Amaiera Edo! | Hitzen uberan\n← Galder Perez: “Komedia beltza izateaz gain, komedia politikoa dela gehituko nuke”\nKazuo Ishiguro itzultzeko hautagai bila →\nArgitaletxe EDO!k amaitutzat eman du bere bidea. Azken asteetan Edotafioa izeneko argitalpena jaso dute etxeko buzoian harpidedunek: itxieraz gogoeta egiten dute bertan argitaletxekoek. Erreportaje honetan begirada luzatu diogu EDO!ren ibilbideari, Edotafioari, eta azken urteetan plazaratu diren argitaletxe proiektu berrien panoramari. Irakurrieran irratsaioan ere Gotzon Barandiaranek landu berri du gaia, jarraian entzun dezakezue saioa osorik.\n2012ko azaroan plazaratu zuen EDO! Argitaletxeak lehen liburua: Charlote Perkins-Gilmanen Hormako paper horia; azkena berriz aurtengo udaberrian, Diego Aldasororen Udako arrats eternala. Tartean liburugintza beste modu batean landu nahi izan duen argitaletxeak bere bidea egin du, hala funtzionamenduarekin nola liburu formatuekin esperimentatuz.\nLehen liburua duela bost urte plazaratu bazuten ere, luze jo zuen proiektuaren ernaltzeak. Lantaldekoek Edotafioan aipatzen dutenez zortzi urteko ibilbidea izan du EDO!k: hiru bat urte itzalean bilerak egiten, proiektuaren filosofia eztabaidatzen eta funtzionamendua diseinatzen; bost urte liburuak argitaratzen. Lehen liburua atera aurretik abiatu zuten bazkide eta harpidedunen kanpaina; jasotako babes zabalari esker 2012an abiatu zuten publikoki proiektua.\nEDO!ko kideek ez dute argitaletxearen itxierari buruzko elkarrizketarik emango. Hala ere, ez dute proiektua gogoetarik egin gabe amaitutzat jo izan nahi, eta horregatik plazaratu dute Edotafioa. Bertako lerroak dituzue hauek:\n(OHARRA: arazo teknikoengatik, ezin izan dugu testuaren jatorrizko formatua gorde, jatorrizkoa ikustera gonbidatzen zaituztegu).\n“Argitaletxea EDO!ren lantaldean elkartu ginen lagunok\nantzeko ibilbideak genituen:\nmugimendu sozialak, kultur proiektuak…\nguztiok ezagutzen genituen proiektu kolektibo eta militanteen penak eta gloriak,\nguztiok erre izan ginen inoiz inon,\neta hala ere beste saiakera bat egitea deliberatu genuen.\nKolektiboki beste behin.\nPorrot egiteko beste behin.\nAurreikusi genuen arriskua, eta azkenean hala gertatu da:\nlan itzela izan da,\ndesio haragitu bat\nardurak eta lan kargak\nbizitza proiektuak aldatu dira\nlantaldea zabaltzen saiatu gara,\nez dugu asmatu,\ngero eta nekatuago egon gara,\nzaindu egin ditugu egileak eta liburuak\nbaina ez gure burua,\nenergia faltatu zaigu talde barruan\nez dugu jakin etorkizunera bultzatzen\namaitutzat eman dugu bidea\ngaraiz eta ongi bukatzeari garrantzitsuago iritzi diogu,\nhala-moduz jarraitzeari baino.\nKulturaren alde porrot egiteko prest egon ginen,\neta hala izan da zinez:\nmaitasunez, kulturaren alde egin dugu porrot.”\nSaiakera eta poesiaren arteko lekuren batean kokatzen den Edotafioarekin egin dute gogoeta proiektuaren ibilbide osoari buruz. Bertan ez dute damurik agertzen, baina nekea aitortzen dute. Izan ere, EDO! proiektua borondatezko lanean oinarritua izan den heinean, indarren agortzea, taldea berritzeko zailtasuna eta proiektuaren iraupenaren gainetik taldeko jendea zaintzeari lehentasuna ematea aipatzen baitira testuan. Ezintasun horretan kokatzen dute, batez ere, proiektuaren desagerpena; bestela, aitortzen dutenez harpidedunen fideltasuna oso maila altuan mantendu da, liburuen edizio asko agortu egin dira, proiektuak ez du diru galerarik izan, nahiz eta azken hau borondatezko lanari esker -soldatapeko langilerik ez izateari esker- izan dela aitortu.\nHorrelako gogoetek erantzunak eman baino, agian galderak uzten dituzte airean: ezinezkoa da borondatezko lanean oinarritu diren -eta azpiegitura bat behar duten- proiektuek biziraupen luzea izatea? Prozesu parte hartzaileak unean uneko bulkada eta emozioekin batera agortzen dira? Edo kontrara, ezinbestekoa da proiektuek betirako irautea? Ez al da hori, neurri batean, tranpa bat? Egindakoarekin konformatzea, bestetik, ez al da proiektuen iraupenaren garrantzia gutxiestea? Agian EDO!koek ez dute galdera horientzat erantzunik topatu, baina garrantzia eman diote esperientzia izan denaren transmisioari eta egindako lanaren arrastoak (funtsean, liburuak) nabarmentzeari:\n“EDO! izan den kultur-esperientzia brutala transmititu\nnahi genuke hitz hauetan, ozen, pozik, eta nekeak eta tentsioak\nproiektuak hasi eta amaitzen dira,\nBadakigu ezer ez dela betirako,\nbaina badakigu, baita ere, ezer ez dela alferrik,\nezer ez dela debalde.\nEzer ez baita bukatzen desagertzeko, hauts bihurtzeko;\nahalegin kolektibo guztiak,\nideia partekatu guztiak,\nhazi modura lokartuta itzaltzen dira,\nLiteraturak hori du alde: argitaletxeak amaitu arren,\nliburuak geratzen dira.\nEta liburuak haien bizitza propioa luzatzen tematzen dira,\narretaz jarraituko dugu, aurrerantzean ere, haien bidea.”\nGogora ekar ditzagun EDO!ren jarduna urte hauetan gidatu dituzten oinarri ideologikoak:\nBorondatezko lanean oinarritua.\nAdostasuna, talde lanaren oinarri.\nEdukiei jarriz arreta, salmentari beharrean.\nKalitatea eta seriotasuna.\nOinarri ideologiko horiek gogoan plazaratu zituzten hamabost liburu.\nHiru labealdi, hamabost liburu\nHarpidedunekin labealdi bakoitzean bost liburu plazaratzeko konpromisoa hartu zuen EDO!k. Hiru bildumatan banatu dituzte liburuak: ‘Literola’, ‘Xortak’ eta ‘Begikoak’. Literolan saiakerak, euskarari ekarritako nobelak eta antzerkia izan dira nagusi. ‘Xortak’ atalean gauza bera, baina formatu txiki eta batez ere laburragoan. ‘Begikoak’ atalean grafismotik zein irudigintzatik abiatutako lanak izan dira nagusi: argazkia, liburu-objektua, artista-liburua, ilustrazioa. Hasieran literatur generoei mugarik jarri ez bazioten ere, bideak batez ere lan mota horiek lantzera eraman ditu:\nSaiakera: artea ardatz Ismael Manterolaren Maite ditut maite, Harkaitz Canoren Txalorik ez, arren; generoari loturiko gaiak Genero-ariketak: feminismoaren subjektuak lan kolektiboan.\nItzulpena: Virginia Woolfen Dalloway andrea (Itziar Diez de Ultzurrun iltzultzaile), ale berean Woolfen Emakumeen lanbideak eta Etxeko Aingerua hiltzea (Ana I. Morales), Mariama Baren Hain gutun luzea (Iokin Otaegi itzultzaile), Hormako paper horia (Charlotte Perkins-Gilman).\nAntzerkia: Samara Velteren Eta Karmele?; Gaizka Sarasolaren Erleak, satorrak, beleak.\nArgazkigintza: Gari Garaialderen Zu ikusteko bidean, Diego Aldasororen Udako arrats eternala (liburu-objektua).\nIlustrazioa, liburu ilustratua eta artista liburua: Maite Gurrutxagaren Alderik alde, Eider Eibarren Barrukoa, Lorena Martinez Oronozen Maite dut, Pello Añorga eta Concetta Provanzaren Bidea.\nArtista liburua: Ainara Lasaren Falta (ez) diren gauzak.\nBatzuetan zein besteetan arreta berezia eman zaio azalaren diseinuari, ilustratzaile ugariren kolaborazioari esker. Lantaldea ezin izan dute berritu, baina Edotafioko eskertzako zerrendak iradokitzen duenez oso zabala izan da musu-truk lan egin duen kolaboratzaileen sarea: idazle eta sortzaileez gain, itzultzaileak, zuzentzaileak, azal egileak, maketatzaileak, banatzaileak, hitzaurre eta hitzostegileak… Liburu-denda guztietara iristeko apustua egin beharrean, liburu-denda jakin batzuekin egin dute lan, banaketa koordinazio taldetik beretik eginez: Kaxilda, Garoa, Katakrak, Hontza, Zuloa, Anti… Liburuen edizio asko agortuta daude, eta agortuta ez daudenak liburu-denda horien esku utzi dituzte dohaintza moduan, bertan eduki ditzaten ale guztiak amaitu arte. Horrez gain, proiektuak izan dituen etekinak argitalpengintzan hasi berri diren bi proiekturen artean banatu dituzte, dohaintzan ere: Lekore aldizkaria batetik, EHAZEren argitalpen ildoa bestetik.\nAzkenik, EDO!ren katalogoko testu-lanak PDFan deskargatu daitezke haien webgunetik, eta laster armiarman ere egongo dira eskuragarri.\nHutsuneak desagertu da?\nEDO!ko kideek euskarazko argitalpengintzan sentitzen zituzten “hutsuneak” aipatu zituzten hastapeneko urratsak ematerakoan. Edotafiora bueltatuta:\n“Hori izan zen hastapenean EDO!ren ametsa:\nbultzatzaileok sentitzen genituen hutsuneak\nbeste era bateko liburuentzako espazioa eta\npublikoa egon daitekeela erakustea,\nproiektu kolektibo bat eratzea.”\nGauzak aldatu dira denbora honetan? Lehen aipatu dugun zerrendari erreparatzen badiogu batzuk bai, beste batzuk ez. Ikus dezagun:\nAntzerkia argitaratzeko orduan, iaz azken urteetako joera apurtu eta hainbat antzerki liburu plazaratu zituzten EDO!k berak, Txalapartak eta EHAZEk. Azken honek gainera, testuetan dramaturgia oharrak plazaratzearen aldeko hautua egin zuen (Dejaburen Arrastoak), eta saiakera argitaratzen ere hasi zen (Karlos del Olmoren Arestiren nazioa, antzerkia). Aurten badirudi joera mantenduko dela, EHAZEk argitaratzen jarraituko du EDO!ren dohaintzari esker, eta Elkarrek ere plazaratu du ale bat (Patxo Telleriaren Ez dok hiru). Aipagarria da Joseba Jaka bekak ere, lehenengo aldiz, antzerkia izango duela ardatz.\nSaiakerari dagokionez, artea publikatzeko orduan hutsune oso handia dago, Ismael Manterolaren Maite ditut maite salbuespena izan da oraingoz. Genero-ariketak kontuan hartzen badugu berriz, egoera oso bestelakoa da, baina ez argitaletxe berriei loturik, bilduma berriei loturik baizik: feminismoaren bidetik saiakera eta itzulpena ari dira jarraikortasunez publikatzen Eskafandra/Elkarrek batetik, Susako Lisipe bildumak bestetik. Horiez gain, Katakrak liburu-denda ere saiakera publikatzen hasi da, besteak beste Angela Davisen lan bat iaz (Askatasuna, etengabeko borroka bat).\nLiteratur itzulpengintzak baditu bere zirrikituak: ohiko argitaletxe zenbaitek lanak plazaratzen dituzte tarteka (Txalapartak, Elkarrek…), Katakrakek berak zabaldu du ildo hori, eta oso aipatzekoa da Pasazaitek azken bost urteetan eskaini duen katalogoa, adibide batzuk aipatzearren. Literatur itzulpenak argitaratzeko hautua egin du Meettok argitaletxeak ere; hasiera batean bertako sortzaileen lanei zirrikitua zabaldu bazien ere (Irakurri liburu kolektiboa, Kevin Herediaren Hor hago, Kevin?), azken urteetan itzulpengintzan espezializatu da gehiago (Jean Echenoz, J.M. Coetzee, Don DeLillo, Samuel Beckett…). Modu puntualean iritsi zaizkigu beste argitaletxe batzuetatik itzupenak ere, Consonnik bultzatutako Virginia Woolfen Gela bat norberarena (2012).\nHelduentzako ilustraziogintzan eta artista-liburuen arloan ere hutsunea oso handia da, amildegia kasik. Hutsuneak hutsune, badira zorioneko salbuespenak ere: Nagore Legarretak Hysteron plazaratu du Banizu Nizukerekin elkarlanean.\nOso gutxi dira helduei zuzenduriko album ilustratuak argitaratzeko aukerak, nahiz eta aurten Eusko Jaurlaritzaren “Komikigintza eta ilustraziogintza bultzatzeko deialdia”rekin beste ate bat zabaldu litekeen (kontuan hartu behar da argitaratzera dagoela bideratua neurri handi batean, sortze hutsera baino gehiago). Helduentzako komikiaren munduan Txalaparta argitaletxeak egin du azken urteetan helduei begira ahalegin handia, hala bertako sortzaileen lanekin (Zarrakamalda, Habiak) nola itzulpenekin (Munduko bandarik txarrena). Astiberri argitaletxea ere erdaraz ezagun egindako hainbat titulu euskaraz argitaratzen hasi da azken urteetan.\nHutsuneak handiak izan arren, aldaketa batzuk nabarmentzekoak dira. EDO!koek errealitate hori bera dute aipagai Edotafioan:\n“EDO! momentu baten parte izan dela sentitzen baitugu.\nMendea hasi zenetik euskal literaturaren testuinguruan errepikatzen ari den momentua:\nEDO!ren ideiekin bat doazen proiektuak sortu eta desagertu direla ikusi dugu,\nliburu-denda eredu berriak ezagutu ditugu,\nargitaletxe berriak sortu eta desegin dira,\nirakurleen ekarpenetan oinarritzen direnak,\npublikazio sail berriak sortu dira,\nitzalean egon diren literatura, pentsamendu eta sormen liburuak argitara ateratzeko egitasmoak ezagutu ditugu,\nhasi eta bukatu direnak,\nedo jarraitzen dutenak,\nedo atzo ernatu direnak…”\nEdotafiotik erauzi liteke hemen landuko ez dugun beste azpigai bat ere, argitaletxeek egun betetzen duten funtzioaz gogoeta. Gai hori ardatz, erreportajea publikatu zuen Lander Arretxeak Argian (2015-IV-24): “Behinola elkargune, orain zer?“.\nNagore Legarretaren Hysteron liburu-objektua\nArgitalpen proiektu berrien paisaiaz\nHitzen Uberaneko hemerotekari begira, azken urteetan gutxienez bi “olatu” jaso ditugu argitalpen proiektu berriei dagokionean: lehena 2012 inguruan, zeinean argitaletxe txiki multzo bat sortu zen. Bigarrena 2015-16 ingurukoa, zeinean argitaletxe txiki (eta handi) batzuk desagertu diren, eta sortu diren proiektu berriak argitaletxe historikoen baitako bilduma berriei (Eskafandra, Lisipe…) edo beste proiektu batzuen oinarriaren gainean sortutako argitalpen ildoei (EHAZE, Katakrak…) loturik azaleratu diren, neurri handi batean.\n2012an “Euskal argitaletxe berriak” erreportajea publikatu genuen Uberanen. Bertan proiektu hauek genituen aipagai: Denonartean, Argitaletxea EDO!, Kafe arrastoak, Hamaika Books, Pasazaite eta Gaumin. Haietatik Denonartean, Pasazaite eta Gauminek jarraitzen dute lanean. Denonarteanen katalogoa anitza da oso, eta lekua egin dio album ilustratuari, eta baita tarteka argazki zein artista liburuei (ikus Ur, adibidez). Pasazaite modu egonkorrean ari da liburuak plazaratzen, eta baita Gaumin ere, haur eta gazte literaturaren arloan batez ere.\n2015 eta 2016 artean aurretik sortutako joera batzuk ahuldu, eta berri batzuk sortu dira: argitaletxe historikoen baitan sortu diren bilduma berriak aipatu ditugu, ohiko bildumen eskema (narratiba, saiakera, poesia kasu batzuetan) joera apurtuz edo zabalduz eta unean unean jendartean egon daitezkeen kezkei berehalakoan erantzunez. Susa argitaletxeak bi bilduma berri gehitu dizkio bere ohiko jardunari: Munduko Poesia Kaierak harpidedun kanpaina batekin atera da aurrera, itzultzaile lanetan aritzeko prest dagoen idazle eta itzultzaile sare zabal baten konpizitatearekin, Beñat Sarasola du editore; Lisipe bilduma feministan saiakera da oinarria, Jule Goikoetxea du editore. Lehen aipatu dugu ere Eskafandra eta Elkarren arteko elkarlana, oraingoz hiru egileren lanak eman dituena (Angela Davis, Virginie Despentes eta laster Silvia Federici).\nPosible litzateke horrelako bilduma berriak sortzea, unean-unean kalean irakurleen artean eskaria, kezka, interesa egongo ez balitz? Akaso hori izan dezakete azaleratzen ari diren argitalpengintza proiektu berri batzuen motorra, proiektu bati edo mugimendu bati dagokion kezka konpartitu bat, argitaletxe azpiegitura propio bat edo horretara dedikatuko den editore liberatu batzuk edukitzea baino gehiago: kasu, Katakrak liburu-dendak bere dinamikaren ondorioz sortu du argitalpen ildo bikoitza, literatura (Takiji Kobayashiren Nagusia kanpoan bizi da eta 1928ko martxoaren 15a itzuli ditu Hiromi Yoshidak), eta saiakera (Robert Menasseren Europar mezularia; Angela Davisen Askatasuna, etengabeko borroka bat). EHAZE ere ez da berez argitaletxe bat, antzerkizale elkartea baizik, baina hutsune bat asetzeko urgentziaz abiatu ditu bere argitalpenak. Itu Banda edo Txakur Gorria bezalako kolektiboek azkenaldian egin dituzten argitalpenek ere (Lekore aldizkaria, Lekore aldizkariko separatak, liburu laburrak, liburu kolektiboak, kolaborazioak…) sortzaile gazteen mugimendu bat du aitzinean. Azkenaldian beste argitaletxe bat ere sortu da: Balea zuria. Ekimen horren oinarrian, beste talde bat, “Poesia eta pentsamendua” ekimena bultzatu izan duena, hain zuzen ere.\nMugimendu bat du oinarrian halaber Ataramiñe proiektuak, “Euskal errepresaliatu politikoen literatura koadernoak”. Motibazioa euskal errepresialiatuen lanak eta errealitatea azaleratzea izanda, genero ezberdineko lanak topatzen ahal dira proiektu honetan: poesia, antzerkia, komikia, saiakera, urteroko antologia…\nBadira gehiago ere, liburuak plazaratu dituzten talde, elkarte, kolektiboak. Kasu batzuetan liburu zehatzen bat plazaratzeko, liburuak ekarri du argitaletxea; beste batzuetan jarraipena izateko borondatez sortu dira. Barnezomorro argitaletxeari kasu bi lan ezagutu dizkiogu berriki: Iñigo Basaguren-Duarteren Erori, eta Idoloak akabatu genituenekoa.\nAutoedizioak gurean aski prestijio izan gabe jarraitzen duen arren, azken urteetan egon dira liburu-objektuari dagokionez lan txukuna egin eta oihartzuna izatea lortu duten lanak ere, egileek berauek bultzatutako proiektuak: Txerra Rodriguez (Sutondoko kontuak, 2015), Maider Agirre Gurrutxaga (Bihotzero, 2015), Gabriel Korta (Maitasunaren indarra, 2016)…\nPaisaia honi begira, jarrai genezake galderak pilatzen: benetan egingarria da beste filosofia batzuen arabera lan egiten duten argitaletxe txikien bidea, eta batez ere, iraupena? Edo agian, hain zuzen ere, beste proiektu batzuei loturiko bildumak edota argitalpen ildoak bultzatzea litzateke errealistagoa? Badirudi hutsune batzuk betetzeko kezka eta beharra bizirik dagoela, baina martxan dauden beste proiektu batzuekin elkarlanean akaso errazagoa da proiektuen biziraupena, edo behintzat bilduma berri eta espezializatu batzuk publikatu ahal izatea argitaletxe azpiegitura oso bat sortu eta mantendu behar izan gabe.\nEdotafioa mintzagai Irakurrieran saioan\nGotzon Barandiaranek berriki gidatutako Irakurrieran saioan, Ahotsenea, Sautrela eta Edotafioa izan ditu hizpide. Entzun hemen saioa osorik:


