Avia Eibar Rugby taldeak asteburuan debutatuko du 1. Mailan - etakitto.eus\nAvia Eibar Rugby taldeak asteburuan debutatuko du 1. Mailan\nIritsi da egun handia Avia Eibar Rugbyko emakumezkoen taldearentzat: domeka eguerdian Madrilgo Complutense Cisneros taldeari egingo dio bisita Iberdrola 1. Mailan debutatuko duen egunean. Cristina Guntin entrenatzailearen aginduetara, taldeko jokalari guztiek mimo handiz prestatu dute liga hasiera eta taldeak jokalari berri asko fitxatu ditu erronkari behar den moduan erantzuteko.\nBarbara Pla, Iera Etxebarria eta azken orduan fitxatutako Uri Barrutieta durangarra, Espainiako selekzioko jokalariak hirurak, taldea indartzera etorri dira; eta eurekin jarraituko du baita Babalwa Latsha Hegoafrikako selekzioaren kapitainak ere. Nazioarte mailan jokatu duten aipatutako laukoteari 1. Mailan esperientzia duten beste hiru jokalari gehitu zaizkio: Lea Etxebarrieta, Bea Sanjurjo eta Leire Muñoz. Ezin da ahaztu Amaiur Mayo, Alen Cid eta Nerea Garcia etxeko jokalariak ere aurretik Espainiako selekzioaren hainbat deialditan izan direla. Dena dela, taldeak ezingo du jokalari guztiekin liga hasi, Etxebarria (min hartuta) eta Latsha (nazioarteko beste konpromiso batzuk) urtarrilera arte ezingo dutelako Avia Eibarrekin jokatu. Domekako partidua eguerdiko 12:00etan hasiko da.\nBezperan, ordu berean, gizonezkoen taldeak Uribealdearen aurka jokatuko du irabazteko aukera polita duen partiduan.\nAvia Eibar Rugby TaldeaEibar Rugby TaldeaErrugbia\n« Zaplasteko proiektua: “Gero eta baliabide gutxiago eta hondakin gehiago ditugu” Ezkurdia eta Artolaren arteko partidua jasoko du Astelenak domekan »


Tina Modotti - Wikipedia, entziklopedia askea.\nUdine, 1896ko abuztuaren 17a\nMexiko Hiria, 1942ko urtarrilaren 5a (45 urte)\nargazkilaria, aktibista, modeloa, aktorea, zinema aktorea eta antzerki aktorea\nTina Modotti izenez ezaguna den, Assunta Adelaide Luigia Modotti Mondini (Udine, Italia, 1896ko abuztuaren 16a - Mexiko Hiria, 1942ko urtarrilaren 5a) argazkilari italiarra izan zen, aktibista eta borrokalari soziala Mexikon.\nGiuseppe Modotti eta Assunta Mondiniren alaba, lau anai-arreba izan zituen. 12 urterekin eskola utzi eta ehungintza lantegi batean lan egin behar izan zuen familiari laguntzeko. 17 urterekin San Frantzisko hirira emigratu zuen. Roubaix de L'Abrie Richey poetarekin ezkondu zen 1915ean. Ondoren, Hollywoodera lekualdatu zen. 1921ean, Edward Weston argazkilariarekin harreman estua hasi zuen, modelo gisa egin zuen lan berarekin, baita argazkilaritza ikasi ere.\n1923-1930 urteen artean Mexikon bizi izan zen, han egin zuen bere obraren zatirik handiena eta iraultzarekin bat egin zuen. Antonieta Rivas Mercado, Diego Rivera, David Alfaro Siqueiros, José Clemente Orozco, Blanca Luz Brum, Nahui Ollin, María Tereza Montoya eta Frida Kahlo moduko artistekin harremandu zen. Mexikoko Alderdi Komunistarekin kolaboratu zuen 1927an. Augusto Cesar Sandinoren borroka aktiboki babestu zuen eta lehen batzorde antifaxista italiarra sortzen lagundu zuen. 1928an Julio Antonio Mella ezagutu zuen, kubako ikasle buruzagia. Vittorio Vidali ere babestu zuen.\n1930eko otsailean Mexikotik kanporatu zuten. Ameriketako Estatu Batuetako, Kubako eta Holandako gobernuek errefusatu ondoren, Berlinetik igaro zen, azkenik Moskura iristeko. Errefuxiatu politikoentzako laguntza-misioak antolatu zituen, eta horrek Espainiara eraman zuen 1934an.\nEspainiako Gerra Zibilean, Bosgarren Erregimentuan sartu zen, eta Nazioarteko Brigadetan lan egin zuen, Maria izenarekin.\n1939an errefuxiatu moduan itzuli zen, Maria izenarekin oraindik, Mexikora. Non bere jarduera politikoa jarraitu zuen Giuseppe Garibaldi Aliantza Antifaxistaren bidez. 1940an, Lázaro Cárdenas presidenteak Tinaren kanporatzea bertan behera utzi zuen. 1942ko urtarrilaren 5ean bihotzekoak jota hil zen taxi baten barruan.\nModottik bere lanetan proiektatu zuen interesa, gizarte talde ahulenekiko zuen konpromiso ideologikoaren isla izan zen. 1924an, Mexican Folkways aldizkarirako eta El Machete egunkarirako editore eta argazkilari gisa egin zuen lan.\nHiru pelikuletan hartu zuen parte:


Gijónek, uda honetatik, zaborrak biltzen hasi da, kita eta pon edukiontziekin | Consumer\nGijónek, uda honetatik, zaborrak biltzen hasi da, kita eta pon edukiontziekin\nEdukiontzi txikiak egunez kendu eta gauez jarriko dira.\narabera: Larunbata, 2002ko apirilaren 06a\nZaborrak edukiontziekin biltzeko sistema, egunez kendu eta gauez jarriko dena, uda honetan bertan hasiko da funtzionatzen Gijongo hirigunean eta eremu turistikoan. Gero, zelaietara eta Mendebaldeko hondartzara iritsiko da. Carlos Zapico Gijóngo Ingurumen zinegotziak atzo jakinarazi zuen zaborrak biltzeko sistema hori uztailean jarriko dela martxan, hiriko kaleetako egunean edukiontziak kenduko dituena.\nZapikok azaldu zuenez, lehen fasean sistema berria hiriaren erdigune, merkataritza eta turismo eremura baino ez da iritsiko. Jarduera-eremua behin betiko definitzeko zain, Ingurumen zinegotziak zehaztu zuen hainbat eremu izango direla, hala nola, Institutuko plaza, Jovellanos kalea, San Agustin plaza, Capua plaza, Markesaren plaza, plaza nagusia eta kita eta pon edukiontziak iristen diren erdialdeko beste bide batzuk. Erdialdeko eremu horri Cimadevilla auzoa ere lotuko zaio.\nLehenengo jarduera honetan, kendu eta botatzeko 1.000 edukiontzi inguru erabiliko dira. Gaur egungo edukiontziak ez dira sistema berri honetan erabiliko, baizik eta berriak jarriko dira haien ordez. Eremu horretan, gaur egun, mila litroko 300 edukiontzi inguru daude, eta horien ordez, 340 eta 360 litro bitarteko mila bat jarriko dira.\nEdukiontzi txikiak dira, eta egunero jarri eta kenduko dituzte Garbiketako Udal Enpresako (Emulsa) bost kamioik. Hasiera batean, Udalaren asmoa da arratsaldeko zortzi eta erdietan edukiontzi guztiak beren lekuan egotea, bizilagunek zaborrak bertan utz ditzaten. Bilketa-kamioiekin koordinatuta, ibilgailuak berriro bilduko dira gauez. Oraindik ez dago edukiontzi horiek jartzeko eta biltzeko behar den denboraren zenbatespenik. Hala ere, Zapicok uste du ahalik eta denbora gutxien beharko dela kaleak denbora luzeenean irekita edukitzeko.\nSistema berri hori abian jartzeko, urtean 240.000 euro inguruko inbertsioa egin beharko da (40 milioi pezeta). Kopuru horretatik, 24.000 euro (lau milioi pezeta inguru) behar diren mila edukiontzi erosteko erabiliko dira, eta beste 150.000 euro (25 milioi pezeta) edukiontziak jarriko dituzten bost kamioiak erosteko. Azkenik, langileen aurrekontua 60.000 euro ingurukoa da (hamar milioi pezeta). Gehienez ere hamar lagun beharko dira zerbitzu berri hori emateko.\nEguraldia presazkoa izan arren, Ingurumen zinegotziak esan zuen uda honetan bertan jarriko dela martxan sistema. Carlos Zapicoren arabera, ez dago zailtasun handirik hala izateko, nahikoa baita edukiontziak eta kamioiak erostea eta langileak kontratatzea.\nGaur egungo edukiontziak desagertzeak aparkalekuetarako libre utzitako kaleetan espazioak agertzea ekarriko du. Hasiera batean, Udalak ez du utziko edukiontzietarako guneetan aparkatzen, beldur baita edukiontziak jartzen diren unean ibilgailuak aparkatuta egongo ote diren. Hala azaldu zuen Zapicok, eta adierazi zuen beharrezkoa dela sistemaren funtzionamendua behatzea, aparkalekuarekin zer gertatuko den zehatzago jakiteko.\nGijon-eu horario-eu zabor


barren.eus - Astelehenean aurkeztuko dute `Haurren aurrean, helduok heldu’ ekimena Maalako parkean\nAstelehenean aurkeztuko dute `Haurren aurrean, helduok heldu’ ekimena Maalako parkean\nArgitaratua: 2021-11-18 11:31\nAstelehenean, azaroaren 22an, aurkeztuko dute Elgoibarren 'Haurren aurrean, helduok heldu' ekimena.\n'Haurren aurrean, helduok heldu' ekimena jarri du abian Euskaltzaleon Topaguneak helduek eredugarritasuna sustatu eta hizkuntza praktiken inguruan hausnartzeko. 0 eta 12 urte arteko umeekin harreman zuzena duten helduen arteko hizkuntza-praktikak aldatu eta euskara gehiago erabil dezaten prestatu da aktibazio egitasmoa. Euskal Herriko 70 herritan egingo da ariketa arazoaren 22tik abenduaren 5era bitartean. Ariketa helduentzat da eta helduak umeekin batera dauden gune eta uneetan egingo da: jolas-parkeetan, tabernetako terrazetan, ikastetxeen atarietan, etxeetan…\nElgoibarren azaroaren 22an, astelehenean egingo dute aurkezpen ekitaldia 18:00etan, Maalako parkean. Elgoibarko Izarra, Elgoibarko Udala, Elgoibar Ikastola, Herri Eskola, Elgoibarko Haurreskola eta Ludoteka dira Elgoibarko eragileak eta aurkezpenera gonbidatu dituzte 0 eta 12 urte arteko umeak eta adin horretakoekin harreman zuzena daukaten guraso, senitarteko eta zaintzaileak.\nAurkezpen ekitaldian ariketako identifikagarriak salduko dituzte: lepokoak (euro bat), ariketa egiten dihardutenean jartzeko eta guraso eta seme-alabak etxean elkarrekin egoten diren guneren batean ipintzeko kartelak (bi euro).\nGaur zabaldu dute 'Haurren aurrean familia-ginkana'n izena emateko epea (2021-11-17)\nPaula Kasares: “Etorkizunean euskararen erabilera normala, bat-batekoa eta berezkoa duten umeak nahi baditugu, umeek hizkuntza portaera normalak ikusi eta ikasi behar dituzte” (2021-11-11)\n'Haurren aurrean, helduok heldu' ekimena egingo dute azaroaren 22tik abenduaren 5era (2021-10-29)\nHaurren aurrean helduek eredugarritasuna sustatu eta hizkuntza praktiken inguruan hausnartzeko ekimena aurkeztu du Topaguneak (2021-11-10)


Ogi artisaua gai hartuta iritsiko da Urola Gustagarri uztailaren 3an - Azpeitia - uztarria.eus\nOgi artisaua gai hartuta iritsiko da Urola Gustagarri uztailaren 3an\nUztarria.eus June 21, 2020, 4:18 p.m.\nAurtengo Urola Gustagarri egitasmoa desberdina izango da aurreko edizioetakoekin alderatuz gero. Solaka, Irure Txiki eta Mokoroa okinen azalpenak, Aitziber Aizpuru nutrizionistaren hitzaldia eta ogi artisauen dastaketa egingo dute 20:00etatik aurrera. Azoka Plazan egingo dute egitasmoa, baina streaming-ez ere jarraitu ahal izango da. Beharrezkoa izango da aurrez izena ematea.\nUrola Gustagarriren aurtengo edizioa uztailaren 3an, ostirala, izango da, baina izango du berrikuntzarik eta berezitasunik: ogi artisaua gai hartuta egingo dituzte saioak. Hain zuzen ere, ogi artisaua zer den, lehengaiak zeintzuk diren, ekoizpen prozesua nolakoa den, zer propietate dituen eta abar ezagutu ahal izango dute herritarrek Solaka, Irure Txiki eta Mokoroa okinen eskutik. Gainera, Aitziber Aizpuru nutrizionistak zuzeneko solasaldia eskainiko du, eta ondoren egingo den ogi dastaketa ere hark gidatuko du.\nAzoka Plazan egingo dute egitasmoa 20:00etan hasita, eta Urola Gustagarriren sustatzaileek streaming bidez ere emango dute hitzaldia eta dastaketa Urolagustarri.eus webgunean. Herritarrek aurrez izena eman beharko dute bai Azoka Plazara joateko, bai saioa zuzenean streaming bidez jarraitzeko; horretarako honako formulario hau bete eta bost euro ordaindu beharko dute. Egitasmorako izena ematen dutenek egun horretan bertan joan beharko dute dastaketa egin ahal izateko banatuko duten ogi sortaren bila Azpeitiko Azoka Plazaren barruan kokatuta dagoen Elikagunea saltokira edo Zarauzko Lakari dendara.


