. Маркавым і партызанам яго злучэння, у другой палове дня быў у Пількаўшчыне. А дома шмат радасці і шмат гора, бо даведаўся аб трагічнай смерці сястры Верачкі і яе малыша. Пастарэлі мае бацькі, падраслі Федзя, Людміла. Добра, што хоць ёсць яшчэ нейкі хлеб. Трэба будзе ім памагчы, хоць зараз і ў самога пуста ў кішэні. А трэба мне яшчэ перавезці з Арэхава ў Мінск і Любашу з Максімкам і пачынаць заводзіць сваю гаспадарку.\nТрэба будзе перавезці Любашыну маці ў Мінск. Усю вайну жыла з ёй і зараз жыве былая жонка Валянціна Таўлая – Кіра Бранд, якую яна ўратавала ад немінучай смерці ў Віленскім гета. Цікавыя суседзі пыталіся ў старой: «Хто ў цябе жыве?» Яна ўсім адказвала, што гэта незаконнанароджаная яе дачка, якая толькі пасля смерці мужа прыехала да яе. Прызнацца, хоць гэта Кіра – чалавек і адукаваны, культурны, мне не спадабалася: абсалютна не арыентуецца ні ў палітыцы, ні ў жыццёвых справах. Не ведаю, як з ёю Таўлай сышоўся. Што магло быць супольнага ў іх? Мне асабліва не спадабалася пасля расказаў старой, згараванай Любашынай маці, як гэта Кіра сябе паводзіла з ёю. Напалохаўшы старую, што немцы могуць арыштаваць яе за падораныя ёй некалі сваячніцай дзве дарагія, з цудоўным сярэбраным акладам іконы, прадала іх некаму. Або як угаворвала сваіх сяброў Федэцкіх, што выпадкова пачула маці, каб яны прыносілі старой мыць сваю бялізну. I гэта тады, калі гэта старая пакутавала з пераломанай рукой. Зараз хоча, каб я памог уладкавацца на нейкую работу, каб я пазнаёміў яе з літоўскімі пісьменнікамі, бо яна збіраецца выдаць зборнік вершаў В. Таўлая і ўжо дамовілася з нейкім мастаком-афарміцелем.\nЗ Вільні прывёз цэлую кіпу даваенных беларускіх, польскіх, украінскіх газет, часопісаў і цудам ацалелую, знятую ў славутым фотаатэлье Зданоўскіх нашу з Любашай фатаграфію.\nТэмы, якія, можа, некалі стануць вершамі: «Бутэлька, вылаўленая ў моры», «Пажар старой карчмы», «Падарожжа з Калумбам», «Рэпатрыянты», «Багароб».\nТрэба было б перакласці баявы верш Ванды Зеленьчык «Марш Народнай Гвардыі» «Мы са спаленых сёл»...\nА гэта перапісваю з блакнота, толькі не помню чые радкі:\n«Нам смерць нясе вораг паганы,\nДы мы яго стрэнем агнём.\nНаперад у бой, партызаны!\nІПтыкамі ў баю, партызаны,\nДарогу да сонца праб’ём!»\nЗ брыгадай нашых і маскоўскіх пісьменнікаў выехаў на Другі беларускі фронт, якім камандуе гвардыі генерал-палкоўнік А. Гарбатаў. Па дарозе спыняліся на начлег у Баранавічах і ў Беластоку. Ледзь адшукаў той дом, у якім жыў перад вайной. Замбраў. Да Варшавы – 100 кіламетраў.\nНа прыёме ў А. Гарбатава пазнаёміліся з генерал-лейтэнантам, прадстаўніком стаўкі Галоўнага камандавання Мядзведзевым, начальнікам палітаддзела генерал-маёрам Амасавым, які расказаў, як падчас атакі паў яго конь, а салдат-узбек падбег, выразаў кавалак мяса забітага каня і далей пабег у атаку.