ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ - PDF\nΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ\nDownload "ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ"\n1 ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΝΝΑ ΣΑΪΤΗ ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΤΟΥ ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚH ΥΠΕΥΘΥΝH ΕΝΟΤΗΤΑΣ «ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΟΑΕ» -1-\n2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κεφάλαιο 1 ο : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ 1.1 Έννοια και σπουδαιότητα του ελέγχου 1.2 Η διαδικασία του ελέγχου 1.3 Είδη ελέγχου 1.4 Χαρακτηριστικά αποτελεσµατικού συστήµατος ελέγχου 1.5 Ανθρώπινη αντίδραση κατά του ελέγχου 1.6 Έλεγχος στο χώρο της εκπαίδευσης 1.7 Μελέτη περιπτώσεων Κεφάλαιο 2 ο : ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ 2.1 Έννοια και σπουδαιότητα 2.2 Τι είναι "σύστηµα" 2.3 Μορφές αξιολόγησης 2.4 Ιστορική εξέλιξη του θεσµού του Επιθεωρητή 2.5 Σκοποί της αξιολόγησης 2.6 Βασικές προσεγγίσεις της αξιολόγησης 2.7 Ειδικές τεχνικές της αξιολόγησης 2.8 Υλικά, µέσα και όργανα αξιολόγησης 2.9 Προϋποθέσεις της αξιολόγησης 2.10 Η αξιολόγηση των έµψυχων συντελεστών της εκπαίδευσης Ποιοι είναι οι έµψυχοι συντελεστές ιαδικασία της εκπαιδευτικής αξιολόγησης Ο ρόλος του διευθυντή στην αξιολόγηση του έργου του σχολείου: η ελληνική πραγµατικότητα Αξιολόγηση των µαθητών ιεξαγωγή εξετάσεων Συµπερασµατική κατάληξη 2.11 Η αξιολόγηση των µη έµψυχων συντελεστών της εκπαίδευσης 2.12 Συµπερασµατική κατάληξη 2.13 Προτάσεις -2-\n3 Κεφάλαιο 3 ο : ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ 3.1 Εισαγωγικές παρατηρήσεις 3.2 Η περίπτωση της Ιταλίας 3.3 Η περίπτωση της Γερµανίας 3.4 Η περίπτωση της ανίας 3.5 Συγκριτική αποτίµηση Ελλάδος και χωρών της ΕΕ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Ελληνική Ξενόγλωσση -3-\n4 Κεφάλαιο 1 ο : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ 1.1 Έννοια και σπουδαιότητα του ελέγχου* 1 Tο έργο ενός διοικητικού στελέχους συνίσταται: στο σχεδιασµό-προγραµµατισµό, στη λήψη αποφάσεων, στην οργάνωση, στη διεύθυνση-ηγεσία και στον έλεγχο. Από την κατάταξη αυτή των παραπάνω εννοιών γίνεται φανερό ότι ο έλεγχος αποτελεί την πέµπτη και τελευταία λειτουργία της διοίκησης και λαµβάνει χώρα µετά την ολοκλήρωση των άλλων διοικητικών λειτουργιών. Στην πράξη, όµως, ο έλεγχος συνδέεται περισσότερο µε το σχεδιασµό-προγραµµατισµό, επειδή: πρώτο, ο σχεδιασµός-προγραµµατισµός καθιερώνει τους στόχους και τις µεθόδους για την επίτευξή τους, ενώ ο έλεγχος ερευνά το σηµείο µέχρι το οποίο πραγµατοποιήθηκαν οι στόχοι αυτοί και δεύτερο, ο έλεγχος βοηθά, µέσω του συστήµατος επαναπληροφόρησης (feedback), τη διοίκηση του οργανισµού για τη λήψη νέων αποφάσεων και την κατάρτιση νέων σχεδίων-προγραµµάτων µε σκοπό την παραπέρα βελτίωση της αποδοτικότητάς του. Επειδή στην καθηµερινή πραγµατικότητα η έννοια του ελέγχου, πολλές φορές ταυτίζεται και συγχέεται µε τον "καταναγκασµό" και την "πειθαρχική επιβολή", θεωρούµε σκόπιµο να προβούµε σε µία σύντοµη ανάλυση του όρου αυτού. Από διοικητικής πλευράς ο όρος "έλεγχος" δεν αποτελεί πειθαρχική ποινή, δηλαδή δεν έχει τιµωρητική σηµασία ούτε είναι διαδικασία υποταγής (Giglioni et al, 1974). Σηµαίνει πολύ περισσότερα από τον απλό και µόνο εντοπισµό των λαθών των υπευθύνων. Όπως αναγνώρισε ο Fayol (1949: 107) πριν από αρκετά χρόνια, έλεγχος σηµαίνει ότι µέσα σε µία οργάνωση καθετί γίνεται σύµφωνα µε καθιερωµένες αρχές και κανόνες. Στην εκπαίδευση, για παράδειγµα, οι διευθυντές σχολικών µονάδων έχουν την εξουσία να ελέγχουν τη συµπεριφορά των δασκάλων και των µαθητών τους σύµφωνα µε την ισχύουσα σχολική νοµοθεσία. Ένας άλλος ορισµός του ελέγχου είναι αυτός που τον θεωρεί ως τη διαδικασία µέτρησης και διόρθωσης "των εκτελουµένων δραστηριοτήτων των υφισταµένων, που σκοπό έχει να επιβεβαιώσει ότι εκπληρώνονται οι αντικειµενικοί σκοποί της οργάνωσης και εκτελούνται τα σχέδια-προγράµµατα που έχουν καταρτιστεί για την επίτευξή τους" (Koontz κ.ά., 1983: 165). Από την εννοιολογική αυτή οριοθέτηση προκύπτει ότι ο έλεγχος εφαρµόζεται σε πρόσωπα, πράγµατα και πράξεις και σε όλες τις βαθµίδες της ιεραρχικής κλίµακας. ηλαδή, η λειτουργία του ελέγχου είναι καθήκον όλων των διοικητικών στελεχών, από το ανώτατο ηγετικό στέλεχος µιας οργάνωσης µέχρι τον υπεύθυνο µιας µικρής οµάδας εργαζοµένων. Επιπλέον, σκοπός της λειτουργίας αυτής είναι: να διαπιστώσει πότε και γιατί σηµειώθηκε απόκλιση από τα προγραµµατισθέντα, δηλαδή αναφέρεται στην εκάστοτε εκτίµηση της υφισταµένης κατάστασης του οργανισµού, να φροντίσει για τη διόρθωση των αποκλίσεων, δηλαδή ανάλογα µε τις αποκλίσεις µεταξύ προβλέψεων και αποτελεσµάτων και των αιτιών αυτών, επιβραβεύει ή τιµωρεί και 1 *Το παρόν κεφάλαιο αποτελεί διασκευή του βιβλίου του καθηγητή Σαΐτη Χ. (2008) Οργάνωση και διοίκηση της εκπαίδευσης, αυτοέκδοση, Αθήνα. -4-\n5 να λάβει τέτοια µέτρα, ώστε να µην επαναληφθεί στο µέλλον παρόµοια απόκλιση, δηλαδή συνίσταται στη λήψη µέτρων τέτοιων που να συµβάλλουν στην περαιτέρω βελτίωση της παραγωγικότητας. Από την παραπάνω συνοπτική ανάλυση µπορούµε να ορίσουµε τη λειτουργία του ελέγχου ως τη διοικητική δραστηριότητα που υπολογίζει τις αποκλίσεις από την προκαθορισµένη απόδοση και παρέχει πληροφορίες, µέσα από τις οποίες µπορούν να ληφθούν διορθωτικές αποφάσεις, είτε για να βελτιωθεί η µελλοντική αποδοτικότητα είτε για να τροποποιηθούν τα αρχικά σχέδια-προγράµµατα του οργανισµού. Προκειµένου, όµως, να είναι επιτυχηµένη η εφαρµογή του ελέγχου, πρέπει να υπάρχει: πρώτο, σχέδιο-πρόγραµµα στο οποίο θα βασιστεί το διοικητικό στέλεχος, για να προσδιορίσει κατά πόσο η οργανική του µονάδα εκπληρώνει όλα όσα επιθυµούνται και προσδοκούνται από αυτή και δεύτερο, οργανωτική δοµή ώστε το διοικητικό στέλεχος να γνωρίζει σε ποιο σηµείο του οργανισµού εναπόκειται η ευθύνη για την (τις) απόκλιση (- σεις) από το (τα) σχέδιο (-α) και για τη διόρθωση αυτής (-των). Με απλά λόγια, πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα προσδιορισµού του ατόµου που φέρει την ευθύνη για την καλύτερη εκτέλεση συγκεκριµένου έργου, δηλαδή προϋποτίθεται οργανωτική δοµή, η οποία θα ορίζει µε σαφήνεια τις σχέσεις και τις ευθύνες µεταξύ των µελών µιας τυπικής οργάνωσης. (Σαΐτης, 2008) Αλλά τι είναι αυτό που κάνει απαραίτητη τη λειτουργία του ελέγχου µέσα σε µια τυπική οργάνωση; Κατά µία άποψη (Lucey, 1997) η αναγκαιότητα του ελέγχου απορρέει από τα απρόβλεπτα προβλήµατα, τα οποία προκύπτουν και προκαλούν δυσάρεστες καταστάσεις στη λειτουργία του οργανισµού και φυσικά θέτουν το πραγµατικό αποτέλεσµα σε µεγάλη απόκλιση σε σύγκριση µε το προσδοκώµενο ή σχεδιαζόµενο. Ο έλεγχος, επίσης, έχει συχνά µια σηµαντική συνεισφορά στην υποκίνηση των εργαζοµένων, αφού, όπως υποστηρίζεται (Dubrin, 1998), οι ακριβείς µετρήσεις του ελέγχου δίνουν στο σωστά παρακινηµένο, ικανό εργαζόµενο την ευκαιρία να αναγνωριστεί-ανταµειφθεί για την αποτελεσµατική του εργασία. Τέλος, υπάρχει η άποψη (Μπουραντάς, 2001) βάσει της οποίας η αναγκαιότητα του ελέγχου πηγάζει από τους εξής λόγους: τον καθορισµό των αντικειµενικών σκοπών και των τρόπων επίτευξής τους που, ως γνωστό, βασίζεται σε προβλέψεις και κατά προέκταση στη µελλοντική αβεβαιότητα, το γεγονός ότι τα άτοµα µιας οργάνωσης έχουν αντιλήψεις, ανάγκες και διαθέσεις που δε συµβαδίζουν πάντοτε µε τους στόχους και τις επιδιώξεις της οργάνωσης, τον εντοπισµό των δυσλειτουργιών, αφού η αδιαφορία για την ύπαρξη λειτουργικών αδυναµιών και προβληµάτων, πιθανόν να οδηγήσει έναν οργανισµό σε δυσάρεστη θέση, την πολυπλοκότητα του οργανισµού που, λόγω πολλών ατόµων, ειδικοτήτων και ενεργειών, απαιτεί µηχανισµό συντονισµένης δράσης και αποτελεσµατικότερο σύστηµα διοίκησης πληροφοριών και τη µέτρηση και αξιολόγηση του αποτελέσµατος που είναι βασική προϋπόθεση για τη δηµιουργία αισθήµατος επιτυχίας στα ικανά άτοµα του οργανισµού. Εν κατακλείδι, η σπουδαιότητα του ελέγχου έγκειται στο γεγονός ότι µέσω αυτού εξασφαλίζεται η καλύτερη δυνατή πραγµατοποίηση των στόχων µιας οργάνωσης, εφόσον -5-\n6 ελέγχεται συνεχώς αν η συµπεριφορά της οργάνωσης και των µελών της είναι εκείνη που καθιστά δυνατή την επίτευξη των στόχων. 1.2 Η διαδικασία του ελέγχου Η διαδικασία του ελέγχου ακολουθεί τη λογική του σχεδιασµού-προγραµµατισµού και αποτελείται από τέσσερα στάδια (Koontz κ.ά., 1983, Ζαβλανός, 1998): Τον καθορισµό πρότυπων απόδοσης. Τα πρότυπα απόδοσης σχετίζονται µε τους στόχους της οργάνωσης και αποτελούν τη βάση (ή τη µονάδα µέτρησης) για τον υπολογισµό των αποτελεσµάτων. Εκφράζουν συγκεκριµένα επιθυµητά αποτελέσµατα, αποδόσεις ή στόχους, χαρακτηριστικά συµπεριφοράς, τρόπους ενεργειών κ.ά.. ιαφέρουν από οργανισµό σε οργανισµό, επειδή έχουν διαφορετικούς στόχους. Τέλος, υπάρχουν διάφοροι τύποι προτύπων όπως το πρότυπο χρόνου, στο οποίο διατυπώνεται η χρονική διάρκεια που απαιτείται στην πραγµατοποίηση ενός έργου, το πρότυπο κόστους, στο οποίο διατυπώνεται το κόστος που έχει σχέση µε την εκτέλεση του έργου, το πρότυπο συµπεριφοράς, στο οποίο διατυπώνεται ο τύπος της επιθυµητής συµπεριφοράς των µελών της οργάνωσης κ.ά.. Τη µέτρηση της απόδοσης. Μετά τον καθορισµό των προτύπων απόδοσης επιχειρείται η µέτρηση του αποτελέσµατος. Τα διοικητικά στελέχη χρησιµοποιούν συνήθως τέσσερις τρόπους συλλογής πληροφοριών, για να µετρήσουν την πραγµατική απόδοση: την προσωπική παρατήρηση, που παρέχει πληροφορίες από "πρώτο χέρι" σχετικά µε την υφιστάµενη κατάσταση της οργανικής µονάδας, τις στατιστικές αναφορές, τις προφορικές αναφορές, που προέρχονται από συσκέψεις ή συζητήσεις µε συνεργάτες τους και τις γραπτές αναφορές, που προέρχονται από τεκµηριωµένες γραπτές εισηγήσεις των υφισταµένων τους (Koontz κ.ά., 1983, Κανελλόπουλος, 1990). Φαινοµενικά η µέτρηση της πραγµατικής απόδοσης είναι σχετικά εύκολη υπόθεση, ωστόσο υπάρχουν περιπτώσεις (π.χ. η µέτρηση του διδακτικού έργου των εκπαιδευτικών, η µέτρηση του ερευνητικού έργου ενός ερευνητή κ.ά.), όπου η µέτρηση της απόδοσης είναι δύσκολο έργο. Επειδή στο στάδιο αυτό του ελέγχου εισέρχεται, σε πολλές περιπτώσεις, ο παράγοντας της υποκειµενικότητας, καταβάλλεται προσπάθεια υιοθέτησης σαφών και ποσοτικών κριτηρίων αξιολόγησης. Τη σύγκριση της απόδοσης µε τα πρότυπα. Στο στάδιο αυτό του ελέγχου γίνεται σύγκριση της πραγµατικής απόδοσης µε τα πρότυπα. Αυτή η σύγκριση βοηθά τους διοικούντες του οργανισµού να διαπιστώσουν τις τυχόν αποκλίσεις από τα προσδοκώµενα αποτελέσµατα. Τη διόρθωση αποκλίσεων. Αν, από τη σύγκριση της προηγούµενης φάσης του ελέγχου, παρατηρηθούν αρνητικές αποκλίσεις, η διοίκηση προβαίνει σε διορθωτικές ενέργειες για την εξάλειψη των αποκλίσεων αυτών. Οι διορθωτικές ενέργειες µπορούν να απαιτούν αλλαγές σε κάποια συµπεριφορά των ατόµων, σε δραστηριότητες του οργανισµού, σε αναπροσδιορισµό των προτύπων, σε ανακατανοµή των καθηκόντων µεταξύ των εργαζοµένων κ.ά.. Πρέπει εδώ να τονιστεί ότι και οι θετικές αποκλίσεις πρέπει να οδηγούν σε διορθωτική δράση, -6-\n7 γιατί οι στόχοι που είχαν τεθεί πιθανό να µην ήταν σε ορθολογική βάση, δηλαδή δεν είχαν καθοριστεί ανάλογα µε τις δυνατότητες του οργανισµού, του ανθρώπινου δυναµικού και της διάθεσης των υλικών πόρων. Με την ολοκλήρωση των διορθωτικών ενεργειών βλέπουµε ότι η λειτουργία του ελέγχου επανασυνδέεται µε αυτή του σχεδιασµού-προγραµµατισµού. 1.3 Είδη ελέγχου Στη γενική διοικητική θεωρία έχουν αναπτυχθεί διάφοροι τύποι ελέγχου. Με κριτήριο τη χρονική στιγµή, κατά την οποία ένας έλεγχος εφαρµόζεται σε σχέση µε το αποτέλεσµα, διακρίνουµε τρία είδη ελέγχου (Erskine, 1991, Robbins, 1991, Dubrin, 1997): Τον προληπτικό έλεγχο, που πραγµατοποιείται πριν από τη λειτουργία του οργανισµού και φυσικά έχει κατεύθυνση προς το µέλλον. Χρησιµοποιείται συνήθως για την εξασφάλιση του κατάλληλου ανθρώπινου δυναµικού και την απαραίτητη διασφάλιση των υλικών πόρων, που θα συντελέσουν θετικά στην εύρυθµη και αποτελεσµατική λειτουργία του οργανισµού. Για παράδειγµα, αν ένας οργανισµός, δηµόσιος ή ιδιωτικός, δεν αποκτήσει το κατάλληλο προσωπικό για τη στελέχωση των διαφόρων υπηρεσιών του τη στιγµή που το χρειάζεται, αναντίρρητα θα δηµιουργηθούν λειτουργικά προβλήµατα. Τον παράλληλο (ή ταυτόχρονο) έλεγχο, που γίνεται µε την άµεση επίβλεψη των διοικητικών στελεχών κατά τη διάρκεια εκτέλεσης του έργου. Ο τύπος αυτός ελέγχου βοηθά τη διοίκηση να διορθώσει, κατά την πορεία της εκτέλεσης του έργου, διάφορα προβλήµατα. Ένας διευθυντής σχολείου, για παράδειγµα, που επισηµαίνει αποκλίσεις είτε προς το χρονοδιάγραµµα εκτέλεσης του Αναλυτικού Προγράµµατος είτε στη συµπεριφορά των εκπαιδευτικών, µπορεί να προβεί σε ενέργειες βελτιώνοντας την υφιστάµενη κατάσταση. Τον κατασταλτικό (ή µεταγενέστερο) έλεγχο, που πραγµατοποιείται µετά από την ολοκλήρωση κάθε έργου. Ο τύπος αυτού του ελέγχου µπορεί να παρέχει κατευθυντήριες γραµµές για τη µελλοντική δραστηριότητα του οργανισµού, δεν µπορεί όµως να αλλάξει το αποτέλεσµα που έχει ήδη πραγµατοποιηθεί. Ανάλογα µε τους παράγοντες που διενεργούν τον έλεγχο, αν δηλαδή αυτός διενεργείται από άτοµα του εσωτερικού ή εξωτερικού περιβάλλοντος του οργανισµού, διακρίνουµε δύο είδη ελέγχου: τον εσωτερικό και τον εξωτερικό έλεγχο, αντίστοιχα. Ο έλεγχος (ή αξιολόγηση), για παράδειγµα, του εκπαιδευτικού έργου της πρωτοβάθµιας και δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης διακρίνεται σε εσωτερική και εξωτερική αξιολόγηση (ν. 2527/ 1997, άρθρο 8). 