Galesko murmurioen oihartzuna | Berria.eus\nKultura Galesko murmurioen oihartzuna\nGalesko murmurioen oihartzuna\nMenna Elfyn Galesko poetaren lan bat itzuli dute Eli Tolaretxipik eta Arantza Fernandezek. 'Murmurioa' izena jarri diote, eta 139 olerki ditu\nGalesez idazten du Menna Elfyn poetak. Irudian, Donostian, 2012an hartutako argazki batean. JUAN CARLOS RUIZ / ARGAZKI PRESS\n2017-01-18 / Bidatz Villanueva Etxague\nMurmurioa titulua jarri diote Menna Elfyn Galesko poetaren liburuaren itzulpenari Arantza Fernandezek eta Eli Tolaretxipik. Haiek egin dute itzulpen lana, eta euskaraz eta galesez argitaratu du Maiatz argitaletxeak. Ingelesezko eta galesezko bertsio elebiduna hartu dute oinarri horretarako, 2012an kaleratu zena. Elfynek berak azaldu zuen interesa liburua euskaratzeko. Zergatik Murmurioa? Galesez murmuron da. Antzekotasun polita iruditu zitzaien poetari eta itzultzaileei; azken batean, «murmurio eta xuxurlatzez betea» dago liburua.\nPoemen jatorrizko hizkuntza galesa da, eta Elfynek jorratzen dituen gaiak, berriz, denetarikoak. Gehienek zerikusia dute bere herriarekin. Galesko idazlerik ezagunenetako bat da, eta galesez idatzi izan du beti. Behin baino gehiagotan galdetu izan diote zergatik ez duen ingelesez idazten, ospe handiagoa lortzearren. Elfynen erantzuna irmoa da: «Galesa oso hizkuntza aberatsa da, eta obligazio bat da niretzat galesez idaztea. Datozen belaunaldietan pentsatu behar dugu». Antzerkiak eta operako libretoak ere idatzi izan ditu. Feministatzat du bere burua; alde horretatik, Galesko emakumeen «erreskate lana» egin du, Tolaretxipiren ustez.\nSentipen eta eguneroko egoera anitz nahasten dira Elfynen poemetan. Laguntasunaz mintzo da, erraustegi baten aurrean haurra zaintzen duen gurasoaz, txirlak saltzen dituen emakumeaz, arriskuez, eta murmurioaz. Catryn Glyndwr Galesko printzesa izandakoaren azken egunak ere kontatzen ditu. Glyndwr kartzelatu egin zuten bere seme-alabekin, eta denak hil egin ziren azkenean. Printzesa haren sufrimendua islatu du Elfynek olerkietan, baita ingelesek nola mespretxatzen zuten ere.\nLiburuak 139 olerki ditu. Idazleak gai politikoagoak jorratzen zituen gaztetan; bere herriak, eremu urrikoa izanik, jasan behar zituen bidegabekerien inguruan idatzi izan zuen. Bere poesiak, baina, bilakaera bat izan du, eta, Elfynek azaldu izan duenez, ez du gauza horien inguruan pentsatzen: «Guztiaz eta, aldi berean, ezertaz idaztean pentsatzen dut. Galesez idaztea gustatzen zait, hizkuntza aberats bat delako, eta badira oraindik tratatu ez diren gaiak». 1960ko hamarkadan hasi zen idazten, emakumeak poeta gisa artean ikusiak ez ziren garaian, Elfynek adierazi duenez.\nPoesia idazteko grina galesaren diglosia egoerak eragin zion Elfyni. «Ez genuen lege berdintasuna hizkuntzari dagokionez, dena ingelesez zegoen, baina, 1960tik aurrera, galesaren alde hasi ginen lanean», azaldu du. Poetak uste du gaur egun galesaren egoera hobea dela; aurreikuspenen arabera, litekeena da hemendik 30 urtera galesezko hiztunen kopurua 500.000tik milioi batera emendatzea.\nItzultzaileek aitortu dute hunkitu egin direla askotan itzulpen lanetan. Fernandezek adierazi du hasieran «kezkak» izan zituela, baina Tolaretxipirekin eta Elfynekin kezka horiek uxatzea lortzen zuela. Buruhauste dezente izan dituzte, itzulpena ingelesetik egin behar izan dutelako, poemak jatorrizkoan galesez idatzita zeuden arren. Elfynen hitzak ekarri ditu gogora Fernandezek: «Mennak esaten du poema batean itzulita dagoen zerbait irakurtzea dela mukizapi baten bitartez musukatzea bezala». Irudiak interpretatu dituzte elkarrekin, zer iradokitzen zien hitz batek edo besteak, eta Elfyn ondoan izan dute denbora guztian, prest edozein zalantzari erantzuteko.\nHizkuntzari dagokionez, nahi dutena adostu dute. Alegia, ez diete Euskaltzaindiaren arauei zorrozki jarraitu. «Ongi jotzen zuenaren arabera erabaki dugu olerkia nola osatu», Fernandezek azaldu duenez. Gaineratu du oso ongi pasatu dutela.\nPhilip Jenkins itzultzailearen bidez ezagutu zuen Elfyn Tolaretxipik; hark ezagutarazi zion Elfynen lana. Poetaren beste zenbait liburu gaztelaniara itzuliak zituen Tolaretxipik, eta hark proposatu zion Fernandezi liburuaren euskarazko itzulpenean parte hartzea. Lucien Etxezaharretarekin jarri zen harremanetan ondoren, Itxaro Bordaren bidez, Maiatzek liburua kaleratu zezan.\nLetrazkoa bezain haragizkoa


Urtetan egiteke egon ostean, Umeen Euskal Jaia berreskuratu dute - Elgeta - Goiena.eus\nUrtetan egiteke egon ostean, Umeen Euskal Jaia berreskuratu dute\nIrati Agirreazaldegi 2004-06-28 11:03\nHerriko dantzariez gain, baita Bergara, Antzuola, Arrasate, Aretxabaleta eta Soraluzekoek ere, 120 neska-mutilek jardun zuten dantzan goiz eta arratsalde Elgetan.\nUrte asko pasa dira Elgetan azken aldiz Umeen Euskal Jaia egin zenetik. Orduko oroitzapenak gaurkotu zituztelako edo dantza doinuek berez herrira alaitasuna ekartzen dutelako, pozik hartu zituzten domeka goizean elgetarrek kanpotik etorritako dantzariak.\nGuztira, 120 dantzari inguru elkartu ziren herriko plazan, gehienak Arrasatekoak, bertatik bi talde joan baitziren. Hamaiketakoa egin ostean, kalejiran ibili ziren guztiak. Dantzara joanak ziren Elgetara, eta oinak arinak dituztela probatzeko dantza erakustaldia egin zuten goizean plazan. Talde bakoitzak bi dantza eskaini zituen.\nBuruhandiak eta alardea\nHerritarrek etxean hartu zituzten bazkalorduan kanpotik joandako dantzariak, eta bapo bazkaldu ostean berriz ere hitzordua egina zuten plazan elkartzeko.\nBazkaria jaisteko, eta ondoren dantza ganoraz egin ahal izateko arindu zitezen, Euskal Jaiaren antolatzaileek korrika ipini zituzten umeak. Antolatzaileek baino gehiago, haiek ipinitako buruhandiek. Batera eta bestera ibili ziren umeak buruhandien zartatekorik ez hartzeko ihesean.\nAlardearen txanda etorri zen gero. Eguraldia lagun izan zuten egun guztian, eta alardearen orduan euria hasiko zela bazirudien ere, ateri eutsi zion dantza erakustaldiak iraun artean Nesken eta mutilen dantzak tartekatuz Sagar Dantza, Banakoa, Zinta Dantza, Txankarrankua, Arku Dantza eta Brokel Dantza egin zituzten. Umeek ez ezik zenbait dantzatan irakasleek ere hartu zuten parte, taldea osatzeko nahiko dantzari ez zegoelako. Euskal jaia amaitzeko San Petit eta Txulalai dantzatu zituzten denek batera. Antolatzaileak gustura bukatu zuten eguna eta datorren urtean errepikatzeko asmoz.


