ΜΠΣ "Συστήματα Διαχείρισης Ενέργειας και Προστασίας Περιβάλλοντος" - PDF\nΜΠΣ "Συστήματα Διαχείρισης Ενέργειας και Προστασίας Περιβάλλοντος"\nDownload "ΜΠΣ "Συστήματα Διαχείρισης Ενέργειας και Προστασίας Περιβάλλοντος""\n1 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στη συγκεκριμένη πτυχιακή εργασία μελετήθηκαν οι καλλιεργητικές μέθοδοι που εφαρμόζονται αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα και αφορούν τον τομέα της φυτικής παραγωγής. Οι μέθοδοι αυτοί είναι η Συμβατική Γεωργία, η Ολοκληρωμένη Διαχείριση και η Βιολογική Γεωργία. Για κάθε καλλιεργητική μέθοδο αναλύθηκαν τα χαρακτηριστικά και οι απαιτήσεις της, αναφέρθηκαν τα στοιχεία που αφορούν την εφαρμογή της κάθε μιας με βάση την εμπειρία από την εφαρμογή σε πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και με βάση τα ελληνικά δεδομένα, ενώ επισημάνθηκαν τόσο οι επιπτώσεις (κυρίως για το περιβάλλον, για την ασφάλεια και την υγεία του καταναλωτή και για το εισόδημα της γεωργικής εκμετάλλευσης) όσο και τα οφέλη που προκύπτουν από την εφαρμογή. Μετά την παραπάνω ανάλυση έγινε μια συγκριτική παρουσίαση των τριών καλλιεργητικών μεθόδων με σκοπό να παρουσιασθούν οι βασικές διαφορές των μεθόδων αγροτικής παραγωγής που εφαρμόζονται σήμερα στην Ελλάδα. Στη συνέχεια, πραγματοποιήθηκε η σύγκριση της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης με τη Βιολογική Καλλιέργεια και τη Συμβατική Καλλιέργεια και η αξιολόγησή της ως μια νέα εναλλακτική μέθοδος αγροτικής παραγωγής, μέσω των αποτελεσμάτων που προέκυψαν από εμπειρική έρευνα που διεξήχθη. Η έρευνα αυτή βασίστηκε σε ειδικά σχεδιασμένο Ερωτηματολόγιο, το οποίο απευθύνθηκε σε 16 αποδέκτες: 5 Φορείς Πιστοποίησης και 11 Εταιρείες Συμβούλων Πιστοποίησης Ολοκληρωμένης Διαχείρισης που δραστηριοποιούνται αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα. Επιδίωξη της συγκριτικής διαδικασίας ήταν να διερευνηθεί κατά πόσο η Ολοκληρωμένη Διαχείριση αποτελεί την εναλλακτική και συγχρόνως βιώσιμη λύση για την αντιμετώπιση των αδυναμιών τόσο της Συμβατικής Γεωργίας (σπατάλη φυσικών πόρων, υπερβολική χρήση εισροών, κ.λ.π.) όσο και της Βιολογικής Γεωργίας (άρνηση χρήσης σύγχρονης τεχνολογίας, μειωμένες αποδόσεις, κ.λ.π.). Έτσι, η σύγκριση των τριών καλλιεργητικών μεθόδων πραγματοποιήθηκε προς τρεις διαφορετικές κατευθύνσεις: Α. Ποια καλλιεργητική μέθοδος καλύπτει περισσότερο συγκεκριμένες απαιτήσεις των καταναλωτών. Β. Που ακριβώς τοποθετείται η Ολοκληρωμένη Διαχείριση μεταξύ της Συμβατικής Καλλιέργειας και της Βιολογικής Καλλιέργειας. Γ. Ποιες είναι οι βασικές διαφορές της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης σε σύγκριση με τις άλλες δύο καλλιεργητικές μεθόδους. Επιπλέον, ζητήθηκε από τους αποδέκτες των Ερωτηματολογίων να αξιολογήσουν τις τρεις καλλιεργητικές μεθόδους μέσω βαθμολόγησης συγκεκριμένων κριτηρίων, προκειμένου να επιβεβαιωθούν τα αποτελέσματα που θα προκύψουν από την παραπάνω συγκριτική διαδικασία. Τέλος, ζητήθηκε από τους αποδέκτες των Ερωτηματολογίων να καταθέσουν τις εκτιμήσεις τους σχετικά με την μέχρι τώρα εφαρμογή της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης στην Ελλάδα (δυσκολίες, αντικίνητρα, κ.ά.) αλλά και με τη δυνατότητα περαιτέρω ανάπτυξής της (πολιτικές που χρειάζεται να ληφθούν, κίνητρα που χρειάζεται να δοθούν, κ.ά.). Τα συμπεράσματα στα οποία καταλήξαμε, είναι τα εξής: I. Η Ολοκληρωμένη Διαχείριση θεωρείται ως η καλλιεργητική μέθοδος που καλύπτει περισσότερο τις απαιτήσεις των καταναλωτών για: "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 1\n2 α) πιο φιλοπεριβαλλοντική άσκηση της γεωργίας, ειδικά όσον αφορά τη μείωση της χρήσης των φυτοπροστατευτικών προϊόντων/λιπασμάτων, β) ασφαλή τρόφιμα, υψηλής ποιότητας που να είναι φρέσκα, χωρίς ελαττώματα και σημάδια από έντομα, τέλεια στο σχήμα και στο μέγεθος, γ) προϊόντα οικονομικά προσιτά σε όλους και δ) προϊόντα ευρέως διαθέσιμα. II. Η Ολοκληρωμένη Διαχείριση βρίσκεται πιο κοντά στη Συμβατική Καλλιέργεια για τα χαρακτηριστικά που αφορούν την παραγωγικότητα, τις αποδόσεις, τις τιμές των προϊόντων και το εισόδημα της γεωργικής εκμετάλλευσης, ενώ συγχρόνως δεν αλλάζει τη νοοτροπία των παραγωγών όσον αφορά τις τεχνικές παραγωγής. Από την άλλη, η Ολοκληρωμένη Διαχείριση βρίσκεται πιο κοντά στη Βιολογική Καλλιέργεια για τα χαρακτηριστικά που αφορούν την παραγωγή ασφαλών και ποιοτικών προϊόντων, το σεβασμό προς το περιβάλλον και την ανάπτυξη της υπαίθρου, ενώ συγχρόνως είναι κοντά στις βασικές αρχές της συγκεκριμένης καλλιεργητικής μεθόδου. III. α) Τα χαρακτηριστικά που έχει η Ολοκληρωμένη Διαχείριση και διαφέρουν σημαντικά από αυτά της Συμβατικής Καλλιέργειας, αφορούν κυρίως: την προστασία του περιβάλλοντος την ασφάλεια και την ποιότητα των τροφίμων την τεχνογνωσία που απαιτείται τις πολιτικές προώθησης (επιδοτήσεις, πολιτικές αποφάσεις, κ.ά.) τις δομές της αγοράς (πιστοποίηση, χρήση αναγνωρισμένης σήμανσης, κ.ά.) την οικονομική βιωσιμότητα της γεωργικής εκμετάλλευσης (κόστος συμβουλευτικών υπηρεσιών, κόστος πιστοποίησης, αύξηση προστιθέμενης αξίας προϊόντων, κ.ά.) την εφαρμογή και διάδοση της μεθόδου (δυσκολίες στην κατανόηση των τεχνικών απαιτήσεων, δυσκολίες στην εφαρμογή της μεθόδου, κ.ά.). β) Τα χαρακτηριστικά που έχει η Ολοκληρωμένη Διαχείριση και διαφέρουν σημαντικά από αυτά της Βιολογικής Καλλιέργειας, αφορούν κυρίως: το εισόδημα της γεωργικής εκμετάλλευσης τις πολιτικές προώθησης (επιδοτήσεις, πολιτικές αποφάσεις, κ.ά.) τις δομές της αγοράς (προσιτέ τιμές πώλησης των παραγόμενων προϊόντων, κ.ά.) την εφαρμογή και διάδοση της μεθόδου (σημαντική δυναμική διάδοσης, κ.ά.). τις αποδόσεις το κέρδος (πολύ ικανοποιητικές αποδόσεις, ικανοποιητικές για τον παραγωγό τιμές πώλησης των παραγόμενων προϊόντων, κ.ά.). IV. α) Αξιολογώντας την Ολοκληρωμένη Διαχείριση κατά κριτήριο, προκύπτει ότι: εμφανίζει μέτρια επίδοση ως προς το κριτήριο του σταθερού κόστους και του λειτουργικού κόστους, δεδομένου ότι στηρίζεται στην ορθολογική χρήση και πλήρη αξιοποίηση των διαθέσιμων συντελεστών παραγωγής έχει πολύ καλή επίδοση ως προς το κριτήριο της προστασίας του περιβάλλοντος, αφού στοχεύει στη φιλοπεριβαλλοντική άσκηση της γεωργίας και κατ επέκταση στον περιορισμό της όχλησης του οικοσυστήματος έχει πολύ καλή επίδοση ως προς το κριτήριο της ασφάλειας ποιότητας προϊόντων, αφού η διασφάλιση της ποιότητας και της ασφάλειας των παραγόμενων προϊόντων είναι μια από τις βασικές αρχές της μεθόδου "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 2\n3 εμφανίζει καλή επίδοση ως προς το κριτήριο της εφαρμογής διάδοσης μεθόδου, γεγονός που αποδεικνύει ότι η συγκεκριμένη μέθοδος έχει κατορθώσει να επεκταθεί αρκετά, παρά το μικρό χρονικό διάστημα εφαρμογής της, ενώ συγχρόνως εμφανίζει σημαντική δυναμική διάδοσης για τα επόμενα χρόνια έχει καλή επίδοση για το κριτήριο απόδοσης κέρδους, καθώς επιτυγχάνονται ικανοποιητικές αποδόσεις και τιμές πώλησης των παραγόμενων προϊόντων, ενώ συγχρόνως γίνεται και εξοικονόμηση κόστους λόγω της ορθολογικής χρήσης των εισροών. β) Αξιολογώντας την Ολοκληρωμένη Διαχείριση με εφαρμογή της Πολυκριτηριακής Ανάλυσης και μεταβάλλοντας τους συντελεστές βαρύτητας των διαφόρων κριτηρίων, προκύπτει ότι: όταν η ανάλυση γίνεται με μεγαλύτερο το συντελεστή βαρύτητας της προστασίας του περιβάλλοντος, η κατάταξη των τριών καλλιεργητικών μεθόδων με σειρά αύξουσας προτίμησης είναι η εξής: Βιολογική Καλλιέργεια > Ολοκληρωμένη Διαχείριση > Συμβατική Καλλιέργεια όταν η ανάλυση γίνεται με μεγαλύτερο το συντελεστή βαρύτητας της ασφάλειας ποιότητας των προϊόντων, η κατάταξη των τριών καλλιεργητικών μεθόδων με σειρά αύξουσας προτίμησης είναι η εξής: Βιολογική Καλλιέργεια > Ολοκληρωμένη Διαχείριση > Συμβατική Καλλιέργεια όταν η ανάλυση γίνεται με μεγαλύτερους τους συντελεστές βαρύτητας του σταθερού και του λειτουργικού κόστους, η κατάταξη των τριών καλλιεργητικών μεθόδων με σειρά αύξουσας προτίμησης είναι η εξής: Ολοκληρωμένη Διαχείριση > Συμβατική Καλλιέργεια > Βιολογική Καλλιέργεια όταν η ανάλυση γίνεται με μεγαλύτερο το συντελεστή βαρύτητας της εφαρμογής και της διάδοσης της μεθόδου, η κατάταξη των τριών καλλιεργητικών μεθόδων με σειρά αύξουσας προτίμησης είναι η εξής: Ολοκληρωμένη Διαχείριση > Συμβατική Καλλιέργεια > Βιολογική Καλλιέργεια όταν η ανάλυση γίνεται με μεγαλύτερο το συντελεστή βαρύτητας της απόδοσης και του κέρδους που επιτυγχάνεται με κάθε μέθοδο, η κατάταξη των τριών καλλιεργητικών μεθόδων με σειρά αύξουσας προτίμησης είναι η εξής: Ολοκληρωμένη Διαχείριση > Συμβατική Καλλιέργεια > Βιολογική Καλλιέργεια. Το γενικότερο συμπέρασμα που προέκυψε από την παρούσα εργασία είναι ότι η Ολοκληρωμένη Διαχείριση αποτελεί μια καινούργια πρόταση καλλιεργητικής πρακτικής και συγχρόνως μια ρεαλιστική εναλλακτική λύση έναντι της Συμβατικής Γεωργίας και της Βιολογικής Γεωργίας, καθώς καλύπτει ικανοποιητικά τις αδυναμίες και τα μειονεκτήματα των δύο άλλων καλλιεργητικών μεθόδων. Είναι μια οικονομικά βιώσιμη μέθοδος αγροτικής παραγωγής, καλύπτει ικανοποιητικά από τη μια πλευρά τη ζήτηση της αγοράς σε προϊόντα και μάλιστα σε προσιτές τιμές και από την άλλη την απαίτηση για σεβασμό στο περιβάλλον και για ασφαλή προϊόντα, υψηλής ποιότητας. Για όλους τους παραπάνω λόγους, διαφαίνεται μια δυναμική ανάπτυξη της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης για τα επόμενα χρόνια. "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 3\n4 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η αγροτική παραγωγή αποτελούσε και αποτελεί ένα σημαντικό τομέα στην ελληνική οικονομία και κοινωνία. Τα τελευταία χρόνια το ποσοστό του πληθυσμού που ασχολείται και εργάζεται σε αυτόν τον τομέα είναι μικρότερο σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη αλλά δεν παύει να είναι πολύ σημαντικό. Η αγροτική παραγωγή εκτός από τα χρήσιμα προϊόντα που προσφέρει, χαρακτηρίζεται από τα υπολείμματα της φυτικής και ζωικής παραγωγής που προκαλούν ρύπανση του περιβάλλοντος. Έτσι ο σεβασμός στο περιβάλλον, η ποιότητα και η ανταγωνιστικότητα των αγροτικών προϊόντων αποτελούν τις τρεις αξίες που καλείται να υπηρετήσει η σύγχρονη ελληνική γεωργία. Είναι γεγονός ότι όταν αναφερόμαστε στην άσκηση της γεωργικής δραστηριότητας στην Ελλάδα, εννοούμε ως επί το πλείστον την εντατική/συμβατική καλλιέργεια. Η εντατική/συμβατική γεωργία είναι μια καλλιεργητική μέθοδος εντάσεως κεφαλαίου. Δηλαδή χρησιμοποιεί στο μεγαλύτερο δυνατό βαθμό τις εισροές ώστε να επιτύχει τις μέγιστες αποδόσεις. Τα κυριότερα χαρακτηριστικά αυτής της μεθόδου είναι η υπερβολική χρήση χημικών φυτοπροστατευτικών μέσων (λιπασμάτων και εδαφοβελτιωτικών), η χρήση μεγάλων ποσοτήτων νερού, η χρήση γεωργικών μηχανημάτων, κ.ά. Τα αποτελέσματα σε οικονομικό επίπεδο είναι η αύξηση της παραγωγικότητας και κατά συνέπεια τα πρώτα κυρίως χρόνια η κατακόρυφη αύξηση του γεωργικού εισοδήματος. Αρχικά, η συγκεκριμένη καλλιεργητική μέθοδος βοήθησε ουσιαστικά στην ανάπτυξη του αγροτικού χώρου και στήριξε την αγροτική οικονομία συγκριτικά πάντα με την εκτατική γεωργία που εφαρμοζόταν παλαιότερα. Μακροπρόθεσμα, όμως, η υπερπροσφορά αγροτικών προϊόντων στην αγορά δημιούργησε πτώση των τιμών, προβλήματα στην αγροτική πολιτική, ενώ άρχισαν να διαφαίνονται και οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις στο αγροοικοσύστημα. Στην Ελλάδα, όπως φυσικά και σε άλλα μέρη του πλανήτη, υπήρξε τα τελευταία 50 έτη μια εντατικοποίηση της αγροτικής παραγωγής με πολυποίκιλα αποτελέσματα, τόσο στην ποιότητα των αγροτικών προϊόντων όσο και στο αγροοικοσύστημα. Ως θετικές επιπτώσεις αυτής της γεωργικής δραστηριότητας χαρακτηρίζονται η συμβολή της στη διατήρηση της φυσιογνωμίας της υπαίθρου και του κοινωνικού ιστού που αποτρέπει την περαιτέρω πληθυσμιακή απογύμνωση των ορεινών και μειονεκτικών περιφερειών της χώρας. Συνεπώς το συγκριτικό πλεονέκτημα του αγροτικού χώρου αποτελεί το φυσικό περιβάλλον με τα πλούσια χερσαία οικοσυστήματα, το οικιστικό περιβάλλον με τους πολυάριθμους παραδοσιακούς οικισμούς, καθώς και το πολιτιστικό και ανθρωπογενές περιβάλλον του. Από την άλλη, η εντατική γεωργική καλλιέργεια έχει μακροπρόθεσμα αρνητικές επιπτώσεις στο αγροοικοσύστημα ως προς την αειφορία του εδάφους, τη χρήση του νερού, τη βιοποικιλότητα και το εργασιακό περιβάλλον (59). Συγκεκριμένα, παρατηρούνται τα εξής αποτελέσματα: 1. Υποβάθμιση του εδάφους: Εμφανίζονται φαινόμενα εξάντλησης των εδαφών, ειδικά όταν το καλλιεργούμενο είδος είναι απαιτητικό ως προς τα συστατικά που θα προσλάβει από το έδαφος και όταν υπάρχει το ίδιο είδος για πολλές καλλιεργητικές περιόδους. 2. Αλατότητα του εδάφους: Είναι χαρακτηριστικό των υποβαθμισμένων εδαφικών εκτάσεων και σχετίζεται με τις αρδευόμενες εκτάσεις και την υποβάθμιση υπογείων και επιφανειακών υδάτων. Είναι αποτέλεσμα της εντατικής καλλιέργειας και της αυξημένης χρήσης χημικών εισροών στο έδαφος. 3. Αλόγιστη χρήση λιπασμάτων: Είναι αυτονόητη η επιβάρυνση που προκαλούν τα λιπάσματα, ιδίως τα νιτρικά, τόσο στο έδαφος όσο και στους υδροφόρους ορίζοντες. Επειδή υπάρχει από τους παραγωγούς η λανθασμένη αντίληψη ότι όσο μεγαλύτερη "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 4\n5 ποσότητα λιπάσματος χρησιμοποιήσουν τόσο μεγαλύτερη απόδοση θα έχουν, παρατηρούνται φαινόμενα υπερφόρτωσης των εδαφών σε χημικά, στην ουσία μη αποδοτικές καλλιέργειες και συνδυαστικά αλόγιστη χρήση ύδατος. Η αλόγιστη χρήση λιπασμάτων έχει ιδιαίτερες επιπτώσεις στη χώρα μας, κυρίως στους υδάτινους πόρους, καθώς σχετικές μελέτες δείχνουν ότι υπάρχουν σημαντικές αλλοιώσεις υδροβιότοπων κυρίως στην περιοχή της Θράκης και της Μακεδονίας. Η επιβάρυνση προκαλείται κατά βάση από κατάλοιπα φυτοφαρμάκων και αζωτούχων λιπασμάτων (6). 4. Αλόγιστη χρήση εντομοκτόνων, μυκητοκτόνων και ζιζανιοκτόνων: Ομοίως με τα λιπάσματα, παρατηρούνται φαινόμενα υπερβολικής χρήσης των ανωτέρω χημικών ουσιών με αποτέλεσμα την επιβάρυνση τόσο του περιβάλλοντος όσο και του παραγόμενου καρπού, με επιπτώσεις συχνά στη δημόσια υγεία. Επίσης, λόγω της προσαρμοστικότητας πολλών μικροοργανισμών στα φάρμακα αυτά, συχνά απαιτούνται πιο τοξικές ποσότητες ανά τακτές καλλιεργητικές περιόδους. Αυτή η συμπεριφορά τις περισσότερες περιπτώσεις πλήττει και ωφέλιμους μικροοργανισμούς για το αγροοικοσύστημα προκαλώντας πρόσθετα προβλήματα στον καλλιεργητή. 5. Υπερβολική άροση: Λόγω της εντατικής χρήσης γεωργικών μηχανημάτων προκαλείται μείωση του εδαφικού πορώδους που μειώνει τη διεισδυτική ικανότητα της ρίζας και εντατικοποιεί την εμφάνιση των νιτρικών στο έδαφος, διαταράσσοντας έτσι την ισορροπία του αγροοικοσυστήματος. 6. Διαταραχή της βιοποικιλότητας: Όπως προαναφέρθηκε, λόγω της εντατικοποίησης των καλλιεργειών έχουμε πολλές διαταραχές στο αγροοικοσύστημα, εξαφάνιση κάποιων φυτικών και ζωικών ειδών, συχνά και ωφέλιμων. Ειδικά η εξαφάνιση κάποιων μικροοργανισμών που βοηθούν στην αναδόμηση του εδάφους ή που δρουν ανταγωνιστικά με κάποιους "εχθρούς" του φυτού, φέρνουν αρνητικά αποτελέσματα και στον καλλιεργητή. 7. Χρήση μεγάλων ποσοτήτων ύδατος: Ειδικά κάποια καλλιεργητικά φυτά έχουν τεράστιες απαιτήσεις νερού. Ανυπολόγιστη είναι η επιβάρυνση που προκαλεί το νερό που έχει ήδη επιβαρυνθεί από χημικά συστατικά τόσο στα επιφανειακά όσο και στα υπόγεια ύδατα και συχνά και σε απομακρυσμένα υδρόβια οικοσυστήματα. Στη χώρα μας το ποσοστό άντλησης πόσιμου νερού για αγροτική χρήση, φθάνει το 63% της συνολικής άντλησης πόσιμου νερού και κατατάσσει τη χώρα μας στην πρώτη θέση μεταξύ έξι κοινοτικών χωρών. Συμπερασματικά, τα προβλήματα που οφείλονται στην εντατικοποίηση της γεωργίας συνδέονται με την αλόγιστη χρήση των μηχανικών μέσων στη διαδικασία της παραγωγής, την ανεξέλεγκτη χρήση φυτοχημικών μέσων - λιπασμάτων και άλλων χημικών σκευασμάτων, την αλόγιστη χρήση και σπατάλη του αρδευτικού νερού, την ανεξέλεγκτη και αυθαίρετη κατασκευή έργων αξιοποίησης υδατικών πόρων (ανόρυξη γεωτρήσεων, υδροληψίες από λίμνες, ποταμούς κ.ά.) και την έλλειψη πολιτικής για την ορθολογική διαχείριση των υδάτινων πόρων. Τέτοια φαινόμενα είναι πλέον έντονα σε συγκεκριμένες περιοχές, όπως στο Αργολικό πεδίο, στον κάμπο της Βοιωτίας, στην πεδιάδα της Πρέβεζας, στο Θεσσαλικό κάμπο - όπου η στάθμη του υδροφόρου ορίζοντα έχει κατέβει αισθητά και η άντληση του νερού γίνεται από βάθη άνω των 300 μέτρων - και στα νησιά του Αιγαίου όπου όλα σχεδόν τα νερά έχουν καταστεί υφάλμυρα από την αλόγιστη ανόρυξη γεωτρήσεων (34). Άμεσα συνυφασμένο με την προστασία του περιβάλλοντος είναι και το πρόβλημα της μείωσης της γεωργικής γης, που είναι ιδιαίτερα έντονο στις νησιωτικές, περιαστικές και παραθαλάσσιες περιοχές. Στον ορεινό και νησιωτικό χώρο έχουν εγκαταλειφθεί μεγάλες εκτάσεις γεωργικής γης, οι οποίες στη συνέχεια με την επικράτηση διάφορων καταστάσεων "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 5\n6 (μετατροπή τους σε βοσκότοπους, αγρανάπαυση, επίδραση διάβρωσης κ.ά.) παρουσιάζουν έντονα συμπτώματα ερημοποίησης (π.χ. νησιά Αιγαίου) (34). Είναι γεγονός ότι η άσκηση της γεωργίας και το περιβάλλον είναι δύο στοιχεία με έντονη αλληλεπίδραση. Παρουσιάζεται στη συνέχεια ένας ενδεικτικός πίνακας (Πίνακας 1) με τα σημαντικότερα περιβαλλοντικά θέματα που αφορούν την ελληνική γεωργία και με τις επιπτώσεις που προκαλούνται στο περιβάλλον από την άσκηση μη ορθής γεωργικής πρακτικής. Πίνακας 1: Περιβαλλοντικά θέματα και αρνητικές επιδράσεις προς το περιβάλλον ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ 1. Αειφορία εδάφους Διάβρωση, συμπίεση, μείωση της οργανικής ουσίας μέσω ανοργανοποίησης. 2. Νερό Αλάτωση, εξάντληση πηγών, χημική ρύπανση (νιτρικά, υπολείμματα φυτοπροστατευτικών προϊόντων) 3. Εργασιακό Περιβάλλον Υγεία αγροτών (φυτοπροστατευτικά προϊόντα, λιπάσματα, σκόνη, ήλιος, φυτικά δηλητήρια, γύρη, μολύνσεις, ατυχήματα κατά τη χρήση γεωργικού εξοπλισμού, φυσικές καταστροφές, κ.λ.π.) 4. Βιοποικιλότητα Μείωση οργανισμών, διαταραχή της τροφικής αλυσίδας, έξαρση πληθυσμών ή /και επικράτηση ανθεκτικών στελεχών επιβλαβών οργανισμών, μεταβολή της σύνθεσης της χλωρίδας και της πανίδας. 5. Φυσικοί πόροι Σπατάλη, χρήση μη ανανεώσιμων, εξάντληση πηγών ενέργειας. 6. Τοπίο Αισθητική υποβάθμιση, ρύπανση. Πηγή: Ο.Π.Ε.ΓΕ.Π. - AGROCERT (1999), Πρότυπο AGRO 2-1: Διαχείριση Αγροτικού Περιβάλλοντος - Σύστημα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης στη Γεωργική Παραγωγή, Μέρος 1: Προδιαγραφή. Όπως είναι φανερό από τα παραπάνω, οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις πολλών ετών εντατικής καλλιέργειας δεν αφορούν μόνο το τοπικό επίπεδο αλλά και την ευρύτερη περιοχή. Θεωρείται ότι υπάρχει μεγάλη επίδραση στους υδάτινους πόρους όπου τα νιτρικά συμβάλλουν στη διατροφή και πολλαπλασιασμό των φυκιών και των σαπρόφυτων με αποτέλεσμα την υποβάθμιση λιμνών και θαλασσών. Υπάρχει έντονη υποβάθμιση των εδαφών, διαφοροποίηση στο κλίμα, αλλαγή νοοτροπίας και τακτικής στους αγρότες (ο νέος αγρότης έχει πάψει να σέβεται το περιβάλλον αλλά λειτουργεί με γνώμονα το κέρδος). Στα γεωργικά προϊόντα έχει παρατηρηθεί μεγάλη συγκέντρωση χημικών με αντίκτυπο όπως προαναφέρθηκε στη δημόσια υγεία. Την τελευταία δεκαετία, λόγω κυρίως της αύξησης των τιμών των εισροών, της πτώσης των τιμών των αγροτικών προϊόντων και της σχετικής νομοθεσίας έχει περιοριστεί αρκετά η χρήση φυτοφαρμάκων στην Ελλάδα. Ωστόσο, ακόμα κατέχουμε τη δεύτερη θέση σε Ευρωπαϊκό επίπεδο, παρά τη μείωση της χρήσης τους κατά 22% μεταξύ (34). Η ρύπανση που προκαλείται στο περιβάλλον λόγω της εντατικής γεωργικής δραστηριότητας (στην παρούσα μελέτη δεν αναλύεται ο κτηνοτροφικός τομέας ο οποίος επιβαρύνει επίσης ιδιαίτερα το περιβάλλον) μπορεί να αντιμετωπιστεί με τα παρακάτω μέτρα: 1. Αγρανάπαυση: Τα εδάφη όπου παρατηρούνται φαινόμενα εξάντλησης ή αλατότητας είναι σκόπιμο να μείνουν χωρίς καλλιέργεια για κάποια χρονικά διαστήματα (τουλάχιστον 5 έτη) έτσι ώστε να υπάρξει αναδόμηση των θρεπτικών συστατικών. "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 6\n7 2. Αμειψισπορά: Η εναλλαγή των καλλιεργητικών ειδών είναι σημαντικός παράγοντας βελτίωσης του εδάφους όπως και η παράλληλη καλλιέργεια δύο ή περισσοτέρων φυτών. Φυσικά δεν διευκολύνει τον παραγωγό αλλά μακροπρόθεσμα έχει σημαντικά οφέλη. 3. Ορθολογική χρήση εισροών (λιπασμάτων, εντομοκτόνων, κ.ά.): Στις περιπτώσεις που δεν είναι δυνατή ή μη χρήση χημικών εισροών τόσο στο έδαφος όσο και στον καρπό, είναι πολύ σημαντικό η χρήση τους να γίνεται με μέτρο και με την καθοδήγηση των ειδικών. 4. Αντικατάσταση αρδευόμενων καλλιεργειών από ξηρικές: Σε περιοχές που υπάρχει έλλειψη νερού και επιβάρυνση των εδαφών, καλό είναι να αλλάξει η μορφή της καλλιέργειας έτσι ώστε να υπάρχει μία ισορροπία στη χρήση των φυσικών πόρων. 5. Χρήση βελτιωμένων ποικιλιών: Είναι γεγονός ότι οι βελτιωμένες ποικιλίες (και οι γενετικά τροποποιημένες) έχουν φέρει επανάσταση στο γεωργικό τομέα. Οι ποικιλίες αυτές έχουν μελετηθεί και παρασκευαστεί έτσι ώστε να μην έχουν ιδιαίτερες απαιτήσεις σε λιπάσματα και να είναι ανθεκτικές σε διάφορους "εχθρούς" του φυτού (έντομα, νηματώδης, κ.λ.π.). Παρά την αντίδραση που προκαλεί η καθιέρωσή τους αποτελούν μια σημαντική λύση στο πρόβλημα επιβάρυνσης των αγροοικοσυστημάτων και συνδυάζουν και μεγάλες στρεμματικές αποδόσεις. 6. Σωστή διαχείριση των εκτάσεων: Από τα κύρια χαρακτηριστικά της γεωργίας στην Ελλάδα είναι η ύπαρξη μικρού γεωργικού κλήρου. Το χαρακτηριστικό αυτό δεν επιτρέπει στη χώρα μας την εφαρμογή πολιτικής "μεγέθους" στη διαχείριση των εκτάσεων, καθώς και στην εμπορία των γεωργικών προϊόντων, παρά μόνο μέσω συνεταιρισμών ή ομάδων παραγωγών. Οπότε, οι παραγωγοί θα πρέπει να λειτουργούν σε μεγέθη ομάδας για να υπάρχουν πιο σημαντικά αποτελέσματα. 7. Ενημέρωση και περιβαλλοντική επιμόρφωση των καλλιεργητών: Ένα άλλο πολύ σημαντικό χαρακτηριστικό της ελληνικής γεωργίας είναι η γήρανση του πληθυσμού. Χαρακτηριστικό του Έλληνα αγρότη είναι η μεγάλη ηλικία και το χαμηλό μορφωτικό επίπεδο. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα τη μη προώθηση νέων τεχνολογιών στην άσκηση της γεωργικής πρακτικής, τη δυσκαμψία στις καινοτομίες, την αποφυγή αλλαγών ακόμη και όταν αυτές έχουν βέβαιο οικονομικό αποτέλεσμα, κ.ά. Ο καλλιεργητής πρέπει να γνωρίζει την επιβάρυνση που προκαλεί η τακτική που ακολουθεί και να γνωρίζει και τους τρόπους αντιμετώπισης. Είναι σημαντική δηλαδή η απόκτηση περιβαλλοντικής συνείδησης από τον παραγωγό. Η χώρα μας προωθεί μέσω διάφορων προγραμμάτων την ένταξη νέων αγροτών και την πρόωρη συνταξιοδότηση των ήδη υπαρχόντων, καθώς και τη συνεχή εκπαίδευση και την ενημέρωσή τους. Σε αυτή την κατεύθυνση υπάρχει οργανωμένη προσπάθεια από φορείς του Υπουργείου Γεωργίας και λαμβάνουν χώρα πλήθος επιμορφωτικών προγραμμάτων σε όλη τη χώρα. 8. Αντικατάσταση (όπου είναι δυνατόν) της καλλιεργητικής μεθόδου: Δηλαδή επέκταση της Βιολογικής Γεωργίας όπου αυτή είναι δυνατή, καθώς και της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης. Είναι γεγονός ότι και η πολιτεία στηρίζει αυτή την προσπάθεια επιδοτώντας καλλιέργειες που αποδεικνύουν ότι εφαρμόζουν τέτοιες καλλιεργητικές μεθόδους. 9. Σχεδιασμός ως προς τη χρήση γεωργικών μηχανημάτων: Να αποφεύγεται η άσκοπη χρήση των γεωργικών μηχανημάτων (κατανάλωση των παραγόμενων ποσοτήτων σε περιοχές κοντινές στον τόπο παραγωγής, κ.λ.π.). 10.Καθιέρωση καθεστώτος φιλοπεριβαλλοντικής πολιτικής: Είναι αλήθεια ότι η Κοινή Αγροτική Πολιτική στηρίζει αρκετά το περιβάλλον και την προστασία του αγροοικοσυστήματος. Αναμένεται με ενδιαφέρον η εφαρμογή της αναθεώρησής της, της ονομαζόμενης "Πράσινη ΚΑΠ", η οποία ήδη έχει προκαλέσει πλήθος αντιδράσεων. Η "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 7\n8 αναθεωρημένη ΚΑΠ θα στηρίζει το καθεστώς των επιδοτήσεων όχι σε σχέση με την παραγόμενη ποσότητα αλλά σε σχέση με το μέγεθος της έκτασης, ενώ το μεγαλύτερο ποσοστό των χρηματικών ποσών που αφορούν τον αγροτικό χώρο στην Ελλάδα, θα δίδονται σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις και ομάδες παραγωγών που θα αποδεικνύουν φιλοπεριβαλλοντική δράση. Η αλλαγή αυτή αναμένεται να προκαλέσει μεγάλες μεταβολές στον αγροτικό χώρο και στροφή στην άσκηση της γεωργικής δραστηριότητας με σκοπό όχι πλέον την ποσότητα αλλά την παραγωγή ποιοτικών αγροτικών προϊόντων με φιλοπεριβαλλοντικές μεθόδους (12). Σημαντικός δηλαδή είναι και ο ρόλος της πολιτείας ώστε να εφαρμόζει αγροτική πολιτική τέτοια ώστε να ευνοεί την οικολογική συμπεριφορά κατά τη γεωργική δραστηριότητα και να δίνει τις πρέπουσες κατευθυντήριες γραμμές. Έτσι η στρατηγική αγροτικής ανάπτυξης για την περίοδο (54) έχει ως θέματα πρώτης προτεραιότητας τα εξής: 1. Τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των τομέων παραγωγής: επιδιώκεται η βελτίωση των συνθηκών ανταγωνισμού των προϊόντων πρωτογενούς και μεταποιημένης ελληνικής αγροτικής παραγωγής έτσι ώστε να έχουμε σταθερή θέση στην τοπική και στη διεθνή αγορά. Επιδιώκεται επίσης η βελτίωση της παραγωγικότητας, η αλλαγή σύνθεσης των γεωργικών προϊόντων, η παραγωγή νέων προϊόντων, η αναβάθμιση συλλογικών οργανωτικών σχημάτων που εμπλέκονται στην παραγωγή και στη διακίνηση των αγροτικών προϊόντων με απώτερο στόχο τη δημιουργία οικονομικά βιώσιμων εκμεταλλεύσεων και τον οικονομικά άριστο συνδυασμό των βασικών συντελεστών παραγωγής: γη, εργασία και κεφάλαιο. 2. Τη βιώσιμη και ολοκληρωμένη ανάπτυξη της υπαίθρου για την αποκατάσταση της διαταραγμένης κοινωνικής ισορροπίας και του περιβάλλοντος: Με το στόχο αυτό επιδιώκεται η προστασία μειονεκτικών περιοχών των οποίων η τοπική οικονομία εξαρτάται άμεσα από τον πρωτογενή τομέα. Ειδικότερα επιδιώκεται η ενσωμάτωση των περιοχών αυτών σε μια ολοκληρωμένη προσπάθεια δημιουργίας μιας ζωντανής και εξελισσόμενης υπαίθρου με προοπτικές ανάπτυξης, με την προώθηση της πολυαπασχόλησης και με την αξιοποίηση των φυσικών πόρων σε ρυθμούς τέτοιους, που θα επιτρέπουν τη διατήρηση του φυσικού και ανθρωπογενούς χώρου και περιβάλλοντος. Δίνεται προτεραιότητα δηλαδή στην εξασφάλιση απασχόλησης και εισοδήματος, στη μείωση των ανισοτήτων ως προς την κατανομή των εισοδημάτων, στην αναβάθμιση του περιβάλλοντος και των φυσικών πόρων για την εξασφάλιση των αρχών της βιώσιμης ανάπτυξης, στην αναβάθμιση της ποιότητας ζωής των πολιτών της υπαίθρου, στην προσέλκυση και διατήρηση νέων και οικονομικά ενεργών ατόμων στην ύπαιθρο με στόχο την οικονομική, κοινωνική και πολιτιστική αναζωογόνησή της, κ.ά. 3. Τη διατήρηση του περιβάλλοντος και της κοινωνικής συνοχής για όλο τον αγροτικό πληθυσμό: Επιδιώκεται η διατήρηση της Ευρωπαϊκής αγροτικής κληρονομιάς. Στόχος είναι η διατήρηση του περιβάλλοντος, της αγροτικής κληρονομιάς, του αγροτικού τοπίου και των φυσικών πόρων, των αγροτικών δραστηριοτήτων σε ορεινές και μειονεκτικές περιοχές, η ενίσχυση των γεωπεριβαλλοντικών δράσεων κ.λ.π. Οι δράσεις που αφορούν τους παραπάνω επιμέρους στόχους σε σχέση με το περιβάλλον αφορούν εγγειοβελτιωτικά έργα, δράσεις για την αειφόρο ανάπτυξη δασικών και οικολογικά ευαίσθητων περιοχών, δημιουργία τράπεζας γενετικού υλικού και την ανάπτυξη τυπολογίας αγροτικών γαιών και χαρτογράφησή τους ώστε να αποτελέσουν ένα επιπλέον χρήσιμο εργαλείο για την προώθηση των πλέον καταλλήλων μέτρων πολιτικής (54). "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 8\n9 Συγκεκριμένα τα γεωπεριβαλλοντικά μέτρα επιμερίζονται σε σειρά δράσεων όπως η βιολογική γεωργία, η μείωση της νιτρορύπανσης, η διατήρηση των καλλιεργειών που κινδυνεύουν από γενετική διάβρωση, η εντατικοποίηση της κτηνοτροφίας, η βιολογική κτηνοτροφία, η διαχείριση λιμνών και θαλασσών (περιοχές του δικτύου NATURA), κ.ά. Έχει προγραμματιστεί συνολικό επενδυόμενο κεφάλαιο 236 δις. δρχ ως το Αποσκοπούν στη διασφάλιση της αειφόρου διαχείρισης των φυσικών πόρων, στην άμβλυνση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε ευαίσθητες οικολογικά περιοχές και στην εισαγωγή γεωργικών πρακτικών φιλικών προς το περιβάλλον (54). Τέλος, πρέπει να τονίσουμε ότι αυτή η πτυχιακή εργασία αποτελεί μια μελέτη του αγροοικοσυστήματος και των επιδράσεων που προκαλεί στο περιβάλλον η εκμετάλλευσή του. Είναι σκόπιμο λοιπόν πριν από οποιαδήποτε περαιτέρω ανάλυση να δοθεί μια ερμηνεία του όρου αγροοικοσύστημα (27). Με τον όρο αυτό περιγράφουμε τον αγροτικό χώρο τον οποίο θεωρούμε ως ένα σύστημα όπου μπορούμε να διακρίνουμε τρία υποσύνολα: 1. Το αβιοτικό δυναμικό, δηλαδή το γεωλογικό υπόστρωμα και τα συνδεδεμένα με αυτό ανάγλυφο, κλίμα, νερό. 2. Το σύνολο των βιοκοινοτήτων, φυτικών και ζωικών. 3. Την ανθρώπινη δραστηριότητα που συνδέεται στο πλαίσιο της κοινωνικοοικονομικής εκμετάλλευσης του χώρου που φυσικά αλληλεπιδρά με τα δύο προηγούμενα υποσύνολα. Συνεπώς, ο αγροτικός χώρος είναι ένα ολοκληρωμένο και λειτουργικό σύστημα του οποίου όλα τα στοιχεία είναι δυναμικά, αλληλέγγυα και συνδεδεμένα, δηλαδή αποτελεί ένα οικοσύστημα. Το αγροοικοσύστημα όμως υφίσταται μετασχηματισμούς από τον άνθρωπο με σκοπό την παραγωγή ορισμένης ποσότητας και ποιότητας φυτικής και ζωικής ύλης. Η παραγωγή αυτή, δηλαδή η άσκηση της γεωργίας, καθιστά το αγροοικοσύστημα ως εξαγωγικό οικοσύστημα. Με τη συγκομιδή των γεωργικών προϊόντων διαταράσσεται η ισορροπία. Υπάρχει αντιστάθμισμα με την προσφορά οργανικής ύλης και με τις καλλιεργητικές πρακτικές που στοχεύουν να ευνοήσουν και να επιταχύνουν κάποιες βιολογικές διαδικασίες. Υπάρχει δηλαδή ένα οικολογικό ισοζύγιο εισροών - εκροών, που μπορεί εύκολα να διαταραχθεί (27). Από τα παραπάνω εύκολα αντιλαμβανόμαστε την πολυπλοκότητα που χαρακτηρίζει το αγροοικοσύστημα. Στην προσπάθεια να περιγράψουμε έστω και προσεγγιστικά τις αλληλεπιδράσεις του με το περιβάλλον πρέπει να κάνουμε πολλές παραδοχές και να συγκεκριμενοποιήσουμε όσο είναι δυνατόν τους επιμέρους παράγοντες που καθορίζουν τη γεωργική δραστηριότητα. Μια γενική θεώρηση του αγροοικοσυστήματος, που περιλαμβάνει το φυτικό, τον κτηνοτροφικό και το δασικό τομέα, θα μας οδηγούσε σε μια ατελείωτη καταγραφή αριθμητικών δεδομένων και πολύπλοκων οικολογικών δομών. Για τους παραπάνω λόγους, λαμβάνοντας υπόψη και την εξάρτηση από το φυσικό περιβάλλον της γεωργικής δραστηριότητας και το απρόβλεπτο που την χαρακτηρίζει, η παρούσα πτυχιακή εργασία θα επικεντρωθεί σε ένα συγκεκριμένο τομέα, τη φυτική παραγωγή, σε εδαφικές και κλιματικές συνθήκες που χαρακτηρίζουν τον ελληνικό χώρο. Η μελέτη επιχειρείται να γίνει ως προς την καλλιεργητική μέθοδο που θα εφαρμοσθεί, δηλαδή ως προς τον τρόπο που ο παραγωγός θα επέμβει στο αγροοικοσύστημα με στόχο την απολαβή ικανοποιητικού οικονομικού αποτελέσματος. Οι καλλιεργητικές μέθοδοι που μελετώνται στην παρούσα εργασία είναι η Ολοκληρωμένη Διαχείριση και η Βιολογική Γεωργία, με εφαρμογή στον τομέα της φυτικής παραγωγής. Συγκεκριμένα, αναλύεται η Ολοκληρωμένη Διαχείριση ως μια καινούργια πρόταση καλλιεργητικής πρακτικής και συγχρόνως ως μια ρεαλιστική εναλλακτική λύση "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 9\n10 έναντι της Συμβατικής Γεωργίας, με βάση την εμπειρία από την εφαρμογή σε πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και με βάση τα ελληνικά δεδομένα. Επιπλέον, αναλύεται η Βιολογική Γεωργία, καθώς και το καθεστώς πιστοποίησης και ελέγχου που διέπει τα προϊόντα Βιολογικής Γεωργίας και γίνεται συγκριτική ανάλυση των τριών καλλιεργητικών μεθόδων. "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 10\n11 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Κεφάλαιο 1: Η Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην Ευρωπαϊκή Ένωση Τα τελευταία χρόνια στην παγκόσμια αγορά αλλά κυρίως στην Ευρώπη, τείνει να επικρατήσει η λογική ενός συστήματος γεωργικής παραγωγής που να διασφαλίζει την υγεία του καταναλωτή και την προστασία του περιβάλλοντος και την όσο το δυνατόν καλύτερη ποιότητα των προϊόντων παρά το μέγεθος των παραγόμενων ποσοτήτων. Έτσι λοιπόν πολλοί Ευρωπαίοι παραγωγοί καταβάλλουν σημαντικές προσπάθειες να κατανοήσουν και να εφαρμόσουν τη μέθοδο της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής (Integrated Crop Management - ICM). Τα πρώτα αποτελέσματα της εφαρμογής της είναι τόσο ενθαρρυντικά που τείνει χρόνο με το χρόνο να κερδίζει όλο και μεγαλύτερο έδαφος έναντι του συμβατικού τρόπου καλλιέργειας. Πρόκειται για ένα σύστημα σύμφωνα με το οποίο ο καλλιεργητής μειώνει δραστικά τη χρήση χημικών παρασκευασμάτων και την ανεξέλεγκτη εφαρμογή καλλιεργητικών επεμβάσεων. Είναι υποχρεωμένος να ακολουθήσει συγκεκριμένους κανόνες παραγωγής που σκοπό έχουν να διασφαλίσουν την υγεία του καταναλωτή και την προστασία του περιβάλλοντος. Η Ολοκληρωμένη Διαχείριση Παραγωγής επιδιώκει να γίνουν πιο ορθολογικές οι τεχνικές καλλιέργειας και να αντικατασταθούν όσο και όπου είναι δυνατόν οι ρυπογόνες επεμβάσεις από ηπιότερες και λιγότερο βλαβερές, οι οποίες όχι μόνο θα εξασφαλίζουν την οικολογική ισορροπία αλλά και το οικονομικό αποτέλεσμα των επιχειρήσεων και των προϊόντων. Σε αυτό το σημείο θα μπορούσαμε να δώσουμε τον ορισμό της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής που πρότεινε η Διεθνής Οργάνωση για τη Βιολογική και Ολοκληρωμένη Καταπολέμηση (IOBC) το 1993: Ολοκληρωμένη Διαχείριση Παραγωγής της αγροτικής εκμετάλλευσης, είναι ένα γεωργικό σύστημα παραγωγής τροφίμων και άλλων προϊόντων υψηλής ποιότητας, που χρησιμοποιεί πόρους και μηχανισμούς φυσικής ρύθμισης για να αντικαταστήσει εισροές επικίνδυνες για το περιβάλλον και να εξασφαλίσει μια γεωργία βιώσιμη για μακρά περίοδο (46). Μιλώντας για Ολοκληρωμένη Διαχείριση Παραγωγής σε μια εκμετάλλευση, εννοούμε μια σειρά από εντελώς διαφορετικούς αλλά και άμεσα συσχετιζόμενους παράγοντες που θα πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη, όπως: η διαχείριση της ενέργειας στον αγρό η διαχείριση των απορριμμάτων (κενά συσκευασίας, πλαστικά και οτιδήποτε άλλο χρησιμοποιείται σε μια γεωργική εκμετάλλευση) η διαχείριση του εδάφους η διαχείριση του περιβάλλοντος η φυτοπροστασία η λίπανση η αμειψισπορά και η χρησιμοποίηση ανθεκτικών ποικιλιών (ακόμη και φυτών τα οποία είναι πιθανώς γενετικά μεταλλαγμένα) ο έλεγχος και ο επαναπροσδιορισμός. