Məni heyran etdi Xızı dağları - Bakı yaxınlığındakı nağılvari gözəllik\n2 Şərh Baxış: 784\nDünyanı gəzib, xarici ölkələrin gözəlliklərinə heyran olarkən biz bəzən unuduruq ki, ölkəmizdə, Bakıdan cəmi bir saatlıq məsafədə unikal gözəlliklərə malik Xızı rayonu var. Çoxları Çində və ya Peruda göy qurşağı olan dağları eşidib, bəlkə də görüb, lakin Xızıdakı "karamel dağları"mızdan belə xəbərləri yoxdur.\nMay ayı bu heyrətamiz diyarla tanış olmaq üçün ən əlverişli vaxtdır: hələ isti deyil, amma artıq soyuq da deyil. Maşınla bir saatdan bir qədər çox gedirsiz (cəmi 105 km!) və siz Azərbaycanın ən mənzərəli rayonlarından biri olan Xızı rayonundasınız.\nBu bölgənin heyrətamiz təbiəti sakitdir, şəhər səs-küyü və xaos yoxdur. Xəzər dənizi ilə Böyük Qafqaz silsiləsi yamacları arasında yerləşən Xızı ölkənin ən zəngin təbii rayonlarından biridir.\nBeynəlxalq Avtovağzaldan Xızı rayon mərkəzinə avtobuslar getmir və onsuz da rentabelsiz olardı, çünki şəhərdə xüsusilə maraqlı heç nə yoxdur. Bu bölgənin bütün gözəllikləri rayon mərkəzindən kənarda yerləşir, ona görə də avtomobilsiz gedə bilməzsiniz. Xızının özündə görkəmli dramaturq Cəfər Cabbarlının muzeyini, kitabları, tamaşalardan fotoşəkilləri, yazıçının anası Şahbikə xanımın birmərtəbəli üçotaqlı evdə məişət əşyaları sərgiləndiyini görmək olar. Burada yazıçının abidəsi olan gözəl baxımlı park da var.\nSöhbət muzeylərdən getdiyi üçün Qarabulaq kəndindən bir qədər aralıda daha bir görkəmli Azərbaycan yazıçısının - Mikayıl Müşfiqin ev-muzeyi yerləşir. Ərazidə şəxsi torpaq sahəsi, çayxana və şairin abidəsi var.\nBu yerlərin əsl gözəlliyini görmək üçün rayon mərkəzindən çıxmaq, dağlara yaxın olmaq lazımdır. Ərazinin əsas cazibəsi təbiətin özünün yaratdığı möcüzəvi komponent - karamel və ya əqiq dağları və Altıağaç Milli Parkıdır.\nBurada turistləri cəlb edən məhz Aqat dağlarıdır, çünki bu heyrətamiz gözəllik mənzərəsi heç yerdə nadir hallarda müşahidə olunur. Çoxrəngli zolaqlar bu alçaq dağlar boyunca kilometrlərlə uzanır və qeyri-adi rəngli kollaj yaradır, baxmayaraq ki, bunun səthdəki müxtəlif geoloji süxurların sadəcə çıxması olduğunu başa düşürük.\nAmma təbiət bütün bunları o qədər gözəl yaradıb ki, geologiyanı xatırlamaq belə istəmirəm. Sadəcə görmək, fotoşəkil çəkmək və xatırlamaq lazımdır ki, belə gözəllik təkcə Çində və ya ABŞ-ın Ölüm Vadisində deyil, həm də ölkəmizdə mövcuddur.\nVə təbii ki, qorunub saxlanılması üçün qoruq yaradılan bu bölgənin toxunulmamış meşələri və zəngin flora və faunası çox maraqlıdır. Sahəsi 110 kvadrat kilometrdən artıqdır və Atçay çayı ərazidən keçərək Xəzər dənizinə tökülür. Parkda ayı, vaşaq, çöl donuzu, dovşan, tülkü, yenot, quşlardan isə qırqovul, kəklik, bildirçin, qaratoyuq, ən əsası isə "Azərbaycanın Qırmızı Kitabı"na düşmüş bir çox qartal növlərinə rast gəlinir.\nDeyilənə görə, bir saat ərzində burada onlarla müxtəlif quş növlərini görmək olar. Vəhşi Təbiət Reabilitasiyası Mərkəzi də fəaliyyət göstərir. Qoruğun meşələrində Qafqaz palıdı, qoz, Qafqaz fıstığı, şərq fıstıqları və onlarla başqa ağac növləri bitir, çoxlu mişar və ardıc kolları vardır.\nXızıda turistlərin və zəvvarların diqqətini cəlb edən digər yer isə Beşbarmaq dağı (quruluşu açıq xurmanı xatırladır) və onun zirvəsində yerləşən "Xıdırzində" piridir. Əfsanələrlə örtülmüş bu dağın ətəyində əraziyə yolsuzluq avtomobilinə keçmək, sonra zəvvarların dualar oxuduqları və ziyarətgahda arzularının yerinə yetirilməsini xahiş etdikləri zirvəyə dik daş pilləkənlərə qalxmaq məsləhətdir. , adi turistlər də dənizin və ətrafın gözəl mənzərəsinə heyran olurlar.\nHər gün yüzlərlə insan buraya gəlir, onların arasında qədim Beşbarmaq qalasının tarixi haqqında bələdçilər tərəfindən danışılan çoxlu əcnəbilər də var. Bir sözlə, bu heyrətamiz diyarı ziyarət etməyi və təbiətin inanılmaz vitrajlarını öz gözlərinizlə görməyi tövsiyə edirik.\nSamir · 12 May 09:1700\nÇox menzereli bir yer\n20 May 10:37 7 248 Məşhur rus qadınla eşq yaşayan azərbaycanlı "taksi sürücüsü"nün FOTOları - Yaxtada səmimi görüntüləri\n20 May 10:48 3 416 Bakıda müəmmalı hadisə: Oynamaq üçün həyətə düşən üç bacı itkin düşüb\n20 May 10:12 3 288 Aygün Kazımova əməliyyat olundu\n20 May 15:00 3 285 ŞOK HADİSƏ: Qadın 2 il əvvəl ölmüş ərindən HAMİLƏ QALDI\n20 May 11:18 2 946 Daha bir gənc müəllim ürəktutmadan öldü - FOTO\n20 May 19:30 2 886 Almaxanım Əhmədli nişanlısı ilə FOTOsunu paylaşdı\n20 May 10:36 2 695 Külək nə vaxt səngiyəcək? - AÇIQLAMA\n16 May 13:49 32 881 Axtarışda olan Afət Fərmanqızı Azərbaycanı necə tərk edib? - ÖZÜ AÇIQLADI\n19 May 09:15 25 031 Toy günü nişanlısını qoyub Türkiyəyə qaçan Əməkdar artist - Səhnəmizin Nargiləsi\n17 May 08:15 17 725 Qanda şəkərin normada olmamasını bildirən 7 əlamət\n17 May 13:24 17 278 Keçmiş Baş nazir Novruz Məmmədovun qızının yaşadığı LÜKS VİLLA - FOTO\n17 May 12:12 15 336 Dollar sürətlə bahalaşır: Manatı nə gözləyir? - VİDEO\n16 May 20:30 14 748 Azərbaycanda 100 min manata maşın nömrəsi satılır - FOTO\n18 May 12:00 14 390 Maşından küçələrə “yüz manatlıq” səpdi, həbs edildi


Sağlam olmaq üçün pendir yeyin! | TRT Azerbaycan\nSağlam olmaq üçün pe...\nSağlam olmaq üçün pendir yeyin!\nPendir yemǝk üçün müxtǝlif sǝbǝblǝr var.\n11.04.2016 ~ 20.03.2021\nDietoloq Gizǝm Kǝsǝrvuran sǝhǝtimiz üçün pendir yemǝyin ǝhǝmiyyǝt kǝbs etdiyini, bǝzi pendir növlǝrinin ǝtdǝn belǝ daha çox zülal ǝhatǝ etdiyini, pendir yemǝk üçün müxtǝlif sǝbǝblǝrin olduğunu vurğulayıb.\nPendirin hǝr zaman süfrǝlǝrimizdǝ yer tutması vacib olan qidalardan biri olduğunu bildirǝn Kǝsǝrvuran deyir ki, lǝzzǝtindǝn savayı pendir yemǝyimiz üçün sağlıq cǝhǝtdǝn dǝ müxtǝlif sǝbǝblǝr var. Misal üçün hamilǝlik zamanı vǝ sümük ǝrimǝsindǝ zülalla yanaşı yüksǝk sǝviyyǝdǝ kalsium ehtiyacı, pendirin ehtiva etdiyi zǝngin kalsium ilǝ ödǝnǝ bilǝr.\nUşaqlar üçün en ideal qida\nDietoloq Gizǝm Kǝsǝrvuran pendirin Ph sǝviyyǝsinǝ nǝzarǝt edilǝ bildiyindǝn diş üçün dǝ ǝn yaxşı qoruyucu olduğuna diqqǝt çǝkǝrǝk bildirib ki, sadǝcǝ sümük vǝ ǝzǝlǝlǝrin güclǝnmǝsi üçün yox, ağız vǝ diş sağlığı üçün xüsusilǝ uşaqlar mütlǝq pendir yemǝlidir. Kalsium, sümük vǝ diş sağlamlığı üçün önǝmli bir mineraldır. Xüsusilǝ süd içmǝyǝn uşaqlar üçün pendirin tǝrkibindǝki kalsium çox qiymǝtlidir.\nSümük ǝrimǝsinin qarşısını pendirlǝ almaq mümkündür.\nPendirin sümüklǝri dǝ qoruduğunu vurğulayan Kǝsǝrvuran qeyd edib ki, sümüklǝrimiz 30-35 yaşa qǝdǝr kalsium yığır, sonra isǝ xüsusilǝ dǝ qadınlarda müǝyyǝn yaşdan sonra sümük ǝrimǝsi başlayır. Buna görǝ dǝ pendir yemǝk sümük ǝrimǝsinin dǝ qarşısını ala bilir. Pendir bǝdǝnǝ təbii enerji dǝ verir. Hǝmçinin yağda ǝriyǝn A, D, E vǝ K vitaminlǝri üçün yaxşı bir qaynaq olan pendir ürǝk, xǝrçǝng vǝ ǝsǝb xǝstǝliklǝrindǝn dǝ qorunmaq üçün dǝrman vǝzifǝsini öhdǝlǝnir.\nÖlkǝmizin pendir növlǝri cǝhǝtdǝn şanslı coğrafiyada yerlǝşdiyini qeyd edǝn Kǝsǝrvuran hǝr ağız dadına uyğun pendir növlǝrilǝ sağlam qidalanmağın mümkün olduğunu bildirib.\nEtiketlәr: #pendir növlǝri , #kalsium ehtiyacı , #sümük ǝrimǝsi , #Dietoloq


Erməni müxalifətçidən adınalayiq etiraz – İclasa nəcis gətirdi – Səhifə 230992 – Yenicag.Az\nAna Səhifə Dünya Erməni müxalifətçidən adınalayiq etiraz – İclasa nəcis gətirdi\nErməni müxalifətçidən adınalayiq etiraz - İclasa nəcis gətirdi\nYeni Çağ Media Qrupu – Fevral 15, 2018 - 12:45\nErmənistanın müxalifətdə olan partiya nümayəndəsi bələdiyyə binasına nəcis dolu qablarla daxil olmağa çalışıb.\nYenicag.az rus mediasına istinadən xəbər verir ki, “Ərik Ölkəsi” fraksiyasının nümayəndəsi Mariam Xaçatryan bələdiyyə binasında keçiriləcək iclasa nəcislə gəlib. O, gətirdiyi nəcisi İrəvan şəhər bələdiyyə sədri Taron Markaryana vermək istəyib. Lakin Respublikaçılar partiyasının deputatları ona mane olub. Bu zaman Xaçatryanın əlində olan nəcis dolu şüşə qablar yerə tökülüb və iclas təxirə salınıb.\nHadisə zamanı kəskin qoxudan halı pisləşən deputat Martin Vardazaryan xəstəxanaya yerləşdirilib.\nQeyd edək ki, Xaçatryan bu addımla yararsız halda olan kanalizasiya borularının təmir edilmədiyinə diqqət çəkərək, İrəvanda yaşayanların hər gün bu qoxuya məruz qaldığını göstərmək istəyib.\ndeputat, ermenistan, düşmen, Bələdiyyə,


Bakı Limanında əlavə kranlar quraşdırılıb: 32 ton yükqaldırma gücünə malikdir | DƏNİZ XƏBƏR\nBakı Limanında əlavə kranlar quraşdırılıb: 32 ton yükqaldırma gücünə malikdir\nƏlət qəsəbəsində yerləşən yeni Bakı Limanında daha iki əlavə kran quraşdırılıb. Bu kranlar Bakı şəhərinin Əsas Yük Terminalında (mərkəzdə yerləşir) yenidən modernizasiya olunaraq limana gətirilib.Bakı Limanından “APA-Economics”ə verilən məlumata görə, kranlar mexaniki və elektron cəhətdən tam yeni avadanlıqlarla təchiz olunub və dəmir konstruksiyası xüsusi testlərdən keçirilərək standartlara cavab verir.\nMəlumata əsasən, quraşdırılan kranlar 32 ton yükqaldırma gücünə malikdir.Qeyd edək ki, Bakı Dəniz Limanının ən qədim terminallarından olan və paytaxtın mərkəzində yerləşən Əsas Yük Terminalı mayın 1-dən fəaliyyətini dayandırıb.Xatırladaq ki, bu ilin birinci rübü ərzində “Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı” QSC-nin ümumi yükaşırmanın həcmi 1 035,6 min tondan çox olub. Aşırılmış yüklərin 861 min tondan çoxu və ya 83,1%-i tranzit yüklərin payına düşüb.Konteynerlərin aşırılmasında böyük artım qeydə alınıb. Belə ki, keçən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə Bakı Limanında 2019-cu ilin yanvar-mart ayları ərzində 7 253 ədəd konteyner (TEU ekvivalentində) aşırılıb ki, bu da keçən il ilə müqayisədə 55,2% artım deməkdir (2018-ci ilin müvafiq dövründə 4 673 TEU).\nПредыдущая статья“Dəniz Kuboku – 2019” beynəlxalq müsabiqəsinin planlaşdırılması üzrə işçi görüş keçirilib\nСледующая статьяBMT-nin Dəniz Hüququ üzrə Konvensiyasının icrası okean və dənizlərin məruz qaldığı bir çox təhlükələrin qarşısını alır