GAIKA corpusaren inguruan\nGAIKA corpusa termino-bilduma bat da; han jasotako terminoak UPV/EHUko Euskara Zerbitzuaren ardurapean euskaraturiko testuetako glosarioetatik hartuak dira. Testuak unibertsitateko ikasliburuak dira (arlo guztietakoak: giza zientziak, gizarte-zientziak, bizitzaren zientziak, zientzia zehatzak, materiaren zientziak eta teknologia), eta, halaber, LEGEAK-LEYES bilduman baturiko legeak.\nHirurogeita zazpi mila termino eta esapide baino gehiago kontsulta daitezke corpusean (euskarazkoak: 30.100; gaztelaniazkoak: >19.500; ingelesezkoak: >16.600; frantsesezkoak: >1.500); kopuru hori urtez urte handituz doa, glosarioa termino gehiagoz hornitzen baita urte bakoitzean euskaraturiko testuetatik.\nGlosarioaren erabiltzaileak, kontsulta egitean, jakin dezake zer ordain eman zaion euskaraz termino jakin bati UPV/EHUko testuetan, baina, berebat, zer ordain erabiltzen duten arloko adituek: itzulpenen begiraletza teknikoa arloan arloko adituek (unibertsitateko irakasleek eta ikertzaileek) gauzatzen dute, eta, testuen edukiaren zuzentasuna zaintzeaz gainera, itzul-lanetan erabilitako terminologia ikuskatu eta haren egokitasuna bermatu behar dute. Halaber, GAIKA corpusa EHUskaratuak corpus paraleloarekin lotua dagoenez, erabiltzaileak ikus eta azter dezake zer testuingurutan erabili den terminoa (baldin eta terminoa EHUskaratuak corpusean jasotako testu batetik erauzia bada).\nTerminoen sorrera-hizkuntzak hiru dira (frantsesa, gaztelania eta ingelesa), eta xede-hizkuntza, bakarra (euskara). Horiek horrela, kontsulta hiru hizkuntza horietako batetik eginez gero, euskarazko ordainak besterik ez da jasoko emaitzetan; kontsulta euskaratik eginez gero, ordea, euskaraturiko testuetan hiru hizkuntza horietan diren ordainak agertuko dira emaitzetan.\nCorpusa terminoz elikatzean ez dira soilik aintzat hartu sorrera-hizkuntza, arloa eta termino bakoitzari emaniko ordaina(k), baita sorrera-testua ere. Hau da, erabiltzaileak ikus dezake arloko zer eta zenbat liburutan erabili den ordain gisa emaitzetan ageri den terminoa. Hori dela eta, ordain batzuk errepikaturik ager daitezke.\n1. Bilaketa-hizkuntza aukeratu, eta, behar izanez gero, arloa ere bai.\n2. Terminoa idatzi bilaketa-eremuan (“idatzi zure hitza hemen”), aukeratutako sorburu-hizkuntzan.\n3. “Bilatu” botoia sakatu.\nTerminoa idatzi ahala, bilaketa-eremuaren azpian, zerrenda bat agertuko da: idatzitako sekuentzia (hitz osoa edo ez) barruan daukaten terminoen zerrenda. Aztergai dugun terminoa zerrenda horretan ere aukeratu daiteke, terminoaren gainean klik eginez.\nTerminoa, zerrendan agertzen ez bada, esan nahi du ez dagoela jasota corpusean.\nZerrenda luzea bada, zabaltzen den leihoaren eskuinaldean, korritze-barra bat agertuko da.\nBilaketaren emaitzako informazioa\nSorburu-terminoari buruzko informazio osagarria, parentesi artean:\nadiera desanbiguatzeko informazioa\nXede-hizkuntza (ordain terminologikoaren hizkuntza): fr, en, es, eu\nXede-terminoa (ordain terminologikoa)\nOrdainari buruzko informazio osagarria, parentesi artean:\nonartzen dituen osagarriak\nArloa eta azpiarloa\nLiburuaren izenburua eta argitaratze-urtea\nTestuingurua (baldin eta argitalpena EHUskaratuak corpusean jasoa badago)


Atzerrira bidaiatu eta lan egin\nMenderatu lan hizkuntza beste kultura batean murgiltzen zaren bitartean!\nHizkuntza profesionalentzako klaseak\nHizkuntzak: Ingelesa – Frantsesa – Alemana\nNazioarteko bezeroek gero eta pisu handiagoa daukate gaur egun gure enpresetan eta harreman hauek garatu eta zaintzeko ezinbestekoa da komunikazioa. Hizkuntza ikasteko denbora asko ez dutenei zuzenduriko ikastaroak dira hauek. Denbora gutxian, eta ikastaro trinkoen bitartez, ahozko ulermena, testuen ulermena eta ahozko adierazpena hobetuko dute.\nIkaslearen sektoreko hiztegi eta esamolde espezifikoak landu daitezke, taldeko ikastaroa eta banako eskolak konbinatuz. Indibidualizazio handiagoa nahi izanez gero, banako eskolak hauta daitezke, non irakaslea ikaslearen behar espezifikoetara egokituko den.\nTalde itxiekin egonaldiak antolatzen ditugu, enpresa bereko ikasleek osatua. Ikastaroa zehaztutako sektoreari eta lanpostuari egokituko zaio.


Agorrosingo kirol eremuetako edukiera, %40tik %50era - Bergara - Goiena.eus\nAgorrosingo kirol eremuetako edukiera, %40tik %50era\nJokin Bereziartua Lizarazu 2021-01-15 16:05\nAgorrosin kirol gunearen sarrera.\nCOVID-19 positiboen azken hamalau egunetako intzidentzia-tasa metatua 100.000 biztanleko 500 baino gutxiagokoa denez, kirol instalazioen erabilera handitzeko aukera dago Agorrosinen. Besteak beste, igerileku handian, aldi berean, kale bakoitzeko, bi erreserba egin ahal izango dira.\nKirol instalazioetan, %50eko gehieneko edukiera baimenduko da eta, ondorioz, Agorrosingo igerileku handian, aldi berean, kale bakoitzeko, bi erreserba egin ahal izango dira. Beste kirol-eremuen gehiengo edukiera %40tik %50era igo da.\nErreserbak mantendu egiten dira\nKirol instalazioetan, kirola taldeka egin ahal izango da. Hemendik aurrera padel pista erabilgarri dago eta ikasturteko erreserbak mantentzen dira. Udaleko pilotalekuko erreserbak, bestetik, astelehenetik aurrera egongo dira martxan. Gehienez, sei pertsona aritu ahal izango dira aldi berean eremu bakoitzeko. Bestalde, Udaletik gogorarazi nahi dute hainbat ekintza streaming bidez eskaintzen direla. Informazioa Agorrosingo Ekintza Guneko harreran edota 943 77 70 95 telefonoan eska daiteke.\nSegurua da, neurriak betetzen badira\nAgorrosin Ekintza Gunea eremu segurua dela egiaztatu dute Ertzaintzak eta Osasun Sailak egin dituzten ikuskapenek. "Hala ere, azken boladan, eta erabiltzaile batzuen aldetik COVID-19aren hedapena saihesteko jarritako neurri batzuk ez direla behar bezala betetzen ari antzeman da. Sumatutako arau hausteen eta hauen ondorioen inguruan jakinarazpena bidali zaie erabiltzaileei eta arauak betetzeko eskaera egin zaie", gaineratu dute.