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι από τους παραπάνω παράγοντες, η φυτοπροστασία αποτελεί το βασικό κορμό της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής, με στόχο να περιοριστούν οι ποσότητες των επικίνδυνων φυτοπροστατευτικών ουσιών που βλάπτουν την "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 11\n12 υγεία και το περιβάλλον και να επιλεγούν οι λιγότερο επικίνδυνες για τον άνθρωπο, τους ωφέλιμους οργανισμούς και το οικοσύστημα (46). Συνοψίζοντας τις βασικές αρχές της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής, θα πρέπει να αναφέρουμε ότι αποτελεί ένα φιλοπεριβαλλοντικό και οικονομικά βιώσιμο σύστημα γεωργικής παραγωγής, το οποίο χρησιμοποιεί τις πιο σύγχρονες τεχνικές προκειμένου να παραχθούν υψηλής ποιότητας τρόφιμα με αποδοτικό τρόπο. Η θέση της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής στην κλίμακα μεταξύ της Συμβατικής Γεωργίας (όπως προσδιορίζεται από τους κώδικες Ορθής Γεωργικής Πρακτικής) και της Βιολογικής Γεωργίας, δεν είναι ξεκάθαρη. Αν και με βάση τις αρχικές εντυπώσεις θα μπορούσε να υποθέσει κανείς ότι η Ολοκληρωμένη Διαχείριση Παραγωγής είναι αρκετά κοντά στη Βιολογική Γεωργία, οι αρχές τους είναι πολύ διαφορετικές και αυτό έχει επίπτωση στη σχέση που έχουν με τη Συμβατική Γεωργία (58). Η Βιολογική Γεωργία αντιπροσωπεύει ένα τελείως ευδιάκριτο σύστημα από τη Συμβατική Γεωργία, ενώ η Ολοκληρωμένη Διαχείριση Παραγωγής εντάσσεται ξεκάθαρα στο πλαίσιο της Συμβατικής Γεωργίας. Συμπερασματικά λοιπόν, μπορούμε να πούμε ότι η Ολοκληρωμένη Διαχείριση Παραγωγής είναι πιο κοντά στη Συμβατική Γεωργία από ότι στη Βιολογική Γεωργία. Και αυτό συμβαίνει γιατί οι σύγχρονες τεχνικές που είναι ένα βασικό στοιχείο της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής, αποτελούν και το σημείο κλειδί της διαφοράς με τη Βιολογική Γεωργία, η οποία τουλάχιστον στη θεωρία αν όχι πάντα στην πράξη, απορρίπτει τις σύγχρονες τεχνικές όπως είναι οι χημικές εισροές (58). Στο πλαίσιο της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής έχουν αναπτυχθεί σε αρκετά μεγάλο βαθμό επιμέρους συστήματα, όπως αυτό της Ολοκληρωμένης Αντιμετώπισης. Πρόκειται για ένα σύστημα που λαμβάνοντας υπόψη το περιβάλλον και τη δυναμική των πληθυσμών των διαφόρων φυτοφάγων οργανισμών, χρησιμοποιεί με όσο το δυνατόν πιο λειτουργικό και ανώδυνο τρόπο όλες τις κατάλληλες τεχνικές και μεθόδους, διατηρώντας έτσι τον πληθυσμό των παρασίτων σε επίπεδα χαμηλότερα από εκείνα που θα μπορούσαν να προκαλέσουν ζημιές ή απώλειες (46). Η εφαρμογή της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής στην Ευρώπη αυτή τη στιγμή έχει κάνει σημαντικά βήματα και ιδιαίτερα στην Ιταλία, Αγγλία, Γερμανία και Ελβετία. Επειδή η έννοια της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής δεν έχει ακόμα αποκρυσταλλοποιηθεί, γίνεται αντιληπτό ότι οι κανόνες τους οποίους καλούνται να εφαρμόσουν όσοι εντάσσονται σε ένα τέτοιο πρόγραμμα διαφοροποιούνται σε πολλά σημεία, ανάλογα με την καλλιέργεια ακόμα και την περιοχή που δραστηριοποιούνται. Μέχρις στιγμής, η πιο συγκροτημένη οργάνωση για την ανάπτυξη της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής είναι η Διεθνής Οργάνωση για τη Βιολογική και Ολοκληρωμένη Καταπολέμηση (46). Η πιο σημαντική και έντονα αμφιλεγόμενη, προς το παρόν τουλάχιστον, προϋπόθεση για την εφαρμογή της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής είναι η ύπαρξη διαπιστευμένων φορέων ελέγχου και πιστοποίησης. Οι Φορείς αυτοί θα πρέπει να διαθέτουν την επίσημη εξουσιοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση και την κατάλληλη υποδομή και στελέχωση ώστε να μπορούν να ελέγχουν και να πιστοποιούν υπεύθυνα τα προϊόντα της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παραγωγής (46). Τελικά είναι φανερό ότι η αγορά είναι αυτή που επιβάλλει τους κανόνες του παιχνιδιού, που γίνονται ολοένα και αυστηρότεροι. Όποιοι παραγωγοί είτε μεμονωμένα είτε μέσα από ομάδες παραγωγών, συμφωνήσουν να τους ακολουθήσουν, θα μπορέσουν να ατενίσουν το μέλλον με αισιοδοξία. "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 12\n13 1.1. Ιστορική αναδρομή της εξέλιξης της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης στην Ευρωπαϊκή Ένωση Μετά το δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, στην Ευρώπη παρατηρείται ανάπτυξη δύο τάσεων στον τομέα των αγροτικών προϊόντων. Από τη μια πλευρά έχουμε τη ραγδαία ανάπτυξη της χημικής γεωργικής παραγωγής (Συμβατική Γεωργία), που βασίζεται στην εντατική εφαρμογή χημικών φυτοπροστατευτικών προϊόντων και λιπασμάτων και από την άλλη έχουμε την προσπάθεια ανάπτυξης της Βιολογικής Γεωργίας. Μεταξύ αυτών των δύο ακραίων τάσεων έπρεπε να υπάρξει μια ενδιάμεση λύση. Μερικοί επιστήμονες από τη Γερμανία και την Ελβετία - αρχικά εντομολόγοι - δούλεψαν προς την κατεύθυνση εξεύρεσης λύσεων με σκοπό τη μείωση της χρήσης των φυτοπροστατευτικών προϊόντων. Το νέο σύστημα ονομάσθηκε Ολοκληρωμένη Αντιμετώπιση των Εχθρών (Integrated Pest Management) και θεωρείται ότι αποτελεί ένα από τα βασικότερα στοιχεία της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης στην αγροτική παραγωγή (35). Τη δεκαετία του 1970 έχουμε την ίδρυση των πρώτων ομάδων παραγωγών που θα εργασθούν στο πλαίσιο των κανόνων της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης. Το 1977 ιδρύεται στην Ελβετία η ομάδα παραγωγών με την ονομασία COVAPI. Μέχρι το 1989 λειτουργούσαν 14 φορείς για την Ολοκληρωμένη Διαχείριση των μηλοειδών σε 9 Ευρωπαϊκές χώρες. Το νέο σύστημα είχε πια καθιερωθεί. Το 1 ο Διεθνές Συνέδριο για την Ολοκληρωμένη Παραγωγή Φρούτων που έγινε από το ISHS (International Society for Horticultural Science) το 1989 στην Ελβετία έδωσε την εξουσιοδότηση στην IOBC (Διεθνής Οργάνωση για τη Βιολογική και Ολοκληρωμένη Καταπολέμηση) να συντονίσει τους τοπικούς ή εθνικούς κανονισμούς στην Ευρώπη. Η δεκαετία του 1990 έφερε στο φως αρκετές ετικέτες προϊόντων, γεγονός που ενίσχυσε το κύρος της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης (35). Για μεγάλο χρονικό διάστημα η Ολοκληρωμένη Αντιμετώπιση των Εχθρών ασχολήθηκε κυρίως με εχθρούς των καλλιεργειών και οι εντομολόγοι είχαν τον πρώτο λόγο. Μόλις το 1985, στο συμπόσιο για την Ολοκληρωμένη Φυτοπροστασία στα οπωροφόρα που έγινε στο Wageningen της Ολλανδίας, έγινε δεκτό ότι στον όρο Integrated Pest Management (IPM) εκτός από τους εχθρούς συμπεριλαμβάνονται και οι ασθένειες. Έτσι δημιουργήθηκε η Ομάδα των Φυτοπαθολόγων που ασχολείται με την Ολοκληρωμένη Αντιμετώπιση και η οποία έκτοτε πραγματοποίησε πέντε συμπόσια (Ιταλία , Ελβετία , Νορβηγία , Πολωνία , Αυστρία ) (35). Εδώ και 40 περίπου χρόνια η Ολοκληρωμένη Διαχείριση βρίσκεται στο προσκήνιο των συζητήσεων και της σταδιακής εφαρμογής. Στην πρώτη περίοδο ο κόσμος έπρεπε να αποδεχθεί το σύστημα αυτό ως ένα νέο τρόπο καλλιέργειας παράλληλα με την ήδη γνωστή Βιολογική Γεωργία. Στη δεύτερη περίοδο, οι επιστήμονες έπρεπε να επεξεργασθούν τους κανονισμούς και τις οδηγίες που οφείλουν να ακολουθήσουν οι παραγωγοί που θα αποδεχθούν το νέο σύστημα. Απομένει να επισημοποιηθεί η νέα αυτή αγορά με τη θέσπιση από την Ευρωπαϊκή Ένωση των κανονισμών ελέγχου και της ετικέτας. Μέχρι σήμερα το σύστημα δουλεύει για κάθε καλλιέργεια χωριστά. Επίσης και οι κανονισμοί γράφονται για κάθε καλλιέργεια χωριστά (35). Μόλις το 1970 το Συμβούλιο της IOBC (Διεθνής Οργάνωση για τη Βιολογική και Ολοκληρωμένη Καταπολέμηση) αποφάσισε να ασχοληθεί με τον καθορισμό των κανόνων της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης. Το 1977 ορίσθηκε επιτροπή για τη συγγραφή του οδηγού για την Ολοκληρωμένη Διαχείριση σχετικά με την καλλιέργεια του μήλου. Το 1978 δημιουργήθηκε μια διεθνής επιτροπή για τον έλεγχο της λειτουργίας των τοπικών ή εθνικών οργανισμών και τη χορήγηση του ειδικού σήματος. Η επίσημη αναγνώριση της χρησιμοποίησης του σήματος της IOBC για πρώτη φορά χορηγήθηκε στην Ελβετία (GALTI) και στη Γαλλία (COVAPI) το 1981 (35). "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 13\n14 Το 1990 αποφασίσθηκε η συγγραφή ειδικών εγχειριδίων για τις κυριότερες καλλιέργειες όπου θα περιγράφεται η στρατηγική που θα πρέπει να ακολουθηθεί και οι κανόνες που διέπουν την Ολοκληρωμένη Διαχείριση. Μέχρι σήμερα έχει εκδοθεί ο τεχνικός οδηγός που αφορά την Ολοκληρωμένη Διαχείριση στα γιγαρτόκαρπα, είναι έτοιμος ο οδηγός για την αμπελουργία, ενώ ετοιμάζονται οι σχετικοί οδηγοί για τα πυρηνόκαρπα και τις αγροστώδεις καλλιέργειες (35). Η IOBC παρέχει σε τοπικούς ή εθνικούς οργανισμούς το δικαίωμα της πιστοποίησης για την Ολοκληρωμένη Διαχείριση, εφόσον βέβαια ο οργανισμός πληροί ορισμένες προϋποθέσεις και υποβάλλει μια σειρά από δικαιολογητικά (35). Από έρευνα της IOBC το 1994 διαπιστώθηκε ότι σε όλες σχεδόν τις Ευρωπαϊκές δυτικές χώρες εφαρμόζονται σχήματα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης στην καλλιέργεια των γιγαρτοκάρπων. Το 35% της συνολικής καλλιεργούμενης έκτασης των γιγαρτοκάρπων, που αντιστοιχεί σε στρέμματα, παράγεται σύμφωνα με τους κανόνες της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης. Έχει δε σημειωθεί αύξηση κατά 40% στην καλλιεργούμενη έκταση σε σύγκριση με τα στοιχεία της προηγούμενης έρευνας που έγινε το 1991 (35). Με τη λέξη σχήματα εννοούμε τα εμπορικά πρότυπα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης που συνδέονται με ένα σήμα αναγνώρισης, το οποίο συχνά είναι διαβατήριο για την αγορά. Τα σχήματα τα δημιουργούν συνήθως οι αγοραστές για να δηλώσουν υπό ποίες προϋποθέσεις αγοράζουν προϊόντα που πιστοποιούνται από τους ίδιους ή από ανεξάρτητους φορείς πιστοποίησης. Συχνά όμως οι αγοραστές συνεργάζονται με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη (πανεπιστήμια, παραγωγούς, καταναλωτές, κ.λ.π.) ώστε να καθιερωθεί όσο γίνεται περισσότερο το σχήμα και να μπορεί να πιστοποιηθεί (43). Έτσι, μέχρι σήμερα έχουν αναγνωρισθεί περίπου 32 τοπικά ή εθνικά σχήματα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης. Σε ορισμένες χώρες όπως στη Γερμανία και στην Ιταλία υπάρχουν και λειτουργούν περισσότερα σχήματα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης (14 και 5 αντίστοιχα) (Πίνακας 1.1). Στις ανατολικές χώρες έχουν γίνει ήδη τα πρώτα βήματα εφαρμογής της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης (Πολωνία). Ανάλογα σχήματα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης έχουν αναπτυχθεί και εκτός Ευρώπης, όπως στη Νότια Αμερική, ΗΠΑ, Νέα Ζηλανδία, Αργεντινή και Ισραήλ. Στα πυρηνόκαρπα έχουν ήδη αρχίσει να εφαρμόζονται ορισμένα συστήματα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης. Το 1995 στην Ελβετία η παραγωγή προϊόντων με ολοκληρωμένο και οργανικό τρόπο έφτανε το 80%, ενώ το 2000 προβλέπεται ότι ξεπέρασε το 90% (35). Η έρευνα επίσης έδειξε ότι πολλά από τα σχήματα αυτά δεν πληρούν τις Ευρωπαϊκές προδιαγραφές (35). Έτσι για παράδειγμα στη μηλιά τα περισσότερα σχήματα επιτρέπουν τη χρήση υπολειμματικών ζιζανιοκτόνων (εκτός της Ισπανίας και της Πορτογαλίας), ορισμένα σχήματα επιτρέπουν τη χρησιμοποίηση ρυθμιστών ανάπτυξης (Αυστρία, Βέλγιο, Αγγλία, Ολλανδία) ή άλλα σχήματα επιτρέπουν τη χρήση αντιοξειδωτικών ουσιών μετά τη συλλογή των καρπών για την αντιμετώπιση του επιφανειακού εγκαύματος (scald) κατά τη μακρόχρονη αποθήκευση (Αγγλία, Ιταλία, Ισπανία) (Πίνακας 1.1). "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 14\n15 Πίνακας 1.1: Ολοκληρωμένη Παραγωγή Μηλοειδών στην Ε.Ε. (1994) Οι σημαντικότερες διαφορές στις Ευρωπαϊκές προδιαγραφές Χώρα Οργανισμός Ο.Π. Αντιοξειδωτικά Υπολειμ. ζιζανιοκτόνα Αυστρία Εθνικός Βέλγιο Flanders GAWI Δανία Εθνικός Γαλλία Covapi Γερμανία Baden - W Bayern Brandenbung Hessen Mecklenburg Niederelbe Rheinland Rheinland Sachsen Sachsen - An. Schleswig Sudoldenburg Thuringen Westfalen Ρυθμιστές ανάπτυξης Αγγλία GRO - ACT Ιταλία Emilia-Romagna Valtellina S.Tyrol Trentino Veneto Άλλες Επιτρέπεται μέχρι 4 εφαρμογές με διθειοκαρβαμιδικά μυκητοκτόνα Επιτρέπεται μέχρι 3 εφαρμογές διθειοκαρβαμιδικών. Τα ακαραιοκτόνα επιτρέπονται με περιορισμούς Ολλανδία MTB Επιτρέπεται η απολύμανση του εδάφους Νορβηγία Εθνικός Επιτρέπεται μέχρι 3 εφαρμογές διθειοκαρβαμιδικών Πορτογαλία APAS AVAPI Ισπανία Catalonia Ελβετία MS/SOV Πηγή: Περιοδικό ΓΕΩΠΟΝΙΚΑ (Τεύχος Ιανουαρίου 2001), Ολοκληρωμένη Παραγωγή αγροτικών προϊόντων - Η ελληνική γεωργία μπροστά στην πρόκληση για ένα καλύτερο αύριο. Σήμερα, η Διεθνής Οργάνωση για τη Βιολογική και Ολοκληρωμένη Καταπολέμηση (IOBC) έχει επαναπροσδιορίσει και δημοσιεύσει ένα θεμελιώδες πλαίσιο για την Ολοκληρωμένη Παραγωγή, μέσα στο οποίο εντάσσεται η Ολοκληρωμένη Διαχείριση. Επιπροσθέτως, ένας κοινός κώδικας για την Ολοκληρωμένη Γεωργία αναπτύχθηκε τον Ιανουάριο του 2001 από τα μέλη του EISA (European Initiative for Sustainable Development in Agriculture). Διάφορα εφαρμόσιμα σχήματα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης μεταφράζουν την ιδέα της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης σε πιο ειδικές προδιαγραφές εργασίας που καθορίζουν ένα πρωτόκολλο διαχείρισης για τη γεωργική παραγωγή (58). Πιο πολλές "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 15\n16 πληροφορίες για την έννοια της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης παρατίθενται στο Παράρτημα I. 1.2 Εφαρμογή της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης στην Ευρωπαϊκή Ένωση Επίσημος ορισμός της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης δεν υπάρχει ούτε στην Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε σε εθνικό επίπεδο. Για αυτό το λόγο δεν μπορεί να δηλώσει κανείς κατηγορηματικά ότι ένα συγκεκριμένο κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης χρησιμοποιεί κάποιο ιδιαίτερο ορισμό, ενώ αντίθετα διαφορετικά σχήματα εντός των κρατών μελών μπορούν να βασίζονται σε ορισμούς που προήλθαν από διαφορετικές πηγές (58). Ωστόσο, υπάρχουν Οργανισμοί που προωθούν την Ολοκληρωμένη Διαχείριση σε κάποια κράτη μέλη (π.χ. EISA και οι οργανισμοί μέλη του στη Γαλλία, στη Μεγάλη Βρετανία, στη Γερμανία, στην Ιταλία, στη Σουηδία και στο Λουξεμβούργο) και οι ορισμοί που χρησιμοποιούνται από αυτούς τους Οργανισμούς (ή από τους πιο σημαντικούς Οργανισμούς σε άλλα κράτη μέλη), είναι αυτοί που παρατίθενται στον Πίνακα 1.2. Πίνακας 1.2: Ορισμοί της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης ανά κράτος μέλος της Ε.Ε. Member State Austria Belgium Denmark Finland France [EISA definition] Germany [EISA definition] Greece Ireland Italy [EISA definition] ICM definition used Austria bases its Integrated Production on the IOBC guidelines and defines Integrated Production as a method, which uses all measures to minimise the use of pesticides and promote natural preventive measures instead. Under the government support scheme for the Integrated Production of fruit, the IOBC definition is used (Decree No 97/791 of the Ministry of Agriculture). The Flandria brand is an ICM-type scheme within the vegetables, apple and pear sectors and producers are committed to Integrated Production methods. However, there is no definition as such and the scheme is designed by protocol. No national definition of ICM, although the guidelines of the Danish Good Farming Practices ( Godt landmandskab år 2000 ) provide a close approximation to the concept of ICM. No national definition of ICM, although a close approximation to the ICM/IFS concept is provided by the guidelines of the General Agricultural Environment Protection Scheme (GAEPS), either fully (e.g. production of fruit and berries) or partially (e.g. IPM definition for potato, sugar, vegetables and small grains). [IFS] is a common sense whole farm management approach that combines the ecological care of a diverse and healthy environment with the economic demands of agriculture to ensure a continuing supply of wholesome, affordable food. See also FARRE definition (Παράρτημα I Ενότητα Β). There is also a lutte raisonnée definition under the RDP for (on the basis of EC Regulation 1257/99), which covers phytosanitary protection of crops with the eventual objective of water protection. [IFS] is a common sense whole farm management approach that combines the ecological care of a diverse and healthy environment with the economic demands of agriculture to ensure a continuing supply of wholesome, affordable food. No national definition of ICM. Most ICM/IFS projects are currently at the experimental stage. No national definition of ICM. Most ICM/IFS projects are currently at the experimental stage. ICM-type guidelines are contained within REPS 2000 (Rural Environment Protection Scheme) under EC Regulation 1257/99. [IFS] is a common sense whole farm management approach that combines the ecological care of a diverse and healthy environment with the economic demands of agriculture to ensure a continuing supply of wholesome, affordable food. "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 16\n17 Luxembourg [EISA definition] Netherlands Portugal Spain [IOBC definition] Sweden [EISA definition] UK [IACPA definition] ΜΠΣ "Συστήματα Διαχείρισης Ενέργειας και Προστασίας Περιβάλλοντος" [IFS] is a common sense whole farm management approach that combines the ecological care of a diverse and healthy environment with the economic demands of agriculture to ensure a continuing supply of wholesome, affordable food. Various definitions are used with varying degrees of rigour and depending on the sector. The use of the term in some government schemes (e.g. under the Valuable Man-made Landscapes (VML) project) is based on the concepts of sustainable agriculture and a whole-farm approach. No national definition of ICM. Integrated Protection schemes exist for citrus fruit, apple trees, viniculture, olive groves, commercial and horticultural crops in the open air and under glasshouses, under agri-environment schemes (RDP for on the basis of EC Regulation 1257/99). [Integrated Production] is a farming system that produces high quality food and other products by using natural resources and regulating mechanisms to replace polluting inputs and to secure sustainable farming. Emphasis is placed on a holistic systems approach involving the entire farm as a basic unit, on the central role of agro-ecosystems, on balanced nutrient cycles and on the welfare of all species in animal husbandry. The preservation and improvement of soil fertility and of a diversified environment are essential components. Biological, technical and chemical methods are balanced carefully taking into account the protection of the environment, profitability and social requirements. [IFS] is a common sense whole farm management approach that combines the ecological care of a diverse and healthy environment with the economic demands of agriculture to ensure a continuing supply of wholesome, affordable food. A whole farm policy aiming to provide the basis for efficient and profitable production, which is economically viable and environmentally responsible. It integrates beneficial natural processes into modern farming practices using advanced technology and aims to minimise the environmental risks while conserving, enhancing and recreating that which is of environmental importance. Πηγή: Agra CEAS Consulting (May 2002), Integrated Crop Management Systems in the EU - Amended Final Report for European Commission DG Environment. Τα κυριότερα στοιχεία που περιλαμβάνονται στους ορισμούς της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης, όπως παρουσιάστηκαν στον παραπάνω Πίνακα, είναι τα εξής: περιβαλλοντική ευαισθησία οικονομική βιωσιμότητα ολιστική προσέγγιση της γεωργικής εκμετάλλευσης σύγχρονες τεχνικές αποδοτικότητα της χρήσης των εισροών ποιότητα τροφίμων/απαιτήσεις καταναλωτών μακροπρόθεσμη στρατηγική Από τα προαναφερόμενα στοιχεία, αυτό που επικρατεί στους περισσότερους ορισμούς είναι η περιβαλλοντική ευαισθησία, η οποία θεωρείται ότι είναι το συστατικό κλειδί των συστημάτων Ολοκληρωμένης Διαχείρισης. Ακολουθεί η οικονομική βιωσιμότητα, αντανακλώντας το γεγονός ότι η παραγωγή τροφίμων είναι μια επιχείρηση και επομένως πρέπει να είναι κερδοφόρα για να μπορεί να υφίσταται. Επίσης, οι σύγχρονες τεχνικές είναι ένα σημαντικό συστατικό, το οποίο αποτελεί και τη σημαντικότερη διαφορά σε σχέση με τη Βιολογική Γεωργία, η οποία μπορεί να θεωρηθεί ότι τουλάχιστον στη θεωρία αν όχι πάντα στη πράξη, απορρίπτει τις σύγχρονες τεχνικές όπως είναι οι τεχνητές εισροές (58). "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 17\n18 Αν και η έννοια της ολιστικής προσέγγισης της γεωργικής εκμετάλλευσης δικαίως επικρατεί, δύο από τους ορισμούς που περιλαμβάνουν αυτό το συστατικό είναι ουσιαστικά ορισμοί των Integrated Farming Systems ή Integrated Production. Θεωρείται ότι είναι πιθανό η προσέγγιση της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης να αφορά μια μόνο καλλιέργεια, αν και ξεκάθαρα κάποιοι ορισμοί συνιστούν πολλές καλλιέργειες να αναπτύσσονται μαζί σε ένα ολοκληρωμένο τρόπο (58). Η μακροπρόθεσμη στρατηγική μπορεί να θεωρηθεί ότι εμπεριέχεται στην έννοια της ολοκληρωμένης, αλλά θεωρήθηκε σημαντικό να συμπεριληφθεί ως στοιχείο σε κάποιους ορισμούς προκειμένου να τονισθεί η σημασία της χρήσης της αμειψισποράς για την ελαχιστοποίηση των προβλημάτων από τα ζιζάνια και τα έντομα. Η αποδοτικότητα της χρήσης των εισροών δεν υποδηλώνεται με τον ίδιο τρόπο, αν και θα μπορούσε να ειπωθεί ότι οι λογικοί παραγωγοί θα έπρεπε να επιδιώκουν αποτελεσματική χρήση των εισροών σε κάθε περίπτωση (58). Επιπλέον, είναι αξιοσημείωτο ότι τα στοιχεία στους ορισμούς για την ποιότητα των τροφίμων και τις απαιτήσεις των καταναλωτών, δεν είναι ευρύτατα διαδεδομένα. Αν και είναι πιθανότατα δεδομένο ότι τα τρόφιμα που παράγονται μέσω των τεχνικών της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης είναι υψηλής ποιότητας, το γεγονός ότι το στοιχείο αυτό συμπεριλήφθηκε στους ορισμούς μπορεί να έγινε για λόγους διαφήμισης και προώθησης των προϊόντων (58). Με βάση όλα τα παραπάνω, οι κύριες πτυχές των ορισμών της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης μπορούν να συνοψιστούν λέγοντας ότι: η Ολοκληρωμένη Διαχείριση είναι ένα φιλοπεριβαλλοντικό και οικονομικά βιώσιμο σύστημα παραγωγής, το οποίο χρησιμοποιεί τις πιο σύγχρονες τεχνικές για την παραγωγή υψηλής ποιότητας τροφίμων με ένα αποδοτικό τρόπο. Στην Ευρώπη υπάρχουν γενικά δύο κατηγορίες συστημάτων Ολοκληρωμένης Διαχείρισης για τη γεωργική παραγωγή: τα συστήματα που έχουν εγκατασταθεί για ερευνητικούς σκοπούς και τα συστήματα που λειτουργούν για εμπορικούς σκοπούς (58). Στο κεφάλαιο αυτό δεν θα παρουσιαστεί μια αναλυτική λίστα με όλα τα επίκαιρα συστήματα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης που υπάρχουν στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά θα γίνει μια σύντομη ανασκόπηση αυτών και θα δοθεί έμφαση στην έκταση και στην ποικιλία των συστημάτων αυτών. Έτσι με βάση αυτά, υπάρχουν τουλάχιστον 10 συστήματα που λειτουργούν για ερευνητικούς σκοπούς και 32 συστήματα που λειτουργούν για εμπορικούς σκοπούς. Από αυτά τα συστήματα, τα 19 βρίσκουν εφαρμογή σε καλλιεργήσιμα φυτά, τα 17 σε φρούτα, τα 20 σε λαχανικά, τα 3 σε σταφύλια και τα 3 σε άλλες καλλιέργειες στις οποίες περιλαμβάνονται βότανα, αρωματικά φυτά, ελιές, διακοσμητικά φυτά, κ.ά. (58). Όσον αφορά το ιστορικό των δύο κατηγοριών των συστημάτων της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης που εφαρμόζονται στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μπορούν να αναφερθούν τα εξής: α) τα συστήματα που έχουν εγκατασταθεί για ερευνητικούς σκοπούς: Πριν τα τέλη του 1970 η πλειοψηφία της έρευνας σε σχέση με την Ολοκληρωμένη Γεωργία γινόταν σε μικρή κλίμακα και ήταν γενικευμένη, δηλαδή ήταν επικεντρωμένη στα συστατικά του συστήματος παρά στα ίδια τα συστήματα. Η ανάγκη να μελετηθούν τα συστήματα της γεωργίας στην ολότητά τους παρά να απλοποιηθούν τα συστατικά τους, εδραιώθηκε από την IOBC το 1976 και αυτή η πραγματικότητα τελικά οδήγησε στην εγκαθίδρυση μιας ομάδας εργασίας για τα συστήματα Ολοκληρωμένης Γεωργίας και ενός δικτύου ευρωπαϊκής έρευνας. Η έρευνα αυτή συνήθως αφορούσε τη βελτίωση της περιβαλλοντικής απόδοσης των συστημάτων και δεν αποτελεί "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 18\n19 έκπληξη το γεγονός ότι τα συστήματα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης γενικά θεωρούνται ότι προκαλούν ήπιες επιπτώσεις στο περιβάλλον σε σχέση με τη Συμβατική Γεωργία (58). β) τα συστήματα που λειτουργούν για εμπορικούς σκοπούς: Αν και συνήθως υπάρχουν σημαντικές διαφορές όσον αφορά τη λειτουργία των εμπορικών σχημάτων της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η έκταση υιοθέτησης των εμπορικών συστημάτων Ολοκληρωμένης Διαχείρισης φαίνεται στον Πίνακα 1.3. Αν και το μερίδιο που κατέχει η Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην Ευρώπη είναι μικρό, κάτω από 3% της εκμεταλλεύσιμης αγροτικής γης (Utilisable Agricultural Area UAA), υπάρχει αξιοσημείωτη απόκλιση και διακύμανση μεταξύ των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Έτσι, η Μεγάλη Βρετανία κατέχει με διαφορά τη μεγαλύτερη έκταση στην οποία εφαρμόζεται η Ολοκληρωμένη Διαχείριση, η οποία είναι περίπου 1,5 εκατομμύρια εκτάρια, ενώ στην Ελλάδα είναι μόνο 268 εκτάρια. Στην Αυστρία και τη Δανία η Ολοκληρωμένη Διαχείριση κατέχει περίπου το 20% της εκμεταλλεύσιμης αγροτικής γης (UAA), τη στιγμή που στο Βέλγιο, στη Φιλανδία, στη Γαλλία, στην Ελλάδα, στην Ιρλανδία και στην Ισπανία κατέχει λιγότερο από το 1% της εκμεταλλεύσιμης αγροτικής γης (UAA). Βέβαια, τα νούμερα αυτά πρέπει να ερμηνεύονται με τη δέουσα προσοχή, καθώς τα συστήματα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης διαφέρουν από σχήμα σε σχήμα (58). Κράτος μέλος της Ε.Ε. Πίνακας 1.3: Έκταση ανά κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην οποία εφαρμόζεται η Ολοκληρωμένη Διαχείριση Έκταση της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης (εκτάρια) Συνολική UAA (εκτάρια) Ολοκληρωμένη Διαχείριση ως ποσοστό της συνολικής UAA Αυστρία ,8% Βέλγιο ,5% Δανία ,0% Φιλανδία ,7% Γαλλία ,4% Γερμανία ,3% Ελλάδα ,01% Ιρλανδία ,4% Ιταλία ,0% Λουξεμβούργο Ολλανδία ,6% Πορτογαλία ,5% Ισπανία ,1% Σουηδία ,1% Μεγάλη ,8% Βρετανία Σύνολο ,71% Πηγή: Agra CEAS Consulting (May 2002), Integrated Crop Management Systems in the EU - Amended Final Report for European Commission DG Environment. Όσον αφορά τα στοιχεία του παραπάνω πίνακα, θα πρέπει να επισημανθεί ότι επειδή δεν υπάρχει ένα κοινό πρότυπο για την Ολοκληρωμένη Διαχείριση ή την Ολοκληρωμένη Γεωργία που να εφαρμόζεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, υπάρχει ο κίνδυνος σχήματα που χαρακτηρίζονται ως Ολοκληρωμένης Διαχείρισης να μην είναι ισοδύναμα στην πραγματικότητα (58). Μια εξέταση των προτύπων αυτών των συστημάτων δείχνει ότι οι περιορισμοί/κατευθυντήριες οδηγίες για τη λίπανση και τη φυτοπροστασία, είναι ουσιαστικά "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 19\n20 καθολικές (εμφανίζονται σε ποσοστό 95% και 93% των σχημάτων αντίστοιχα), ενώ τα στοιχεία των προτύπων που αναφέρονται στη διαχείριση του εδάφους, στις καλλιεργητικές πρακτικές, στην αμειψισπορά και στην επιλογή ποικιλίας εμφανίζονται σε περισσότερα από τα μισά από αυτά τα συστήματα. Περισσότερο από το ένα τρίτο των προτύπων αυτών των συστημάτων αναφέρονται στη συγκομιδή και στους περιορισμούς για τους μετασυλλεκτικούς χειρισμούς και την άρδευση (58). Η μεγαλύτερη απόκλιση στα πρότυπα των συστημάτων Ολοκληρωμένης Διαχείρισης είναι μεταξύ των προτύπων των εμπορικών σχημάτων που αντιπροσωπεύουν το δικαίωμα να προμηθεύουν τους λιανοπωλητές και των προτύπων που εφαρμόζονται με αντικειμενικό σκοπό τη μείωση κάθε αρνητικής περιβαλλοντικής επίπτωσης, σαν αυτά που εφαρμόζονται για ερευνητικούς σκοπούς ή που εφαρμόζονται υπό το σκοπό του Κανονισμού ΕΚ/1257/99. Ωστόσο, σχήματα που περιλαμβάνουν λιανοπωλητές μπορεί συχνά να αποκλείουν κάποιες από τις παραμέτρους παραγωγής κατά την Ολοκληρωμένη Διαχείριση. Από την άλλη, μπορεί να ενσωματώνουν πτυχές της παραγωγής πέρα από τις απαιτήσεις της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης (όπως το σχήμα Assured Produce Scheme της Μεγάλης Βρετανίας, το οποίο περιλαμβάνει την ευημερία των εργαζομένων) (58). Ένας λόγος που εξηγεί τη διαφορετική ανάληψη δράσης από τα διάφορα σχήματα που δραστηριοποιούνται στην Ευρωπαϊκή Ένωση σε σχέση με την Ολοκληρωμένη Διαχείριση, είναι ότι ο βαθμός ανάληψης στις διάφορες χώρες είναι αποτέλεσμα διαφόρων πιέσεων και κινήτρων (58). Η εφαρμογή των προτύπων της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξαρτάται από ένα αριθμό παραγόντων, όπως φαίνεται στο σχήμα 1.1. Σχήμα 1.1: Παράγοντες που επηρεάζουν την ανάπτυξη της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Πηγή: Agra CEAS Consulting (May 2002), Integrated Crop Management Systems in the EU - Amended Final Report for European Commission DG Environment. Οι πιέσεις πίσω από την ανάπτυξη των συστημάτων Ολοκληρωμένης Διαχείρισης ποικίλουν ανάλογα με το κράτος μέλος και βοηθούν στο να εξηγηθεί ο τύπος των συστημάτων που εφαρμόζεται σε κάθε χώρα. Για παράδειγμα, στα κράτη μέλη με ένα ιδιαίτερα ισχυρό τομέα λιανικής πώλησης, τα σχήματα της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης είναι πιθανό να σχετίζονται πιο πολύ με το εμπόριο (όπως στη Μεγάλη Βρετανία). Στα κράτη μέλη όπου υπάρχει υψηλό ενδιαφέρον και ευαισθητοποίηση για το περιβάλλον, η Ολοκληρωμένη Διαχείριση είναι πιθανό να αντιπροσωπεύει ένα σκοπό για ολόκληρο το γεωργικό τομέα (π.χ. Δανία, Αυστρία). Σε ένα αριθμό κρατών μελών (π.χ. Ιταλία, Γαλλία, Γερμανία, Ισπανία, "Ολοκληρωμένη Διαχείριση στην αγροτική παραγωγή" 20