Nazir: Latviyada Azərbaycan sahibkarlarına hər cür şərait yaradılacaq (FOTO)\n25 Noyabr 2015 16:01 (UTC+04:00)\nNoyabrın 25-də Azərbaycanın iqtisadiyyat və sənaye naziri Şahin Mustafayev Bakıda səfərdə olan Latviyanın iqtisadiyyat naziri Dana Reizniece-Ozolanın başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti ilə görüşüb.\nİqtisadiyyat və Sənaye Nazirliyindən Trend-ə verilən məlumata görə, görüşdə Ş.Mustafayev Azərbaycan və Latviya arasında əməkdaşlığın uğurla inkişaf etdiyini qeyd edib, ölkələrimiz arasında əlaqələrin qarşılıqlı dostluq və tərəfdaşlıq prinsipləri üzərində qurulduğunu, əməkdaşlığın genişləndirilməsində qarşılıqlı rəsmi səfərlərin, keçirilən yüksək səviyyəli görüşlərin mühüm əhəmiyyətini vurğulayıb. Qeyd edilib ki, indiyədək ölkələrimiz arasında 30-dan çox sənəd imzalanıb. Hazırda Azərbaycanda 30-dan artıq Latviya şirkəti fəaliyyət göstərir.\nAzərbaycan iqtisadiyyatı barədə məlumat verən Ş.Mustafayev ölkələrimiz arasında iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrində, o cümlədən İKT, turizm, əczaçılıq, tranzit yükdaşımaları, ticarət, qeyri-neft sektoruna investisiya qoyuluşu, Latviya şirkətlərinin ölkəmizdə yaradılan sənaye, aqrar parklarda iştirakı, birgə müəssisələrin yaradılması sahələrində əməkdaşlıq üçün geniş imkanların olduğunu bildirib.\nLatviyanın iqtisadiyyat naziri D.Reizniece-Ozola Azərbaycana səfəri çərçivəsində keçirdiyi görüşlərin əlaqələrimizin inkişafı baxımından əhəmiyyətli olacağını vurğulayıb. Latviya iqtisadiyyatına dair məlumat verən xanım nazir ölkəsinin Azərbaycanla əlaqələrin daha da genişlənməsində maraqlı olduğunu qeyd edib, ölkələrimiz arasında iqtisadi əməkdaşlıq imkanlarına dair fikirlərini bölüşüb.\nSonra İqtisadiyyat və Sənaye Nazirliyinin dəstəyi, Azərbaycanda İxracın və İnvestisiyaların Təşviqi Fondunun (AZPROMO) və Latviya İnvestisiyalar və İnkişaf Agentliyinin təşkilatçılığı ilə Azərbaycan-Latviya biznes-forumu keçirilib.\nBakı Biznes Mərkəzində təşkil edilmiş tədbirdə hər iki ölkədən rəsmi şəxslərlə yanaşı, sənaye, logistika, maliyyə, tibb və əczaçılıq, turizm, təhsil, tikinti və digər sahələrdə fəaliyyət göstərən 90-a yaxın sahibkar iştirak edib. Biznes-forumda çıxış edən Ş.Mustafayev ölkələrimiz arasında siyasi-iqtisadi əlaqələrin yüksək səviyyədə olduğunu, əməkdaşlığın inkişafında dövlət başçılarının qarşılıqlı səfərlərinin xüsusi əhəmiyyətini vurğulayıb. Azərbaycanda "Latviya günləri" çərçivəsində təşkil edilən biznes-forumda Azərbaycan iqtisadiyyatı, əlverişli biznes və investisiya mühiti barədə danışan Ş.Mustafayev qeyri-neft sektorunun prioritetliyini, ölkə iqtisadiyyatının 70%-ə yaxın hissəsinin qeyri-neft sektorunda formalaşdığını vurğulayıb, Azərbaycanın Latviya ilə əlaqələrin inkişafında maraqlı olduğunu, iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrində əməkdaşlıq imkanlarını diqqətə çatdırıb, latviyalı iş adamlarını sənaye parklarında sahibkarlar üçün yaradılmış əlverişli imkanlardan yararlanmağa dəvət edib.\nD.Reizniece-Ozola Azərbaycana səfərindən məmnunluğunu bildirib, Bakıda keçirilən "Latviya günləri" çərçivəsində bir sıra tədbirlərin təşkil edildiyini qeyd edib, bu gün keçirilən Azərbaycan-Latviya biznes-forumunda Latviyanın 30-a yaxın şirkətlə təmsil olunduğunu bildirib. Ölkəsinin Azərbaycanla əlaqələrin genişləndirilməsində maraqlı olduğunu diqqətə çatdıran latviyalı nazir bir sıra sahələrdə əməkdaşlığın genişləndirilməsi üçün geniş potensial olduğunu vurğulayıb, Latviyada biznes qurmaq istəyən Azərbaycan sahibkarlarına hər cür şərait yaradılacağını qeyd edib.\nTədbirdə AZPROMO-nun rəhbəri Rüfət Məmmədov Azərbaycanda sahibkarlara göstərilən dövlət dəstəyi mexanizmləri barədə məlumat verib, bir sıra Latviya şirkətlərinin Azərbaycanda uğurla fəaliyyət göstərdiyini vurğulayıb.\nLatviya İnvestisiyalar və İnkişaf Agentliyinin nümayəndəsi Aris Kontans ölkəsinin iş adamları arasında sürətlə inkişaf edən Azərbaycan iqtisadiyyatına marağın böyük olduğunu bildirib, sahibkarlar arasında əməkdaşlığın genişləndirilməsi, eləcə də yeni əlaqələrin qurulması baxımından ikitərəfli görüşlərin və biznes forumların əhəmiyyətini diqqətə çatdırıb.\nAZPROMO-nun nümayəndəsi Zaur Qardaşov Azərbaycanın investisiya mühiti və biznes imkanlarına dair, "Sumqayıt Kimya Sənaye Parkı" MMC-nin nümayəndəsi Samir Məmmədov sənaye parkının fəaliyyətinə, Latviya İnvestisiyalar və İnkişaf Agentliyinin Azərbaycan nümayəndəliyinin rəhbəri Kaspars Abiks Latviya iqtisadiyyatı və biznes imkanlarına dair təqdimatlarla çıxış ediblər.


ABŞ-da inflyasiya 31 ilin ən yüksək səviyyəsində | marja.az\nABŞ-da inflyasiya 31 ilin ən yüksək səviyyəsində\nABŞ-da Oktyabr ayına dair istehlakçı qiymətləri indeksi (inflyasiya göstəricisi) açıqlanıb. Məlumata görə, illik inflyasiya 6,2% olmaqla 1990-cı ildən bu yana ən yüksək səviyyəyə yüksəlib. İqtisadçıların proqnozu illik inflyasiyanın 5,9% olaraq açıqlanacağı istiqamətində idi.\nABŞ-da istehlakçı qiymətləri indeksi Oktyabrda ötən ilin eyni ayı ilə müqayisədə 6,2% artıb. Beləliklə 1990-cı ildən bu yana ABŞ-ın istehlakçı qiymətləri indeksində ən sürətli illik artım qeydə alınıb.\nMarja xəbər verir ki, Bloomberg-in sorğusuna qatılan iqtisadçıların proqnozu illik inflyasiyanın 5,9% olacağı istiqamətində idi.\nOktyabrda istehlakçı qiymətləri indeksi sentyabr ayı ilə müqayisədə 0,9% artıb. Bu məlumata dair proqnoz 0,6% idi.\nBaza inflyasiya olaraq qəbul edilən qida və enerji xaric istehlak qiymətləri indeksi Oktyabrda illik 4,6% artıb. Proqniz 4,3% idi.\nMəlumatlar ölkədə inflyasiyanın müvəqqəti olub-olmadığı barədə müzakirələr baxımından yeni siqnallar təqdim edir. Fed-in son yığıncağındın qərar mətnində inflyasiyanın tamamilə müvəqqəti olmadığının düşünüldüyünə dair məlumatlar yer almışdı. Fed açıqlamasında, "İnflyasiya, böyük ölçüdə müvəqqəti olması gözlənilən faktorları əks etdirəcək şəkildə yüksəkdir" deyilmişdi.\nFed sədri Jerome Powell, "Yüksək bir inflyasiyaya sahibik və bunu məşğulluq bazarında olanlarla balanslaşdırmağımız lazımdır. Qarışıq bir vəziyyətdir. Faizləri artırmaq üçün doğru zaman olduğunu düşünmürük. Əmək bazarında (məşğulluqda) daha çox yaxşılaşma görmək istəyirik" - şəkilində bildirmişdi.\nPowell, "Maksimum məşğulluğa çatmaq üçün hələ imkan var. İnflyasiya güclü məşğulluq bazarından qaynaqlanmır",- demişdi.


Pin Up Casino-da Maraqlı Olmayan Nələr, Nokia üçün Hansı İmkanlar Vardır - Туристична агенція «Всем Туристам» м. Київ\nPin Up Casino-da Maraqlı Olmayan Nələr, Nokia üçün Hansı İmkanlar Vardır\nHomeВсі записи...Pin Up Casino-da Maraqlı Olmayan Nələr...\nOnların ən məşhurları arasında ölçüsü 150 rubl və 150 pulsuz fırlanma ola bilən pulsuz fırlanmaların və başlanğıc bonusun mövcudluğunu qeyd etmək olar. Qalanlarına gəlincə, bu, ad günü hədiyyəsi, mükafatın pulsuz ikiqat artırılması və ya hər gün itirilmiş məbləğdən hərbi-strateji pulların qaytarılması kimi verilə bilər. Sadəcə sevimli bir portal seçmək kifayət deyil, düzgün əyləncə tapmaq da vacibdir, həqiqətən yaxşı gəlir gətirəcəkdir. Pin Up kazino saytında çoxlu slotlar var, onların hamısının ən azı 92% gəliri var, ona görə də az pul qazanacağınızdan narahat olmayın.\nXüsusi filtrlər sayəsində hətta yeni başlayanlar özü üçün ən yaxşı slot maşınını tez tapa bilər.\nKeşbek yalnız məbləğ 100 rubldan az olduqda hesablanır.\nPin Up kazinosu onlarla digərləri arasında seçilən xüsusi bir klubdur.\nBuna görə də – burada özünüzü təhlükəsiz hiss edəcəksiniz, ancaq onu əldə etmək üçün həmin slotları işə sala bilərsiniz.\nÜçün e-poçt qeydiyyatından keçin, poçt qutusuna gedin, cavabı açın və hesaba daxil olmaq üçün iç-içə keçidə əməl edin.\nKeşbek, mərclərin oynanılmaması halında, itki halında oyunçulara ödənilir. Bu halda, cashback bonus hesabına müntəzəm olaraq mədaxil edilə bilər və yalnız son bir həftə ərzində baş vermiş itkilər nəzərə alınacaqdır. Oyunçular üçün nəzərdə tutulmuş təkliflər hər bir oyunçuya təklif olunur və müstəqil şəkildə qeydiyyat zamanı göstərilən e-poçt ünvanına göndərilir.\nBütün bankrollu bir anda xərcləməmək üçün maksimum kredit üçün bir anda proqnoz vermək lazım olmadığını xatırlamağa dəyər pinup. Minimum depozitlə ilk slot maşınlarını sınaqdan keçirin. Həqiqi mərc üçün cari giriş və şifrənizi istifadə edərək, pippard ilə Pin Up-a daxil olun. Problemlər varsa, yardım masası ilə əlaqə saxlayın. PinUp kazino rəyləri təsdiq edir ki, uduşlar tam ödənilir, heç bir əlavə komissiya tutulmur.\nOnları düzgün qurmaq üçün vərdişdə mövcud olan bütün funksiyaları öyrənmək çox vacibdir.\nQonaqlar həmçinin “Promosyonlar”da bütün bonus və hədiyyələrin şərtlərini öyrənə bilərlər. kateqoriya.\nCanlı fərqlənmə kateqoriyası faciəli rəqib üçün şansdır.\nTəcrübəli oyunçulara eyni tariflərlə nə qədər şanslı olduğunuzu anlamaq üçün əvvəlcə eyni rejimdə daha çox slot maşınını qeydiyyat olmadan sınaqdan keçirmələri tövsiyə olunur. Demo versiyası real pul rejimindən uduşların təxmini tezliyini əks etdirir. Siz limitsiz vaxt ərzində pulsuz Pin Up slot maşınlarında oynamaq lazımdır. Pin Up Casino rəsmi saytı hərtərəfli istifadəçi dəstəyi və çoxlu gözəl xüsusiyyətlərdir. Loyallıq proqramından istifadə etməyə başlamaq üçün qeydiyyatdan keçmiş istifadəçi olmaq kifayətdir.\nRusiya qanunları bukmekerlərin öz internet saytında onlayn kazinoların olmasını qadağan edir. Bu yazıda biz Pin-up bukmeker kontorundan pul çıxarmağın mümkün yollarından danışırıq. ru, xüsusən bank kartına və elektron pul kisələrinə. Siz həmçinin aşkar pula müraciət etdikdən sonra pulun nə qədər tez gəldiyini öyrənəcəksiniz.\nUkrayna Pin-up Oyunlarının yüklənməsinin problemlərdən başqa real olduğunu və rəsmi vebsayt vasitəsilə həyata keçirildiyini xatırlamaq vacibdir.\nİndi bunu etmək üçün daim brauzerimizə baş çəkmək lazım deyil. oyuna hər hansı ödəniş edin, əmanət edin və ya uduşlarınızı götürün.\nBonusların məbləği hesabınıza yatırılan saxlanan məbləğdən asılıdır.\nRəsmi vebsayta daxil olun (əgər varsa) bloklanıb, güzgüdən istifadə edə bilərsiniz).\nPin Up ilə qeydiyyatdan keçmisinizsə, funksiyaların tam spektrinə giriş mümkün deyil. Qısa bir anket doldurduqdan sonra oyunçu həvəsləndirmə sistemində iştirak etməyə başlayan fərdi hesab alacaq. Çox səviyyəlidir, Bolvanqar əmanəti ilə bonuslar artır.\nPin Up kazinosunun bir xüsusiyyəti onun dizaynıdır və oyunçunu iyirminci əsrin ortalarına aparır. Bu, yalnız parlaq dizaynda deyil, həm də cəlbedici yuvaların bolluğunda nəzərə çarpır. Bənzər növ oyunların böyük bir seçimi var, üstünlük populyar, populyar və ən əsası etibarlı istehsalçılara verilir. Günün ərazisində həddən artıq çox onlayn qumar obyekti var.\nBunun üçün resursun administrasiyasına qonağın şəxsiyyətini və yaşını təsdiq edən sənədlərin surətlərini təqdim etmək lazımdır. Əyləncəli virtual platformalar bir çox qumarbazlar tərəfindən böyük məbləğdə udmaq üçün istifadə olunur.Buna görə də, onların şəbəkələri mütəmadi olaraq Pippard Entertainment-in yeni portallarına rast gəlir. Gələcəkdə yalnız narahatlıq yaşamaq üçün düzgün onlayn resurs seçməlisiniz. Bu bölmədə BC Pin Up üçün bütün promosyon kodlarını həyasızcasına tapa bilərsiniz. Nəzərə alın ki, promosyon kodları yalnız idman mərcləri üçün etibarlıdır.\nTədbirlərin sayının artması ilə eyni əmsal artır və mükafatın ölçüsünə təsir edir. Pin Up girişi qeydiyyatın aparıldığı şəkildə edilir. Brauzerdə quraşdırılmış parol meneceri avtorizasiyanı sürətləndirməyə kömək edəcək. Rəsmi sayt Avropada onlayn qumar oyunlarına qadağa qoyulandan sonra işə salınıb, buna görə də müştərilər işləyən güzgülərdən istifadə edirlər. Qumar oyunlarına sabit, daimi giriş üçün həmişə bir neçə onlarla ünvan var.\nMəhdudiyyətsiz əylənmək üçün sadəcə kazino yükləməsi və smartfon axtarmaq lazımdır. Həqiqi saytın bütün üstünlüklərini hiss etmək üçün şəxsi səhifədən istifadə etməyə dəyər. Bir dəfə, Pin Up bukmekerində pulun çıxarılması yalnız şəxsin şəxsiyyəti, eləcə də depoziti müəyyən edildikdən sonra həyata keçirilir. Burada qeydiyyat üçün bonus verən oyun müəssisələrinin cədvəlini yerləşdirmişik.\nXeyirxah resursdan istifadə etsəniz, cihaza kömək edə bilərsiniz. Əsl müəssisənin qonaqları smartfonda pulsuz olaraq Pin Up kazinosunu yükləyə və ya brauzerdən istifadə edərək pippard oynaya bilər. Mobil versiyanın anı o idi ki, tam hüquqlu işin təkmilləşdirilməsi əlavə proqramlar quraşdırmağa imkan vermədi.\nRus versiyasında Pin Up kazino bölməsi yox idi. Uduşların bütün ödənişləri yalnız şəxsi hesab və ya “Kassir” vasitəsilə həyata keçirilir. Pin Up kazinosu istifadəçilər üçün parlaq hadisələr yaratmağı unutmur.\nVirtual klub və qanuni olaraq Ukraynada işləyir və qumar biznesinə ölkədən kənarda icazə verilir. Pin Up Mutuara rəsmi veb saytı portativ cihazlar üçün ən təsirli onlayn kazino rejimindən istifadə etmək üçün xüsusi olaraq hazırlanmışdır. Bu, məcburi qeydiyyatdan əlavə, məsələn, Ukrayna qrivnası üçün, eləcə də hər hansı digər nağd pulla oynamaq imkanı verir. Qumar resursunun qonaqları pul xərcləmədən slot maşınlarını sınaqdan keçirə bilərlər. Yalnız tərtibatçılar virtual kreditlər təklif etdilər.\nHəyəcan axtarışında olan ehtiyatsız oyunçular da öz matçlarında hadisələrə mərc edirlər – bunlardan birinə, ilk qol vuran oyunçuya və ya dəqiq hesaba. MDB-də Rusiyada ən yaxşı sayt eyni ünvana görə Pin Up kazinosu və bukmeker kontorudur. Dostlar bir balansdan idman anlarına mərc edə və slot maşınlarında oynaya bilərlər. Vergitutmanı asanlaşdırmaq üçün əsas su qapısı Kiprdə yerləşir, lakin platforma XARİCƏ və Avropa bazarlarına yönəlib. Müştərilər kazinonun yoxlanılması ilə bağlı onlardan təsdiq almaq üçün tənzimləyiciyə müraciət edə bilərlər. Onlardan birincisi – niyə yalnız bonuslar üçün belə yüksək mərc?\n1xbet-də maliyyə ilə bağlı suallar Hər kəs iş haqqında deyil, heç bir iş görməmək üçün istirahətə, asudə vaxta az da olsa vaxt tapmaq istəyir. Ancaq bu gün fayda, pul qazanmaq imkanı ilə istirahət edə bilərsiniz. Onların istifadəsi üçün iki dəfə olduğu kimi, çoxsaylı emulyatorlar təkmilləşdirmək üçün nəzərdə tutulmuşdur … Ərəb dünyasındakı kazinolar haqqında maraqlı və gözlənilməz faktlar Əxlaqsızlıq baxımından hər bir insan ehtiyatsızdır və şərq xalqı xasiyyətlərinə görə xüsusilə xüsusidir.\nÇıxarma zamanı nəzərə alınan vəsaitlər nə qədər vaxt aparacaq?\nPin Up kazinosu sizə mütləq orijinal cihazlarda oynamağa cəhd etməyi tövsiyə etdi. Bir çox istifadəçi oyunun və belə bir maşının yüksək gəlir faizini verdiyini fərq etdi. Bu resurs ideal dizayna malikdir, lakin ziyarətçilərin əksəriyyəti geri qayıtsa da, tərtibatçılar qrafika böyük diqqət yetirdilər.Buna görə də, burada utanmadan özünüzü təhlükəsiz hiss edəcəksiniz və onları əldə etmək üçün həmin yuvaları işə sala biləcəksiniz. Onların hamısı təsadüfi ədədlər generatoru əsasında işləyəcək, bu o deməkdir ki, Pin Up kazinosunda möhtəşəm pul qazanma prosesinə zəmanət verilir.\nBundan sonra idarəetmə və parametrləri olan slot interfeysi görünəcək. Demo ödənişli versiyadan yalnız istifadə olunan valyuta ilə fərqlənir. Bu virtualdır, ona görə də uduşları karta çıxarmaq işləməyəcək. Yeni başlayan oyunçulara maşınların bu versiyası tövsiyə olunur, qalanları məndə bacarıqlarını inkişaf etdirə və strategiyalar qura bilərlər.\nTags: Buna görə, Buna görə burada, daxil olun, edərək pippard, etmək üçün