1.4 Χαρακτηριστικά αποτελεσµατικού συστήµατος ελέγχου Ο αποτελεσµατικός έλεγχος διέπεται από έναν αριθµό χαρακτηριστικών. Μπορεί τα χαρακτηριστικά αυτά να έχουν γενική ισχύ, εντούτοις για να λειτουργήσει σωστά ο έλεγχος, αυτά πρέπει να προσαρµόζονται στις ειδικές συνθήκες λειτουργίας κάθε οργανισµού. Ένα -7-\n8 σύστηµα ελέγχου για να είναι αποτελεσµατικό και να εκπληρώνει το βασικό του σκοπό, πρέπει (Ζαβλανός, 1998): Nα είναι κατανοητό από όλα τα µέλη του οργανισµού που συµµετέχουν σε αυτό. Πρέπει, δηλαδή, όλοι να γνωρίζουν µε ακρίβεια π.χ. το είδος των πληροφοριών που είναι αναγκαίο για τη διαδικασία του ελέγχου κ.ά.. Nα εστιάζεται στα κρίσιµα και σηµαντικά σηµεία της λειτουργίας και των αποτελεσµάτων του οργανισµού. Nα είναι ευέλικτο. Να µπορεί, δηλαδή, να προσαρµόζεται στα εκάστοτε περιβαλλοντικά δεδοµένα του οργανισµού. Nα είναι οικονοµικό. Να προκύπτουν, δηλαδή, οφέλη από το κόστος εφαρµογής του. Nα είναι αντικειµενικό. ηλαδή, οι πληροφορίες και µετρήσεις να στηρίζονται σε αντικειµενικά και όχι υποκειµενικά δεδοµένα, και Nα είναι αποδεκτό από όσους εφαρµόζεται. Κάθε σύστηµα ελέγχου είναι καταδικασµένο σε αποτυχία, αν τα άτοµα τα οποία αφορά δεν το αποδέχονται για τον ένα ή τον άλλο λόγο. 1.5 Ανθρώπινη αντίδραση κατά του ελέγχου Όπως ειπώθηκε νωρίτερα, η λειτουργία του ελέγχου δεν είναι µόνο αναγκαία για τον προσδιορισµό της αποτελεσµατικότητας µιας οργάνωσης ή ενός τµήµατος αυτής, αλλά είναι και υποβοηθητική για την καλύτερη επίτευξη των προκαθορισµένων στόχων. ηλαδή, ο έλεγχος ενεργεί διορθωτικά και δηµιουργικά για την παραπέρα πορεία του οργανισµού και όχι - όπως έχει περάσει η ιδέα - ως µία µορφή καταπίεσης και τιµωρίας των εργαζοµένων. Η εφαρµογή, όµως, της διαδικασίας του ελέγχου προκαλεί σε αρκετές περιπτώσεις τις αρνητικές αντιδράσεις αυτών που πρόκειται να ελεγχθούν. Στην πράξη η ένταση του ελέγχου µέσα σε µία οργάνωση παρουσιάζεται µε ορισµένα συµπτώµατα, όπως: τη µείωση του ενδιαφέροντος για την εργασία, την αύξηση των προστριβών και απουσιών από την εργασία λόγω ασθενειών και την τάση δηµιουργίας συνδικαλιστικών ενώσεων (Leavitt, 1972: 44). Αλλά τι είναι αυτό που κάνει τους ανθρώπους να αντιδρούν στη διαδικασία του ελέγχου; Η αντίδραση αυτή µπορεί, σύµφωνα µε τη σχετική βιβλιογραφία (Κανελλόπουλος, 1995, Ζαβλανός, 1998 κ.ά.), να αποδοθεί σε διάφορους λόγους, όπως: Στην κακή εφαρµογή του συστήµατος ελέγχου, όπου συνειδητά ή ασυνείδητα έχει χρησιµοποιηθεί, για να ασκηθεί πίεση ως βάση για πειθάρχηση και συµµόρφωση των ανθρώπων σε σύγκριση µε πρότυπα που έχουν καθοριστεί από εξωτερικούς παράγοντες. Ιστορικά η καθιέρωση και εφαρµογή τέτοιων συστηµάτων κρύβουν πίσω τους τη θεωρία Χ του McGregor, σύµφωνα µε την οποία τα άτοµα πρέπει να κατευθύνονται, να πιέζονται ή και να τιµωρούνται ακόµη, αν πρόκειται να πετύχουν τους στόχους της οργάνωσης. Στην υπόθεση ότι εφόσον αντικείµενο ελέγχου είναι ο αξιολογούµενος ως άτοµο και η απόδοσή του, τότε κάθε έλεγχος περιορίζει την ατοµική ελευθερία. Με απλά -8-\n9 λόγια, ο εργαζόµενος πιστεύει ότι οι προϊστάµενοί του αµφιβάλλουν για την ικανότητα απόδοσής του και την ευσυνειδησία µε την οποία εργάζεται και γι αυτό τον επιτηρούν. Στον καθορισµό προτύπων απόδοσης χωρίς τη συµµετοχή των εργαζοµένων, αιτία που τους προκαλεί φόβο ότι τα πρότυπα είναι "υψηλά" και ότι θα κατηγορηθούν για τη µη επίτευξη των στόχων ακόµη και σε περιπτώσεις που δε θα είναι αυτοί υπεύθυνοι. Στο γεγονός ότι ένα σύστηµα ελέγχου δηµιουργεί υπευθυνότητα και τα άτοµα που δεν ανταποκρίνονται καλά στα καθήκοντά τους δε θέλουν τον έλεγχο και, τέλος, Στον τρόπο µέτρησης και αξιολόγησης της απόδοσης των ανθρώπων, αφού σε πολλές περιπτώσεις είναι υποκειµενικές και επιφανειακές και εστιάζονται στις αποκλίσεις, χωρίς να λαµβάνουν υπόψη τη συνολική προσπάθεια των εργαζοµένων. Βέβαια, η άσκηση του ελέγχου δεν προσκρούει πάντα στην αντίδραση των εργαζοµένων. Αυτό συµβαίνει, όταν η διοίκηση του οργανισµού έχει την ικανότητα να ενηµερώνει και να πείθει τα άτοµα για τη σηµασία του ελέγχου και τη χρήση αυτού ως µέσου διόρθωσης του αποτελέσµατος της εργασίας και όχι ως µέσου καταναγκασµού και τιµωρίας. Οι τεχνικές που χρησιµοποιούνται συνήθως προς την κατεύθυνση αυτή είναι οι εξής: η συµµετοχή των εργαζοµένων στον καθορισµό προτύπων απόδοσης καθώς και στη µέτρηση-εκτίµηση των πραγµατικών αποτελεσµάτων, η σωστή και έγκαιρη ενηµέρωση των εργαζοµένων, για να γνωρίζουν πώς και από ποιους διενεργείται ο έλεγχος αλλά και ποιους σκοπούς εξυπηρετεί, η από κοινού (διοικούντων και διοικούµενων) εξέταση της κατάστασης του οργανισµού και διόρθωσης των λαθών στην εκτέλεση του έργου, που ως γνωστόν οδηγεί στην ανάπτυξη αισθήµατος αυτοελέγχου (Hicks, 1974). Από όσα προηγήθηκαν µπορούµε να συµπεράνουµε ότι η πετυχηµένη εκτέλεση της λειτουργίας του ελέγχου είναι κάτι περισσότερο από το σχεδιασµό ενός συστήµατος ελέγχου, που απλώς είναι τεχνικά σωστό. Είναι σηµαντικό να σηµειώσει κανείς ότι οι άνθρωποι και η απόδοσή τους γίνονται αντικείµενο ελέγχου και εποµένως το ανθρώπινο στοιχείο χρειάζεται συστηµατική µελέτη, για να επιτευχθούν καλύτερα αποτελέσµατα. 1.6 Έλεγχος στο χώρο της εκπαίδευσης Το σχολικό µας σύστηµα είναι δοµηµένο κατά το ιεραρχικό σύστηµα, όπου η εξουσία πηγάζει από τον επικεφαλής του οργανισµού, δηλαδή τον υπουργό Εθνικής Παιδείας, και καταλήγει στην κατώτερη βαθµίδα ηγεσίας της σχολικής εκπαίδευσης, δηλαδή το διευθυντή σχολικής µονάδας. Στην πράξη αυτό σηµαίνει πως τα διοικητικά στελέχη της εκπαίδευσης βρίσκονται µεταξύ τους σε ιεραρχική σχέση και συνεπώς για την εκτέλεση των καθηκόντων τους και για τη νοµιµότητα των υπηρεσιακών τους ενεργειών είναι υπεύθυνοι απέναντι στους προϊσταµένους τους. Η ιεραρχία των οργάνων συνεπάγεται τον ιεραρχικό έλεγχο, ο οποίος κατευθύνεται από τα άνω προς τα κάτω. Αναφέρεται σ όλες τις βαθµίδες της διοικητικής και επιτελικής διάρθρωσης των λειτουργιών της δηµόσιας -9-\n10 εκπαίδευσης και διακρίνεται σε έλεγχο νοµιµότητας και σκοπιµότητας καθώς και σε προληπτικό και κατασταλτικό έλεγχο. (Σαΐτης, 1992) Το σύστηµα διοίκησης της εκπαίδευσης, όπως αναφέραµε σε άλλο σηµείο, διαιρείται σε τέσσερα επίπεδα: το εθνικό επίπεδο, που περιλαµβάνει την κεντρική υπηρεσία του υπουργείου εθνικής παιδείας, τα κεντρικά υπηρεσιακά, πειθαρχικά και γνωµοδοτικά συµβούλια και βοηθητικούς οργανισµούς της εκπαίδευσης (όπως π.χ. ο ΟΣΚ και ο ΟΕ Β), το περιφερειακό επίπεδο, που αποτελείται από τις Περιφερειακές ιευθύνσεις Εκπαίδευσης και τα περιφερειακά συµβούλια (ΑΠΥΣΠΕ, ΑΠΥΣ Ε και ΠΥΣ ΙΠ), το νοµαρχιακό επίπεδο, που αποτελείται από τις ιευθύνσεις - Γραφεία Εκπαίδευσης, τα ΠΥΣΠΕ και ΠΥΣ Ε και τα νοµαρχιακά συµβούλια, και το επίπεδο σχολικής µονάδας, που περιλαµβάνει το διευθυντή, τον υποδιευθυντή και το σύλλογο διδασκόντων. Η διοικητική αυτή δοµή του σχολικού συστήµατος δεν αντανακλά µόνο την ιεραρχική εξάρτηση των Η.Σ.Ε. σε κάθε διοικητικό επίπεδο, αλλά καθορίζει το πλαίσιο και τη µορφή άσκησης των διοικητικών λειτουργιών (προγραµµατισµό, οργάνωση, διεύθυνση και έλεγχο). Έτσι, για παράδειγµα, η λειτουργία του ελέγχου διαφέρει, ως προς την εµβέλεια και το είδος των αρµοδιοτήτων, από το ένα ιεραρχικό επίπεδο στο άλλο. Ειδικότερα: Σε εθνικό επίπεδο Στο επίπεδο αυτό ο έλεγχος ασκείται από την Κ.Υ. του ΥΠΕΠΘ και συνίσταται: στην εποπτεία όλων των εκπαιδευτικών υπηρεσιών της χώρας και την παρακολούθηση εφαρµογής της εκπαιδευτικής πολιτικής. Λόγω του συγκεντρωτικού συστήµατος η κεντρική διοίκηση έχει την ευθύνη να προάγει τα εθνικά συµφέροντα και η εκπαίδευση αναγνωρίζεται από όλους ως ένας από τους σηµαντικότερους συντελεστές για την επιτυχία αυτού του σκοπού. Βέβαια, το συγκεντρωτικό σύστηµα διοίκησης εξασφαλίζει την οµοιοµορφία των διοικητικών ενεργειών σε όλη την επικράτεια και τον αποτελεσµατικό έλεγχο αυτών. Ωστόσο, η επαναπληροφόρηση των ατελειών στην εφαρµογή των κανονισµών ή των αποκλίσεων κατά την πραγµατοποίηση των προγραµµάτων είναι αναποτελεσµατική, είτε γιατί η όλη διαδικασία του ελέγχου γίνεται µε αργούς ρυθµούς (λόγω των πολλαπλών και άσκοπων γραφειοκρατικών διαδικασιών) είτε επειδή δεν υπάρχει επίσηµος µηχανισµός πληροφόρησης της κεντρικής διοίκησης για προβλήµατα που ταλανίζουν τις σχολικές µονάδες. Έτσι εξηγείται γιατί η Κ.Υ. του ΥΠΕΠΘ δε λαµβάνει µέριµνα για τη ρύθµιση χρόνιων εκπαιδευτικών θεµάτων (π.χ. την κατανοµή των τάξεων, την κατανοµή των αρµοδιοτήτων µεταξύ διευθυντή σχολείου και συλλόγου διδασκόντων, την περίπτωση απεργίας του διδακτικού προσωπικού κ.ά.), που προκύπτουν από νοµοθετικά κενά και ασάφειες και τα οποία προκαλούν συγκρούσεις στο εσωτερικό περιβάλλον του σχολείου (Σαΐτης κ.ά., 1996). Σε περιφερειακό επίπεδο Στο επίπεδο αυτό εκπαιδευτικής διοίκησης ο έλεγχος ασκείται από τον Π Ε και συνίσταται στην παρακολούθηση, το συντονισµό και την εποπτεία του έργου των σχολικών συµβούλων καθώς και των διευθυντών διεύθυνσης και των προϊσταµένων Γραφείων Εκπαίδευσης της περιφέρειας ευθύνης τους. -10-\n11 Σε νοµαρχιακό επίπεδο Στο διοικητικό αυτό επίπεδο, ο έλεγχος ασκείται από τους διευθυντές ιευθύνσεων και τους προϊσταµένους Γραφείων Εκπαίδευσης και από τους σχολικούς συµβούλους και συνίσταται στην επίβλεψη της εφαρµογής των προγραµµάτων από τις σχολικές µονάδες και στην αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου του διδακτικού προσωπικού, αντίστοιχα. Πρέπει εδώ να σηµειώσουµε ότι µέχρι το 1982 τον έλεγχο στο σχολικό σύστηµα, σε επίπεδο νοµού, ασκούσαν οι επιθεωρητές, που είχαν διοικητικές, καθοδηγητικές και πειθαρχικές αρµοδιότητες. Με την εισαγωγή του θεσµού του σχολικού συµβούλου (ν. 1304/ 1982) ο έλεγχος των εκπαιδευτικών διενεργείται από δύο διαφορετικά όργανα: τους σχολικούς συµβούλους, που ασκούν επιστηµονική και παιδαγωγική καθοδήγηση και τους διευθυντές ιευθύνσεων και προϊσταµένους Γραφείων Εκπαίδευσης, που ασκούν διοικητικά και πειθαρχικά καθήκοντα. Έτσι, για παράδειγµα, την απόφαση ενός συλλόγου διδασκόντων λυκείου, µε την οποία επιβλήθηκε οµαδική αποβολή στους µαθητές µιας τάξης, µπορεί να ελέγξουν ως προς τη νοµιµότητα αυτής τα ιεραρχικά προϊστάµενα όργανα, ήτοι κατά σειρά ο προϊστάµενος του οικείου Γραφείου ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης και εν αρνήσει αυτού ο διευθυντής της οικείας ιεύθυνσης κ.ο.κ. (Ν.Σ.Κ. - ΥΠΕΠΘ, Έγγραφο υπ αριθµ. 2485/ ). Σε επίπεδο σχολείου Στο επίπεδο αυτό εκπαιδευτικής διοίκησης ο έλεγχος ασκείται από το διευθυντή του σχολείου και συνίσταται στην εξέταση των παραγόντων που επηρεάζουν την καθηµερινή λειτουργία της σχολικής µονάδας, ανεξάρτητα αν οι παράγοντες αυτοί είναι άνθρωποι (π.χ. εκπαιδευτικοί, µαθητές), πράγµατα (π.χ. µέσα διδασκαλίας) ή πράξεις (π.χ. απόφαση για σχολική εκδήλωση). Μολονότι στο επίπεδο αυτό διοίκησης λαµβάνουν χώρα διάφοροι τύποι ελέγχου (π.χ. νοµιµότητας, διαχειριστικός κ.ά.), εντούτοις το ενδιαφέρον µας επικεντρώνεται στην αξιολόγηση του έργου των εκπαιδευτικών: πρώτο γιατί είναι επίκαιρο στην εκπαιδευτική κοινότητα και δεύτερο γιατί η ικανότητα και αποδοτικότητα του διδακτικού προσωπικού παίζουν το σηµαντικότερο ρόλο στην ποιότητα της παρεχόµενης εκπαίδευσης και κατ επέκταση στη βελτίωση ολόκληρου του εκπαιδευτικού συστήµατος της χώρας. 1.7 Μελέτη Περιπτώσεων Περίπτωση 1η: Αδικαιολόγητη απουσία εκπαιδευτικού Ο κ. Α. υπηρετεί ως διευθυντής στο Χ. Σχολείο της Αθήνας από το Μέχρι το περασµένο σχολικό έτος δεν αντιµετώπισε κανένα πρόβληµα συνεχών ολιγοήµερων απουσιών από τους συναδέλφους του εκπαιδευτικούς. Κατά τη διάρκεια του τρέχοντος σχολικού έτους η κ. Ελένη Β., λόγω οικογενειακών προβληµάτων, εξάντλησε τις δέκα ηµέρες κανονικής άδειας που δικαιούται από το νόµο και στη συνέχεια ζητούσε σε τακτά χρονικά διαστήµατα ολιγοήµερες άδειες από το διευθυντή του σχολείου κ. Α.. Ένα ανώνυµο τηλεφώνηµα στον προϊστάµενο του 1ου Γραφείου.. Αθηνών σχετικά µε τις συνεχείς απουσίες της κ. Ελένης Β. από το σχολείο τον ανάγκασε να επισκεφτεί -11-\n12 εκτάκτως το Χ. Σχολείο. Στην αρχή ζήτησε να µάθει από το διευθυντή κ. Α. για το κλίµα που επικρατεί στο σχολείο, ενώ στη συνέχεια έκανε λόγο και για τις απουσίες των δασκάλων. Κατά σύµπτωση, κ. Προϊστάµενε, απάντησε ο διευθυντής, η κ. Ελένη Β. απουσιάζει σήµερα κι αµέσως έβγαλε από το συρτάρι του γραφείου του την αίτηση της εκπαιδευτικού που ζητούσε άδεια απουσίας µιας ηµέρας. εν πρόλαβα να σας τη στείλω για έγκριση Α ναι, είπε ο προϊστάµενος και διαβάζοντας την αίτηση της εκπαιδευτικού παρατήρησε ότι δεν υπήρχε ηµεροµηνία έναρξης και λήξης της άδειας. Κουνώντας το κεφάλι του συνέχισε: Τι σύµπτωση που δεν έχει ηµεροµηνία η αίτηση χορήγησης άδειας απουσίας! Ζητείται να εξετάσετε τα εξής: 1. Αν ήσαστε εσείς στη θέση του προϊσταµένου Γραφείου.., σε ποιες ενέργειες θα προβαίνατε; 2. Αν αύριο βρεθείτε στη θέση του διευθυντή κ. Α., πώς θα αντιµετωπίσετε παρόµοιες καταστάσεις; Περίπτωση 2η: Βραδεία προσέλευση εκπαιδευτικού στο σχολείο Ο κ. Π. υπηρετεί ως διευθυντής στο Χ. σχολείο Σούρπης Μαγνησίας. Στο ίδιο σχολείο υπηρετεί και ο νεοδιοριζόµενος δάσκαλος κ. Κ. Μ., ο οποίος για προσωπικούς λόγους διαµένει στο Βόλο, που απέχει 55 χιλιόµετρα από την έδρα του σχολείου. Για διάφορες αιτίες (π.χ. οι κακές καιρικές συνθήκες, το κακό οδόστρωµα και οι συχνές βλάβες του αυτοκινήτου του) ο κ. Κ. Μ. φθάνει 1-2 φορές την εβδοµάδα στο σχολείο µε καθυστέρηση Λόγω των καθυστερήσεων αυτών οι µαθητές της τάξης του χάνουν χρόνο διδασκαλίας, ενώ την ηµέρα της εφηµερίας του προκύπτει πρόβληµα ασφάλειας των µαθητών όλου του σχολείου. Τρεις εβδοµάδες µετά την έναρξη του διδακτικού έτους, οµάδα δασκάλων άρχισε να διαµαρτύρεται στο διευθυντή του σχολείου για τη βραδεία προσέλευση του συναδέλφου τους. Από την άλλη πλευρά, ο διευθυντής βρέθηκε σε δύσκολη θέση λόγω προσωπικής γνωριµίας µε τον πατέρα του κ. Κ. Μ.. Ζητείται: 1. Να εξετάσετε τη µορφή ελέγχου που µπορεί να ασκήσει στην προκειµένη περίπτωση ο διευθυντής του σχολείου. 