Το Νούμερο 31328 | 1ο Δημοτικό Σχολείο Χολαργού, Σεπ 2011- Αυγ 2014\nΤο βιβλίο τούτο είναι γραμμένο με αίμα. Ένας κριτικός του σημείωνε κάποτε για το ύφος του: «Έχει κάτι από τη φονική λαμπρότητα των πολεμικών όπλων, τη φονική λαμπρότητα του αδυσώπητου φωτός». Αλλά εγώ δε μιλώ για το ύφος. Λέω για την καυτή ύλη, για τη σάρκα που στάζει το αίμα της και πλημμυρίζει τις σελίδες του. Για την ανθρώπινη καρδιά που σπαράζει, όχι για την ψυχή. Εδώ μέσα δεν υπάρχει ψυχή, δεν υπάρχει περιθώριο για ταξίδι σε χώρους της μεταφυσικής. Όταν καίγεται έτσι που καίγεται εδώ, με πυρωμένο σίδερο η σάρκα, παντοδύναμη θεότητα υψώνεται αυτή, κι όλα τα άλλα σωπαίνουν. Έχουν να λένε πως κανένας πόνος δεν μπορεί να είναι ισοδύναμος με τον ηθικό πόνο. Αυτά τα λένε οι σοφοί και τα βιβλία. Όμως, αν βγεις στα τρίστρατα και ρωτήσεις τους μάρτυρες, αυτούς που τα κορμιά τους βασανίστηκαν ενώ πάνω τους σαλάγιζε ο θάνατος – και είναι τόσο εύκολο να τους βρεις, η εποχή μας φρόντισε και γέμισε τον κόσμο – αν τους ρωτήσεις, θα μάθεις πως τίποτα, τίποτα δεν υπάρχει πιο βαθύ και πιο ιερό από ένα σώμα που βασανίζεται.\n[…] Με είχε πολύ βασανίσει όταν το έγραφα, με είχε αναστατώσει το επίμονο στριφογύρισμα στην πυκνή και φοβερή ύλη της πικρής αυτής ζωής που έπρεπε να πάρει έκφραση. Είχα τότε περάσει πολλές νύχτες που, κυνηγημένος από τους εφιάλτες και τις αναμνήσεις, δεν μπορούσα να βρω καταφύγιο μήτε στον ύπνο. Γι’ αυτό, όταν βγήκε πια σε βιβλίο «το νούμερο 31328», δεν τολμούσα, δεν ήθελα να το ξαναδώ – τελοσπάντων η ζωή όταν είσαι γερός και είσαι νέος, έχει τόση δύναμη, σου το επιβάλλει να θέλεις να ξεχνάς.\n[…] Έτσι το βιβλίο τούτο –χρονικό μιας βασανισμένης στιγμής της Ελλάδας από τις τόσες – απαγορευμένο χρόνια τώρα από τις λογοκρισίες, έχει το θλιβερό προνόμιο, όπως βγήκε για πρώτη φορά σε μια ώρα παγκόσμιου πένθους, να ξαναβγαίνει τώρα στο τέλος ενός άλλου πολέμου, όταν πάλι το πένθος σκεπάζει τις ρημαγμένες εστίες και τους τάφους των παιδιών, των γυναικών, των γερόντων και της νιότης του κόσμου. Και όπως τότε, πριν από εικοσιένα χρόνια, το «Νούμερο 31328» ήταν η διαμαρτυρία ενός παιδιού εναντίον του πολέμου, μένει πάλι, τώρα, η διαμαρτυρία ενός ανθρώπου».\nΚεφ. Β΄ (σελ. 63-64).\nΤο πρωί ένας στρατιώτης μπήκε στο υπόγειο να τιμαρέψει το άλογο. Είναι ένας ανατολίτης χωριάτης – δεμένο κορμί, πολλά μουστάκια, ξουρισμένο το κεφάλι στην κορφή, ένας στρογγυλός κύκλος. Μερικοί δικοί μας πιάνουν κουβέντα μαζί του. Αυτός στην αρχή δεν καταδέχεται, μα, μόλις καταλαβαίνει πως εδώ είναι κυρίαρχος και πως κάθε λόγο απ’ το στόμα του περιμένουν να τον ρουφήξουν τόσοι υποτελείς, ο εγωισμός του τον γαργαλά και λύνεται η γλώσσα του.\nΉταν μες στο χτεσινό απόσπασμα που πήρε τον Ηρόδοτο και τους άλλους. Ο κύκλος μας γύρω του γίνεται πιο μεγάλος. Όλοι πλησιάζουμε.\n– Με τι τρόπο;… ρωτά ένας, κι όλα τα μάτια στέκουν τεζαρισμένα, σα να είναι να χορτάσουν απ’ την απάντηση. Ο στρατιώτης σταματά το ξύρισμα απότομα. Μας κοιτάζει κι αυτός.\n– Με τη Λόγχη! Λέει. Σε μια μάντρα.