Respublica News - Bədii nəsrdə Heydər Əliyev obrazı\nBədii nəsrdə Heydər Əliyev mövzusunun inikası və dərki yenicə başlanılmış, amma kifayət qədər miqyaslı və əhatəlidir. Müasirləri Heydər Əliyev miqyasının əlçatmazlığını adətən uca, nəhəng dağla müqayisə edirlər. Belə ki, bu nəhənglikdən yaranan heyrəti ifadə etmək bir şeydir, həmin nəhəngliyi dərk və bədii təsvir etmək başqa bir məsələ. Zaman keçdikcə, uzaqlaşdıqca, Heydər Əliyev obrazının nəhəngliyi daha aydın görünür, dərk olunur, qələmə gəlir.\nHeydər Əliyev mövzusunun nəsrdə inikası ən çox bədii-sənədli janrda və xatirə əsərlərində reallaşmışdır. Heydər Əliyev obrazı bir sıra memuar nəsri nümunələrində - Anarın “Unudulmaz görüşlər”, Elçinin “Tarixlə üz-üzə dayanmış adam”, Mövlud Süleymanlının “Qırx ilin yeddi görüşü”, İsa Hüseynovun “Həyatımdan səhifələr”, Vidadi Babanlının “Unutmadığım günlər”, Hafiz Paşayevin “Bir səfirin manifesti”, Səyyad Aranın “Heydər Əliyevin Amerika fəthi”, Hüseynbala Mirələmovun “İşığın izi ilə” əsərlərində bu və ya digər rakursdan, ulu öndərlə görüşlərdən doğan canlı təəssürat əsasında əksini tapmışdır.\n1990-cı illərin çətin ictimai-siyasi həyatını, müstəqillik yolunun ağırlığı və ziddiyyətlərini əks etdirən bir sıra bədii əsərlərdə - Sabir Rüstəmxanlının “Xətai yurdu” romanında, Aqil Abbasın “Çadırda üzeyir Hacıbəyov doğula bilməz” povestində, Afaq Məsudun “Dahi” hekayəsində hadisələrdən ani keçən Heydər Əliyevin tarixi obrazını görürük. Çox maraqlıdır ki, janrlar içərisində bədii detektiv Heydər Əliyevin və xalqın həyatındakı mürəkkəb və çətin dövrlərə müraciət etmiş, Çingiz Abdullayevin, Elmira Axundovanın, İsa Nəcəfovun siyasi detektivlərində ulu öndərin xilaskarlıq missiyası gərgin hadisələr fonunda qələmə alınmışdır.\nUlu öndərə ümumxalq sevgisinin faktı olan Əjdər Olun “Canlı lətifələr, əhvalatlar, deyimlər” kitabı folklor materialını təqdim etməklə yanaşı, həm də yazı ədəbiyyatı, bədii nəsr nümunəsidir. Heydər Əliyev obrazının dürüst, reallığa, tarixi həqiqətə tam uyğun əks olunmasında yazıçı sənətkarlığı mühüm rol oynayır. Heydər Əliyev ömrünün müxtəlif anlarını bu və ya digər rakursdan qabardan canlı lətifə, əhvalat və deyimlər əsl müdriklik təzahürü olub, xalq gülüşü ədəbiyyatına da bir töhfədir.\nTarixi planda yanaşdıqda Heydər Əliyev obrazı bədii nəsrdə ən çox Xilaskar kimi, xilaskarlıq missiyası ilə təqdim və təfsir olunur. Həm də üç məqam, üç səciyyədə:\n1) Hələ dövlət təhlükəsizlik sahəsində çalışdığı zaman Heydər Əliyev milli insanın xilaskarı kimi çıxış edir; neçə-neçə milli düşüncəli gəncləri qoruyur, həbs olunmaqdan, ölümdən xilas edir; dissidentizmdən yayındıraraq milli quruculuq proseslərinə yönləndirir. Elmira Axundovanın “Heydər Əliyev: şəxsiyyət və zaman”, Anarın “Unudulmaz görüşlər”, Hüseynbala Mirələmovun “Xəcalət”, Əjdər Olun “Canlı lətifələr, əhvalatlar, deyimlər” əsərlərində, xüsusən Tofiq Abdinin “Dövlət çevrilişi” povesti və Mövlud Süleymanlının “Qırx ilin yeddi görüşü” memuarında bu obrazın təfərrüatları əksini tapıb.\n2) Respublikanın, Sovet Azərbaycanının xilaskarı obrazı. 1969-1982-ci illərdə Heydər Əliyev Sovet İttifaqının müttəfiq respublikalarından biri olan Azərbaycan Sovet Sosialist Respublikasına başçılıq etmiş, rəhbərliyi dövründə Azərbaycan iqtisadiyyatı, sənayesi, kənd təsərrüfatı, elm və mədəniyyəti, ədəbiyyat və incənəsəti inkişaf etmiş, bu dövrdə xalqın ictimai və milli şüuru artmış, müasir dünya səviyyəsinə yüksəlmişdir. Amma maraqlıdır ki, həmin dövrdə Heydər Əliyev ədəbiyyatın yaddaşında heç də kommunist lider, partokrat məmur, yaxud “Moskva emissarı” kimi deyil, əksinə, dissident obrazı ilə yer almışdır. Bəlkə də burda bir qanunauyğunluq gizlənir. Əjdər Olun “Canlı lətifələr, əhvalatlar, deyimlər” kitabında belə bir “olmuş əhvalat” var: “Yazıçıların X Qurultayında çıxış edən Heydər Əliyev sovet dövründə Azərbaycan yazıçılarının cəsarətindən söz açıb dedi: “-Əslində, o dövrdə elə siz hamınız dissident olmusunuz”. Rəyasət Heyətində oturmuş yazıçı Anar ayağa durub, üzr istəyərək Heydər Əliyevin fikrinə qoşuldu: “-Hörmətli Prezident, bir dəfə çıxışınızda dediniz ki, sovet dövründə ən böyük dissident mən olmuşam”. Heydər Əliyev məmnun halda Anarın sözünü təsdiqlədi: “-O da doğrudur! O zaman Kommunist partiyası daxilində ən böyük dissident mən idim!”.\nAnar, Elmira Axundova, Viktor Andriyanov və Hüseynbala Mirələmov Respublikanın başçısı kimi Heydər Əliyevin tarixi missiyasını, həyatın və cəmiyyətin bütün sahələrində apardığı inqilabi islahatlara görə “xilaskar” obrazı ilə səciyyələndirmişlər. Əgər bura qədər, dövlət təhlükəsizliyi sıralarında onun fəaliyyəti milli insanın xilası naminə yönəlmişdisə, bu dəfə daha böyük miqyasda - ətalətə, durğunluğa, staqnasiyaya mübtəla olmuş respublikanın, ölkənin qurtulmasına yönəlir. Vidadi Babanlının “Unutmadığım günlər”, İsa Hüseynovun “Həyatımdan səhifələr”, Anarın, Elçinin, Maqsud İbrahimbəyovun, Mark Verxovskinin və b.-nın memuar əsərlərində bu dövrün təsərrüfat və mədəniyyət quruculuğu proseslərində Heydər Əliyevin portret çizgiləri yaxından müşahidələr əsasında qələmə alınmışdır.\n3) Ən nəhayət, millətin, xalqın, müstəqil dövlətçiliyimizin Xilaskar obrazı. Bu obraz bəzən ani də olsa, onlarca bədii əsərdən keçir. Maraqlıdır ki, qeyd olunduğu kimi, yazıçılar dövrün hadisələrinə yalnız bədii-sənədli nəsrdə deyil, detektiv janrında da müraciət etmiş, bir-birinin ardınca Elmira Axundova və İsa Nəcəfovun “Naşirin ölümü” (2000), İsa Nəcəfovun “Gecə yarısında qətl” (2000), Elmira Axundovanın “Şüşə saray” (2007) siyasi detektivləri, Çingiz Abdullayevin “Qanın üç rəngi” (2001) detektiv romanı yaranmışdır. Bəlkə də təəccüblü deyil, 1990-cı illərin əvvəlləri - müstəqilliyinə can atan Azərbaycan xalqının şərəfli səhifələr dolu azadlıq mübarizəsi ilə yanaşı, tariximizin ən dramatik, siyasi hakimiyyət uğrunda intriqalarla səciyyəvi bir dövrüdür. Adıçəkilən əsərlər detektiv janrında qələmə alınsa da, sırf tarixi materiallara söykənir; bədii təxəyyül burda özünü əsasən yazıçı ustalığı və sənətkarlıq tərəflərində göstərir.\nAdıçəkilən romanlarda bu və ya digər həcmdə Heydər Əliyevin obrazı yer alır. Yazıçılar tarixən bəlli olan həqiqətləri - dövlət müstəqilliyini əldə etdikdən sonra Azərbaycan xalqının daxili ziddiyyətlər və xarici təzyiqlər nəticəsində az qala onu itirməsinə qənşər ulu öndərin siyasət meydanına qayıdıb, nəhəng bir atlant kimi xilaskarlıq missiyasını çiyinlərinə götürməsi, Müstəqil Azərbaycanın taleyini həll etməsi hadisələrini bədii nəsrin həqiqətinə çevirə bilmiş, müstəqilliyin heç də asan qazanılmadığı bu yolda ən çox Heydər Əliyev dühasına, Heydər - Xalq sevgisinə borclu olduğumuz ideyasını aşılaya bilmişlər.\nMüstəqillik dövründə yaranmış, adını çəkdiyim və çəkmədiyim onlarca əsərdə ulu öndərin obrazı xilaskarlıq missiyası ilə yanaşı, ümummilli lider, böyük dövlət xadimi və siyasətçi, müasir Azərbaycanın, müstəqil Azərbaycan dövlətinin memarı, mədəniyyət və cəmiyyət qurucusu, milli mənəviyyatın qoruyucusu, ədəbiyyat və sənət bilicisi, ali və dahi insan, möhtəşəm şəxsiyyət, ən böyük azərbaycanlı və s. məqamlarda da təsvir olunmuş, ədəbiyyat çoxyönlü, çoxcəhətli, universal keyfiyyətlərin vəhdətini qapsayan Heydər Əliyev obrazının bütövlüyünü təqdim etməyə çalışmışdır.\nHeydər Əliyevin həyat yolunu bütövlükdə ehtiva edən, işıqlandıran ayrıca bədii əsər, tarixi roman yazılmamışdır. Bütün çətinliyi və məsuliyyəti ilə birgə, görünür ki, bu hələ yaxın gələcəyin işidir. Amma çox əlamətdar haldır ki, ulu öndərin ilk bioqrafları dahi şəxsiyyətin həyatını, zəngin və nəhəng fəaliyyətini araşdırmış və məhz bədii-sənədli janrda qələmə almışlar. Heydər Əliyevin tarixi obrazını əks etdirməklə birgə, ilk bədii obrazını da həmin əsərlər bizə təqdim edir. Söhbət Viktor Andriyanov və Hüseynbala Mirələmovun “Görkəmli adamların həyatı” bioqrafik silsiləsindən çap olunmuş “Heydər Əliyev” (Bakı, “Nurlan”, 2008) və Elmira Axundovanın altı cilddə, irihəcmli “Heydər Əliyev: şəxsiyyət və zaman” kitablarından (2007-2013) gedir. Hər iki əsər rus və Azərbaycan dillərində böyük tirajla nəşr olunaraq geniş maraq və rəğbətlə qarşılanmışdır. Elmira Axundovanın altı cildliyi Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən yüksək qiymətləndirilərək, Heydər Əliyev mükafatına layiq görülmüşdür.\nHər iki əsərdə Heydər Əliyev obrazı geniş zaman və tarix kontekstində işıqlandırılmış, həyatının müxtəlif mərhələləri: uşaqlıq və gənclik illəri, Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsindəki fəaliyyəti (1944-1969), Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin birinci katibi kimi Azərbaycan Sovet Sosialist Respublikasına rəhbərlik etdiyi (1969-1982) və mərkəzi hakimiyyətə yüksəldiyi - Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsi (Sov.İKP MK) Siyasi Bürosunun üzvü və SSRİ Nazirlər Sovetinin sədrinin birinci müavini kimi fəaliyyət göstərdiyi (1982-1987) dövrlər, Sovet İttifaqının süqutu və Vətənə qayıdışı (1987-1990), milli istiqlal hərəkatının Naxçıvan dövrü (1990-1993), Xilaskarlıq missiyası və Müstəqil Azərbaycanın qurucusu kimi (1993-2003) - geniş materiallar, sənədlər, canlı şahidlər və xatirələrin dili ilə, eyni zamanda yüksək ideya-bədii sənətkarlıqla, iti yazıçı müşahidəsi, ümumiləşdirmə bacarığı, təsvir və təcəssüm ustalığı, dərin təhlillər və şərhlərlə, sirayətedici, oxucunu daim maraq təsirində saxlayan bədii üslubda təqdim olunmuşdur.\nAdıçəkilən tarixi vexaların hər birinin təsviri müəllifdən geniş bilik, təfəkkür, elmi və bədii dərk qabiliyyəti tələb edir, amma bu epoxaların hər birini fəth etmiş, zamanın fövqünə yüksəlmiş Heydər Əliyev şəxsiyyətini mücadilədə olduğu kontekstdən kənarda öyrənmək də mümkünsüzdür. Eyni zamanda, Heydər Əliyev miqyasında tarixi simaların ərsəyə gəlməsi hər zaman olmur, burda sürəkli tarix, cəmiyyət, mədəniyyət prosesləri ilə birgə hətta təbiət faktorundan, kainatın təsadüflərə və zərurətə yozulan sirlərindən də danışmaq lazım gəlir. Müəlliflər bu amillərə də həssas olmağa çalışır, Heydər Əliyevi yetirən xalqın genetik mədəniyyətinə, ailə mühiti və adət-ənənələrinə baş vurur, eyni zamanda şəxsiyyəti formalaşdıran, üzə çıxaran qlobal hadisələrə, XX yüzilin çevriliş və inqilablar epoxasına diqqət ayırırlar.\nElmira Axundova “Heydər Əliyev: şəxsiyyət və zaman” əsərinin janrını doğru olaraq bioqrafik roman-tədqiqat kimi göstərir. Birinci hissə: Heydər Əliyevin həyatının uşaqlıq, gənclik və DTK dövrünü (1923-1969), “Hakimiyyət və məsuliyyətin ağır yükü altında” adlı ikinci hissə qəhrəmanın Sovet Azərbaycanına başçılıq etdiyi dövrü (1969-1982), “Kreml beşilliyi” adlanan üçüncü hissə Sovet İttifaqı hakimiyyətinin zirvəsi və süqutu dövrünü (1982-1990), “Həyat və fəaliyyətinin xronikası”nı izləyən dördüncü hissə bütövlükdə ömrün sovet dövrü səhifələrini (1969-1989), beşinci hissə “Ömrün Naxçıvan aşırımları”nı (1990-1993), altıncı hissə “Qayıdış” qurucusu ulu öndərin olduğu Müstəqil Azərbaycan mənzərələrini (1993-2003) ehtiva etməklə əsl epopeya səciyyəsi daşıyır. Göründüyü kimi, ayrıca adı, mövzusu, predmeti (zaman əhatəsi) olmaqla hər hissənin özü də ayrı bir roman təsiri bağışlayır, hətta bədii üslub, təhkiyə tərzi, struktur və süjet-kompozisiya həlli baxımından da fərqlənərək, qəhrəmanı saf və romantik uşaqlıq-gənclik çağlarından ən məsul, şərəfli ictimai və bəşəri missiyaya, qalib və müdrik rəhbər, ali ideallar mücəssəməsi, ulu öndər mərtəbəsinə qədər pillə-pillə izləyir, sevə-sevə təsvir etdiyi Heydər Əliyev obrazını oxucularına da sevdirə bilir. “Ömrünün ən mühüm layihəsi” saydığı altı cildlik “Heydər Əliyev: şəxsiyyət və zaman” əsəri Xalq yazıçısı Elmira Axundovanın böyük uğurudur (“Ədəbiyyatda Heydər Əliyev obrazı: tarixi gerçəklikdən ideala” kitabında əsər haqqında ayrıca məqalə verilmişdir; bax: Lalə Həsənova, Dahiyə layiq bədii-sənədli epopeya).\nViktor Andriyanov və Hüseynbala Mirələmovun “Heydər Əliyev” əsəri populyar seriyadan qələmə alındığından daha geniş oxucu auditoriyasına hesablanmışdır. Müəlliflər XX əsrin ən görkəmli siyasətçiləri sırasından Heydər Əliyevin ictimai-siyasi və insani portretini yaratmaq üçün bioqrafiyasının ən ümdə hadisələrini götürür, konkret epizodları geniş ümumiləşdirmələrlə əlaqələndirir, qəhrəmanın fərqli, özəl, xarakter cizgilərinə həssas olmağa çalışır, eyni zamanda müəyyən tarixi müqayisələrlə şəxsiyyətin böyüklüyünü, miqyasını nəzərə çarpdırmağa səy edirlər. Əsər başdan-başa Heydər Əliyev ömrünün intəhasız zənginliyini əks etdirən hadisə və faktların məntiqi düzülüşü üzərində qurulmaqla yanaşı, xronoloji ardıcıllığı yeri gəldikcə retrospeksiya ilə, müəllif şərhləri, düşüncələri, ricətləri ilə tamamlayan ədəbi texnika və bədii üslub baxımından da seçilir.\nHeydər Əliyevin uşaqlıq və gənclik obrazı ilə də ilk bioqraflarının əsərlərində - Elmira Axundovanın “Heydər Əliyev: şəxsiyyət və zaman” roman-tədqiqatında və Viktor Andriyanovla Hüseynbala Mirələmovun “Heydər Əliyev” bədii-sənədli kitabında tanış oluruq.\nBioqraflar 10 may 1923-cü il tarixində, Naxçıvan şəhərində, Əlirza və İzzət Əliyevlərin ailəsində Heydər Əliyevin doğulmasını yalnız quru rəqəmlərlə, sənədlər və faktlarla təsbit etmirlər. Eyni zamanda, bədii detallar vasitəsilə dünyaya dahi insanın gəlişini tarixi-mədəni və ictimai-mənəvi kontekstdə əsaslandırmağa, qabaqcadan xəbər verməyə tələsirlər. Hətta bu məqamda dahini yetirən torpağın və təbiətin də öz payı, iltifatı var: “Əsrləri, minillikləri yola salmış bu şəhərin may ovqatı məscid üzərində açılan bahar asimanı kimi safdır, ülvidir və sanki dünyaya yeni gələn bir insanın valideynlərinə bəxş etdiyi ümid işığıdır...” (Sitatlar V.Andriyanov və H.Mirələmovun “Heydər Əliyev” əsərindəndir).\n“Anadan olanda adını Heydər qoydular. Mənası - öndə gedən, başçı deməkdir...”. Gələcəyin lideri, ulu öndəri həm zamanın, həm də Azərbaycan torpağının qanlı-qadalı illərində dünyaya göz açır. Müəlliflər reallıqları ədəbiyyatın gücü ilə ümumiləşdirərək, ilk səhifələrdən oxucunu tarixin acı həqiqətlərinə aşina edirlər: “Andronik Uzunyanın əsgərləri kəndə aşağı tərəfdən daxil oldular. Yamacın ətəyində bir neçə ev alışıb-yandı. Comərd təkid eləyirdi ki, adamlar nəyi bacarırlarsa götürüb dağlara çəkilsinlər. Haray-həşir, arvadların hönkürtüsü, uşaqların ağlaşması kəndi başına almışdı. Sanki qayalar da Zəngəzur torpağında baş verən müsibətə laqeyd qala bilmirdi. Atlar, yüklənmiş ulaqlar, qorxudan böyürən öküzlər, inəklər - hər şey bir-birinə qarışmışdı. Kənddə qalan yalnız dərd-sərdən ağlı çaşmış və öz həyatını evdən ayrı təsəvvür etməyən qocalar idi...”.\nHəmin təsvir “illər ötəndən sonra Əliyevlər ailəsində də əldən-ələ keçən” Əyyub Abbasovun “Zəngəzur” romanındandır; vaxtilə İzzət xanımın danışdıqları ilə tam üst-üstə düşür. Axı Heydər Əliyevin hər iki valideyni 1919-1920-ci illərdə ermənilərin Zəngəzura basqınları, Azərbaycan torpağında özlərinə dövlət qurduqları zamanı həyata keçirdiyi genosid siyasətinin acı nəticələrini dadmış, uzaq və yaxın qohumlarını, bacı və qardaşlarını itirmişdilər. Bu həqiqətlərin Heydər Əliyevin taleyində, yaddaşında və altyaddaşında yeri olması şəksizdir. 1923-cü il mayın 10-u. “Körpəyə İzzət xanımın azərbaycanlıların Zəngəzurdan didərgin salındığı zaman həlak olmuş qardaşı Heydərin adını qoydular. O Heydərin yaşı həmişəlik 23 olaraq qaldı...”; xatirəsi isə bütün XX əsr boyu xalqın ümid və pənah yeri olan Heydər Əliyevin adında əbədiyyət qazandı...\nYalnız ağrı və kədərlə haşiyələnməyib, Əliyevlər ailəsinin may sevincini kitab müəllifləri başqa bir simvolik detalla təsbit edirlər. Ailənin başçısı, Bakı neft mədənlərində fəhləlikdən sonra Naxçıvana qayıdan Əlirza Əliyev dəmir yolunda işə düzəlmişdi. “Heydər anadan olanda Əlirza Əliyevin köhnə dostu, parovoz maşinisti dəmir maşınından elə qulaqbatırıcı fit verir ki, Araz qırağında otlayan qoyun-quzu hürküşüb az qala çaya töküləcəkmiş...”. Azərbaycan xalqının bəxtinə doğan səadəti xəbər verməklə yanaşı, həmin detal həm də ölkənin həyatında başlayan yeni eranı eyhamlaşdırır.\nHeydər Əliyevin uşaqlığı çətin, lakin əlverişli şəraitdə keçib. Müəlliflər, hər şeydən əvvəl, bunu milli-mənəvi dəyərlər mühiti, ata ocağının istisi ilə bağlayırlar. Halallıq, böyüklük, düzgünlük, nizam-intizam, zəhmətsevərlik, ailəyə hörmət, qonaqpərvərlik, alicənablıq, havadarlıq, mərhəmət və bu kimi mənəvi keyfiyyətlər Əliyevlər ailəsinin hər bir üzvünə irsən və ailə tərbiyəsindən keçir. “Dəmiryolu işçiləri arasında zərbəçi sayılan Əlirza Əliyevə torpaq sahəsi ayırdılar. Uşaqların hərəsi öz gücünə görə çalışırdı, kimisi bostanda kömək edir, kimisi də qoyun-quzu otarırdı. Onlar ömürlərinin erkən çağlarından çörəyi alın tərilə qazanırdılar. Çünki Naxçıvanın özünəməxsus sərt təbiəti tənbəlliyi bağışlamırdı”.\nƏsərdə ata ocağının baş mühafizi İzzət xanımın incə zövqü, sadə Azərbaycan qadınına xas mədəniyyət və rəftarı, təbiətlə ünsiyyəti, “gül-çiçəkdən, meyvə və otlardan” yaratdığı möcüzələr, məişət təfərrüatları ailə nizamının rəhni kimi təsvir olunur. “Əlbəttə, ananın sehrli səliqə-sahmanını ilk növbədə qızları görüb-götürürdü. Amma oğullar da ibrət alırdı. Heydər Əliyevin geyim-keçimindəki təbii incəlik, zövq və səliqə də ata-ana ocağından gəlir”.\nHeydər Əliyevin bir şəxsiyyət kimi formalaşmasında yeni eranın gətirdikləri ilə qədim Naxçıvan torpağının yaşatdığı tarixin, mədəniyyətin üzvi təsiri əsərdə yığcam təfərrüatlarla verilir: “Böyüdükcə, Heydər sinif yoldaşlarıyla birlikdə mavzoleyin (Möminə Xatun türbəsi - T.Ə.) seyrinə dalmağı, onun göylərə tuşlanmış cizgilərini rəsm etməyi xoşlayardı. Naxçıvan başdan-başa tarixin canlı kitabıdır. Əcəminin yaratdığı bir başqa məşhur abidə də - Yusif ibn Küseyirin məqbərəsidir. Arazın üzərindən o taya, İrana uzanan körpülər, karvansara xərabələri... və Telman adına klub, - alman proletariatı rəhbərinin ağlına gəlməzdi ki, onun adı yazılmış lövhə yenidən təmir edilib qurulmuş ibadətxananın qapısına vurulacaq...”.\nSovet hakimiyyətinin maarif siyasəti yeni nəslin hərtərəfli formalaşdırılmasına köklənmişdi. Məktəb illərindən istedadının çoxyönlülüyü, ədəbiyyata, tarixə, riyaziyyata, rus dilinə, rəssamlığa, teatra, kinoya marağı balaca Heydəri erkən yetişdirir və vaxtından bir il tez, 13 yaşında atası onun Naxçıvan Pedaqoji Texnikumuna qəbul olunmasına nail olur. Güclü pedaqoqları və texniki təchizatı - “yaxşı kabinetlər, laboratoriyalar, hərbi-idman kompleksi, kino qurğusu” olan texnikumu Heydər Əliyev əla qiymətlərlə bitirir.\nHeydər Əliyevin uşaqlıq və məktəb illəri Elmira Axundovanın roman-tədqiqatında daha geniş, çoxsaylı xatirələrin şahidliyi ilə, təsvir və təfərrüatların əyaniliyində təqdim olunur. Romanda yeniyetmə Heydərin az qala atdığı bütün addımları izləyir, keçdiyi küçə və məhəllələrdən nəfəsini duyur, Puşkin küçəsi boyu gələcəyə doğru inamlı addımlarını canlı təsəvvür edirik (bax: Axundova Elmira, “Heydər Əliyev. Şəxsiyyət və zaman”. Bakı, “Ozan”, I cild, 2007; Birinci fəsil. Ömür yolunun başlanğıcı). Bu, həm də roman-tədqiqat janrının imkanlarını nümayiş etdirir. V.Andriyanov və H.Mirələmov sənədli-bioqrafik əsərdə daha kəsə yolla gedir, yığcam detal və lövhələrlə böyük ümumiləşdirmələrə nail ola bilirlər.\nRespublikanın qocaman pedaqoqu, 2003-cü ildə ulu öndərin “İstiqlal” ordeni ilə təltif etdiyi yüz yaşlı müəllimi Lətif Hüseynzadə xatırlayır: “Heydər elə ilk günlərdən ən yaxşı tələbələrimizdən oldu... Hətta yuxarı kursların ötkəm tələbələri də ona böyük hörmət bəsləyir, üzünə də, arxada da, gələcəyini bilirmiş kimi, ona “general” deyirdilər”. Məktəb yoldaşı Zərqələm Quliyeva da gənc Heydərin özünü erkən göstərən liderlik istedadına dair bir məqamı hafizəsində qoruyub-saxlamışdır: “Dərslərarası fasilələrdə tələbələr texnikumun həyətinə axışırdılar. Qızlar kənara çəkilib sakitcə pıçıldaşır, oğlanlar isə dərhal dəstələrə bölünüb oynayırdılar. “Mən kiminləyəm, mən kiminləyəm”, - səsləri eşidilirdi. Yalnız Heydər soruşurdu: “Kim mənimlədir?”.\nGənclik dostlarından, əsərdə göstərildiyi kimi, 1980-ci illərin sonlarında “anti-Heydər Əliyev” kampaniyasına qarşı mətanətlə çıxış edən Dövlət Məmmədovun xatirində də mənalı epizodlar yaşayır. Texnikum illərindən rus dilini mükəmməl öyrənməyə nail olmuş “Heydər Əliyev Lev Nikolayeviç Tolstoyun “Hərb və sülh” romanını orijinaldan oxuyan ilk tələbə olmuşdu. Bunu ona rus dili müəllimi Həsən bəy Qazıyev məsləhət görmüşdü. Sonra Heydər bu böyük yazıçının portretini də çəkmişdi”. Dövlət Məmmədov Heydər Əliyevin romandan: “uzaq keçmişdə baş vermiş müharibədən, 1812-ci ildə yandırılan Moskvadan, yalnız kinoda gördüyü Kremldən həvəslə”, necə şövqlə danışdığını xatırlayır. Və əsər müəllifləri buradaca vurğulayır: “O vaxt kimin ağlına gələrdi ki, bu yeniyetmələrin birinin yolu məhz Kremlə gedib çıxacaq. Deyəsən, təkcə uzaqgörən Lətif müəllim bu gənci həmkarlarından əvvəl qiymətləndirə bilmişdi: - Bu cavan oğlan böyük adam olacaq, - o, pedaqoq həmkarlarına bu sözü çox demişdi”.\nHeydər Əliyevin müəllim peşəsinə sevgisi bütün ömründən keçsə də, rəhbər olduğu dövrlərdə respublikada təhsilin, maarifin inkişafına hədsiz töhfələr, müəllim adına və əməyinə yüksək dəyər versə də, sadəcə müəllim olmadı; Lətif müəllimin uzaqgörənliyi yerini aldı. 1941-ci ilin iyununda Böyük Vətən müharibəsi başlarkən, Heydər Əliyev Sənaye İnstitutunun memarlıq üzrə ikinci kursunu bitirmişdi. Onun cəbhəyə getmək səyi nəticəsiz qalır: “Bura da cəbhədir. Zaqafqaziya cəbhəsi...”. Sovet qoşunlarının 1921-ci il Sovet-İran müqaviləsinə əsasən İrana daxil olması ölkənin cənub sərhədlərini də gözəgörünməz cəbhəyə çevirmişdi. Gənc Heydər Naxçıvan MSSR Xalq Daxili İşlər Komissarlığında arxiv şöbəsinin məxfi hissəsində işə başlayır və bu, bütünlükdə ömür yolunu müəyyənləşdirir. Amma kitabda göstərilən faktlar təsbit edir: Heydər Əliyevin dövlət təhlükəsizliyi orqanlarına gəlişi düşünülmüş, dərk olunmuş addımdır. Belə ki, dünyamiqyaslı cahanşümul hadisələr dərin dərrakəli gəncin bilavasitə gözünün önündə baş verirdi. Heydər Əliyev ilk gəncliyindən şahidi olub, Cənubi Azərbaycanda Demokratik Dövlətin qələbə sevinclərini və məğlubiyyət acılarını yaşamış insandır. Bu, Heydər Əliyevin milliyyətçi düşüncə tərzi və obrazının formalaşması ilə birgə qəti həyat yolunun müəyyənləşməsinə də səbəb olur.\nXalq yazıçısı Anar 2003-cü ilin dekabrında qələmə aldığı “Qalib gəldi, qalib getdi” vida yazısında ulu öndərin həyat yolunu, uzun ömür dastanını görükdürə bilən yığcam bir obraz-ifadə işlədir - Qalib! “Dünyaya qalib kimi gəldi, dünyadan qalib kimi getdi...”. Yazıçının düzgün sezdiyi bu obraz Heydər Əliyevin tərcümeyi-halının bütün pillələri, dönəmləri, nöqtələrində bir insan kimi, şəxsiyyət kimi, fenomen kimi tarixi fəaliyyətinin başlıca uğurlarını, nəticələrini, yekunlarını özündə ehtiva edir. Və ulu öndər haqqında yazılan bütün əsərlərdə təsbitini tapır. Bioqrafları həyat tarixçəsinin hər mərhələsində Heydər Əliyevi qalib kimi görür və qələmə alırlar.