2. Να εξετάσετε γιατί ο διευθυντής δεν µπορεί να παρατείνει για πολύ χρονικό διάστηµα την υφιστάµενη κατάσταση. 3. Αν ήσαστε εσείς στη θέση του κ. Π., πώς θα αντιµετωπίζατε το παραπάνω πρόβληµα ως διευθυντής-ηγέτης; Περίπτωση 3η: Εφηµερία εκπαιδευτικού Με το αριθµ. 7/ Πρακτικό ο σύλλογος διδασκόντων του. σχολείου άφνης Ευρυτανίας αποφάσισε οµόφωνα και όρισε τους εφηµερεύοντες εκπαιδευτικούς για το νέο διδακτικό έτος. Επίσης, για την ασφαλή επιτήρηση των µαθητών ο παραπάνω σύλλογος καθόρισε λεπτοµερειακά τα καθήκοντα και τις αρµοδιότητες των εφηµερευόντων εκπαιδευτικών -12-\n13 (π.χ. χρόνος προσέλευσης και αναχώρησης του εφηµερεύοντος, έλεγχος καθαριότητας του σχολικού χώρου κ.ά.). Παρόλα αυτά, η εκπαιδευτικός κ. Φανή Ψ., την ηµέρα της εφηµερίας της δεν τηρούσε πιστά τις οδηγίες που καθορίστηκαν και αποφασίστηκαν από το σύλλογο διδασκόντων στις αρχές της σχολικής χρονιάς. Για παράδειγµα, στα διαλείµµατα συνήθιζε να παραµένει στο γραφείο των διδασκόντων, αντί να βρίσκεται σε συγκεκριµένο σηµείο του προαύλιου χώρου του σχολείου. Στα µέσα εκεµβρίου και σε ηµέρα που εφηµέρευε η παραπάνω εκπαιδευτικός ένας µικρός µαθητής τραυµατίστηκε σοβαρά στο προαύλιο του σχολείου, τη στιγµή που ο Πρόεδρος του Συλλόγου Γονέων ερχόταν να συναντήσει το διευθυντή του σχολείου για κάποιο υπηρεσιακό θέµα. Μετά το ατύχηµα ο µαθητής µεταφέρθηκε αρχικά στο ιατρικό κέντρο της περιοχής και στη συνέχεια στο ηµοτικό Νοσοκοµείο Καρπενησίου. Παράλληλα, ο Πρόεδρος του Συλλόγου Γονέων έκανε γραπτή αναφορά στη ιεύθυνση. Εκπαίδευσης Ευρυτανίας, οπότε και άρχισε η πειθαρχική δίωξη της κ. Φανής Ψ. Ζητείται: 1. Να εξετάσετε τα αίτια που προκάλεσαν το ατύχηµα του µαθητή. 2. Αν στο µέλλον αναλάβετε διευθυντικά καθήκοντα στο σχολείο, µε ποιο τρόπο θα ασκείτε τη λειτουργία του ελέγχου; -13-\n14 Κεφάλαιο 2 ο : ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ 2.1 Έννοια και σπουδαιότητα Τα τελευταία χρόνια, σε ό,τι αφορά την αξιολόγηση στο χώρο της εκπαίδευσης παρατηρείται έντονο ενδιαφέρον από επιστήµονες της παιδαγωγικής επιστήµης. Το συγκεκριµένο θέµα είναι σηµαντικό γιατί καθορίζει βασικές λειτουργίες του εκπαιδευτικού συστήµατος. (Αρκουδέα, 2006) 2 Στη διεθνή βιβλιογραφία παρατηρείται µεγάλη ποικιλία ορισµών, ενώ η σηµασία του όρου αυτού συχνά συγχέεται µε άλλες έννοιες όπως εκτίµηση, µέτρηση κ.ά.. Στη διεθνή βιβλιογραφία συναντήσαµε αρκετούς όρους, που εµπεριέχουν την έννοια αξιολόγηση π.χ. evaluation, assessment, measurement, appraisal, χωρίς να είναι όµως συνώνυµοι. (Keeves 1997, Masters & Keeves 1999) Σύµφωνα µε τον Keeves (1997:244), η εκπαιδευτική αξιολόγηση (educational evaluation) σηµαίνει µέτρηση της αξίας κάποιου πράγµατος και είναι κυρίως µια δραστηριότητα που σχετίζεται µε την έρευνα και την ανάπτυξη. Επίσης, κατά τον OECD (ΟΟΣΑ) (1998) «οι αξιολογήσεις είναι συστηµατικές αναλύσεις των σπουδαιότερων πλευρών ενός οργανισµού µε έµφαση στην εγκυρότητα των αποτελεσµάτων και τη δυνατότητα χρήσης τους. Ο κύριος σκοπός των αξιολογήσεων είναι να συµβάλλουν στη βελτίωση της λήψης αποφάσεων, την κατανοµή των πόρων και του επιπέδου υπευθυνότητας». Κατά µία άποψη ως "αξιολόγηση" θεωρείται η συστηµατική συλλογή πληροφοριών, απαραίτητων για τη λήψη έγκυρων αποφάσεων σχετικά µε την επιλογή, υιοθέτηση, κρίση και τροποποίηση διαφόρων µεθόδων και διαδικασιών. (Aspinwall et al 1992, Παλαιοκρασάς 1997, Weiss 1997, Φασούλης 2001) Κατά µία άλλη άποψη (Κασσωτάκης 1989: 615), αξιολόγηση σηµαίνει "απόδοση ορισµένης αξίας σε κάποιο πρόσωπο, αντικείµενο, πράγµα ή κατάσταση και αναφέρεται στην απόδοση µιας ιδιότητας (θετικής ή αρνητικής) σε ό,τι αξιολογείται, στο αποτέλεσµα της σύγκρισης κάποιου πράγµατος µε κάποιο άλλο οµοειδές και στο βαθµό επίτευξης του συγκεκριµένου στόχου". Από τα παραπάνω, γίνεται σαφές ότι διαφορετικοί συγγραφείς εκλαµβάνουν την "αξιολόγηση" µε διαφορετική έννοια. Ωστόσο, για τους σκοπούς της παρούσας εργασίας, θα µπορούσαµε να ορίσουµε την "αξιολόγηση" ως µια διαδικασία µέσα από την οποία η ιεραρχία της εκπαίδευσης λαµβάνει τις απαραίτητες πληροφορίες που θα τη βοηθήσουν στη λήψη αποφάσεων σχετικά µε το έργο που επιτελείται στις εκπαιδευτικές µονάδες. Αναφορικά µε την αξιολόγηση του "εκπαιδευτικού έργου", δηλαδή το συνολικό έργο που επιτελείται στη σχολική µονάδα, συγγραφείς όπως οι Καλογιαννάκη- Χουρδάκη (1989: 620) και Ζαµπέτα (1994), αναφέρουν ότι η αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου στοχεύει όχι µόνο στην αποτίµηση ολόκληρου του συστήµατος διδασκαλίας αλλά και στα προϊόντα-αποτελέσµατα του έργου που αφορούν το άτοµο και το κοινωνικό σύνολο. Πρόκειται για µια συλλογική διαδικασία, κατά την 2 Η συγκεκριµένη ενότητα αποτελεί διασκευή της διπλωµατικής εργασίας της Αρκουδέας Μ. (2006) Ο ρόλος του διευθυντή δηµοτικού σχολείου στη διοίκηση και αξιολόγηση του έργου της σχολικής µονάδας στην Ελλάδα και στην Αγγλία. Μια συγκριτική αποτίµηση, Αθήνα. -14-\n15 οποία µέσα από την εκτίµηση της λειτουργίας προσώπων, φορέων και θεσµών αξιολογείται ολόκληρο το εκπαιδευτικό σύστηµα. Ύστερα από τα παραπάνω, θα µπορούσαµε να πούµε ότι η αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου και των εκπαιδευτικών της πρωτοβάθµιας και δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης δεν είναι τίποτε άλλο, παρά η συνεχής διαδικασία αποτίµησης της ποιότητας της παρεχόµενης εκπαίδευσης και του βαθµού υλοποίησης των σκοπών και των στόχων της. Γιατί όµως αξιολόγηση; Η αποτίµηση και αξιολόγηση του έργου της σχολικής µονάδας είναι σηµαντική, γιατί µέσω αυτής ενηµερώνονται όλοι οι εµπλεκόµενοι στην εκπαιδευτική διαδικασία (γονείς, µαθητές, εκπαιδευτικοί, πολιτεία, αγορά εργασίας) για την ποιότητα των προσφερόµενων υπηρεσιών και τους υποδεικνύει τα µέτρα που πρέπει να ληφθούν και τις διαδικασίες, τις οποίες είναι αναγκαίο να ακολουθήσουν προκειµένου να επιτευχθεί η ποιοτική βελτίωση του εκπαιδευτικού αποτελέσµατος. Επιπλέον, η εκπαιδευτική αξιολόγηση αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για τη βελτίωση εκπαιδευτικών προγραµµάτων. Άλλωστε, χωρίς την ύπαρξη συστηµατικής διερεύνησης της αποτελεσµατικότητας των εκπαιδευτικών θεσµών, δεν µπορούν να εφαρµοστούν ουσιαστικές αλλαγές και πολύ περισσότερο η προσπάθεια εκπαιδευτικής µεταρρύθµισης. Εν συνόψει, µέσα από τη διαδικασία της αξιολόγησης προκύπτει η ανατροφοδότηση της υφιστάµενης κατάστασης του εκπαιδευτικού συστήµατος στην κορυφή της εκπαιδευτικής ιεραρχίας, η οποία µε τη σειρά της λαµβάνει όλα τα µέτρα για την παραπέρα βελτίωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας. 2.2 Τι είναι "σύστηµα" 3 Ο όρος σύστηµα είναι γενική έννοια που παρουσιάζεται σε όλες τις εκφράσεις της πραγµατικής ζωής. Υποδηλώνει ένα πλήθος αλληλεξαρτηµένων στοιχείων, που αλληλεπιδρούν και συνεργάζονται µεταξύ τους για την επίτευξη συγκεκριµένου στόχου ή σειρά στόχων. Επισηµαίνουµε ότι στη σχετική βιβλιογραφία (Parsons, 1951, Hall and Fagen, 1956, Katz and Kahn, 1978, Κέφης, 2005, Γεωργόπουλος, 2006 κ.λπ.) δεν υπάρχει ένας κοινά αποδεκτός ορισµός του όρου σύστηµα. Εντούτοις, κάθε διατύπωση ορισµού δίνει έµφαση τουλάχιστον σε δύο βασικά χαρακτηριστικά της έννοιας του συστήµατος: την αλληλοσχέτιση των στοιχείων που το απαρτίζουν και την ύπαρξη αντικειµενικού σκοπού. Με την έννοια αυτή ο συνολικός µηχανισµός ενός αυτοκινήτου είναι ένα σύστηµα. Περιλαµβάνει έναν αριθµό στοιχείων (υποσυστηµάτων), όπως φρένα, µηχανισµό ψύξης του κινητήρα κ.ά. καθένα από τα οποία επιτελεί δικό του έργο και όλοι µαζί συνεργάζονται µε στόχο τη λειτουργία του αυτοκινήτου. Στον τοµέα της εκπαίδευσης, επίσης, µια σχολική µονάδα συνιστά ένα σύστηµα. Αποτελείται από µαθητές, δασκάλους, κτίριο, µέσα διδασκαλίας, λειτουργικές διαδικασίες κ.λπ. που προβλέπονται από νοµικές διατάξεις. Οι δάσκαλοι ασκούν διδακτικό έργο προσδιορισµένο από το αναλυτικό πρόγραµµα µε τη βοήθεια των µέσων διδασκαλίας και των επιµέρους γνώσεων και δεξιοτήτων τους. Ως 3 *Η παρούσα ενότητα αποτελεί διασκευή του βιβλίου του καθηγητή Σαΐτη Χ. (2008) Οργάνωση και διοίκηση της εκπαίδευσης, αυτοέκδοση, Αθήνα. -15-\n16 γνωστόν, σκοπός της εκπαιδευτικής διαδικασίας είναι η ολόπλευρη, αρµονική και ισόρροπη ανάπτυξη των διανοητικών και ψυχοσωµατικών δυνάµεων των µαθητών. Σύµφωνα µε τη συστηµική θεώρηση αν όλα τα στοιχεία (υποσυστήµατα) του σχολείου λειτουργούν καλά, τότε συνολικά ο σχολικός οργανισµός λειτουργεί καλά. Αν, όµως, ένα από τα στοιχεία της εκπαιδευτικής διαδικασίας δε λειτουργεί σωστά, επηρεάζεται η απόδοση ολόκληρου του συστήµατος, δηλαδή της σχολικής µονάδας. Βλέπουµε, λοιπόν, ότι η επίτευξη του αντικειµενικού σκοπού του συστήµατος εξαρτάται από τη συνεργασία των διαφόρων υποσυστηµάτων τους. Έχοντας περιγράψει εντελώς επιγραµµατικά τις γενικές αρχές της συστηµικής θεωρίας ας δούµε πώς αυτές επιδρούν στις κοινωνικές οργανώσεις εντός των οποίων ανήκει και το σχολείο. Κάθε κοινωνική οργάνωση αποτελείται από έναν αριθµό ατόµων, οµάδων και καθένα από αυτά αποτελεί υποσύστηµα µέσα στο συνολικό σύστηµα. Το σχολείο, όπως και κάθε κοινωνική οργάνωση, είναι ανοικτό σύστηµα 4 γιατί υπάρχει και λειτουργεί µέσα σε ένα ευρύτερο περιβάλλον 5 (που αποτελείται από µικρότερα ή µεγαλύτερα συστήµατα), το οποίο επηρεάζει και επηρεάζεται από αυτό. ηλαδή, το σχολείο βρίσκεται σε διαρκή αλληλεπίδραση µε το περιβάλλον του. Κατά την επικοινωνία µε το (εξωτερικό) περιβάλλον το σχολείο, για παράδειγµα, δέχεται από αυτό εισροές (π.χ. µαθητές, δασκάλους, αναλυτικό πρόγραµµα, βιβλία κ.ά.) εκτελώντας τη λειτουργία της εισόδου, τις µετασχηµατίζει στο εσωτερικό περιβάλλον εκτελώντας τη λειτουργία του µετασχηµατισµού ή της επεξεργασίας και αποδίδει µε τη σειρά του το προϊόν (ή την υπηρεσία) της επεξεργασίας αυτής στο (εξωτερικό) περιβάλλον εκτελώντας τη λειτουργία της εκροής. Μερικά από τα βασικά γνωρίσµατα ενός ανοικτού κοινωνικού συστήµατος (Hoy et al, 1987: 38) είναι: Οι εισροές (π.χ. άνθρωποι, πληροφορίες, υλικά κ.ά.), που εισέρχονται στο σύστηµα από το εξωτερικό περιβάλλον του. Η επεξεργασία ή ο µετασχηµατισµός των εισροών από το εξωτερικό περιβάλλον σε προϊόν ή υπηρεσία. Οι εκροές, δηλαδή η διοχέτευση του τελικού προϊόντος (ή υπηρεσία) στο κοινωνικό περιβάλλον το οποίο και επηρεάζει. Η ανατροφοδότηση (feedback), δηλαδή η κυκλική διαδικασία που αποτελεί µηχανισµό επικοινωνίας και ελέγχου και φέρνει στο σύστηµα, στα στοιχεία του (υποσυστήµατά του) και στο περιβάλλον µια συνεχή ροή πληροφοριών σχετική µε τη λειτουργία του συστήµατος. Επισηµαίνουµε ότι τα συστήµατα που διαθέτουν ελλιπή ανατροφοδότηση συναντούν δυσκολίες προσαρµογής στις εκάστοτε περιβαλλοντικές αλλαγές. Τα όρια, δηλαδή τα σύνορα του συστήµατος που το οριοθετούν έναντι του περιβάλοντός του. Βέβαια, η έννοια των ορίων είναι σχετική, επειδή κάθε σύστηµα αποτελεί υποσύστηµα ενός ευρύτερου συστήµατος, οπότε η οριοθέτηση και ο 4 5 Ένα σύστηµα µπορεί να είναι ανοικτό ή κλειστό. Το ανοικτό σύστηµα βρίσκεται σε άµεση επαφή µε το περιβάλλον του, διαθέτει µηχανισµό ελέγχου της φύσης και της ποσότητας των εισροών και των εκροών. Αντίθετα, κλειστό είναι εκείνο το σύστηµα που δε βρίσκεται σε αλληλεπίδραση µε το περιβάλλον του. Περιβάλλον είναι το σύνολο εκείνο των στοιχείων και των σχέσεων που ενεργούν πάνω στο σύστηµα χωρίς να ανήκουν σε αυτό, δηλαδή το σύστηµα. Η διάκριση του περιβάλλοντος σε εσωτερικό και εξωτερικό εξαρτάται από τον τρόπο που κάθε φορά ορίζουµε το συγκεκριµένο σύστηµα. -16-\n17 προσδιορισµός της ολότητας του συστήµατος είναι θέµα καθορισµού από τον ερευνητή, ανάλογα µε τις µεταβλητές που θέλει να τονίσει. Το σχολείο ως ανοικτό σύστηµα και οι λειτουργίες του µπορούν να αποδοθούν διαγραµµατικά στο σχήµα 1. Σχήµα 1: Το σχολείο ως ανοικτό σύστηµα Με οδηγό το σχήµα 1 παρατηρούµε ότι το σχολείο αποτελείται από πολλά στοιχείαυποσυστήµατα που βρίσκονται σε συνεχή αλληλεξάρτηση και αλληλεπίδραση µεταξύ τους. Συµβαίνει, όµως, συχνά οι στόχοι και οι ανάγκες ενός υποσυστήµατος (π.χ. µιας οµάδας δασκάλων) να έρχονται σε σύγκρουση µε αυτούς ενός άλλου υποσυστήµατος (π.χ. της σχολικής διεύθυνσης). Έτσι, αν εξετάσουµε τον εκπαιδευτικό ως υποσύστηµα σε σχέση µε τη σχολική µονάδα (σύστηµα), θα µπορούσαµε να επεκτείνουµε τη µελέτη µας στην εξέταση των εντάσεων και προστριβών που προέρχονται από την ασυµφωνία µεταξύ ατοµικών και οργανωτικών στόχων. ηλαδή, η ύπαρξη υποσυστηµάτων προκαλεί τη συνθετότητα της σχολικής µονάδας, η οποία συνθετότητα δεν επιτρέπει στη σχολική µονάδα να λειτουργεί σε µια σταθερή κατάσταση ισορροπίας. Από όσα προηγήθηκαν συµπεραίνουµε ότι: πρώτο, ένα κοινωνικό σύστηµα, άρα και το σχολείο, αποτελείται από έναν αριθµό στοιχείων (υποσυστηµάτων), που όλα τους είναι αλληλεξαρτώµενα και αλληλοσυνδεόµενα, δεύτερο οι σχέσεις των µελών της σχολικής κοινότητας διέπονται από δοµηµένες δράσεις, οι οποίες ακολουθούν τα πρότυπα δράσης του εκπαιδευτικού συστήµατος και ταυτόχρονα επηρεάζονται από τις σχέσεις µε τη σχολική µονάδα και τρίτο το σχολείο ως ανοικτό σύστηµα έχει πολλαπλότητα σκοπών, λειτουργιών και στόχων, µερικοί από τους οποίους έρχονται σε σύγκρουση µεταξύ τους. Στην τελευταία περίπτωση ο ρόλος της σχολικής διεύθυνσης πρέπει να είναι εξισορροπητικός, πρέπει, δηλαδή, να αναζητά την καλύτερη δυνατή ισορροπία µεταξύ των διαφόρων συντελεστών της εκπαιδευτικής διαδικασίας. 