[Η Ναυτεμπορική]: Ο Σόλσκιερ αποθεώνει τον έφηβο Γκρίνγουντ | multi-news.gr\n00:58:00 [Η Ναυτεμπορική]: Φινλανδία: Σε καραντίνα 14 ημερών οι ταξιδιώτες από χώρες «υψηλού κινδύνου»\n00:57:00 [Η Ναυτεμπορική]: Τ.Ερντογάν: Δεν θα επιτρέψουμε να εγκλωβίσουν την Τουρκία στις ακτές της\n00:55:00 [Η Ναυτεμπορική]: Νιγηρία: Νεαρός μουσικός καταδικάστηκε σε θάνατο επειδή προσέβαλε τον προφήτη Μωάμεθ\n00:50:00 [Η Ναυτεμπορική]: Γερμανία: Είναι η «ανοσοποιητική θρόμβωση» η αιτία για τη σοβαρή εξέλιξη του κορονοϊού;\n00:35:00 [Η Ναυτεμπορική]: Λίβανος: Η παραίτηση του Πρωθυπουργού δεν κατεύνασε την οργή των πολιτών\n00:00:52 [News]: Λεηλασίες, πυροβολισμοί και δεκάδες συλλήψεις στο Σικάγο\n00:09:55 [Tribune]: Αίθριος ο καιρός την Τρίτη – Που θα βρέξει\n23:57:00 [Lifo]: Αιγαίο: Το Oruc Reis πλέει σε νερά άνωθεν της ελληνικής υφαλοκρηπίδας – Εικόνες με τις φρεγάτες συνοδείας\n23:57:00 [Lifo]: ΕΜΥ: Είχαμε προειδοποιήσει για τα έντονα καιρικά φαινόμενα στην Εύβοια\n23:57:00 [Lifo]: Το Oruc Reis πλέει σε νερά άνωθεν της ελληνικής υφαλοκρηπίδας – Εικόνες με τις φρεγάτες συνοδείας\n23:49:04 [News]: Συνελήφθη 22χρονος με 205 κιλά κάνναβης\n23:45:00 [Η Ναυτεμπορική]: Καλλιθέα: Ο σύζυγος επιτέθηκε και τραυμάτισε με τσεκούρι τη γυναίκα του έπειτα από καβγά\n00:06:00 [Η Ναυτεμπορική]: Ελληνοτουρκικά:Τους αρχηγούς των κομμάτων της αντιπολίτευσης ενημερώνει την Τρίτη ο Πρωθυπουργός\n23:28:53 [Tribune]: Ο Μητσοτάκης ενημερώνει την Τρίτη τους πολιτικούς αρχηγούς για τις τουρκικές προκλήσεις\n23:20:00 [Reader]: ΣΥΡΙΖΑ: Η κυβέρνηση Μητσοτάκη οφείλει να αναλάβει τις ευθύνες μπροστά στη σοβαρή υγειονομική κρίση\n23:05:59 [News]: Στα όρια η τουρκική προκλητικότητα με το Oruc Reis – Η αντίδραση της Ελλάδας και των ΗΠΑ\n22:57:00 [Reader]: Γεννηματά: Η κυβέρνηση πρέπει να αποτρέψει την Τουρκία να δημιουργήσει τετελεσμένα\n22:50:00 [Η Ναυτεμπορική]: ΚΚΕ:Σκληρή κριτική στην Κυβέρνηση για την αντίδραση της στις φονικές πλημμύρες της Εύβοιας\n23:32:00 [Euro2day]: Μαυρίκιος: Σταμάτησε η διαρροή πετρελαίου από το ιαπωνικό φορτηγό πλοίο\n23:17:00 [Euro2day]: Σομαλία: Τουλάχιστον 4 νεκροί από συμπλοκή στη μεγαλύτερη φυλακή του Μογκαντίσου\n23:02:00 [Euro2day]: Λευκορωσία: Νέες συγκρούσεις μεταξύ αστυνομικών και διαδηλωτών στο Μινσκ\n21:35:00 [Η Ναυτεμπορική]: Με θετικό πρόσημο ξεκίνησε η εβδομάδα στα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια\n21:32:17 [Κέρδος]: Αναστολή 1 έτους για τις οικοδομικές άδειες καταλυμάτων σε Μύκονο και Σαντορίνη\n21:29:15 [Euro2day]: Πάνω από 20 εκατομμύρια τα κρούσματα σε όλον τον κόσμο\n13:21:00 [Η Ναυτεμπορική]: Απλοποίηση της περιβαλλοντικής αδειοδότησης των ΑΠΕ\n13:09:58 [Η Ναυτεμπορική]: Στον Πηνειό ζούσαν κάποτε ελέφαντες, ιπποπόταμοι και ρινόκεροι\n12:57:57 [Η Ναυτεμπορική]: Χιλιάδες χελωνάκια αφέθηκαν ελεύθερα στη θάλασσα του Μπαλί\n12:48:00 [Η Ναυτεμπορική]: Λέσβος: 252 στρέμματα κάηκαν στη Θερμή σύμφωνα με την χαρτογράφηση\n12:41:00 [Η Ναυτεμπορική]: Μαυρίκιος: Εταιρεία διαχείρισης φορτηγού πλοίου ζητά συγγνώμη για την διαρροή πετρελαίου\n22:30:00 [Η Ναυτεμπορική]: Η οπτική του φιλόδοξου φωτογράφου\n22:04:00 [Η Ναυτεμπορική]: Αμφίπολη: Απάντηση του ΥΠΠΟΑ σε αρθρογραφία για το ταφικό́ μνημείο\n21:46:00 [Η Ναυτεμπορική]: Σελένα Γκόμεζ: Η καραντίνα μού έμαθε πολλά για τον εαυτό μου\n19:00:00 [Η Ναυτεμπορική]: ΥΠΠΟΑ: Ανακοίνωση σχετικά με κρούσμα Covid-19\n18:41:00 [Η Ναυτεμπορική]: Αντόνιο Μπαντέρας: Θετικός στον κορωνοϊό ο δημοφιλής ηθοποιός\n18:13:00 [Η Ναυτεμπορική]: ΥΠΠΟΑ: Δήλωση της Λίνας Μενδώνη για την Αφαία\n22:02:39 [News]: Τα λάθη που μειώνουν τη ζωή του κινητού σου\n17:05:39 [Digital Life]: Το Galaxy Watch3 και τα Galaxy Buds Live είναι πλέον διαθέσιμα\n17:02:22 [Digital Life]: Τέλος εποχής για την Toshiba, καθώς αποσύρεται από την αγορά των PC και laptops!\n15:05:00 [Η Ναυτεμπορική]: Ανακάλυψη νέου είδους άστρων, πλούσιων σε έναν από τους «σπόρους της ζωής» στο σύμπαν\n14:00:00 [Η Ναυτεμπορική]: Ο Δίας στο «στόχαστρο» του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb\n13:32:18 [PestaOla]: Το Vodafone TV διαθέσιμο πάνω από όλα τα δίκτυα, χωρίς αποκωδικοποιητή\n01:11:19 [Η Ναυτεμπορική]: Europa League: Στους ημιτελικούς η Ίντερ\n00:41:18 [OnSports]: Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ-Κοπεγχάγη 1-0 (παρ.): Με εκτελεστή Φερνάντες στα ημιτελικά (video)\n00:32:01 [OnSports]: Οι έως τώρα κινήσεις Διαβολιτσίου και Παμίσου\n00:25:00 [Η Ναυτεμπορική]: «Πράσινος» για 4 χρόνια ο Ιωαννίδης\n22:25:24 [Tribune]: Εuropa League: Πρεμιέρα για το Final 8 στη Γερμανία\n19:31:02 [Η Ναυτεμπορική]: Δεν θα λάβει μέρος σε ευρωπαϊκή διοργάνωση η γυναικεία ομάδα μπάσκετ του Ολυμπιακού\n23:59:39 [AutoBlog]: Η Hyundai καταργεί το Elantra GT στις Η.Π.Α.\n23:50:37 [AutoBlog]: Η Cadillac έχει δεχτεί ήδη 6.000 παραγγελίες για το Escalade\n23:31:46 [AutoBlog]: Η Lotus προσφέρει πιστοποιητικό προέλευσης για τα παλιά της αυτοκίνητα\n22:56:13 [AutoBlog]: Η BMW ετοιμάζει ηλεκτρική M5 με 1.000 άλογα\n22:43:34 [News]: Η νέα «έξυπνη» Mercedes S-Class\n21:56:19 [AutoBlog]: VW Touareg V8 Last Edition\n23:30:00 [Queen]: Η Halle Berry με hot πορτοκαλί μπικίνι 18 χρόνια μετά τον James Bond\n22:53:00 [Lifo]: Τίνα Κιουνάκι: Η σύζυγος του Βενσάν Κασέλ «ανεβάζει» φωτογραφίες από τη Μύκονο\n21:45:48 [Queen]: Το απόλυτο κορμί: Η star ήρθε στην Μύκονο και οι φωτογραφίες της κόβουν την ανάσα\n21:15:00 [Queen]: Ο Νίκος Χατζηνικολάου ανέβασε την πιο τρυφερή φωτογραφία της κόρης του!\n20:56:29 [News]: Διακοπές στα ελληνικά νησιά απολαμβάνει πρωταγωνιστής του «La Casa De Papel»\n20:33:27 [News]: H Stephanie Lam ανέβασε τη θερμοκρασία στα ύψη στη Μύκονο\nHome | ΑΘΛΗΤΙΚΑ | [Η Ναυτεμπορική]: Ο Σόλσκιερ αποθεώνει τον έφηβο Γκρίνγουντ\n[Η Ναυτεμπορική]: Ο Σόλσκιερ αποθεώνει τον έφηβο Γκρίνγουντ\nΠηγή: Η ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ 05/07/2020 13:29 ΑΘΛΗΤΙΚΑ\nΟ προπονητής της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ Όλε, Γκούναρ Σόλσκιερ, περιέγραψε τον έφηβο Μέισον Γκρίνγουντ ως «σπεσιαλίστα εκτελεστή», μετά τα δύο γκολ του στη νίκη με 5-2 επί της Μπόρνμουθ το Σάββατο (4/7), για την Premier League.\nΟ 18χρονος πέτυχε το πρώτο με το αριστερό πόδι στο 29ο λεπτό, ισοφαρίζοντας σε 1-1 για τους «κόκκινους διαβόλους» και πρόσθεσε άλλο ένα στο 54΄, φτάνοντας συνολικά τα 15 σε όλους τους αγώνες, στην πρώτη σεζόν του στην ανδρική ομάδα.\nΟ Σόλσκιερ είπε ότι δεν είχε δει τέτοια δύναμη και ακρίβεια από έναν νεαρό παίκτη, αλλά πρόσθεσε ότι είναι πολύ νωρίς για να προβλέψει εάν ο Γκρίνγουντ θα είχε παρόμοια πορεία σταδιοδρομίας με τους «μεγάλους» του συλλόγου, Γουέιν Ρούνεϊ και Κριστιάνο Ρονάλντο.\n, δήλωσε ο Σόλσκιερ σε δημοσιογράφους.\nΚαι ο Νορβηγός τεχνικός πρόσθεσε: .\n[Η Ναυτεμπορική]: E. Αχτσιόγλου: Η κυβέρνηση επενδύει στον βούρκο, πυροδοτεί φαύλο κύκλο στην οικονομία\n[Queen]: Η αλλαγή στη ζωή της Μαριέττας Χρουσαλά που δεν παρατήρησε κανείς\n[Η Ναυτεμπορική]: Europa League: Στους ημιτελικούς η Ίντερ\n[OnSports]: Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ-Κοπεγχάγη 1-0 (παρ.): Με εκτελεστή Φερνάντες στα ημιτελικά (video)\n[OnSports]: Οι έως τώρα κινήσεις Διαβολιτσίου και Παμίσου\n[Η Ναυτεμπορική]: «Πράσινος» για 4 χρόνια ο Ιωαννίδης\n[Tribune]: Εuropa League: Πρεμιέρα για το Final 8 στη Γερμανία\n[Η Ναυτεμπορική]: Δεν θα λάβει μέρος σε ευρωπαϊκή διοργάνωση η γυναικεία ομάδα μπάσκετ του Ολυμπιακού\n[Η Ναυτεμπορική]: WTA: Κάτω από το Top 20 η Σάκκαρη\n[OnSports]: Στο Ισραήλ ο Δώνης, το ντεμπούτο του εξαρτάται από τον κορονοϊό! (video+photos)\n[Η Ναυτεμπορική]: Ατλέτικο Μαδρίτης: Θετικοί στον κορωνοϊό, Βρσάλικο και Κορέα\n[Tribune]: Ο ελληνικός στόλος αναπτύσσεται – Τα τουρκικά πολεμικά τον βρίσκουν μπροστά τους\n[Tribune]: Το «Oruc Reis» εισέβαλε στην ελληνική ΑΟΖ, πόντισε καλώδια και εμείς του λέμε ανά 15 λεπτά να… φύγει\n[Η Ναυτεμπορική]: O κορωνοϊός μια ευκαιρία για αλλαγές;\nΗ ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ10/08/2020 08:20\n[Reader]: Κορονοϊός: Οι χώρες-πρότυπα στη μάχη κατά της πανδημίας (vid)\n[Tribune]: Αυστηρό διάβημα διαμαρτυρίας επέδωσε η Ελληνική Πρεσβεία στο τουρκικό ΥΠΕΞ