Nuh peyğəmbərin Xınalıqda yaşayan azərbaycanlı "nəvələri" kömək istəyir - Müraciət » Aim.az - Azərbaycan İnformasiya Mərkəzi\nNuh peyğəmbərin Xınalıqda yaşayan azərbaycanlı "nəvələri" kömək istəyir - Müraciət -\n15-06-2019, 11:54 141 dəfə baxılıb\nHal-hazırda Xınalıq kənd orta məktəbində Azərbaycan və ingilis dilləri ilə yanaşı, Xınalıq dili də tədris olunur. Qrammatikası da asan deyil: təsəvvür edin ki, ismin 18 halı var. Yerli müəllimlər doğma dillərini sevə-sevə tədris etdiklərini bildirirlər. Yusif Şabanov təəssüflə qeyd edir ki, bu dil ancaq ibtidai siniflərdə tədris olunur. Onu narahat edən məsələ isə Kətiş dilinin itmək təhlükəsidir: "Bu dili kəndin 60 faizi bilir. Yerli müəllimlər gördülər ki, dil məhv olub gedir və onlar bu dili həftədə bir saat da olsa, tədris etməyə başladılar. Dilimizin unudulan hissəsini bərpa etmək üçün kənd camaatı ilə birgə çox cəhd edirik. İnanırıq ki, dilçi alimlər də bu sahədə bizə köməklik göstərəcəklər".шаблоны для dle 11.2