2.3 Μορφές αξιολόγησης Η αξιολόγηση µπορεί να διακριθεί σε δύο κυρίως κατηγορίες: -17-\n18 στην αξιολόγηση των εκπαιδευτικών, µε σκοπό τη βελτίωση της διδακτικής διαδικασίας των εκπαιδευτικών και τη λήψη αποφάσεων σχετικά µε το επαγγελµατικό τους µέλλον, και στην αξιολόγηση όλων των παραγόντων της εκπαίδευσης, µε σκοπό τη συνεχή αποτίµηση της ποιότητας της παρεχόµενης εκπαίδευσης και το βαθµό υλοποίησης των στόχων της. (Ζιαγάκης 1993) Περαιτέρω, η αξιολόγηση της εκπαίδευσης διακρίνεται σε δυο γενικούς τύπους ανάλογα µε τη θέση του φορέα που εκτελεί την αξιολόγηση σε σχέση µε τη σχολική µονάδα: την εξωτερική αξιολόγηση και την εσωτερική αξιολόγηση. (Σολοµών 1999) Ειδικότερα: Εξωτερική αξιολόγηση Η εξωτερική αξιολόγηση πραγµατοποιείται από φορείς που τοποθετούνται εκτός σχολείου και ανήκουν σε ανώτερες βαθµίδες της διοίκησης. Μερικές µορφές είναι η επιθεώρηση, η παρακολούθηση του εκπαιδευτικού συστήµατος, οι εντοπισµένες µελέτες αξιολόγησης. Ειδικότερα: Η επιθεώρηση αποτελεί την πιο παλιά και διαδεδοµένη µορφή εξωτερικής αξιολόγησης. Βασικά πλεονεκτήµατα είναι ότι: διασφαλίζει µε τρόπο αποτελεσµατικό τον ενιαίο χαρακτήρα της εκπαίδευσης, παρουσιάζει την αξιοπιστία του "ουδέτερου παρατηρητή", αποτελεί αξιόπιστο µηχανισµό απόδοσης λόγου προς την πολιτεία, την κοινωνία και τους γονείς για τα όσα συµβαίνουν στα σχολεία και διευκολύνει την αποτελεσµατική διεκπεραίωση διοικητικών λειτουργιών στο εκπαιδευτικό σύστηµα. Σε αντιδιαστολή µε τα πλεονεκτήµατα αναφέρουµε τα παρακάτω βασικά µειονεκτήµατα της εξωτερικής επιθεώρησης: αποτελεί συχνά ένα αυταρχικό µηχανισµό εκπαιδευτικών αντιλήψεων, που είναι αρκετές φορές δογµατικές και µονόπλευρες, προωθεί την οµοιοµορφία σε έναν κόσµο που διακρίνεται για τον πλουραλισµό, την πολυµορφία και την ανοχή στη διαφορετικότητα και είναι αναποτελεσµατική δηµιουργώντας άγχος στον εκπαιδευτικό. Η κριτική που ασκήθηκε στο θεσµό της επιθεώρησης οδήγησε στην αναθεώρησή του. Θα µπορούσαµε να πούµε ότι η επιθεώρηση στρέφεται στη συνολική διερεύνηση του έργου της σχολικής µονάδας, στη διαµόρφωση συγκεκριµένων κριτηρίων και κανόνων µελέτης, ενώ εκτελείται µε την ευθύνη των εκπαιδευτικών αρχών σε κεντρικό ή περιφερειακό επίπεδο. (Σολοµών 1999) Η παρακολούθηση του εκπαιδευτικού συστήµατος. Κάθε χώρα αναπτύσσει το δικό της σύστηµα ελέγχου (monitoring) διαφόρων παραµέτρων του εκπαιδευτικού της συστήµατος. Στην Ελλάδα, γίνεται συλλογή πληροφοριών κυρίως από διάφορες υπηρεσίες του Υπουργείου Παιδείας (Ε.Σ.Υ.Ε., Οργανισµός Σχολικών Κτιρίων κ.ά.) µε στόχο την παρακολούθηση π.χ. της κτιριακής υποδοµής, του εξοπλισµού του σχολείου, τα οποία µπορούν να χρησιµοποιηθούν στη χάραξη εκπαιδευτικής πολιτικής µε στόχο τη βελτίωση του παρεχόµενου έργου. Εντοπισµένες Μελέτες Αξιολόγησης. Η συγκεκριµένη µορφή εξωτερικής αξιολόγησης εφαρµόζεται σε αρκετές υτικές χώρες, όπου εξετάζονται σε βάθος συγκεκριµένες πτυχές ενός εκπαιδευτικού συστήµατος. Τα θέµατα των µελετών αυτών είναι συνήθως η επίδοση των µαθητών σε διάφορα µαθήµατα. Στη χώρας µας παρόµοιες µελέτες γίνονται τα τελευταία χρόνια κυρίως στο πλαίσιο των ερευνών της ιεθνούς Ένωσης για την αξιολόγηση της -18-\n19 Εκπαιδευτικής Επίδοσης (Ι.Ε.Α.) αλλά και από άλλους ερευνητικούς φορείς, ενώ πρόσφατα το ΥΠΕΠΘ έχει αρχίσει να συµµετέχει σε ανάλογες µελέτες υπό την αιγίδα του Ο.Ο.Σ.Α.. (Σολοµών 1999) Εσωτερική αξιολόγηση Η εσωτερική αξιολόγηση συνδέεται µε την αποκέντρωση του εκπαιδευτικού συστήµατος της σχολικής µονάδας και πραγµατοποιείται από τους ίδιους τους παράγοντες της σχολικής µονάδας. ιακρίνεται στις εξής µορφές: την Ιεραρχική εσωτερική αξιολόγηση: Στη συγκεκριµένη µορφή αξιολόγησης, οι ανώτεροι ιεραρχικά εκπαιδευτικοί π.χ. οι διευθυντές σχολικών µονάδων, ελέγχουν και κρίνουν τους υφιστάµενούς τους, δηλαδή τους εκπαιδευτικούς. τη Συλλογική εσωτερική αξιολόγηση ή αυτοαξιολόγηση: Στα πλαίσια αυτής της µορφής αξιολόγησης, οι παράγοντες της σχολικής µονάδας π.χ. γονείς, µαθητές, εκπαιδευτικοί συνεργάζονται για την επίλυση των προβληµάτων του σχολείου. Εµφανίζεται συνήθως σε αποκεντρωµένα εκπαιδευτικά συστήµατα καθώς µεταφέρονται ευθύνες στη λήψη αποφάσεων σε τοπικό επίπεδο και µάλιστα στο επίπεδο της σχολικής µονάδας. (Σολοµών 1999) Ιδιαίτερο ενδιαφέρον επικεντρώνει η αυτοαξιολόγηση µε την οποία νοείται η συλλογική εσωτερική αξιολόγηση από το διδακτικό προσωπικό σε συνεργασία µε µαθητές, γονείς και άλλα µέλη της σχολικής κοινότητας. Πρωταρχικός στόχος της συγκεκριµένης µορφής αξιολόγησης αποτελεί η βελτίωση της ποιότητας του παρεχόµενου έργου, η απόκτηση έγκυρης γνώσης για το εκπαιδευτικό έργο, η δραστηριοποίηση των παραγόντων για τη βελτίωση του παραγόµενου έργου και η αντιµετώπιση των εκπαιδευτικών προβληµάτων της σχολικής µονάδας. (Ανδρέου 1999: 197) Η εφαρµογή της αυτοαξιολόγησης στο σχολείο ενθαρρύνει δηµιουργικές πρωτοβουλίες και δραστηριότητες, διαµορφώνει ένα κλίµα συνεργασίας µεταξύ των µελών του σχολείου, ενισχύει το αυτοσυναίσθηµα των µαθητών και των εκπαιδευτικών, και γενικότερα αναβαθµίζει το κύρος της σχολικής µονάδας. Υπάρχουν όµως, και αρκετές δυσκολίες στην εφαρµογή της παραπάνω αξιολόγησης. Χαρακτηριστικά, θα µπορούσαµε να αναφέρουµε ότι απαιτείται αρκετός χρόνος εξοικείωσης της σχολικής κοινότητας µε τις αρχές, τις µεθόδους της, ενώ σε ορισµένες περιπτώσεις µετατίθεται το κέντρο βάρους του σχολικού έργου από τους βασικούς στόχους στις διαδικασίες. (ΥΠΕΠΘ & ΠΙ 2000:23-25) Η προσπάθεια αξιολόγησης και βελτίωσης του παρεχόµενου σχολικού έργου από την ίδια τη σχολική µονάδα δεν είναι εύκολο έργο. Η επιτυχία του εξαρτάται από ένα πλήθος παραγόντων, οι οποίοι βέβαια δεν µπορούν να ελεγχτούν από το διευθυντή. Εποµένως, είναι απαραίτητη η απόκτηση µιας κατάλληλης κουλτούρας και τεχνογνωσίας, η οποία δύσκολα παρατηρείται σε συγκεντρωτικά εκπαιδευτικά συστήµατα και η οποία λείπει από την ελληνική σχολική πραγµατικότητα. 2.4 Ιστορική εξέλιξη του θεσµού του Επιθεωρητή Στη χώρα µας, η αξιολόγηση συνδέεται µε το θεσµό του επιθεωρητή. Ιστορικά, ο θεσµός του επιθεωρητή εµφανίστηκε από τη θέσπιση του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήµατος και, όπως είναι εύλογο, εξελίχτηκε παράλληλα µε τις γενικότερες πολιτικές, -19-\n20 κοινωνικές, οικονοµικές και ιδεολογικές συνθήκες, που επικρατούσαν (πελατειακό σύστηµα, κοµµατική πόλωση, εθνικοί διχασµοί κτλ.). Συγκεκριµένα, ο πρώτος νόµος (1834), που θεσµοθέτησε τη δηµοτική εκπαίδευση στην Ελλάδα, προέβλεπε την καθιέρωση του θεσµού του επιθεωρητή ορίζοντας το διευθυντή του ιδασκαλείου ως «γενικός επιθεωρητής των σχολείων». Στη συνέχεια, το 1905 έχουµε την καθιέρωση του θεσµού του Γενικού επιθεωρητή µέσης εκπαίδευσης. Με την πάροδο του χρόνου ο θεσµός του επιθεωρητή εξελίχτηκε, ενώ µε το ν. 4379/1964 προβλεπόντουσαν 215 θέσεις Επιθεωρητών-Γενικών Επιθεωρητών για τη δηµοτική εκπαίδευση και 63 για τη µέση (Θεοδωράτος, 1967). Ο επιθεωρητής αναδείχτηκε ως το κυρίαρχο πρόσωπο στην ελληνική εκπαίδευση (Χαραλάµπους-Γκάνακας, 2006), αφού βασικές αρµοδιότητές του ήταν: α) η εποπτεία και η καθοδήγηση, καθώς και β) η οργάνωση και διοίκηση. Επίσης, µπορούσε να εξετάζει τη συµπεριφορά των δασκάλων και να την καταγγέλλει στις αρµόδιες αρχές, ώστε «να τιµωρώνται ή και να αποπέµπονται» (άρθρο 71, 3) όπως και «εις κατεπείγουσας περιστάσεις να παύη τον διδάσκαλον» (άρθρο 37, 8). Κατά τη διάρκεια της επιθεώρησης µπορούσε να υποβάλει σε εξέταση οποιοδήποτε δάσκαλο «περί της ικανότητος και αξιότητος του οποίου υπάρχουν αµφιβολίαι» και εάν δεν ανταποκρινόταν, τότε επέστρεφε και πάλι στο ιδασκαλείο, διαγραφόµενος ταυτόχρονα, έως να επανεκπαιδευθεί, από τους καταλόγους των δασκάλων (άρθρο 71, 5 και 72) (Ανδρέου & Παπακωσταντίνου, 1994, Μπουζάκης, 1994). Στην πρώτη µεταδικτατορική συνέλευση της ιδασκαλικής Οµοσπονδίας Ελλάδας ( ΟΕ), (Ιούλιος του 1975), προτείνεται, ανάµεσα σε άλλα, και η αντικατάσταση του όρου «Επιθεωρητής» µε τον όρο «Σχολικός Σύµβουλος» ( ιδασκαλικό Βήµα, 780, 1975: 6), ενώ η Οργάνωση Λειτουργών Μέσης Εκπαίδευσης (ΟΛΜΕ) προβάλλει το αίτηµα για την κατάργηση του θεσµού του Επιθεωρητή, και την εν µέρει αντικαστάσταση του από αυτόν του Εκπαιδευτικού Συµβούλου, στο Α' Εκπαιδευτικό συνέδριό της, το Με το ν. 1304/1982 καταργείται ο θεσµός του Επιθεωρητή και καθιερώνεται ο θεσµός του Σχολικού Συµβούλου. O ρόλος του Σχολικού Συµβούλου είναι επιστηµονικός, παιδαγωγικός και συµβουλευτικός, ενώ διαχωρίζεται από τον από τον Προϊστάµενο ιεύθυνσης ή Γραφείου, ο οποίος ασκεί πλέον τη διοίκηση. Σύµφωνα µε το νόµο, ένα από τα καθήκοντα των Σχολικών Συµβούλων, είναι και η συµµετοχή τους «στη διαδικασία αξιολόγησης του διδακτικού προσωπικού και κατά περίπτωση στα αρµόδια συλλογικά όργανα» (άρθρο 1, 6). Σηµαντική είναι η ψήφιση του ν. 1566/1985 για την Πρωτοβάθµια και ευτεροβάθµια Εκπαίδευση καθώς επαναφέρει το ζήτηµα της αξιολόγησης του εκπαιδευτικού έργου και προβλέπει την έκδοση σχετικού Προεδρικού ιατάγµατος για την εφαρµογή του. Σε συνέχεια εκδίδεται το 1987 ένα Σ.Π.. που αφορά την «Αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου των σχολείων και υπηρεσιακή κρίση του εκπαιδευτικού προσωπικού της πρωτοβάθµιας και δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης». Ενώ, το 1988 δηµοσιεύεται ένα Σ.Π.., που αφορά την «αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου των σχολείων, καθώς και του συµµετοχικού έργου των εκπαιδευτικών της πρωτοβάθµιας και δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης». Στο αυτό το Σ.Π.. ο προγραµµατισµός-αποτίµηση περιορίζεται στο επίπεδο του σχολείου-τάξης, ενώ ενισχύεται ο ρόλος του Σχολικού Συµβούλου, καθώς συµµετέχει στον εκπαιδευτικό προγραµµατισµό-απολογισµό του εκπαιδευτικού έργου που πραγµατοποιείται στο σχολείο ( ούκας, 1997). Επιπλέον, ο Σχολικός Σύµβουλος -20-\nΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΝΝΑ ΣΑΪΤΗ ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΤΟΥ


Μειώθηκε η ποσότητα των βραδινών ούρων του μωρού | mitrikosthilasmos.com | εγκυμοσύνη • θηλασμός • μαμά • μωρό\nΜειώθηκε η ποσότητα των βραδινών ούρων του μωρού\nΠιστοποιημένος σύμβουλος γαλουχίας IBCLC www.argiriou.org\nΓια μια ακόμη φορά χρειάζομαι τη συμβουλή σας.\nΈχω ένα αγοράκι 10 μηνών το οποίο θήλασα αποκλειστικά για 6 μήνες και συνεχίζω να θηλάζω παράλληλα με την εισαγωγή στερεών τροφών.\nΤο τελευταίο διάστημα (σχεδόν 2-3 εβδομάδες) παρατήρησα ότι έχει μειωθεί η ποσότητα ούρων του κατά τη διάρκεια της νύχτας. Συγκεκριμένα ενώ πριν μπορεί να χρειαζόταν να του αλλάξω πάνα κατά τη διάρκεια της νύχτας, τις τελευταίες μέρες η βραδινή πάνα του δεν είναι τόσο βαριά. (Κατά τη διάρκεια της μέρας θα λερώσει περίπου 6 πάνες)\nΠίνει αρκετό νερό κατά τη διάρκεια της μέρας, ειδικά με τα γεύματά του, και θηλάζει αρκετές φορές (6-8 φορές, αν και όχι πάντα για φαγητό αλλά για να αποκοιμηθεί).\nΠιστεύεται οτί μπορεί αυτό να είναι κάτι ανησυχητικό;\nΕυχαριστώ πολύ για μια ακόμη φορά και συγχαρητήρια για το έργο σας.\nΔεν βλέπω τον λόγο να ανησυχείς. Δεν είναι πάντα σταθερή η ποσότητα ούρων κατά την διάρκεια της ημέρας.\nΈνας άλλος τρόπος να ξέρεις αν είναι ενυδατωμένο ή όχι είναι να παρατηρείς το χρώμα των ούρων. Όσο πιο διάφανο χρώμα τόσο πιο ενυδατωμένος είναι κανείς και όσο πιο σκούρο τόσο περισσότερα υγρά χρειάζεται.\nΕΤΙΚΕΤΕΣ: Βρεφικά ούρα , Θηλασμός , Μωρό , Οι ειδικοί απαντούν , Συχνές απορίες


Η δική μου άποψη: ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ\nΤο έχουμε πια πάρει απόφαση και έχουμε δεχτεί παθητικά, χωρίς αντίδραση, ο κάθε νέος χρόνος να ξεκινάει με ένα μακροσκελέστατο κατάλογο από συμφορές. Χαμογελαστοί δημοσιογράφοι στην τηλεόραση – χαμογελαστοί, άραγε, όταν τα γράφουν – και στις εφημερίδες, μας αραδιάζουν με σαδομαζοχιστική αγαλλίαση, ένα καταιγισμό ειδήσεων για πολέμους, θανάτους, πλημμύρες, καταστροφές, θεομηνίες, κι ότι εφιάλτη μπορεί να σκεφτεί ο ανθρώπινος νους. Και, στο τέλος, μας εύχονται και καλή χρονιά!\nΓι’ αυτό, σκέφτηκα κι εγώ να ξεκινήσω το νέο χρόνο με μια τρυφερή χαρούμενη είδηση, που δεν ακούστηκε και δεν γράφτηκε πουθενά αλλού: Μια γιαγιά, μου διηγήθηκε το δώρο που της έκανε η εγγονή της, μια πιτσιρίκα της πρώτης, μια ανορθόγραφη ζωγραφιά που έλεγε «γιαγιά σ’ αγαπό» και το μισό πακέτο τα χρωματιστά χαρτομαντηλάκια της, δηλαδή, όλη της την περιουσία!\nΕύχομαι η νέα χρονιά να ανοίξει τις καρδιές όλων μας για να γίνουν τόσο μεγάλες, όσο η καρδιά της μικρούλας.\nΚαι μην δίνετε σημασία σ’ όλα αυτά που ακούμε. Υπάρχει πολλή θλίψη και ασχήμια στον κόσμο, είναι αλήθεια. Υπάρχει όμως και πολλή ομορφιά και πολλή ελπίδα.\nΣημασία έχει που εμείς δίνουμε το βάρος!\nΕτικέτες είδησεις, ελπίδα, θλίψη, Καλή Χρονιά, ομορφιά, συμφορές


ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΟΥΜΕΝΤΑΚΟΣ: «ΔΕΝ ΘΑ ΣΑΣ ΚΡΥΨΩ ΠΩΣ…»\nΑρχική σελίδα Celebrities Βασίλης Κουμεντάκος: «Δεν θα σας κρύψω πως…»\nΟ Βασίλης Κουμεντάκος μίλησε για την σχέση του με την τραγουδίστρια των Other View, Έλενα Τσαγκρινού. Τι αποκάλυψε;\n«Δεν θα σας κρύψω πως με την Έλενα μας δένει μια πολύχρονη φιλία και εκτίμηση. Τόσο εκείνη όσο κι εγώ δεν θέλουμε να φέρουμε στο προσκήνιο την προσωπική μας ζωή και επιλέγουμε να μιλάμε με τη μουσική μας. Οταν νιώσουμε την ανάγκη να μιλήσουμε για τα προσωπικά μας, τότε θα υπάρξει και ανάλογη δήλωση» τόνισε στο Weekend.\nΟι δυο τους είναι σχεδόν αχώριστοι και υπάρχει μεταξύ τους ιδιαίτερη χημεία, κάτι που επιβεβαιώνουν και οι φαν του συγκροτήματος.\nΈλενα Τσαγκρινού-Βασίλης Κουμεντάκος: Τρυφερές στιγμές στο νησί των Ανέμων! (φωτό) Μπορεί η Έλενα Τσαγκρινού και ο Βασίλης...