18 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1981! - Press24.gr\nHome Ιστορία Ξεχωρίζουν ΠΑΣΟΚ Hotnews 18 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1981!\nΙστορία Ξεχωρίζουν ΠΑΣΟΚ Hotnews\n10/18/2016 12:36:00 μ.μ. 0\nΣτις ταυτόχρονες ευρωεκλογές, το ΠΑΣΟΚ παίρνει 40,12% και 10 έδρες,\nTags: Ιστορία Ξεχωρίζουν ΠΑΣΟΚ Hotnews


"ΟΜΑΔΑ 21" ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ ΚΙΝΗΣΗ ΠΑΤΡΙΩΤΙΚΗΣ ΑΦΥΠΝΙΣΗΣ : Ντροπή σας, υποκριτάρες!\nΟ μοναδικός βουλευτής της ΝΔ που λέει τα σύκα, σύκα και το… Ισλαμαμπάντ, Ισλαμαμπάντ είναι ο Μπογδάνος.\nΑν λοιπόν το έλεγε με σκέτα νούμερα, 17 – 3, όπως το γράφω στην αρχή του άρθρου, δεν θα ίδρωνε το αυτί κανενός. Άλλωστε το Κολωνάκι και τα “ακριβά” προάστια στα οποία κατοικεί το σύνολο σχεδόν των πολιτικών, ακόμα δεν έχουν «μεταναστευτικές ροές». Επειδή όμως είναι δημοσιογράφος, αντιλαμβάνεται τη δύναμη της εικόνας. Και ανέβασε όλον τον κατάλογο με τους Αμπντούλ, Ομάρ, Ιμπραχίμι και άλλους 14 που είναι στην ίδια τάξη με τη Δήμητρα, την Αντωνία και τον Γεράσιμο.\nΣΗΜΕΙΩΣΗ: Τα δημοσιευόμενα άρθρα εκφράζουν τους συντάκτες τους.