\nΈνας, λέει, έκαμε να φύγει, δε στεκόταν, τον κυνηγούσαν μες στην μάντρα και βλαστημούσαν γιατί τους παίδευε ο κερατάς… Τον στρίμωξε, λοιπόν, ο στρατιώτης. Μα τότε που ετοιμαζόταν να του τη φέρει, αυτός χίμηξε απ’ το πλάι κ’ έχωσε τα δόντια του στη χούφτα που κρατούσε τη λόγχη. Σα λυσσασμένος, το σκυλί! Μα τον έσπρωξε, λέει, ο στρατιώτης και του έχωσε τη λόγχη σα να‘ ταν μπαμπάκι…\nΤα μάτια χόρτασαν. Οι καρδιές χτυπούν δυνατά. Απ’ τα σουσούμια που μας δίνει καταλαβαίνουμε πως αυτός που τους παίδεψε ήταν ο Ηρόδοτος.\nΟ στρατιώτης, ικανοποιημένος, πιάνει πάλι να ξυστρίσει. Η μία χούφτα του είναι δεμένη – ένας επίδεσμος, η δαγκαματιά χθες. Φτύνει λίγο μες στην άλλη χούφτα, ύστερα με το φτύμα αυτό πολεμά να γυαλίσει το κούτελο του αλόγου. Το χαϊδεύει. Ήραμα. Ήρεμα.\nΠροσέχουμε πολύ σ’ αυτές τις τελευταίες κινήσεις του. Πάρα πολύ. Στα χέρια του, στα δάχτυλα – σα να ‘ταν μπαμπάκι…\n– Το κοιτάζει καλά το ζο…, μουρμουρίζει ένας δικός μας αφηρημένα.\nΜια άλλη φωνή, ίδιος τόνος:\n– Ναι… Καλά…\nΚεφ. Δ΄ σελ. 78 -83\n[…] Το κερί έφταξε στον προορισμό του, στο Ιερό. Ακούμε μια στριγγιά γυναικεία κραυγή που ξεπετιέται από κει, στο βάθος. Χαστουκίζει για ένα γρήγορο λεπτό τον πικρόν αγέρα. Ύστερα μια άλλη κραυγή. Μα τούτη σβήνει απότομα από κάποιο χέρι που βούλωσε το στόμα που φώναζε. Οι στρατιώτες, φαίνεται νοιάζονταν να μη γίνει θόρυβος.\nΗ γυναίκα βαστούσε τον άντρα της με τα δύο χέρια και δεν ήθελε να ξεκολλήσει. Το παιδάκι είναι ξαπλωμένο ανάμεσά τους. Δεν ξύπνησε ακόμα. Μια μπούκλα γεμάτη σκόνη έχει κολλήσει πάνω στο μέτωπο, πέφτει εκεί πλάι, στο κατεβασμένο βλέφαρο. Είναι τόσο ήρεμο – μια μπούκλα. Θα ονειρευόταν. Ο στρατιώτης τραβούσε τη γυναίκα, στην αρχή αδύνατα, ήθελε να είναι αβρός. Μα ολοένα δυνάμωνε, ολοένα, το τράβηγμα. Ανυπομονούσε. Τα μάτια του ήταν τεζαρισμένα απ’ την επιθυμία και, όπως η αντίσταση της γυναίκας συνεχιζόταν, μια γρήγορη λάμψη χίμηξε μέσα τους και τα’ άλειψε με φως.\n– Γλιτώστε με!… Γλιτώστε με!…\n– Κ’ εσύ δε με σκοτώνεις! Του φώναζε η γυναίκα με απελπισμένη οργή. Δε με σκοτώνεις!…\n– Λυπηθείτε μας!… Λυπηθείτε μας!…\n– Μητερούλα!… Μητερούλα!…\nΒγήκαν απ’ το Ιερό. Σταμάτησαν κοντά στην είσοδο, πίσω από μια κολόνα. Ένας τους πήρε μια πλατιά σανιδένια τάβλα, που ήταν στην πόρτα, και την ακούμπησε στην κολόνα, να προφυλάξει το μέρος να μη βλέπουμε. Μα για το σκοπό τούτον η τάβλα ήταν μικρή, πιο μικρή απ’ το μπόι του ανθρώπου. Λίγα πράγματα μονάχα κρύβουνταν.\n– Εδώ μέσα!… Μπρος στα μάτια μας!… μουρμουρίζει ένας με φρίκη. Τα σκυλιά!\n– Σουτ! Κάνει κάποιος άλλος.\nΚρυμμένοι μές στο σκοτάδι είχαμε κολλήσει τα μάτια εκεί. Οι καρδιές χτυπούσαν. Κοιτάζαμε με περιέργεια αδυσώπητη, σα λύσσα, μη μας φύγει και η ελάχιστη λεπτομέρεια. Ο ένας στρατιώτης πολεμούσε να ρίξει τη γυναίκα ανάσκελα χάμου. Δεν έπεφτε. Τότες την έπιασαν οι δύο απ’ τα χέρια κι ο τρίτος απ’ τα ποδάρια. Αφήσαν πια κατά μέρος την αβρότητα. Τα χέρια τους, τα κορμιά τους δουλεύαν με γρήγορες νευρικές κινήσεις, δεν άντεχαν πιά. Την ξαπλώσαν ανάσκελα. Ο μεσαίος στρατιώτης βιαζόταν να τη λευτερώσει από ένα δυό ρούχα. Οι άλλοι την κρατούσαν με τα χέρια κολλημένα πάνου στο στήθος. Για μια τελευταία φορά πολέμησε να μαζέψει τις δυνάμεις της, ν’ αντισταθεί. Ξέφυγε, στριφογύρισε σα φίδι, ουρλιάζοντας.\n– Σκοτώστε με! Σκοτώστε με!\nΤη φέραν πάλι στα ίδια, ανάσκελα, με κολλημένα πάνω της τα τρία ζευγάρια χέρια. Η έχοντας πια να κάμει τίποτα άλλο, έπιασε να χτυπά το κεφάλι της απανωτά, απελπισμένα, στις πλάκες. Ο βουβός κρότος νοιαζόταν να διατηρηθεί μια στιγμή μες τις φωνές της, που ολοένα αδυνάτιζαν.