Γιαγιά Αντιγόνη: Πότε κατάλαβα πως γέρασα..\nΠότε κατάλαβα πως γέρασα..\nΌταν ήρθε η ώρα να φύγουν.. με τις δικές τους ορθοπεταλιές..\nΌταν ετοιμάστηκαν οι βαλίτσες της αναχώρησης..\nΌταν έδενα με ταινία τα βιβλία τους στις κούτες..\nΌταν μάζευαν τις παιδικές φωτογραφίες..\nΤη στιγμή που οι ντουλάπες άδειασαν.. με τα φύλα να χάσκουν ορθάνοιχτα σαν να κάγχαζαν ειρωνικά..\nΌταν στους τοίχους έμειναν τα σημάδια των κάδρων..\nΤο «είδα» στη σκόνη του άδειου δωμάτιου.. στις χαρακιές του παρκέ.. από τις ρόδες της καρέκλας.. που ήταν η αφορμή των παρατηρήσεων..\nΌταν σταμάτησα να ακούω.. «μάνα καφέ;».. παράκληση και σύνθημα πως θα τον πιούμε μαζί..\nΌταν έπαψα να ακούω τα ξυπνητήρια.. τις αντιπαραθέσεις τους... τον ήχο των κινητών….\nΌταν έφυγαν τα τεύχη του Αστερίξ.. της Μαφάλντα.. του Λούκυ-Λουκ.. τα επιτραπέζια…\nεκείνη η «γούρικη» φανέλα των ομάδων..\nΣαν μάζεψες τα σκόρπια «βαφτικά» σου πάντα ανάκατα.. τα χοντρά πλεκτά πουλόβερ που διαφωνούσαμε για το «χαχόλικο» σχέδιο που διάλεγες και έπλεκα διαφωνώντας..\nΤο καπέλο που έδινε αντήλιο στα παιδικά κεφάλια σας..\nΌταν δεν είχα αθλητικά για πλύσιμο..\nΗ λεκάνη με τα ασιδέρωτα δεν ξεχείλιζε..\nΌταν έπαψα να λέω «τι θα φάτε αύριο;»\nΌταν το ταψί με τα γεμιστά μίκρυνε..\nΌταν έπαψα να κοιτώ πίσω από την κουρτίνα τις επιστροφές τους..\nΌταν το σπίτι ξαφνικά μεγάλωσε.. απόκτησε άλλη διάσταση.. δεν κτυπώ την πόρτα να μπω μέσα.. στο δωμάτιο σας..\nΌταν οι μουσικές έπαψαν να μπερδεύονται…\n«Ο καθένας στο χώρο του… το ουσιαστικό αντάμωμα δεν είναι η συγκατοίκηση»..\nΟχι αγάπες μου αυτό δεν είναι αυτά τα γερατειά..\nΠαραπλανητικός ο τίτλος..\nΕίναι που σας έλαχε αλλόκοτη μάνα..\npara-kelsoscooks 23 Ιουνίου 2011 - 8:13 π.μ.\nνεράκι είναι ο χρόνος, κυλά και δεν τον παίρνεις είδηση.\nΝίκη 23 Ιουνίου 2011 - 8:26 π.μ.\nΩχ, στη δική μας αναχώριση από την πρώτη μας "φωλιά" δεν κοιτάξαμε πίσω...\nΤώρα που τα επισημαίνεις όλα αυτά τα συνειδητοποιώ...Και σκέφτομαι την ώρα που θα ανοίξουν τα φτερά τους και τα δικά μας...\nΑνώνυμος 23 Ιουνίου 2011 - 8:31 π.μ.\nΜΟΛΙΣ ΔΙΑΒΑΣΑ ΤΟΝ ΤΙΤΛΟ ΤΡΟΜΑΞΑ.ΝΟΜΙΖΑ ΟΤΙ ΤΟ ΕΝΝΟΟΥΣΕΣ!!!!\nΟΠΩΣ ΛΕΕΙ ΚΑΙ Η ΝΙΚΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΩ ΚΙ ΕΓΩ ΜΕ ΤΗΝ ΠΕΙΡΑ ΤΩΝ ΠΟΛΛΩΝ ΑΛΛΑΓΩΝ ΠΟΛΕΩΝ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ-ΟΤΑΝ ΦΕΥΓΕΙΣ ΔΕΝ ΤΑ ΣΚΕΦΤΕΣΑΙ ΑΥΤΑ,ΕΧΕΙΣ ΤΟΝ ΕΝΘΟΥΣΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΚΑΙΝΟΥΡΙΟΥ.ΟΤΑΝ ΦΕΥΓΟΥΝ ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΣΟΥ ΠΕΦΤΕΙ ΠΙΟ ΒΑΡΥ.\nElenaG 23 Ιουνίου 2011 - 8:32 π.μ.\nσιγά μην είναι αυτά τα γηρατειά!!!!\nΚαλή σου μέρα Αντιγόνη μου...\n~reflection~ 23 Ιουνίου 2011 - 8:49 π.μ.\nΜΟΝΟ μια ερωτηση: ΓΕΡΝΑ ποτέ η ΤΡΥΦΕΡΗ καρδουλα?....\nΟι ερωτευμενοι ΔΕΝ γερνάνε ποτέ....\nαντε και να γραψω και ενα απόφθευγμα!!!\n"Οι άνθρωποι δε παύουν να Ερωτευονται καθώς Γερνούν\nαρχίζουν να Γερνούν ΟΤΑΝ πάουν να ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ"\nΦΙΛΑΚΙ αιωνιας Νιοτης!!!!\nμαχαιρης 23 Ιουνίου 2011 - 8:54 π.μ.\nKαι δε μου λες εξυπνουλα..!!\n[Δεν θεραπευεται ποτες η ελληνιδα μανα..]\nΚαι τι θελες..\nΝα σου "κατσικωθουν" εκει δια παντος;;\nΘα εκανες παιδια σου και τα...ζευγαρια τους..;;\nΕκει ναι...Πισω απ την κουρτινα..\nΓελανε και σου κρυβονται..!!\nΚαθε φορα, που το τηλεφωνο χτυπα..!!\nΣτα μπιφτεκια, διοσμο βαζουμε η μαιντανο;;\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 9:31 π.μ.\nΕυτυχώς που δεν τον φοβάμαι!\nΗ επόμενη ανάρτηση έχει να κάνει με τα καλά..του γήρατος....\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 9:34 π.μ.\nΚορίτσι μου να έχεις κατά νου πως τα παιδιά δεν μας ανήκουν..\nΑυτές οι αναχωρήσεις ήταν σχεδιασμένες από πολύ νωρίς...\nΜόλις τέλειωναν οι σπουδές.\nΚαι πίστεψε με είναι καλό για όλους μας!\napinkdreamer 23 Ιουνίου 2011 - 9:34 π.μ.\nη ψυχη δεν γερναει ποτε γιαγια αντιγονη!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 9:37 π.μ.\nΣας μπέρδεψε λίγο το συναίσθημα..\nΑπό μικρά τους είχα μιλήσει για τις προσωπικές ελευθερίες...\nΔεν πιστεύω στα οικογενειακά "δεσμά"!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 9:39 π.μ.\nΣου έστειλα mail να δεις τα κατορθώματα μου!\nΜη κοροϊδέψεις.. χάθηκες!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 9:41 π.μ.\nΑκολουθώ τα λόγια σου..\nΕρωτευμένη με τη ζωή..\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 9:46 π.μ.\nΦίλε μάλλον σε μπέρδεψα..\nΜακριά από λόγου μου τέτοια δεσμά!\nΟλα αυτά έγιναν χρόνια πριν...μετά από παροτρύνσεις της μάνας τους της παλαβιάρας που αγαπά την ελευθερία της και των άλλων περισσότερο..\nΤα σχοινιά που σφίγγουν δεν τα αγάπησα ..\nτα έχω μόνο για το άπλωμα της μπουγάδας..\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 9:48 π.μ.\nΔεν γερνάμε λέμε!\nΔεν μου το επιτρέπω.. απλά μεγαλώνω...\nMana 23 Ιουνίου 2011 - 9:48 π.μ.\nπιστεύεις ότι σκέφτομαι τη στιγμή που θα φύγουν; είναι δύο και τεσσάρων και σκέφτομαι τη στιγμή που θα φύγουν. οι μάνες είναι τρελές πάει και τελείωσε.\nUnknown 23 Ιουνίου 2011 - 9:50 π.μ.\nΝα το ξέρεις... όπως στο λέω..\nΕσύ δεν θα γεράσεις ποτέ.\nEvil Chef 23 Ιουνίου 2011 - 10:26 π.μ.\nΚαι εγω μπερδεύτηκα με τον τίτλο...\nΙσως επειδή μου φαίνεται πως και αυτος ο τίτλος του μπλογκ είναι παραπλανητικός - η Γιαγια Αντιγονη εχει το μυστικο του ελιξηριου της νεοτητας και απλα κρατωντας τα προσχηματα χρησιμοποιει εκφρασεις γι'αυτα που απεικονιζονται(χρόνος)...\nΠρεπει να ειναι μεγαλη αλλαγη για τους γονεις η εξοδος των παιδιων απο το σπιτι ομως δε σταματαει να υφισταται η μεταξυ τους σχεση .\nΚαι αν κρινω απο τους δικους μου γονεις ,αν εγραφαν αυτο το κειμενο θα εβαζαν τίτλο "Ποτε ξανανακαλυψα τη ζωη"(αυτη που για μας ηθελημενα πολλες φορες παραβλεψαν και τωρα χαιρονται ξανα...)\nΕΛΕΝΑ 23 Ιουνίου 2011 - 10:29 π.μ.\nΑντιγόνη μου, είπες μια σοφή κουβέντα.\n"Τα παιδιά μας δεν μας ανήκουν"\nΜε πόνεσε λίγο όταν το συνειδητοποίησα, πίστευα πως θα είναι για πάντα τα παιδιά ΜΟΥ όσο ήταν μικρά, πλέον έχω καταλάβει ότι όλα στην ζωή ρόδα είναι που γυρίζει, ότι έκανα κι εγώ, τα ίδια θα κάνουν κι αυτά, τα ίδια και τα παιδιά τους.\nΟλοι κάποτε ανοίγουν τα φτερά τους, είναι μάταιο και λάθος να τα εμποδίσουμε, ούτε και θα ήθελα κάτι τέοιο!\nΜαριάνθη 23 Ιουνίου 2011 - 10:29 π.μ.\nΔΕ ΓΕΡΑΣΕΣ ΑΝΤΙΓΟΝΗ ΜΟΥ!!\nΠΛΟΥΤΙΣΕΣ!!!ΠΛΟΥΤΙΣΕΣ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΝΟΥ.\nΚΑΛΟΚΑΙΡΙΝΕΣ ΚΑΛΗΜΕΡΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΜΟΥ.\nlove2love 23 Ιουνίου 2011 - 10:36 π.μ.\nσκασε ενα ηρωνικο χαμογελο στην ντουλαπα και πες της πως εκει που ειναι τα παιδια μου κλενουν ολα τους τα ονειρα και ειναι καλυτερα και ο καφες ζεστος στα δικα τους φλυτζανια ηρεμα και καλα θα το συνηθησεις μονο οταν δεις την ικανοποιηση στα προσωπα τους οτι μπρουν και μονοι τους να στεκονται στα ποδια τους και τωρα εσυ θα εισια αυτη που θα προσεχουν\nΠενθεσίλια 23 Ιουνίου 2011 - 11:00 π.μ.\nΕγώ πάλι τι μάννα είμαι; Η φεύγα τους για σπουδές, έστω και σε κοντινή πόλη, σήμανε την ελευθερία μου . Πρέπει να νοιώθω ενοχές; Παντρεμένο το ένα μου βλαστάρι μένει δίπλα μου ,που σημαίνει τέρμα η ελευθερία μου! ΄Εχω εγγόνια και είμαι μια θεότρελλη γιαγιά! Μακάρι να παντρευτεί και το άλλο βλαστάρι γιατί έχει καθυστερήσει και γω ανυπομονώ!\nΠάντως η καρδιά του ανθρώπου δεν γερνά ΠΟΤΕ.Το ακούς Αντιγόνη;Π ο τ έ\nΣυμφωνώ απόλυτα με reflection.\nHitori Tana 23 Ιουνίου 2011 - 11:03 π.μ.\nΆχου με συγκίνησες πρωινιάτικα μωρή. Να σου πω, αυτό με το "ελευθερία πάνω απ'όλα' είναι γαμάτο. Τυχερά τα παιδιά σου να έχουν τέτοια μάνα.\nΣε πάω με τα χίλια!\ndimitris 23 Ιουνίου 2011 - 11:46 π.μ.\nΤωρα η σκεψη, το τηλεφωνημα, η επισκεψη, εχουν αλλο νοημα, ακομα και το φιλι και η αγκαλια ειναι πιο ''γλυκεια'', δεν εχουν την ''φθορα'' της καθημερινοτητας.\nυσ δεν ''ειπες'' του Μαχαιρη τι να βαλει απο μυρωδικο στα μπιφτεκια.\nUnknown 23 Ιουνίου 2011 - 11:47 π.μ.\nΠω πω βρε γιαγιά. Με μελαγχόλησες κατά κάποιο τρόπο\nΑνώνυμος 23 Ιουνίου 2011 - 11:52 π.μ.\nΤυχερά που έχουν αλλόκοτη μάνα...\nχρυσάνθη 23 Ιουνίου 2011 - 11:53 π.μ.\nΕμένα πριγράφεις Αντιγόνη μου??......\nΓια γηρατειά ούτε λόγος!!Απλά έκλεισε ο πρώτος πολύβουος κύκλος , που στην παραφασάδα του πολλές φορές έχανες τον αυτοέλεγχο!!! Ξεκινά ο νέος ,της ώριμης σκέψης, της αυτοσυγκέντρωσης , του ξεσκαρτίσματος .Πιστεύω και αυτός θα είναι συναρπαστικός όσο και ο προηγούμενος!!! ΧΑ !! (κατά το Αρίστος ) Χείμαρρος Αντιγόνη μου και δεν σε πρόλαβα!!Ας οψεται το γλυκό κουταλιού βερύκοκο που δυό μέρες το πάλευα!!!!Φιλάκια\nπουαντερι 23 Ιουνίου 2011 - 12:12 μ.μ.\nπουαντερι 23 Ιουνίου 2011 - 12:14 μ.μ.\nΑχ με εκανες και εκλαψα..........καποια απο αυτα ακομα δεν τα εζησα και τα περιμενω με αγωνία.\nΔεν με νοιαζει που θα γερναω, μα με πειραζει που δεν θα τα αγκαλιαζω για να τσιμπησω τα μπουτακια τους οτι ωρα θελω.\nΜαίρη (Ginger) 23 Ιουνίου 2011 - 12:34 μ.μ.\nΑυστηρή-με-τον-εαυτό-της-μανούλα κι όχι αλόκοτη. Αν τους ρωτήσει κανείς είμαι σίγουρη δεν θα την άλλαζαν με τίποτα. Εγώ πάλι κατάλαβα ότι άρχισα να γερνάω όταν δεν ήταν εκεί να της δώσω το καληνύχτα-φιλάκι, όταν γυρίζοντας στο σπίτι δεν εβρισκα πιά έκπληξη-φαγητάκι, όταν δεν υπήρχε κανείς να με γκρινιάξει, όταν βρέθηκα μπροστά σε βιτρίνα με ζουζουνίστικα-δωράκια και δεν είχα γιά ποιόν να διαλέξω κάτι και προ παντώς όταν στην Γιορτή της Μητέρας δεν είχα σε ποιόν να πάω μιά αγκαλιά λουλούδια.\nΣ'αγαπώ πολύ Αντιγονάκι μου!\nΑνώνυμος 23 Ιουνίου 2011 - 12:35 μ.μ.\nΌπως και να το κάνεις αυτό είναι το φυσιολογικό. Κάθετι διαφορετικό είναι είτε αρρωστημένο είτε επιβάλλεται και φθείρει αμφότερους.\nΣε χαίρομαι που το βλέπεις έτσι. Εγώ υφίσταμαι ακόμα ψυχολογικό πόλεμο που έφυγα από το σπίτι παρόλο που οι γονείς μου ξέρουν οτι αυτό είναι το φυσιολογικό.\nΌταν τα συμφέροντα όμως μπλέκονται η λογική δεν ακούγεται.\nΞέρω, σκληρό να μιλά κανείς για συμφέρονται γονέων αλλά ταυτόχρονα άδικο να παίρνουν τα παιδιά όλο το βάρος γιατί οι γονείς αρνούνται να καταλάβουν οτι εκείνα μεγάλωσαν και πρέπει ν'ανοίξουν τα φτερά τους.\nanthivolon 23 Ιουνίου 2011 - 1:00 μ.μ.\nΕίπα κι εγώ....να γεράσει το Αντιγονάκι μας; Τι λες καλέ!!!\nΜέσα στην απορία μου όμως βαθιά μέσα μου ένιωσα μια θλίψη γιατί όσα γράφεις είναι τόσο αληθινά, τόσο κοινά σ΄όλες μας αλλά και τόσο όμορφα που τα ζήσαμε!!\nΦιλάκια και μη μασάς.....μερικές δε θα γεράσουμε ΠΟΤΕ!!!\nzoyzoy 23 Ιουνίου 2011 - 1:33 μ.μ.\nΓράψε όταν κράτησες το 1ο εγγόνι όταν άλλαξες πάλι πάνες τι ένιωσες και μετά πες μου αν γέρασες!\nΠροχωράει η ζωή και την ακολουθούμε ο σκοπός είναι να την χαιρόμαστε και να μη μας γλιστρά!\nkiki 23 Ιουνίου 2011 - 4:49 μ.μ.\nΩχ...Μη λες τέτοια...\nUnknown 23 Ιουνίου 2011 - 5:28 μ.μ.\nΚι όμως, ΑΥΤΑ ακριβώς είναι τα γηρατειά.\ndromaki 23 Ιουνίου 2011 - 5:30 μ.μ.\nΧμ...επειδή για μένα είναι όντως παραπλανητικός ο τίτλος θα τον άλλαζα και θα έγραφα "πότε ένιωσα ότι έμεινα μόνη"\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 5:54 μ.μ.\nΕίναι που ακόμα χουχουλιάζουν στην αγκαλιά σου...\nΣαν περάσουν στην εφηβεία άρχισε να σκέφτεσαι το φευγιό τους..\nΘα βοηθήσει τα παιδιά και ίσως με θυμηθείς.... θα λες.. καλά μου τα έλεγε μια παλιόγρια!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 5:56 μ.μ.\nΤους το λέω και γελάνε.. μα τα γηρατειά δεν σημαίνουν απαραίτητα ..σάπισμα!\nΤο πέταγμα των περιστεριών στην ανάρτηση σου μου έμοιασε συμβολικό...\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 6:02 μ.μ.\nΤο φευγιό έχει γίνει χρόνια πίσω...\nΑν υπολογίσεις το "μικρότερο" είναι τριάντα πέντε κατάλαβες!\nΤα καλά της αναχώρησης είναι στην επόμενη ανάρτηση!\nΣας αγαπάμε αλλά δεν μας ανήκετε!\nkariatida62 23 Ιουνίου 2011 - 6:11 μ.μ.\nΚάπου εκεί κοντά με σένα είμαι κι'εγώ...\nόχι βέβαια τόσο προχώ, εκεί που λέω άδειασε η λεκάνη με τα άπλυτα, νάσου ξαναγεμίζει,χαχα, εκεί που λέω τι καλά δεν χρειάζεται μαγείρεμα νάσου ξανά τα ταψιά με τα γεμιστά! χαχαχαχαχα!