epam moshatou tavrou: ΟΥΓΓΑΡΙΑ :«ΑΡΚΕΤΑ ΜΑΣ “ΓΔΑΡΑΤΕ” ΤΩΡΑ ΠΛΗΡΩΣΤΕ!»\nΟΥΓΓΑΡΙΑ :«ΑΡΚΕΤΑ ΜΑΣ “ΓΔΑΡΑΤΕ” ΤΩΡΑ ΠΛΗΡΩΣΤΕ!»\nΤο "Ηχηρό Χαστούκι" της Ουγγαρίας σε Ε.Ε και ΔΝΤ...\nΑδύνατον να χωνέψουν οι Ευρωπαίοι το ηχηρό πολιτικό χαστούκι που έφαγαν η Ε.Ε. και το Δ.Ν.Τ. από τη νεοεκλεγείσα δεξιά κυβέρνηση της Ουγγαρίας, η οποία αρνήθηκε επιδεικτικά να συμμορφωθεί με τις απαιτήσεις τους, προκειμένου να τους χορηγήσουν ένα δάνειο δηλώνοντας ότι δεν έχει καμία πρόθεση να επιβάλει πρόσθετα μέτρα λιτότητας στον ουγγρικό λαό επειδή έτσι θέλουν οι Ευρωπαίοι και οι Αμερικανοί. «Πραγματικό χλευασμό επιφύλαξε η ουγγρική κυβέρνηση στο Δ.Ν.Τ. και στην Ε.Ε. που έστειλαν αντιπροσωπείες τους για να εκτιμήσουν το πρόγραμμα βοήθειας στην Ουγγαρία», έγραψε η γαλλική «Λιμπερασιόν». Η επίσης γαλλική «Μοντ» δείχνει εξίσου σοκαρισμένη με τη στάση τόσο του Ούγγρου πρωθυπουργού Βίκτορ Όρμπαν όσο και των στελεχών της κυβέρνησής του απέναντι στη συμφωνία υποτέλειας της Ουγγαρίας προς το Δ.Ν.Τ. και την Ε.Ε. που είχε υπογράψει η προηγούμενη, σοσιαλιστική και εκεί, ουγγρική κυβέρνηση, η οποία συνετρίβη στις εκλογές το Μάιο, για να πάρει δάνειο 20 δισ. ευρώ.\nΚΙΝΗΣΕΙΣ ΥΠΟΝΟΜΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΞΗΛΩΜΑ ΤΩΝ ΜΗΧΑΝΙΣΜΩΝ Η Ε.Ε.\nκαι το Δ.Ν.Τ., πέρα από τις φραστικές διαμαρτυρίες, προσπάθησαν να υπονομεύσουν και στην πράξη την πολιτική της δεξιάς ουγγρικής κυβέρνησης. Κύριο όργανό τους ο διοικητής της Τράπεζας της Ουγγαρίας.\nΑναρτήθηκε από ΕΠΑΜ Μοσχάτου - Ταύρου στις 6:15 μ.μ.