ekaina 11, 2012 @ Garazi\nHamaika liburu kontatu dizkiogu haur eta gazte literaturan Aiora Jakari. Literalki; hamaikarena, guk ez diogu libururik irakurri, kontu batzuk baizik, galdera formatuan. Seguru aski hamaika baino gehiago izanen dira itzulitakoak, baina beti geratu behar du baten batek ezkutuan. Nolanahi ere, aunitz dira, itzultzaile gaztea baitugu Jaka. Vitoria-Gasteiz Saria irabazi zuen 2011n, Janoschen Mutter, sag, wer macht die Kinder (Esan, ama, nork egiten ditu umeak?, Elkar, 2010) liburuaren itzulpenagatik. Montrealen eta Birminghamen euskara eskolak emandakoa da, eta egun UPV/EHUn ari da irakasle, Gasteizko Letren fakultatean. Gidor Bilbaoren gidaritzapean aurkeztu zuen doktoretza tesia iaz, eta bukatu orduko ekin zion unibertsitatean lan egiteari. Prestu erantzun die diziplinari, tesiari, hark itzulitakoei eta beste hainbat gauzei buruzko galderei.\nAiora Jaka: Egia da itzultzen ikasteko modurik onena itzultzen hastea dela, orduan ikusten baitira ondoen itzultzean sortzen diren zailtasun eta arazoak, eta arazo horiei irtenbide egokiak bilatu beharrak zailtzen baitu benetan itzultzailea. Dena den, itzulpenaren inguruko teorizazioa beti da lagungarria, praktika hori zein irizpideren arabera egiten duen pentsarazten dio-eta itzultzaileari. Itzulpenak hizkuntza, literatura eta kultura bakoitzaren garapenean izan duen eragina aztertu duen itzultzaileak, itzulpenak botere-harremanetan izan ohi duen zereginaz hausnartu duen itzultzaileak, egiten ari den lanaren kontzientzia handiagoa izango du. Historian zehar zein itzulpen-irizpide nagusitu diren eta “itzulpen ona” nola definitu izan den jakiteak ere asko lagun dezake gaur egungo irizpideak markatzeko eta erabakiak hartzeko orduan.\nA.J: Itzulpena lan bakartia izan daiteke, bai, eta gaur egungo teknologiari esker gero eta gehiago dira etxetik lan egiten duten itzultzaile autonomoak. Dena den, bakardade hori posible egin duen teknologia horrek berak eskaintzen dizkigu gaur egun elkarrengana hurbiltzeko eta elkarrekin lan egiteko hainbat eta hainbat tresna. Blog hau litzateke horren adibide garbia, edota hau bezala azkenaldian sortu diren beste hainbeste. Itzul posta zerrendaren bidez ere etengabeko galdera-trukea egoten da egunero, itzultzaileek badute nori galdetua. EIZIEk eta beste hainbat erakundek antolatzen dituzten ikastaroetan ere izaten dugu itzultzaileok elkarrengandik ikasteko aukera. Hutsunerik handiena, beharbada, literatura-itzulpenen kritikan ikusiko nuke. Egunkarietan, EIZIEren webgunean eta beste hainbat tokitan agertzen diren erreseinak itzulitako obrei eta haren egileei buruzko iruzkinetara mugatzen dira gehienetan, eta iruzkingileek itzultzailea aipatzen dutenetan ere, gutxitan eman ohi dute “itzulpen ona”, “hizkera egokia” eta halako iritzi azalekoak baino ezer zehatzagorik (ondorio horretara iritsi da Miren Ibarluzea bere ikerketan. Ikusi Literatur itzulpenaren kritika. Lehen pausoak: dibulgazio-kritikaren azterketa, 2008, Labayru Ikastegia & Amorebieta-Etxanoko Udala). Itzulpen literarioari buruzko teorizazio eta gogoeta gutxi egin da orain arte, neurri batean euskararen eta euskal literaturaren egoera oraindik ez guztiz normalizatuaren ondorioz. Baina alor horretan ere ari gara aurrerapausoak ematen: unibertsitatean gero eta tesi gehiago egiten dira euskal itzulpengintzaren inguruan.\nA.J: Bereizketa dualista horiek behin eta berriro egin izan dira itzulpengintzaren historian zehar, batzuek baten alde eginez, besteak bestearen alde, eta beste batzuek bien arteko oreka bilatu behar dela esanez. Baina itzulpengintzaren alorrean azken hiru hamarkadotan egin diren ikerketek erakutsi duten bezala, elkarren aurkako polo gisa aurkezten zaizkigun bi mutur horiek elkar gurutzatuta daude ezinbestean. Esate baterako, dekonstrukzioaren inguruko teoria literario, linguistiko eta traduktologikoek erakutsi duten bezala, testu baten edukia ez dago formatik bereizterik. Luzaroan pentsatu izan denaren kontra, adieraziaren eta adierazlearen arteko bereizketa ez da hain garbia. Testu batek ez dauka kanpoko entitate jakin eta aldaezin bati erreferentzia egiten dion zentzu finko bat; aitzitik, edozein testuren zentzua irekia da, eta aldatu egiten da zenbait faktoreren arabera (forma, hizkuntza, garaia, irakurlearen edo itzultzailearen izaera eta ideologia…). Ondorioz, ezinezkoa da bi mutur horietako bakar baten alde egitea, forma aldatzean edukia ere derrigor aldatuko delako. Testu motaren edo lortu nahi den efektuaren arabera, itzultzaileak modu batera edo bestera itzuliko du testua, baina ezin izango ditu inoiz forma eta edukia guztiz bereizi.\nA.J: Gurean dugun arazorik handiena, nire ustez, euskararen egoera bera da. Azken aldian aurrerapen handiak egin diren arren, euskaraz dakitenak gero eta gehiago omen diren arren, eta itzultzaileak ere gero eta prestatuago dauden arren, iruditzen zait jende asko ez dagoela oraindik ohituta euskaraz irakurtzera. Udaletxetik, gobernutik edo bankutik euskaraz eta gaztelaniaz idatzita iristen zaizkien gutunak zuzenean gaztelaniaz irakurtzen ditu hainbat eta hainbat euskaldunek, “itzulpenak irakurtezinak” direla argudiatuz. Ez dut uste hala denik. Aurrerapen handiak egin dira azken urteotan, eta uste dut itzultzaile on asko dagoela. Baina irakurleen aldetik aurreiritzi asko dago oraindik, eta badirudi gaztelaniaz lau lerro dituen esaldia euskaraz zatituta eman behar dela nahitaez. Batzuetan bai, baina ez beti. Gaurko egoerari ikusten diodan beste arazo bat da ia dena gaztelaniaz sortzen dela (bai enpresa pribatuetan, bai administrazio publikoan), eta gero itzultzen dela euskarara; horrek menpekotasun handia sortzen du. Zuzenean euskaraz sortuko balitz, adibidez, ez litzaizkiguke hain arrotzak egingo publizitate kanpainetan irakurri izan ditugun esaldi bitxi horiek, berehala gaztelaniazkoa begiratzera bultzatzen gaituztenak txistea non dagoen ulertzeko. Gainera, euskararako itzulpena eskatzen duena erdalduna izan ohi da askotan, eta ez daki egin dioten itzulpena ebaluatzen. Bidali dioten itzulpena akatsez betea badago ere, horrelaxe argitaratuko du maiz. Eta gaztelaniazko testu txukunaren ondoan euskarazko itzulpen akastun bat ikustean sortzen dira itzultzaileen aurkako aurreiritzi horiek, errua, sarri asko, kanpo-baldintzena izan arren.\nLiteraturari dagokionez ere, irudipena dut euskaldun askok nahiago duela oraindik literatura frantsesa, ingelesa edo dena delakoa gaztelaniaz irakurri, euskaraz baino, nahiz eta azken urteotan kalitatezko itzulpen literario ugari egin den. Jende gehiena ohituago dago literatura gaztelaniaz irakurtzera, eta beldurra edo ematen dio euskal itzulpenari heltzeak. Itzultzailearen ikusgarritasunaren alorrean oraindik ere lan handia egiteko dagoen arren, uste dut argitaletxeen artean eta gizartean oro har gero eta gehiago baloratzen dela itzultzaileon lana, gero eta ugariagoak diren sariketek erakusten duten bezala (EIZIEk literatura unibertsala itzultzeko antolatzen duen lehiaketa, Elkar argitaletxeak eta Arrasateko AED elkarteak literaturako nobel saridunaren lan bat itzultzeko antolatzen duten lehiaketa, Gasteizko udalak haur eta gazte literaturako euskal itzulpen onenak saritzeko lehiaketa…).\nE: Gazte literaturan orain ahoz aho dagoen Cornelia Funkeren Harrizko haragia (Elkar, 2010) ekarri duzu euskarara. Fantasiaren adierazkortasuna izan al da zaintzen zailena? Aurretik ezagutzen genizkion Lapurren burua (Elkar, 2004) eta Tinta-bihotz (Elkar, 2009) eleberriak euskaraz, Pello Zabaleta eta Naroa Zubillagaren itzulpenak, hurrenez hurren. Noraino hartu duzu kontuan aurreko lana?\nA.J: Fantasiaren adierazkortasuna baino zailagoa, nire ustez, fantasiazko pertsonaien eta objektuen itzulpena izan da. Reckless. Harrizko haragia idazteko, Grimm anaien ipuinetan oinarritu zen Cornelia Funke. Loti Ederra, Hansel eta Gretel, Mari Errauskin edo Edurne Zuri ezagunak egiten zaizkigu euskaldunoi, baina nola itzuli alemanek berehala Grimm ipuinekin lotzen dituzten baina guretzat hain ezagunak ez diren izakiekin? Zer egin euskarara itzuli ez diren ipuinetako erreferentziekin? Kasu horretan, itzultzaileari dagokio itzulpen bat hautatu edota asmatzea.\nItzulpen honek eragindako buruhausterik desatseginenak, halere, kanpo-faktore batzuen ondoriozkoak izan zirela esango nuke: itzultzen hasi nintzenean, jatorrizko lana (alemanez idatzia) argitaratu gabe zegoen oraindik. Idazlearen asmoa zen jatorrizkoa eta bere itzulpenak egun berberean argitaratzea mundu osoan, eta halaxe egin zen, 2010eko irailaren 14an. Kanpotik begiratuta oso ideia polita zirudien, baina idazlea jatorrizko testuari aldaketak egiten aritu zenez azken unera arte, itzultzaileok ero moduan ibili behar izan genuen itzulpena behin eta berriro aldatzen: hiruzpalau astetik behin, jatorrizko testuaren bertsio desberdin bat jasotzen genuen, idazleak hainbat aldaketa egin zituela eta… Esango nuke itzultzailearen lana ez dela behar besteko seriotasunez hartzen oraindik.\nGalderaren bigarren zatiari erantzunez, esango nuke beti laguntzen duela aurrekoen itzulpen-lanak irakurtzeak (Naroa Zubillagaren itzulpena irakurria nuen, ez ordea Pello Zabaletarena). Dena den, Reckless ez da trilogia bateko bigarren liburua, eta, zentzu horretan, ez du zerikusirik Lapurren burua eta Tinta-bihotz eleberriekin. Liburu-sail bateko lehen zatia omen da, gerora etorriko diren lanetan jarraipena izango duena.\nE: Orain gutxi defendatu duzu tesia, Itzulpenari buruzko gogoeta eta itzulpen-praktika Joseba Sarrionandiaren lanetan. Aurreneko itzultzaile postmodernotzat jo duzu Sarrionandia, besteak beste, itzuli baino berreraiki egiten duela aitortzen duelako eta itzulpen “fidelaren” zamaz libratzen delako. Zer ondorio eta ekarpen ditu horrek?\nA.J: Tesian postmoderno gisa deskribatu dudan itzultzeko modu horrek ikusgarritasuna ematen dio tradizionalki hain ikusezina izan den itzultzailearen figurari. Itzultzea berriro sortzea dela azpimarratzen du Sarrionandiak behin eta berriro, ezinezkoa dela fidela izatea, itzultzaileak nahitaez birsortu behar duela jatorrizko testua, eta, birsorkuntza horretan, hainbat erabaki hartu behar dituela. Erabaki behar horrek ahalmena eta aldi berean erantzukizuna ematen dizkio itzultzaileari, eta hori da ziurrenik Sarrionandiak euskal itzulpengintzari egin dion ekarpen nagusia. Nahiz eta bera baino lehenagoko itzultzaile askok neurri berean birsortu edo manipulatu izan dituzten jatorrizko testuak, itzulpenen hitzaurreetan egin izan dituzten hausnarketa gehienak jatorrizkoa aldatzeagatiko justifikazio edo barkamen-eskaeretara mugatu izan dira. Sarrionandia izan da itzultzea berriro sortzea dela argi esan duen lehen euskal itzultzailea, eta, esan ez ezik, baita ikuspegi hori praktikan jarri duen lehenetakoa ere, itzulpena sorkuntzarako bide bezala erabilita eta, beraz, itzulpena eta sorkuntza maila berean jarrita.\nE: Unibertsitatean halako itzulpenak ez zaizkigu erakusten; edo ez dira aipatzeko itzulpen motak edo baliokidetasun tradizionalak pisu handiagoa du oraindik ere. Noraino da zilegi jatorrizko testua moldatu eta birsortzea?\nA.J: Itzulpena zein helbururekin eta zertarako egiten den, hor dago gakoa. Ez da gauza bera norberak hautatutako literatura-lan bat itzultzea eta gobernuaren aldizkari ofiziala itzultzea. Bigarrenean, jakina, itzultzaileak ezin du askatasun osoz jokatu, hainbat muga edo faktoreren menpe dagoelako (delako lege, ebazpen edo agindua berdin-berdin erreproduzitu beharra, hizkuntzaren erabileraren inguruan erakundean bertan adostutako erabaki eta arauak errespetatu beharra, testua gaztelaniazkoaren ondoan argitaratzen denean testua espazio-muga batzuen barruan antolatu beharra…). Normala da unibertsitatean muga horien barruan lan egiten irakastea, ikasleak lan merkatura aterako direnean horrelako baldintzekin lan egin beharko baitute.\nBesterik da itzulpen literarioa, non itzulpenak sorkuntzarako bideak ireki ditzakeen. Sarrionandiak bezala gustuko testu literario bat hartu eta euskarara itzultzea erabakitzen duenak askatasun osoz birmolda dezake jatorrizkoa testu original berri bat sortzeko. Gertatzen dena da gaur egun egiten diren itzulpen literario gehienak argitaletxe edo erakunderen batek eskatuta eta ordainduta egiten direla, eta itzultzaileek, beraz, haiek ezarritako baldintzetara moldatu behar izaten dutela, eta unibertsitatean ere baldintza horien arabera lan egiten irakatsi ohi dela. Dena den, muga horien barruan ere itzultzaileak askatasun handiz joka dezake. Bere itzulpena jatorrizko testu batekiko lotura bat gordetzen duen obra berri bat izango da, bere-berea, berak birsortua. Garrantzitsua iruditzen zait unibertsitateko ikasleen aurrean ideia hori azpimarratzea, itzultzaile gisa daukaten ahalmenaz, askatasunaz eta erantzukizunaz jakitun izan daitezen.\nE: Zer irizpide erabiltzen ditu Sarrionandiak itzultzerakoan eta testuak aukeratzerakoan? Hamaika hizkuntzatik itzultzen duenez, zubi-hizkuntzak erabiltzen dituela pentsatu behar dugu; horrek zer modutan baldintzatzen du haren itzulpen librea?\nA.J: Sarrionandiaren itzulgaien ezaugarri nagusiak aniztasuna eta irekitasuna direla esango nuke. Autore klasiko edo kanoniko ezagunen lanak ez ezik, bazterreko literaturetako hainbat eta hainbat lan ere euskaratu ditu. Garaiei dagokienez ere, esan liteke aro guztietako lanak itzuli dituela, hasi K.a. XV. mende inguruko sumeriar eta egiptoar testuetatik eta XX. mende bukaerako autore garaikideenganaino. Esan liteke munduko literaturen ikuspegi berri bat eskaini nahi izan diela euskal irakurleei, orain gutxi arte kultura hegemonikoetara soilik mugatuta egon den kanona hautsiz eta literatura txiki edo ezezagunetako lanak mundu mailan ezagunak diren maisulanen maila berean jarriz. Baudelaire, Pessoa, Joyce, Melville, Bukowski, Pavese, Pushkin eta abarren poemak testu txinatar, pertsiar, japones, tuareg, haussa, sanskrito, kokonuko, swahili, eskimal eta abarren ondoan jarriz, munduko literaturaren ikuspegi edo definizio berri bat ematen du.\nHainbeste hizkuntzatatik itzultzeak (berrogeita hamar bat sorburu-hizkuntza kontatu ditut Sarrionandiaren itzulpenetan), jakina, zubi-hizkuntzak erabiltzera behartzen du. Nire ikerketatik ondorioztatu ahal izan dudanez, Sarrionandiak itzulpen-antologietan aurkitu izan ditu maiz gero euskaratuko dituen testuak. Gaztelaniazko, frantsesezko, ingelesezko eta alemanezko antologiak aipatzen ditu noizbehinka itzulpenerako erabilitako iturri gisa, nahiz eta oro har ez duen aitortzen zein zubi-testu edo zein zubi-hizkuntza erabili duen. Zubi-hizkuntzen erabilerak, jakina, baldintzatu egiten du Sarrionandiaren itzulpena, zubi-testuak jatorrizkoarekiko izandako aldaketak bere egiten baititu askotan, horiei bere interpretazio propioa gehituz. Itzulpen asko, gainera, zubi-hizkuntza batetik baino gehiagotatik igaro dira Sarrionandiaren orrialdeetara iritsi aurretik. Horrek esan nahi du Sarrionandiaren itzulpenak itzulpenen itzulpenak direla askotan, hau da, birsorkuntzen birsorkuntzak. Zubi-hizkuntzen erabilera, zentzu horretan, bat etorriko litzateke Sarrionandiak itzulpenaz eta literaturaz duen ikuspegiarekin: itzulpen oro da birsorkuntza, eta sorkuntza oro da beste obra baten edo batzuen nolabaiteko itzulpen edo birsorkuntza.\nE: Aipatu izan duzu, baita ere, Izkiriaturik aurkitu ditudan ene poemak obran Mohammed Al-Kali poetarenak omen ziren itzulpenak Sarrionandiak berak idatzi dituela. Halako kasuak hamaika dira literaturaren historian, baina asmoa edo horretara bultzatzen duten arrazoiak ez dira beti berak izango, ezta?\nA.J: Ez, jakina. Literaturaren historian hainbat arrazoirengatik egin izan dira sasi-itzulpenak. Idazle askok zentsuratuak izateko beldurrez ezkutatu izan dute beren egiletza. Beste askok, berriz, kultura batean berrikuntzak sartzeko baliabide gisa erabili izan dituzte sasi-itzulpenak, bereziki arauetatik desbideratzea gaizki ikusita dagoen kulturetan, halakoetan errazago onartu ohi zaizkielako aldaketak itzulitako lanei, bertakoek sortutakoei baino. Sarrionandiaren kasuak izan lezake zerbait bigarren arrazoi horretatik, baina esango nuke sasi-itzulpenak jolas moduan erabiltzen dituela batez ere, sorkuntzaren eta itzulpenaren arteko bereizketa zalantzan jartzeko, autorearen autoritate “ukiezinari” barre egiteko, itzultzailea eta autorea maila berera eramateko. Itzultzen ari denean sortzen, eta sortzen ari denean itzultzen ari dela erakusteko.\nE: Ikerketa egiten zeundela, Miranderen poema argitaragabe batzuk aurkitu zenituela irakurri dugu Senezen (2010) kaleraturiko artikuluan; Mirande aski berritzailea izan zen eta itzulpen baino, moldaketa anitz eman zizkion euskarari. Zenbateko eragina izan zuen Sarrionandiarengan? Mirande bera ez al da izan lehen aipaturiko aurreneko postmodernoa?\nA.J: Bai, neurri batean bai, eta tesian ere ideia hori azpimarratu nahi izan dut; alegia, Jon Mirandek, Sarrionandiaren poetikan ez ezik, haren itzulpengintzan ere eragin handia izan zuela, ez soilik itzulgaiei dagokienez (Miranderi esker ezagutuko zituen Sarrionandiak hainbat eta hainbat egile), baizik eta baita itzulpena eta sorkuntza literarioa ulertzeko moduari dagokionez ere. Euskal literatura garbi eta kutsatu gabe mantendu nahi zuten euskal idazle eta itzultzaileen aurrean, Mirandek aldarrikatu zuen literaturak elkarrekiko harremanei esker garatzen direla, eta ikuspegi hori praktikara eraman zuen bere itzulpen ugarien bidez, intertestualitate-jokoen bidez, atzerriko literaturetako poesia-formen imitazioz sortutako poemen bidez eta abar. Beste hainbeste esan genezake Gabriel Arestiri buruz. Biek izan dute eragin nabarmena Sarrionandiaren itzulpengintzan.\nAiora Jakaren argazkia N.G. batena da, eta liburuenak, bakoitza bere etxekoa.\nTags: Aiora Jaka, hausnarketa, itzultzaileak mintzo\n7 Comments → “Itzultzaileak mintzo: Aiora Jaka”\nEgun batzuk utzi nahi nituen erantzun aurretik, nahiago nuelako elkarrizketatzailea ez beste norbaitek lehenengo urratsa ematea. Alta, horrela gertatu ez denez, hona nire iruzkina.\nZazpigarren galderan (agian, hurrengorako zenbakitu beharko genituzke) zera dio Jakak:\nGertatzen dena da gaur egun egiten diren itzulpen literario gehienak argitaletxe edo erakunderen batek eskatuta eta ordainduta egiten direla, eta itzultzaileek, beraz, haiek ezarritako baldintzetara moldatu behar izaten dutela, eta unibertsitatean ere baldintza horien arabera lan egiten irakatsi ohi dela. Dena den, muga horien barruan ere itzultzaileak askatasun handiz joka dezake. Bere itzulpena jatorrizko testu batekiko lotura bat gordetzen duen obra berri bat izango da, bere-berea, berak birsortua.\nAdos nago teorian horrela beharko lukeela izan, baina ez da horrela gertatzen praktikan, ez argitaletxeen aldetik ez irakurleen aldetik ere. Eta okerrena da, hori aurresuposatuz jokatzen duela itzultzaileak, dugula, hobe esanda. Hots, irakurle batek Txekhoven ipuinak hartzen baditu euskaraz, jatorrizko lana irakurri nahi du (errusiera ikasi beharrik gabe, jakina), ahalik eta gehien hurbiltzen zaiona, behintzat, ez nolabaiteko “lotura bat gordetzen duen obra berri bat”. Argitaletxeak ere, gehienetan, berdin. Bertsiorik ez, “leialtasuna” kontzeptua inplizituki eta oharkabean daukan itzulpena. Hori edukiari dagokionez, diskurtsoaren semantikari eta joskerari, nolabait. Hizkuntzarekin harreman handiagoa duten kontuetan hasten bagara, askatasuna murrizten da nabarmen. Zer gertatzen da ekialdeko euskalkia darabilen itzultzailea testua “eramanen” eta “erran” eta “bertzelako” eta “du aspaldian ikusten” eta “itzultzen ahal da” formekin josten badu? Hor ez dago askatasunik, orduan bai agertzen dela itzultzailearen figura normalean aipamen hutsean geratzen den literatur kritiketan. Zeren eta aberatsa omen da noizean behin testuan “apika” edo “xerka” edo “profitatu” erabiltzea, baina kitto, ez zaite joan urrunago. Eta ekialdeko euskalkia duen itzultzaileak hori jakinda, edo maiz, hori aurresuposatuta, “eramango” eta “esan” eta “bestelako” eta “aspaldian ikusten du” eta “itzul daiteke” idazten du. Ez askatasunez. Eta hori nekez hausnartzen ahal da 6 kredituko unibertsitateko ikasgaian.\nNorbaitek esanen du hori ekialdeko itzultzailearen akatsa dela, gutxiagotasun konplexuak bultzatutako erabakia, eta ez diot kontrarik eginen. Baina zaila bada itzulpenak euskaraz sortzen den literatura bezala hartzen dituen irakurle irekia aurkitzea, zailagoa oraindik halako “askatasunak” hartuz gero. Hori da, behintzat, nire susmoa, susmo ezkorra agian; espero dut norbaitek kontra egitea.\nTamalez ez dizut kontra egingo, nik ere uste dudalako irakurle irekien gabezia larria pairatzen dugula.\nDena den, ez dut uste arazoa soilik ekialdeko itzultzaileen gutxiagotasun konplexuan (baldin badago) datzanik. Probintzia masiboetako hiztunak apur bat etnozentristak bagarela onartu beharra dago, exotikotasun bila jotzen dugula zuk aipatu hitzetara, baina oso modu azalekoan, folklorikoan. Ez zaizkigu hain xarmangarri irudituko testu osoan zehar errepikatzen badira, salbuespen beharrean arau badira eta tokikokeria eta ulergaiztasuna salatuko dugu. Erabili dezatela estandarra, esango dugu. “Esango” al da estandarra? Zergatik? Ozenkien eta lasaien mintzo diren hiztunek darabiltelako?\nNi neure aldetik azken galderan aipatutako hiztunetakoa naiz, aise onartzen dizkidate tokikokeriak zein gaztelaniatik hartutako maileguak eta normalean ez dut aparteko ahaleginik egiten nire moldea egokitu eta besteei ulerterrazago gertatzeko. Lasai eta patxadaz aritzen naiz, ahoz zein idatziz. Gura nuke hala aritzea zilegi izatea beste euskalki zapalduagoetakoentzat ere. Estandarra mugatu ordez zabaltzea, geure artean harrika ibiltzea baino aberasgarriagoa eta emankorragoa litzateke eta hizkuntza indarberrituko genuke. Zaila izan arren itzulpenen bidez egin geniezaioke bidea nik euskalki-melangea izendatu dudan horri. Baina hori beste hausnarketa batean kontatuko dut.\nGaitik urrundu naiz, ohi bezala. Funtsean esan nahi dudana da, zure susmo ezkorrean zuzen zaudela iruditzen zaidan arren, ohiturak eta jarrerak ez direla erabat zurrunak, eta guk geuk blog honetatik hasita urratsak eman ditzakegula, emango ditugula eta jada ematen ari garela pixkanaka horiek aldatzeko.\nEkialdekoak lantuka hasiz gero, mendebaldekook erostaka hasi behar genuke, ezta?\nEz dut uste itzulpena denik estandarra aberasteko bidea, literatura-sorkuntza baino. Itzultzaileei eginbehar hori eman ordez, hobe genuke idazleei lan hori eman.\nEz dira falta, hala ere, goi-nafarrerako kutsuz aritzen diren itzultzaileak: Fernando Rey, Jon Alonso eta beste zenbait. Nik uste zentzu ona aski da jakiteko zer den denon ondarea eta zer den txokokeria, zer den traba ez dena eta zer den behaztopa-harri.\nIlenean jadetsi genituen, akabuan, albiristeak.\nIlen: mendebalde-mendebaldekoa; jadetsi: hitz zaharra; akabuan: erregistro apalekoa; albiristeak: forma zaharra.\nAlegia, zenbat euskara dakigun erakusteko indar-erakustaldia.\nJota zegoen, eta asaskatu gura zuen.\nAsaskatu: eremu zabaleko bizkaiera (ez osokoa); gura: eremu zabaleko bizkaiera (ez osokoa). Emaitza ez da hain zaila onartzen, baina irakurle arruntak lanak lituzke, batez ere “asakatu” horrekin.\nAzken batean, irakurlea ere aintzat izan behar dugu. Ez dugu alferreko estilo-ariketarik egin behar. Beste honetara egin bagenu, emaitza biribilagoa litzateke: “Jota zegoen, eta barrenak hustu gura/nahi izan zituen”.\nOso gai labaina da, haatik. Hamaikatxo haserrealdi izan ditut horren kontura, eta ez nuke katramilatu nahi, alajaina. Gakoa da euskaraz irakurtzea, euskal literaturan zer aukera dauden ikustea, zer den ohikoa, zer dagoen irakurlearen eskura eta mailan.\nEz dizut arrazoirik kenduko, zuk aipatu adibideak aski ulertezinak gertatu daitezke eta ez litzateke zentzuzkoegia horien erabiltzea itzulpenetan. Baina pixkat muturrekoak dira, ezta? Ni ez nintzen ari gisa horretako harribitxi linguistikoez, hasteko, nik neuk ez ditudalako (“gura” ezik) ulertzen ezta ezagutzen (eta gero hemen nabil predikuka). Komunikabideei eta literaturari esker heldu zaizkidan zenbait egitura eta hitz “ohikoagoen” zabalkuntza da niretzat sustagarria dena eta itzulpenaren bidez egin daitekeena.\nHelburu horretarako literatura-sorkuntza aproposagoa izan daitekeela ez dut ukatuko, leialtasunaren faktorea existitzen ez denez (sorkuntzan soilik zeure buruari zor diozu errespetua eta ezaguna da zein erraza den horri traizio egitea) baina itzulpengintzan ere egungoak baino jarrera apur bat inklusiboagoak bultzatu daitezkeela eta beharko liratekeela uste dut (hasteko unibertsitatean).\nOso gai labaina da, Danele.\nDena dela, uniformizazioaz ari garelarik, kontu handiz ibili behar genuke.\nEz ote da zabaltzen ari molde bakarreko estandar bat Nafarroan?\nGarazi Tafallakoa denez (barkatu pertsonalizazioa), pentsa liteke han Estellerriko euskararen antzeko aldaera bat erabiliko zela duela zenbait mende (gaur egungo hizkeretan, Sakana aldekoa luke hurbilena).\nHar ditzagun Garaziren adibideak, eta jar ditzagun Sakanako forma “bizi”en parez pare:\neramanen > e(ra)mango\nerran > esan\nbertzelako > bestelako\nOso aker adar-okerra da gaia.\nMila esker iruzkinengatik, Iñigo, beti dator ongi zirikatze eta erronka pixka bat.\nAdos nago literatura-sorkuntzak beharko lukeela bereziki aberaste lana egin, eta txokokeriak bazter utzi behar direla irakurleari behar baino lan gehiago eman nahi ez badiogu. Koldo Bigurik ere esaten zuen elkarrizketan itzulpena literatur sistemaren parte den heinean, harekin koherentzia gorde behar duela, hots, bide berari jarraitu behar diola (erlatiboaren erabileraz ari zen). Alta, ez zait iruditzen itzultzaileok ez dugula zer eginik, sustatze lana ere egin dezakegula zinez uste dut. Aitor behar dut zuk aipatu hitzetarik bat bera ez dudala ezagutzen, eta esaldi berean halako hiru aurkitzea oztopo bihur daitekeela.\nEz naiz pertsonalizazioan sartuko, tamalez, ez dakit duela zenbait mende Lizarraldean zer euskara erabiltzen zen eta Sakanan ez dut nori kontsulta egin. Nik adibideak jarri ditudanean ez dut inondik inora nirera eraman. Ez ditut ez ahoz ez idatziz “bertze” edo “erran” modukoak erabiltzen, baina hala eginen banu, uste dut izanen nukeen kezka litzatekeela, eta hala adierazi nahi nuen, ez besterik. Ordea, bai iruditzen zait molde batzuk onargarriagoak direla beste batzuk baino, eta orokorrean, mendebaldea hobeki onartzen dela ekialdea baino; orokorrean diot, dagoeneko ez naiz ari soilik hizkuntza moldeez.\nGaldera egin duzu, ea molde bakarreko estandarra zabaltzen ari den Nafarroan. Ez dut uste; aunitz dut oraindik ere irakurtzeko, eta erreferentziak eta horiek bilatzeko denbora oraintxe faltan ditut, beraz, ezin nire irudipena beste arrazoiketa sinesgarriagorik eman. Zer diozu, baina, itzulpenean? Literatur-sorkuntzan? Lehenengoan, aitor dut ez dakidala. Baina bigarrenean ezetz esanen nuke (bi gazte aipatzearren, Astiz eta Etxarte ez datoz ustezko “estandarrarekin” bat), nahiz eta ez dakizkidan idazle guzien sorterriak.\nBo, fundamentu gutxiko arrazoiketa biribiltzeko, galdera bat: noraino da zilegi, ulergarria den heinean, norberaren euskara molde hibridoak erabiltzea, edo Danelek proposatzen duen euskalki-melangea, itzulpenetarako?\nIrakurri duzue Koldo Zuazoren “Euskara batuaren sendabelarrak”? Han gogoeta ondo arrazoitu bat duzue.\n“Marteko euskara” esan zion Koldok non-nahiko hitz eta moldeak nahasteko ohitura horri. Irakurgai interesgarria da; nire ustean, estuegia, baina oso interesgarria.\nEdonola ere, gakoa da asko irakurtzea, irakurriz gustua fintzea eta hala berezko estilo bat barneratzea, irakurlea ahaztu gabe.\nSegi hain fin.