\nΩσουνούπω όμως σε φτάνω! Μη φύγεις περιμένέ με έτσι?\nΚαι να δεις μετά τι εξαλωσύνες τα ΚΑΠΗ θα κάνουν! χαχαχαχα!\nΤελικώς όλες οι ηλικίες έχουν την χάρη τους!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 6:26 μ.μ.\nΟσο πιο νωρίς το συνειδητοποιούμε τόσο ανώδυνο γίνεται...\nΝα είναι καλά και οι σχέσεις δένονται περισσότερο.. εκτός...\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 6:33 μ.μ.\nΑνώνυμος 23 Ιουνίου 2011 - 6:38 μ.μ.\nΤα παιδιά μου "τα βρήκα" αφότου έφυγαν από το σπίτι,χώρια που και τα ίδια ωρίμασαν.\nΜέχρι τα 18 τους μου ζητούσαν νερό κι έτρεχα με το ποτήρι στο χέρι.Φώναζαν " μαμα" κι έτρεχα στα δωμάτιά τους να δω τι ήθελαν.Και ήμουν κι εργαζόμενη...\nΤώρα τα χαίρομαι.\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 6:41 μ.μ.\nΚαμάρι μου όλα όπως τα λες είναι.. έχουν περάσει άλλωστε χρόνια...\nΜια σκέψη στην τωρινή μου φόρτιση...είναι..\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 6:44 μ.μ.\nΣτη δική μου περίπτωση έφυγαν νωρίς.. ήταν συμφωνημένο και το θεωρώ αρρωστημένο να έχουν φτάσει πάνω από τριάντα πέντε και να είναι με τη "μανούλα!" χα!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 6:48 μ.μ.\nΑν με γνωρίσεις καλύτερα θα αντιληφθείς πως είμαι ΦΑΝΑΤΙΚΑ με το μέρος των νέων!\nΕχω "ρίξει" καυγάδες με όσα παλαβά ακούω που πάει σύννεφο!\nΑγάπη και φιλιά από μια αναρχική παλιόγρια....\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 6:53 μ.μ.\nΤο φιλί έχει άλλη γλύκα τώρα .. και το "τι κάνεις ρε μάνα;" ηχεί τρυφερά..\nΑν δεν έχει πλάσει ακόμα τα μπιφτέκια να βάλει όσα μυρωδικά έχει!\nΑσε που ο Μαχαίρης είναι μερακλής.. έχει και μαστόρισσα καλύτερη από λόγου μου..\nΚατινάκι μου φιλιά!!!!!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:05 μ.μ.\nΝα σου στείλω χαμόγελο να μη μου μελαγχολείς!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:06 μ.μ.\nΕπίσης και ανάποδο χρόνο με λένε..\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:10 μ.μ.\nΤα λόγια σου χτύπησαν στόχο!\nΗ παραφασάδα πολύ μου άρεσε!\nΟσο για το βερύκοκο πες μου το φτιάχνεις με ασβέστη;\nΚαλή δύναμη χρυσοχέρα μου!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:14 μ.μ.\nΧόρτασε τα όσο ακόμα σου επιτρέπουν!\nΟ μεγάλος ήδη θα έχει αρχίσει φαντάζομαι!\nΠάντα θα είσαι η μανούλα τους!\nΕχεις αγαπησιάρικη σχέση και δεν λύνεται με ΤΙΠΟΤΑ!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:16 μ.μ.\nΚομμάτια με έκανες...\nΤο φιλί της προσμονής σου στέλνω!!!!!!!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:21 μ.μ.\nΚλείσε τα αυτάκια σου.\nΚάπου διάβαζα για τη μάνα αράχνη.. ναι κυκλοφορεί και αυτό το είδος!\nΟταν γίνεσαι γονιός δεν εξαγνίζεσαι ..μπορεί να κουβαλάς πληγές που δεν θέλεις να διορθώσεις ..και εδώ γεννιέται το πρόβλημα... θύμα θυμάτων μην αφήσεις να γίνεις!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:23 μ.μ.\nΜπέττυ μου δεν γερνάμε...\nΔεν το επιτρέπουμε στους εαυτούς μας!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:26 μ.μ.\nΜακριά από μένα τέτοιες σκέψεις!\nΜια συναισθηματική φόρτιση ήταν..\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:27 μ.μ.\nμην το φοβηθείς....\nασωτος γιος 23 Ιουνίου 2011 - 7:28 μ.μ.\nαυτο το ταψι με τα γεμιστα το χε πει και η μανα μου...\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:29 μ.μ.\nΕυτυχώς που δεν με τρομάζει η λέξη..\nΟτι και να είναι το έζησα....\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:31 μ.μ.\nΣτο δρομάκι σου μια βόλτα θέλω!!!!\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:34 μ.μ.\nΑγαπημένη μου αν και έχω καιρό να πάω στο ΚΑΠΗ, παρεμπιπτόντως έχουμε το καλύτερο!\nΝα είσαι καλά και ΔΥΝΑΜΗ!!!\nUnknown 23 Ιουνίου 2011 - 7:35 μ.μ.\nΓιαγιά Αντιγόνη, μήπως είσαι η μαμά μου;;; Μόνο που εκείνη θα έγραφε επίσης: "Τι να το κάνω τόσο φαΐ που μαγειρεύω κάθε μέρα; Δύο άτομα μείναμε."\nΓιαγιά Αντιγόνη 23 Ιουνίου 2011 - 7:35 μ.μ.\nΑΣΩΤΟΥΛΙ μου να περνάς καλά!\nΤα γεμιστά της μάνας σου δεν έχουν άλλη νοστιμιά;\nΦιλιά καλέ μου!!!!!!!!!!\nΔημιουργία 23 Ιουνίου 2011 - 8:00 μ.μ.\nΕσυ γερασες? Δεν το νομιζω.\nΑνώνυμος 23 Ιουνίου 2011 - 8:40 μ.μ.\nάντε μωρέ,μ'εκανες και βούρκωσα\nΦΟΥΛΗ 23 Ιουνίου 2011 - 9:20 μ.μ.\nΟχι καρδιά μου ,υπάρχουν άνθρωποι γερασμένοι από τα 20,και άνθρωποι πού όσα χρόνια και να περάσουν από πάνω τους η καρδιά είναι σαν μωρού παιδιού,και αυτό βγαίνει και στο φαίνεσθαι!!\ngitsanas 23 Ιουνίου 2011 - 9:24 μ.μ.\nΠόσο καιρό έκανα να συνηθίσω αυτή την αλλόκοτη ησυχία μέσα στο σπίτι, το πεντακάθαρο μπάνιο, τις λιγότερες δουλειές... αλλά δεν μπορούσα να καταλάβω και την ευχαρίστηση που ένοιωθα ότι ο Άγγελός μου άνοιξε τα φτερά του, έφυγε, με άφησε μόνη μου, ζει μακριά μου...\nΤο κατάλαβα τώρα τελευταία...\nΦταίει η ΑΓΑΠΗ...\nzeidoron dtsoukas 23 Ιουνίου 2011 - 11:00 μ.μ.\nΑντιγόνη μου ίσως επειδή κι εγώ έφυγα στα 18 μου από την οικογενειακή εστία πιστεύω πως αυτό είναι το σωστό.Τα παιδιά πρέπει ν' ανοίγουν από νωρίς τα φτερά τους,δική μας υποχρέωση να τους έχουμε μάθει το σωστό τρόπο "πετάγματος"!\nΑπό την άλλη η σύζυγος δεν μπορεί να χωνέψει πως το φυσιολογικό είναι τα παιδιά να απογαλακτίζονται νωρίς.\nἍ λ ς 24 Ιουνίου 2011 - 1:08 π.μ.\nγιαυτο λεει η μαμά καλά που έμεινε ο αδερφός σου να σπουδάσει στην πόλη μας γιατί εσύ μου έφυγες και καταλαβαίνω ότι μεγαλώσαμε.. αχ να είχαμε ακόμη ένα, λέει μετά στον μπαμπά :)\nΜάγισσα Κίρκη 24 Ιουνίου 2011 - 3:15 π.μ.\nΌταν επιτέλους κοιμάσαι όση ώρα θέλεις με τον ύπνο να σε παίρνει γλυκά και όχι κάνοντας απότομο shut down από την κούραση.Άραγε σε μερικά χρόνια θα μου λείψουν οι αγρυπνίες; Γιαγιάκα έχω ψοφήσει από την κούραση και θέλω να πω το παράπονό μου η δόλια η μάνα.Το αγαπάω το παιδάκι μου αλλά ειλικρινά έχω παραδώσει πνεύμα.Κοιμάμαι στις 23.00 και ξυπνάω στις 5, με εξαίρεση το αποψινό που μου βγήκε λόγω υπερέντασης ενώ όλες τις υπόλοιπες ώρες είμαι σβούρα.Κι όμως μέσα στην κουρασή μου για άλλη μια φορά με συγκίνησες και με έκανες να θυμηθώ τις στιγμές που η μάνα μου, μου λέει με παράπονο "Οι δυο μας μείναμε" (εκείνη κι ο πατέρας μου).Φιλιά πολλά και σε σκέφτομαι, μακάρι να είσαι καλά!\nΥ.Γ. Άμα θες σου "καθαρίζω" εγώ το ταψί με τα γεμιστά, μη μασάς χαχα!\nμαχαιρης 24 Ιουνίου 2011 - 7:16 π.μ.\nΑστεια τα λεω..!!\nΜακαρι να ηταν τοσο νεες, στην ψυχη..Ολες οι μαμαδες..!!\nΓιαγιά Αντιγόνη 24 Ιουνίου 2011 - 8:53 π.μ.\nΕδώ που είμαι μόνη. καλύτερα περνάω... μου μαγειρεύουν... μου κάνουν τα ψώνια.. μια χαρά!!!!!!\nΜια τσαχπίνα χαχαχαχαχα παλιόγρια!!!!\nΓιαγιά Αντιγόνη 24 Ιουνίου 2011 - 8:55 π.μ.\nΔεν είναι ώρα για συγκινήσεις...\nΓέλα! Στην πρωινή καλημέρα!\nΓιαγιά Αντιγόνη 24 Ιουνίου 2011 - 8:58 π.μ.\nΤα λέω. τα βλέπω... να σέρνονται....\nγια πάρτη μου έχω αποφασίσει πως και με Π θα αλωνίζω τα σοκάκια μου.\nΦιλιά αγαπημένη μου από μια ροκού παλιόγρια!\nΓιαγιά Αντιγόνη 24 Ιουνίου 2011 - 9:00 π.μ.\nΦταιει η αγάπη....\nΓιαγιά Αντιγόνη 24 Ιουνίου 2011 - 9:04 π.μ.\nΕυτυχώς που το κατάλαβα νωρίς..\nΜου αρέσει η ανεξαρτησία μου άρα γιατί όχι και των παιδιών;\nΟτι είναι να δώσουμε γίνεται νωρίς..\nΓιαγιά Αντιγόνη 24 Ιουνίου 2011 - 9:07 π.μ.\nΠες στη μάνα πως και άλλο να είχε πάλι το ίδιο θα γινόταν..\nΜετά τις σπουδές λες αντίο και είμαστε όλοι καλά!\nΓιαγιά Αντιγόνη 24 Ιουνίου 2011 - 9:12 π.μ.\nΑπόλαυσε την αγκαλιά του..\nτη μυρωδιά του...\nτο χάδι του..\nέστω και "πεθαμένη" στην κούραση ζεις τις καλύτερες στιγμές σου!!\nΜανα γλυκιά σου στέλνω μια αγκαλιά!\nΚαι αν θέλεις βοήθεια... ξεσκατίσματος εδώ είμαι!\nΓιαγιά Αντιγόνη 24 Ιουνίου 2011 - 9:19 π.μ.\nΜη ξεχάσεις το δυόσμο στα μπιφτέκια!!!!\nDaisyCrazy 24 Ιουνίου 2011 - 10:12 π.μ.\nπαραπλανητικότατος το τίτλος γιατί δεν έχεις γεράσει Αντιγονάκι μου!\nείσαι μια γλυκιά μάνα που ήσουν κι είσαι εκεί όταν σε χρειάζονται τα παιδιά σου χωρίς να τα πνίγεις και να τα κάνεις να αισθάνονται ενοχές. αν αυτό σε κάνει αλλόκοτη τότε ζήτω η αλλόκοτες μάνες! χαχαχαχα\nδύσκολη η αλλαγή όταν φεύγουν τα παιδιά απ'το σπίτι αλλά αρχίζει μια νέα ζωή με πιο πολλές ελευθερίες και χρόνο για χόμπυ, εκδρομούλες, κουβεντούλα και τσαχπινιές ;)\nMagdalene B. 24 Ιουνίου 2011 - 12:00 μ.μ.\nto alataki 24 Ιουνίου 2011 - 1:01 μ.μ.\nΑ πα,πα... Δεν θα γεράσουμε ποτέ...\nκαλημέρα 24 Ιουνίου 2011 - 2:13 μ.μ.\nΌταν θα ερθει η ώρα θελω να σου μοιάσω Αντιγονη,\nκι αμα γινόμαστε ό,τι εκτιμαμε και θαυμάζουμε εχω πιθανότητες πολλές, ελπίζω!\nMarina 24 Ιουνίου 2011 - 4:49 μ.μ.\nΤα΄χω σκεφτεί χιλιάδες φορές όλα αυτά! Δε ξέρω πως θα αντέξω την τόση ησυχία...! Μάλλον ο άντρας μου θα την "πληρώσει"...\nGi Gaga Kouni Beli 24 Ιουνίου 2011 - 7:10 μ.μ.\nΝομίζω πως τότε συνειδητοποίησες ότι ζεις πραγματικά! Τυχερή να λες ότι είσαι που τα έζησες! Καλό Σ/Κ!\nξωτικό 24 Ιουνίου 2011 - 7:14 μ.μ.\nάει στο καλό σου με κοψοχόλιασες !!!\nΦιλί ...αλλόκοτο και...αγέραστο !!!\nΝΑΣΙΑ Σ. 24 Ιουνίου 2011 - 7:49 μ.μ.\nΑΙ ΣΤΟ ΚΑΛΟ Μ’ΕΚΑΝΕΣ ΚΙ ΕΚΛΑΨΑ.ΤΟ ΜΕΣΗΜΕΡΙ ΕΙΧΑ ΑΓΚΑΛΙΑ ΤΗΝ ΚΟΡΗ ΜΟΥ Μ’ΕΧΕΙ ΦΤΑΣΕΙ ΣΧΕΔΟΝ ΤΗΝ ΦΙΛΑΓΑ ΚΙ ΑΠΟ ΜΕΣΑ ΜΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΟΥΝ ΤΑ ΚΟΥΜΠΑΚΙΑ ΣΤΟ ΖΙΠΟΥΝΑΚΙ ΠΟΥ ΚΟΥΜΠΩΝΑ ΚΑΙ ΞΕΚΟΥΜΠΩΝΑ ...... ΟΤΑΝ ΦΤΑΣΕΙ Η ΩΡΑ ΘΑ ΤΗΝ ΑΦΗΣΩ ΝΑ ΠΕΤΑΞΕΙ ΝΑ ΖΗΣΕΙ ΝΑ ΑΓΑΠΗΣΕΙ ΝΑ ΜΑΘΕΙ ,ΟΑ ΠΟΝΕΣΕΙ ΘΑ ΠΟΝΕΣΩ ΑΛΛΑ ΑΥΤΗ ΕΙΝΑΙ Η ΖΩΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ!!!!ΕΙΣΑΙ ΜΙΑ ΓΙΑΓΙΑ ΣΟΦΗ ΚΑΙ ΥΠΕΡΟΧΗ ΕΥΧΟΜΑΙ ΝΑ ΣΟΥ ΜΟΙΑΣΩ!!!!\nRena 24 Ιουνίου 2011 - 9:59 μ.μ.\nΝα μη παραπονιέμαι λοιπόν για όοοολα\nμπλεγμένο κουβάρι 24 Ιουνίου 2011 - 10:06 μ.μ.\nAx ωραία που τα γράφεις! Καλό Σαββατοκύριακο!\nχρυσάνθη 25 Ιουνίου 2011 - 2:13 π.μ.\nΑντιγονάκι μου , ναι το βάζω σε ασβέστη. Μάλλον λέω να κάνω σχετική ανάρτησση !!Απλά δεν προλαβαίνω.Εχω μαστόρια όλο αυτό το διάστημα και επί πλέον σχεδόν καθημερινά κόσμο με τα σχετικά τσιπουροτραπεζόματα!!!Μόλις τέλειωσε ενα τέτοιο τραπέζι και έτρεξα στην μπλογκογειτονιά.Είναι 2 και 15 και είμαι λιώμα!!!! Καληνύχτα!!!!\nΓιαγιά Αντιγόνη 25 Ιουνίου 2011 - 8:57 π.μ.\nΠλέον δεν χρειάζονται εξηγήσεις στην επικοινωνία μας... με έχεις "μάθει" καλά!\nΑγαπημένη μου φιλιά!!!!\nΓιαγιά Αντιγόνη 25 Ιουνίου 2011 - 8:58 π.μ.\nΓιαγιά Αντιγόνη 25 Ιουνίου 2011 - 8:59 π.μ.\nΕχουμε βρει το ελιξήριο.. χαχα!\nΓιαγιά Αντιγόνη 25 Ιουνίου 2011 - 9:01 π.μ.\nΟταν φτάσει εκείνη η ώρα το ίδιο θα σκεφτείς.. είσαι ανοιχτόμυαλη δεν σε βοβάμαι!!!\nΓιαγιά Αντιγόνη 25 Ιουνίου 2011 - 9:03 π.μ.\nΑκόμα είναι νωρίς..\nΑπόλαυσε αυτό που ζεις..\nΓιαγιά Αντιγόνη 25 Ιουνίου 2011 - 9:07 π.μ.\nΝοιώθω τυχερή.. για ΟΛΑ!\nΣτο ξεκαθάρισμα λέω ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ!\nΓιαγιά Αντιγόνη 25 Ιουνίου 2011 - 9:09 π.μ.\nΧαχα! Δέχομαι το φιλί!\nΓιατί "τεμπελιάζεις" ξωτικούλι;\nΓιαγιά Αντιγόνη 25 Ιουνίου 2011 - 9:11 π.μ.\nΤο κέρασμα γρήγορα!\nΓλυκό και δροσερό νεράκι για το αντάμωμα!\nΟι κατασκευές σου μου άρεσαν πολύ!\nΓιαγιά Αντιγόνη 25 Ιουνίου 2011 - 9:13 π.μ.\nΡένα μου το παράπονο δεν έχει χώρο στους δημιουργικούς ανθρώπους σαν και εσένα!\nΓιαγιά Αντιγόνη 25 Ιουνίου 2011 - 9:14 π.μ.\nΚοριτσάκι μου ένα σκαστό φιλί!\nΓιαγιά Αντιγόνη 25 Ιουνίου 2011 - 9:16 π.μ.\nΧρυσάνθη μου ευχαριστώ για την απάντηση..\nΚαλή δύναμη με τα "μαστόρια"!\nΜια απορία έχω....\nΔΕΝ ΣΤΑΜΑΤΑΣ ΠΟΤΕ;;;;;\nΖΕΡΒΑ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ 25 Ιουνίου 2011 - 6:04 μ.μ.\nΠερνάνε τα άτιμα, αλλά επειδή είσαι πολύ γεμάτος άνθρωπος το αντιμετωπίζεις κι αυτό με σύνεση και αποφασιστικότητα! Είσαι καταπληκτικός άνθρωπος!!!!\nnefelokokkugia 26 Ιουνίου 2011 - 12:55 π.μ.\nAχ...πριν λίγο τα έβαλα για ύπνο. Αργήσαμε σήμερα. Τα ζούληξα, τους φώναξα, τους έβαλα κιλά αντηλιακό. Καθάρισα αυτιά, μαλλιά...μάτια, από την άμμο και έδωσα χίλια φιλιά παντού στα κορμάκια τους.\nΖήλεψα όμως αυτά τα γεράματα, τα δικά σου. Εύχομαι και στα δικά μου παιδιά να τύχει μια τέτοια αλλόκοτη μάνα.\nΑνώνυμος 27 Ιουνίου 2011 - 8:46 μ.μ.\nΦΙΛΕΝΑΔΙΤΣΑ,ΕΜΕΝΑ ΤΟ ΤΑΨΙ ΜΕ ΤΑ ....ΓΕΜΙΣΤΑ ΜΕΓΑΛΩΣΕ,ΚΡΕΒΒΑΤΙΑ ΠΑΙΔΙΚΑ ΑΚΟΜΗ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΙ ΜΑΛΙΣΤΑ ΚΑΙΝΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ....ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ,ΠΑΙΓΝΙΔΙΑ ΑΚΟΜΗ ΜΑΖΕΥΩΚΑΙ ΤΩΡΑ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ,ΑΡΑ ΔΕΝ .....ΓΕΡΝΑΩ...!!!!!!!!!!!!!!!ΚΑΚΑ ΤΑ ΨΕΜΑΤΑ ΑΠΛΑ ΤΩΡΑ ΕΙΜΑΙ ΚΑΙ...ΓΙΑΓΙΑ!!!!!!!!!!!!!\nmarilia 30 Ιουνίου 2011 - 6:25 μ.μ.\nΠιάσε ένα φιλί γι' αυτό το ποστ! ;)