Heskaiak, lorategiko hormak | Consumer\nHeskaiak, lorategiko hormak\nInausketaren bidez heskaiak ebaki daitezke forma geometriko edo egitura naturalekin.\nHeskaiak landare-formazioak dira, eta lorategia mugatu, inguratu, babestu eta apaintzen dute. Landarez, zuhaixkaz eta zuhaitzez osatutako talde lerrokatuek osatzen dituzte, eta horien tamainaren araberakoa izango da heskaiaren altuera. Inausketaren bidez, forma geometrikoekin edo egitura naturalekin ebaki daitezke. Substratu, ureztatze eta ongarri beharrei dagokienez, neurri handi batean landare espeziearen mende daude.\nLorategian heskai bat landatu nahi denean, inguruko beste batzuei erreparatzea komeni da, klimaren eta lurzoruaren ezaugarrietara hobekien egokitzen den espeziea zein den jakiteko. Espezie autoktonoak aukeratuz gero, gutxieneko zainketekin bermatzen da heskaiaren biziraupena. Hurrengo urratsa heskai mota erabakitzea da, espeziea aukeratzeko.\nHeskaiak finka edo lorategi bat mugatuko badu, bi metro baino gehiago neurtu beharko ditu. Kasu horretan, tamaina horretara iristen diren zuhaitzak edo zuhaixkak aukeratu behar dira, hala nola, karpe arrunta, inausi erregularra onartzen duen hosto erorkorreko zuhaitza edo altzifrea, arrunta, horizontala edo piramidala. Oso ohikoa den beste espezie bat leilandi da, altzifraren antzeko koniferoa eta azkar hazten dena.\nHeskaiak finka edo lorategi bat mugatuko badu, bi metro baino gehiago neurtu behar ditu.\nBeste heskai multzo bat bi metroko altuera gainditzen ez duten solairuek osatzen dute. Aipatzekoak dira, besteak beste, ezpela eta hagina, oso ohikoak heskai geometrikoak egiteko. Landare-formazio horien tamainak loredun espezieak erabiltzeko aukera ere ematen du, hala nola, argitasuna, lantana edo Siriako arrosa.\nHeskai baxuenak ez dira metro bat baino altuagoak. Formazio horietarako espezie egokienak ezpelak dira. Beste aukera apaingarri batzuk hauek dira: eskalonia, cotoneasterra, mirtoa, fuksia, jara eta errosal mota batzuk.\nParterreak mugatzeko eta bideak inguratzeko bordurak erabiltzen dira, oso heskai apala, 50 zentimetroko altuerara iristen ez dena. Erromeroa, ezkaia, miniaturazko arrosak, santolina edo nartzisoak oso landare egokiak dira bordurak egiteko.\nHeskaiak osatzen dituzten espezieak, oro har, ez dira oso delikatuak. Neguan, euritik datorren urarekin bizi daitezke, eta udan, berriz, ez zaio urik falta behar. Udak lehorrak diren lekuetan, kontu handiz ibili behar da.\nLorategian heskai bat dagoenean, ezinbestekoa da inaustea.\nUdaberrian ongarri konposatu bat gehitzea komeni da zuhaixkei; udazkenean, berriz, prestakin deskonposatu bat erabiltzea komeni da. Substratuari dagokionez, erabilitako landare-motara egokitu behar da.\nBeste mantentze-lan bat da heskaiaren puntak erregulartasunez ebakitzea, haren hazkundea kontrolpean izateko eta nahi baino espazio handiagoa har ez dezaten. Denbora eta lana aurrezteko, komeni da neurri informaleko heskaiak aukeratzea, zainketa gutxiago eskatzen dutenak, eta haien puntak erraz mozten direnak.\nHala ere, ezinbestekoa da inausketa, lorategian heskai bat dagoenean. Heskaia modu erregularrean inausteak, hari forma emateaz gain, zuhaixken hazkuntza eta forma hobetzen ditu. Zenbat eta gehiago kimatu heskaia, orduan eta itxiagoa izango da etorkizunean.\nhesi Jardín-eu Planta-eu


Museoetan ikastea | Consumer\nEspainiako museo gehienek haurrentzako eta gazteentzako hezkuntza-programak dituzte\nDesberdin ikusten eta begiratzen dute, beren erara interpretatzen dute eta nahi dutena atxikitzen dute; haur batek museo batean duen jarrerak ez du zerikusirik heldu batenarekin. Horregatik, museo-erakundeek, beren beste jarduerekin batera, berariaz gazteentzat diseinatutako hezkuntza-programak garatzen dituzte; adin bakoitzerako eskola-bisitak, parte hartzeko tailerrak eta irakasleentzako prestakuntza-saioak izaten dira programa horien proposamen nagusietako batzuk.\n“Hankak gora”, “Zomorro arraroak” edo “Nor da nor” ez dira haurrentzako mahai-joko berrien izenak. Malagako Picasso Museoak haurrei modu dibertigarrian gozatzeko eta ikasteko diseinatutako ibilbideetako batzuk dira. Izan ere, “Picassok”, Espainian banatutako ehun museok baino gehiagok bezala, ondo barneratuta dauka Museoen Nazioarteko Kontseiluak (ICOM) aldarrikatutako maximoa: museo baten funtzio nagusietako bat heztea da.\nMuseo askok jartzen dute arreta helduengan ere\nEginkizun nagusi hori museoetako hezkuntza-programen bidez gauzatzen da. Azken urteotan, programa horiek funtsezko garrantzia hartu dute mundu osoko museoek antolatzen dituzten jardueren barruan. Programen hartzaile nagusiak gazteak dira, beren eskolen bidez edo banaka parte har dezaketenak, programaturiko jarduera motaren arabera. Era berean, museo askok helduengan ere jartzen dute arreta, museo-erakundeek lantzen dituzten gaietan trebatzeko tailer, ibilbide, mintegi eta materialekin.\nEskola-adinean dauden haur eta gazteentzako museoen hezkuntza-programen helburu nagusia da erakunde horien bildumetara hurbiltzea, ikuspegi ludiko, dibertigarri eta sortzailetik, haientzat azaldutako obretan ibilbide hutsa izan ez dadin, azaldutako materialetan oinarrituta gozatzeko, ulertzeko eta ikasteko aukera emango dien jarduera parte-hartzailea izan dadin.\nJarduera mota honetan oso garrantzitsua da museo bakoitzak ezartzen dituen arauak errespetatzea.\nMuseoetako hezkuntza-programen jarduera nagusietako bat bisita programatuak antolatzea da, hala eskatzen duten ikastetxeentzat. Bisita horiek aldez aurretik ezarritako ordutegi eta egunetan egiten dira, eta ikastetxeak berak erreserbatu behar ditu museoko hezkuntza-sailean, lehentasun-data eta ikasle-taldearen tamaina adieraziz. Kontuan hartu behar da museo batzuetan erreserba askoz lehenago egitea komeni dela, eskaera handia dela eta. Bisita prestatzeko, erreserba egin eta erakundearen berrespena jaso ondoren, ikasleei lagunduko dieten irakasleek museoek eskaintzen dizkieten berariazko materialak izaten dituzte askotan, bai web orrien bidez, bai instalazioetan bertan. Material horiei esker, ikasleek bisitatuko dituzten edukiak aldez aurretik sar ditzakete irakasleek.\nJarduera mota honetan oso garrantzitsua da museo bakoitzak ezartzen dituen arauak errespetatzea. Horregatik, komeni da aldez aurretik araudia ezagutzea: oro har, taldearen tamaina minimoa edo maximoa eskatzen da, irakasle kopuru jakin bat, adinari begira, eta, jakina, iristean puntualtasuna. Eskola-bisiten kostua museo bakoitzaren araberakoa da, baina gutxi gorabehera 50 eta 75 euro bitartekoa da talde bakoitzeko; kasu batzuetan doakoak dira, Estatuko museoetan edo udal-museoetan bezala, azken horietan doakotasuna udalerriko ikastetxeetara bakarrik zabaltzen den arren.\nMuseoetara egiten diren eskola-bisitak hainbat modutan antola daitezke, talde bakoitzaren adinaren, helburuen eta ezaugarri pertsonalen arabera, baita museoaren hezkuntza-eskaintzaren arabera ere:\nBisita gidatuak: bisita mota honetan, museoko gida batek erakusketa-aretoen bidez zuzentzen ditu ikasleak, eta beraientzat interesgarrienak diren lanak komentatzen ditu, bisita aberastuko duen elkarreragina sortzen saiatuz. Beste batzuetan, irakasleak berak gidatzen ditu ikasleak museoan, eta gazteen curriculumerako garrantzitsutzat jotzen dituen alderdiak nabarmentzen ditu.\nBisita dinamizatuak: bisita horiek, ikasle-taldea museoan ikusgai dauden lanekin zuzenean harremanetan jartzeaz gain, informazioa osatzen duten beste baliabide eta material batzuk erabiltzeko diseinatuta daude, baita jolasak edo bisita dinamikoagoa eta, beraz, txikienentzat erakargarriagoa egiteko beste estrategia batzuk ere.\nLantegi-bisitak: bisita horiekin bi funtzio betetzen dira: batetik, museoaren edukiaren berri ematen zaie ikasleei, beraientzat adierazgarrienak diren lanak aukeratuz, eta, bestetik, bisita egin ondoren, tailer gisa eta ibilbidean ikasitakoari buruzko euskarriekin lan egiten da.\nbisitak eskola-bisitak jóvenes-eu museos-eu programas educativos-eu


Salaketa-inprimakia - Mercadona\nHasiera Legala Salaketa-inprimakia\nSalaketa eragin duten egintzak\nSalatu nahi dituzun egintzei buruzko informazio xehea\nInprimakian adierazitako datu pertsonalen tratamenduaren arduraduna MERCADONA SA da, bidaltzen dizkiguzun kontsultei eta salaketei erantzun ahal izateko haiek tratatzeko duen interes legitimoan oinarrituta. Egindako kontsultaren/salaketaren arabera, baliteke zure datu pertsonalak gure taldeko enpresaren bati jakinarazi behar izatea. Eskubidea duzu zure datuetara sartzeko, haiek zuzentzeko eta haiek ezeztatzeko, bai eta beste zenbait eskubide ere, zure datuen tratamenduari buruzko informazio gehigarrian azaldu bezala.\nDATU TRATAMENDUAREN POLITIKA\nZURE DATUEN TRATAMENDUARI BURUZKO INFORMAZIO OSAGARRIA\nFormulario hau aurkeztea borondatezkoa da. Azterketa abiarazteko, beharrezkoa da datuak babesteko politikari buruzko idatzi hau irakurri eta onartu duzula baieztatzea, horretarako jarrita dagoen laukitxoa markatuta. Zuri buruz ematen duzun informazioak, eta formulario honetan aipatzen dituzun MERCADONAko langile, hornitzaile, bezero eta negozio-bazkideei buruz ematen duzunak (aurrerantzean, MERCADONA), edo MERCADONArekin lotutako beste edozein alderdik zenbait erabaki ekar ditzakete eragina izan dezaketenak erreferentzian aipatzen den gertaeran nahastutako langile eta beste hirugarrenengan. Beraz, eskatzen dizugu bakar-bakarrik emateko zehatza eta benetakoa den informazioa. Ematen duzun informazioa konfidentzialtasunez erabiliko da. Salatuak ezingo du jakin, inoiz, salatzailea nor den; hala ere, dagokion ikerketa egin ondoren edo salaketa legezko ekintzatan amaitu ondoren, salatutako gertaeren berri eman ahal izango zaio.\nTratamenduaren arduraduna. MERCADONA SA. IFZ A-46103834, Valencia kalea 5, 46016 Tavernes Blanques (Valentzia)\nTratamenduaren xedeak MERCADONAk jakinarazten dizu, MERCADONAren barneko komunikazio- eta salaketa-bideak erabilita, formulario hau betetzen duzunean ematen dituzun datu pertsonalak helburu honekin tratatuak izango direla:\nZu identifikatzeko eta zurekin harremanetan jartzeko.\nBetetzen duzun formularioa prozesatzeko, behar diren ikerketak egiteko, zuk planteatutako arazoari irtenbidea eman ahal izateko.\nInformatutako edo salatutako gaiarekin lotuta beharrezkoak diren izapideak gauzatu ahal izateko.\nLegitimazioa. Zure datuak tratatu ahal izateko lege-oinarria da inprimakia betetzean ematen diguzun onespena. Mercadonaren interes legitimoa da delituzko jokaeren edo jardueren ondorioz eta Jokabide Arauetan eta Jokabide Etikoen Jarraibideetan jasotakoak urratzen dituzten jokabideen ondorioz jasotako salaketak eta/edo kontsulta kudeatzea eta ebaztea. Interesatuaren datu pertsonalak Mercadonak tratatuko ditu haren kontsultari / salaketari erantzuteko, dagokion bidea abiarazteko eta haren egoeraren, tramitazioaren eta itxieraren segimendu zorrotza egiteko.\nEskatutako datuak derrigorrezkoak dira, espresuki kontrakoa esaten ez den kasuetan, eta, haiek emateari uko eginez gero, ezingo zaio erantzun. Interesdunak hirugarren batzuen datuak ematen baditu, adierazten du haien adostasuna duela, eta klausula honetan jasotako informazioa helarazteko konpromisoa hartzen du; era berean, barne-salaketa batekin lotuta hirugarren batzuen datuak ematen baditu, baieztatzen du emandako informazioa egiazkoa dela eta haren bidearen kudeaketaren eta segimenduaren barruan ematen dela.\nDatuak gordetzea. Emandako datuak gorde egingo dira salaketa-sistemaren barruan, gehienez ere hiru (3) hilabetez. Hala ere, MERCADONAk datu horiek gorde ahal izango ditu jakinarazpeneko edo salaketako gaia ebatzi arte behar den denbora guztian, eta haren tratamenduaren ondorioz sor daitezkeen erantzukizun zibilei, penalei edo bestelakoei erantzun ahal izateko.\nDatuak jakinaraztea. Bakar-bakarrik tratamenduaren helburua betetzeko, zure datu pertsonalak jakinarazi ahal izango dizkiegu beste sail eskudunei, eta, hala dagokionean, Araudia Betetzeko Batzordeari; MERCADONAren giza baliabideen, ikuskaritzaren, zerbitzu juridikoen, segurtasunaren eta administrazioaren sailei; eta MERCADONA taldeko erakundeei eta kanpo-aholkulariei (adibidez, aholkulari juridikoei). Halaber, hala dagokionean, datu pertsonalak eta informazioa eman ahal izango zaizkie poliziari eta agintari judizialei edo agintari eskudunei.\nEskubideak. Eskubide hauek dituzu:\n- Mercadona SA zuri buruzko datu pertsonalak tratatzen ari den ala ez jakiteko.\n- Zure datu pertsonaletan sartzeko, datu okerrak zuzendu ditzaten eskatzeko, bai eta, hala badagokio, ezaba ditzaten eskatzeko ere, jaso ziren helbururako jada beharrezkoak ez badira edo beste arrazoiren bategatik.\n- Zure datuen tratamendua mugatzeko: egoera jakin batzuetan eska dezakezu; hala eginez gero, erreklamazioak aurkezteko edo defendatzeko bakarrik gordeko dira datuak.\n- Egoera batzuetan eta egoera jakin batekin erlazionatutako arrazoiengatik, uko egin diezaiokezu zure datuak tratatzeari. Mercadonak datuak tratatzeari utziko dio, salbu eta premiazko arrazoi legitimoak daudenean eta erreklamazioak gauzatu edo haietatik defendatu behar denean.\n- Emandako onespena atzera botatzeko. Hala eginez gero, horrek ez dio eragiten onespena atzera bota aurretik egindako tratamenduaren zilegitasunari.\nEskubide horietaz baliatzeko, idatzi bat bidali behar duzu, zeuk sinatua, zure NANaren, pasaportearen edo AIZaren fotokopia batekin batera Mercadona SAren helbide honetara: Div. Jurídico Procesos , C/ Ciudad de Liria N º5-7 - 46988 Polígono Fuente del Jarro - Valencia. Diruaren eta Zerga Zigiluaren Fabrikak igorritako sinadura elektronikoa baduzu, bidal dezakezu zure eskaera gure webgunean (info.mercadona.es) bezero-arretaren atalean daukazun formularioa beteta, eta berariaz adierazita zer eskubide erabili nahi duzun.\n- Mercadonako datuen babeserako gure ordezkariarekin harremanetan jartzeko dpo@mercadona.es helbidera idatziz.\n- Datuen babeserako Espainiako Bulegoaren egoitzan erreklamazioa aurkezteko.\nIrakurri dut, eta espresuki onartzen dut Datu Tratamenduaren Politika\nIdatzi hemen goiko irudian agertzen diren zenbakiak