\nΓύρισα τα μάτια. Δυο τρεις σύντροφοι είχαν μαζευτεί κοντά κοντά, ολόρθοι και κάνανε ένα προπέτασμα γύρω στον άντρα της, να μη βλέπει. Είχε ζαρώσει εκεί, κουρελιασμένος, μισόγυμνος, συντριμμένος, έσκυβε πάνου στο παιδάκι του με τις μπούκλες που βέλαζε, το ‘σφιγγε.\n– Πως θα το βαστάξω;… Πως θα το βαστάξω;… μουρμούριζε μες τα δάκρυά του.\n– Σύντροφε, δεν είναι ντροπή. Όλοι μας μια μέρα μπορούμε να το βεβαιώσουμε πόσο ήταν αδύνατο να κάμεις εσύ τίποτα…\nΟ σιγανός ολολυγμός ερχόταν ολοένα πιο αδύνατος απ’ το άλλο το φτωχό μισολιποθυμισμένο πλάσμα εκεί. Περνούσε μές απ’ το προπέτασμα που κάναμε γύρω στον άντρα της, έφτανε σα λυρική νότα, ένας στίχος με σούρουπο, ένα «παρών».\n– Δεν είναι ντροπή, σύντροφε…\n– Μα είναι γι’ αυτό τώρα;… τινάζεται απελπισμένα. Δεν την ακούτε εκεί χωρίς βοήθεια; Τώρα τι να κάμω! Τώρα! Τώρα!\nΠεριμέναμε. Ήθελα να γυρίσω πάλι να δω εκεί που προσφερόταν η θυσία, αν τελείωσαν. Ντρεπόμουν. Γι’ αυτό γύριζα με δόσεις, έκανα πως κοίταζα παραδώ, στο μέρος της εκκλησιάς, στο θόλο. Στην κοντύτερη προς το Ιερό κολόνα ήταν ζωγραφισμένος ένας μισοξυσμένος άγιος, ψηλά ψηλά. Μόλις τον ξεχώριζα στο λίγο φως.\nΘα πέρασαν ίσαμε τρία τέταρτα της ώρας. Οι στρατιώτες φύγανε. Ξεχάσαν και το κερί. Πήγαμε σιγά εκεί που την άφησαν, σωπαίνοντας, σα να μην τολμούσαμε. Ήταν σχεδόν αναίσθητη. Τη σκεπάσαμε όπως όπως με τα ρούχα της και τη σηκώσαμε στα χέρια μας με προφύλαξη, σαν πολύτιμο και εύθραυστο πράμα. Το χλωμό πρόσωπο ακινητούσε, τραβηγμένο απ’ την πείνα κι απ’ τα δάκρυα. Τα μάτια κλειστά. Ένα ήρεμο παράπονο παιδιού σάλευε στα πανιασμένα χείλια. Έτσι τη φέραμε κοντά στον άντρα της και στο παιδάκι της.\nΧύθηκαν κ’ οι δύο πάνου της, την αγκάλιαζαν, τη φιλούσαν, φώναζαν. Εκείνη τίποτα. Δε σάλευε. Κάποιος έτρεξε κ’ έφερε το κερί. Όλοι θέλαμε να δώσουμε μια μικρή βοήθεια. Ένας έπιασε να της κατεβάζει χαστούκια για να τη συνεφέρει. Με τα χτυπήματα τινάχτηκαν δυο τρεις στάλες σιχαμένα δάκρυα. Τα χείλια της λαστιχάρισαν μια, τακ! Όλοι φώναζαν – πανδαιμόνιο.\nΚεφ. Ε σελ. 86-90\n-Τους πήραν μέσα; τη ρωτούμε.\n-Όχι τους σφάξαν.\n-Ηταν κανείς δικός σου;\nΗ νέα πόστα που μας παρέλαβε ήταν καβαλαραίοι. Είχαν μια λαμπρή ιδέα: Αφήσαμε τον ίσιο δρόμο, πέσαμε μες τα χωράφια. Αυτό ήταν μια αλύπητη δοκιμασία για τα γυμνά φουσκαλιασμένα ποδάρια μας. Οι βόλοι το χώμα ήταν ξεροί και ντούροι απ’ τον ήλιο. Δεν είχε βρέξει ακόμα. Κοιτάζαμε να τους ξεφύγουμε, γιατί δεν μπορείς μαζί τους να κρατήσεις ισορροπία ξυπόλυτος. Μα πέφταμε στην άλλη ευλογία, σε κάτι παλιάγκαθα που μας παλάβωναν.\n-Δεν μπορώ! Δεν μπορώ πια!\nΌλοι φωνάζαν. Κι όμως όλοι τρέχαμε μη μείνουμε πίσω. Τρέμαμε πως όποιος μείνει τελευταίος θα τον σκοτώσουν. Ο ένας βιαζόταν να προσπεράσει τον άλλο, και τον άλλο-ένας παλαβός συναγωνισμός που πνιγόταν στα μουγκριχτά μας. Ξεκολλούσαμε, στα πεταχτά τα αγκάθια από τις πατούνες και τρέχαμε. Τρέχαν από πίσω μας και οι στρατιώτες με τα άλογα, και μας χτυπούσαν με τα κοντάκια μη σταθούμε. Ήμαστε ένα κοπάδι σαν τα αναμαλλιασμένα ζα –τρέχουν στον κάμπο να σταλιάσουν κάπου γιατί μυρίστηκαν το μπουρίνι.