Το Europa League φέρνει ανταμοιβές στα παρολί της στοιχηματικής ιστοσελίδας Betshop! | bookieplanet.gr\nΤο Europa League φέρνει ανταμοιβές στα παρολί της στοιχηματικής ιστοσελίδας Betshop!\nH Betshop ανήκει στις νόμιμες στοιχηματικές εταιρίες της Ελλάδος και υποδέχεται την επιστροφή των αγώνων ποδοσφαίρου του Europa League με μια νέα προσφορά, η οποία θα ανταμείψει όσους τοποθετήσουν τα κατάλληλα παρολί, ακόμη κι αν δεν στοιχηματίσουν στο Europa League! Η νέα προσφορά ισχύει για επιλεγμένα παρολί, που μπορούν να αφορούν σε οποιαδήποτε διοργάνωση, και θα ανταμείψει τους παίχτες που θα τοποθετήσουν τα κατάλληλα παρολί, είτε κερδίσουν είτε χάσουν.\nΚάθε παίχτης, μάλιστα, μπορεί να συμμετάσχει περισσότερες από μία φορές στην προσφορά. Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να τοποθετήσουν έως και τρία προκρινόμενα παρολί και να διεκδικήσουν τρεις ανταμοιβές κατά τη διάρκεια της ημέρας.\nΤο μόνο που έχουν να κάνουν τα μέλη της Betshop, προκειμένου να εξασφαλίσουν τη συμμετοχή τους στην προσφορά, είναι να τοποθετήσουν τα κατάλληλα παρολί στοιχήματα, στο Europa League ή σε οποιαδήποτε άλλη διοργάνωση. Τα στοιχήματά τους θα πρέπει να είναι παρολί και να αποτελούνται από τουλάχιστον 3 σημεία, είτε στο pre-game είτε στο live. Επιπλέον, θα πρέπει να έχουν απόδοση 1.50 και άνω ανά σημείο και αξία τουλάχιστον 10 ευρώ.\nΕφόσον τοποθετήσουν ένα τέτοιο παρολί, δεν έχει σημασία το ποιες αγορές ή ποιους αγώνες θα επιλέξουν, αλλά ούτε και το αν τα στοιχήματά τους διευθετηθούν ως κερδισμένα ή χαμένα. Σε κάθε περίπτωση, θα εξασφαλίσουν μια ανταμοιβή.\nΗ ανταμοιβή για τα παρολί της προσφοράς\nΗ ανταμοιβή για καθένα από τα προκρινόμενα παρολί θα έχει τη μορφή πριμ και κάθε παίχτης μπορεί να κερδίσει έως και τρία τέτοια πριμ. Τέλος, θα έχουν συγκεκριμένη αξία και θα μπορούν έπειτα να χρησιμοποιηθούν σε οποιοδήποτε αθλητικό γεγονός, προκειμένου να διεκδικήσουν κέρδη χωρίς ρίσκο. Όσοι θέλουν, όμως, να προχωρήσουν σε ανάληψή τους, θα πρέπει να καλύψουν τις απαιτήσεις τζιραρίσματος της στοιχηματικής ιστοσελίδας Betshop.\nΕταιρία στοιχημάτων Goalbet: Μειωμένο ρίσκο στα παρολί ποδοσφαίρου\nΤο επόμενο τριήμερο συνοδεύεται από ένα πλούσιο αγωνιστικό πρόγραμμα στον τομέα του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου, με κορυφαία πρωταθλήματα να διεξάγονται σε κάθε γωνιά της γηραιάς ηπείρου. Όλοι οι αγώνες του τριημέρου είναι, φυσικά, διαθέσιμοι για στοιχηματισμό στην εταιρία στοιχημάτων Goalbet και οι προβλέψεις των παιχτών μπορούν και να συνδυαστούν σε παρολί, προκειμένου να αποφέρουν περισσότερα κέρδη (αν και με περισσότερο ρίσκο).\nΕταιρία στοιχημάτων Goalbet: Μειωμένο ρίσκο στα παρολί του Σαββατοκύριακου\nΉδη από σήμερα, κορυφαία πρωταθλήματα ποδοσφαίρου της Ευρώπης επανέρχονται στο αγωνιστικό πρόγραμμα και υπόσχονται θέαμα, συγκινήσεις και στοιχηματικές ευκαιρίες στους παίχτες του στοιχήματος. Παράλληλα, η κινητικότητα του Σαββατοκύριακου έχει εμπνεύσει κάποιες εταιρίες στοιχημάτων να ανακοινώσουν νέες προσφορές.\nΜειωμένο ρίσκο στο ολλανδικό πρωτάθλημα από την ιστοσελίδα στοιχήματος Goalbet\nΈνα από τα πιο… δραστήρια πρωταθλήματα ποδοσφαίρου αυτές τις ημέρες είναι το ολλανδικό, στο οποίο διεξάγονται σήμερα αρκετοί αγώνες, που μπορούν να αποφέρουν μικρότερα ή μεγαλύτερα κέρδη σε όσους αποφασίσουν να στοιχηματίσουν σε αυτούς. Τα μέλη της ιστοσελίδας στοιχήματος Goalbet, μάλιστα, έχουν ένα λόγο παραπάνω να τοποθετήσουν τα στοιχήματά τους στους αγώνες του ολλανδικού πρωταθλήματος, χάρη σε μια νέα προσφορά.\nΜειώνει το ρίσκο στα παρολί του Europa League η εταιρία στοιχημάτων Goalbet\nΗ Goalbet ανήκει στις νόμιμες στοιχηματικές εταιρίες της Ελλάδας και επιφυλάσσει σήμερα μια νέα προσφορά για τα μέλη της που θα στοιχηματίσουν στους αγώνες του Europa League. Οι παίχτες που θα τοποθετήσουν τα κατάλληλα παρολί στους κορυφαίους αγώνες ποδοσφαίρου θα έχουν να αντιμετωπίσουν μειωμένο ρίσκο, αφού θα μπορούν να διεκδικήσουν μια αποζημίωση, στην περίπτωση που χάσουν υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.\nPaddy Power: Επιστροφή χρημάτων στο Champions League\nΤο Champions League επιστρέφει αυτή την εβδομάδα στα γήπεδα της Ευρώπης, με αρκετές αγγλικές ομάδες να συμμετέχουν στη διοργάνωση και να έρχονται αντιμέτωπες με άλλες ομάδες τις επόμενες δύο ημέρες. Οι αγώνες αυτοί των εκπροσώπων του Ηνωμένου Βασιλείου αποκτούν, μάλιστα, εντονότερο στοιχηματικό ενδιαφέρον, χάρη στην προσφορά που ανακοίνωσε η ιστοσελίδα στοιχημάτων Paddy Power.\nΙστοσελίδα στοιχήματος Goalbet: Μειωμένο ρίσκο σε σημερινά παρολί ποδοσφαίρου\nΗ μεγάλη ποικιλία επιλογών στοιχηματισμού που έχουν σήμερα τα μέλη της ιστοσελίδας στοιχήματος Goalbet στο ποδόσφαιρο θα εμπνεύσει πολλούς να τοποθετήσουν ένα παρολί, συνδυάζοντας περισσότερες από μία προβλέψεις σε ένα δελτίο. Τα παρολί, βέβαια, συνοδεύονται από αυξημένο ρίσκο, ενώ παράλληλα υπόσχονται αυξημένα κέρδη. Όσοι εκμεταλλευτούν τη σημερινή προσφορά της Goalbet, όμως, θα μπορούν να αντιμετωπίσουν μειωμένο ρίσκο και να διεκδικήσουν αυξημένα κέρδη.


Κλειστά… λόγω ΦΠΑ τα καταστήματα εστίασης – Flashnews.gr\nΑρχική > Ελλάδα > Κλειστά… λόγω ΦΠΑ τα καταστήματα εστίασης\n6 Σεπτεμβρίου, 2011 18:36\nΚλειστά… λόγω ΦΠΑ τα καταστήματα εστίασης\n6 Σεπτεμβρίου, 2011 | 18:36\nΚατόπιν απόφασης του συλλογικού οργάνου του κλάδου, συστάθηκε ήδη επιτροπή πέντε ατόμων, τα οποία θα αναλάβουν να επισκεφτούν τα καταστήματα εστίασης του κέντρου της Θεσσαλονίκης, αλλά και άλλων περιοχών \_”πόρτα-πόρτα\_”, προκειμένου να κινητοποιήσουν τους επιχειρηματίες και να τους πείσουν για την αναγκαιότητα συμμετοχής τους στην κινητοποίηση.\nΤις παραπάνω αποφάσεις όπως αναφέρει η zougla.gr, έλαβε σήμερα ομόφωνα η γενική συνέλευση των επιχειρηματιών του κλάδου, όπως δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος του Συλλόγου Εστιατορίων, Καφετεριών και Μπαρ του νομού, Παναγιώτης Γκόφας, διευκρινίζοντας ότι οι εστιάτορες ζητούν τη μείωση του ΦΠΑ στο 5%, αλλά και συνάντηση με τους αρμόδιους υπουργούς.\nΟ ίδιος γνωστοποίησε ότι οι επιχειρηματίες του κλάδου διερευνούν νομικά το ενδεχόμενο να μην αποδίδουν τον αυξημένο ΦΠΑ στο κράτος, αλλά να τον καταθέτουν στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, ώστε να διαμαρτυρηθούν έμπρακτα για την επιβολή του, χωρίς ωστόσο να παρακρατούν οι ίδιοι τα χρήματα. Σχετική προσφυγή θα κατατεθεί στο Συμβούλιο της Επικρατείας.\nΠαράλληλα, 1.000 αφίσες, που θα εξηγούν τους λόγους της αντίθεσης των επιχειρηματιών στην επιβολή του αυξημένου ΦΠΑ και στην αύξηση τιμών, που αναγκαστικά θα φέρει αυτός στα είδη εστίασης, πρόκειται να τοιχοκολληθούν τις επόμενες μέρες σε διάφορα σημεία στη Θεσσαλονίκη.


01/10/17 • 20:02 | UPD 01/10/17 • 20:03\nΜαίνεται ο πόλεμος κυβέρνησης με την αξιωματική αντιπολίτευση #ΕΤ #πολιτική\nΓια «μεγάλη αναταραχή στα υπόγεια του Μαξίμου» που προκάλεσαν «σημερινά δημοσιεύματα που αναδεικνύουν το ενδοκυβερνητικό χάος και τις εσωτερικές διαφοροποιήσεις» κάνουν λόγο στη ΝΔ. Προσθέτουν πως «μέχρι και η κυρία Δούρου εμφανίστηκε ξαφνικά από την αφάνεια για να δηλώσει παρών ως δελφίνος».\nΣχολιάζοντας τα όσα είπε το Μέγαρο Μαξίμου, πηγές της Πειραιώς τονίζουν πως τα πράγματα πρέπει να είναι πολύ σοβαρά και πρόσθεσαν «Αλλά να μην ανησυχεί ο κ. Τσίπρας. Θα έχει πάντα τον κ. Καμμένο να τον παρηγορεί και να τον κρατά στο σωστό δρόμο, αν του το επιτρέπει ο κ. Παππάς…», δηλώνουν χαρακτηριστικά.\nΝωρίτερα, κυβερνητικοί κύκλοι, απαντώντας σε προγενέστερη τοποθέτησης της αξιωματικής αντιπολίτευσης, που έκανε λόγο για κάλυψη και ανοχή προς τον Πάνο Καμμένο (διαβάστε εδώ), ανέφεραν:\n«Η ΝΔ έχει δίκιο. Η κυβέρνηση προχωρά αρραγής, πετυχαίνει και θα βγάλει τη χώρα από την κρίση» σχολιάζουν κυβερνητικές πηγές και προσθέτουν «Ο κ. Μητσοτάκης ας κάνει τώρα συνέδρια για να συζητήσει το πρόγραμμα καταστροφής της κοινωνίας που ανακοίνωσε πριν από λίγες μέρες στη ΔΕΘ. Και αν δυσκολεύεται πολύ, ας βάλει και σε ψηφοφορία τη στάση του κόμματός του στο νομοσχέδιο για τη ταυτότητα φύλου».\nΚαταλήγοντας οι ίδιες πηγές σημειώνουν, «αφού δεν κατάφερε να κρυφτεί πίσω από τους ΑΝΕΛ, που αποδεικνύονται στη πράξη πολύ πιο προοδευτικοί από τους ακροδεξιούς Γεωργιάδη και Βορίδη, που έχουν μετατρέψει πια τη ΝΔ σε ΛΑΟΣ, ας ζητήσει τη γνώμη του κοινού…» .


Μαζικές και ειρηνικές οι απεργιακές συγκεντρώσεις κατά του νομοσχεδίου για τα εργασιακά (βίντεο, εικόνες) | ΕΙΔΗΣΕΙΣ\n10/06 / 2021 17:21\nΔεκάδες χιλιάδες πολίτες διαδήλωσαν στις απεργιακές συγκεντρώσεις κατά του νομοσχεδίου Χατζηδάκη για τα εργασιακά. «Παρέλυσε» η χώρα από την 24ωρη απεργία.\nΤελευταία τροποποίηση στις 10/06/2021 - 22:56


ΠΑΟΚ: Με Σβιντέρσκι στην κορυφή για σκορ πρόκρισης με τη Ριέκα - Sportlive.gr\nΠΑΟΚ: Με Σβιντέρσκι στην κορυφή για σκορ πρόκρισης με τη Ριέκα\nΟ Ραζβάν Λουτσέσκου έμεινε απόλυτα ικανοποιημένος από την προσπάθεια των παικτών του στον δεύτερο αγώνα με την Μποέμιανς στην Τούμπα (νίκη με 2-0) και δεν σκοπεύει να αλλάξει και πολλά πράγματα στην ομάδα του, τουλάχιστον στον εντός έδρας αγώνα με τη Ριέκα.\nΟ Ρουμάνος τεχνικός ήταν ξεκάθαρος στη συνέντευξη Τύπου όταν ρωτήθηκε για τον τρόπο με τον οποίο σκέφτεται να καλύψει το κενό του τραυματία Ολιβέιρα και η αναφορά του είχε κυρίως να κάνει με την κατάσταση του Κάρολ Σβιντέρσκι.\nΗ είσοδος του Πολωνού επιθετικού λογικά δεν θα είναι η μοναδική αλλαγή σε σχέση με τον αγώνα απέναντι στους Ιρλανδούς. Και αυτό διότι για μια θέση στην ενδεκάδα, ερίζει και ο Άνχελ Κρέσπο που κρίθηκε ανέτοιμος στο παιχνίδι της περασμένης Πέμπτης.\nΠΑΟΚ: Φουλάρει άμεσα για επιθετικό ο Δικέφαλος – Η περίπτωση του Μούσα και οι Πρίγιοβιτς, Άκπομ\n18 Αυγούστου 2021 23:40\nΟ Ισπανός με περισσότερες πλέον προπονήσεις στα πόδια του είναι πιθανό να ξεκινήσει στο πλευρό του Φερνάντο Βαρέλα αντί του Γιάννη Μιχαηλίδη.\nΑπό εκεί και πέρα ο Πασχαλάκης θα είναι στην εστία του Δικεφάλου, με τους Βιεϊρίνια και Ροντρίγκο να καλύπτουν τα δύο άκρα της άμυνας.\nΤο δίδυμο στα χαφ θα αποτελείται και πάλι από τους Κούρτιτς και Σβαμπ, με τον Μπίσεσβαρ -τον πρωταγωνιστή του αγώνα με την Μποέμιανς -στο “δέκα” και τους Ζίβκοβιτς και Ελ Καντουρί στις δύο πλευρές της επίθεσης να δίνουν βοήθειες στον Κάρολ Σβιντέρσκι.\nUEFA: Αποσύρει προσωρινά τις κυρώσεις προς Γιουβέντους, Μπαρτσελόνα και Ρεάλ...\nΣάσα: “Είχαμε ακούσει πάρα πολλά το προηγούμενα διάστημα, πρέπει να...\nΠετρέλαιο: Ξεπέρασε τα 80 δολάρια το βαρέλι –...\nΔεν έπιασε κορυφή, αλλά πήρε βαθμό στο φινάλε...


Φθιωτική Γη – Βιοτουρισμός & Ανάπτυξη – socialactivism.gr\nΜε σκοπό να τονιστούν και να αξιοποιηθούν τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της ιδιαίτερης αυτής περιοχής δημιουργήθηκε ένας βιοτουριστικός οδηγός και ένας χάρτης με μυθολογικές, ιστορικές και φυσιολατρικές αναφορές. Η κα. Βλαβιανού Αρβανίτη παρουσίασε τον οδηγό, ο οποίος είναι ήδη διαθέσιμος δωρεάν σε έντυπη και σε ηλεκτρονική μορφή (e–book) στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στην ιστοσελίδα της Διεθνούς Οργάνωσης Βιοπολιτικής και μίλησε διεξοδικά για το πρόγραμμα και τους στόχους του κατά την διάρκεια δίωρης συνδεριακής εκδήλωσης την οποία παρακολούθησαν πλήθος κοινού και δημοσιογράφοι.