ToBe Yourself Πλατφόρμα Μπλε - shoes4me\nΑρχική ΓυναίκαToBe Yourself Πλατφόρμα Μπλε\nToBe Yourself Πλατφόρμα Μπλε\nΕντυπωσιακά γυναικεία πέδιλα πλατφόρμες σε μπλε απόχρωση από suede με χρυσές λεπτομέρειες και σχοινένιο τακούνι ύψους 12εκ και φιάπα 4εκ. Με λουράκι στον αστράγαλο, συνοδεύουν με απόλυτα θηλυκό τρόπο τις βραδινές και όχι μόνο εμφανίσεις σας.\nΎψος Τακούνι Ψηλό (8-12cm)\nTo Be Πλατφόρμα Μπορτνώ\nToBe Loafers Μπλε Πάγος


ΣΕ ANAZHTHΣH TOY EΛΛHNIKOY POΛOY ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ\nΓάλλος βυζαντινολόγος Rambaud έγραφε ότι η βυζαντινή Θεσσαλονίκη πλησίαζε τους λαούς της τότε βαλκανικής «μέ το σπαθί και το Ευαγγέλιο». Χωρίς να δηλώνουμε ότι ξεχάσαμε την τέχνη του σπαθιού μπορούμε να ξαναδοκιμάσουμε την προσέγγιση δια του Ευαγγελίου. Εκατομμύρια Ορθόδοξοι Σέρβοι, Βούλγαροι, Ρουμάνοι, Ρώσοι, Ουκρανοί, Γεωργιανοί και κάπως λιγότεροι στην Αλβανία, στην Τσεχία, στην Πολωνία, αναζητούν τις Ορθόδοξες Χριστιανικές ρίζες τους μετά από την κατάρρευση των καθεστώτων της επίσημης αθεΐας. O ρόλος του Ελληνισμού πρέπει να είναι εκείνος του πνευματικού καθοδηγητή. Σε πνεύμα διακονίας και όχι αλαζονείας. Διδάσκοντες θα διδασκόμεθα. Δίδοντες θα λαμβάνουμε. Το μεγαλύτερο όφελος είναι να κερδίσεις την ψυχή ενός άλλου λαού. Όλα τα άλλα είναι πρόσκαιρα και ευκόλως ανατρέψιμα και αναστρέψιμα. Οι λαοί της πάλαι ποτέ Βυζαντινής Κοινοπολιτείας διψούν για πνευματική τροφή. Ας ποτίσουμε τις Ορθόδοξες ρίζες, που τούς έθρεψαν επί αιώνες.\nΑλλά και στους δυτικοευρωπαίους μπορούμε να προσφέρουμε ως Ορθόδοξοι. Θυμίζοντάς τους ότι έχουν κερδίσει ίσως τα πάντα, ευημερία, χρήμα, τεχνολογία, αλλά έχασαν τον Θεό. Υπενθυμίζοντάς τους ότι η πραγματικά Ενωμένη Ευρώπη επετεύχθη μόνο στην πρώτη χριστιανική χιλιετία, όταν όλοι από την μία ως την άλλη άκρη της Ευρωπαϊκής γης ήσαν Ορθόδοξοι. Και να τούς βοηθήσουμε να καταλάβουν ότι η λύση στα ψυχικά και πνευματικά τους αδιέξοδα είναι ο Λόγος - και ο λόγος - της Ορθοδοξίας και όχι τα ναρκωτικά και οι παραθρησκείες.\nO διαπρεπής Βρετανός Βυζαντινολόγος Σερ Στήβεν Pάνσιμαν προέβλεψε το 1993: «O 21ος αιώνας θα είναι αιώνας της Oρθοδοξίας». Μακάρι! Διότι ο 20ός αιώνας υπήρξε ο αιώνας της κενοδοξίας.\n(Από το βιβλίο του K. XOΛEBA «EΛΛHNIΣMOY ENOPAΣIΣ» των Εκδόσεων «ΠEΛAΣΓOΣ»)


Wet Area | Wellness Santa Hotel | Θεσσαλονίκη\nΤαξίδι χαλάρωσης, ευεξίας και ισορροπίας – Wet Area\nΗ Wet Area του Wellness Santa Hotel έχει σχεδιαστεί ειδικά, για να ενισχύσει την εμπειρία της βαθιάς χαλάρωσης αλλά και αναζωογόνησης του σώματος, του πνεύματος και του νου σε κάθε έναν από τους επισκέπτες του Spa & Health Club.\nΣτην Wet Area μπορείτε να απολαύσετε:\nΗ πανάρχαια φυσική μέθοδος χαλάρωσης με τα αμέτρητα οφέλη, η οποία επιτυγχάνεται μέσω της ζεστής και ξηρής ατμόσφαιρας της σάουνας η οποία εναλλάσσεται με χλιαρό ή κρύο ντους.\nΜία πιο ήπια σε θερμότητα σάουνα για όσους δεν αντέχουν τις υψηλές θερμοκρασίες και θέλουν να απολαύσουν μία μεγαλύτερη σε διάρκεια εμπειρία χαλάρωσης. Τα οφέλη της bio sauna είναι παρόμοια με αυτά της Φινλανδικής σάουνας.\nΑφεθείτε στο ευεργετικό χάδι το ατμόλουτρου, μειώστε το άγχος και την ένταση και βοηθήστε το δέρμα σας να λάμψει. Ισορροπήστε μυαλό και πνεύμα και νιώστε απόλυτα αναζωογονημένοι.\nΗ εναλλαγή ζεστού και κρύου νερού έχει αποδεχθεί ευεργετική για τον οργανισμό. Αυξάνει την κυκλοφορία του αίματος και ενεργοποιεί μυαλό και σώμα. Τολμήστε το!\nΈνα παγωμένο σιντριβάνι που μπορεί να εφαρμοστεί μετά από κάθε θερμή θεραπεία και να προσφέρει απόλυτη αίσθηση δροσιάς.


Συνάντηση για τα Θέματα του Τουρισμού της Κρήτης είχαν σήμερα με την Έλενα Κουντουρά ο Περιφερειάρχης και ο εντεταλμένος σύμβουλος τουρισμού | Αγώνας της ΚρήτηςΑγώνας της Κρήτης\nΒρίσκεστε εδώ: Αρχική / Τοπικα / Συνάντηση για τα Θέματα του Τουρισμού της Κρήτης είχαν σήμερα με την Έλενα Κουντουρά ο Περιφερειάρχης και ο εντεταλμένος σύμβουλος τουρισμού\nΣυνάντηση για τα Θέματα του Τουρισμού της Κρήτης είχαν σήμερα με την Έλενα Κουντουρά ο Περιφερειάρχης και ο εντεταλμένος σύμβουλος τουρισμού\nΣυνάντηση με την αναπληρώτρια Υπουργό Τουρισμού Έλενα Κουντουρά είχαν σήμερα στην Αθήνα ο Περιφερειάρχης Κρήτης Σταυρός Αρναουτάκης και ο εντεταλμένος σύμβουλος Τουρισμού Μιχάλης Βαμιεδάκης.\nΣτην συνάντηση που έγινε σε καλό κλίμα τέθηκαν όλα τα ζητήματα ανάπτυξης του τουρισμού της Κρήτης με έμφαση την επιμήκυνση της Τουριστικής σεζόν στο νησί και στην αναβάθμιση των δημόσιων έργων υποδομής .\nΣτην συνάντηση παράλληλα συζητήθηκαν, οι απαιτούμενες συντονισμένες ενέργειες για την ενίσχυση του θεματικού τουρισμού της Κρήτης ,το ευρύτερο πλαίσιο συνεργασίας όλων των Περιφερειών υπό το συντονισμό του Υπουργείου Τουρισμού για μια ενιαία τουριστική στρατηγική, αλλά και το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τον κινηματογραφικό τουρισμό ,τον τουρισμό υγείας, τον καταδυτικό τουρισμό κ.α.\nΠροηγουμενο αρθρο Ξεκινούν τα προγράμματα Δια Βίου Μάθησης στο Δήμο Κισσάμου\nΕπομενο αρθρο Η Βάλια Βαγιωνάκη για τη σύσταση εξεταστικής επιτροπής


sibilla - σίβυλλα: Ας σταματήσουν να φωνάζουν και να μας κουνάνε το δάχτυλο!\nΑς σταματήσουν να φωνάζουν και να μας κουνάνε το δάχτυλο!\n- "Επέµβαση σε θέµατα υγείας µπορεί να υπάρξει µόνον αφού το ενδιαφερόµενο πρόσωπο δώσει την ελεύθερη συναίνεσή του, κατόπιν προηγούµενης σχετικής ενηµέρωσης του. Το πρόσωπο αυτό θα ενηµερώνεται εκ των προτέρων, καταλλήλως, ως προς το σκοπό και τη φύση της (ιατρικής) επέµβασης, καθώς και ως προς τα επακόλουθα και κινδύνους που αυτή συνεπάγεται. Το ενδιαφερόµενο πρόσωπο µπορεί ελεύθερα και οποτεδήποτε να ανακαλέσει τη συναίνεση του." (Άρθρο 5 Νόμος 2619/1998)\n- "Επεξεργασία δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα επιτρέπεται µόνον όταν το...\nυποκείµενο των δεδοµένων έχει δώσει τη συγκατάθεσή του." (Αρθρο 5 Νόμος 2472/1997)\n- Πρέπει να "υπάρχει ρύθµιση σχετικά µε ασφάλιση ή αποζηµίωση. για την κάλυψη της ευθύνης του ερευνητή και του αναδόχου." (Οδηγία 2001/20ΕΚ, "για την εφαρµογή ορθής κλινικής πρακτικής, κατά τις κλινικές µελέτες φαρµάκων προοριζοµένων για τον άνθρωπο", Αρθρο 3)\nΌλα αυτά περιέχονται, μεταξύ πολλών άλλων, στους κανόνες άσκησης Βιοϊατρικών ερευνών. Μιλάμε, δηλαδή, για εφαρμογές Γενετικής Μηχανικής, που σχετίζονται με τον χειρισμό του γενετικού μας υλικού.\nΑπό την στιγμή, που η κυβέρνηση ζητεί την γνώμη της Επιτροπής Βιοηθικής, για τους υποχρεωτικούς ή όχι εμβολιασμούς και για την απόδοση προνομίων, ή όχι στους εμβολιασμένους, ΑΠΟΔΕΧΕΤΑΙ ότι αυτά τα εμβόλια:\n- Είναι προϊόντα Βιοτεχνολογίας, που επηρεάζουν τον γενετικό μας σύστημα.\n- Είναι ερευνητικά-πειραματικά.\n- Διατίθενται σε ολόκληρους πληθυσμούς, (όχι μόνο σε μια ομάδα εθελοντών), για καταγραφή της αποτελεσματικότητας και της ασφάλειας τους, αγνοώντας θανάτους και παρενέργειες. Αυτά, μόνο ο Χίτλερ.\n- Δεν πληρούν τις προϋποθέσεις των νόμων και των Συνθηκών, που έχουν ψηφιστεί και βρίσκονται σε ισχύ.\nΗ επιτροπή Βιοηθικής, προφανώς έχει τα δικά της υποκειμενικά κριτήρια, κρίνοντας, από προχθές, ότι μπορούν, έστω ως "έσχατη λύση" να γίνουν "υποχρεωτικά" και μόνο για τους υγειονομικούς και το προσωπικό μονάδων περίθαλψης ευπαθών ομάδων, λες και αυτοί δεν διέπονται από τους νόμους ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ποια θεωρείται "έσχατη λύση", δεν αναφέρεται!\nΈτσι, οι τσιριχτούληδες της κυβέρνησης και όσοι βγήκαν σε απόσυρση, από τους κομματικούς της μηχανισμούς και "αναστήθηκαν" για να μας απειλούν, ας σταματήσουν να φωνάζουν και να μας κουνάνε το δάχτυλο!\nΑπορροφητήρα έχουμε και στο σπίτι μας, για να μας τρυπάει τ΄αυτιά!