\nΔεν μπορούσα να σηκώσω το βάρος της συντροφικής παπούτσας. Το ιδρωμένο βρώμιο ποδάρι μου γλυστρούσε και χόρευε μέσα της. Την τράβηξα και τη βαστούσα στα χέρια. Μα τότε η πατούνα, συνηθισμένη στο άσυλο, άρχισε να σπαράζει απ’ το ύπαιθρο. Άναβε, πετούσε σπίθες. Έσκισε ένα κομμάτι απ’ το πουκάμισο που μου άφησαν και την τύλιξα.\nΤα αλλάξαμε. Έδωσα το ζερβί και πήρα το δεξί. Τα φορέσαμε τρέχοντας. Πιο πέρα κάμαμε πάλι αλλαξιά. Και πάλι.\nΟ ήλιος ανέβαινε καφτός, εχτρικά, χωρίς οίκτο. Μες στον Οχτώβρη ένας τέτοιος ήλιος! Άρχισε να μας καίει η δίψα. Η σκόνη κολλούσε στις γλώσσες, που μπαινόβγαιναν σαν κουρντισμένες. Φτύναμε να φύγει η πίκρα. Μα τα στόματα ήταν ξερά. Κι αν έβγαινε λίγο φτύμα, μετανιώναμε ύστερα για την ογρή ουσία που αφήσαμε να ξοδευτεί.\n-Τι; λέει ο αξιωματικός της συνοδείας.\n-Σου! Σου![νερό] φωνάζαμε τούρκικα.\nΚοντεύαμε σε μια πηγή. Μας κράτησαν καμιά εικοσαριά μέτρα αλάργα. Οι στρατιώτες πήγαιναν διαδοχικά, πίνανε, πότιζαν τα άλογα, γέμιζαν τα παγούρια τους. Πίναν με τις χούφτες. Βλέπαμε το νερό που ξέφευγε και χυνόταν από τα στόματά τους. Όλα τα κορμιά γέρναν προς αυτή τη φευγαλέα καθαρή γραμμή που σκορπούσε καταγής. Ακούγαμε τον ήχο της. Τον ακούγαμε. Με μάτια γεμάτα πυρετό γέρναμε προς τα εκεί. Έτσι όπως γέρνουν τα διψασμένα δέντρα.\nΤίποτα! Μας κρατούσαν μακριά, κολλημένους στο θέαμα. Άφησαν μονάχα τις γυναίκες και το παιδάκι να παν να πιούν.\n-Λυπηθείτε μας! Λυπηθείτε μας! Φωνάζαμε.\nΗ γυναίκα του ρολογά γέμισε τις χούφτες νερό και έκαμε να το φέρει στον άντρα της. Σιγά. Κοιτάζαμε με μίσος αυτή τη χούφτα που πλησίαζε. Ένας στρατιώτης πάει από πίσω κλέφτικα, και χώνει τα χέρια του κάτου από τις μασχάλες της γυναίκας. Τη γαργαλούσε. Αυτή κάνει μια προσπάθεια, λίγο ακόμα, να τρέξει, να σώσει το νερό. Μα κι ο άλλος δώστ’ του, δώσ’ του τη γαργαλούσε. Κ’ εκείνη δε βάσταξε. Έμπηξε τα χάχανα. Λίγα μέτρα μπροστά μας. Άνοιξε τα χέρια της να προφυλαχτεί: Το νερό χύθηκε καταγής.\nΉρθε και σκόρπιστηκε πλάι στον άντρα της λέσι. Αυτός μ’αγκριλωμένα μάτια, που τ’αυλάκωνε ακόμα το δράμα, χίμηξε και της έγλειψε τα βρεμένα δάκτυλα ένα ένα, με λύσσα, σα να ήθελε να τα καταπιεί.\nΞεκινήσαμε. Στο δρόμο ο Αργύρης βρήκε ένα κομμάτι παλιοτσούβαλο. Εύρημα!\n-Θα τυλίξουμε τα ποδάρια μας μόλις σταθούμε, μου λέει.\nΔόξα σοι ο Θεός! Καθένας έκανε «κρά» για ένα τέτοιο πράμα Ήταν μια γρήγορη χαρά.\n-Βάστα το καλά, Αργύρη!\nΣταθήκαμε σε καμιά μισή ώρα. Βρήκαμε ένα βαλτονέρι σ’ένα μακρύ χαντάκι. Καταπράσινα χορτάρια φύτρωναν εκεί σιμά. Πολλά κουνούπια. Και τα δέντρα έκαναν ίσκιο. Ήταν και καστροπούλια μες στα φύλλα. Θα ερωτεύουνταν\n-Εδώ! Λέει ο αρχηγός του αποσπάσματος. Πιείτε!\nΠήρε το κορίτσι και τράβηξε να «εκφραστεί». Με τα καστροπούλια.\nΠέσαμε μες το βαλτονέρι και πίναμε χουφτιές-χουφτιές το βρώμικο νερό. Χύναμε πάνου στ’αναμμένα μούτρα μας, βρέχαμε τα στήθια-όλο το αίμα, όλη η ζωή μας να πλημμυρίσει νερό, νερό.\n-Μη! Φωνάζει ένας δικός μας. Μην πίνετε έτσι, σύντροφοι! Είναι ο «λευκός θάνατος»!\nΛευκός, μαύρος, πράσινος ας έρθει αδερφέ μας!\n-Θα μας πιάσει λυσιντερία! Πολεμά μια τελευταία απόπειρα σωτηρίας ο σύντροφος.\nΆλλά, μπρός στο κύμα , στα στόματά μας που στάζαν νερό, μπρός στην ασυγκράτητη τούτη πρόκληση, τινάχτηκε κι αυτός, έχωσε το μούτρο του μες στο βαλτονέρι και ρουφούσε, ρουφούσε.