Το Επιμελητήριο Λευκάδας για το δημοψήφισμα - FortsaLefkada.gr\nΤο Επιμελητήριο Λευκάδας για το δημοψήφισμα\n03/07/2015 Σχολιάστε 409 Views\nΔήλωση Διοικητικής Επιτροπής Επιμελητηρίου Λευκάδας\nγια τη διενέργεια δημοψηφίσματος και τις τρέχουσες οικονομικές εξελίξεις\nΗ Διοικητική Επιτροπή του Επιμελητηρίου Λευκάδας με αφορμή τις ραγδαίες εξελίξεις για τη χώρα αποφάσισε τη σύνταξη της παρούσας ανακοίνωσης, με την οποία απευθύνεται στους επαγγελματίες αλλά και σε κάθε έλληνα πολίτη.\nΕίναι γεγονός ότι η ανακοίνωση του δημοψηφίσματος εκ μέρους της Κυβέρνησης και η διακοπή των διαπραγματεύσεων με τους εταίρους διαμόρφωσαν μια κατάσταση που ξεπέρασε κατά πολύ κάθε δυσοίωνη πρόβλεψη: Η αγορά έχει κυριολεκτικά «στεγνώσει». Οι επιχειρηματικές συναλλαγές διακόπηκαν βίαια. Το πλήγμα στο τουρισμό είναι βαρύ, αφού οι ακυρώσεις διαδέχονται η μια την άλλη. Σταμάτησαν οι εισαγωγές πρώτων υλών και προϊόντων πρώτης ανάγκης. Το εξαγωγικό εμπόριο βρίσκεται σε απόγνωση. Τα καύσιμα λιγοστεύουν και όλες οι εταιρίες απαιτούν από τους επαγγελματίες να πληρώνουν με μετρητά τις παραγγελίες τους. Εν τέλει, ο ιδιωτικός τομέας και οι εργαζόμενοι σε αυτόν δεν απειλούνται με αφανισμό, έχουν ήδη αφανιστεί! Είναι μάλιστα περιττό να ειπωθεί ότι η κατάσταση αυτή έχει τραγικές συνέπειες στην εθνική μας οικονομία, της οποίας βασικός χρηματοδότης είναι η εγχώρια μικρή και πολύ μικρή επιχείρηση!\nΤην ώρα αυτή είναι εντελώς άκαιρο να καταλογίσουμε ευθύνες. Η συγκυρία απαιτεί ψυχραιμία, ώστε να αποφευχθούν τα χειρότερα και να καταστεί εφικτή η συνέχιση των προσπαθειών στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής προοπτικής της χώρας, αφού είναι αναμφισβήτητο ότι εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ευρωζώνης δεν έχουμε απολύτως καμία τύχη.\nΗ Διοικητική Επιτροπή του Επιμελητηρίου Λευκάδας φρονεί ότι η διενέργεια του δημοψηφίσματος δεν συντελεί στην εκ νέου χορήγηση κεφαλαίων στην χώρα και υπονομεύει την εθνική ομοψυχία και συνοχή. Πιστεύει, επίσης, ακράδαντα ότι επιβάλλεται η απόσυρσή του και η συνεννόηση όλων των πολιτικών δυνάμεων έστω και την ύστατη στιγμή για την επίτευξη μιας νέας συμφωνίας με αναπτυξιακή προοπτική που θα περιλαμβάνει τη δέσμευση για την αναδιάρθρωση του χρέους.\nΩστόσο, αν η κυβέρνηση επιμείνει και προχωρήσει στο δημοψήφισμα, θα πρέπει πολύ σοβαρά ο καθένας από εμάς να σκεφτεί τι πρέπει να ψηφίσει δεδομένου ότι διακυβεύεται η εργασία και η επιβίωσή μας, καθώς είναι δεδομένο ότι στην περίπτωση της επικράτησης του ΟΧΙ οι Τράπεζες δεν πρόκειται να λειτουργήσουν από την επόμενη Τρίτη.\nΕπίσης, είναι προφανές ότι το πραγματικό νόημα του δημοψηφίσματος έγκειται στο αν πραγματικά επιθυμούμε ή όχι την παραμονή μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ευρωζώνη και η όποια απόφαση του ελληνικού λαού υπό αυτό το σκεπτικό θα αξιολογηθεί από τους θεσμούς.\nΤην Κυριακή, λοιπόν, καλούμαστε να λάβουμε μια ιστορική απόφαση για την πορεία της χώρας! Ας έχουμε ως κριτήριο της απόφασής μας την επιβίωση της επιχειρηματικότητας και της εθνικής οικονομίας, που κλυδωνίζονται όσο ποτέ άλλοτε και ας πούμε:\nΝΑΙ σε ΝΕΑ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗ ΜΕ ΚΑΛΥΤΕΡΟΥΣ ΟΡΟΥΣ!\nΝΑΙ σε ΛΙΓΟΤΕΡΟΥΣ ΦΟΡΟΥΣ!\nΝΑΙ στην ΑΝΑΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΟΥ ΧΡΕΟΥΣ!\nΝΑΙ στην ΕΘΝΙΚΗ ΟΜΟΨΥΧΙΑ!\nΣΥΝΑΔΕΛΦΟΙ, ΨΗΦΙΣΤΕ ΜΕ ΤΟ ΜΥΑΛΟ ΚΑΙ ΟΧΙ ΜΕ ΤΟ ΘΥΜΙΚΟΣ ΣΑΣ!


edu4u - Ενίσχυση του Μεταλυκειακού Έτους - Τάξης Μαθητείας των ΕΠΑΛ & εξετάσεις πιστοποίησης\nΕπαγγέλματα και Προοπτικές Εκπαιδευτικό Σύστημα\nΙδιαίτερα θετικά αποτιμάται η ανάπτυξη του συγχρηματοδοτούμενου προγράμματος «Μεταλυκειακό Έτος - Τάξη Μαθητείας» των Επαγγελματικών Λυκείων, το οποίο ξεκίνησε το σχολικό έτος 2016-2017, δίνοντας μεγάλη βαρύτητα στην αναβάθμιση της εργασιακής προοπτικής των αποφοίτων των ΕΠΑΛ.\nΥποβλήθηκε πριν από 2709 ημέρες\n12 πραγματικοί άνθρωποι που μοιάζουν με Cartoon!\nΣχολική Βία: Παρατηρητήριο για την καταγραφή των περιστατικών\nΕισαγωγή αποφοίτων ΕΠΑΛ (Ομάδα Β’) στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση\nΣελίδα 4242 από 4370 (26217 αντικείμενα)


TEKKEN™ TAG TOURNAMENT 2 | Παιχνίδια PS3 | PlayStation\nΕτοιμαστείτε για την επόμενη μάχη\nΔιαλέξτε από τον μεγαλύτερο κατάλογο χαρακτήρων TEKKEN και προκαλέστε έως και τρεις φίλους σας σε διάφορους αγώνες.\nΖήστε μια ζαλιστική σειρά από συνδυασμούς κινήσεων.\nΑνακαλύψτε μια σειρά καινοτόμων δυνατοτήτων της κοινότητας μέσω του δικτύου PlayStation.\nΜοναδικές μάχες, μοναδικά περιβάλλοντα\nΛίγα παιχνίδια δράσης μπορούν να συναγωνιστούν σε εμφάνιση το TEKKEN TAG TOURNAMENT 2! Από την πρώτη κιόλας στιγμή, η απίθανη εισαγωγή δημιουργεί την κατάλληλη ατμόσφαιρα τις τεράστιες μάχες που θα ακολουθήσουν ανάμεσα σε θανάσιμα σάιμποργκ, αδίστακτους ειδικούς πολεμικών τεχνών και ακόμη και κάποια πανούργα ζώα.\nΌποιον κι αν επιλέξετε, κάθε χαρακτήρας έχει τη δική του, μοναδική εμφάνιση. Από αρκούδες γκρίζλι που φοράνε τούλια μέχρι μυστικιστικές οντότητες, το επίπεδο της λεπτομέρειας στο τεράστιο ρόστερ του TEKKEN TAG TOURNAMENT 2 είναι μια πραγματική οπτική απόλαυση. Κάθε παραμικρή κίνηση των μαλλιών, των άκρων και οποιουδήποτε άλλου σημείου πάνω τους βρίθει από ενέργεια.\nΕξίσου εντυπωσιακές είναι και οι υπέροχες αρένες, που σας μεταφέρουν σε μοναδικές τοποθεσίες, όπως ένα εκπληκτικό φεστιβάλ τουλίπας στην Ολλανδία και ένα ατμοσφαιρικό υπόγειο κρησφύγετο στην Ιαπωνία. Μερικές από τις αρένες επίσης αλλάζουν δραματικά όταν, για παράδειγμα, με ένα έντονο χτύπημα στέλνετε τον αντίπαλο πάνω σε ευαίσθητους τοίχους και δάπεδα, που γκρεμίζονται κομματιάζοντας διάφορα αντικείμενα που βρίσκονται κοντά τους.\nΚαι το καλύτερο; Μπορείτε να εξατομικεύσετε αυτό το καθηλωτικό παιχνίδι μάχης τόσο πολύ, ώστε να το κάνετε πραγματικά δικό σας παιχνίδι. Αλλάξτε τη μουσική επένδυση σε κάθε στάδιο, είτε ανακατεύοντας τα κομμάτια του soundtrack είτε εισάγοντας τα δικά σας κομμάτια. Έπειτα, εξατομικεύστε τις οθόνες υποδοχής, τις εμφανίσεις των χαρακτήρων και άλλες λεπτομέρειες για να δημιουργήσετε το πιο εξατομικευμένο παιχνίδι TEKKEN που παίξατε ποτέ.\nΤο TEKKEN είναι εδώ\nΜε ποιον θα συνεργαστείς... ή θα συγκρουστείς; Το TEKKEN TAG TOURNAMENT 2 στο PlayStation 3 διαθέτει πάνω από 50 χαρακτήρες, κάτι που θα ευχαριστήσει τόσο τους φαν της σειράς όσο και τους νεοφερμένους.\nΌσοι είναι εξοικειωμένοι με το τουρνουά "King of Iron Fist" θα χαρούν να δουν οικείους χαρακτήρες όπως ο Paul Phoenix και η Anna Williams. Στο μεταξύ, οι νεότερες προσθήκες, όπως ο μασκοφόρος Jaycee, προσθέτουν κάτι διαφορετικό σε αυτό το εντυπωσιακό ρόστερ.\nΚάθε χαρακτήρας φέρνει μαζί του στην αρένα την ιδιαίτερη προσωπικότητά του, γεγονός που του δίνει μια μοναδική εμφάνιση και αίσθηση. Το παρανοϊκό γέλιο του Bryan Fury κατά τη νίκη συμπληρώνει το μανιακό μαχητικό του στυλ, ενώ οι ομαλές πολεμικές κινήσεις της Jun Kazama ταιριάζουν γάντι στην ήρεμη ιδιοσυγκρασία της.\nΜε τόσους διαφορετικούς χαρακτήρες στη διάθεσή σας, καλύτερα να επιλέξετε κάποιον που ταιριάζει στο δικό σας μαχητικό στυλ. Εάν είστε μαχητής της γροθιάς και αγαπάτε τις δυνατές κινήσεις, τότε στις πρώτες σας επιλογές πρέπει να βρίσκονται ο Craig Marduk και ο King. Εάν προτιμάτε κάποιον πιο απρόβλεπτο, μπορείτε να δοκιμάσετε τον Eddy Gordo, ειδικό στο καποέιρα, ή το Mokujin, μια ξύλινη κούκλα προπόνησης που μπορεί να μιμηθεί κάθε μαχητικό στυλ!\nΕάν καμιά φορά ονειρεύεστε να μαθαίνατε εντυπωσιακές πολεμικές τέχνες και έπειτα να μπορούσατε να επιδείξετε τις ειδικές σας δυνάμεις σε ένα τροπικό δάσος της Βραζιλίας ή ένα απίστευτο μονοπάτι δίπλα στο ποτάμι του Παρισιού, τότε σας έχουμε ένα παιχνίδι που δεν μπορείτε να χάσετε με τίποτα. Το TEKKEN TAG TOURNAMENT 2 στο PlayStation 3 σας προσκαλεί να αποδείξετε τις ικανότητές σας στην πάλη, σε διάφορες γωνιές του πλανήτη.\nΕπιλέξτε τους αγαπημένους σας μαχητές από ένα σύνολο που ξεπερνά τους 50 χαρακτήρες και ετοιμαστείτε για μάχες που συνδυάζουν άψογα πανίσχυρες συγκρούσεις και υπέροχη χορευτική δράση. Οι περισσότεροι μαχητές έχουν πάνω από 100 σελίδες καταγεγραμμένων κινήσεων, που ποικίλλουν από απλές κλωτσιές και μπουνιές μέχρι σύνθετες συνδυαστικές κινήσεις που θα αφήσουν τους αντιπάλους σας ξερούς.\nΜην σας τρομάζει όμως το πλήθος των διαθέσιμων επιθέσεων! Το διασκεδαστικό και άκρως περιεκτικό Fight Lab σας διδάσκει τις βασικές αλλά και τις πιο προχωρημένες τεχνικές. Πραγματικά, δεν ήταν ποτέ ευκολότερο να κατακτήσετε το απίστευτο βάθος του TEKKEN! Εδώ θα κατακτήσετε πολύτιμες ικανότητες συνεργασίας, όπως το Tag Throw και το Tag Assault, που μπορούν να καταφέρουν καταστροφική ζημιά στους δύσμοιρους αντιπάλους σας. Φροντίστε όμως να εξαπολύετε τις κινήσεις σας την κατάλληλη στιγμή, διότι διαφορετικά υπάρχει κίνδυνος να αφήσετε το συμπαίκτη σας εκτεθειμένο προτού προλάβει να επιστρέψει στο περιθώριο για να ανακτήσει τις δυνάμεις του.\nΕπίσης είναι σημαντικό να εξοικειωθείτε με τις μοναδικές σχέσεις μεταξύ των χαρακτήρων της ιστορίας για να εκμεταλλευτείτε κατάλληλα το μετρητή οργής. Καθώς η υγεία σας μειώνεται κατά τη διάρκεια μιας μάχης, ο συμπαίκτης σας, που εκείνη την ώρα ξεκουράζεται, εξοργίζεται. Όσο καλύτερη είναι η σχέση μεταξύ των συμπαικτών, τόσο μεγαλύτερη είναι η οργή του ενός ή του άλλου στην περίπτωση αυτή, οπότε όταν τον ρίχνετε στη μάχη, η οργή αυτή του δίνει ένα προσωρινό ενισχυτικό δύναμης.\nΜπείτε εύκολα στο ρυθμό αυτού του στρατηγικού παιχνιδιού πάλης, μέσω της μεγάλης ποικιλίας λειτουργιών που έχετε στη διάθεσή σας από την αρχή. Μπορείτε να προσαρμόσετε τη δική σας εκπαίδευση στη λειτουργία Practice (Εξάσκηση), να αντιμετωπίσετε μια σειρά αντιπάλων μέχρι τον μεγάλο αρχηγό στη λειτουργία Arcade Battle και να δημιουργήσετε ένα ρόστερ έως και οκτώ χαρακτήρων για μεγαλύτερες μάχες στη λειτουργία Team Battle.\nΑυτά σας φαίνονται εύκολα; Η λειτουργία Time Attack σας προκαλεί να ολοκληρώσετε το παιχνίδι όσο το δυνατόν πιο γρήγορα, ενώ η λειτουργία Survival εξαπολύει εναντίον σας ορδές εχθρών, μέχρι να εξαντληθεί εντελώς η υγεία σας. Τι λέτε; Θα τα καταφέρετε;\nΜπείτε κι εσείς στη World TEKKEN Federation\nΗ καρδιά κάθε παιχνιδιού μάχης βρίσκεται στις λειτουργίες πολλών παικτών, και το TEKKEN TAG TOURNAMENT 2 έχει άπειρες που θα εκτινάξουν την αδρεναλίνη σας στα ύψη. Βελτιώστε την κατάταξή σας συμμετέχοντας σε λειτουργίες εκτός σύνδεσης, όπως η Ghost Battle. Όλες οι νίκες και οι ήττες σας, αλλά και οι χαρακτήρες που χρησιμοποιείτε, αποθηκεύονται στο προφίλ σας, ώστε να καταγράφεται συνεχώς η πρόοδός σας ως μαχητή.\nΕάν δεν είστε ακόμη έτοιμοι για διαδικτυακό παιχνίδι, παίξτε μια VS Battle με έως και τρεις ακόμη φίλους στον ίδιο χώρο και απολαύστε μια ποικιλία ομαδικών συγκρούσεων. Χρησιμοποιήστε αυτές τις ευκαιρίες για να εξατομικεύσετε τους αγαπημένους σας χαρακτήρες και να εξοικειωθείτε με τις τεχνικές τους.\nΕίστε έτοιμοι να μπείτε στο διαδίκτυο και να κατακτήσετε τον κόσμο μέσω του PlayStation Network; Μην πέσετε όμως με τα μούτρα! Μελετήστε τους καλύτερους παίκτες μέσω των replay στο TEKKEN Channel και έπειτα προθερμανθείτε με μια κούκλα εξάσκησης, ενώ το παιχνίδι αναζητά τους άλλους παίκτες κόντρα στους οποίους θα παίξετε. Και μην ξεχάσετε να δηλώσετε το προφίλ σας στη World TEKKEN Federation μέσω του υπολογιστή σας, στη διεύθυνση http://tag2.tekken.com/register!\nΑυτή η δωρεάν υπηρεσία σάς επιτρέπει να στρατολογείτε φίλους, να μοιράζεστε συμβουλές και να βλέπετε αναλυτικά στατιστικά στοιχεία για κάθε μάχη. Αποτελεί το ιδανικό εργαλείο για το TEKKEN TAG TOURNAMENT 2, επιτρέποντάς σας να συνδυάσετε τη δράση του παιχνιδιού με μια παθιασμένη κοινότητα, καθώς δημιουργείτε ομάδες, μαθαίνετε νέες τεχνικές και ανταγωνίζεστε τους κορυφαίους μαχητές του κόσμου.


Είναι πάντα σημαντικές οι συνέπειες από την ύπαρξη αγνώστων αποκλίσεων των αποτελεσμάτων μέτρησης;\nΜάθετε για τη μετρολογία\nΟΣΑ ΘΕΛΕΤΕ ΝΑ ΜΑΘΕΤΕ ΑΛΛΑ ΔΙΣΤΑΖΕΤΕ ΝΑ ΡΩΤΗΣΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΡΟΛΟΓΙΑ\nΜάθετε για την Μετρολογία\nΓνωρίζετε πόσο σημαντική είναι η συμβολή των μετρήσεων στην καθημερινή ζωή μιας ανεπτυγμένης χώρας;\nΤι εννοούμε με την έκφραση «ακριβές αποτέλεσμα μέτρησης»;\nΠαραμένουν τα μετρολογικά χαρακτηριστικά ενός μετρητικού οργάνου αμετάβλητα σε όλη τη διάρκεια της ζωής του;\nΤι ακριβώς εννοούμε με τη φράση «διακρίβωση ενός οργάνου μέτρησης»?\nΠοιο είναι το χαρακτηριστικό των αξιόπιστων υπηρεσιών διακρίβωσης;\nΜπορεί οποιοδήποτε εργαστήριο που αυτοαποκαλείται «Εργαστήριο Διακρίβωσης» να θεωρηθεί κατάλληλο για να παρέχει αξιόπιστες υπηρεσίες διακρίβωσης;\nΗ απλή σύγκριση των ενδείξεων ενός οργάνου με ένα άλλο, όπως συχνά καλείται «καλιμπράρισμα» ή βαθμονόμηση, είναι αξιόπιστος τρόπος ελέγχου της μετρητικής ακρίβειας του ελεγχόμενου οργάνου;\nΗ αβεβαιότητα κατά την χρήση ενός μετρητικού οργάνου μπορεί να θεωρηθεί ίδια με αυτή που προσδιορίζεται κατά την διακρίβωσή του;\nΤι είναι το μετρολογικό σύστημα της Ελλάδος;\nΤι είναι το διεθνές σύστημα μονάδων ( S.I. );\nΕίναι απαραίτητη η τήρηση των εθνικών προτύπων μέτρησης και κατά συνέπεια η λειτουργία ενός Εθνικού Φορέα Μετρολογίας σε μία ανεπτυγμένη χώρα;\nΕίναι υποχρεωτικός ο έλεγχος και η διακρίβωση οργάνων μέτρησης;\nΈχετε άλλες ερωτήσεις σχετικά με τις μετρήσεις και τη μετρολογία;\nΟι συστηματικές, δηλαδή οι σταθερά επαναλαμβανόμενες, αποκλίσεις των αποτελεσμάτων μέτρησης από τις αναμενόμενες τιμές τους μπορεί να έχουν σημαντικές συνέπειες στις συναλλαγές, στην ποιότητα, στην ασφάλεια, στην υγεία και στο περιβάλλον.\nΟ βαθμός των συνεπειών εξαρτάται, μεταξύ άλλων, από το είδος και την κρισιμότητα των μετρήσεων, από την αξία των ποσοτήτων που μετρώνται και φυσικά από το βαθμό των αποκλίσεων.\nΓια παράδειγμα, μία συστηματική απόκλιση, σφάλμα της τάξης του 0,1 % στη μέτρηση της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα με βάση τα στοιχεία του 2000 θα οδηγούσε σε ένα σφάλμα της τάξης των 50.000.000 kWh ή αντίστοιχα σε αξία 3.000.000 € ετησίως.\nΣε ένα άλλο παράδειγμα, τυχαίες και μη ελεγχόμενες αποκλίσεις των αποτελεσμάτων των μετρήσεων των χαρακτηριστικών ενός προϊόντος, μπορεί να έχουν ως συνέπεια, σημαντικά προβλήματα στην ποιότητα του προϊόντος και στην αύξηση του κόστους παραγωγής.\nΤο Ελληνικό Ινστιτούτο Μετρολογίας (ΕΙΜ) είναι ο Εθνικός Φορέας Μετρολογίας της Ελλάδος και Σύμβουλος της Ελληνικής Πολιτείας σε θέματα μετρολογίας και μετρήσεων.\nΤελευταία νέα του ΕΙΜ\n20 ΜΑΪΟΥ: ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΜΕΤΡΟΛΟΓΙΑΣ\nΜετρολογία και καταπολέμηση της πανδημίας COVID-19\nΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΚΑΤΑΘΕΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΦΟΡΩΝ (επανάληψη)\nΟικ. Τετρ. 45, Σίνδος. ΤΚ57022, Θεσσαλονίκη\nΤηλ: 2310 569999, Fax: 2310 569996