Bizkaiko elizaren histori artxiborako bisita « BAM Begoñako Andra Mari Irakasleen Unibertsitate Eskola\nDECAren prestakuntzatik, Elizaren errealitatea aztertzen ari gara Bizkaian. Beraz, Bizkaiko Elizaren Histori Artxiboa ezagutzera joan ginen, BAM dagoen eraikina berean. Anabella Barroso zuzendariak lagundu zigun bisitan. Bere lanaz hitz egin zigun, eta artxiboa zertan datzan eta zein den bere funtzioa azaldu zigun. Aukera izan genuen bertatik bertara ezagutzeko hainbat formatutan gordetzen dituzten dokumentu eta material batzuk, informazioa edonoren eskura jartzen dutenak.\nElizak hainbat dokumentu prestatu, bildu eta erregistratu izana (bataio-partidak, fakturak, material didaktikoak, aktak, argazkiak…) lagungarria da Elizaren errealitatea eta Bizkaiko bizitzako beste arlo ezagutzeko: demografia, ekonomia, ohiturak, kultura, euskararen erabilera…


Vattetot-sur-Mer - Wikipedia, entziklopedia askea.\n49° 43′ 37″ N, 0° 16′ 49″ E / 49.7269°N,0.2803°E / 49.7269; 0.2803Koordenatuak: 49° 43′ 37″ N, 0° 16′ 49″ E / 49.7269°N,0.2803°E / 49.7269; 0.2803\nLes Loges eta Saint-Léonard\n166 (%52) 153 (%48)\nVattetot-sur-Mer Frantziako udalerria da, Itsas Sena departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 308 biztanle zituen.\n2007an Vattetot-sur-Mer udalerrian erroldatutako biztanleak 308 ziren. Familiak 112 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 20 bakarrik bizi ziren emakumeak), 32 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 44 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.\n2007an 259 etxebizitza zeuden, 120 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 138 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. 257 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 120 etxebizitza nagusietatik 101 bere jabearen bizilekua ziren, 13 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 16 etxek hiru zituzten, 28 etxek lau zituzten eta 74 etxek bost zituzten. 99 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 45 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 62 etxetan bat baino gehiago zituzten.\nVattetot-sur-Mer udalerriko biztanleria-piramidea 2009an .\n2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 200 ziren, horien artean 145 aktiboak ziren eta 55 inaktiboak ziren. 145 pertsona aktiboetatik 134 lanean zeuden (72 gizon eta 62 emakume) eta 11 langabezian zeuden (8 gizon eta 3 emakume). 55 pertsona inaktiboetatik 24 erretiraturik zeuden, 17 ikasten zeuden eta 14 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.\n2009an Vattetot-sur-Mer udalerrian 124 unitate fiskal zeuden, 328,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.313 euro zen.\n2000. urtean Vattetot-sur-Mer udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.\nBNF: 15275308f (data)


BASQUETOUR: 50 jomugatik gora parte hartu dute Pratika Egokietan IKT-en eta SICTED-en 2018an\nUrte bukaeran, Praktika Egokiak IKT-en eta SICTED lehiakortasun programetan euskal turismo jomugetako 50 enpresatik gora parte hartu dute. Hain zuzen ere, Informazio eta Komunikazio Teknologietako programak 23 jomuga izan ditu, iaz baino bost gehiago. Parte hartu duten enpresen %95ak akreditazioa lortu du, hau da, programa etekinik handienarekin gainditu dute eta %75ak bataz bestekoaren mailatik gora gainditu ere.\nOsagarri gisa, aurten 34 formakuntza-tailer presentzial egin dira, iaz baino 10 gehiago. Honez gain, aipagarria da enpresariek 10etik 8,6ko bataz besteko gogobetetzea ematen diotela programari, indize hau urtero-urtero hazten da berrikuntza teknologikoetara eta sektoreak dituen premia zehatzetara egokitzen delako.\nUrteroko programa honek Euskadiko turismo enpresetan IKT-en erabilera hobetzeko asmoa du, Basquetour-ek eskaintzen duen sensibilizazioa eta laguntza integratuaren bidez, hornitzaile teknologiko baten eta garatzen den tokiko teknikarien bitartez.\nBestalde, Euskadik 2006tik dihardu turismo-jomuga baten kalitatearen kudeaketarako sistema integrala eta iraunkorra eskaintzen duen SICTED programa lantzen eta gaur arte, euskal 6.470 turismo-enpresek parte hartu dute. Aurten, 28 jomuga izan dira parte hartzen 700 enpresa ingururekin eta hauetatik %85ak lortu du bere agiria.\nIzan ere, egitasmo heldua eta oso finkatua da hau, berritutako eredua eta metodologiari esker, egun, urte batez eskaintzen da aurreko urteetan behar ziren 4 urteen ordez. Era honetara, behin programa hau bukatuta, enpresek lehiakortasuna hobetzeko beste programa batzurekin has daitezke, esaterako Smart Business (Praktika Egokiak IKT-en erabileran), irisgarritasunarekin konpromisurako programa, eraginkortasun energetikoarekin konpromisurako programa, …\nAiparria da aurten 163 ebaluazio gehiago egin direla “bezero misteriotsua”-ren teknikaren bidez, emandako zerbitzuan sumatutako kalitatea ebaluatzeko; programak % 80tik gorako gomendio-emaitza lortu ditu.\nSICTED eta “bezero misteriotsua” bi ebaluazio-mota hauek konbinatzeari esker zehaztu daiteke enpresen kalitate objetiboa ezeze sumatutako kalitatea ere.


Altzibarko Cadarso enpresa botatzeko lanak hasi dira\nEremuaren etorkizuneko erabilera lurraren egoeraren balorazioak markatuko du\nAltzibarko Cadarso enpresa eraisteko lanak hasi dira gaur. Hilabeteko iraupena izango dute lanek eta 42.800 €ko aurrekontua.\nOrain arte egindako balorazioen ondoren, pabilioiak botatzea erabaki du Udalak, tokia garbitu eta berreskuratzeko ezinbestekoa baita. Eusko Jaurlaritzak Hondamendi Industrial eremu izendatu du Cadarso.\nLurraren egoeraren balorazioa egiten ari da momentu hauetan aurreko lurjabea. Emaitzen arabera, Cadarsoko eremua etorkizunean zertara bideratuko zen zehaztu ahal izango da.\nEremu baten berreskuratzearen kronika\nIazko abuztuaz geroztik, Altzibarko Cadarso eremua udal jabetzakoa da ofizialki. Hala ere, horretara heltzeko prozesua luzea izan da.\nCadarsok eta Udalak hitzarmena 2010eko uztailean sinatu zuten, enpresak auzogunea utzi eta bere jarduera industriala Lanbarrenera eraman zezan. Enpresak bere jarduera industriala Lanbarren poligonora eraman du, Udal jabetzako lur-eremu batekin trukea eginda. Hango lanak prestatu bitartean, Altzibarren jarraitu zuten lanean, 2017 urte hasieran Altzibarko jarduera industrialik bukatu zen arte.\nAltzibarko auzotarren euren bizi-kalitatea kaltetzen zuen jarduera industriala auzotik ateratzeko eskaera egin zuten.


Furry Porno Jokoak – Online Furry Sexu Jokoak\nCheck Out Hau Bilduma Berria Furry Porno Jokoak\nEz dira hainbeste kinks dira lortzean arreta asko todays helduen jokoaren garatzaileek, eta furry fetitxe horietako bat da. Ez erabili beharreko zenbait joko atzera 2010s hori atera zen, flash eta hurbildu furry fantasia. Baina horiek jokoak izan ziren bat gehiago clickbait lan, zeren falta dira ikuspegia, konplexutasuna eta egia ulertzeko furry kink eta furry komunitatea. Beno, hemen gaude aldaketa bat marka-new bilduma Furry Porno Jokoak on hub bat biltzen duten gero eta kide gehiago bere komunitate egunez egun., Nahi baduzu, fun denbora bat izan webean, esploratzen furry alde zure sexualitatea, duzu leku egokian.\nBilduma hau joko da datozen bakarrik HTML5 izenburuak. Ez duzu ez bada jakin zer HTML5 jokoak dira, gero ari zaren falta harrigarri batzuk birtuala sexu esperientziak. Jokoak hauek dira protagonista handia grafikoak eta asko jokatzeko konplexutasuna, horrek egingo du esperientzia osoa askoz gehiago immersive eta bizia. Izan dugu, mota guztietako jokoak bilduma honetan. Horietako batzuk ez dira sinplean eta, besterik gabe, buruz sexuaren arabera. Beste batzuk datozen istorioak interesgarria eta ondo garatutako pertsonaiak., Eta, ondoren, izan dugu, askorentzako furry sexu-jokoak, eta bertan elkarreragin dezakezu beste mutil eta neska guztiak web zehar nor dira, hau partekatzen fantasia duzu. Gure bilduma benetan behar duzun guztia fun denbora bat. Hurrengo paragrafoetan ari buruz duzun guztia kontatzeko eduki dator gure gunean. Irakurri eta jakin ahal izango duzu buruzko guztia, gure webgunean eta nola onena izan da denbora gure bilduma freskoa helduen jokoak.\nFurry Jokoak Egingo Duzu Cum\nGauzarik onena gure bilduma da tamaina da, halaber, asko ekartzen kink barietate. Dugu jokoa guztiontzat, ez du axola bada nahi duzu, bakarkako ekintza, zuzen mutil-girl sex, gay furry sexu edo lesbiana furry ekintza. Izan dugu, nahiz batzuk shemale furry jokoak gunean duzu. Bada zu sexua bakarrik, ondoren gomendatzen dugu sexu simuladoreak, gure gune. Horiek simuladoreak sortu ahal izango duzu zure furry karaktere edo arraio batzuk dira dagoeneko jokoan. Da, halaber, mota honetako jokoak duten izan dituzu handiena askatasuna kink eta fantasia., Ez dago, nahiz eta batzuk BDSM ekintza hori gozatu ahal izango da joko horiek.\nOndoren, izan dugu, jokoak oinarritzen dira beren istorioa. Horietako batzuk dira RPG joko horretan, gai izango duzu arakatzeko munduak fantasia eta bilaketak osoa, berriz, madarikatu mota guztietako pertsonaiak bilduko duzu bidean. Batzuk, beste jolas bat baino gehiago izan datazio simulator hurbiltzen, eta bertan jasoko duzu istorio bat jarriko elkarrekintza mota guztietako pertsonaiak. Eta joan nahi baduzu full-on kalera istorioa, izan dugu, testu-oinarritutako twine jokoak, zein dira datozen sinestezinak batzuk idatziz zein bat bezala sentitzen entzunezko eleberria.\nBerezia Askorentzako Furry Gure Gunean Jokoak\nEz dira gutxi batzuk besterik ez porno kategoria daude, eta gutxi kinks horrek boterea erakartzeko bat, hala nola, ongi lotuta komunitate horien inguruan. Inork ez du gustuko furry play bakarrik, eta testuinguruan pandemiak denean guztietan furry con debekatuta dago, behar dugu online ihes. Online ihes forma dator askorentzako porno jokoak eta onena eskaintzen dugu, horiek gure gunean. Zer awesome buruz gure askorentzako furry jokoak, hain zuzen, gai izango duzu perfektua sortu furry avatar., Joko horiek dira, halaber, HTML5 belaunaldi eta etorri dira avatar pertsonalizazio menuak konplexuak dira. Ez dio axola zer zure barruko fursona itxura, gai izango duzu alderantzizko da furry kink mundu bidez gure jokoak. Izango duzu, beraz, hainbat kolore, material eta animalia gaiak aukeratzeko. Behin sortu duzun perfektua fursona da denbora hartu zure avatar bat spin online munduak dugu gure gunean. Elkarreragin jokalari mundu osoko. Interesgarria izan hitzaldian eta ihardun bihurria saioak edozeinek jokoan., Badira ehunka online jokalari gure plataforma on, edozein momentutan eta egiten duzu, ziur asko egin lagunak Furry Porno Jokoak.\nEgokia Porno Gune Joko Furry\nNoiz sortu dugu plataforma hau, bagenekien beharra arteko elkarrekintza kideak furry komunitatea. Beraz, ezarri dugu asko komunitatearen ezaugarriak, gainera askorentzako partidetan. Duzu iruzkin atal eta mezu-batzordeak, eta gure taldeak lan on bat txat bezero gunean. Baina beste buruz gauza handia, gure web orria da, ahal dela, mantentzeko sekretu bat. Gozatu ahal izango duzu dena gure gunean beharrik gabe kontu bat sortzeko, zure datu pertsonalak. Badakigu furry kink bat da hori mantendu sekretu bat hainbeste erkidegoan, eta bermatzen dugu guztira segurtasuna eta pribatutasuna gure web orrian.\nAzkenik, egia gauzarik onena gure gune da dena hemen da, doan. Ez duzu ordaindu behar edozein jokoak eta ez duzu eman gure plataforma. Ez da ez harrapatzeko, eta ez da ere ez crazy iragarkia. Batzuk egiten dugu pankartak gunean, zein dira sustatzeko helduen enpresak dugun bezala, erabili eta konfiantza. Baina ez duzu inoiz aurkituko pop ups, joko iragarkiak edo bideoak ezin dela saltatu aurretik ahal izango duzu play jokoak. Dena gune honetan doakoa da eta izango duzu, ziur zerbait aurkituko duzu egin egingo cum. Ari dela esan zuen, ongi etorri Furry Porno Jokoak., Arakatu gure bihurria unibertsoa eta gozatu jokoak guztiak.


Yannis Ritsos - Wikipedia, entziklopedia askea.\nMonemvasia (en) , 1909ko maiatzaren 1a\nAtenas eta Atenas, 1990eko azaroaren 11 (81 urte)\nBakearen Lenin Saria (1977)\nGolden Wreath (1985)\nYannis Ritsos (grezieraz: Γιάννης Ρίτσος; Monembasia, Peloponeso, 1909ko maiatzaren 1a - Atenas, 1990eko azaroaren 11) greziar poeta izan zen.\nMaiakovskiren futurismotik abiatu zen, Traktorea obraz (1934). 1936tik aurrera, bide argiagoak aukeratu zituen eta konpromisozko literaturari ekin zion. Komunista zen, eta nazien aurkako erresistentzian eta Greziako gerra zibilean parte hartu zuen. Kartzelan eta erbestean egon zen luzaroan. Obra nagusiak: Nire arrebaren kantua (1937), zeina askatasunaren aldeko kantu bihurtu baitzen Metaxasen diktadurapean, Proba (1943), Sonata ilargiaren argitan (1956) eta Greziako mitologiako pertsonaietan oinarrituriko obrak: Oreste (1963). 1977an, Lenin saria eman zioten.\nBNF: 119220671 (data)\nOpen Library: OL91467A\nOrriaren azken aldaketa: 23 maiatza 2018, 19:08.