\nЦэлы дзень былі на пазіцыі дывізіі генераллейтэнанта Івашачкіна. Потым з М. Лыньковым трапілі ў дывізію генерал-маёра Вяроўкіна. Да позняй ночы чытаем дывізіённую прэсу, знаёмімся з байцамі. Ідуць несціханыя баі. Ад краю да краю чырвоным агнём палыхае небасхіл.\nПа дарозе ў Новыя Явары трапілі з М. Лыньковым пад артабстрэл. Начавалі ў супрацоўнікаў франтавой газеты паэта Несцерава, пісьменніка Сцюарта і свайго даўняга знаёмага паэта Савіцкага.\nПеракачавалі ў дывізію генерал-маёра Валасатых. З палкоўнікам Грузенбергам былі ў часцях, якія рыхтаваліся да наступлення. Роўна ў 12.00 ночы пачалася кананада з плацдарма за ракой Нараў, ад якой калацілася ўся зямля. Раніцой, калі крыху пацішэла, прыйшлі гаспадары хаты, у якой мы прыпыніліся. Разам з наступаючымі часцямі ідзём за Нараў.\nСпыніліся ў форце Ружана. Уся зямля перагарана снарадамі, апаленая агнём, пакрытая забітымі. Пахавальныя каманды засыпаюць траншэі, поўныя трупаў нямецкіх салдат. Нашых – пахавалі асобна ў магілах.\nПерайшлі ў форт «Ромб», які стаіць на высокім пагорку. Няспынна б’юць гарматы, «кацюшы», сотні ракет уздымаюцца ў неба, ахопленае заравам пажараў. Недзе за намі ўзрываюцца нямецкія снарады. Іх нейкія сухія выбухі заглушаюць галасы на камандным пункце.\nТолькі што вярнуліся з камандзіроўкі, як зноў трэба збірацца ў дарогу. М. Лынькоў, К. Крапіва, А. Куляшоў, М. Машара і я едзем па загаду П. К. Панамарэнкі ў Полыдчу, на Беласточчыну. Выдалі нам на дарогу пісталеты, на ўсякі выпадак, каб было чым бараніцца ад акаўцаў. Заданне: памагчы ў рэпатрыяцыі беларусаў у Савецкі Саюз.\nНа машыне прыехаў у Гайнаўку і адразу пайшлі па вёсках агітаваць. А вёскі тут досыць заможныя і прыгожыя. Ва ўсіх хаты чыстыя, прасторныя. Людзі не вераць, што тут будзе Польшча. Пішуць у Маскву, Сталіну, каб перанёс граніцу за Буг, далей на Захад. Не хочуць пакідаць землі сваіх бацькоў.\nДома сустрэлі нас з сумнай звесткай: памёр Кузьма Чорны. Са смерцю гэтага выдатнага майстра беларуская літаратура панесла велізарнейшую страту. Напісалі мы з А. Куляшовым развітальнае слова. Не ведаем толькі, ці яго надрукуе наша «Звязда», бо ў рэдакцыі неяк насцярожана аднесліся да гэтага.\nПахавалі Кузьму Чорнага. У жыцці, як у велізарнай рацэ, смерць чалавека не пакідае прыкметнага следу. Але смерць такіх людзей, як К. Чорны, пакідае на гэтай рацэ віры, якія зніжаюць яе ўзровень і доўга б’юцца ў берагі рэчышча.Газеты чамусьці не далі, напісанага з Аркадзем, пасмертнага слова пра К. Чорнага.\nПазычыў у А. зборнік палемічных артыкулаў М. Горкага, з рэзкай негатыўнай ацэнкай дзейнасці У. Леніна ў першыя гады Кастрычніцкай рэвалюцыі. Цяпер усумніўся, што «зборы твораў» сапраўды з’яўляюцца зборамі ўсіх твораў.