Εδώ και αρκετές μέρες το έχω στο μυαλό μου, δεν ήξερα ακριβώς ποια χρώματα να διαλέξω, ποια ακριβώς μορφή θα έπαιρνε... Το σίγουρο ήταν πως ήθελα να είναι κάτι πολύ γλυκό, ανοιξιάτικο, φωτεινό...πολύ φωτεινό και χαρούμενο!! Τι άλλο, αφού προορίζεται για το νέο μέλος της παρέας μας: το κοριτσάκι του Σάββα και της Βικυς που γεννήθηκε πριν από λίγες μέρες, το μικρότερό μας μπιζουδάκι!!! Κατέληξα λοιπόν εδώ και σας παρουσιάζω με χαρά την υφασμάτινη γιρλάντα της μπουμπούς...ελπίζω να της αρέσει (και της μικρής και της μαμάς!)\nαποχρώσεις λοιπόν του ρόζ μαζί με λίγο καφέ σοκολατί, λίγο μπεζ, λίγο άσπρο...\nοι φραουλίτσες είναι έμπνευση που πήρα από το "βελόνα και κλωστή" και πολύ την ευχαριστώ την Ιωάννα για αυτό... βγήκαν όμορφες και πιστεύω πως η μαμά Βικυ κάπου θα τις στολίσει για το ζουζούνι της!!\nΤέλος , κάτι που με ...απασχόλησε αυτό το ΣΚ, μια που βόλτες και τα συναφή είναι ακόμα περιορισμένα λόγω ..ασθενιών, είναι αυτή η τσαντούλα διπλής όψης με μωβ-ροζ χοντρό υφαντό ύφασμα και μπλε-μαύρο από την άλλη πλευρά του...\nΤην ιδέα τη βρήκα εδώ και πρέπει να σας πω ότι είναι πανεύκολη!! επιχειρήστε το!! αξίζει τον κόπο... εξ΄'αλλου..ποτέ μια τσάντα δεν είναι αρκετή... ειδικά αν είναι να την φτιάξεις εσύ και να χαρείς και τη δημιουργία!!\nΜε χαρά περιμένω τα σχόλιά σας... είναι πολύτιμα..!!\nΕτικέτες διακοσμητικό, κατασκευές, μπάνερ, υφασμάτινη γιρλάντα, υφασμάτινη τσάντα, χειροποιητο, banner, home decor, reversible\nΤΟ ΠΛΕΧΤΟ ΜΠΙΣΚΟΤΟ 11 Μαρτίου 2013 - 9:30 π.μ.\nσιγουρα θ'αρεσει σε μαμα και κορη γιατι ειναι υπεροχη η γιρλαντα!!!και η τσαντα φανταστικη, θα την προσπαθησω...\nCraftland gr 11 Μαρτίου 2013 - 12:30 μ.μ.\nτελεια η γιρλαντα και οι φραουλιτσες!!!η τσαντα ευκολη φαινεται,αν ειχα ραπτομηχανη θα το επιχειρουσα.καλο βραδυ\nΕΥΓΕΝΙΑ 11 Μαρτίου 2013 - 1:07 μ.μ.\nΤί όμορφα, μπράβο! Εφτιαξα κι εγώ τις προάλλες μια γιρλάντα και πολύ το διασκέδασα!!\nκατερινα 11 Μαρτίου 2013 - 11:01 μ.μ.\nΕυγενια σ'ευχαριστώ για τα καλά σου λόγια...και σ'ευχαριστώ και για το βραβείο!!! είναι το πρώτο μου !!!\nΑναστασία 21 Μαρτίου 2013 - 8:16 π.μ.\nΤέλεια η γιρλάντα, αλλά και η τσαντούλα!!! Υπέροχες όλες οι δημιουργίες σου!


Ο Μητσοτάκης παρουσιάζει την Πέμπτη την καμπάνια για τον ελληνικό τουρισμό - ΠΟΛΙΤΙΚΗ - XrimaOnline.gr\nΤο αναλυτικό πρόγραμμα για τη φετινή τουριστική σεζόν στην Ελλάδα θα παρουσιάσει το βράδυ της Πέμπτης ο Κυριάκος Μητσοτάκης, σε ειδική εκδήλωση στο Ζάππειο.\nΤην εκδήλωση, που είναι προγραμματισμένη για τις 20:00, θα προλογίσει ο υπουργός Τουρισμού Χάρης Θεοχάρης.\nΣύμφωνα με ενημερωτικό σημείωμα από το Μέγαρο Μαξίμου, η παρουσίαση θα γίνει στο CINE ΑΙΓΛΗ, τον θερινό κινηματογράφο του Ζαππείου, όπου και θα προβληθεί για πρώτη φορά το βίντεο της φετινής καμπάνιας για την Ελλάδα.\nΚατά τη διάρκεια της εκδήλωσης ο επικεφαλής δημιουργικού (Chief Creative Officer) στην προεδρία της κυβέρνησης, Στιβ Βρανάκης, θα παρουσιάσει τη στρατηγική στην οποία βασίστηκε η φετινή καμπάνια και η CEO της Marketing Greece, Ιωάννα Δρέττα, θα μιλήσει για τη φιλοσοφία της καμπάνιας και τη συνεργασία του δημόσιου με τον ιδιωτικό τομέα.


Από Παρασκευή 18 Οκτωβρίου και κάθε Παρασκευή Στην Κεντρική Σκηνή του Σταυρού του Νότου Ο Χρήστος Θηβαίος και ο Μίλτος Πασχαλίδης ξεκινούν τις εμφανίσεις τους στην Αθήνα στην αγαπημένη τους σκηνή: τον Σταυρό του Νότου. Η Κεντρική Σκηνή του Σταυρού του Νότου από την Παρασκευή 18 Οκτωβρίου και κάθε Παρασκευή θα γίνει ο τόπος συνάντησης τραγουδιών αλλά και ιστοριών που συνδέουν τους δύο τόσο διαφορετικούς αλλά και τόσο κοντινούς τραγουδοποιούς. Με πορείες που συχνά διασταυρώνονταν τα τελευταία 20 χρόνια, οι δύο σπουδαίοι τραγουδοποιοί αποφασίζουν να παρουσιάσουν ένα πρόγραμμα που εκτός από τις καλύτερες στιγμές της δισκογραφίας του καθενός, θα περιλαμβάνει τραγούδια που έχουν αγαπήσει αλλά και καινούρια, ακυκλοφόρητα ακόμη τραγούδια. Με αναφορές από το ιταλικό τραγούδι που γνώρισε και αγάπησε ο Χρήστος Θηβαίος στα φοιτητικά του χρόνια στη Μπολόνια, αλλά και το Κρητικό τραγούδι που ενέπνεε το Μίλτο Πασχαλίδη κατά τη διάρκεια των σπουδών του σε Ηράκλειο και Ρέθυμνο, μέχρι τα στιγμιότυπα από τις συνεργασίες τους με σπουδαίους σύγχρονους δημιουργούς, όπως ο Θάνος Μικρούτσικος, το μόνο βέβαιο είναι πως η παρουσία τους στη σκηνή θα είναι απρόβλεπτη, ένας μουσικός διάλογος και ένα παιχνίδι με τη μνήμη, που κανείς δεν ξέρει που μπορεί να οδηγήσει.\nΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΙΝΟΓΙΑΝΝΗΣ Ηλεκτρική Κιθάρα


E F E N P R E S S - ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ: Ανατροπή: Εκτάκτως στο Ιράν ο Ρ.Τ.Ερντογάν- Για πρώτη φορά συριακά μαχητικά βομβαρδίζουν Κούρδους (φωτό, vid)\nΑνατροπή: Εκτάκτως στο Ιράν ο Ρ.Τ.Ερντογάν- Για πρώτη φορά συριακά μαχητικά βομβαρδίζουν Κούρδους (φωτό, vid)\nΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΙΡΑΝ-ΤΟΥΡΚΙΑΣ-ΡΩΣΙΑΣ-ΣΥΡΙΑΣ ΕΠΙ ΤΑΠΗΤΟΣ\nΌλα έχουν αλλάξει μετά το πραξικόπημα στην Τουρκία και οι ανατροπές συντελούνται με ταχύτητα φωτός. Ο Ρ.Τ.Ερντογάν επισκέπτεται εκτάκτως την Τεχεράνη για να τεθεί επί τάπητος η κοινή συμμαχία με Ρωσία-Ιράν και...Συρία με τις δυνάμεις του Μ.Άσαντ να βομβαρδίζουν για πρώτη φορά τους Κούρδους στην Β.Συρία μια εξέλιξη που έγινε δεκτή με χαρά από την Άγκυρα.\nΗ ρωσική διπλωματία έχει λειτουργήσει άψογα και η γεωπολιτική παρτίδα σκάκι συνεχίζεται με μεγάλο χαμένο τις ΗΠΑ καθώς διαφαίνεται ότι ούτε το plan b που διέθεταν θα λειτουργήσει.\nΚουρδικό κράτος στην Β.Συρία δεν θα γίνει οπότε "στοπ" σε αγωγούς και από εκεί...\nΗ Συρία μόλις παρέλαβε τα αναβαθμισμένα Su-24 πριν λίγες ημέρες ξεκίνησε σήμερα βομβαρδισμούς κατά των Κούρδων.\nΟ Ρ.Τ.Ερντογάν αναμένεται να σφραγίσει τα σύνορα Τουρκίας-Συρίας με αντάλλαγμα μη δημιουργία κουρδικού κράτους στην Β.Συρία ενώ θα συντονίσει τα "στρατιωτικά βήματα" με την Τεχεράνη εναντίον των κουρδικών ομάδων που ζουν μέσα στις δύο χώρες.\nΟ συριακός Στρατός βομβάρδισε σήμερα τις θέσεις του YPG στη Χασάκα στην Β.Συρία για πρώτη φορά από την έναρξη του πολέμου.\nΜαχητικά της συριακής Αεροπορίας και δυνάμεις του Στρατού με άρματα μάχης επιτέθηκαν στις περιοχές που ελέγχει το YPG και οι δυνάμεις Asayish.\nΣφοδροί βομβαρδισμοί έγιναν βορειοδυτικά και βορειοανατολικά της πόλης με 55 νεκρούς.\nΚαταστράφηκε στρατόπεδο εκπαίδευσης των Κουρδικών μονάδων στο Tal Baidar και φυλάκια σε Al-Manhaj, Al-Kallasah και Al-Nasirah.\nΟ εκπρόσωπος του YPG, Redur Xelil, είπε ότι η κυβέρνηση βομβάρδισε τις θέσεις των Κούρδων και έχουν ξεσπάσει σφοδρές συγκρούσεις μέσα στην πόλη.\nΣτην ανακοίνωση του το YPG ορκίστηκε να πάρει εκδίκηση. "Δεν θα μείνουμε σιωπηλοί σε αυτές τις βάρβαρες επιθέσειςεναντίον του λαού μας και θα τους προστατέψουμε με σθένος"...\nΗ συριακή κυβέρνηση κάλεσε τους Άραβες που ζουν στην πόλη να εξοπλιστούν και να πολεμήσουν τους Κούρδους.\nΟ Μητροπολίτης Χαλκίδος σε προεόρτιες ιερές αγρυπνίες προς τιμήν του Οσίου Ιωάννου του Ρώσσου


Cosmos Sport Αγία Παρασκευή | Λ. Μεσογείων 433 | Κατάστημα - kamphuis-onderweg.nl\nCosmos Sport Αγία Παρασκευή | Λ. Μεσογείων 433 | Κατάστημα\nΚήποι, ταράτσες και άλλα παραδεισένια μέρη για φαγητό και\nΠΡΟΣΦΟΡΕΣ ΓΙΑ ΚΕΡΔΟΣ: ONLINE:ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΓΓΛΙΚΩΝ-ΙΣΠΑΝΙΚΩΝ\nΤα σημαντικότερα αθλητικά νέα της ημέρας στο sport Αθλητικές ειδήσεις, αρθρογραφία και ρεπορτάζ για ποδόσφαιρο, μπάσκετ και τα υπόλοιπα αθλήματα. ΤΟ CLUB ORCHESTRA. ευρώ και λειτουργική. Όλες οι αγγελίες. Discountus has been visited by 1M+ users in the past month.\nΑΤΤΙΚΗ - ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ - Cosmos Sport. Ξεκινήστε σήμερα στo γυμναστήριο yava στην Αγ. Η Νο1 εταιρία αθλητικών ειδών, με 53 καταστήματα στην Ελλάδα!Μεσογείων , και είναι ανοικτό προς επίσκεψη με αίτημα στην ακόλουθη σελίδα: cosmos sport αγία παρασκευή | λ. μεσογείων 433 | κατάστημα Tags ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ.\nPerFit Αγίου Ιωάννου 7, Αγία Παρασκευή, Athens. Cosmos Sport Μεσογείων. Βρείτε τις καλύτερες προσφορές στο Tiendeo! ΚΑΤΑΣΤΗΜΑ ΑΘΛΗΤΙΚΩΝ ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ cosmos sport ΚΑΛΑΜΑΤΑ cosmos sport ΑΓ. ΠΑΡΑΜΕΝΟΥΜΕ ΣΤΗ ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΑΣ. Δες τηλέφωνο, διεύθυνση και οδηγίες δρομολόγησης για την καταχώριση cosmos sport (Αθλητικά Είδη), που εδρεύει στο Περιστέρι Αττικής. Παρασκευή, ανακαλύψτε τις δυνατότητες υγείας και ευεξίας που σας προσφέρει και κάντε τη γυμναστική τρόπο ζωής. Θα μπορούσε να χαρακτηριστεί «ανερχόμενη δύναμη» στην ελληνική αγορά αθλητικής ένδυσης και υπόδησης, αν η cosmos sport αγία παρασκευή | λ. μεσογείων 433 | κατάστημα Cosmos Sport δεν ήταν ήδη μια ώριμη επιχείρηση, με τζίρο που θα ξεπεράσει φέτος τα 47 εκατ.Η μεγαλύτερη συλλογή από brands & είδη σε Αθλητικά Ρούχα, Παπούτσια & Αξεσουάρ μόνο στα Καταστήματα Cosmos Sport & στο Νο1 e-Shop με πάνω από styles. Για μια ακόμη φορά, θα θέλαμε να σας ευχαριστήσουμε για την εμπιστοσύνη σας. Κατάλογοι και εκπτωτικοί κωδικοί για Cosmos Sport σε Αγία Παρασκευή.\nTo Kobe Bryant Court βρίσκεται στην οροφή του καταστήματος Cosmos Sport, στην Λ. BodyFit Earos 1 & cosmos sport αγία παρασκευή | λ. μεσογείων 433 | κατάστημα Aiolou, Agia Paraskevi, Athens. Αγίου Ιωάννου 65 Αγια Παρασκευη, Athens. Ανακαλύψτε στην attrattivo τις πιο hot τάσεις της μόδας σε γυναικεία ρούχα, παπούτσια και αξεσουάρ στις πιο απίθανες τιμές.\ncosmos sport αγία παρασκευή | λ. μεσογείων 433 | κατάστημα Ιδρύθηκε το και σήμερα αριθμεί σε όλη τη χώρα 50 φυσικά καταστήματα, τέσσερις εμπορικές επωνυμίες (Cosmos Sport, Sneaker10, Slam Dunk, Sports Factory) και τα αντίστοιχα. ΠΑΡΟΜΟΙΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ SALESPERSON (ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ) 18/06 Store Manager Χολαργός - Χαλάνδρι - Αγία Παρασκευή COSMOS SPORT ΥΠΟΨΗΦΙΟΙ. Nearby gyms & sports facilities. PerFit Cosmos Sport Μεσογείων. Στη διάθεσή σας να σας εξυπηρετήσουμε ΜΕ ΑΣΦΑΛΕΙΑ. Ψάχνεις Αθλητικά cosmos sport αγία παρασκευή | λ. μεσογείων 433 | κατάστημα Είδη σε Αγία Παρασκευή; Βρες Αθλητικά Είδη σε Αγία Παρασκευή στον πληρέστερο κατάλογο επαγγελματιών, επιχειρήσεων, υπηρεσιών.\nΑνακάλυψε Αθλητικά Παπούτσια, Ρούχα & Αξεσουάρ για όλα τα σπορ στην intersport. Cosmos Sport SA is a Greek Retail company founded in September of First store opened in Heraklion-Crete and since then the network expanded 50 further physical stores, 4 retail brands (Cosmos Sport, Sneaker10, Sports Factory, Slamdunk) 4 on-line shops and thousands. Ανακαλύψτε στην attrattivo τις πιο hot τάσεις της μόδας σε γυναικεία ρούχα, παπούτσια και αξεσουάρ στις cosmos sport αγία παρασκευή | λ. μεσογείων 433 | κατάστημα πιο απίθανες τιμές. Το SPORTS FACTORY έρχεται με cosmos sport αγία παρασκευή | λ. μεσογείων 433 | κατάστημα + Μεγάλες Μάρκες σε Χαμηλές τιμές σε αθλητικά & casual είδη, σε πάνω από επώνυμα Brands και με Eξαιρετικές τιμές σε Nike, adidas, Under Armour, Reebok, Jordan και 60+ TOP Brands στις χαμηλότερες τιμές που μπορείς να βρεις! Επισκεφτείτε τώρα το site!ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ. Η Cosmos Sport είναι η Νο 1 ελληνική αλυσίδα πώλησης αθλητικών ειδών. ΑΤΤΙΚΗ - ΓΛΥΦAΔΑΣ - Sneaker ΑΤΤΙΚΗ - ΚΑΛΛΙΘΕΑ - Cosmos Sport. Ιωάννου 65 Αγια Παρασκευη, Athens.\nChristian Jobs, Employment |\nΠροσοχή στις προθεσμίες για τις ρυθμίσεις\nSkala - Ενοικιαζόμενα για Διακοπές και\nΠΟΣΟ ΚΟΣΤΙΖΕΙ Η MERCEDES-AMG G 65 ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ; –\nΕμπορία Ανακατασκευασμένων Ηλεκτρονικών Υπολογιστών\nTry TikTok Ads Manager - Affordable & Effective Ads