BMartínez: Hobekuntza planak\nGaur, Bilboko kontserbatorioan, jaso dugu hobekuntza planei nguruko formazioa-informazioa.\nBarakaldoko berritzegunean ari gara prestatzen informazio-lekua hau guztiari buruz. Edukia nahikoa izatean, esango dizuet helbidea. Zientzaberritik, diagnosi ebaluazioari buruz, wiki hau gomendatzen dizuet.\nEgunaren hausnarketa, hurrengo post batean\nEtiquetas: evaluación diagnóstica, planes de mejora\nBerta: mila esker atzoko aurpezpenagatik (baita Mikeli ere!)\nPakok aipatu zuen hau\neta Gairinek hau\nEa noiz ateratzen dugun tartetxo bat irakurtzeko.\nBaloratu behar dugu berriro ere askotan aipatu duguna: elkarbizitza plana/hobekuntza plan. Atzo entzundako gauza asko oso ezagunak egiten zaizkit!\njarriko ditut estekak artikuluan... mila esker zuri!!


Antzinako Lanbideak - Liburu eta agirien zaharberritzaileak\nZaharberritzea, zailtasun handiko lanbidea\nHenar Peso zaharberritzailea\nPaperezko orriekin liburuak zaharberritzea\nEuskal Herrian, beste lurralde askotan bezala, liburu eta dokumentu zahar asko daude, batzuk bakarrak eta ohiz kanpokoak gainera. Horiek guztiek gure kultur ondarearen atal garrantzitsua osatzen dute, beraietan geure iraganari buruzko informazio asko gordetzen delako. Horiei iraunaraztea ohiz beren gordeleku izaten diren agiritegi, liburutegi eta museoetako arduradunen esku egoten da. Ez da ahaztu behar, ordea, antikuario eta liburuzaleen eskuetan ere liburu eta agiriz osatutako altxor handia izaten dela.\nAlabaina, liburu eta agiriz osatutako ondarea era askotako kalteak jasateko zorian egoten da, ez bakarrik izan duen erabileragatik, baita kutsadura atmosferikoagatik (hezetasuna, tenperatura, argiak) edota biologikoagatik (intsektuak, onddoak, bakterioak) ere; horiez gain, kontuan izan behar dira, halaber, arratoiek eta sute, uholde eta holako hondamenek eragiten dituzten kalteak.\nOrain arte, informazioa ohiz liburu eta dokumentuetan gordetzen zen, beraz informazio horren euskarri diren liburu eta dokumentuek berebiziko garrantzia dute. Garrantzi horrek agiri horien material kaltetu edo hondatua, paperezkoa zein pergaminozkoa, berreskuratzea eskatzen du, hau da, material hori berriro bere onera ekarri behar izaten da. Lantegi hori da, hain zuzen ere, zaharberritzaileen espezialitatea, gizartearentzat berebiziko garrantzia duen eginkizuna, alegia.\nDuela gutxira arte iraun duten Arte eta Lanbideen Eskoletan ere “Liburuaren zaharberritze”ko espezialista artisauak prestatzen zituzten.