[…]\nΚεφ. Ε΄ (95-98)\n[…] Τον καιρό της ελληνικής κατοχής βρέθηκαν όξω απ’ την Πέργαμο τα πτώματα – καμιά σαρανταριά φαντάροι δικοί μας, σφαγμένοι από τους τούρκους και πεταλωμένοι. Ύστερα πήγε εκεί το τέταρτο σύνταγμα. Γινήκανε τότες, αντίποινα πολλά. […]\nΞεκινήσαμε. Περπατήσαμε ίσαμε δύο ώρες μες στα χωράφια. Τότε ήρθε η νέα συμφορά. Το παιδάκι δεν μπορούσε πια να βαδίσει. Κάθισε κάτου κ’ έκλαιγε. Ο πατέρας του αναγκάστηκε να το σηκώσει στον ώμο. Το τρυφερό βάρος λύγισε την εξαντλημένη αντοχή του σ’ απελπιστικό βαθμό. Ήταν πολύ χοντρός. Βουτηγμένος στον ίδρο και στην σκόνη έτρεχε να προφτάξει το καραβάνι. Ολοένα έμενε πίσω. Με τα χέρια του, που βαστούσαν τώρα το μωρό, δεν μπορούσε να καθαρίζει τα γυμνά ποδάρια του από τα αγκάθια. Έτσι, όταν ο πόνος γινόταν αβάσταγος, ή σαν χτυπούσε σε καμιά πέτρα, έμπηγε τις φωνές. Πηδούσε, έτρεχε μια στιγμή πατώντας στο ένα ποδάρι, ύστερα έχανε την ισορροπία του, τσούπ! Ήταν ωραίο- να σκας στα γέλια. Τα δάκρυά του τρέχαν. Μαύριζαν την ίδια στιγμή απ΄ την σκόνη που βιαζόταν να κολλήσει πάνω τους.\n– Για δεν κοίταζες, τότε που καθίσαμε, να τυλίξεις κι εσύ τα ποδάρια σου σε κανά παλιόπανο! του φώναξε κάποιος δικός μας.\n– Μη μ’ αφήνετε! ικέτευε σπαρακτικά.\nΣε λίγο γονάτισε. Έμεινε. Από τα πόδια του έτρεχε μαύρο σκοτωμένο αίμα, εκεί προς τα χτυπημένα δάκτυλα.\n– Θα τον σκοτώσετε! δεν το βλέπετε; χιμά έξαλλη η γυναίκα του, μπαίνοντας ανάμεσα στους στρατιώτες. Θα το σηκώσω εγώ το παιδί.\nΈτρεμε τ’ αχείλι της. Η ματιά ήταν κρύα και σκληρή. Τέντωσε τα αδύνατα χέρια κι έβαλε το παιδί που έκλαιγε στον ώμο της.\nΔεν το χάιδεψε. Κανένας μας δεν κουνήθηκε να προσφερθεί.\n– Δεν θα βαστάξει, γυναίκα είναι, λέει ένας δικός μας.\n– Ναι, δεν θα βαστάξει.\nΓύρισα και κοίταξα τον πλαϊνό μου. Κι αυτός κοίταζε παρακάτω. Κοιτάζαμε ο ένας τον άλλο. Θα ήταν ένα τελευταίο ίχνος ντροπή από την παλιά ζεστή καρδιά- που να την αγγίξεις.. Μα κανείς δεν κουνήθηκε.\nΟ ρολογάς σηκώθηκε και ξεκινήσαμε. Σε λίγο η γυναίκα, η σκληρή ματιά, χαμήλωσε. Έπιασε να μερεύει. Κ’ έπειτα, σιωπηλά, βούρκωσε.\n– Αφήστε μας! … αφήστε μας να τελειώνουμε! … φώναζε μες στ’ αναφιλητά.\n– Ε! λέει φουρκισμένος ο αρχηγός της συνοδείας. Πάρτε ένας άλλος το παιδί!\nΚάμαμε όλοι μια ασυναίσθητη κίνηση, να ξεφύγουμε έναν κίνδυνο. Οι στρατιώτες άρπαξαν έναν απ’ τους τελευταίους της γραμμής και του καθίσαν το παιδί στον ώμο. Πιο πέρα αυτός φώναξε να το δώσουν και σ’ άλλον. Ήρθε κ’ η σειρά μου. Ήταν αληθινό μαρτύριο- γιατί τρέχαμε, πεινούσαμε, ήμαστε γυμνοί, ήμαστε για να πέσουμε από στιγμή σε στιγμή, εμείς οι ίδιοι.\nΒάδιζα τρικλίζοντας, ύστερα φώναξα να το πάρει κι άλλος. Όλοι τρέχανε να βρεθούν στις πρώτες γραμμές, να ξεφύγουν. Σαν το ξεφορτώθηκα έπιασα κ’ εγώ να τρέχω, μη μου το ξαναδώσουν. Είχε γίνει φόβητρο- ένα παιδάκι. Η οργή σκλήραινε ολοένα τις τυραγνισμένες μας καρδιές.\n– Τι θέλει και δεν ψοφά! ξέσπασε, άξαφνα, ένας άγρια.\n– Μπας κ’ είναι να βαστάξει; λέει ένας άλλος, που νοιαζόταν να βρει και μια δικαιολογία. Ας το σκοτώσουν να ησυχάσει!\nΚανείς δεν είπε πως είναι κρίμα. Ήταν μίσος για ένα παιδάκι; Ναι. Ήταν.\nΚεφ. Στ (σελ. 101-102)\nΒρήκαμε ένα πτώμα φουσκωμένο, μαύρο, μισοφαγωμένο απ’ τα τσακάλια. Παρακάτω βρήκαμε κι άλλα τέτοια λέσια. Τα μυριζόμαστε στον αγέρα.