Barrikako Jai Batzordea: "Jaiak harremanak sustatzeko gunea izatea nahi dugu" - Barrika - Hiruka.eus\nIker Rincon Moreno 2019-06-17 12:37\nBarrikako Jai Batzordea. © NINBE LANDA\nEkainaren 21ean hasi eta astelehenera arte, hilaren 24ra arte, iraungo dute San Juan jaiek Barrikan. Hala ere, joan den aste-akabuan ere zer egiteko aukera egon zen baita ere, hala nola argazkilaritza-rallya, herri-ibilaldia eta aire zabaleko pintura-lehiaketa.\nBoluntarioak zarete denak, zer dela eta erabaki duzue jai horien antolakuntzan parte hartzea?\nEgiten dugun lana boluntarioa da eta ez dugu beste era batean planteatu nahi. Izan ere, Barrikako jai-batzordea jai-eredu parte-hartzaileago eta zabalago batez gozatzeko asmoarekin jaiotako egitasmoa da. Zeregin honetan hasi aurretik, Udaleko Kultura Sailak antolatzen zituen jaiak, herritarren parte-hartze eskasarekin. Gaur egun, ordea, adin guztiei zuzenduriko egitaraua dugula esan dezakegu, festa-gune parte-hartzailea eta parekidetasuna sustatzen duena, sanjoanak barrikoztar oro elkartzen garen ekitaldia bihurtuz.\nZahar, gazte... Adin denetako partaideek osatzen duzue jai-batzordea. Etorkizun hurbilean lekukoa hartuko duenik badago herrian?\nUfa... hori bai galdera zaila! Batek daki etorkizunean zer gertatuko den... Horixe espero eta desiratzen dugu bai; gero eta jende gehiago animatzea gustatuko litzaiguke, ideia berri eta freskoekin. Ateak zabal-zabalik ditugu jai-batzordean. Parte hartu nahi izatekotan, hona hemen gure helbide elektronikoa, idatzi egiguzue inolako arazorik gabe: barrika.j.b@gmail.com.\nAurtengo jaiak jasangarritasunean eta ingurumenarekiko errespetuaren garrantzian oinarritu ditugu. Horregatik, plastikoari planto egingo diogu, material horren erabilpena murriztuz eta aukera dagoen heinean berrerabiliz. Jadanik joan den urtetik, herri-bazkari denetan (saiheski- eta sardina-jana…) plastikozko platerak emateari utzi genion. Ildo horretatik, aurten bestelako neurriak hartu ditugu eta jai-programan baliabideen jasangarritasuna sustatzen dituzten ekintzak barneratu ditugu.\nNor gonbidatu duzue aurten San Juan gaueko suaren ikuskizunerako?\nAurten Bizkaia mailan su- eta perkusio-espektakuluetan nagusi den konpainietako bat izango dugu Barrikan: Deabru Beltzak. Ikuskizun berria dakartzate, beraz, hurbildu zaitezte ekainaren 23an Barrikara ikuskizun paregabeaz gozatzera!\nBarrikako San Juan jaien eta beste festa askoren egitarauen berri izateko, deskargatu gure app-a, doakoa da!


jendarma / jendarmeburu\njendarme (283 agerraldi, 44 liburu eta 60 artikulutan; orobat jandarma 75 agerraldi, 5 liburu eta 55 artikulutan, gendarme g.er. eta jendarma g.er.) 1 iz Frantziako eta beste zenbait herrialdetako poliziako kidea. ik hedexuri.\n-Apezak eta jendarmeak errespeta itzan! Itxaro Borda «Zeruetako erresuma» - 54. orr.\n140 bat polizia-gizon eta jendarme, gaitzeko xixtuan ibilki, etxe-miatze batzu eginez goizean goizik... Herria 2004-10-07\nBerehala Donapaleuko jendarmeengana jo zuen. Itxaro Borda «Zeruetako erresuma» - 183. orr.\nHasperenka, jendarmeen auto beltzean sartu zen, oldarrik gabe. Itxaro Borda «Zeruetako erresuma» - 191. orr.\nHorrelaxe jokatu dute, esaterako, Dogubayazit inguratzen duen kanpamentu militarreko tanke ugarien ondotik igaro garenean, baita jendarmeen kontrola pasatu dugunean ere. Jon Arretxe «Ekialdeko mamuak» - 58. orr.\nHamar jendarme hil omen zituen Greneta kaleko barrikadan. Karlos Zabala «Parisen sabela» - Emile Zola - 335. orr.\nGazte talde batek jendarme bat jipoitu du Hazparnen. Berria - Euskal Herria 2004-10-28\nHemendik aitzina, jandarma bat etorriko zaizu egunero eta beharko diozu eman mezu bat neretzat, behar diren xehetasun guziekin. Angel Aintziburu / Jean Baptiste Etxarren «Luzaiden gaindi» - 154. orr.\nJendarmeek ehundik gora bala-zorro jaso dituzte gertalekuan. Alberto Ladron Arana «Eguzki beltzaren sekretua» - 140. orr.\nPoliziaren ordez, beste batzuk zetozela gure ondoan, soldaduen moduan jantzita baina luma koloretsuagoekin txanoetan: jendarmeak ziren. Urtzi Urrutikoetxea «Zoririk ez» - Imre Kertész - 65. orr.\nJanzkeraz jendarmea zirudien interbentore batek azaldu zion bere litera-konpartimenduaren kokapena. Unai Iturriaga «Berandu da gelditzeko» - 262. orr.\nHala pentsatu dute inkesta egileek izan diten jendarma, juje edo adituek. Herria 2005-12-08\nNahi nuke jakin zenbat ikasle anarkista ohi, jendarme bilakatu diren. Piarres Aintziart «Santiago oinez» - 134. orr.\nOrain bazekiagu, jakina, frantses jendarmeek aukeratu gintuztela. Josu Zabaleta «Lorategi beldurgarriak» - Michel Quint - 35. orr.\nJendarme emakumerik ez dugu ikusi aurrez aurre, jarrita zeuden afixetan bai. Berria - Kultura 2004-07-11\n«Alderdien Legearen jendarme politikoa» izatea egotzi zion atzo Batasuneko Arnaldo Otegik Josu Jon Imaz EAJren lehendakariari. Berria - Euskal Herria 2004-07-10\nEzti-ezti igarotzen gara polizia eta jendarme kabinetatik. Berria - Kultura 2004-07-11\nPolizia edo jendarme kontrol batean. Itxaro Borda «%100 basque» - 193. orr.\nHondartzaren pareko bidetik bi jendarme-auto ikusi genituen. Juan Luis Zabala «Agur, Euzkadi» - 141. orr.\nZenbat jendarme ofizialen postu dauden agertzen da afixetan, zenbat ofizialordeenak eta gainerakoak.Gobernadoreak adierazi zuen asmo oneko gizona zela; prokuradoreak, berriz, zentzuzkoa zela; jendarme-koronelak esan zuen gizon jakintsua zela; [...]; poliziaburuaren emazteak, berriz, oso atsegina eta oso adeitsua zela. Jose Morales «Arima hilak» - Nikolai Gogol - 35. orr.\nJendarme buruzagiak, barda, aipatu digu... autopsia... eta beraz... Daniel Landart «Anaiaren azken hitza» - 40. orr.\nik jendarmeburu. 7499\nBazterrak harritu ziren haatik jakin zelarik kaxketadun batzuk zutela sua eman, jendarme aintzindari bat buru. Herria 2004-10-21\nOrdubete geroago, lehenengo konboi hura abian zen itsasontzietarantz eta erbesterantz, eskumuturrak bilurrez lotuta, bi jendarme ilara alboetan, fusilak kargaturik. Karlos Zabala «Parisen sabela» - Emile Zola - 29. orr.\njendarme pare batek gas-kriseiluekin argitu omen zuten denda barrena. Ramon Saizarbitoria «Gorde nazazu lurpean» - 267. orr.\nfrantziako jendarmeek (3); jendarme bat jipoitu (3); jendarme hil (4); polizia eta jendarme (3)


Eurodiputatuek asmo handiko finantzaketa nahi dute #CrossBorderProjects for people to connect - EU Reporter: EU Reporter\n#Huawei'rekin lotura #Iran Meng Wanzhou atxilotu aurretik HSBCk ezagutzen zuen, agiriek erakusten dute ift.tt/37bSytd\n#FiannaFail - Irlandako oposizio nagusiak 12 puntuko aldea sartu du hauteskundeetarako deituta ift.tt/37aoRZv\nDuela 11 buruz ordu ra EU Reporter en Twitter arabera IFTTT\nLan #Long-Baileyk lidergoaren eskaintza jarri du abian, "profesionaltasun berria" deialdiarekin ift.tt/2NFE8to\nErresuma Batuak ez ditu automatikoki EBko herritarrak kanporatuko #Brexit - #Verhofstadt ift.tt/2G4b9Lx\nEz #Big Ben bongs: Erresuma Batuko gobernuak argi ikuskizuna planifikatu du momentua markatzeko #Brexit ift.tt/37dgnkm\nPM Johnson lehen ministroak murrizketa berriak ezartzeko ondoren #Brexit - Telegrafoa ift.tt/3ardnmf\nErresuma Batuko gobernuak mugimendua dela uste du #HouseOfLords to #York - Kontserbadorea ift.tt/30A0jGC\nDuela 13 buruz ordu ra EU Reporter en Twitter arabera IFTTT\nEuropar Batasunak #CrossBorderProjects-ek finantzaketa asmorik nahi du jendeak konektatzeko\nEU Reporter korrespontsala | Abenduaren 6, 2018\nKohesio ekonomiko eta soziala eta lankidetza bizilagunen mugan dauden eskualdeek gehienez laguntza izan behar lukete, Eskualdeko Garapen Batzordearen arabera.\nBotoan aste honetan, Europako Parlamentuko kideek gomendatzen dute 2.73 milioi euro gehigarri gehitzea, 11.16bn euroko zenbatekoa esleitzeko Europako lurralde-lankidetzarako (Interreg), Eskualde Garapeneko Europako Funtsa (FEDER), Europako Gizarte Funtsa (FEDER) bidez finantzatu ahal izateko. ESF +) eta 2021-2027 programazioko aldirako Kohesio Funtsa.\nBatzordeak gomendatzen du esleitzea:\n€ 7.5 bn (% 67.16) mugaz haraindiko lankidetza;\n€ 1.97bn guztira (% 17.68) nazioz gaindiko lankidetzarako;\n€ 357.3 milioi guztira (% 3.2) eskualde urruneko lankidetzarako;\nGuztira 365m € (% 3.27), eskualde arteko lankidetzarako, eta;\n€ 970m (% 8.69) berrikuntzako berrikuntzako inbertsioei buruzko ekimen berrira.\nETEei eta proiektu txikiei arreta berezia\nPersons for ApplicationsXNUM-eko eskatzaileen eta eskala txikiko proiektuen ETEak bultzatu behar dira administrazio-oztopoak ezabatuz eta finantzaketa sarbidea errazteko.\nProiektuentzako finantzaketa-tasa maximoa 80% -an ezarri behar da - 10% Hasiera batean proposatutako Europako Batzordeak baino gehiago.\n"Interreg isolamendu kontzeptuaren eta auzoen arteko lankidetzaren aurkako ikur garrantzitsua da. Mugako oztopoak ezabatu nahi ditugu, batez ere, pertsonen adimenean. Eremu ertzak espazio komunak bihurtu behar lirateke, eta horrek eguneroko bizitzan errealitate tangibidea bihurtzen du. Hau da Interreg programak egiten gaituena ", esan du Pascal Arimont (EPP, BE).\nTestua 23 botoekin hartutako 0 eta abstentzioekin onartu zen eta urtarrilean osoko bilkurarako aurkeztuko da Kontseiluaren negoziaziorako agintaldia lortzeko.\nEskualde Garapeneko Europako Funtsaren (ERDF) eginkizuna da eskualde desberdinen garapen-mailen arteko desberdintasunak murriztea eta eskualde gutxien laguntzea, besteak beste, mugaz haraindiko eskualdeak, landa-eremuak, trantsizio industrialak eragindako eremuak, biztanleria dentsitate baxuko guneak, uharteak eta mendi eskualdeak. Ebazpenaren xedea Lurralde Lankidetzarako Europar Lankidetzarako Helburu Espezifikoak (INTERREG) finkatzea da, FEDER eta kanpoko finantzaketa tresnak 2021-2027 aldirako.\nBatzorde Regional Development on\nProzedura Fitxategia eta dokumentuak\nEP Larrialdiko Europako Lankidetzari buruzko ikerketaren laburpena\nInterreg ataria (Europako Batzordea)\nZer da Europan niretzat?\nTags: eu, ezaugarri, fulll-irudia\nKategoria: Frontpage, EU, Europako Parlamentua\n« #EOMekiko merkataritzaren aurre-arriskuak zerga-dodginga arintzeko arriskuak aztertzen ditu\nEBk Batasuneko krisiari aurre egiteko laguntza eman diezaieke »