Ekoizpen-prozesua – Gizapedia\nSojazko saltsa egiteko ekoizpen-prozesuaren irudikapena.\nEkoizpen-prozesua produktu eta zerbitzu jakinak sortu, osatu eta burutzeko beharrezkoak diren eragiketa, zeregin, jarduera eta ataza guztien multzoa da, horretarako beharrezkoak diren ekoizpen-faktoreak konbinatuz, hala nola lehengaiak, osagaiak eta bestelako kapital zirkulatzailea, kapital finkoa eta lana. Halaber, ekoizpen-prozesu guztiek teknologia darabilte, produktibitatean eta efizientzian aurrera egiteko ezinbestekoa.\nHain zuzen ere, helburua ekoizpenaz gainera ekoizpen-prozesua efizientzia ekonomiko handienarekin garatzea da (automatizazioaren bitartez, adibidez), ekoizpen-faktoreen dotazio jakinekin ekoitzitako produktuak eta zerbitzuak maximotuz, hots ahalik eta produktibitate handiena sortuz, ezarritako kalitate-irizpideak jarraituz, kostu txikienarekin eta bezero eta kontsumitzaileen beharrak asebetez. Prozesu osoan zehar, balio erantsia sortzen da. Helburu horiek betetzeko behar diren prozedura, teknika eta sistemak garatzen dituen jakintza arloari prozesuen ingeniaritza deritzo, eta ekonomia nahiz ingeniaritza uztartzen ditu.\nGizakia beste animaliengandik bereizten duen ezaugarria lan egin behar izatea behar dituen baliabideak eskuratzeko. Hain zuzen ere, mitologian, Prometeok sua lapurtu zion Zeus jainkoari, gizakiei emateko. Horrek agerian uzten du lana eta teknologiaren erabilera gizakiaren funtsezko tresnak direla bere aurrerabidean. Historiaurretik daki gizakiak lanabesak erabiltzen, harria, hezurrak, zura eta sua lehenbizi, eta metalak ondoren. Antzinaroan, Erdi Arora arte, teknologiaren garapena motela izan zen, eta ekoizpen-prozesuak artisau-lana ziren. XVIII, mendean, Industria Iraultzak ekoizpen-prozesuak guztiz aldatu zituen, teknologia aurreratuarekin, espezializazioa eta lanaren zatiketa gauzatzen hasi ziren, produktibitatea nabarmen gehituz. XIX. mendearen bukaeran eta XX. menearen hasieran, Lanaren Antolakuntza Zientifikoa edo taylorismoa garatu zen, ekoizpen-prozesuak xehetasun osoz eta modu analitikoan aztertzen zituena, ekoizpen prozesuak fase txikitan bananduz, fase bakoitzean denborak eta beste baliabideak kontrolatuz, ahalik eta produktibitate handiena lortze aldera. 1920ko hamarkadatik, masa-kontsumoak masa-produkzioaren sistema ere ekarri zuen, fordismoa alegia, ekoizpen-prozesuetan estandarizazioa eta lanaren zatiketa areagotuz eta ekoizpenaren eskala maximora bultzatuz.\n1970eko hamarkadako krisialdi ekonomikoak fordismoaren masazko ekoizpenaren eredua kolokan jarri zuen. Alternatiba gisa, toyotismoa garatu zen, ekoizpen-prozesuaren efizientzia eskalan eta atazen kontrolean baino, kudeaketan eta antolaketan zentratzen zuena, lan malgua, just in time filosofia, inbentarioak gutxituz, eta lan-taldeak eta langileen partaidetza bultzatuz. Informatikaren eta Interneten garapenak laugarren industria iraultza ekartzen ari da XXI. mendean, ekoizpen adimentsuko prozesuak ekarriz, diseinu aldaketa malgu eta azkarrekin eta datuen erabilera masiboarekin besteak beste.\nProiektuen araberako ekoizpena, non produktu bakoitza modu berezian sortu, garatu eta burutzen den, hala nola ontzi baten eraikuntza edo etxe baten eraberritzea.\nLotekako ekoizpena, non produktua tamaina jakineko lote edo sortetan banatzen den, eta fase guztiak lote tamaina hori eskuratze aldera antolatzen diren (adibidez, paletak birziklatu eta konpondu egiten dituen tailer batean, egun batean takoak egingo ditu, beste egun batean oholak prestatuko ditu, eta hirugarren batean takoekin eta oholekin paletak muntatuko ditu). Lotearen tamaina hobezin edo optimoa bilatzen da, kostuak eta inbentarioak minimotuz, eta aldi berean eskaria asetuz (adibidez, palet konpontzaileak ezingo luke 2000 takako lote prestatzea planteatu, horiek prestatu bitartean bezeroak zerbitzatu egin behar direlako, edota tako horiek biltegiratzeko kostua oso handia delako, edo tokirik ez duelako).\nMasazko ekoizpena, serieango ekoizpena edo kateango ekoizpena, non piezak, osagaiak eta produktu erdibukatuak modu sekuentzialean igarotzen diren kate batetik, fase bakoitzean osagaiak txertatuz edo bestelako atazak eginez, etengabean produktu bukatuak ekoizteko (adibidez, automobilgintzan). Taylorismoak eta fordismoak oinarritzat hartu zuten ekoizpen-prozesu mota izan zen.\nProdukzio jarraitua, masazko produkzioaren antzekoa da, baino bolumena askoz ere handiagoa da, eta faseen arteko lotura zuzena da, inongo etendurarik gabe, adibidez altzairugintzan.\nBeste hizkuntzetan: ingelesez, production process; gaztelaniaz, proceso de producción.


Urriko azken astean hasiko dituzte bidegorriaren lanak - Aretxabaleta - Goiena.eus\nUrriko azken astean hasiko dituzte bidegorriaren lanak\nMirari Altube 2015-10-09 09:00\nGeltoki plaza zeharkatzen duen bidegorria.\nGeltoki plaza zeharkatzen duen bidegorri zatia guztiz berrituko du Udalak. Aurreko agintaldian egindako proiektua da eta obra joan den astean esleitu zioten 279.425 eurotan hondeaketa eta garraio lanak egiten dituen Oiartzungo Orsa SL enpresari.\nUrriaren 26tik 30erako astean hasiko dituztela lan horiek jakinarazi dute Udal ordezkariek. Eta ezustekorik sortu ezean behintzat, hiru hilabetetan bukatuta izango dituzte, otsailerako hain zuzen ere.\nBerrituko duten zatiak 160 metro ditu; Arizmendi ikastolako Basabeazpi gunearen ostean hasi eta Basabe kaleko bidegurutzeraino doa, biribilguneraino, doa.\n"Bidegorria egon badago, baina egoera eskasean; horregatik berria egingo da", diote Udaleko Hirigintza Saileko kideek. Eta zati berri horretan zehaztuko dute bizikletendako bakarrik izango den gunea: "Gorriz margotutako aglomeratuarekin". Oinezkoendako gunea ere konponduko dute: "Hormigoizko baldosarekin jarriko da zorua, eta zuhaitzek mugatuko dute". Pasealekuaren diseinuan aldaketarik ez egiteko eta zuhaitzak mantentzeko automobilen aparkalekuen eta errepidearen zabalera egokituko dituzte. Horregatik, Geltoki plazan (erresidentzia izendapena duen bidean) dauden aparkalekuko autoak zeharka edo baterian egotetik errenkan egotera pasatuko dira.\nUr hodiak eta argiteria\nLurzoru gaineko lanak bakarrik ez, azpikoak ere egingo dituzte. Euri urak jasotzeko hodiak aldatuko dituzte, baita edateko urarenak ere, eta argiteria sistema berrituko dute, energia elektrikoaren kable-sarea guztiarekin batera. Orain dauden seinaleak, bai horizontalak, bai bertikalak ere aldatu egingo dituzte.


Jubenil mailako 120 txirrindulari, Idiazabalen. Noticias de Gipuzkoa\nJubenil mailako 120 txirrindulari, Idiazabalen\nBihar, arratsaldeko 16.00etan, hasiko da federatuen proba Pilarrenean\nM. Aranburu - 2018(e)ko apirilaren 28a, larunbata - 06:04etan eguneratua\nidiazabal- Txirrindularitzaren txanda izango da bihar arratsaldean Idiazabalen. Jubenil mailako federatuak arratsaldeko 16.00etan abiatuko dute laskerketa Pilarrenea etxe ondotik eta Gipuzkoa mailako 80 gazte inguru agertuko direla espero dute antolakuntzatik, baina horiez gain, Nafarroa, Bizkaia, Errioxa, Asturias eta Aragoiko txirrindulariak lehiatuko direla ere espero dute. Beraz, lehenengo aldiz Idiazabalen jokatzen den lasterketa honetan parte hartzea nabarmena izango da, eta antolatzaileek espero dute ikusleen aldetik ere erantzun bera izango dela eta anima-tzen arituko direla ibilbidean zehar.\nbide gogorraPilarrenea etxe ondotik abiatu ondoren, Zegamarako noranzkoa hartu beharko dute eta jarraian Alegiarako bidea hartu beharko dute txirrindulariek. Horrela, A-1 bidea segiz Ordiziara iritsiko dira eta bertan bide zaharrera bideratuko da lasterketa. Alegira iritsi ostean, berriz ere Idiazabala bueltatu beharko dira, baina kasu honetan ez dira herrira sartuko.\nHerri hasieran Ondramuino baserri alderako bidea hartu eta aldapa gora eginez Albitxu ermitara dagoen lekurarte igo beharko dute. Handik Ormaiztegi, Lierni eta Segura igaro beharko dituzte, berriz ere hasierara itzuli eta bigarren aldiz Albitxura igo beharko dute. Handik, helmugara joko dute bi gurpilen gainean eta hortik, helmugara iritsiko dira. Ibilbide gogorra eta hiru aldapa nagusirekin izango dute parte har-tzaileek, eta azkenean, maila onena duten txirrindulariak iritsiko dira lehenengo postuetan.\ntradizioaKirol honek badu afizioa herrian eta urtean zehar hainbat proba ere antolatzen dituzte, hala nola, festetan izaten den herriko txirrindulari lasterketa. Maila honetako hainbat proba duela urte batzuk antolatu arren, baziren dagoeneko urte batzuk horrelakorik ikusten ez zela. Kasu honetan, ordea, federaziotik iritsi zaie antolakuntzakoei horrelako zerbait antolatzeko proposamena, eta hauek zalantzarik gabe baiezkoa eman dute.\nBihar, herria bera ere mugituko da. Lan taldean 60 pertsonatik gora ibili dira boluntario moduan proba behar bezala antolatzen eta guztia ondo aterako dela espero dute, partehartzaile eta ikusleek goza dezaten.


Spirit zundak bidali ditu lehen argazkiak Martetik Sustatu.eus - Teknologia albisteak\nSpirit zundak bidali ditu lehen argazkiak Martetik\n2004-01-05 : 12:01\nAtzo goizean iritsi bezain laster, Spirit espazio zunda hasi zen argazkiak bidaltzen Martetik. Eta argazki horiek Interneten daude ikusgai, bereizmen izugarri onarekin.\nAurrez ikusita bezala joan zen dena: atzo goizeko 04:35ean, Spirit espazio zunda pausatu zen Gusev kraterraren gainean, Marten, bat ere arazorik gabe. Berehala, bere barneko elementuak ireki eta lanean hasi zen.\nAtzo bertan, Spiritek argazki mordoa bidali zituen, eta NASAk Space.com webgunean utzi zituen ikusgai. Tartean dago panoramika bat, non ikusten baita Spirit robota Gusev kraterraren gainean. Beste bat goitik aterata dago ikuspegi zabaleko kamera batekin. Honek aukera ematen du ikusteko nola dagoen orain Spirit zunda pausatuta.\nKontuan hartuta Marte dagoela Lurretik 170,2 milioi kilometrora, handik bidalitako argazkiek behar izan dute 9 minutu eta 46 segundu hona iristen.\nEstatu Batuetako Espazio Agentziak joan den ekainaren 10ean jaurti zuen Spirit zunda Cabo Cañaveraletik. Orain, berriz, zundak hiru hilabete egingo ditu Planeta Gorrian, eta han dagoen bitartean laginak hartuko ditu, jakiteko inoiz urik izan den Marten.\nBerez robot bat da Spirit, eta hiru gailu ditu, bereizi egiten dutenak: kamera bat, detektagailu bat eta rover bat, batetik bestera mugitzeko.\nKamera 1,50 metro gora dago, eta nola bi begi dituen, aterako ditu argazkiak gizakiak ikusiko lituzkeen bezala.\nArgazki gehiago hemen ikus daitezke.\n2004-01-05 : 16:18\nPoztekoa da ikustea behingoz gauzak ondo atera zaiela yankiei. Ea gauza diren orain dela gutxi galdutako aparailua aurkitzen. Dena den, bitxia da gaur hori gertatzea eta atzo meteoritorena (Espainian zehar ikusitakoa, alegia). Akaso zeruari lotutako gertaerei zaletzen ari gara?.\nEta meteoritoaren ildoari jarraituz, baliteke errege magoen izar famatua izatea? Gertaeraren data eta zeraman norabidea ikusirik behintzat, baietz pentsa daitekeelakoan nago. Imajina ezazue: behinbetiko froga Errege Magoen benetakotasuna egiaztatzeko Olentzero eta Santa Clausen aurrean.\n2004-01-05 : 20:16\nBa neu oraindino ez dot ulertzen nola demontre atera daben goitiko argazkia: nondik dago helduta kamarea tramankuloaren argazkia oso- osorik ateratzeko moduan?\n2004-01-07 : 13:28\nSpirit famatua Gusev kraterrean ibiliko da zorua ikertzen eta argazkiak bidaltzen.\nHemen ikusi genuen bezala, Gusev Galdakao kraterraren ondoan dago.