Тэледзіва Валярына Кустава: Мне падабаюцца толькі мужчынскія пахі\nГуст Тэледзіва Валярына Кустава: Мне падабаюцца толькі мужчынскія пахі29\n08.07.2018 / 10:45\nУ рубрыку «Пяць любімых рэчаў» гераіні прыходзяць са сваімі любімымі цацкамі, упрыгажэннямі, сукенкамі. Паэт, тэлевядучая і даследчыца Валярына Кустава прынесла на сустрэчу сваю музу і рэчы, што належаць не столькі самой Валярыне, колькі яе ўнутранаму мужчыну і ўнутранай князёўне.\nСлоўнік Ластоўскага і 16 том Караткевіча з поўнага збору твораў\n« — Ці ёсць нейкая рэч, — пытаецца каханая жанчына паэта, — якую б ты перавёз да мяне і гэта б значыла, што ў нас сур’ёзныя стасункі? — Мая бібліятэка, — адказаў паэт».\nДа кніг у Валярыны Куставай адносіны трапяткія, сакральныя. Падчас размовы яна не раз прыгадае сітуацыі з жыцця, калі кніга станавілася не проста сімвалам камфорту, утульнасці і, нават, нечым містычным. Кнігі для Валярыны — гэта штодзённая неабходнасць. Таму:\n«Я прынесла дзве кнігі. Каб можна было — усе пяць рэчаў былі б кнігамі. Бо я — гэта мая бібліятэка перадусім: тая, што звонку, і тая, што ўнутры. Першая: расійска-крыўскі слоўнік Вацлава Ластоўскага, які мне падарыў легендарны паэт Анатоль Сыс, калі мне было 16 гадоў. Ён тады паўжартам хацеў аддаць ледзьве не ўсю хату, але я пагадзілася толькі на слоўнік. Гэта знакава. З маленства люблю слоўнікі. Як толькі навучылася чытаць, гартала іх, шукала словы, якія мне падабаюцца, фантазіравала, што яны могуць абазначаць, чытала тлумачэнні, адкрывала для сябе новыя словы. Гэта ж такое задавальненне — адкрываць і вынаходзіць новыя словы, амаль такое ж — як дазнавацца пра новых паэтаў!»\nАд 2002 года Валярына працуе ў архівах, дзе збірае, адшуквае варыянты мастацкіх сцэнарыяў Уладзіміра Караткевіча, якія ён пісаў для кіно. Гэтыя знаходкі і склалі 16 том збору твораў. Гэта стала і тэмай яе магістарскай і кандыдацкай дысертацый. Цяпер яна працуе над 17-м томам — дакументальнымі сцэнарамі.\n«Выданне ўнікальнае, бо гэтыя сцэнары раней не друкаваліся, пра некаторыя нават самі даследчыкі і спадкаемцы Караткевіча не чулі. Цяпер працую над томам сцэнарыяў для дакументальнага кіно. Апошняе, што знайшла ў архівах, гэта ліставанне Караткевіча з дырэктарам «Беларусьфільма». Той піша, што на студыі працягнулі конкурс сцэнарыяў пра сучаснасць, каб Караткевіч змог даслаць свае працы.\nНа што Уладзімір Сямёнавіч на гэтым жа лісце ад рукі напісаў: «На жаль, пра перавагі трохкутных кароўнікаў над чатырохкутнымі пісаць не магу. Не спецыяліст. Вопыту не маю».\n«Дзеўка. Паэт. Неба»\nНіколі не любіла слова «паэтка» ў дачыненні да мяне. Алесь Пісьмянкоў неяк даў больш дакладнаю фармуліроўку, назваўшы мяне дзеўка-паэт. У свой час я вяла «Жывы часопіс», дзе, уласна, і была падпісана Дзеўка-Паэт-Неба.\nІ яшчэ я вельмі люблю падарожнічаць.\nАднойчы на выспе Радос мяне абрабавалі. Скралі ўсё, што толькі можна. І гэта ў апошні дзень.\nМяне прытулілі ў адным грэцкім манастыры, дзе я жыла амаль месяц. Я піла ваду, ела хлеб, шмат гуляла, асэнсоўвала… Дзеля чаго гэта ўсё адбылося? Напрыканцы, я проста адчувала, што злілася з прыродай, што чую, як бяжыць пясок, як шуміць вецер. І вось у адзін з такіх дзён я зайшла ў крамку ў самым цэнтры Радоса. І на паліцы, сярод іншых старажытных рэчаў я ўбачыла яе. Маю дзеўку-паэта-неба. Усё супала: і вянок, і крылы, і тое, што гэта было менавіта дзявочае аблічча… Гэта цалкам адпавядала маёй самасці. Цяпер яна стаіць на маім працоўным стале. Мая муза, што дорыць натхненне.