\n– Θα φανεί!\nΣε λίγο φαινόταν. Θα ‘ταν από καμιάν άλλη αποστολή πριν από μας.\nΚοντεύαμε σ’ ένα ρέμα. Ακούμε μιαν εξαντλημένη γυναικεία φωνή που καλούσε. Κοιταχτήκαμε μες στα μάτια.\nΜας τράβηξαν προς τη φωνή. Σε λίγο τη βρήκαμε. Ήταν μια Χριστιανή. Τα φουστάνια της ήταν κομμένα, πεταμένα δίπλα, απ’ τη μέση και κάτου, σχεδόν γυμνή. Οι δύο γυναίκες που είχαμε μαζί μας τρέξαν κοντά της, μα οι στρατιώτες τις μπόδισαν. Στέκαμε κάμποσα μέτρα αλάργα, και κοιτάζαμε. Ο αρχηγός του αποσπάσματος τη ρώτησε να μάθει. Ήταν σε μια προηγούμενη αποστολή. Αυτή ήταν ετοιμόγεννη, απόβαλε, την παράτησαν εκεί να τυραγνιστεί ώσπου να πεθάνει. Πάνου στα χαμόκλαδα, πηχτά κομμάτια αίμα γυάλιζαν στον ήλιο σα γιούσουρο.\nΟ λοχίας έφτυσε με αηδία. Η γυναίκα τραβούσε ένα στρατιώτη απ’ το παντελόνι, να τη σκοτώσει. Αυτός γύρεψε διαταγή. Του είπαν να μην την πειράξει. Έτσι την αφήσαμε ζωντανή και προχωρήσαμε.\nΚεφ. ΙΑ΄ (σελ. 175-177)\n– Είσαι πολύ νέος, μου λέει. Τι δουλειά έκανες;\n– Πήγαινα σχολείο.\n– Ε, και πως σε πιασαν;\n– Δεν ξέρεις τούρκικα; με ρωτά αργότερα.\n– Όχι ό,τι μαθαίνω τώρα.\n– Θα πω πως θα ‘χεις δουλειά σε μένα. Να μεταφράζεις φραντσέζικες οδηγίες.\n– Για τους συντρόφους σου.\n– Ηλιά… (πάντα με φώναζε έτσι, τονίζοντας το ά.) Έχεις μητέρα;\n– Ναι ,του λέω. Έχω.\n– Ναι γλίτωσε.\n– Από πού είναι ο Κιαμήλ – μπέης; τον ρωτάω για το γιατρό.\n– Απ’ την Προύσα, μου λέει.\n– Εκεί είναι η φαμίλια του;\n– Ναι. δηλαδή ο πατέρας του. Τη μάνα του… Αυτήν τη σκότωσαν οι δικοί σας.\nκεφάλαιο ΙΖ΄ (270-279)\nΟι μαφαζάδες που μας φυλάνε είναι μεγάλες ηλικίες. Όλοι απ’ τα βαθιά της Ανατολής, στον καιρό του πολέμου το ‘χαν σκάσει στα βουνά. Το κουβέρνο τότες δεν μπορούσε να τους κυνηγήσει. Μα, τώρα που κάλμαρε το μέτωπο κι ο Έλληνας έφυγε, άνοιξαν τα παλιά κατάστιχα και τους μάζεψαν έναν έναν κι επειδή σε τέτοια ηλικία δεν ήταν πια βολετό να μάθουν να σκοτώνουν ανθρώπους πολιτισμένα, τους βάλαν βοηθητικούς να φυλάνε εμάς.\nΟι πιο πολλοί τους έχουν γενειάδα. Σιγά σιγά έπιασαν να ‘ρχουνται τα βράδια στις παρέες μας. Ψάχνουν με τα δάχτυλα τα γένια τους και λεν, κοιτάζοντας με τ’ αγαθά μάτια τους κάπου:\n– Αχ, μεμλεκέτ!… (πατρίδα).\nΔεν έχουμε πολύ κέφι γι’ αυτές τις παρέες. Τους ακούμε σχεδόν ψυχρά – ανάμεσά τους κι ανάμεσά μας υπάρχει ο σκληρός τοίχος. Αυτοί δεν είναι που μας κρατούν δεμένους; Τους μισούμε – πρέπει. Κι αν καμιά φορά πιάνεις τον εαυτό σου αφηρημένο σα να ‘χει ξεχάσει τον «τοίχο», δε χρειάζεται παρά μια σπίθα μυαλό. Φέρνεις πάλι τότες, ντροπιασμένος, τον κρύο οχτρό στο προσκήνιο.\nΜια μέρα οι μαφαζάδες μάθανε –το ‘γραφε λέει το φύλλο – πως οι ηλικίες τους απολυθήκαν.\n– Τι να κάνουμε; Τι να κάνουμε;\nΈνας δικός μας τους ορμηνεύει τότες να σηκωθούν να βγουν στο Διοικητή αναφορά. Έτσι γίνεται, τους λέει, στο στρατό. Θα του πείτε: «Θέλουμε το χαρτί μας!»\nΚοιτάζουνται μ’ απορία: Μα έχουν την άδεια, λοιπόν, να κάμουν κάτι τέτοιο;\n– Και βέβαια την έχετε!\nΔεν ξέραν με τι τρόπο να μας φχαριστήσουν για την ορμήνια. Βγάλαν συναμεταξύ τους μιαν επιτροπή από έξι. Μέσα σ’ αυτουνούς ήταν κι ένας Αράπης.\nΣύμφωνα με τις οδηγίες μας ζήτησαν πρώτα τον υπαξιωματικό, αυτός τους πήγε στο λοχαγό κι από κει τους παρουσίασαν στο Διοκητή, το Γιαννιώτη.