Artze eta Txillardegi gogoratuko dituzte bihar Usurbilen eta Donostian — Gaztezulo\nArtze eta Txillardegi gogoratuko dituzte bihar Usurbilen eta Donostian\nArtze eta Txillardegi gogoratuko dituzte bihar Usurbilen eta Donostian Artzeren poemen antologiaren aurkezpena eta Oskarbi taldearen kontzertua izango da Usurbilen. Txalaparta, bertso, irudi eta abarrekin jantziko dute Txillardegiren omenezko elkartzea Donostian. https://www.gaztezulo.eus/albisteak/artze-eta-txillardegi-gogoratuko-dituzte-bihar-usurbilen-eta-donostian https://www.gaztezulo.eus/albisteak/artze-eta-txillardegi-gogoratuko-dituzte-bihar-usurbilen-eta-donostian/@@download/image/Mi proyecto (1).png\nArtzeren poemen antologiaren aurkezpena eta Oskarbi taldearen kontzertua izango da Usurbilen. Txalaparta, bertso, irudi eta abarrekin jantziko dute Txillardegiren omenezko elkartzea Donostian.\nJoxean Artzeren eta Jose Luis Alvarez Enparantza Txillardegi-ren heriotzaren laugarren eta hamargarren urteurrena da, hurrenez hurren, aste honetan eta, hori dela eta, euren izatea eta ekarpena gogora ekartzeko ekitaldiak egingo dituzte Usurbilen eta Donostian.\nArratsalde osoko omenaldi egitaraua prestatu dute biharko, Jexux Artze Kultur Elkarteak eta Usurbilgo Udalak antolatuta. Balea Zuria argitaletxeak Joxan Artzeren poemak bildu eta Enborretik antologia osatu du, eta lana usurbildarren aurrean aurkeztuko dute. Aurkezpena 18:00etan izango da, Mikel Laboa plazan, eta eguraldi txarra izanez gero, aldiz, Sutegin. Jarraian, 19:00etan, Oskarbi taldeak kontzertu berezia eskainiko du Sutegin. Ez Dok Amairuren ernamuinak Artzeren idatzi asko musikatu ditu, eta kantu horiekin zein euren ibilbideko eta azken diskoko sorkuntzekin osatuko dute emanaldia.\nTxillardegi hizkuntzalari, idazle eta pentsalaria ere oroituko dute Donostian, ohitura duten legez. Aurreko egunetan haren inguruko zenbait ekintza izan dira San Telmo museoan: Txillardegiren hizkuntza politikaren oinarrien eta gaurkotasunaren inguruko hitzaldia Alaitz Aizpuru eta Iñigo Urrutiarekin, eta Kronikak liburuaren aurkezpena. Bihar, berriz, 12:00etan, heriotzaren urteurreneko ekitaldia egingo dute Antiguako Txillardegi plazan. Horma-irudi berritua inauguratuko dute eta, ondoren, euskal idazle batek hartuko du parte eta txilar landareak landatuko dira. Horretaz gain, bertan izango dira txalapartariak, Beñat eta Unai Gaztelumendi bertsolariak, Janitz Enparantza txistularia, eta Sua Enparantza eta Natale Bueno dantzariak. Ekitaldia Euskal Herrian Euskaraz kanta abestuz eta muxiko bat dantzatuz amaituko dute. Oroimeneko ekitaldiekin amaitzeko, urtarrilaren 18an, asteartea, Jakin fundazioak prestatutako bi liburu aurkeztuko dituzte: Txillardegi: euskalgintza eta Txillardegi: intelektuala eta gizartea. Alaitz Aizpuru, Lorea Agirre eta Igone Lamarainek parte hartuko dute aurkezpenean.\nBestalde, urteurrenaren harira, Txillardegi Udal Liburutegia Herri Ekimena taldeak beste bultzada bat eman nahi dio idazlea zendu zenean Donostiako udal liburutegi nagusiak Txillardegi Liburutegia izena har dezan eskatzeko egin zuten sinadura bilketari.


ECRren Legutko Tsiprasi: 'Nor eta zer salbatzen saiatzen ari gara?' - EBko berriemailea\nUztailaren 8ko eztabaidan Alexis Tsiprasekin, Europako kontserbadore eta erreformisten taldeko presidente Ryszard Legutko-rekin. (Irudian) esan zuen: "Zerbait ustela dago Grezia estatuan, baina EBn ere zerbait ustela da. Hasieran moneta batasunaren jatorrizko bekatua zegoen eta gaur bere fruituak jasotzen ari gara.\n"Gure begien aurrean zabaltzen ari den antzerkiaren pieza baten irudipena dut. Ezer ez da dirudiena. Greziarrek laguntza nahi dute eta, aldi berean, esku librea izan nahi dute, itxuraz, esaera zaharra ez zekiten" gaiteroari ordaintzen dionak doinura deitzea lortzen du.\n"Erreferenduma antolatzen zuten eta, aldi berean, ez zen zertaz ari zen. Grezia-EBko harremanetan elkarrizketen azken txanda ugari ikusi ditugu eta badakigu 'final' hitzak ez duela esan nahi Finala. Beste zerbait esan nahi du. Moneta unionistek Greziari buruz hitz egiten entzun genuen, baina buruan dutena moneta batasuna da eta moneta batasunari lagundu nahi diote eta eztabaida erabakigarria dela ikusi dute. Behin Grezia kanpoan dagoela esan dute eraikuntza, oso bikaina eta egonkorra eta sendoa dela esanez, zatitan eroriko da. Batak edo besteak.\n"Beraz, antzerkiaren pieza hau jarraitzen badu gero eta gehiago nahastu egingo garela uste dut nor eta zer aurrezten saiatzen garen. Moneta batasuna, Greziako gizartea, gobernuaren sinesgarritasuna, hartzekodunak, ospea salbatzen saiatzen ari gara? Angela Merkelena, edo gero eta batasun estuagoaren hutsezintasuna? Zalantzarik gabe, ezin ditugu horiek guztiak salbatu. Zenbait hildako egongo dira ".\nGai erlazionatuak:ezaugarrifull-imageLegutkoRyszardRyszard Legutko


Txakurren buztanaren mugimenduak eta haien esanahia | Txakurren Mundua\nEl gorputz hizkuntza Txakurrak funtsezko papera betetzen du beste pertsona eta animaliekin komunikatzeko moduan. Bere keinu bakoitzak emozio desberdin bat adierazten du, belarrien mugimenduak eta cola. Azken hauetan oinarritzen gara jarraian, haien posizio desberdinen esanahiak aztertuz.\nTeoria hau onartzen du azterketa desberdinak. Adibide bat orain dela urte batzuk Stephen Leaver eta Thomas Reimchen biologoek egiten dute, Kanadako Victoria Unibertsitatetik. Haien arabera, "animaliak informazio asko trukatzen du bere buztanaren, mugimenduen eta hartzen dituen jarrera desberdinen bidez". Horrela, txakurrak bere gogo egoera adierazten du eta gurekin komunikatzen da. Ikus dezagun nola:\nIsatsa gorantz eta gorantz zuzenduta. Keinu honekin txakurrak agintea eta irmotasuna erakusten du, agian nolabaiteko nagusitasuna.\nMugimendua zirkuluetan. Poza, jolasteko gogoa eta enpatia esan nahi du. Mugimendu hau oso ohikoa da animaliak bere lagun batekin topo egiten duenean edo etxera iristen garenean.\nBuztana altxatua eta kurbatua. Erakutsi lasaitasuna eta konfiantza.\nBuztana horizontalki hedatua. Txakurrak bere inguruan gertatzen den zerbaitengatik duen interesa erakusten du, nahiz eta isatsa tente eta ilea puntan mantentzen badu, defentsan dagoela esan dezake.\nMugimendu azkarrak eta albokoak. Urduritasuna edo poza, antsietatea adierazten dute zenbait kasutan. Txakurrek keinu hori egiten dute maitearekin elkartzean, jolasten dutenean, jatera joaten direnean etab. Batzuetan mugimendu horiek beldurra ere sinbolizatzen dute. Txakurrak belarriak atzera bota eta hortzak erakusten badizkigu, balizko eraso baten aurrean gaude.\nIsats baxua mugimendu geldo eta alboekin. Edozein pertsona edo egoerarekiko segurtasun eza eta mesfidantza islatzen ditu.\nBuztana hanken artean. Animalia honek beldurra eta sumisioa erakusten duen modua da. Bere helburua eremu horretan zehar jariatzen dituen feromonak edukitzea da, horrela atzeko plano diskretu batean mantenduz eta oharkabean pasatu nahi izatea.\nArtikuluaren bide osoa: Txakurren mundua » Txakur orokorrak » Bitxikeriak » Txakurren buztanaren mugimenduak eta haien esanahia


Galdamesko Udala - Euskararen Eguna Galdamesen\nEuskararen Eguna Galdamesen\nGaldames Udalerriak datorren abenduaren 5ean ospatuko du Euskararen Eguna. Horretarako, festa bikain eta dibertigarria egingo da Udaleko Kultura Gelan. Eguna Jende guztiarentzat zuzenduta dago eta Enkarterriko Udal honek antolatuko du. Arratsaldeko 17:00etan hasiko da "Euskal Furorea" lehiaketarekin, eta Iban Garate aurkeztuko du. Ekintza, bideoz grabatuko da, telebistako lehiaketa bera izango balitz bezala. 5 talde desberdinak osatuko dira, bakoitza musika instrumentu baten izenarekin, froga desberdinetan parte hartzeko.\nHorrez gain, abenduak 7an Durangoko Euskal Liburu eta Disko Azokara txangoa antolatuko da. Autobusa goizeko 11:00etan aterako da udalerritik eta arratsaldeko 19:30etan bueltatuko da Azokaren jarduera desberdinetan parte hartu ahal izateko.\nLehiaketan eta txangoan parte hartzeko, beharrezkoa izango da izena ematea abenduaren 2a baino lehen. Horretarako, deitu 944 24 58 42 telefono zenbakira edo mezu bat bidali hurrengo posta elektronikora: info@aisilan.org. Lehiaketan parte hartu nahi ez dutenek ekitaldira joan ahal izango dira ikus- entzule gisa; izan ere, Euskararen Eguna jende guztiarentzat da.\nOspakizun hauen xedea da aldarrikatzea euskara hizkuntza geletatik kanpo erabiltzea, Galdames egiten ari den Udazkena Euskara bezala.\nEuskararen Eguna Internazionala ofizialki abenduaren 3a bada ere, Galdamesek abenduaren 5 eta 7 egunetan ospatuko du, zubia aprobetxatuz eta dibertigarria izateko.


ASTAKAMAMILA | elinberri\n2018. ekainak 29 Albisteak, Sendabelarrak botikatik - Pello Iturria Sarasibar\nAstakamamila, Santolina chamaecyparissus L. Asteraceae. Abrótano hembra deitzen zaio gaztelaniaz. Beste herri-izenak ere baditu: manzanilla, manzanilla del monte, manzanilla basta, mandokamamila, manzanilla de burro, manzanilla de pastor, té, manzanilla vulgar eta abar. José María de Lacoizquetak dio landare honi, gaztelaniaz, besteak beste, santolina, abrótano hembra, yerba lombriquera, cupresillo, yerba piogera deitzen zaiola, eta euskaraz, chichari-belarra, eragin antihelmintikoa duelako (Diccionario de los nombres euskaros de las plantas. Imprenta Provincial. Iruña. 1888).\nLandare honen zurtoinak emankorrak eta tenteak dira, iletsuak, goiko aldean izan ezik. Goiera 15-50 zentimetrokoa. Hostoak aldizkakoak, lerro-formakoak. Infloreszentziak kapitulu esferikoak, bakarka eta muturretan sortzen dira. Inbolukruak braktea asko ditu; braktea larrukarak loreen artean. Lore horiak eta glandularrak, horien txortenak tubularrak dira. Fruitua akenioa, 0,8-1 milimetrokoa, 3-5 saihets eta bi hegal estuak dituzte. Sastraketan, larre lehorretan, ezpondetan eta leku higatuetan sortzen da, guztiak gutxi-asko nitrofiloak.\nLoreek flabonoide eta olio esentzial asko dituzte, hori dela eta, eragin espektoratzailea eta antiseptikoa (bronkitisa eta faringitisa), eragin antibakterianoa, antifungikoa eta antihelmintikoa (digestio aparatuko infekzioak eta parasitosiak), eragin karminatiboa, espasmo kontrakoa, hantura kontrakoa (urdail-hesteetako arazoak). Gosea ere egiten du bere zapore mikatzagatik. Bide topikoan, hantura kontrako eragina du eta antiseptikoa (konjuntibitisa, estomatitisa, blefaritisa, bulbobaginitisa, kandidiasia eta dermatomikosia).\nZenbait lekutan, loreen egosketaren ura ilea garbitzeko eta horitzeko erabiltzen da. Izan ere, kamamilak duen apigenina izeneko flabonoideak ile horiak zein gaztaina kolorekoak distiratsuagoak jartzen ditu. Kamamila-xanpua ere oso ezaguna da. Eragin bera lortzen da xanpu normal bati kamamilaren infusio-ura gaineratzen bazaio. Halaber, xanpua adatsean eman ondoren, sorturiko aparra, kamamilaren infusioaren urarekin kentzen bada.\nNafarroan, oro har, landare honi manzanilla deitzen zaio. Loreen infusioak zapore eta usain sendokoak dira, eta batez ere, digestio arazoei aurre egiteko erabiltzen dira, eta askotan, beste landarerekin batera. Baita lasaitzeko ere. Era berean, eguzkiak eragindako erredurak, azalaren narritadurak zein hanturak arintzeko kamamilaren infusioa eragin handikoa da. Infloreszentzia lehortuak erabiltzen dira.\nHalaber, lo ezinaren kasuetan, burkoaren ondoan arrosaren petalo lehorrak, mitxoleta, lupuluaren eta astakamamilaren lore lehorrak jartzen dira lo egiteko orduan. Sendabelar horiek eragin lasaitzailea dute.\nZenbait lekutan, herritarrek astakamamila hartzen dute eskueran dutelako, baina jakin badakite mendi-arrasoetan, abereak bazkatzen diren zelaietan, besta kamamila barietate bat badagoela, gozoagoa eta eragin handiagokoa, esaterako, Urbasa mendilerroan dagoena, eta haren bila joaten dira uda garaian. Adiskide batek kontatu zidan bere amak esaten zuena: “la mejor manzanilla, sin duda, la de Urbasa”. Kamamila barietate hori Chamaemelum nobile (kamamila erromatarra, manzanilla romana, manzanilla fina, manzanilla verdadera) da. Bera eta astakamamila dira Nafarroan erabilienak. Zenbaitetan, kamamila erromatarra non jasotzen den huraxe du izena: Aralarko kamamila, Belateko kamamila, Monkayoko kamamila, Urbasako kamamila, Andiako kamamila, Mendaurreko kamamila eta abar.\nBadirudi, bestalde, behinola, kamamila gehiago zegoela larretan. Dena den, hazteko ur nahikoa behar du. Uda garaian jasotzen da, eta erabili baino lehen, infloreszentziak ondo lehortu behar dira.\nEra berean, zenbait kamamila-biltzailek, infloreszentzia lehortuak, anisean edo beste edari bizian beratzen jartzen dute. Prestakin horren zurrut txikiak hartzen dira urdail-hesteetako arazoei aurre egiteko. Halaber, kamamila horren infloreszentzia lehortuekin, olioarekin eta argizariarekin ukendu bat egiten da zauriak, pikortak eta erlakiztenak tratatzeko. Ukendu hori ere kamamilarekin eta beste zenbait sendabelarrekin nahasturik egiten da, berbena, baratxuria eta pasmo-belarrarekin esaterako. Era berean, kamamilaren infloreszentziekin, askotan berbenarekin eta pasmo-belarrarekin nahasturik, infusioa egiten da. Infusio horren ura aurpegiko pikortak tratatzeko erabiltzen da. Halaber, infloreszentziaren infusioak hartzen dira lasaitzeko eta buruko minari aurre egiteko. Era berean, belarritako minari aurre egiteko kamamila erromatarraren infusioa eta olioa berotzen dira zartagin batean. Prestakin hori iragazi, epeltzen utzi, eta tanta batzuk jartzen dira belarrian.\nKamamilaren infusioaren ura ere etxe-abereei (oiloak, ardiak eta beste) ematen zaie gaixotzen direnean.\nKamamila barietate asko daude. Sendatzeko erabilienak aipatutakoez gain, beste espezie bat bada, kamamilen artean, ezagunena, Chamomilla recutita L. (Asteraceae) hain zuzen. Kamamila, manzanilla dulce, manzanilla deitzen zaio. Hala ere, Nafarroan espezie hau gutxi jasotzen da, eta askotan, kontsumitzen dena, baratzetan landatutakoa izaten da, ez basokoa. Landare belarkara da, 10-50 zentimetrokoa, oso aromatikoa. Zurtoin tentea, glabroa, oso adartsua. Hosto alternoak, berdeak, pinnatisektoak, kapituluak muturretan, bakarka sortzen dira. Errezeptakulu konikoa. Kanpoko loreak, emeak, zuriak. Barrukoak, tubularrak, hermafroditak, horiak. Fruitua akenioa, 0,8-1 milimetrokoa, 4-5 saihets finak, ez nabarmenak, azpialdean. Soroetan, bide ertzetan, landu gabeko lurretan, belardietan eta lugorritan sortzen da. Europa zein Asiako iparraldean ateratzen da.\nLandare horren loreek dituzten laktona seskiterpenikoek, muzilagoek, flabonoideek, kumarinek eta olio esentzialek infusioari zapore usaintsua eta mingotsa ematen dizkiote. Goian aipaturiko gaitz berak tratatzeko erabiltzen da.