Aldundiak eguneko zentro aitzindari bat zabaldu du tutoretzapean dauden adingabeentzat - Gipuzko Buru Batzarra\nAldundiak eguneko zentro aitzindari bat zabaldu du tutoretzapean dauden adingabeentzat\nZentro berritzaile hau egungo egoitza baliabideen alternatiba izateko sortu den baliabide terapeutikoa da, 13 eta 17 urte bitarteko nerabeei zuzendua\nMarkel Olano diputatu nagusia Donostian izan da gaur, Foru Aldundiak tutoretzapean hartutako adingabeen eguneko zentro berrian. Lehena da Estatuan, 18 plaza ditu eta 13 eta 17 urte bitarteko nerabeei zuzentzen zaie. Zentro berritzaile hau baliabide terapeutiko berri bat da, egungo egoitza baliabideen alternatiba izateko sortua, eta arreta indibidualizatua eskaintzen die bai adingabeei bai haien familiei. «Estatuan badaude arrisku fasean dauden adingabeentzako beste eguneko zentro batzuk, baina foru zentro hau aitzindaria da, jada babesgabetasun fasean dauden adingabeak hartuko baititu: funtzionamendu pertsonalerako zailtasunak dituztenak, familian bizitzeko zailtasunak dituztenak eta bizi diren ingurunean integratzeko zailtasunak dituztenak», azpimarratu du Olanok gaurko bisitan, zeina Gizarte Politikako diputatu Maite Peñarekin egin baituen.\n«Pertsona erdigunean kokatzen duten politika eta baliabide berritzaileak jartzen ari gara martxan; kasu honetan Aldundiaren tutoretzapean dauden adingabeei zuzenduta. Izan ere, lanean ari gara inor atzean geratu ez dadin; are gutxiago pertsona gazteak, gure gizartearen geroa baitira. Batez ere haurtzarotik bertatik bizimodu zaila izan dutenei, eta beraien familiei, lagundu egiten diegu gure errekurtso guztiak erabilita, aurrera egin dezaten eta beraien bizi proiektuak Gipuzkoan egin ditzaten», nabarmendu du diputatu nagusiak.\nHorrela, zentroan erabiliko diren metodologia eta esku-hartze mota bertan hartuko diren pertsonen beharretara egokituko dira, eta baita ere haurrak babestearen arloko lege berrietan jasotako aldaketetara. Horri dagokionez, Olanok adierazi du zentro hau «erronka berri bat dela» foru erakundearentzat, eta «apustu garbia» egiten duela, lehentasuna emateko «arreta terapeutiko eta komunitarioari», egoitza baliabideetan eta ohiko espazio psikologikoetan eskaintzen den arreta klasikotik desberdintzen den horri. Erantsi du horrela «jatorrizko familiatik banantzea» saihesten duten neurriak «lehenetsi eta bultza» daitezkeela, Haurrak eta Nerabeak Zaintzeko eta Babesteko Legeak xedatzen duenari jarraituz.\nEra berean, diputatu nagusiak azpimarratu du baliabide honekin esku-hartzea ulertzeko «beste modu» bat planteatzen dela. Horrela, esan du zentro honetan «hobetze» kontzeptua lehenesten dela, «arrakasta edo porrot» kontzeptuen aldean, programaren helburua baita «arriskuak murriztea». Era berean, zentroko profesionalek dinamika edo neurri hertsatzaileak saihestu nahi dituzte (oso kaltetuak dauden nerabeekin), kontentzio emozionalaren eta konfiantzaren aldeko» apustua eginez.\nIldo horretan, zentroa antolatuta dago intentsitate maila desberdinetako arreta eskaini ahal izateko, eta laguntzarako ekintzak eta jarduerak eskaintzen ditu, adingabeen «autonomia pertsonala» hobetzeko nahiz beren familiekiko harreman moldeak berregiteko. Horretarako, bilatuko da adingabeen «integrazio soziala» komunitatean. Gainera, zentro berritzaile honetako profesionalek egiten duten «lan bikaina» azpimarratu du diputatu nagusiak. Izan ere, zentro honetan taldekako jarduerak ere artikulatzen dira, modu esperimentalean.\nHorrela, erabilera anitzeko baliabide honetan arreta tutorial indibidualizatua eskaintzen zaie adingabeei eta haien familiei, gutxienez astean behin, orientazio zerbitzuekin, akonpainamendu zerbitzuekin eta laguntza psikologikoko zerbitzuekin (banakakoa, taldekakoa eta terapia familiarrekoa). Era berean, zentroak hezkuntza eta terapia edukien aldeko apustua egiten du, eta hainbat programa ditu: familiei laguntzeko programa bat, nortasunaren nahasmendua duten eta gizarte bazterketako egoeran edo arriskuan dauden adingabeen gurasoentzako talde terapeutiko batekin; orientazio soziolaboraleko programa bat; eta aisia eta olgetako zerbitzu bat.\nAmaitzeko, diputatu nagusiak gogorarazi du zentro berri honetako plazak kontatuta, eta «zerbitzua beharretara egokitzeko» eta tutoretzapeko adingabeen prozesuetan «arrakasta handiagoa» izaten lagunduko duten «zerbitzu berritzaileekin» atenditzeko helburuarekin, 2018an Gipuzkoako Foru Aldundiak 107 plaza ireki dituela – handitzeak eta zentro berriak direla-, modu honetan banatuta: 8 plaza gehiago Uba zentroan (orain 33 ditu guztira), bakarrik dauden adingabe atzerritarrei zuzendutako arreta zentro berri bat (32 plaza), bi oinarrizko zentro (bakoitzak 8 plaza dituela), 8 plaza Intxaurrondo zentroan, erreforma zentroetan neurriak jaso behar dituzten nerabeentzat, eta 6 plaza Guraso programa pilotua abiarazteko, adingabeko amentzako eta beraien seme-alabentzako). Era berean, 11 plaza berri onartu dira jadanik martxan dauden zentroetan. Eta, azkenik, Aldundiak 8 plaza zabaldu ditu bi etxebizitzatan Errenteria eta Zumarragan (4 plaza bakoitzean), GazteOn SareLan programaren esparruan, 16 eta 23 urte arteko gazteak lan munduan integratzeko.


Santa Engrazi. Ur eta hazien bedeinkatzea Seguran - Guía de Ocio de Gipuzkoa - Gipuzkoako Aisialdi Gida\nEkitaldiak / Festak eta azokak / Jaiak eta tradizioak\nSanta Engrazi. Ur eta hazien bedeinkatzea\nLekua: Santa Engrazi Baseliza\nEkitaldi gehiago Santa Engrazi Baseliza\nJasokundearen Andra Mari-ren Parrokia.\nSegura: Santa Engraziren Baseliza\nSegurako Santa Engrazira erromeria, hazien bedeinkazioa egiteko asmoarekin.\nSeguran, baserritarrak apirilak 16an, Santa Engrazi egunean, ereiten dute. Hazien bedeinkapena orain dela 400 urtetik ospatzen da. Santa Engraziaren baselizaren atarikoa, festa bitxi honen testigu izan zen, non Santa Engraziko auzokideek, Segurako, Goiherriko eta Tolosaldeako baserritarrak, ohitura mantentzen dute beraien hazia bedeinkatzera ekarriz, Ormazabal familiak eskeintzen duen hamaiketako batekin bukatzen den jai xume eta ezberdin batean. Bedeinkapenaren erritoa gaur egun Santa Engrazi egunaren (Apirilak 16) inguruan dagoen igandean ospatzen da.\nEguerdiko 12:30etan emango zaio hasera erritoari eliz atarian eta ,ondoren, meza ospatuko da martiriaren aldare aurrean. Babarrunak, artoa, azenarioak… denetik eramaten da erritoan parte hartzeko, baina ospakizuna egokiago janzteko, zestoetan eramateko gomendatzen du ermitako sakristauak. Ura ere bakoitzak bere etxekoa bedeinkatzeko ohitua zabaldua dago, baina sakristauak urtero jartzen ditu bi ontzi nahi dutenentzat, eta zeremonia zuzentzen duen apaizak erramu adarra uretan busti eta haziak, lurrak,eraikinak eta fruituak bedeinkatuko ditu. Elizkizuna urtean bailaran hildakoen alde izaten da eta zeremonia aurretik sakristau-etxera egiten dute bisita meza-dirua emateko (11:00etan).\nSanta Engrazi baseliza XII. Mendeko eraikuntza bat da, Seguratik Mutiloara doan errepidean dagoen izen bereko auzoan kokatzen da .Baseliza hau ere, Ostiral Santuan burutzen den Segurako Gurutz Bidearen hasiera da.


Carlos Martinezek Iparraldeko Euskal Etxean eman zuen solasaldiaren une bat\nIparraldeko Euskal Etxeko kide Carlos Martinez izan zen hizlaria eta hitzaldiari buruz EuskalKultura.com-i adierazi zionez, "70eko hamarkadaren bukaeran, Nazionalismoaren bultzadarekin Iparraldeko jai adierazpen ezberdinak garatu ziren, hala nola kabalkada, toberak, maskaradak eta pastoralak". Gai honen inguruan aritu zen joan den asteko asteazkenean, Iparraldeko Euskal Etxean emandako hitzaldian. Iparraldeko egungo egoera politiko eta soziala ezagutzeko jakinminez agertu zen entzulegoa eta Martinezek, ikerkuntza lanen ondorio moduan adierazi zuen Iparraldean Nazionalismoak dinamizazio eta barnerapen handia lortu duela gehienbat sozialki, baina pixkanaka eremu politikora ere zabalduz.\nAurtengo ekitaldi sorta eta dinamika berriaren ildoari segituz, Carlos Martinez bazkideak mintzaldia eman zuen joan den urriaren 31ean Iparraldeko Euskal Etxean. Izenburua, "Iparraldean Nazionalismoak duen eragina. Festa adierazpenen identitatearen berreskurapena" izan zen. Solasaldian Martinezek kabalkadak, toberak, maskaradak edo pastoralak bezalako festa adierazpenen berreskurapenean abertzaletasunak eduki duen garrantzia azpimarratu zuen.\nIkastolen sorrera, Herri Urrats (ikastolen aldeko festa) eta festa patronalak ere aipatu zituen honen eraginaren islada bezala. Mugimendu hau 70eko hamarkadaren amaieran abiatu zen eta Iparraldean tradizionalki frantsesak ziren eremuetan euskal sentimendu sakona piztu zuen. Honek Euskal Herri Departamentu baten eskaria eta Batera Plataformaren sorrera ekarri zituen ondorio bezala.\n[Goiko irudian Carlos Martinez hizlaria solasaldiko une batean)]\nIparraldeari buruzko informazio eguneratua\nMartinez Buenos Aireseko Euskaltzaleak euskara elkarteko euskara ikaslea ere bada eta Iparraldeari buruzko informazioa zabaltzeko CVF Euskal Etxean egiten ari den ahaleginean parte hartzen ari da. Bere hitzaldirako informazio iturri ezberdinak aukeratu zituen: Igor Ahedo Gurrutxaga soziologoaren "Iparraldeko Nazionalismoaren etorkizuna eta oraina" eta Larronde-ren "1932-1937ko Mugimendu Euskarrelista" tesia. Mintzagai izan zituen baita ere Agosti Chaho, Pierre Broussian, Pierre Laffite, abertzalismoa sortu eta eraldatu zuen Enbata mugimendua eta Jean-Louis Davant, besteak beste.\nIparraldeko Euskal Etxeko partaide aktiboa da Martinez eta Ipar Euskal Herriko egungo egoera sozial eta politikoaren berri zabaltzeko lan hadia egiten ari da. Hitzaldiari bukaera emateko honoko hausnarketa egin zuen: "Iparralden mugimendu abertzalea oso hedaturik dago, baina alor sozialean batipat, beste eremuetan baino gehiago, hala ere modu politikoan hazten joan dela esan dezakegu".\n'Hitz egin dezagun Iparraldeari buruz', Iparraldeko Euskal Etxean\nEuskalKultura.com-en argitaratua 2007ko irailaren 28an\nBaionako jaia Buenos Airesen\nEuskalKultura.com-en argitaratua 2007ko abuztuaren 9an


Selfie ona edo autorretratua hartzeko zazpi aholku | Consumer\nMugikorrarekin autoargazkia egiteko unean kontuan hartu beharreko alderdiak\nMugikorrarekin egindako selfiak edo autorretratuak modan daude. Sare sozialetan gehien hedatutako joeretako bat dira, ehunka milakoak partekatzen dituzte egunero eta erabiltzaile berriek edozein aukera interesgarri aprobetxatzen dute smartphone kameraren aurrean, leku interesgarri batean edo ospe handiko nortasun batekin. Selfie ingelesetik datorren selfie bat, hain zuzen ere, garai digitalean nagusi den indibidualismo baten erakusgarri bat baino harago, erretratu mota horiek besteen aurrean dugun adierazpen bat dira. Hala, autoargazki horiek ondo geratu eta garrantzia eman diezaiekete, baina kalte egin diezagukete irudia inperfektua, barregarria edo ez datorrena bada. Artikulu honek zazpi aholku eskaintzen ditu selfien arrakasta ziurtatzeko.\n1. Testuingurua, funtsezkoa\nSelfie enpresaren azken helburua da sare sozialetan parte hartzea, Instagram eta Facebook, Pinterest edo Twitter -baita Linked In- ere, eta mezularitza-zerbitzuak, besteak beste, WhatsApp. Horrek esan nahi du oso leku desberdinetara joango dela. Sare batean barregarria izan daitekeena barregarri, zakar edo barregarri gera daiteke. Beraz, bereizi egin behar da non partekatzen dugun gure autorretratua eta nori zuzendua dagoen.\n“Selfie” erromantikoa bada, ez du zentzurik kanal publikoetan jartzea\nPertsona jakin bati zuzendutako selfie erromantikoa, iradokitzailea edo eduki esplizitua bada, sexting deritzona, ez du zentzurik kanal publikoetan zintzilikatzeak. Beraz, WhatsApp bezalako bideetan mugatu dezakegu, hartzaileak behar ez bezala erabili ez dezan. Eta, agian, Snapchat edo Telegram kanalak haztatzea merezi du, pribatutasuna ahalik eta gehien bermatzen baitute.\nAutofotoa oporretan baldin badago, agian ez du zentzurik lan-sareetan LinkEdin edo Twitter-en, baldin eta sare hori arazo profesionaletarako erabiltzen badugu. Egoera bakoitza baloratzea komeni da.\nEra berean, ez dira aspergarriak Facebook edo Instagramen kontaktuak, bilera profesionalen edo sustapen-gaien autoerretratuak dituztenak.\n2. Egoera zaindu\nSelfie gure aurpegiera bakarrik izan daiteke, lagun batekin edo pertsona ezagun batekin, edo geure buruarekin, eszenatoki jakin batean, bidaian gaudenean bezala, eta paisaia ezaguna erakutsi nahi dugu. Kasu horretan, garrantzitsua da norberaren irudia ondo zentratzea, baina baita atzeko erreferentziak ere.\nEzagun batekin bagaude, garrantzitsua da aurpegia gurea baino ikusgarriagoa izatea\nEzagun batekin bagaude, normala da aurpegia gurea baino ikusgarriagoa izatea, eta baita autoargazkiaren erdiko lekua hartzea ere, uste duguna dela uste duguna. Egunero ispiluan ikusiko dugu geure burua, baina nortasunari ez diogu berriro agurtuko; beraz, autorretratuak egun batean ezagutu izanaren froga da.\nEta gauza bera gertatzen da herri-paisaiekin: lekua adierazten duten erreferentziak ahalik eta nabarienak eta zentralenak izatea bilatu behar dugu, adibidez, Parisko Eiffel dorrea.\n3. Argiztapena, funtsezkoa\nArgiztapen txar batek safie on bat honda dezake; izan ere, oso ondo zentratuta dagoenez, kameraren sentsoreak ezin badu ongi hauteman xehetasuna, argazkiaren kalitatea eskasa izango da. Eta, gainera, sare sozialetan partekatzean, oraindik kalitate handiagoa kentzen dioten konpresio-formatuak aplikatuko dizkizugu.\nBeraz, argiztapenari lehentasuna eman behar zaio, eta, beraz, eguzkia beti alde izango dugu, baina pantaila bete gabe, orduan irudia erre egingo baitu. Eguzkitan egotea ere ez da komeni eguna argitsua bada, argazkian bertan agertuko baita, mueka batekin, eguzkitako betaurrekoak jantzita ez badaramagu. Irtenbidea da eguzkia kamerarekin eratuko dugun ardatzaren albo batean geratzea, baina islarik sortu gabe.\n4. Saihestu flashak kosta ahala kosta\nArgiztapen txarra izateak autorretratu ona hondatu dezake\nGauez, zinematik irtetean, pertsona famatu bat dugu, eta selfie bat nahi dugu harekin. Flasha autorretratuari aplikatuz gero, argiak traba egingo digu eta mueka txiki bat egitera behartuko gaitu. Gainera, begietako gorriekin eta banpiroekin aterako gara, eta horrek ez digu bat ere asebeteko. Beti hobe da lanpara edo farola batera hurbiltzea zeharkako argia jasotzeko, eta, agian, argazkiaren esposizio-denbora handitzea, kamerari leku batean edo pultsu on batean lagunduz.\n5. “Selfie” aurpegia jarri\nSmartphone-aren eta gurearen arteko distantzia txikia dela eta, gure autoargazkietan lortuko dugun irudia eremu-sakonerak desitxuratuta egongo da, eta, beraz, handitu egingo dira, eta helburutik gertuen dauden zatiak deformatu: sudur lodiagoa, begi hondoratuak, kokotsa handia, etab. Aurpegi larriak dituen autorretratu baten emaitza cromañongo gizonek zerbait ezezagunari begira egindako bilera baten aurrean geratu da.\nSelfie aurpegia jartzen jakin behar da aldaketa horiei garrantzia kentzeko. Hau da: begi bat keinu egitea, argazkia zenit-angeluan ateratzea (arriba), kokotsa ezkutatzea, mingaina ezkutatzea, mingaina ateratzea, begiak entornatzea, eta abar. Hori guztia, burdina deformazioei kentzen dien biskomikoaren bila. Autoargazki bat bat-bateko argazki egokia da beti.\n6. Ez erabili besoa\nGama altuko mugikorrek dardarak zuzentzeko programak dituzte\nSmartphone-aren euskarri gisa geure besoa erabiltzen dugunean, argazkiak ateratzeko aukera asko dago. Lehenik eta behin, inork ez digulako bermatzen egoera jakin batzuetan pultsu ona izatea, nahiz eta telefonoen pisua oso arina izan.\nZorionez, gama altuko mugikorrek dardarak zuzentzeko programak dituzte, baina ez dute eremu-sakoneraren deformazioen zuzentzailerik, eta, beraz, beso altxatuz irudi orokor bat jaso nahi badugu, ikuspegi groteskoarekin aterako gara.\nEgun jakin batean gure janzkeraren selfie bat hartu nahi badugu, ispilua islatzeko eta erreflexuari argazkiak ateratzeko gorputz osoko ispilu bat erabiltzea da onena.\n7. Tenporizadoreak erabiltzea\nBestalde, autoerretratu bateratu batean, ganbera gainazal egonkor batean utz dezakegu, eta distantzia egokian jartzeko tenporizadorea erabili; hala, irudia hobeto aterako da. Smartphone-aren kamerak fabrika-tenporizadorerik ez badu, hainbat aplikazio erabil daitezke. Self Timer Camera egokia da Iphone-rako. Android duten mugikorretarako, Camera MX erabil daiteke.\nautorretratuak fotografía digital-eu kamera digitalak selfies Smartphone-a