\n«Ваша цела пахне пачулі — ці маю душу вы пачулі…»\nДля мяне важна не сама парфума, водар, а тыя сімвалы, што хаваюцца за імі.\nНе так даўно я праходзіла аромадыягностыку, дзе трэба было панюхаць 80 пахаў. І мне не спадабаўся ніводзін «жаночы» водар. Толькі так званыя мужчынскія. І найбольш мне спадабаўся пах пачулі. Гэта водар майго ўнутранага мужчыны, на якога я раўняюся, як сказала аромадыягност. Мужчыны, які спраўджвае свае мары. Водар, які дорыць камфорт.\nЗ пачулі таксама была гісторыя, калі я напісала свой верш «Ваша цела пахне пачулі ці маю душу вы пачулі…». Адна з наведніц майго нядаўняга трэнінгу расказала такую гісторыю: яна прачытала верш у інстаграме. І вось у той самы дзень, калі ішла па вуліцы і раптам адчула пах пачулі (да слова — яе любімы пах), то азірнулася і ўбачыла мяне з мужам.\nТак што ўсё невыпадкова.\nШляхетныя завушніцы ад рэканструктара крыжа Ефрасінні Полацкай\nУвогуле я люблю ўпрыгожанні з золата, плаціны, брыльянтаў і смарагдаў. Але таксама вельмі шаную рэчы ручной работы, з гісторыяй. Гэтыя завушніцы купіла ў Берасці ў майстэрні Мікалая Кузьміча, таго самага, што рэканструяваў крыж Ефрасінні Полацкай, створаны Лазарам Богшам. Акрамя таго, ён робіць упрыгажэнні са срэбра з каляровай эмаллю і каштоўнымі камянямі. Калі пару тыдняў таму выступала ў Берасці, мая калега павяла мяне да яго ў майстэрню. А яна зачыненая. Я кажу: пусціце, я адчуваю, што ў вас нешта набуду! Стала мераць розныя завушніцы… На вітрыне яны былі проста сімпатычныя, а як я іх надзела, яны адразу сталі шляхетнымі. Ува мне адразу прачнулася мая ўнутраная князёўна, якая сказала: трэба браць.\nБывае, што свае ўпрыгажэння дару. Проста той час, які вы павінны былі прайсці разам, ужо мінуў. А бываюць рэчы, якія хочацца, каб заставаліся з табой назаўжды.\nКрыжык, што падарыла бабуля на 18-годдзе і сказала: «Мяне не будзе, а крыжык застанецца». Так і атрымалася. Яшчэ ёсць некалькі знакавых пярсцёнкаў і завушніц ад дарагіх людзей….\nНапрыклад, завушніцы, якія калісьці дарыў кавалер. Ён не мог вырашыць, чым заслужыць прабачэнне: падарыць мне пісталет ці завушніцы. Крама са зброяй, на жаль, была зачыненая.\nДарэчы, зброю таксама люблю. І дарылі мне і рагаткі, і кастэты, рознае… Страляць люблю вельмі.\nЧорна-белая сукенка для гішпанскай фігуры\nРаней ніколі не насіла сукенкі. І толькі апошнім часам жаноцкасць стала прачынацца ўва мне. Раней сукенкі былі атрыбутам здымак: «Чорным па белым», «Фітнес-шмітнес», «Прыват» — у якіх здымала свае праграмы на «Белсаце». А не так даўно, літаральна пару гадоў як, зразумела, што, аказваецца, у паўсядзённым жыцці можна выглядаць як на сцэне, у найлепшым сэнсе слова — узнёсла, камфортна і будучы сабой.\nСукенкі купляю ў падарожжах. Не памятаю, каб нешта набывала ў Беларусі. Вось у Цверы купляла, на Тэнэрыфэ, на Родасе. Прывозіла сукенкі з Іспаніі, Італіі. Там любяць мой тып фігуры, такі гішпана-бразільскі ў выглядзе пясочнага гадзінніка.\nА сукенку, што цяпер на мне, выбірала мая мама ў Вільні. Мамка найлепей ведае, як выбраць мне рэч, якая дакладна будзе пасаваць. Адметна тое, што яна чорна-белая. Адпрацаваўшы тры гады ў перадачы «Чорным па белым», я не магла глядзець на чорна-белыя рэчы. Вось толькі цяпер адпусціла.\nЯшчэ некалькіх файных сукенак — на вяселле і вянчанне абіралі разам з Васілём — у Кіеве і Варшаве. Звычайна ён да іх спакойны. Але калі раптам у яго займае мову, а пасля ён ціха ўстае і выдыхае «ах» — то гэта прыкмета таго, што варта.\nА на пытанне, які ў Валярыны любімы колер, яна ўсміхнулася і сказала: «Ружовенькі, але я сябе кантралюю ў гэтым».\nУбла / Адказаць 08.07.2018 / 11:44\nМежду протчым / Адказаць 08.07.2018 / 11:56\nПраваахоўнік / Адказаць 08.07.2018 / 12:11