Hizkuntza gaitasunak sendotzeak abantaila argia eskainiko dizu lan merkatura hurbiltzeko eta lanbidean aurrera egiteko, gero eta globalizatuagoa den mundu honetan. Horregatik, ikasketa planeko kreditu ugari ingelesez egingo dituzu.\nPrograman zehar hainbat aukera izango dituzu hizkuntza sendotzeko. Ikasgai guztietan, bibliografiaren zati handi bat ingelesez dago. Ingelesez eskainitako irakasgaiak hizkuntza horretan hautatuz eta nazioarteko egonaldia kontuan hartuta, titulazioaren kredituen %50 inguru ingelesez egin ahal izango dituzu.


Sagarduik "erantzukizunez eta elkartasunez" jokatzen jarraitzeko deia egin du\nBestalde, sailburuak iragarri du hilaren 25 "inguruan" hasiko direla 70 urtetik gorakoei txertoaren hirugarren dosia jartzen.\nGotzone Sagardui, gaur. Argazkia: Irekia.\nGotzone Sagardui Osasun sailburuak "erantzukizunez eta elkartasunez" jokatzeko jarraitzeko eskatu dio euskal gizarteari, "birusarekin bizitzen ikasi behar baitugu".\nHala mintzatu da Debagoieneko Ospitalearen handitzea aurkezteko emandako prentsaurrekoan, Iñigo Urkullu lehendakariak EAEko Osasun Larrialdiaren amaiera iragarri eta biharamunean.\nSailburuak gogorarazi du gaitza ez dela desagertu, "atzo normaltasun berrirako urratsa" eman zen arren. Horregatik, ahalegina eskatzen du, oraindik ere, maskara erabiltzeko, jendetza handiak saihesteko, eskuen higienea mantentzeko edo espazio itxiak aireztatzeko.\nSailburuak zehaztu du Osasun Sailak eta Osakidetzak birusa garaiz detektatzeko proba diagnostikoak egiten jarraituko duela, baita txertoa jartzen ere, eta dei egin die txertoa hartzera oraindik egin ez dutenei.\nCovid-19aren hirugarren dosiari dagokionez, sailburuak Osasun Publikoaren Batzordean hartutako erabakiak azaldu ditu: "adostu zena izan zen txertoa jarri beharreko xede-populazioa instituzionalizatu gabeko (egoitzetan ez daudenak) 70 urtetik gorako pertsonena izango zela; eta autonomia-erkidego bakoitzak erabakiko duela hasiera-data".\nHala, ziurtatu du Osakidetza "prest eta gaituta" dagoela txertoak jartzen hasteko, eta Txertoen Aholku Batzordearekin, Osasun Publikoko Zuzendaritzarekin eta Osakidetzako Asistentzia Sanitarioko Zuzendaritzarekin batera, datozen egunetan zehaztuko dela txertaketa hori noiz eta nola egin.\nBestalde, Sagarduik iragarri du hilaren 25 "inguruan" hasiko direla 70 urtetik gorakoei txertoaren hirugarren dosia jartzen.\nSailburuaren esanetan, Jaurlaritza "prest" dago hirugarren dosi hori eta aldi berean gripearen aurkako txertoa ere jartzeko.\nHorren ildotik, aurtengo gripea iazkoa baino "gogorragoa" izan litekeela nabarmendu du. Datorren astean aurkeztuko dute protokolo berria.


2022. urtea. Beti aurrera! - - Anboto.org\nUnai Zamalloa Zubiaurre (Saskibaloia) 2022-01-14 10:07\nMomentu honetan, Eskola Kiroleko partiduak geldirik daude. Urtarrilaren 28ra arte ez da partidurik jokatuko. Ia ez den gehiago luzatzen edo beste adin tarteetara gehitzen –federatuetara, adibidez— eta apurka-apurka aurrera egiteko moduan gauden.\nTabirako Baqueko nesken taldea sailkapeneko bigarren postuan dago gaur egun. Mailako liderra den Araski taldearen kontra jokatu zuten azken jardunaldian, Gasteizen, eta ezin izan zioten hasierako emaitzari buelta eman. Dena dela, emakumeen talde nagusia partidu guztiak ari da borrokatzen eta bigarren faserako sailkapena ondo bideratzea izango da helburu nagusia hurrengo jokatuko dituzten partiduetan.\nTabirako Baqueko mutilen taldea ere ondo dabil. Partidu bat galduta bakarrik, taldeko lan solidarioa, defentsa eta erasoko joko azkarra ditu ardatz nagusi aurtengo denboraldi honetan. Taldeak oso ondo lantzen du bere jokoa eta jokalari bakoitzak ondo lantzen du talderako lana. Horrek ematen dio indarra. Aurrera!\nAzkenik, Zornotza Saskibaloi Taldea. Aste honetan, Koparako sailkapen partidua jokatu du Basket Navarra ligako azken sailkatuaren kontra. Irabaziz gero, zuzenean sailkatuko zen Kopako finalerako, baina ezin izan zuen lortu. Pena handia da, baina horrek ez du itzaltzen taldeak daraman marka. Denboraldi bikaina egiten ari da. Ligan sailkapeneko lehenengo postuan dago eta goiko postu horietan ibili da ligaren hasiera-hasieratik. Aurrera eta animo, Zornotza!\nOraindik asko geratzen da. 2022. urtea hasi baino ez da egin. Animo eskualdeko gure talde guztiei!


"Ezkilazainak entzuten ikasi nuen errepikea" - Lakuntza - Guaixe.eus\nGuaixe 2019-05-24 09:32\nAngel Alegria Lakuntzako kanpai jolea. UTZITAKOA\nNafarroako Ezkilazainen IV. Topaketa eginen da larunbatean Lakuntzan. Sortu berri den ezkilazainen elkartearen lehenengo asanblada egiteko baliatuko dute festa. Angel Alegria kanpai jole lakuntzarra anfitrioia izanen da\n1. Noiz hasi zinen ezkilak jotzen?\nDuela hogei urte inguru. Lakuntzan ohitura da San Juan bezpera gauean, 22:00etatik 00:00etara, kanpaiak jotzera igotzea, suteak diren bitartean. Kanpai joleak zirenak laguntzera etortzen nintzen. Eta horrela hasi nintzen. Garai horretan zeudenak adinduak ziren eta laguntzera igotzen nintzen, eta ordutik jarraitzen dut. Igotzen naizenean atea irekita dago eta ikusi nahi duen guztia igo daiteke. Gu pozik, gainera.\n2. Eta noiz jotzen dituzu?\nSan Juan bezperan eta orain arte igandetan eta jaiegunetan mezetara deitzeko eta norbait hiltzen denean abisatzeko jotzen zen. Lan kontuagatik astean zehar ezin dut eta sistema automatiko bat jarri da eta ni ez nagoenean sistema automatikoak jotzen ditu kanpaiak. Bestela, inor ez bazegoen ezkilak jo gabe gelditzen ziren. Gehien bat astean zehar hiletak zirenean. Baina ni nagoenean jotzen ditut. Egon ziren batzuk ni ez nengoenean jotzen zutenak, baina arrazoi ezberdinengatik uzten joan ziren, eta gutxiago gelditzen gara.\n3. Zertarako jotzen ziren ezkilak?\nGarai bateko komunikabidea zen. Herrian zerbait gertatzen bazen kanpai joleei abisatzen zitzaien eta berak jotzen zutenaren arabera herritarrek eta larreetan lanean zegoen jendea zer gertatzen zen bazekien. Esaterako, egunsentian herria esnatzeko, auzolanera edo enkantera deitzeko, sute bat piztu zela abisatzeko... Toke ezberdinak zeuden. Ume bat hiltzen zenean edo adindu bat hiltzen zenean doinuak ezberdinak ziren...\n4. Nola ikasi zenuen Lakuntzako errepikea?\nLehen jotzen zutenak entzuten. Hemen errepikea kanpai handiekin jotzen da eta txikiekin handian jotzen denari jarraitzen zaio. Orduan txikian jartzen ginen eta handiak jarraitzen genituen. Horrela, pixkanaka, ikasi genuen. Kanpai dorrera igotzen ginen eta, azkenean, besteak entzuten eta doinu desberdinak praktikatzen ikasten nituen. Indarra baino trebetasuna behar da. Ez dakienak gehiago nekatzen da, baina behin praktika hartzen duzunean hobe doa gauza. Besoak tentsioan izan behar dituzu, hori bai.\n5. Kanpai joleen anfitrioia izanen zara.\nAurten niri egokitu zait ezkilazainen topaketa antolatzea. Urtero herri batean egiten da eta aurten Lakuntzan egitea erabaki genuen. Laugarren urtea da. Artaxonan antolatzen hasi ziren. Nafarroako kanpai joleak elkar ezagutzeko eta kanpai jotzearen ohitura mantentzeko egiten hasi ginen. Gainera, beste kanpai dorre batzuk ezagutzen ditugu eta beste herri batzuetan jotzen dutena ikusteko eta entzuteko aukera dugu. Lehenengo urtean Artaxonan egin zen, bigarrenean Olaztin eta iaz Allon. Aurten Lakuntzan egingo dugu.\n6. Aurtengo topaketa berezia izango da, Nafarroako Ezkilazainen elkartea sortu duzuelako.\nBai. Guztiak gaudela aprobetxatuz lehenengo asanblada egingo dugu bihar hemen. Iruñean batzar bat egin genuen estatutuak sortzeko eta elkartea martxan jartzeko. Bihar karguak zehaztuko ditugu eta elkartea antolatzen hasiko gara. Elkartea edonori irekita dago, ez du zertan kanpai jolea izan behar. Gaia gustatzen zaion edozein pertsona etor daiteke.\n7. Zein da elkartearen helburua?\nKanpai jotzearen ohitura mantentzea, gehiago gal ez dadin. Horregatik jende gehiago aurkeztu nahi bada, libre da. Gaur egun ezkila jotzeak ez du modu praktikoan funtzionatzen. Lehen norbait hiltzen zenean, kanpai joleak jotzen zuen eta horrela herri guztiak jakiten zuen zer geratzen zen. Orain gu etortzen garenerako herri guztiak badaki zer gertatu den. Beraz, modu sinbolikoan edo ohituragatik jotzen da orain. Baina behintzat modu horretan jotzea eta ezagutaraztea zer zegoen lehen garrantzitsua da.\n8. Zer antolatu duzue?\nElizaren estalopean 10:00etan bilduko gara. Hamaiketako txiki bat jarriko da eta elkartearen asanblada egingo dugu. Gainera, kanpaien inguruko hitzaldi bat egongo da. Ondoren, kanpai dorrera igoko gara eta Lakuntzako kanpai joleak ariko gara. Gero nahi duenak bere errepikea eta doinuak jo ditzake. Etortzen den guztia aukera du parte hartzeko eta jotzeko, eta herri bakoitzean jotzen dena erakusteko. Aurten ere Amurrioko elkarte bat etorriko da. Hamabost urte darama elkartea eta gauzak nola egiten dituzten azaltzera etorriko dira. Errioxako kanpai joleren bat ere etorriko da. Esan bezala, nahi duen guztiarendako irekia dago. Jendeak ongi erantzun du eta badirudi gauza polit bat aterako dela. Ikusi nahi duen guztia etorri daiteke, eta hemen, edozein herritan bezala, ikusi nahi duenari ez zaio ezer esaten. Guztiz kontrakoa.\n9. Zenbat pertsona bilduko zarete?\nBeste batzuetan bazkarirako 60 bat pertsona bildu izan gara, baina guztiak ez dira kanpai joleak. Ezkilazainak eta lagunak dira. Kanpai talde handiak etorriko dira ere, Artaxoako elkartea, esaterako. Iruñetik hamar bat dira eta Allon sei bat daude. Beste herri batzuetan bakarra dago eta etorriko bakarrik etorriko dira. 40 bat pertsona elkartuko gara.\n10. Beraz, topaketa hauetan beste herrietako doinuak entzuteko aukera duzue.\nBai. Toke ezberdinak. Leku batzuetan errepikea egiten da eta beste batzuetan badeoa. Horiek ezagutzeko aukera dugu bilkuretan. Lakuntzan errepikea jotzen da. Kanpaiak handiak dira eta ez dira kanpai-iraulketa egiten. Errepike ezberdinak zeuden, baina galtzen doaz. Lehen gauza gehiagotarako jotzen zen. Herrian edozer gauza zegoela errepikea egiten zen.\n11. Belarriak babesteko zerbait erabiltzen duzu?\nEz dakit belarria kanpaietara egokitu dudan, edo kanpaiak belarrietara ohitu ditudan. Baina ez dut inoiz ezer jartzen. Ez zen txarra izango, baina ez dut inoiz zer erabili. Ez dut ohiturarik.\nGuaixe 2019 mai 24