Bakıda yük maşını körpüdən aşdı - FOTO/VİDEO (YENİLƏNDİ)\n18 Yanvar 2018 11:00\nBu gün səhər saatlarında Bakı Dairəvi-1 avtomobil yolunun Bakı-Quba-Rusiya Federasiyası ilə dövlət sərhədi avtomobil yoluna (Bakı-Sumqayıt yolu) birləşən hissəsində ağır yol-nəqliyyat hadisəsi baş verib. Bakı-Sumqayıt yolu istiqamətində hərəkət edən 30 AC 392 dövlət nömrə nişanlı “Shacman” markalı yük maşınının sürücüsü idarəetməni itirərək yoldan kənara, təqribən 20 metr hündürlükdən Biləcəri enişindəki yola aşıb. Nəticədə sürücü ağır bədən xəsarətləri ilə təxili olaraq xəstəxanaya çatdırılıb.\n“Azərbaycan Avtomobil Yolları” Dövlət Agentliyindən Publika.az-a verilən məlumata görə, qəza zamanı yol təsərrüfatına da ciddi ziyan dəyib. Yol kənarında olan əyri-xətli dəmir tirlər sıradan çıxıb, yolun çiyin hissəsində olan tökmə beton dağılıb. Hal-hazırda yol təsərrüfatına dəymiş ziyan hesablanır.\nBakı Dairəvi yolu ilə Sumqayıt istiqamətində hərəkətdə olan 10-AC-392 dövlət nömrə nişanlı sement daşıyan yük avtomobili döngəyə daxil olərkən sürət həddi yüksək olduğundan idarəetməni itirib. Yük maşını dəmir maneələrə çırpılaraq təxminən 6 metr hündürlükdən aşağıdakı yola düşüb. Hadisə zamanı sürücü ağır xəsarət alıb. Yaxınlıqdakı vətəndaşlar onu xəstəxanaya aparıb.\nQeyd edək ki, hadisə ilə əlaqədar Avtovağzaldan Biləcəriyə gedən yolda böyük tıxac yaranıb. (report)


Balıqlar üçün axtarış neticesi\nAxtarış Neticesi : Balıqlar\nüzən orijinal üç pullu balıq təsviri verilib. Balıq rəsmləri elə yerləşdirilib ki, onların arasında balıqların başını əks etdirən, ucları qarmaqvarı əyilmiş bərabəryanlı üçbucaq əmələ gəlib. Formalarına görə balıqlar bir növ Xəzər qızıl balığını xatırladır. Kasaya kəsişən xətlər şəklində möhür vurul\ntda istifadə edilə bilər)\nDəniz şabalıdı (axşam yeməyində istehlak edilməsi təsirini artı\nlar. O vaxt şənbə günü (işləmək, ov etmək qadağan edildiyi, ibadətlə məşğul olmaq buyurulduğu üçün) balıqlar (hər tərəfdən suyun üzərində görünüb) dəstə-dəstə onlara tərəf axışır, şənbədən başqa günlərdə isə gəlmirdi. İtaətdən çıxdıqları (günah işlədikləri) üçün Biz onları belə imtahana çəkirdik.\nrırın izinə düşdükləri bir səma hadisəsi göstərilən intervala uyğundur. Həmin hadisə e.ə. 7-ci ildə Balıqlar bürcündə Yupiterlə Saturnun üçdəfəli yaxınlaşmasıdır. Yupiter və Saturnun Günəş ətrafında dövr etmə müddətləri uyğun olaraq 12 və 29 ilə bərabərdir. Hər 20 ildən bir onlar bir-birlərinə yaxın\nətdir ki, Xəzər dənizinin flora və faunası endemik növlərlə zəngindir. Belə ki, qədimliyi ilə digər balıqlardan fərqlənən nərəkimilərin ehtiyatlarının 90 faizi bu dənizdə cəmləşmişdir.\nDəniz meridian boyunça S latın h\ngözəlliyinizi qat-qat artırır. Sizin gözəlliyiniz mövcud olan bütün standartların xaricindədir.\nBalıqlar vaxtlarının çox hissəsini eşq və xoşbəxtlik xəyalları ilə keçirirlər.Dəyişkən və su qrupu olan Balıq bürcü üçün xəyallar ən vacib detallardır. Çox dəyişkən və buqələmuna bənzəyən b\nBalıq məhsulları xüsusilə də ton balığını yeməyə çalışın. Amma yalnız ton balığı deyil, digər balıqlar da zülal baxımından çox zəngindir. Dərinin parlaq və sağlam görünməsində dəniz məhsulları olduqca effektivdir. Dermatoloq Nicholas Perricone yağlı turşuların parlaq gənc dəriyə sahib olmağın


21:12 26 May 2019\nMilli.Az yeniavaz.az-a istinadən bildirir ki, bu ayədə axirətdə insanların yenidən bu dünyaya geri dönmə arzularının olacağı, ancaq bu arzunun reallaşmayacağı xəbər verilir. Həmçinin bu ayə belə bir arzunun varlığından bizi agah edir. Buradakı məna elə şümullu, elə beynəlmiləldir ki, məscid divarlarını aşaraq hər kəsi öz əhatəsinə alır. Kim deyə bilər ki, onun belə bir istəyi olmayacaq! Ona ayədəki cavab verilməyəcək... Belə bir peşimançılıq yaşamamaq üçün nələr etmək lazımdır? Yer üzündə bu ayənin əhatəsindən kənarda qalan heç bir insan ola bilməz. Məscidə gələn və gəlməyən, yüz il əvvəl dünyasını dəyişən, indi yaşayan ya da hələ dünyaya gəlməyən hər kəs...\nXəbərin orijinal ünvanı: https://news.milli.az/interest/756178.html


“NIKOIL Bank” beynəlxalq nüfuzlu bankirlərin iştirakı ilə “Sabahın Bankçılığı” forumu keçirib (FOTO)\nMaliyyə 8 Aprel 2019 16:06 (UTC+04:00)\nBakı Konqres Mərkəzində müxtəlif ölkələrdən olan beynəlxalq ekspertlərin iştirakı ilə “NIKOIL Bank”ın müştəriləri və tərəfdaşları üçün “Sabahın Bankçılığı” adlı iqtisadi forum keçirilib.\nBankdan Trend-ə verilən məlumata görə, tədbirin əsas mövzusu maliyyə xidmətləri sahəsindəki beynəlxalq tendensiyalara həsr olunmuşdu.\n“NIKOIL Bank”ın idarə heyətinin sədri Nikoloz Şurqaia qonaqları salamladı və qeyd etdi:\nBakıda 6 il çalışmış bir iqtisadçı və beynəlxalq bankir kimi, hazırda Azərbaycanda həyata keçirilən geniş miqyaslı islahatlardan təsirləndim. Dünya Bankının 2018-ci il "Doing Business" reytinqində 25-ci yer diqqətçəkicidir. Ancaq bu, Azərbaycanın böyük region üçün beynəlxalq səviyyədə görkəmli biznes və investisiya məkanına çevrilməsi yolunda sadəcə bir addımdır.\nMüştərilərimizi və tərəfdaşlarımızı beynəlxalq tendensiyalardan doğan dəyişikliklərə daha yaxşı hazırlamağımıza kömək etmək üçün öz təcrübələrini bizimlə bölüşəcək natiqlərə minnətdarlığımı bildirirəm. Bankımızın hər bir komanda üzvü və mənim üçün müştərilərimiz və portnyorlarımız ən başda olacaq və sizə ürəklə xidmət etməyə davam edəcəyik. Hədəfimizi bu cür ifadə etmişik: sadə kommunikasiya üslubu ilə həllər tapmaq və təbəssümlə, səmimiyyətlə işləmək”.\nTədbirdə ABŞ, Böyük Britaniya, Almaniya, Belorusiya və Gürcüstandan və beynəlxalq maliyyə təşkilatlarını təmsil edən dünyaca nüfuzlu maliyyəçilər və bankirlər aşağıdakı mövzularda çıxışlar etdilər:\nSabahın bankçılığından nələr gözlənilir?\nRəqəmsal eranın əsas çənlikləri hansılardır, müəssisə və banklar onları necə həll edir?\nDünya maliyyə bazarlarında baş verən dəyişikliklər yerli bazarlara necə təsir edir?\nGələcəkdə müştəri təcrübəsi necə olacaq?\n“NIKOIL Bank” Azərbaycanda əhali və müəssisələr üçün 25 ildir ki, xidmət göstərən maliyyə müəssisəsidir. Qabaqcıl beynəlxalq təcrübə əsasında dəyişilən və yenilənən bank ən yaxşı maliyyə xidmətləri əldə etmək istəyən hər kəsin bankına çevrilməyi hədəfləyir.\nTəlimlərdə döyüş aviasiya vasitələrinin yerdəyişməsi həyata keçirilir (VİDEO)\nTəlimə cəlb edilən tank bölmələri tapşırıqları yerinə yetirir (VİDEO)\nAzərbaycanda İİV-ə yoluxanların sayı açıqlanıb\nİspaniya La Liqası: "Barselona" çempion olmaq şansını itirib İdman 23:07\nQəzza zolağından mayın 10-dan İsrail istiqamətində 2 968 raket atılıb Dünya xəbərləri 22:37\nAğcabədidə ağır yol qəzası baş verib: 2 ölü, 3 yaralı var (ƏLAVƏ OLUNUB) Hadisə 22:09\nRusiya prezidenti Azərbaycanın mədəniyyət xadimlərini mükafatlandırıb Mədəniyyət 21:47\nKürdəmir rayonunda "VAZ" yanıb Hadisə 21:13\nŞuşa yenidən dirçəlir və qayıdışa hazırlanır - Deputat Siyasət 20:54\nAzərbaycanın Türkiyədən kimyəvi məhsul idxalı 30 faiz artıb İqtisadiyyat 20:22\nQaradağda “Shacman” aşaraq yanıb Hadisə 19:53\nAzərbaycanın əsas ixrac-idxal tərəfdaşları açıqlanıb İqtisadiyyat 19:46


Azərbaycanlı model paylaşdığı videoya görə tənqid edildi: "Sinənin reklamını edirsən" - VİDEO - MINVAL.INFO\nGeyimləri, həddən artıq açıq-saçıq fotoları və videoları ilə tanınmağa çalışan modellərin sayı hər gün artır.\nMinval.info xəbər verir ki, onlardan biri də Nanə Xəlilovadır. “İnstagram”da paylaşdığı fotolarla vücudunu nümayiş etdirən model, yeni videosu ilə yenə oxşar addım atıb.\nHərəkətdə olan avtomobildə çəkdiyi videoda modelin üzündən daha çox sinəsini və ayaqlarını göstərməsi izləyicilərin də diqqətindən qaçmayıb.\nOnlar modeli sərt tənqid ediblər. Yazılan şərhlər arasında, “Sinənin reklamını edirsən, bu videoda özünü yox bədənini nümayiş etdirirsən, məqsədin hiss olunur” çoxluq təşkil edib.\nTarix: 2018/09/09 9:37


INSTAGRAM TARIXINƏ VIDEO ƏLAVƏ ETMƏK üçüN NECƏ - INSTAGRAM - 2020\nInstagram tarixinə video əlavə etmək üçün necə\nMarketplace ən məşhur və əsas Buxar xüsusiyyətlərindən biridir. Oyun məhsullarını satmaq, xüsusilə də maddələrin dəyərini başa düşsəniz və bəzi bazarda ticarət bacarıqlarına sahib olsanız yaxşı pul qazana bilərsiniz. Təəssüf ki, Buxar bazarları bütün istifadəçilər üçün mövcud deyil. Buxar bazarına çıxmaq üçün hesabı qeydiyyatdan etmək kifayət deyil. Bir sıra şərtlər yerinə yetirməli olacaqsınız. Buxarda ticarət platforması açmağı öyrənmək üçün oxuyun.\nBazar, Buxarın üst menyusunda mövcuddur, bunu etmək üçün, "icma" maddəsini basın və sonra "bazarda" bölməni seçin.\nBuxar Marketplace səhifəsini açın. Hesabınız yaxınlarda yaradılıbsa və oyun satın almadıysa, ticarət platformasında pulsuz ticarətə giriş üçün lazım olan çox sayda şərtləri qarşılayacaqsınız.\nSaytda ticarət üçün tələb olunacaq ilk şərt oyunun əldə edilməsi olacaq. Bu satınalma $ 5 (300 rubl) dəyərindən artıq olmalıdır və alış tarixindən bir il ərzində Buxar ticarət platformasında ticarət etmək hüququ verəcəkdir. Xahiş edirik unutmayın ki, satın alınan məhsulu Steam'a qaytarırsan, sayta giriş yenidən bağlanacaq. Oyunun Buxarla necə satın alınacağına dair ətraflı təlimatlar, müvafiq məqalədə oxuya bilərsiniz. Oyun satın aldıktan sonra yalnız Steam Guard qoşulmaqla yanaşı e-poçt ünvanınızı təsdiqləməlisiniz. Buxarın üst panelindəki parametrlər menyusuna Buxar qoşununu qoşun.\nBuxarın parametrlərini dəyişdirmək üçün formu açmadan əvvəl. Steam Guard parametrlərini əsas Steam müştərinin pəncərəsində idarə etmək lazımdır, Steam Guard parametrlərini dəyişmək üçün bir forma açılacaq, kodların alınması üçün təklif olunan üsullardan birini seçin. Mobil istifadeci Steam Guard cihazını smartfona qoşulmaq istəsəniz, bunu necə etmək barədə müvafiq məqaləni oxuyun. Steam Guard aktivləşdirmə kodlarını e-poçt ilə almaq istəyirsinizsə, bu seçimi seçin. İndi yalnız e-poçt ünvanınızı təsdiq etmək üçün qalır, yuxarıda göstərilən yaşıl təsdiq sekmesinde bu klik üçün.\nSonra e-poçt ünvanınızı yoxlayın Aktivləşdirmə koduna malik bir məktub gəlsin, bu kodu müvafiq pəncərəyə daxil edin və giriş təsdiq edin. Bu şərtlər yerinə yetirildikdən sonra bazarda yalnız bir aydan sonra mövcud olacaq. Ticarət platformasının istifadəsi üçün əlavə şərtlər əlavə etmək imkanı da var. Məsələn, bir hesabdan parol dəyişdirərkən, ticarət platforması bir neçə günə dayandırılıb. Belə şərtlər daha çoxdur, amma onların hamısı mahiyyət etmir ki, bir neçə gün ərzində maddələr satmaq və satın almaq imkanı bərpa etmək lazımdır.\nÜmid edirik ki, siz tezliklə çıxış əldə edəcəksiniz və buxar bazarında uğurlu satış və alışlar arzulayırıq.


Azərbaycanın Daimi Nümayəndəliyi ATƏT Daimi Şurasında bəyanatla çıxış edib » Duzbucaqtv.info\nTarix:24-02-2017, 00:28 Baxış Sayı:118 Kateqoriya:sehiyye\nXarici İşlər Nazirliyinin mətbuat xidmətindən duzbucaqtv.info-a verilən məlumata görə, bəyanatda bildirilir ki, BMT Təhlükəsizlik Şurasının 822 (1993), 853 (1993), 874 (1993) və 884 (1993) saylı qətnamələrinin Ermənistan tərəfindən icra edilməməsi Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinin həlli prosesinə, həmçinin beynəlxalq və regional sülh və təhlükəsizliyə ciddi təhdid yaradır:\nATƏT-in Minsk Konfransının sədri Mario Rafaelli 1993-cü il iyulunda verdiyi bəyanatında bildirmişdi ki, bu yaxınlarda zor gücünə ələ keçirilmiş ərazilərin dərhal azad edilməsi “sülh danışıqlarının irəliləməsini təmin edəcək əsas amildir” (BMT sənədi S/26184).\nBeləliklə, Azərbaycanın sülh danışıqlarında iştirak etməsində başlıca məqsəd işğalçı Ermənistan qoşunlarının Azərbaycan Dağlıq Qarabağ və digər işğal altında olan torpaqlarından dərhal, tam və qeyd-şərtsiz çıxarılmasının təmin edilməsidir. Sülh Azərbaycanın beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədləri daxilində suverenliyi və ərazi bütövlüyünü bərpa etməlidir.\nATƏT-in Minsk Qrupu və həmsədrlərin BMT Təhlükəsizlik Şurası tərəfindən müəyyən edilmiş çərçivədən yayınmaları onlara həvalə edilmiş mandatı pozur və bu, münaqişənin həlli prosesinə ciddi təsir göstərə bilər. Minsk Qrupunun həmsədrləri BMT Təhlükəsizlik Şurası tərəfindən onlara həvalə edilmiş vəzifələrin icrasına qayıtmalı və bu əsasda hər iki tərəfi substantiv nəticə yönümlü danışıqlara cəlb etməlidir.\nSon zamanlar Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinin hərbi yolla həllinin olmaması barədə bir çox bəyanatlar yayılıb. Biz də buna inanmaq istərdik. Sülh prosesinin bu istiqamətə yönəlməsi sual doğurur. BMT Təhlükəsizlik Şurası tərəfindən müəyyən edilmiş əsas elementlərə əsaslanırmı? Danışıqlar prosesində irəliləyişə nail olmağa maneə törədən nədir və ATƏT iştirakçı dövlətləri ümumiyyətlə sülh məsələsində maraqlıdırlarmı?\nƏgər cavab müsbətdirsə, o halda nə üçün münaqişənin hərbi yolla həllini görməyənlər sülhün əldə edilməsinə olan maneələrin aradan qaldırlması ilə bağlı Azərbaycan tərəfinin müraciətlərinə məhəl qoymamaqda davam edirlər? Bunlar, münaqişənin hərbi yolu yoxdur kimi mühakimələr irəli sürmədən öncə dürüst cavabı tapılmalı olan suallardır.\nNazir Elmar Məmmədyarov həmçinin vurğuladı ki, həmsədr ölkələrin məsələyə tam ciddiyyətlə yanaşacaqları təqdirdə, işğalçı Ermənistan qoşunlarının Azərbaycanın işğal altında olan ərazilərindən çıxarılması təmin olunacaq".\nAzərbaycanlı gənc ev üçün elektrik qurğu ixtira edib – VİDEO