\n– Τι θέλετε, ουλάν;\n– Το χαρτί μας θέλουμε για το μεμλεκέτ! Το λεν οι γαζέτες.\n– Το χαρτί μας για το μεμλεκέτ!\nΩχ, που να ‘σουν, μάτια μου! Ο Γιαννιώτης τα ‘χασε. Ήταν ένα πράμα ακατανόητο για τον τούρκικο στρατό. Τόσα χρόνια μπίνμπασης δε θυμόταν κάτι παρόμοια φοβερό.\n– Ποιος σας ορμήνεψε, κερατάδες! Ποιος σας ορμήνεψε; φώναζε έξω φρενών.\nΦοβισμένοι σα ζαρκάδια τού το είπαν: Οι σκλάβοι. Αυτοί ξέρουν. Απασχολημένος κείνη την ώρα, διέταξε να τους κλειδώσουν, όλη την επιτροπή, σ’ ένα κελί. Ήταν βράδυ. Αύριο θα τους κανόνιζε.\nΣε λίγο φέραν τους έξι στρατιώτες που είχαν βγει χτες στην αναφορά. Φέραν και τρεις σκλάβους, κατηγορημένους απ’ τους δικούς μας τους τσαουσάδες γιατί δεν τους κάναν τα θελήματα.\nΤους ξεγυμνώνουν όλους ως τη μέση. Μ’ ένα μεγάλο σκοινί τούς δένουν, τον ένα με τον άλλο, και τους εννιά αράδα. Ύστερα, τι δυο άκρες το σκοινί το πιάνουν, απ’ τη μια κι απ’ την άλλη, από δυο στρατιώτες. Σαν τελείωσε η προετοιμασία τούτη ήρθε ο Διοικητής. Από πίσω του τρεις τέσσερις αξιωματικοί. Ο Γιαννιώτης, με δεμένα τα χέρια του στις πλάτες, προχωρεί νευρικά μπρος στην αράδα τους δεμένους. Τους κοιτάζει μες στα μάτια, έναν ένα. Τσιμουδιά. Ύστερα γυρίζει πίσω. Ξαναπερνά από μπροστά τους, έναν ένα. Κι ύστερα άξαφνα, απότομα ξέσπασε η θύελλα:\n– Παλιόσκυλα! Παλιόσκυλα! Παλιόσκυλα!\nΧτυπούσε με το καμτσίκι από στριμμένο τέλι στο κεφάλι, στα μάτια, στα γυμνά κορμιά. Λάφαζε, ίδρωνε, έπαιρνε δύναμη τρέχοντας ζερβά δεξιά σα να τη ζητούσε, κι ολοένα, χτυπούσε λυσσασμένα, αβάσταχτα, τυφλά. Οι δεμένοι φώναζαν σπαραχτικά, κάναν ασυναίσθητα μια προσπάθεια να συρθούν πότε απ’ το ένα μέρος, πότε απ’ τ’ άλλο. Μα οι στρατιώτες με το σκοινί βαστούσαν την ισορροπία στη διελκυστίνδα.\nΣαν απόκαμε πια να χτυπά φώναξε ένα στρατιώτη και του έδωσε το νεύρο. Ο στρατιώτης ήταν απ’ την ίδια κλάση, η μοίρα του ήταν με τους έξι.\n– Χτύπα! Χτύπα!\nΠαρακολουθούσαμε τη σκηνή με σφιγμένα δόντια. Στα δασιά στήθια των δεμένων έτρεχε το αίμα – θα ‘τρεχε και στον Αράπη, μα σ’ αυτόν δε φαινόταν επειδή ήταν μαύρος. Βλέπαμε μονάχα πως άνοιγε το στόμα του και το σφαλνούσε σπασμωδικά, σα να κατάπινε τον αγέρα γουλιά γουλιά.\n– Θα δουλέψουν δέκα μέρες με τους σκλάβους! διατάζει για τους έξι στρατιώτες.\nΣαν τους λύσαν, οι πιο πολλοί πέσαν καταγής βογκώντας. Μονάχα ο Αράπης, μόλις έμεινε λεύτερος, έπιασε να τρέχει, πηδούσε σαν κατσίκι, ένα κορμί ίσαμε κι πάνου – θα ‘θελε φαίνεται να ζεσταθεί.\nΣκορπίσαμε μες στο στρατόπεδο ομάδες ομάδες. Ένα απροσδιόριστο κύμα μεγάλωνε, μεγάλωνε, φούσκωνε – μια γιγαντωμένη προσπάθεια προς τα ψηλά. Και οι άνθρωποι, το πλήθος, ολοένα συνθλίβονταν απ’ το τεράστιο κενό:\n– Σε τι λοιπόν ξεχωρίζανε αν ήταν Χριστιανοί για Τούρκοι;\nΣε τι ξεχωρίζανε; Εμείς ήμαστε γεσήρ, ήμαστε δεμένοι. Εμ αυτοί που ήταν λεύτεροι; Το αίμα αυλάκωσε και τα εννιά κορμιά -τι διαφορά είχε; Μονάχα ο Αράπης – ε, αυτός ήταν μαύρος.\nΤο ίδιο βράδυ. Νύχτα. Τώρα που καλοκαίριασε οι πόρτες στα κουβούσια μας μέναν ανοιχτές. Ένας σκοπός φύλαγε πάντα.\n– Γιατί; παραπονιέται μελαγχολικά. Γιατί να μας ανοίξετε τα μάτια;\nΚοντεύαν μεσάνυχτα. Ολόζεστη η καλοκαιρινή βραδιά. Ξαπλωμένοι δεν μπορούσαμε να κοιμηθούμε. Ένας νέος διάολος: Συλλογιόμαστε. Όλο το κουβούσι ήταν βυθισμένο στο σκοτάδι. Μονάχα εκεί, προς το μέρος του μαφαζά, άναβε ένα λυχνάρι. Εκεί δίπλα ήταν το γιατάκι του Μιχάλ-τσαούς.