Zergatik hondatzen dira elikagaiak? | Consumer\nZergatik hondatzen dira elikagaiak?\nElikagaiak modu desegokian manipulatu eta biltegiratzen badira, hondatu egiten dira, eta aldaketa desatsegina eragiten dute, eta zenbait jarraibiderekin prebeni daitezke.\nElikagaiak produktu galkorrak dira, produktuaren arabera aldatzen den eta luze edo gutxiago iraun dezakeen kontserbazio-aldi mugatua dutenak. Mikroorganismo patogenoak, birusak, lizunak eta legamiak elikagaien hondatze prozesuarekin lotuta daude. Gogoan izan behar da, halaber, deskonposizio hori azkartzen duten zenbait baldintza daudela, hala nola argia, oxigenoa, tenperatura edo hezetasuna. Artikulu honetan elikagaiak deskonposatzeko arrazoi nagusiak eta hori saihesteko zein prebentzio-neurri aplika daitezkeen aztertzen da.\nArrainak, haragiak, esneak, ogiak edo barazkiek balio-bizitza laburra eta mugatua dute. Beste produktu batzuk, aldiz, luzaroago gorde daitezke, baina horrek ez du esan nahi hondatu gabe mantentzen direnik. Janaria biltzen edo hiltzen denean hondatzen hasten da. Prozesu hori ohiko egoeran gertatzen den aldaketa desatsegina da. Aldaketa horietako batzuk usaimenaren, dastamenaren edo ikusmenaren bidez hautematen dira, nahiz eta batzuetan zentzumenek ez dituzten aintzat hartzen.\nElikagaiak hondatzeko arrazoiak\nElikagaiak behar bezala ez erabiltzeagatik eta biltegiratzeagatik hondatzen dira, baina prozesu horretan beste alderdi batzuek ere eragiten dute:\nOxigenoa. Oxigenoa funtsezkoa da bizitzarako, eta ondorio kaltegarriak izan ditzake gantzetan, koloratzaileetan, bitaminetan eta bestelako elikagaietan. Oro har, oxigenoak mikroorganismoak hazteko edo oxidazioa eragiteko baldintzak eman ditzake.\nMikroorganismoak. Bakterio batzuek oxigenoa behar dute hazteko (aerobioak), eta beste batzuk oxigenorik gabe bakarrik hazten dira (anaerobioak). Airea dagoenean ere aurki daitezke elikagaien gainazalean. Mikroorganismoen iturri nagusiak airea, lurzorua, hondakin-urak eta animalia-hondakinak dira.\nEntzimak. Entzima batzuk modu naturalean agertzen dira elikagaietan (entzima oxidatzaileak). Oxigenoaren eta elikagaien arteko erreakzio kimikoak azkartzen dituzte, eta, ondorioz, deskonposatu egiten dira. Sintoma bereizgarrienetako bat landareak gelditzea da.\nHezetasuna. Elikagai baten ur kantitateak eragina du itxuran, testuran eta zaporean. Produktu freskoetan, uraren edukia pisu osoaren %70 edo gehiago izan daiteke. Elikagai lehorrek ere, irinak edo zerealek esaterako, ur kantitate jakin bat dute, eta horrek eragin handia du elikagaien narriaduran, behar bezala kontserbatzen ez badira. Arrisku hori kontrolatzeko, prozesu hauek erabiltzen dira, besteak beste: deshidratazioa (ur-maila jakin bat kentzea), izoztea (egoera likidotik solidora aldatzea) edo gehigarriak erabiltzea, hala nola gatza eta azukrea.\nArgia. Ia elikagai guztiak egoten dira argitan iturri natural edo artifizialetatik. Esposizio horrek aldaketak eragin ditzake elikagaiaren kolorean, zaporean edo bitamina-galeran. Produktu solido gehienetan, argia kanpoko geruzan sartzen da, eta, beraz, zati horretan hondatzen da. Likidoetan, aldiz, gehiago sartzen da. Argiarekiko sentikortasuna zenbait faktoreren araberakoa da: intentsitatea, argi-mota, argi-iturriaren eta elikagaiaren arteko distantzia, esposizioaren iraupena edo produktuko oxigeno-kontzentrazioa eta tenperatura.\nTenperatura. Tenperatura behar bezala kontrolatzen ez denean, elikagai bat deskonposatzeko arriskua handiagoa da. Produktu bat 5 °C eta 65 °C artean bi ordutik gora edukitzeak patogenoak ugaritzea esan nahi du. Tenperatura horietan, bakterioen kopurua bikoiztu egin daiteke 20 edo 30 minutuan behin.\nNOLA SAIHESTU ELIKAGAIAK HONDATZEA\nElikagaiak ez hondatzeko, biltegiratze- eta manipulazio-jarraibide batzuk bete behar dira; adibidez, izozkailuaren eta hozkailuaren tenperatura berrikusi, tenperatura egokia izan dadin (izozkailuak -18 °C-an egon behar du, eta hozkailuak 4 °C-an). Gainera, elikagaiak leku jakin batzuetan jarri behar dira, tenperatura baxuegietan biltegiratzen badira, barazki batzuk gehiago hondatzen baitira. Haragiek, aldiz, alderik hotzenean egon behar dute, tenperatura baxuagoak behar dituztelako.\nArroza, zerealak edo pastak bezalako elikagaiak itxitura hermetikodun ontzietan gorde behar dira, airea sar ez dadin. Despentsan, elikagaiak erosketaren arabera jarri behar dira, hau da, aurretik eta atzetik erosi direnak, erosten diren azkenak. Elikagaien hondamena murrizten lagun dezakeen beste neurri bat da hurrengo egunetan kontsumituko direnak bakarrik erostea eta otorduak asterako prestatzea. Elikagai baten segurtasunari buruzko zalantzarik izanez gero, bota egin behar da.\nelikagaiak luz-eu narriadura tenperatura


Zenbakia : 128\nHILABETEKO ERRONKA... ABUZTUA\nKakalardo zeranbizidoak beraien antena luzeengatik ezagunak diren koleoptero xilofagoz (hau da, egurrez elikatzen dira) osaturiko familia bat dira. Kakalardo familia ugarienetarikoa da, mundu mailan 25.000 zeranbizido espezie baino gehiago izanik.\nEuropako zeranbizido batzuk mehatxupean daude, geroz eta urriagoak diren pagadi edo harizti helduekiko daukaten menpetasunaren ondorioz. Euskadin Rosalia alpina eta Cerambyx cerdo dira zeranbizido espezie adierazgarrienetariko bi. Biak interes komunitariodunak; lehena, gainera, lehentasuna duen espeziea. Espezie hauen banakoak eta populazioak detektatzea, beraz, hauen kontserbaziorako berebizikoa da.\nAbuztuko erronka beraz, zeranbizido espezie hauei eskainiko diegu. Hauen identifikazioari buruz pixka bat gehiago jakin nahi baduzu, bere garaian argitaratu genuen eta esteka honetan aurkitu dezakezun gida deskargatzera animatzen zaitugu. Gainera, hirugarren espezie bat ere izango dugu erronkan, Cerambyx welensii, ugariagoa den eta gertuko duen C. cerdo-ren oso antzekoa. C. welensii oso zabalkunde mediterranearra duen kakalardoa da eta orain dela gutxi Euskadi hegoaldean izan da zitatua. Espezie hau ezberdintzeko kolorazioan fijatzea komeni da (C. cerdo-k baino kolore marroiagoa du, ez da hain beltza), baita elitroek bukaeran hartzen duten forman ere, C. welensii espeziean forma borobilagoa eta bizkarraldearen luzera-ardatzerantz muxarratua, C. cerdo espeziean aldiz, zuzena da. Xehetasun gehiago nahi izanez gero, hurrengo estekara jotzea gomendatzen dizugu.\nHortaz, R. alpina, C. cerdo eta C. welensii espezieen inguruan dugun jakintza sendotzeko, abuztuan zehar animalia hauen zita posible guztiak igotzera animatzen zaitugu. Hauek aurkitzeko hoberena zuhaitz oso helduetan bilatzea da, are gehiago lehorrak edota erorita baldin badaude; pagoak R. alpina-ren kasuan eta haritzak Cerambyx espezieen kasuan. Egun eguzkitsu eta beroak dira hoberenak; egun hotz eta euritsuak ekidin. R. alpina eguneko espezie bat da, Cerambyx-ak aldiz, ilunabarrekoak.\nBestalde, hurrengo estekan ekainekko erronkako emaitzak kontsultatu ditzakezu jada. Ikusiko duzunez, proiektuak bere arrakasta sendotzen jarraitzen du, 2021-eko ekainean, aurreko bost urteetako ekaineko zita kopuruaren media baino %232 gehiago izanez.\nUztaileko erronka Dagroitxo arruntari (Tarentola mauritanica) eskeintzen diogu. Iberiar Penintsulako bi espezie gekonidoetako bat da. Narrasti txikien talde hau, hala ere, munduko beste eskualde batzuetako espezieetan aberatsa da, nagusiki gune tropikaletan. Euskadin espezie hau bakarrik aurkitzen dugu eta duela gutxitik. 10 cm inguru dituen saurioa da, gautarra, eta igotzeko joerak ditu: behatzetan moldaerak ditu, belkroaren antzekoak, eta gainazal oso leunetan gora igotzeko aukera ematen diote, buruz behera ere egon daitekeelarik. Gainera, espezie antropofiloa da, sarritan hiriguneetan aurkitzen dena. Oso ohikoa da gauez ikustea, etxeetak hormetan gora (batzuetan barnean edo sabaian ere bai), farolen argitan bere elikagaia bilatuz: eltxoak, sitsak edo mota guztietako artropodoak.\nBere jatorrizko banaketa, Mediterraneoko klimari lotua dago bere izen zientifikoak iradokitzen duen bezala eta duela urte batzuk hasi zen Penintsulako iparralderantz hedatzen. Jakina da hedapen hau, neurri batean behintzat, giza garraioari esker eman dela: bere igotzeko joeraren eta antropofiloaren ondorioz, sarritan tren-bagoietan edo merkantzietan babesten da eta ondoren hainbat lekutara garraiatzen dute, normalean hiriberri edo eremu urbanizatuetan. Hara iritsitakoan, baliteke, itxuraz, hirietan geratzeko duen joerari eta hiriek dituzten mikroklima bereziari eta ingurumen-baldintzei esker, populazio txikiak ezartzea lortzen du, nahiz eta jatorrizko banaketa-mailatik kanpo egon.\nEuskadin duela 15 urte baino gehiagotik ezagutzen da bere presentzia, baina, batez ere, azken urteetan, eta ziurrenik klima-aldaketak lagunduta, badirudi haren populazioak gora egiten ari direla. Espezie honen banaketari buruz dugun ezagutza sendotzeko, ahalik eta aipamen gehien egitera animatzen zaituztegu. Aztertze negatiboak ere baliotsuak dira (nahikoa da '0' bat jartzea aleen zenbaketan).\nBatez ere espezie gautarra da, askotan hormak argiztatzen dituzten farolen inguruan ikusten dena, non argiak erakartzen dituen sitsen zelatan egoten den. Hala ere, eguzkiaren azken orduetan ere ikus daiteke, babeslekuren batetik gertu eguzkia hartuz berotzeko, batez ere gure eskualdean, oraindik hotz samarra bere gusturako.\nAntzandobiak harrapariak diren hegazti paseriformeen familia bat dira, hemisferio borealaren zati handi batean banatuak, baita Afrika eta Asiako hego-ekialdean ere. Euskadin hiru espezie ugaltzaile aurkitzen ditugu: antzandobi arrunta, antzandobi kaskagorria eta antzandobi handia (duela gutxi banandu den espeziea).\nEkaineko erronka antzandobi arruntarengan bideratzen dugu. Iberiar penintsularen kasuan, banaketa-eremua iparraldera mugatzen duen espezie bat da. Atlantikoko landazabal tradizionalaren adierazgarri den hegaztia da. Azken urteetan, hala ere, antzandobi arruntaren populazioek beherakada nabarmena jasan dute, bai ale kopuruari dagokionez (gero eta antzandobi gutxiago daude), bai banaketari dagokionez (espeziea desagertzen ari da lehen ohikoa zen eremuetatik). Espainia iparraldeko 100 laginketa gune baino gehiagotan oinarritutako duela gutxiko azterlan batek (Tellería, 2018) ondorioztatu zuen antzandobi arruntaren kontserbazioa arriskuan egon daitekeela (1) berotze globalaren ondorioz (eremu altuagoetara eta hotzagoetara joatea espero daiteke), baita (2) bere habitata murriztearen ondorioz ere (basoa hedapenaren eta landa uztearen ondorioz) eta (3) inguruko populazioaren arazoak tokiko galerak konpentsatzearen ondorioz. Bestalde, SEO/BirdLifeko SACRE Programak espeziearentzako joera egonkorra lortzen du 1998-2020 aldian. Lekuko beste proiektu batzuek, hala nola Donostiako hegazti habiagileen atlasak, laster argitaratuko dena, espezie horren gainbehera nabarmena aipatzen dute maila horretan.\nEspezie honen banaketari buruz dugun ezagutza sendotzeko, antzandobi arruntaren ahalik eta aipamen gehien egitera animatzen zaituztegu. Balio berezia izango dute zerrenda osoei lotutako behaketek eta aztertze negatiboek (nahikoa da '0' bat jartzea aleen zenbaketan). Beti izango dira baliozkoak, nolanahi ere, ustekabezko aipamenak.\nESKURAGARRI DAUDE “HILABETE BAT, ESPEZIE BAT” PROIEKTUAREN APIRILEKO EMAITZAK\n“Hilabete bat, espezie bat” proiektuaren barruan, apirilean, harkaitz-zozoaren Monticola Solitarius behaketak sartzera animatu zaituztegu. 2021eko martxoa eta apirilean 23 behaketa eman dira, aurreko urteetako hilabete horietako batez bestekoaren eta maximoaren gainetik. Gainera, behaketa batzuk espeziea orain arte aipatu ez diren lekuetan eman dira.\nProiektuaren emaitzak esteka honetan edo “Proiektuak” menuan ikus ditzazkezu. Bertan, proiektu honi buruzko informazio guztia dago (erronkak, emaitzak, etab.).\nMila esker erronka honetan parte hatu duten erabiltzaile guztiei! Zuei gabe honelako proiektuak ez lirateke posible izango.\nMODULU BERRI BAT IREKI DUGU ZENBAIT HEGAZTI KOLONIALEN HABIAK ERREGISTRATZEKO\nEspezie hauek hegazti intsektujaleak dira, eta, oro har, asko agertzen dira hiriguneetan. Habiak suntsitzeak eta habiak egiteko tokirik ez izateak gainbehera handia eragin du beraien populazioetan. Horregatik, funtsezkoa da habiak erregistratzea espezie hauen jarraipena egin ahal izateko.\nModulu hau eskuragarri dago sarrerako formulario estandarrean. Espezie hauen datua B6 atlas-kode (umatzeko erabili daitekeen leku bat bisitatzen) edo handiagoarekin sartzean aktibatu egiten da. Formularioan, habiez gain, aleen kopurua eta bikoteak ere adierazi daitezke. Xehetasun gehiagorako, esteka honetan dagoen tutoriala kontsulta dezakezu.