Euskaltzaindiari proposamen eta eskutitz irekia - - Goiena.eus\nPatxi Saez Beloki 2015-11-27 00:00\nEuskaltzale mordoxka bat gara euskararen berreskuratzeak ondorengo urte-hamarkadetan egin beharreko ziklo luzearen nondik norakoak kezkatuta gaudenak.\nOraintxe dugu une historiko egokia euskararentzat dinamika berri bat sortarazteko. Azken helburua euskararekin gaur egun dauden inertziak aldatzea litzateke, euskara gizartearen bigarren hizkuntza izatetik gizartearen hizkuntza nagusi bihurtzeko dinamika berria abian jartzea proposatu nahi dizut.\nProposatu nahi dizudan dinamika berriaren erdigunean Euskaltzaindia dago. Euskarari dagokionez, Euskaltzaindia da euskaldun guztion artean onarpenik zabalena duen erakundea.\nEuskaltzaindia, aurki, 2018an, mendeurrena betetzear da. Euskararen aro berriari hastapena Euskaltzaindiak antolatuko lukeen Mendeurreneko Batzar Nagusiak emango lioke, oraingo honetan, Status Plangintza egiteko, alegia, ondorengo 25-30 urteko ziklo luzean jarraitu beharreko gizarte-dinamikak zehazteko eta nondik norakoak finkatzeko eta erabakitzeko. Mendeurreneko Batzar Nagusi horretan erabakitzen den bide-orria guztiz akademikoa litzateke, guztiz teknikoa, 1968ko Batzar Nagusia Euskararen Batasunarena izan bazen, oraingo hau Euskararen Erabilerarena izango litzateke.\nEuskarak beste mugarri bat jarri beharra dauka ziklo berria zabaltzeko. Mugarri hori Euskaltzaindiaren Mendeurreneko Batzar Nagusi horrek jarriko luke. Euskararentzat, hil ala bizikoa da, euskal gizartea mugiarazteko eta etorkizunerako nondik norakoak finkatzeko, horrelako aukera bat ez galtzea, euskarak gizartean zentralitatea eta lehentasuna lortu ahal izateko.\nEuskarak aurrera egiteko, gaur-gaurkoz, lidergoa eta estrategien antolamendua behar ditu. Euskaltzaindia ur horietan zaildutako mariñela dugu. Lehen egin zuen eta orain ere egingo duela ez dugu zalantzarik.


Oso larri jarraitzen du aurreko astean lan istripu baten ondorioz zauritutako langile deustuarrak\naitzol-bilbo (e)k bidali du duela 1 egun 22 ordu 53 minutu, duela 16 ordu 2 minutu argitaratuta\nLópezen gobernuak patronalarekin zein UGT eta CCOO sindikatu espainiarrarekin lan istripuak gutxitzeko sinatutako “protokoloa” ezerezean gelditu dela ematen du.\niruzkinik gabeetiketak: prekaritatea hemen: Ekonomia bildu\nGeorges Abdallah preso arabiar iraultzailea, gose greban euskal presoekin elkartasunez\nTheklan (e)k bidali du duela 22 ordu 56 minutu, duela 22 ordu 37 minutu argitaratuta\nGeorges Abdallah preso iraultzaile arabiarra gose greban dago Euskal Preso Politikoen Kolektiboak garatzen duen borrokarekin elkartasunaz. Lorentxa Gimonen egoera eta Jon Anzaren desagerpena ere salatu ditu.\niruzkinik gabeetiketak: presoak gose greba eppk abdallah hemen: Mundua bildu\nBidali errekurtso bat Iruñeko Udalak kaleen izenak euskaraz jartzeko (GAZT)\npetrako (e)k bidali du duela 1 egun 20 ordu 40 minutu, duela 1 egun 14 ordu 11 minutu argitaratuta\nHona hemen errekurtso batzuk bidaltzeko. Deskargatu, bete eta inprimatu. Autoreak esaten duen bezala, behintzat zirikatzeko baliko du.\niruzkin 1etiketak: barcina udala kaleak hemen: Euskara bildu\nTheklan (e)k bidali du duela 1 egun 17 ordu 53 minutu, duela 1 egun 16 ordu 7 minutu argitaratuta\nPatxi Gaztelumendiren blogan irakurria: "Ez zuten irratia.com gonbidatu Ajuria Eneara, nahiz eta blogari pintxozale asko gonbidatuak izan. Eta ez ninduen harritu. irratia.com ez baitute gauza askotara gonbidatzen, ohituak gaude, aspaldian. Gurea, ez da erreferentzia euskal kulturgile gehienentzat ere; beraz, PSOEko trepa berrien kezka izateko moduan."\niruzkinik gabeetiketak: irekia irratia.com pintxoak hemen: Politika bildu\nFlickr.TheCommons istera doaz. [Eng.]\nGipuzkoaKultura (e)k bidali du duela 1 egun 22 ordu 36 minutu, duela 1 egun 19 ordu 11 minutu argitaratuta\nAgerikoa zen Yahoo! bezalako enpresa komertzial batentzat TheCommons bezalako azpiegitura bat mantentzearen "zakarraren" itzulera zaila izan behar zuela derrigorrez. 2008ko abenduan bere buru zen George Oatesen kaleratzeak ere ekimenaren inguruan egon zitezken zalantzak areagotu ziren. Egun hauetan zalantzak argitu direla dirudi.\n2 iruzkinetiketak: flickr argazkiak commons hemen: Kultura bildu\nBost atxilotu Ondarroan, Mutrikun eta Deban\nanpulubila (e)k bidali du duela 2 egun 2 ordu 39 minutu, duela 1 egun 22 ordu 6 minutu argitaratuta\nErtzaintzak bost lagun atxilotu ditu Ondarroan, Mutrikun eta Deban, ETArekin zerikusia izatea egotzita. Espainiako Auzitegi Nazionalaren aginduz egin du operazioa Ertzaintzak, eta 2008an Ondarroako ertzainetxearen aurka, Gasteizen Vital Kutxaren egoitza nagusiaren kontra, eta Santoñan (Espainia) Armadaren kuartel bati egindako atentatuekin lotu dituzte. Azken horretan militar bat hil zen.\niruzkinik gabeetiketak: euskal herria atxiloketa politika hemen: Politika bildu\nEspainiako Poliziaren talde bati egotzi diote Jon Anzaren bahiketa\nipar (e)k bidali du duela 2 egun 2 ordu 6 minutu, duela 1 egun 23 ordu 53 minutu argitaratuta\nJacques Massey, kazetaria era irakaslea da. Hainbat talde armatuei buruz lan ikerketak argitaratu ditu eta hemendik aste batzuetara "ETA, histoire secrète d'une histoire de cent ans" liburua plazaratuko du. Bertan, Frantziako zerbitzu sekretuetako iturriek Espainiako Poliziari egotzi diotela ETAko militantearen aurkako "kolpea" eta are gehiago "gertakari horri buruz "telefono entzuketak badirela ziurtatzen du idazleak.\niruzkinik gabeetiketak: euskal herria hemen: Euskal Herria bildu\nDes-kontrol taldeko kideak erasotu dituzte Barakaldon [Gazt]\nAmonamantangorri (e)k bidali du duela 3 egun 16 ordu 55 minutu, duela 3 egun 13 ordu 17 minutu argitaratuta\nSan Bizente auzoko jaietan kontzertua ematear zeudela, bart gaueko 11etan "skin itxurako 60 lagun inguruk" erasoa jo zuten musikarien aurka, burdinezko borrak eta antzeko armak erabiliz. Taldekideetako bat ospitalera eraman dute buruan ebaki larri batekin, beste batek besoa apurtuta dauka eta gainerakoek ere zauriak eta kolpeak dituzte. Boltxe kolektiboaren adierazpena ekintza salatzen: http://boltxe.info/?p=4310\n31 iruzkinetiketak: "euskal herria" "musika" "skinhead" hemen: Gizartea bildu\nTheklan (e)k bidali du duela 5 egun 17 ordu 19 minutu, duela 4 egun 22 ordu 57 minutu argitaratuta\nCOPEko Cristina López Schlichtingek elkarrizketa egin dio gaurkoan Consuelo Ordoñez, Gregorio Ordoñezen arreba, hau hil zutenaren 15. urteurrena baita gaurkoan. Schlichtingek galdera bota dio: "Zergatik uste duzu inkesten arabera euskaldunen gehiengoak gaizki ikusten duela Patxi Lopezen gobernua?". Ordoñezen erantzuna ez da makala izan.\niruzkinik gabeetiketak: consuelo ordoñez cope patxi lopez hemen: Politika bildu\nARGIAren multimedia ekoizpen guztiak CC-BY-SA lizentziarekin\nUnai_Fdz._de_Betono (e)k bidali du duela 5 egun 17 ordu 54 minutu, duela 5 egun 12 ordu 15 minutu argitaratuta\nCreative Commons BY-SA lizentziapean jarri ditu ARGIAk Multimedia kanalean sortutako eduki guztiak. Lan hauek kopiatu, banatu, lan eratorriak sortu eta jendaurrean heda daitezke, beti ere lizentzia honen izaera onartu eta lanaren egiletza aitortuz gero.\niruzkinik gabeetiketak: euskara lizentziak hemen: Euskara bildu\n"L'Epolard" itsasontzia Biscarrosen ondoratu da eta 54 urteko euskal arrantzale bat hil da\nipar (e)k bidali du duela 6 egun 16 ordu 35 minutu, duela 5 egun 15 ordu 57 minutu argitaratuta\nHendaiako L'Epolard itsasontzia Biscarrosseko kostaldean hondoratu egin da. 54 urteko marinel bat hil da istripuan. Lehen berrien arabera pasaitarra litzateke hildakoa. Itsasontzian bost arrantzale ziren eta beste laurak Bordeleko ospitale batera onik eraman dituzte baina guztiz txundituta dira gertatutakoaz.\niruzkinik gabeetiketak: gizartea hemen: Gizartea bildu\nHAARP eta "Ortzadarraren bonba" [GAZT]\nTheklan (e)k bidali du duela 6 egun 16 ordu 18 minutu, duela 5 egun 17 ordu 27 minutu argitaratuta\nOrtzadarraren bonba deitzen diote espaziora botatako bonba atomiko bati. Sortzen duen ortzadarra aurora baten antzekoa da, baina sistema elektroniko guztien txipak suntsitu ditzake, kontinente oso bat kaosera eramanez.\n5 iruzkinetiketak: haarp ortzadar bonba atomiko hemen: Zientzia bildu\nLopez: "Euskaldunek aldaketa hain azkar hartu dute ez dutela baloratzen" [Gazt]\nardazka (e)k bidali du duela 6 egun 18 ordu 25 minutu, duela 6 egun 11 ordu 16 minutu argitaratuta\nAgian hitzulpena ez da onena, baina esaldiak urteko txorraden rankingean postu jarrantzitsua izango luke.\n3 iruzkinetiketak: lopez txorrada hemen: Politika bildu\nEz gara joango\nintxaursaltsa (e)k bidali du duela 6 egun 18 ordu 20 minutu, duela 6 egun 13 ordu argitaratuta\nEAEko turismorako lelo berria aurkezteko ekitaldirako gonbidapen erdara hutsezkoaren harira, Tiraka blogekoek idatzitako salaketa umorezkoa.\niruzkinik gabeetiketak: patxi lopez turismoa erdara umorea hemen: Euskara bildu\nAEBko Marineek kazetariak Port-au-Princeko aireportutik kaleratu dituzte [gazt]\nTheklan (e)k bidali du duela 7 egun 10 ordu 13 minutu, duela 6 egun 18 ordu 17 minutu argitaratuta\nHaitiko lurrikararen inguruan informazioa ematera iritsi diren kazetariek Port-au-Princeko aireportua zuten "koartel" nagusia. Orain aireportu hori AEBren marineen esku geratu da eta kazetariak kaleratzeko hasi dira.\n3 iruzkinetiketak: marine aeb haiti lurrikara hemen: Mundua bildu\n« aurrekoa 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 ... 323 » hurrengoa