Arı xəstəliklərinə qarşı bioloji mübarizə vasitələri təqdim olunub | Kəpəz Müstəqil Teleradio Şirkəti\nBu günə xəbərlərin oxunma sayı: 4284\n— 24.09.2019 12:01\nArı xəstəliklərinə qarşı bioloji mübarizə vasitələri təqdim olunub\nArıçılıqda əsas problem bal arıları arasında yayılan xəstəliklərdir. Bu sahənin sürətlə inkişafına bəzi infeksion xəstəliklərlə yanaşı, digər parazitar xəstəliklər də öz mənfi təsirini göstərir. Bal istehsalında istənilən nəticənin əldə olunmasına mane olan belə halın qarşısını almaq üçün yeni müasir üsulların işlənməsi vacibdir. Bu məqsədlə xüsusilə Rusiya ilə əməkdaşlıq edilir. Rusiyalı mütəxəssislərin qərb bölgəsinin arıçıları ilə görüşündə xəstəliklərə qarşı bioloji mübarizə vasitələri təqdim olunub. Ekoloji cəhətdən təmiz dərmanların bal istehsalında vacib olduğu diqqətə çatdırılıb. Xəstəliklərin ləğv edilməsi və qarşısının alınmasında yeni müalicə və profilaktika tədbirləri təklif olunub.\nTamara Bespalova arı xəstəlikləri üzrə mütəxəssis: Arı təsərrüfatlarını gəzdik, ekoloji və epizootik vəziyyətlə tanış olduq. Sizdə iqlim bizimkindən fərqli olaraq istidir. Dövlət səviyyəsində ekoloji təmiz məhsulların istehsalı üzrə proqram hazırlanır. Bu arıçılıq məhsullarına, bala da aiddir. Bizim də hazırladığımız preparatlar təmiz xammal əsasında hazırlanır. Bu preparatların sınağı üçün sizdə yaxşı mühit var. Ona görə də əməkdaşlıq barədə düşünürük ki, bizim preparatların burada tətbiqi ilə alınan yaxşı məhsul xaricdə də dəyər alsın.\nGəncədə azyaşlılara tütün məmulatları satan şəxslər cərimələnib


📰 Koronavirusun dünya turizminə vurduğu ziyan ağırlaşır: Martda gözlənildiyi kimi ən aşağı həddə çatdı\napr 24, 12:00443\nTürkiyə Otelçilər Birliyinin araşdırmasına görə, koronavirus epidemiyası qlobal miqyasda turizm fəaliyyətini dayandırdı, epidemiya səbəbiylə gözlənildiyi kimi böyük bir azalma oldu.\nDünyanın ən böyük şəhərlərində otellərinin dolma səviyyəsi bu ilin mart ayında gözlənildiyi kimi ən aşağı həddə çatdı. Ən çox enişi İtaliya yaşayarkən, Türkiyədə martda 55.2% azalaraq 28.6% oldu.\nAvropada son 80 ilin ən pisidir\nXüsusilə Avropada, 2020-ci ilin Mart ayında otellərin dolması orta hesabla 26,3 faiz ilə İkinci Dünya Müharibəsindən bəri ən aşağı səviyyəyə çatdı. Ötən ilin mart ayında Avropada otellərin dolma nisbəti 68,5 faiz idi. Buna görə, 2020-ci ilin mart ayında Avropada otellərin dolma nisbəti əvvəlki ilin eyni ayına nisbətən 61,6 faiz azalıb.\nİtaliya demək olar ki, çöküb\nAvropa ölkələri arasında İtaliya mart ayında ən böyük azalma nisbətini 90,8 faizlə yaşadı. İtaliyada 2020-ci ilin mart ayında otellərin dolma nisbəti 6,2% idi. İtaliyanın Milan şəhəri, 2020-ci ilin mart ayında yüzdə 94,5 nisbətində ən yüksək azalma yaşadığı yer oldu.\nAraşdırmada iştirak edən şəhərlər arasında dünyada otellərdə dolma səviyyəsi ən yüksək olan Sidneydə 48,5%, sosial təcridlə əlaqəli daha az tədbir görülməsi müşahidə edilən ABŞ-ın Los Anceles şəhərində bu nisbət 42,5% oldu.\nKoronavirus epidemiyasının ağır təsirinin yaşandığı Nyu-Yorkda bu nisbət 34,5% idi. Çinin paytaxtı Pekində 16.4% idi. Ölkə səviyyəsində, Avropada 2020-ci ilin Mart ayında ən yüksək dolma nisbəti 36,5 faizlə İngiltərəyə aiddir.\nTürkiyənin otellərində dolma səviyyəsi, 2019-ci ilin eyni dövrünə 55,2% azalaraq 28,6% olaraq qeyd edildi. 2019-cu ilin mart ayında bu nisbət 63,8% təşkil edib. Antaliyadakı otellərdə doldurulma nisbətləri, 2020-ci ilin Mart ayında bir əvvəlki ilin eyni dövrünə görə 29% oldu.


Türkiyənin Baş naziri: Yaxın günlərdə ölkə Konstitusiyasına 60 maddə üzrə dəyişikliklər ediləcək - AZƏRTAC – Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi\nTürkiyənin Baş naziri: Yaxın günlərdə ölkə Konstitusiyasına 60 maddə üzrə dəyişikliklər ediləcək\nTürkiyənin Baş naziri Binəli Yıldırım CNN Türk televiziyasına müsahibəsində yaxın günlərdə ölkə Konstitusiyasına dəyişikliklər ediləcəyini, bununla bağlı hazırlıq işlərinin görüldüyünü deyib. Türkiyənin Baş naziri qeyd edib ki, Konstitusiyaya 60 maddə üzrə dəyişikliklər ediləcək.\nÇevrilişə dəstək verən qurumlarla bağlı gərgin iş aparıldığını bildirən Baş nazir diqqətə çatdırıb ki, saxlanılanların və həbs edilənlərin ifadələrindən hər gün yeni məlumatlar əldə olunur. O, Türkiyə Silahlı Qüvvələri və Milli Kəşfiyyat Xidmətinin daha da təkmilləşdiriləcəyini bildirib. Həmçinin qeyd edib ki, çevriliş cəhdindən sonra 3 min 499 nəfər istefaya göndərilməklə, ümumilikdə 62 min nəfər işindən kənarlaşdırılıb.\nTürkiyədə dövlət çevrilişi ilə əlaqəsi olan hər kəs dövlət qurumlarından xaric edilməlidir. Son hadisələrin iştirakçıları arasında on minlərlə yüksək vəzifə sahibi var. Dövlət çevrilişinə cəhd zamanı Türkiyə dünya demokratiyasının indiyədək görmədiyi fərqli mənzərəni ortaya qoydu.\nBu fikirləri isə Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan İtaliya və Meksika televiziyalarına müsahibəsində deyib.\nAZERTAG.AZ :Türkiyənin Baş naziri: Yaxın günlərdə ölkə Konstitusiyasına 60 maddə üzrə dəyişikliklər ediləcək


(L) Volkow Bağımlılık Riddle (2004) - Porn haqqında Brain cəlb edə bilər\n(L) Volkow Addiction Riddle (2004)\nŞərhlər: Nora Volkow NIDA-nın rəhbəri. Bu, dopamin (D2) reseptorlarının rolu və asılılıqda desensitizmdir.\nVolkow Bağımlılık Riddle'e cavab verə bilər\nPsixiatrik Xəbərlər İyun 4, 2004\nHəcmi 39 11 sayı 32\nNIDA-nın direktoru hesab edir ki, asılılıq pozğunluqları normal stimulların artıq nəzərəçarpacaq dərəcədə tanınmadığı, lakin sui-istifadə maddələrinin beyin dopamin sisteminə təsirlərinin olduqca nəzərəçarpacaq olduğu bir “fərqlilik ölçüsündə dəyişiklik” ola bilər.\nNora Volkow, MD, təxminən 25 ildir insan beyninin asılılıq yaradan maddələrə reaksiyasını araşdırır. İndi bütün bu illər ərzində apardığı klinik müşahidə və araşdırmalardan sonra, Milli Narkomaniya İnstitutunun (NIDA) direktoru vəzifəsindən əsas suala cavab tapmaq üçün istifadə edir: niyə insan beyni aludə olur?\nHəqiqətən, təxminən bir əsrdən sonra aldadıcı sadə bir sual üzərinə düşünən Volkow, öz tədqiqatlarını və digər asılılıq tədqiqatçılarını istifadə edərək indi də sahənin cavab yolunda yaxşı olduğuna inanır.\nOnun rəhbərliyi altında NIDA tərəfindən maliyyələşdirilən tədqiqatçılar bu suala cavab axtarırlar. Keçən ay Volkow APA-nın Nyu-York şəhərində illik toplantısında görkəmli bir psixiatr mühazirəsi zamanı fikirlərini daşqın bir izdihamla bölüşdü.\nGeniş bir araşdırma, bütün asılılıq dərmanlarının insan beyninin limbik sistemindəki dopamin aktivliyini artırdığını göstərdi. Lakin Volkow, “dopamindəki bu artım asılılığı yaratmaq üçün vacib olsa da, əslində asılılığı izah etmir. Hər kəsə bir sui-istifadə dərmanı verirsinizsə, dopamin səviyyəsi artır. Yenə də əksəriyyət aludə olmur. ”\nSon on il ərzində beynəlmiləlləşdirmə tədqiqatları göstərir ki, narkotik maddə ilə əlaqəli dopaminin artımı asılı olmayanlara nisbətən asılı olanlarda azdır. Lakin asılılığa məruz qalmayanlara nisbətən dopamin səviyyəsində bu nisbətən daha az artım təkrar və təkrar narkotik dərmanını axtarmaq üçün subyektiv olaraq sıx bir arzu edir.\nDopamin bu keçiddə rol oynayırmı? ” Volkow soruşdu. “Həqiqətən, sui-istifadə dərmanının qəbul edilməsinə səbəb olan nədir? Nə asılılığın nəzarəti itirməsinə səbəb olur? ”\nBəzi fotoşəkilləri şəkilləndirir\nBeyin görüntüləmə texnikalarındakı inkişaf, tədqiqatçılara dopamin sisteminin - dopamin daşıyıcısı və dopamin reseptorlarının komponentlərinə baxmaq üçün fərqli biyokimyəvi markerlərdən istifadə etməyə imkan verdi (bu günə qədər ən azı dörd fərqli dopamin reseptoru alt növü müəyyən edilmişdir). Bundan əlavə, tədqiqatçılar artıq qlükoza üçün biyokimyəvi markerlərdən istifadə edərək beyin maddələr mübadiləsindəki dəyişiklikləri izləyə və sui-istifadə maddələrinin bu maddələr mübadiləsinə necə təsir etdiyini görə bilirlər.\nBu irəliləyişlər müxtəlif sui-istifadə dərmanlarına və [dopamin sistemindəki] hər birinin özünəməxsus təsirlərinə və dəyişikliklərinə baxmağa imkan verdi ”dedi Volkow. "Bilməyimiz lazım olan bütün sui-istifadə narkotikləri üçün hansı təsirlərin və dəyişikliklərin ümumi olmasıdır."\n”Bəzi sui-istifadə dərmanlarının dopamin daşıyıcısını təsir etdiyi ortaya çıxsa da, bəziləri təsirlənmədi. Tədqiqat daha sonra ümumi effektləri tapmaq üçün dopamin reseptorlarına və maddələr mübadiləsinə yönəldi. 1980-ci illərdə apardığı tədqiqatlardan biri, kokainə bağımlı xəstələrin, xüsusilə ventral striatumda, dopamin reseptorları konsentrasiyasında nəzarət subyektləri ilə müqayisədə ardıcıl azalmalar göstərdi. Volkow, bu azalmaların uzun müddət davam etdiyini və kokaindən kəskin çəkilmə qərarından çox olduğunu gördü.\n"Dopamin tip-2 reseptorlarında azalma yalnız kokain bağımlılığına xas deyil" deyə Volkow davam etdi. Digər tədqiqatlar alkoqol, eroin və metamfetaminə bağlı xəstələrdə də oxşar nəticələr verdi.\n"Yəni, asılılıqdakı D2 reseptorlarındakı bu ümumi azalma nə deməkdir?" Volkow soruşdu.\nSalience Metrini sıfırlama\n"Həmişə daha sadə cavablarla başlayıram və əgər işə yaramırlarsa, beynimin qarışıq olmasına icazə verirəm" deyə Volkow izdihamı sevindirdi.\nOnun sözlərinə görə, dopamin sistemi, həssas stimullara cavab verir, ya da xoş, vacib və ya diqqət yetirməyə dəyər bir şeydir. Digər şeylər təbiətdə təhdid edildikdə yeni və ya gözlənilməz stimul və ya təcavüzkar stimullar kimi yaxşı ola bilər.\n"Deməli, dopamin həqiqətən" Bax, buna fikir ver, vacibdir "deyir" dedi Volkow. "Dopamin əzəmət siqnallarını verir."\nAncaq davam etdiyinə görə, dopamin ümumiyyətlə sinapsda dopamin daşıyıcısı tərəfindən təkrar emal olunmadan əvvəl yalnız qısa müddətdə - 50 mikrosaniyədən az qalır. Beləliklə, normal şəraitdə, dopamin reseptorları, “Diqqət yetirin!” Mesajını daşımaq üçün nəzərdə tutulan qısa bir dopamin partlamasına diqqət yetirəcəkləri təqdirdə, bol və həssas olmalıdırlar.\nBağımlılıkla əlaqəli D2 reseptorlarının azalması ilə fərd davranışlar üçün təbii gücləndiricilər kimi fəaliyyət göstərən xarakterik stimullara azalmışdır.\n"Bununla yanaşı, əksər sui-istifadə dərmanları" dedi Volkow, "beynin mükafat dövrələrində dopamin daşıyıcısını bloklayır və nörotransmitterin müqayisəli bir əbədiyyət üçün sinapsda qalmasına imkan verir. Bu, fərdi reseptor sayını azaltmasına baxmayaraq, böyük və davamlı bir mükafatla nəticələnir.\n"Zaman keçdikcə, bağımlılar təbii stimulların artıq gözə çarpan olmadığını öyrənirlər" deyə Volkow vurğuladı. "Ancaq sui-istifadə dərmanı belədir."\nBeləliklə, "Hansı toyuq, hansının yumurta olduğunu haradan bilək?" Bir sui-istifadə dərmanının davamlı istifadəsi D2 reseptorlarında azalmaya səbəb olur və ya anadangəlmə daha az reseptor sayı asılılığa səbəb olur?\nAraşdırmalar indi bu suala cavab verir, Volkow təsdiq etdi. Və sonuncu cavab ola bilər görünür. İstifadəsi olmayan narkotik maddələrə məruz qalmayan rədd edilməmiş şəxslərdə D2 reseptor konsentrasiyalarının geniş diapazonu var. Bəzi normal nəzarət subyektləri bəzi kokain bağımlılığı subyektləri kimi aşağı D2 səviyyələrinə malikdirlər.\nBir araşdırmada, Volkow, tədqiqatçılar intravenöz metilfenidatın qeyri-bağımlı bireylere verdiyini və narkotikin necə hiss etdiyini qiymətləndirmələrini istədi.\n"D2 reseptorlarının yüksək səviyyəsinə sahib olanlar bunun dəhşətli olduğunu söylədilər və D2 reseptorlarının aşağı səviyyələrinə sahib olanların bunun özlərini yaxşı hiss etdiyini söyləmək ehtimalı daha yüksək idi" dedi Volkow.\n"İndi," deyə davam etdi, "bu, mütləq aşağı D2 reseptorları olan şəxslərin asılılığa qarşı həssas olduqları anlamına gəlmir. Ancaq bu, yüksək D2 reseptorlarına sahib olan şəxslərin, sui-istifadə dərmanlarında görülən dopaminin böyük artımına son dərəcə sıx bir cavab verməsi demək ola bilər. Təcrübə təbii olaraq xoşagəlməzdir və onları asılılıqdan qoruyur. ”\nTeorik olaraq, bağımlılığı müalicə edən tədqiqatçıların beyindəki D2 reseptorlarında bir artım göstərə biləcəyi bir yolu tapsaydı, "D2 səviyyələrini aşağı olanları dəyişdirə və sui-istifadəyə qarşı reaksiya göstərən bir davranış yarada bilərik."\nVolkowun doktorluq sonrası tədqiqatçılarından birinin son tapıntıları, siçanlarda D2 reseptorlarının istehsalı üçün geni olan bir adenovirusun D2 reseptor konsentrasiyasında bir artıma səbəb olmasının mümkün olduğunu göstərdi. Buna cavab olaraq, siçanlar müvafiq olaraq özləri tərəfindən idarə olunan alkoqol qəbulunu azaldır. Digər tədqiqatçılar yaxınlarda tapıntıları kokainlə də təkrarladılar.\n"Ancaq," Volkow xəbərdar etdi, "yalnız aşağı səviyyəli D2 reseptorlarından daha çox şeyə ehtiyacınız var." Qlükoza metabolizması ilə bağlı aparılan görüntüləmə metabolizmanın orbital frontal korteksdə (OFC) və singulat girusda (CG) asılılıq olanlarda kokain, alkoqol, metamfetamin və marixuanaya cavab olaraq əhəmiyyətli dərəcədə azaldığını göstərir. Və metabolizmadakı bu azalmanın azalmış D2 reseptorları ilə güclü bir şəkildə əlaqəli olduğunu əlavə etdi.\nVolkow, OFC və CG-dəki disfunksiyanın “fərdlərin artıq dərmanın zəruriliyini qiymətləndirə bilməməsinə səbəb olur; sui-istifadə dərmanını məcburi qəbul edirlər, lakin bu, onlara ləzzət vermir və əksər hallarda mənfi nəticələrə səbəb olur. ” Yenə də dərmanı istifadəni dayandıra bilməzlər.\nDigər tədqiqatlar göstərir ki, inhibitor nəzarət; mükafat, motivasiya və sürücü; və öyrənmə və yaddaş sxemləri bir asılılıq pozuqluğu olan kəslərdə anormaldır ", deyə o qeyd edib. Nəticədə, asılılığın müalicəsi inteqrasiya olunmuş, sistemli yanaşma tələb edir.\nVolkow, "Heç kim bağımlı olmağı seçmir" dedi. "Sadəcə idrak baxımından asılılığa məruz qalmamağı seçə bilmirlər."