Ο κρυστάλλινος ήλιος και η σιωπηλή σελήνη : CaptainBook.gr - Το πιο ενημερωμένο ηλεκτρονικό βιβλιοπωλείο.\nΗ επιστήμη αυτοαναιρείται.\nΗ NASA αυτοδιαψεύδεται.\nΟι ΗΠΑ σχεδιάζουν απόκρουση\nΟΗΕ και η πρέσβειρα συνομιλιών με εξωγήινους η Κίνα ετοιμάζεται για υποδοχή εξωγήινων\nΤο αμαρτωλό Βατικανό\nΤο σύμπαν μέσα στο οποίο ζούμε και υπάρχουμε, είναι μια ακατανόητη σύνθεση κόσμων, ορατών και αοράτων, φωτεινών και σκοτεινών, υλικών και πνευματικών, υπαρκτών και ανύπαρκτων, μια ακατανόητη σύνθεση από αμέτρητες μορφές ζωής σαν τη δική μας αλλά και διαφορετικών, τόσων, που δεν μπορεί να συλλάβει και να κατανοήσει ο ανθρώπινος νους.\nΤο σύμπαν είμαστε εμείς, το σύμπαν το φτιάχνουμε εμείς με τη σκέψη. Το λέει ο Επίκουρος και η σημερινή κβαντοφυσική.\nΜετά από πενήντα χρόνια μελετών, ερευνών, και ταξιδιών ανά τον κόσμο, είμαι απόλυτα σίγουρος για τις διαπιστώσεις και τα πιστεύω μου, και είμαι ακόμη πιο σίγουρος ότι οι αθάνατοι πρόγονοί μας, θεοί, ημίθεοι και ήρωες, έχουν επιστρέψει και βρίσκονται στο ηλιακό μας σύστημα.\nΗ επιστροφή του Διός και των Ολύμπιων θεών είναι γεγονός. Ας τους υποδεχτούμε για να νοιώσουμε όλη εκείνη την ιερή μυσταγωγία που ένοιωθαν οι ιερείς, οι μύστες των μυστηρίων τους και οι αμέτρητες Ελληνικές ψυχές που φωτιζόταν από το ανέσπερο φως της παρουσίας τους.\nISBN (10ψήφιο): 618-5054-05-1


Το διατηρητέο χωριό με την Συντροφία και τους 7 αιώνες ζωής – News.gr - GOSSIP TIME\nΤο διατηρητέο χωριό με την Συντροφία και τους 7 αιώνες ζωής – News.gr\nΔεν αφήνει κανέναν ασυγκίνητο\nΈνα όμορφο χωριό το οποίο είναι διατηρητέο είναι το χωριό Αμπελάκια στη Θεσσαλία και συγκεκριμένα στην Λάρισα.\nΤο όνομά του μόνο τυχαίο δεν είναι ενώ πάνω σε αυτό βασίστηκε και η μεγάλη ιστορία που το συνοδεύει έως και σήμερα.\nΤα Αμπελάκια, το ιστορικό αυτό χωριό είναι χτισμένο στους πρόποδες του Κισσάβου βορειοανατολικά της Λάρισας. Θα το συναντήσεις στην είσοδο της κοιλάδας ων Τεμπών. Η παραμυθένια κοιλάδα της Ελλάδας μήκους 10 χιλιομέτρων δεν αφήνει κανέναν ασυγκίνητο και σίγουρα ούτε κι εσένα. Φυσικά τα Αμπελάκια πήραν το όνομά τους από τα πολλά μικρής έκτασης αμπέλια που υπήρχαν παλιότερα στην περιοχή. Το χωριό θεωρείται ότι έχει 7 αιώνες ζωής και το σίγουρο είναι ότι γνώρισε πολύ μεγάλη άνθηση τους περασμένους αιώνες.\nΑυτή η άνθηση και η φήμη που απέκτησε το χωριό οφειλόταν στην ανάπτυξη της βιομηχανίας και της εμπορίας βαμβακερών υφασμάτων και κόκκινων νημάτων. Όμως η ανάπτυξη δεν σταμάτησε εκεί. Προς το τέλος του 18ου αιώνα, αυτή η επιχειρηματική δραστηριότητα άρχισε να γίνεται πιο οργανωμένη και συστηματοποιήθηκε με την ίδρυση της «Συντροφίας των Αμπελακίων». Για να αντιληφθεί κανείς τη σπουδαιότητα, αρκεί να σκεφτεί ότι ήταν ο πρώτος οικονομικός οργανισμός θεμελιωμένος σε συνεταιριστική βάση. Ωστόσο, η Συντροφία διαλύθηκε το 1811 σε μια δύσκολη ατμόσφαιρα.\nΑν βρεθείς στην περιοχή της Λάρισας και των Τεμπών αξίζει να γνωρίσεις αυτό το πολύ όμορφο και γραφικό χωριό που μόνο τυχαία δεν έχει χαρακτηριστεί διατηρητέο, όπως αναφέρει το exploringgreece.\nΗ Θεσσαλία είναι μια επιλογή που δε θα σε απογοητεύσει όλες τις εποχές του χρόνου. Έχεις πολλά να δεις και να κάνεις και το πιο σημαντικό είναι ότι βρίσκεις καταλύματα για όλα τα γούστα και πολύ καλό φαγητό.\nPrevious post:Αποκλεισμός της ΑΕΚ στο BCL\nNext post:Κόψτε αυτήν τη συνήθεια, αν δεν θέλετε να μειώνονται οι σεξουαλικές σας επιδόσεις – Σχέσεις


Π. Καμμένος: Η Ελλάδα χώρα σταθερότητας σε Νοτιοανατολική Μεσόγειο και Βαλκάνια - dailythess | Ειδήσεις από τη Θεσσαλονίκη\n6 Οκτωβρίου 2018 - 18:48\nΠ. Καμμένος: Η Ελλάδα χώρα σταθερότητας σε Νοτιοανατολική Μεσόγειο και Βαλκάνια\nΟ υπουργός Εθνικής ‘Αμυνας Πάνος Καμμένος, συνοδευόμενος από τον αρχηγό ΓΕΕΘΑ ναύαρχο Ευάγγελο Αποστολάκη ΠΝ, τον αρχηγό ΓΕΝ αντιναύαρχο Νικόλαο Τσούνη ΠΝ και τον αρχηγό Στόλου αντιναύαρχο Ιωάννη Παυλόπουλο ΠΝ, παρακολούθησε την έναρξη της Διακλαδικής ‘Ασκησης «ΠΑΡΜΕΝΙΩΝ 2018» από τη Φρεγάτα «ΨΑΡΑ».\nΤο σενάριο της άσκησης που παρακολούθησε ο υπουργός Εθνικής ‘Αμυνας περιελάμβανε ανακατάληψη πλοίου και γυμνάσιο αντιμετώπισης αεροπορικής προσβολής από μονάδα επιφανείας.\nΕπιπρόσθετα ο κ. Καμμένος σημείωσε πως μέσα στους επόμενους μήνες με την έναρξη της εκμετάλλευσης του υποθαλάσσιου πλούτου και την αναγνώριση της ΑΟΖ θα επεκταθεί ο τομέας ευθύνης του ΥΠΕΘΑ και των ΕΔ, ιδιαίτερα προς τα νότια. «Αναλαμβάνουμε, λοιπόν, την ευθύνη μιας περιοχής, ιδιαίτερα αυτής που είναι μεταξύ της Κρήτης, του Σουέζ, της Κύπρου και της Μάλτας, όπου γίνεται η μεγαλύτερη διακίνηση παράνομων όπλων, πετρελαίου, ναρκωτικών, που χρηματοδοτεί την τρομοκρατία. ‘Αρα αναλαμβάνουμε έναν τομέα ευθύνης που θα πρέπει να μας βάλει μπροστά, ως μια χώρα ενήμερη στην αντιμετώπιση της τρομοκρατικής απειλής. Η δική σας εκπαίδευση, τους τελευταίους μήνες, σε θάλασσα και στεριά, θα οδηγήσει τις επόμενες εκπαιδεύσεις» δήλωσε σχετικά ο ΥΕΘΑ.\nΤέλος, ο κ. Καμμένος, εκ μέρους όλων των ελληνικού λαού και της κυβέρνησης, ευχαρίστησε το προσωπικό για τις υπηρεσίες του και τον επαγγελματισμό του , ενώ εκθείασε το υψηλό επιχειρησιακό του επίπεδο. «Ως υπουργός Εθνικής ‘Αμυνας είμαι ιδιαίτερα ευτυχής που παραλαμβάνω συγχαρητήρια από όλες τις χώρες με τις οποίες συνεκπαιδεύεστε. Αποτελείτε πρότυπα. Συνεχίστε με αυτό το ρυθμό, με αυτό το υψηλό ηθικό και τον επαγγελματισμό. Από τη δική μας πλευρά θα κάνουμε αυτό που πρέπει» κατέληξε ο ΥΕΘΑ.\nTags: Βαλκάνια, Καμμένος\nΤρεις συλλήψεις στη Βόρεια Ελλάδα για διακίνηση μεταναστών\nΣτην Αίγυπτο η Μελάνια Τραμπ, ευτυχής που ο Κάβανο και η γυναίκα που τον κατηγορεί για σεξουαλική επίθεση είχαν την ευκαιρία να ακουστεί η φωνή τους\n1ο Βαλκανικό Φόρουμ: Να γίνουν τα Βαλκάνια χώρος συνεργασίας και ευημερίας των λαών\nΣ. Φάμελλος: Συνεργασία και ειρήνη η προοπτική στα Βαλκάνια


Νικόλας Ανδρουλάκης: ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΚΑΙ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ - Polis Magazino\nΝικόλας Ανδρουλάκης: ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΚΑΙ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ\nΣΑΒΒΑΤΟ 9 ΑΠΡΙΛΙΟΥ\nΤρία χρόνια μετά την τελευταία επίσκεψη της Ντουέντε στην Πάτρα, με την τότε παράσταση να βγαίνει από το θέατρο και να γίνεται ένα με τους περαστικούς, ο Νικόλας Ανδρουλάκης επιστρέφει και καλεί ξανά την αληθινή Πάτρα, την πιο ηλιόλουστη, την πιο αλληλέγγυα, την καλλιτεχνική, τη γεμάτη ζωή, σε μια παράσταση για κάθε ευαίσθητη ψυχή, για κάθε παιδί του κόσμου, για μια κοινωνία συγκινητική στην πράξη. Με αφορμή το βαθιά βιωματικό αλληγορικό παραμύθι του Θανάση Τριαρίδη, θα συνδιαμορφωθεί ένα δίωρο φιλοσοφικό και καλλιτεχνικό σεμινάριο στην ασκητική μεθοδολογία που αναπτύσσουν ο δημιουργός και η ομάδα τα τελευταία χρόνια, για ένα στοχαστικό παιχνίδι, στις παρυφές μεταξύ σκηνικής πραγματικότητας και πραγματικής ζωής.\nΣημείο συνάντησης στα σκαλιά της Γεροκωστοπούλου, έξω από το Θέατρο Act στις 16:00.\nΣτις 18:00 θα ακολουθήσει το έργο, στο θέατρο Act.\nΣυνολική διάρκεια 16:00-19:30\nΕίσοδος ελεύθερη και προαιρετική συνεισφορά Τα έσοδα θα δοθούν στην κοινωνική κουζίνα ο Άλλος Άνθρωπος\nΝα μην τους παίρνει ο ύπνος. Να μπαίνουν να ψάχνουν αν αυτά που είδαν στην παράσταση είναι αλήθεια, αυτός αξίζει να είναι ο στόχος\n~ Θανάσης Τριαρίδης\nΤο Περίσσιο Παιδί του αγαπημένου συνταξιδιώτη και θείου μας, ψυχικά, Θανάση Τριάριδη, ένα αλληγορικό παραμύθι για τα εκατομμύρια παιδιά της υποσαχάριας Αφρικής που χάνουν τη ζωή τους καθημερινά σε συνθήκες σαν αυτές που βλέπουμε στην καρδιά του πολέμου στην Ουκρανία, ως μία καθημερινή, ισόβια, κανονικότητα εξαθλίωσης κι εξανδραποδισμού.\nΟ ίδιος ο συγγραφέας έχει βιώσει το ταξίδι στην συγκινητική περιπέτεια της διακρατικής υιοθεσίας και τα τελευταία χρόνια είναι εμπνευστής και καθοδηγητής για πολλές νέες οικογένειες που τολμούν μια τέτοια επαναστατική πράξη αγάπης. Μια τέτοια οικογένεια αλληλεγγύης και συγκίνησης θα προσπαθήσουμε να δημιουργήσουμε κι εμείς στη σκηνή και στη ζωή. Σε ένα προσωπικό και συλλογικό πείραμα, σε μια συνθήκη πραγματικότητας πιο γενναία κι αλληλέγγυα από ποτέ ως τώρα. Παντελώς απροετοίμαστοι για μια τέτοια ευθύνη κι όμως πανέτοιμοι από τη γέννα μας, όλοι μαζί, θεατές ερμηνευτές, σε μια μεγάλη φαμίλια υπό διαμόρφωση. Σε ένα καλλιτεχνικό έργο που θα προσπαθήσουμε στη συνέχεια να ταξιδέψει σε σχολεία, σε αμφιθέατρα, σε φορείς, σε γειτονιές, σε όλη την πόλη, τη χώρα κι ίσως παραπέρα, τα ερχόμενα χρόνια. Όσο υπάρχουμε οι ζωντανοί.\n~ Καλλιτεχνική Συμμορία Ντουέντε\nFacebook Page Ντουέντε: https://www.facebook.com/DuendeArtGang\nInstagram Ντουέντε: https://www.instagram.com/duende_art_gang/\nΚωνσταντίνος Πλατής – Τ: 6937709958\nΕπόμενο άρθρο«Η άλλη εκδοχή» Από τον Στέλιο Καλαθά και την ομάδα +αίσθημα\nΟι νικητές του 7ου Διαγωνισμού Επιχειρηματικών Ιδεών του ACT\nΕπεισοδιακή συνέντευξη Τύπου για τις «Σκηνές από έναν Γάμο»\nΗ Ελευθερία Αρβανιτάκη στο RADIO CITY\nΈκθεση ζωγραφικής: “Πορτραίτα προσφύγων” φθαρμένα στο χρόνο\nΗ Κερασία Αραβανοπούλου συμμετέχει στην έκθεση Τέχνης του 1st Designers Pop...\nAφιέρωμα στο θεατράνθρωπο Γιώργο Λεμπέση\n«Πώς να καταστρέψετε τη ζωή σας» με το Γιώργο Ηλιόπουλο


Σαββάτο, 18 Ιανουαρίου 2020 12:45:33 ΠΜ\nΑρχική›Ειδήσεις›Πολιτική›ΥΠΟΙΚ: Το σχέδιο «Ηρακλής» ανάσα ρευστότητας για πολίτες και επιχειρήσεις\n«Αντίθετα, η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας κατόρθωσε μέσα σε λίγες εβδομάδες από την ανάληψη των καθηκόντων της να προετοιμάσει, να διαπραγματευτεί και να ολοκληρώσει ένα συνεκτικό, αξιόπιστο και εγκεκριμένο από την Κομισιόν σχέδιο που θα συμβάλλει καθοριστικά στην απαλλαγή των τραπεζών από το μείζον πρόβλημα των κόκκινων δανείων. Έτσι θα πάρουν ανάσα ρευστότητας πολίτες και επιχειρήσεις. Ρευστότητα που θα στηρίξει υψηλούς, βιώσιμους, ρυθμούς ανάπτυξης προς όφελος όλων των Ελλήνων» συμπληρώνει το υπουργείο Οικονομικών.\nΣημειώνεται ότι το σχέδιο «Ηρακλής» πήρε το «πράσινο φως» από την Κομισιόν χθες Πέμπτη με την επίτροπο Μαργκρέιτε Βέστεϊγιερ, αρμόδια για την πολιτική ανταγωνισμού, να δηλώνει σχετικά «Εκφράζω την ικανοποίησή μου για το γεγονός ότι, από κοινού με την ελληνική κυβέρνηση, καταλήξαμε σε λύση συμβατή με την αγορά για την αντιμετώπιση του συνόλου των μη εξυπηρετούμενων δανείων που βαρύνουν τους ισολογισμούς των ελληνικών τραπεζών. Το σχέδιο που εγκρίναμε σήμερα είναι ένα ακόμη καλό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο τα κράτη μέλη μπορούν να βοηθούν τις τράπεζες να εκκαθαρίζουν τους ισολογισμούς τους χωρίς να τους χορηγούνται ενισχύσεις ή να στρεβλώνεται ο ανταγωνισμός».