Enpanada perfektua | Consumer\nEnpanatua, arrautza-irinetan pasatua eta tenpura hainbat teknika dira elikagaiak frijituetan babesteko eta ukitu urtsua mantentzeko\nElikagai bat frijitu nahi denean, babes-geruza bat eman ohi zaio, azalekoa, barrualdea mamitsu gera dadin eta kanpoaldeak itxura harroa edo urre kolorekoa har dezan. Elikagaiei babes-geruza hori emateko hainbat formula eta teknika daude: arrautza-irinetan pasatua, tenpura, enpanatua, Orly pasta… Gainera, teknika horietako bakoitzak bere aldaerak ditu, nahiz eta guztiek helburu bera duten: elikagaia olio beroaren ekintzatik babestea, barrualdea oso beroa izan dadin eta jateko erraza izan dadin. Artikulu honetan, enpanada zuzenaren gakoak, aldaerak eta hura aplikatzeko errezeta klasikoa azaltzen dira.\nEnpanatzeko modurik “akademikoena” ingelesezko enpanada egitea da. Lehenik, irina irineztatzen da, eta gehiegizko irina kentzeko joaten da. Ondoren, arrautza irabiatuan sartzen da, eta, azkenik, ogi birrindutik edo hautatutako birrineztatutik pasatzen da (fruitu lehor ehoak, arto-irina, zereal birrinduak, etab.). ). Garrantzitsua da osagaien ordenari eustea, bestela lortzen den emaitza desberdina izango baita. Edonola ere, errezeta batzuetan, ogi birrinduaren birrineztatu bikoitzak egiten dira, irin lehen geruza ogi birrinduarekin ordeztuz. Hala, oso arrautza-irin gogorra lortzen da, eta kroketak oso krematsuak egin direnean erabiltzen da batez ere.\nBaina enpanada kurruskaria edo “perfektua” izatea ez da soilik lehen zati hori nola egin den. Eragin handia du, gainera, elikagaia nola frijitzen den. Frijitze egokia frijigailu batean izango litzateke, non olioaren tenperatura erraz kontrolatzen baita eta, gainera, frijitzen den elikagaia murgiltzen denez, frijitu egiten da.\nBaina frijitzea frijigailu batean edo zartagin batean olio askorekin egiten bada ere, oinarrizko arauak bete behar dira:\nLehenengoa tenperatura altu eta jarraitua izatea izango litzateke, baina ez gehiegi, olioa hezetu gabe, gerta baitaiteke elikagaiaren kanpoaldea gorritzea eta barrualdea sukaldatu gabe edo hotz egotea.\nElikagai gutxi batzuetan frijitzea izango litzateke bigarren araua; izan ere, olioak oliotan sartzean olioak tenperatura baxua hartzen du, eta arrautza-irinetan pasatuta, frijitutako elikagaiak frijitzeko olioa xurgatzen du, eta, horrela, elikagai oliotsu eta digeritu bihurtzen da.\nAzkenik, jaki birrindua hozten den bakoitzean, sukaldeko paperez estalitako erretilu edo plater batera ateratzea komeni da, segundo batzuk iraun dezan eta frijitzeko olio-hondarrak bota ditzan.\nTxahalki- edo hegazti-haragizko piezetarako asko erabiltzen da, baratxuriarekin birrindua baratxuria eta perrexila zatitzean datza, eta ogi birrinduan nahastea. Nahasketa prestatu ondoren, ohiko eran enpanatua egiten da, hau da, irina, arrautza irabiatua eta ogi birrindua lurrinduta. Horrela, enpanatu nahi den haragiari ukitu desberdina lortzen zaio.\nBaina, baratxuriarekin lurrin hori egiteaz gain, hainbat belar usaintsu gehi dakizkioke ogi birrinduari, adibidez, oreganoa, martorria, piperbeltza, piperrautsa, mitxoleta-haziak…\nEnpanatuak azken geruzarekin\nOhiko ogi-geruza tradizionalaz gain, hainbat ogi-mota (zuria, haziak, zekalea, integrala) eta hainbat lodieratako aldaerak ere egin daitezke, eta hainbat lodiera dituzte. Hori dela eta, hainbat berrikuntza ere egin daitezke.\nAzken geruza hori egiteko, ogia eta fruitu lehorren zatiak (hurrak, pistatxoak edo almendrak) erabil daitezke. Horrela, fruitu lehorrak frijitzen diren elikagaiei ezarriko zaizkie eta ukitu berezia emango diete.\nBestalde, arrautza-irinetan pasatuz gero, modan jarri dira snack-ak (burtsako patata frijituak, txekorrak, lorituak, arto frijitua eta abar) berrikuntza eta zapore desberdinak bilatuz. Koloreei dagokienez, koloreak, baina kontuan izan behar da elementu horiek ez dutela nutrizio-balio positiborik emango arrautzaztatzean. Espeziekin jolasean eta gure aldetik ukitu naturalagoa emanez lor daiteke zaporea.\nErrezeta: oilasko-xerra birrineztatuak\nOilasko-bularkizko xerratxo batzuei ukitu kurruskatsua emateko, hainbat elikagai erabil daitezke ogi birrindua edo arto txigortua eta birrindua, eta azukrerik gabeko gosaritako zerealak eta birrinduak. Irudimen pixka batekin, emaitza harrigarriak lortuko dira.\nPaparrak birrintzeko, xerratan moztu, eta, ondoren, irin, arrautza irabiatu eta nahasketa egin kurruskaria egiteko. Kasu horretan, ogi birrindu lodiagoa egingo da, mahats txigortuekin eta baratxuri pixka batekin birrinduta.\nOndoren, papar-xerrak frijitu “buelta eta buelta” pixka bat gorritu arte, zartagin batean oliba-olio batekin. Gorritu ondoren, paper xurgatzailea duen erretilu batera ateratzen dira, frijitzeko olio gehiegi bota dezaten. Zerbitzatzeko plater batean, letxuga-entsalada freskagarria, aguakatea eta tipulin freskoa zerbitzatzen dira.\nfreír-eu janaria prestatu pan-eu


Eztia likidoa da erleak bilduberrian, alegia, nektarra likidoa da. Nektarrak duen hezetasuna % 30-40 da. Erleak ura kentzen dio % 16-18 arte heltzeraino. Beraz, nektarra ezti bihurtzen denean gai lodi bat da, %80 inguru azukre dena eta berez kristalizatzeko joera du. Hilabete gutxitan kristalizatu eta gogortu egingo da.\nEzti likidoak baditu zenbait erabilpen kristalizatuak (nahiz eta krematua izan) ez dituenak eta jendeak nahi izaten du likido eran. Etxe komertzial handiek ere hala ohitu dute jendea. (Ikus pasteurizazioa). Berotuz gero, 28 ºC-tik gora, ezti-mota guztiak likido bihurtzen dira, baina beroketa guztiak ekidin behar dira ahal dela, eztiaren galera letorkeelako hortik. (Ikus pasteurizazioa).\nIzoztu. Ezti likido ateraberria izozkailuan sartzen bada ( -20ºC) ez da kristalizatzen. Horregatik etxe batean urtean 6-10 kilo ezti jaten badira, horra erremedioa, konjeladorean sartu eta jan ahala ateratzen joan. Lasai egon ez da fraskoa lehertzen izozkailuaren barnean.\nUr gutxiko ontzi batean ura ipini eta irakiteraino berotu. Sutatik atera eta ezti potea sartu uretan. Ura erabat hozterako nahikoa ezti likido izango da potean, den-dena urtu ez bada ere.\nAzenarioaren metodoa. Aspaldiko ohitura da ezti kristalizatuan azenario bat sartzearena. Horrela egun bat eduki ondoren azenarioaren jiran ezti likidoa aurkitzen da. Egunak pasa ahala azenarioa zimurtzen joaten da. Kasu honetan gertatzen dena da eztiak azenarioaren ura tiratzen duela eta azenarioaren inguruko eztia urtsu bihurtzen dela. Azenarioak dituen bitamina batzuk ere gehitzen zaizkio eztiari. Sistema txarra ez bada ere, azenarioaren inguruko ezti urtsua egunero jan behar da, bestela fermentatzeko arriskua baitago. Hozkailuan sartuz gutxitu daiteke arrisku hori.


Malde Chagas, Espainian sortzen ari den arazoa | Consumer\nMalde Chagas, Espainian sortzen ari den arazoa\nEspainia da Chagasen gaixotasunak gehien eragiten dien Europako herrialdeetako bat\nIrudia: Centers for Disease Control and Prevention\nChagasen gaitza, Europako osasun-agintariek ahaztutako eta ezezagun den gaixotasuna, gaur egun osasun publikorako arazo bat da herrialde askotan, eta horien artean, Espainia nabarmentzen da. Gure herrialdean, ia 50.000 eramailerekin, amaren eta fetuaren arteko transmisio-bidea kontrolatzea da egungo erronka. Horretarako, lehen urratsa diagnostiko erraza eta zehatza da. Mundu osoko zientzialariek elkarrekin lan egiten dute jarduera-protokoloak sortzeko. Artikulu honetan, Chagas-en gaixotasunaren faseak deskribatzen dira, ama-semeen transmisioa saihestu eta eskura dauden tratamenduak.\nIrudia: Kontrola eta prebentzioa\nOsasunaren Mundu Erakundeak (OME) ohartarazi du gero eta gehiago infektatzen direla Chagas gaitza Espainian gaizki egoteagatik, nahiz eta gaixotasunerako gune endemikoa ez izan. Europar Batasunean, Espainia da kaltetutakoen artean gehien eragiten duena: 40.000 eta 65.000 pertsona artean. Gero eta kasu-kopuru handiagoa Latinoamerikako olatu-boladari zor zaio, eskualde batzuetan ohiko gaitza baita.\nOrain arte Ebn gutxi ezagutzen den Chagasen gaixotasuna “Try panosoma cruzi” parasitoak sortzen du. Munduan hamar milioi pertsona baino gehiago kutsatu ditu tripanosomiasi amerikarrak, eta 12.500 lagun hiltzen ditu urtero. Beste 42.000 kasu berri sortzen ditu. Transmisioaren modu arruntena adobe eta lastoarekin egindako etxeetako pitzaduretan bizi diren hainbat zimi-espezieren gorozkien bidez egiten da, ohikoak baitira landa-eremuetan eta Latinoamerikako auzo pobreetan. Parasito horiek ez daude Espainian, eta, beraz, gure herrialdean, odoltransfusioa, organoen transplantea eta ama-semeen transmisioa dira transmisio-biderik ohikoenak.\nChagas gaitza: faseak eta sintomak\nChagasen gaixotasunak hainbat etapa ditu. Lehenengoan, fase akutua ez da sintomarik agertzen, edo ez da sintomarik agertzen, eta ez da oso espezifikoa. Ondoren, fase kroniko isila hasten da, eta parasitoa organismoan erreplikatzen da.\nTratamendu egokirik gabe, pazienteen %5-%10ek konplikazio larriak izan ditzakete\n10 eta 30 urte bitartean, hiru pazientetik batek bihotzeko asaldurak izaten ditu, eta hamarretik batek, urdaileko eta hesteetako asaldurak. Kasu konbinatuek bi arazo mota jasaten dituzte, eta proportzio txiki batek nahaste neurologikoak izaten ditu.\nBihotzeko gaitzaren ohiko sintomak direla eta, palpitazioak, arnasteko zailtasuna, zorabioak, bularreko mina eta, batzuetan, bat-bateko heriotza izaten dira. Digestio-desordenak gertatzen direnean, irensteko zailtasuna eta idorreria ohikoak dira.\nDiagnostikoa ez da zaila. Hala ere, arazo nagusia da, askotan, gaitza ez dela susmo txarra hartzen, Chagas-en gaizkiaren adierazpen asko beste patologia batzuetakoen antzekoak baitira. Tratamendu egokia aplikatzen ez bada, pazienteen %5-10 inguruk konplikazio larriak izan ditzakete.\nChagas gaixotasunaren erronka: amaren eta haurraren arteko transmisioa saihestea\nDuela urte batzuetatik hona, Chagas-en gaitza kutsatzeko arriskua kontrolatzeko protokoloa egiten ari da Espainia, odola eman eta organoak transplantatzeagatik. Hala ere, oraindik ere badago amaren eta semearen arteko transmisioa kontrolatzea. Alde horretatik, garrantzitsua da eremu endemikoetatik datozen haurdunei baheketa-probak egitea, eta, positiboa bada, adi egon jaioberrien diagnostikoari eta gainerako seme-alabei.\nKataluniak eta Valentziak Chagas-en gaizkiaren transmisio bertikala (amarena eta seme-alabarena) kontrolatzeko protokolo bat aplikatzen dute dagoeneko. Hala ere, adituek diote garrantzitsua dela gainerako autonomia-erkidegoetara zabaltzea.\nAzken egunetan, amaren gaixotasuna seme edo alaba bati nola transmititzen zaion aztertu da. Lanean, Gaixotasun Tropikalen Ikerketa Sareko zientzialariek, Granadako López-Neyra Institutuarekin koordinatuta, adierazi dute, PCR (Polymerase Chain Reaction) izeneko biologia molekularreko teknika bat erabiltzen bada, bere seme-alabei parasitoa transmititzeko arrisku handia duten emakumeak identifika daitezkeela. Gainera, bost urtez, emakume latinoamerikar haurdunei eta infektatuei jarraipena egin zieten, sintomarik ez zuten eta %13,8k beren seme-alabei bizkarroia transmititzen ziela zehaztu zuten.\nEgileek azaldu dute antigorputz batzuk gehiago pilatzen direla infektatutako pertsonengan, sintomak dituzten ala ez, banako osasuntsuei dagokienez. Antigorputz horiek detektatzeak, diagnostikorako tresna erabilgarria izateaz gain, pazienteei jarraipena egitea ahalbidetzen du, tratamendua onuragarria izaten ari den jakiteko.\nChagas-en gaixotasunerako tratamendua\nGaur egun, bi farmako erabiltzen dira Chagas benznidazolol eta nitritimox gaixotasuna tratatzeko, haurdunaldian eta giltzurruneko edo gibeleko akatsetan kontraindikatuak egon arren. Helduetan ematen direnean, eraginkortasuna txikiagoa da, baina haurren eta gazteen tratamendu goiztiarrean erabiltzen direnean, sendatze-tasa altua lortzen da, jaioberrien %100era iristen dena.\n1998. urtean, OMEk Cchas-en gaitzaren transmisioa 2010erako ezabatzea erabaki zuen, baina hori ez da beste gauza batzuen artean gertatu, inbertsio ekonomikorik ez dagoelako.\ndigestiboak kardiakoak transmisio


Beasaingo beste sei establezimenduk jaso dute Lagunkoia zigilua - EUSKADI LAGUNKOIA\nBeasaingo Udalak 2017 eta 2018an Establezimendu Lagunkoia ekimenenan parte hartu duten merkatari guztiekin ekitaldi bat antolatu du. Olaran okindegia, Y&S harriak eta osagarriak, Itoiz, Amalur ekodenda, Zubeldia harategia eta Goenaga aholkularitza dira Lagunkoia zigilua lortu dutenak 2018an.\nEkitaldi honetan, Estbablezimendu lagunkoia bezela identifikatzen dien zigilua emateaz gain abaniko eta lupa bat ere eman zaie establezimenduaren lagunkoitasun maila hobetze aldera. Era honetara Beasaingo Udalak proiektuarekin aurrera jarraitzeko borondatea azaldu du, herri lagunkoiago bat eraikitze aldera, bertako eragile desberdinekin lanean jarraituz.\nJo ezazu beraien webgunera informazio gehiagorako\n‘BEASAIN LAGUNKOIA, SUSTRAIETATIK’ PROGRAMA MARTXAN\nEL PROGRAMA ‘BEASAIN LAGUNKOIA, SUSTRAIETATIK’ EN MARCHA\nEuskadi Lagunkoia cada vez en más municipios\nBeasain comienza con la fase de diagnóstico\nBeasain diagnosiaren fasearekin hasi da