2022, 17 May, çərşənbə axşamı, Bakı vaxtı 22:17\nKöhnə kitab dükanı\n"Əvvəl-əvvəl bu, məni heyrətə gətiriridi, axı onlar bunu niyə edirlər? Onlar gəlir, bizə çətin tapılan, çox bahalı kitabları sifariş verir, sonra bir neçə dəfə yadımıza salır, daha sonra birdəfəlik yoxa çıxırdılar."\n"Onlara bu da bəs idi ki, özlərini pul ödəməyə qadir adamlar kimi göstərsinlər."\nKitab satıcısının xatirələri\nMən bukinist mağazasında işəyəndə həmişə həqiqi kitabsevənlərin sayının necə az omasından heyrətə gəlirdim.\nBizim dükanda xeyli maraqlı fond vardı, amma alıcılarımızın ancaq on faizi bu yaxşı kitabları pisindən ayırardı, ya yox.\nİlk nəşrlərin arxasınca qaçan snoblar, ədəbiyyat həvəskarlarından daha çox idi; ucuz xrestomatiya arxasınca qaçan şərqli tələbələr də kalan idi, amma daha çox bacısı uşaqlarının doğum gününə hədiyyəlik kitab axtaran çaşqın qadınlar gözə dəyirdi.\nAlıcılarımızın çoxu elə adamlar idi ki, belələri hər yerdə adamın zəhəsini tökməkdə usta idilər, amma kitab dükanları onlar üçün ən əlverişli yer idi.\nMəsələn, bir yaşlı ledi vardı, ona “əlillər üçün kitab” (yeri gəlmişkən, çox yayğın istəkdir) lazım idi, başqa bir möhtərəm ledi 1897-ci ildə “gözəl bir kitab oxumuşdu”, indi də soruşurdu ki, o kitabı necə tapmaq olar. Bədbəxtlikdən, qadın kitabın adını yadında saxlamayıb, amma bu yadında idi ki, kitabın qırmızı cildi vardı.\nHər bir bukinist dükanına qənim kəsilən daha iki məşhur adam tipi var. onlardan biri kif atmış quru çörək iyi verən kasıb dayılardır ki, allahın ver günü dükana gəlib, sizə indi heç kimə lazım olmayan kitabları sırımaq istəyirlər.\nBir başqası da qalaq-qalaq kitab sifariş verir, amma o kitabların pulunu ödəməyə bir qram da həvəsi olmur.\nBizim dükanda kreditə kitab verilmirdi, amma kitabları qaytarmağa söz verən alıcılarımız üçün onlara lazım olan kitabları seçib ayıra və ya sifariş verə bilirdik. Kitab sifariş verənlərin yarısı sifarişinin dalınca gəlmirdi.\nƏvvəl-əvvəl bu, məni heyrətə gətiriridi, axı onlar bunu niyə edirlər? Onlar gəlir, bizə çətin tapılan, çox bahalı kitabları sifariş verir, sonra bir neçə dəfə yadımıza salır, daha sonra birdəfəlik yoxa çıxırdılar.\nOnların çoxu, əlbəttə, xalis paranoik idilər. Onlar özləri barədə xeyli pafoslu şeylər danışırdılar, evdən qara qəpiksiz necə çıxmaqlarından danışırdılar.\nDeyəsən, özləri də bu hekayətlərə inannırdılar. London kimi şəhərlərdə küçələrdə avaralanan kəmağıl adamlar çoxdur; elə bil hansısa qüvvə belələrini kitab dükanlarına dartır. Nə etməli, kitab dükanı pul ödəmədən avaralana biləcəyin ən yaxşı yerlərdən biridir.\nZamanla belə adamları ilk baxışdan tanımağı öyrənirsən. Onların pafoslu, sinədağlayan hekayətlərinin arxasında nəsə məzlum və çaşqın bir şey dayanır.\nTez–tez olurdu ki, növbəti paranoiklərdən biri dükana girən kimi, onun tələb elədiyi kitabları rəflərdən götürüb gizləyir, o gedəndən sonra yerinə qoyurduq.\nAmma fikir vermişdim ki, onlardan heç biri kitabların pulunu ödəmədən götürüb aparmaq fikrinə düşmür, onlara bu da bəs idi ki, özlərini pul ödəməyə qadir adamlar kimi göstərsinlər.\nBukinist dükanlarının çoxunda olduğu kimi, biz də bir sıra kənar işlərlə məşğul olurduq.\nBiz istifadə olunmuş yazı makinaları, ya da marka – istifadə olunmuş markaları nəzərdə tuturam – satırdıq.\nMarkayığanlar müxtəlif yaşlarda olan, susan adamlar olurlar, özü də təkcə kişi cinsinə mənsub olanlardan söhbət gedir: görünür, qadınlar alboma kağz parçaları yapışdırmaqda elə bir məna və gözəllik görmürlər.\nBiz həmçinin, altı penslik qoroskoplar satırdıq, bu ulduz fallarını Yaponiyadakı zəlzələni öncədən gördüyünü iddia edən bir subyekt tərtib edirdi. Ulduz falları möhürlü zərflərdə olurdu, heç vaxt bu zərflərdən birini də açmamışdım. Alıcılar tez-tez ulduz fallarının necə dəqiqi çıxdığından danışırdılar (əlbəttə, ulduz falı sizin necə gözəl, əks cins üçün necə cazibədar olduğunuzu və ən pis cəhətinizin əliaçıqlıq olduğunu yazırsa, dəqiqdir).\nUşaqlar üçün nəzərdə tutulmuş kitabların satışından, xüsusilə də endirim kampaniyalarından yaxşı qazana bilirdik.\nMüasir uşaq kitabları sadəcə dəhşətlidir, xüsusilə kütləvi olanlar. Şəxsən mən uşağın əlinə “Piter Pen”dənsə, Petroniy Arbitri verərdim, amma hətta Barri belə, onun son imitatorları ilə müqayisədə daha kişiyana və bütöv görünür.\nYeni il ərərfəsində biz on xəstəhal gün keçiriridik, bu günlər elə hey Yeni il açıqcaları və təqvimləri göndərməklə keçirdi — düzdür, darıxdırıcı, yorucu işdir, amma nəticədə gəlirlidir.\nBu hal mənə xristian hisslərini istismar edən kobud sinizmlə tanış olmaq imkanı verdi.\nYeni il açıqçalarını istehsal edən şirkətlər öz kataloqlarını bizə hələ iyundan göndərirdilər. qəbzlərdən birinin üstündəki qeyd hələ də yadımdadır:\n«Dovşanların əhatəsindəki daha on iki körpə İsa...».\nAmma bizim əsas yan ticarətimiz kitabxana idi — bir penni girov qoyub, kitab götürə biləcəyin, beş-altı yüz bədii ədədbiyyatı olan adi kitabxana.\nKitab oğruları belə kitabxanalara qarşı laqeyd deyillər. Bir kitabxanadan iki penslik kitabı oğurlayıb, üstündəki qiyməti pozaraq, onu başqa kitabxanaya bir şillinqə satmaqdan asan heç nə yoxdur.\nBununla belə, kitab satıcıları hesab edirlər ki, kitab oğurluğuna göz yummaq daha sərfəlidir, nəinki oxuculardan girov tələb etməklə onları hürkütmək.\nBizim dükan Hempstedlə Kemden Taunun arasında yerləşirdi və bizə kim gəldi, baş çəkirdi: baronetlərdən tutmuş, avtobus konduktorlarına qədər.\nBizim kitabxana hər halda Londonun oxuyan kəsiminin kəsişdiyi yer idi...\nBu, düz deyil ki, kişilər roman oxumurlar, amma elə tip romanlar var ki, onlar belə kitablardan qaçırlar. Belə desək, orta roman, adi, həm pis, həm yaxşı deyilə biləcək, ingilis romanının norması hesab olunan Qolsuorsi romanı tipi deyəsən, ancaq qadınlar üçün mövcuddur.\nKişilər ya nüfuzlu romanlar, ya da detektiv romanlar oxuyurlar. Amma onu da deyək ki, detektivləri görünməmiş sayda oxuyurlar.\nOxucularımızdan biri il ərzində həftə boyu biizm kitabxanada beş-altı detektiv roman oxuyurdu – hələ kitab götürdüyü başqa kitabxana da vardı!\nMəni hər şeydən çox təəccübləndirən bu olurdu ki, o, heç vaxt kitabı təkrar oxumurdu. Bütün bu tutumlu makulatura qalağı (mənə elə gəlir ki, onun oxuduğu səhifələri yan-yana qoysaq, bir akrlıq torpağın üçdə iki hissəsini örtmək olar) həmişəlik onun yadında qalırdı. Kitabın nə adını, nə də müəllifini yadda saxlamadan, o, kitaba baxan kimi, oxuyub-oxumadığını deyə bilirdi.\nKitabxanada siz insanları iddia elədikləri zövqlə deyil, gerçək zövqü ilə tanış olursunuz. Və təəccüblənirsiniz ki, klassik ingilis romanları artıq tam unudulub.\nKitabxanada Dikkensin, Tekkereyin, Ceyn Ostinin, Trollopun və sairlərin kiablarını saxlamağın daha heç bir mənası yoxdur – onları heç kim götürmür. On doqquzuncu əsrdə yazılan kitabı açan kimi, “Bu nə kör-köhnədir?!” deyib, örtürlər.\nAmma Dikkensi və Şekspiri satmaq elə də çətin deyil. Dikkens o müəlliflərdəndir ki, hamı onu “oxumağa hazırlaşır” və Bibliya kimi, barəsində nəsə təsəsvvürləri var. Hamı haradansa eşidib ki, Bill Siks evyarandır, mister Mikober keçəldir. Necə ki, Musanın körpə ikən qamış səbətdə tapıldığını və Tanrıya baxmamaq üçün üzünü qapadığın hardansa eşidiblər....\nGözə dəyən başqa bir şey də amerikan kitablarının qeyri-populyarlaşmasıdır. Daha bir halı da naşirlər hər iki-üç ildən bir hiss edirlər – hekayələrin qeyri-populyarlığı. Kitabxanaya gələn oxucular adətən bu sözlərlə başayırlar: “Bircə hekayə olmasın”, ya da bir daimi oxucumuz olan bir alman kişinin dediyi kimi: “Mən qısa hekayələr oxumaq istəmirəm!”\nƏgər səbəbi ilə maraqlansanız, sizə deyəcəklər ki, hər dəfə qısa müddətliyə yeni personajlarla tanış olmaq istəmirlər, bu, yorucudur. Roman isə başqa məsələ, birinci səhifələrdə tanış olursan, kitabın geri qalanında isə onlar hamısı köhnə tanışlara çevrilir.\nMən düşünürəm ki, burada günah oxucudan daha çox, yazıçıdadır. Müasir ingilis və amerikan hekayələri romanlardan daha cansız və bozdur. Əsl hekayələr kifayət qədər oxunur D.Lourensin hekayələri ən az romanları qədər məşhurdur.\nMən peşəkar kitab satıcısı olmaq istərdimmi? Orda keçirdiyim xoşbəxt günlərə və sahibimin mehribanlığına baxmayaraq, deyim ki, yox.\nKifayət qədər olan və ağılla idarə olunan kapital savadlı adama bunsuz da keçinmək imkanı verir. Bununla belə, o yerlərə “nadir” kitablar üçün gedirlər. Bu işi öyrənmək o qədər də çətin deyil, kitabın məzmunu bilirsinizsə, bu o dəqiqə sizə böyük uğur gətirir.\n(Satıcıların çoxu kitabları tanımır. Onların verdiyi kitab sifarişlərinə baxmaq kifayətdir. O siyahılarda Bosuellin «Tənəzzül və dağılma»sına da rast gəlməsiniz, T. Eliotun “Flossdakı dəyirman”ına mütləq rast gələcəksiniz (7). Həm də bu elə bir humanist peşədir ki, onu ancaq müəyyən məqama qədər vulqarlaşdırmaq mümkündür.\nSindikatlar heç vaxt balaca, müstəqil kitabçını baqqal və ya südçünü sıxışdırıb, bazardan çıxardıqları kimi, sıxışdırıb çıxara bilməzlər. Amma orda iş günü çox uzundur: mən orda ancaq günün bir hissəsini işləyirdim, sahibim isə həftədə 70 saat işləyirdi. Hələ kitab daınca getdiyi saysız səfərlərini hesablamıram.\nAmma kitabçılığı seçməməyimin əsas səbəbi bu oldu ki, mən orda kitabları sevməyi yadırğadım.\nSəhhət üçün pis işdir: bir qayda olaraq, kitab dükanı soyuq olur, çünki isti olanda pəncərələr tərləyir, pəncərə isə vitrindir. Üstəlik, heç bir əşya kitab qədər zəhərli tozları özünə çəkmir, kitab cildlərinin üstündə ölən qədər heç yerdə milçək ölmür.\nAlıcıları aldatdıqca, satıcı yaşadığı həmin xoşagəlməz hissləri kitablarla bağlamış olur; daha bir xoşagəlməz xatirə daima kitabların cildini silib, yerlərini dəyişmək məcburiyyətidir. Nə vaxtsa mən kitabları sevirdim — görünüşünü, qoxusunu, onlara toxunmağı... xüsusilə, kitabın yaşı yarım əsrdən çox idisə.\nKənd hərracında bir şillinqə bir qalaq kitab almaqdan xoş nə ola bilərdi ki? Bu kolleksiyaların qəfil tapıntısında xüsusi bir gözəllik var: on səkkiznci əsrin unudulmuş şairləri, ötən illərin mətbuatı; unudulmuş romanların cildləri; “altmışların” qadın jurnallarının arxivi...\nTəsadüfi oxu, məsələn, vannada, ya da gecədən xeyli ötmüş, yorğun düşəndə, amma yuxuya gedə bilməyəndə, ya da nahardan əvvəl hardansa əlinizə düşən on beş dəqiqədə “Qızlar üçün qəzet”in son nomrəsindən yaxşısı yoxdur.\nAmma kitab dükandında işləməyə başlayandan, kitab almağı yadırğadım. Onları, özü də minlərlə cildi hər gün dörd tərəfində görəndə kitabar adamı yorur və bir az da bezdirir. İndi mən kitabları bir-bir, yeri gələndə alıram, həmişə də bu, elə kitab olur ki, onu mütləq oxumaq istəyirəm, heç kimdən də oxumağa götürə bilmirəm.\nÖzü də heç vaxt köhnə kitab almıram. Köhnə kağızın şirintəhər qoxusu mənim üçün öz cazibəsini itirib. Mənim üçün bu qoxu daha çox paranoik alıcılar və ölü milçəklərlə assosiasiya olunur.