Юбілейны вечар Людмілы Вілюмы прайшоў на хвалі любві - Цэнтр беларускай культуры\nЛюдміла Андрэеўна Вілюма – ураджэнка Беларусі, нарадзілася ў Магілёўскай вобласці і пражыла там да 1947 года. Яе жыццё падобнае на калейдаскоп з разнастайных фарбаў і адценняў. Нялёгкае дзяцінства, апаленае вайной юнацтва, цяжкі пасляваенны час, неаднаразовая змена месца жыхарства – усе гэтыя выпрабаванні нялёгкім цяжарам ляглі на яе плечы, але не зламалі дух, а наадварот, толькі загартавалі, зрабілі моцнай, высакароднай, выдатнай творчай асобай. Пасля ад'езду з роднай Беларусі доўгі час жыла ў Сібіры, а ў 1963 годзе пераехала ў Даўгаўпілс на пастаяннае месца жыхарства і з той пары гэты цудоўны горад для яе з'яўляецца родным.\nНепадробленая інтэлігентнасць, творчы патэнцыял і прыгожы голас дасталіся ад бацькоў, якія маюць дваранскія карані; мама спявала вельмі прыгожа, і гэта перадалося Людміле, якая з дзяцінства палюбіла гэты занятак. Праўда, пісаць вершы яна пачала толькі з 2001 года, а складаць і спяваць песні на публіку яшчэ пазней. Але такі невялікі тэрмін творчай дзейнасці апынуўся вельмі плённым: у свет ужо выйшла 14 зборнікаў вершаў і два зборнікі песень.\nЛюдміла Вілюма – член Рускай пісьменніцкай арганізацыі Латвіі, член Рускай пісьменніцкай арганізацыі Даўгаўпілса, актыўны член беларускага таварыства «Уздым», часты госць Цэнтра беларускай культуры, дзе кожны творчы сезон праходзяць яе музычна-паэтычныя вечары. Л.Вілюма вельмі няўрымслівы чалавек з нястрымнай энергіяй, якой заражае ўсіх вакол.\nІ ёй пад стаць муж Яўціхій Кірылавіч Канаплёў. Абодва паэты, якія стварылі саюз не толькі на творчай ніве, але і ў жыцці, шчодра дзеляцца сваім душэўным цяплом і багаццем творчасці са сваімі сябрамі, чытачамі і прыхільнікамі. У 2015 годзе яны прысвяцілі 740-годдзю Даўгаўпілса зборнік песняў «Два сердца». Іх творчы саюз ведаюць не толькі ў Даўгаўпілсе, але і ў Латвіі, а таксама за яе межамі. На вечарыне Я.Канаплёў прысвяціў жонцы свае пранікнёныя вершы і песню.\nСвята прайшло на вельмі пазітыўнай хвалі, у душэўнай перадкаляднай светлай атмасферы. Гераіня ўрачыстасці кранальна чытала свае вершы, спявала песні ўласнага сачынення, прымала віншаванні ад сваіх шматлікіх сяброў. Беларусы таксама не засталіся ў баку. Разам з цёплымі словамі ўдзячнасці ў прозе і ў вершах кветкі, падарункі, ганаровую падзяку ўручылі кіраўніца ЦБК і старшыня праўлення «Уздыма» Жанна Раманоўская, метадыст Марыя Памецька, член Саюза пісьменнікаў Беларусі Станіслаў Валодзька, член праўлення «Уздыма» Вольга Паўловіч, сябры «Уздыма» - паэты Настасся Сазанкова, Павел Плотнікаў і інш..\nСвята вельмі ўпрыгожыла выступленне харавой капэлы «Спадчына» Цэнтра беларускай культуры (мастацкі кіраўнік Яніна Юзэфовіч). Лірычныя і вясёлыя беларускія песні ў іх выкананні падпявала ўся зала на чале з Людмілай Андрэеўнай, якая свяцілася ад прынятых віншаванняў. І як лагічны рэфрэн гучаць радкі паэткі:\n«Пусть Год надежд и жизни светлой,\nНам всходы счастья сберегая,\nОткроет путь к мечте заветной,\nЛюбовь и веру прославляя…»