Samirə Musayeva Vergi güzəştləri ərzaq təhlükəsizliyi üçün əhəmiyyət kəsb edir\nƏrzaq təhlükəsizliyi cəmiyyətin sağlamlığı üçün ən mühüm anlayışlardan biridir. Bu prinsipin təmin edilməsində ərzaq təminatının və ərzaq məhsullarından istifadənin səmərəsinin, yerli kənd təsərrüfatı məhsulları istehsalının artırılması və ərzaq məhsullarının qiymətlərinin məqbul səviyyədə saxlanmasına yönəldilmiş tədbirlərin həyata keçirilməsi böyük əhəmiyyət kəsb edir.\nAzərbaycanda da bu məqsədlərə yönəldilmiş tədbirlərin həyata keçirilməsi ərzaq təhlükəsizliyinin bərqərar olmasına əhəmiyyətli təkan verilir. Bu tədbirlər sırasına ərzaq istehsalı sahəsində müddətli vergi güzəştlərinin tətbiqi də daxildir və Vergi Məcəlləsinə edilmiş son dəyişikliklərdə bu barədə müddəalar yer alır.\nDövlət Vergi Xidmətinin rəis müavini Samirə Musayeva Vergi Məcəlləsinə edilmiş dəyişikliklərin mahiyyətini AZƏRTAC-a şərh edib.\nO bildirib ki, məcəllədə buğdanın idxalı və satışı, buğda ununun və çörəyin istehsalı və satışı 2017-ci il yanvarın 1-dən 4 il müddətinə ƏDV-dən azad edilmişdi. Bu azadolmanın müddəti 2021-ci ilin yanvarın 1-də bitib: “Dəyişikliyə əsasən, bu mallara tətbiq olunan ƏDV-dən azadolma daha 3 il müddətinə artırılıb. Həmçinin kəpəyin istehsalı və satışına tətbiq edilən, 2021-ci il mart ayının 1-nə qədər qüvvədə olan azadolma heyvandarlıq və quşçuluq sənayesinin inkişaf etdirilməsi məqsədilə daha 3 il müddətinə uzadılıb”.\nS. Musayeva, həmçinin diqqətə çatdırıb ki, ödəmə qabiliyyətini itirmiş bankların rezolyusiyası və sağlamlaşdırma tədbirləri çərçivəsində müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi qaydada qeyri-işlək (toksik) aktivlərin təqdim edilməsi, habelə bankın iflas proseduru çərçivəsində aktivlərinin təqdim edilməsinin ƏDV-dən azadolma müddəti 2020-ci ilin yanvarın 1-də başa çatıb. Bu proseslər hazırda da davam etdiyindən azadolma müddətinin daha 2 il uzadılması qərara alınıb. Eyni zamanda, publik hüquqi şəxslər tərəfindən müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqan (qurum) ilə bağlanılmış müqavilə əsasında işlərin və xidmətlərin göstərilməsi üzrə ƏDV-dən azadolma dövrü daha 1 il müddətinə artırılıb.\nQeyd edək ki, zəruri ərzaq məhsullarına vergi güzəştinin tətbiq edilməsi ölkədə ərzaq təhlükəsizliyinin qorunub saxlanılması baxmından xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Bu azadolma paketi sahibkarlıq subyektlərinə qənaət olunan vəsaitdən biznesi qorumaq və inkişaf etdirmək üçün istifadə etməyə imkan verir. Vergi Məcəlləsində dəyişikliklər bu sahədə əhəmiyyətli nəticələrin əldə edilməsinə yeni təkan verəcək.


Literaz.com | Rasim Qaraca. ƏLƏMDƏN NƏŞƏYƏ\nSovet şairi Süleyman Rüstəmin 1926-cı ildə yazdığı bir şeir “Ələmdən Nəşəyə” adlanırdı və bir misrası belə idi: ”Gülə-gülə keçirəm, mən ələmdən nəşəyə...” Şeirin ideoloji mənası vardı, şairin düşüncəsinə görə, bu vaxta qədər dərd, qəm, qüssə (ərəbcə “ələm” sözü bu mənaları verir) mövzuları şeirdə, ədəbiyyatda üstünlük təşkil edirdi, artıq zaman dəyişmiş, yeni işıqlı dövran gəlmiş, ədəbiyyat yasdan, qara paltardan çıxmalı, şair və yazarlar nəşəli mövzularda üz tutmalıdırlar. Təsadüfi deyil ki, “Ələmdən Nəşəyə” şeiri sovet dövründə bütün orta və ali məktəb dərsliklərində prinsipial ideoloji mətn kimi öyrədilirdi və Azərbaycan sovet ədəbiyyatının manifesti sayılırdı.\nHələ o zamanlar da ədəbiyyatın bir şüara tabe tutulmasına ironiya ilə yanaşanlar, şairin həyatdakı bütün rənglərdən istifadə etmək haqqının olduğunu söyləyənlər var idi, lakin kahin dualarını xatırladan, qeybdən səslər kimi qəbul edilən, adətən şairləri bilinməz qaranlıqların içindən xəbər gətirən carçı sifətinə soxan, həyatın faniliyini təlqin edən melanxolik ədəbiyyata qarşı ideoloji bir sipər meydana gəlmişdi və şairlərə, qələm adamlarına kədərli mövzulardan yazmaq qadağan edilmişdi. Yazılan əsərlərdə “İnqilabi romantika” olmalıydı, yəni əsər dolayı yolla olsa da Oktyabr İnqilabını gətirdiyi müsbət dəyişiklikləri tərənnüm etməliydi. Sovet dövrü ədəbiyyat nəzəriyyələrində bunun prinsipləri geniş şəkildə təsvir olunurdu. Bəzi janrlar, hətta bəzi sözlər və söz birləşmələri qəbul edilmirdi. Məsələn, ənənəvi qəzəl janrında yazan şairlərə xor baxılırdı. Qəzəl ustası Əliağa Vahid rəsmi dairələrdə qəbul olunmadı, şeirləri xalq arasında yayılaraq məşhurlaşdı. “Allah” və dini inancı çağırışdıran sözlər rəsmən qadağan olunmuşdu, şeirlərində kədər, pessimizm motivlərinə müraciət edən şairlər qəhrəmanlıq etmiş kimi görünürdülər, yalnız Sovet İttifaqının süqutuna bir neçə il qalmış şairlər “allah” kəlməsini gen bol işlətməyə başladılar.\nSovet ədəbiyyatı nəzəri olaraq melanxolik əhval-ruhiyyəni qəbul etmirdi, hətta zaman-zaman bu əhval-ruhiyyənin daşıyıcısı olan klassik əsərlərin və müasir xarici ədəbiyyatın nəşri qadağan olunmuşdu. Frans Kafka yalnız perestroyka illərində nəşr olunmağa başladı.\nBu mənada Süleyman Rüstəmin “Ələmdən Nəşəyə” şüarı yeni dövrün başlanğıcını işarə edən sənət manifesti kimi qiymətləndirilə bilər. “Kədər” rəsmən qadağan olunmuşdu. Əslində bu sənət ekologiyasının pozulması demək idi, fəsadları göz qabağındadır, bol miqdarda qondarma, həyatdan qopuq, süni mətn yarandı, bu gün artıq geriyə dönüşü olmayan on minlərlə kitab basıldı. Dahi Səməd Vurğunun külliyyatından geriyə 4-5 lirik şeir, Süleyman Rüstəm, Rəsul Rza kimi Azərbaycan Sovet ədəbiyyatı sütunlarından isə yalnız küçə adları qaldı.\nAzərbaycan ədəbiyyatında başlamış ekoloji fəlakət müstəqillik illərində də bir başqa şəkildə davam etməkdədir. Bu səfər onun əksinə, nəşədən ələmə doğru sürükləndiyini görürük. 1926-cı ildə yazılmış “Ələmdən nəşəyə” şeri ədəbiyyat və sənətdə yeni eranın başlandığına bir siqnal olduğu kimi, şərti olaraq, Vaqif Səmədoğlunun tam 70 il sonra, 1996-cı ildə nəşr olunan “Mən burdayam, İlahi” şeirlər kitabını da nəşədən ələmə keçən yeni müstəqillik dövrünün manifesti saymaq olar. 70 il boyunca mühacirətdə qalan Allah, geriyə çağırılmışdı, şairlərin qələmində O, yoxdan var olmuşdu. Şairlər əməlli-başlı pessimizmin dibinə düşdülər: “Allah, məni yarı öldür, yarı saxla ağlamağa” deməyə başladılar.\nMelanxolik mövzu torbasının ağzını açan, onu xakəndazla ədəbiyyatımıza dolduran simalardan biri Əkrəm Əylisli oldu. 80-ci illərdə, “Azərbaycan” jurnalının redaktoru olduğu 3-4 il ərzində bütün “kədərli şairlərə” jurnal səhifələrində gen-bol yer verdi. Üstəlik, özü də romantik sosrealizm üslubunda yazan bu yazıçı dünya ədəbiyyatından seçərək yayınladığı əsərlər əsasən ekzistensial kədər, qəm-qüssə motivli mistik-melanxolik mövzularda olurdu. Hələ o zamanlardan mistik-realitənin parlaq nümayəndəsi Q.Q.Markes bizim yazarların kumirinə çevrildi, bu injeksiyanın təsiri hələ də davam etməkdədir, hələ uzun illər də davam edəcəyə bənzəyir.\nBir sözlə, yeni Azərbaycan ədəbiyyatı ələmə geri dönüşün təntənəsini yaşamaqdadır.\nPerestroyka illərindən başlayaraq qadağan olunmuş dərd, kədər, sızıltı motivləri ədəbiyyatımızda tüğyan etməyə başlayır, qələm adamları ellikcə nəşədən ələmə köçürlər, yazılan kitablardakı ah və uflar ərşə bülənd olur. İstisnalar o dövrdə də var idi, indi də var. Lakin hər bir milli ədəbiyyatın öz tendensiyaları olur. Bəzən müasir rus şairlərini oxuyanda sanki bütün şeirləri bir nəfərin yazdığı hissinə qapılırsan, eyni şeyi tanıdığım Türk və Gürcü şeiri haqqında da deyə bilərəm. Azərbaycan şeirində də mənzərə fərqli deyil. Eyni motivlər, eyni metaforalar və eyni dar mövzu koridorları.\nŞəxsiyyət ikiləşməsi, bir cür yaşayıb başqa cür yazmaq, ambivalentlik həm sovet, həm də post-sovet Azərbaycan şairlərinə xasdır. Təəssüf ki, klassik şairlərimiz üçün də bu fikir keçərlidir. Real hayatla təmas etmənin izlərinə çox nadir hallarda rast gəlirik bizim şairlərdə. Azərbaycan şeiri əsasında şairin yaşadığı dövrü bərpa etmək mümkün deyil. Ümumən götürəndə, Azərbaycan şeiri metaforik xassəlidir, həyatla kontaktları qopmuş haldadır. Onlarda yazan adamın real duyğu və düşüncələrinin əksini görə bilməzsiniz. Qədimdə də belə olub, indi də biraz başqa şəkildə davam etməkdədir. “Fələklər yandı ahimdən” deyən Fizuli bəzən gecələr qaranlıqda oturub, fələkləri yandıran o ah bir çırağı yandırmağa yetməyib. Fizuli şeiriylə onun dövrünü bərpa etmək mümkün deyil, onun zamanında insanlar həqiqətən nə düşünüblər, hansı hisslərlə yaşayıblar, bunları öyrənməyə bizim ehtiyacımız var, lakin biz bunları bilə bilmirik. Onun öz dövrünü bir kənara qoyaq, heç olmasa şairin öz şəxsi personasını belə təsəvvürümüzdə canlandıra bilmirik. Əvəzində cümləpərdazlıq, mürəkkəb söz kombinasiyaları ən üst səviyyədədir. Məhəmməd Fizuli ilə eyni dövrdə yaşamış yapon şairi Matsuo Basyonun haykularında insani duyğu və düşüncələrin yüz illərdir dəyişməyən çılpaq ifadəsinə rast gəlirik. Basyo şeirlərində “nəsə demək istəməyib”, onun məsajı açıqdır və birbaşadır, dolayısıyla deyil: “Diqqətlə bax, / quşəppəyi çiçəklərini görəcəksən / çəpərin altında”. Başqa bir şeirindən misal: “Köhnə qobu / Suya atıldı qurbağa / Səssizlikdə ləpələrin marçıltısı”. 450 il bundan əvvəl yazılmış bu şeirlərdə təbiətin canlı səsini və insan qəlbinin döyüntülərini eşitməmək mümkün deyil. Sanki şair öz dövrünün kiçik bir filmini çəkib və əsrlərin ardından biz o dövrün kiçik də olsa real bir mənzərəsini görə bilirik.\nSeyid Əzim Şirvaniyə qədər Azərbaycan şeiri göylərdə pərvaz edib, onun “Köpəyə ehsan” adlı şeirində mollaya rüşvət verən çoban öz itini insanlara aid qəbirstanlıqda basdırır, şeir mollanın dilindən belə tamamlanır: “İt demə, dəxi o da bizim birimiz, / Belə ölmüşlərə fəda dirimiz”. Təsadüfi deyil ki, M.F.Axundov Yaxın Şərq ədəbiyyatında realizmin banisi hesab olunur, onun əsərləri əsasında biz XIX əsər Azərbaycan həyatını konkret olaraq görə bilirik. Axundovun başladığı realist məktəb Ə.Haqverdiyev, M.Cəlil, Ü.Hacıbəyov, Y.V.Çəminzəminli və başqaları tərəfindən uğurla davam etdirilib. Lakin Sovet Hakimiyyətinin gəlişiylə bu sağlam realist məkdəb yarıda kəsilib. Bu dövrdə yaranan əsərlərdə biz yenidən həyat reallıqlarını dumanlı pərdə arxasından seyr etmək məcburiyyətində qalırıq və təsvir olunanların tərsini düşünərək reallığı bərpa etməyə çalışırıq. Maraqlıdır, Sovet dövründə minlərlə, on minlərlə əsər yazılıb, kitablar çap olunub, amma və lakin, biz Sovet Azərbaycanı reallıqlarının dolğun əksinə heç bir bədii əsərdə rast gələ bilmirik. Hansısa “nəğməkar bibilər”, “ağ limanlar” və “gümüş furqonlar” təsvir olunub, “toyuğun diri qalması”, “Dantenin yubileyi” kimi şirin mövzuların pərdə arxasındakı acı həyat ədəbiyyata gətirilməyib.\nƏlbəttə, başa düşmək olar, dövran eləydi, gerçəkliyin yalnız nəşəli tərəfini yazmaq olardı, buna icazə verilmişdi. Lakin bu prosesin görünməyən tərəflərinə diqqətinizi cəlb etmək istəyirəm: Azərbaycan ədəbiyyatı özünün təbii inkişaf yolundan çıxıb və ya çıxarılıb, və bir daha oraya qayıda bilməyib, fəsadlar hələ də davam etməkdədir. Ədəbiyyatın həyatdan ayrılıqda bir formasiya olduğu düşüncəsi sanki bizim qələm adamlarının iliyinə işləyib və bu düşüncədən heç cür qopa bilmirlər.\nHəyatda bir cür yaşayıb əsərdə başqa cür yazmaq bizim ədəbiyyatın baş bəlasına çevrilib. “Daş ürəklərdə yanıb daşları sındırdı muğam, Kürü ahıyla qurutdu, salı yandırdı muğam” – həqiqət deyil, muğam heç bir daşı sındırmayıb və Kürü qurutmayıb, amma bəlağətə söz ola bilməz. “Göylər ağlayır”, “Saçlarıma qar yağır”, “Qəbrim damır”, “Bu dünyanın qara daşı göyərməz” və s. bu kimi “yalan” ifadələr şeirimizdə boldur. İstənilən müasir gənc şairi analiz edib onun poetikasının bu cür qondarma olduğunu görmək olar.\nAzərbaycan ədəbiyyatı, belə demək olarsa, ələmdən nəşəyə, nəşədən ələmə keçə-keçə reallıq hissini itirdi, xumarlandı, surroqat halına gəldi, və həmin ziddiyyətin nəticəsi olaraq bu gün inkişafın ən aşağı həddində, sıfır nöqtəsindədir.\nAzərbaycan ədəbiyyatı 1920-lərdə öz təbii inkişafından necə qopmuşdusa proses hələ də davam edir. Azərbaycan ədəbiyyatı və dünya ədəbiyyatı fərqli anlayışlardır. Qələm adamlarının gerçəkliklə əlaqəsi birbaşa deyil və mənə elə gəlir, Azərbaycan yazıçısı ümumən ədəbiyyatı və ya yazı sənətinin təyinatını başa düşməyib. Bizdə ədəbiyyat son dərəcə ülviləşdirilib, müqəddəsləşdirilib və ona sakramental mənalar yüklənib. Bizim ədəbiyyatda reallıq şairin, yazarın romantik duyğularına bir əlavədir, vasitədir, dolayısıyla reallıq yazaıçı eqosunun quyruğu kimi bir şeydir, lazım gələndə, kərtənkələ kimi bu quyruqdan imtina etməyə hazırdır. Yazıçının mental (mentol deyil) nəfəsiylə buğlanmış gözülüyündən baxaraq gerçək həyatla təmas etmək əsla mümkün deyil. Dünyadakı ədəbiyyat trendi gerçəkliklə kontakt, dokumentallıq üzərində qurulub, bizdə olan həyat şirinçayı orada heç kəsə lazım deyil.\nEyni zamanda ölkədə ədəbiyyat adına böyük bir imitativ hərəkat var. Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin rəsmi üzvlərinin sayı 2000 nəfərdən artıqdır. Bu təşkilat yazarların yanlış yolda qalmasına nəzarət edən dövlət qurumudur və ictimai təşkilat olmasına baxmayaraq xərcləri dövlət tərəfindən qarşılanır. Ədəbiyyat adına və ədəbiyyata bənzər çoxlu hərəkətlər var, kitablar çap olunur, imza günləri keçirilir, müsahibələr verilir, lakin əsərlər ətrafında mübahisələr yox, müstəqil tənqidi fikir yox, azad yazıçı iradəsi yoxdur.\nRelist ənənələri yaşadan, azad yazıçı iradəsinə sahib çox nadir yazarlardan biri, Rafiq Tağı 2011-ci ildə qətlə yetirildi. Sanıram bu təsadüfi hadisə deyildi. “Yalançılar ölkəsində” həqiqəti danışmaq ən böyük cinayət idi. Mən Rafiqin ölümündə simvolik məna görürəm. Rafiqin timsalında Azərbaycan ədəbiyyatı melanxoliyadan oyanmaq istəyirdi, lakin tarixin ətaləti daha güclü oldu, bu oyanış baş tutmadı. Bu hadisədən sonra yenicə formalaşmağa başlayan müstəqil düşüncəli yazıçılar hərəkatı parçalandı, onların bir qismi angaje olundu, bir qismi isə ölkədən qaçmağa məcbur oldu.\nNövbəti oyanış hərəkatında görüşənədək!