\nΣτο λίγο φως, στην πόρτα, διακρίνουμε τον επιλοχία του στρατόπεδου. Ήταν ένα νεαρό τριζάτο κέρατο. Έκανε έφοδο. Πατώντας στις μύτες των παπουτσιών του πλησιάζει το μαφαζά και σιγά, με προσοχή, του παίρνει το όπλο απ’ τα χέρια. Κοιμόταν.\nΟ επιλοχίας τού γνέφει: σουτ! Ύστερα πάει κοντά του, του δίνει το όπλο και κάτι του λέει. Ύστερα, με προσοχή, βγαίνει όξω και χάνεται στο σκοτάδι.\nΠαρακολουθήσαμε τη σκηνή γεμάτοι αγωνία. Καταλάβαμε. Πήγαινε να ειδοποιήσει τον αξιωματικό: Εν ώρα υπηρεσίας το όπλο του σκοπού στα χέρια ενός σκλάβου! Και ο σκοπός ροχαλίζοντας! Αν δεν ήταν κρεμάλα, θα ‘ταν φυλακή για όλη του τη ζωή.\nΤότες σ’ όλο το κουβούσι αμολήθηκε ένα υπόκωφο βογκητό. Ολοένα δυνάμωνε, σαν τα βόδια που τα σφάζουν. Στην αρχή σαλάγιξε μια σκιά και σηκώθηκε. Ύστερα άλλη, ύστερα όλο το κουβούσι βρέθηκε στο ποδάρι. Με νευρικά κινήματα βιαζόμαστε προς την πόρτα. Ήμαστε ίσαμε ογδόντα άνθρωποι, στοιβαγμένοι, με αγκρηλωμένα μάτια.\n– Δώσ’ το τουφέκι! λέει ο Μίλτος απειλητικά στο τσανάκι.\nΑυτός κάνει να μην ακούσει, κιχ μιχ, ρίχνει μια ματιά δίπλα στον αφέντη του τον Μιχάλ, που ροχάλιζε μεθυσμένος απ’ το χασίς.\n– Γρήγορα, σκουλήκι! Δώσ’ το!\n– Γρήγορα! Γρήγορα!\nΤου το ξηγούμε με λίγα λόγια, αρπούμε το τουφέκι απ’ το τσανάκι και του το δίνουμε. Ύστερα τρέχουμε να βρεθούμε στον τόπο του ο καθένας. Όλα αυτά γίνανε μέσα σ’ ένα δυο λεπτά.\nΔεν είχαμε καλά καλά ξανακαθίσει σαν φάνηκε ο μουλαζίμ εβέλ, ο επιλοχίας και δυο στρατιώτες. Νευρικοί, βιαστικοί. Μόλις τους διακρίνει ο σκοπός παίρνει στάση προσοχής.\nΑυτός τα ‘χασε: Μα ναι, ναι, τον είδε με τα μάτια του, βεβαιώνει.\n– Ουλάν, δεν κοιμάσουν;\n– Εγώ; Όχι! λέει ο στρατιώτης.\nΟ επιλοχίας, αποσβολωμένος, κοιτάζει προς το μέρος του Μιχάλ, να δει το τσανάκι. Μα είχε χαθεί απ’ το φόβο το δικό μας. Κάπου θα είχε χωθεί.\nΟ μουλαζίμ – εβέλ χτυπά φουρκισμένος το καμτσίκι στις μπότες του. Ύστερα, για να ξεσπάσει κάπου, που τον ανησύχησαν, το κατεβάζει μια στα μούτρα του σκοπού. Γυρίζει απότομα και φεύγει.\n– Αρκαντάς (σύντροφε).\nΤο μεσημέρι, στο «παϊντός», ξαπλώνουμε μαζί κάτω απ’ τον αψύ ήλιο και τρώμε το ψωμί μας. Μιλούμε φιλικά, κι έτσι πολλές φορές περνά η προσδιορισμένη ώρα για ανάπαυση. Τότες αυτοί, φοβισμένοι, μας σηκώνουν ήμερα ήμερα, σα να μας παρακαλούν:\n– Άιντε, συντρόφοι, σηκωθήτε.\n– Τι να κάμουμε, αρκαντάς; Ο θεός να μας λυπηθεί, κι εσάς κι εμάς. Να μας λυπηθεί. «Κι εσάς κι εμάς». Το λεν πια σχεδόν μόνιμα. Άρχισαν να μη μπορούν να ξεχωρίζουν τις δυο μοίρες, τη δική τους και τη δικήμας. Τρέμουν τους αξιωματικούς τους και τους τσαουσάδες τους δικούςμας. Αυτούς τους ίδιους μισού με κι εμείς. Ικετεύουν για το «μεμλεκέτ», ένα καλύβι κάπου. Κι εμείς.\nΌλοι τους είναι φουκαράδες. Μα πολύ. Δεν τους δίνουν τίποτα για χαρτζιλίκι. Φαίνεται τους κλέβουν οι αξιωματικοί. Υποφέρνουν απ’ όλες τις στερήσεις, ακόμα κι απ’ τον καπνό. Εμείς μαζεύουμε αποτσίγαρα λεύτερα – αυτοί, όσο να ‘ναι, διστάζουν. Δε θέλουν να ταπεινωθούν τόσο. Μα, άμα δεν τους βλέπουμε…\nΟι δικοί μας, όσοι δουλεύοντας στους χωριάτες οικονομούμε τίποτε πεντάγροσα, τα κάνουν πάντα καπνό. Μας κερνούν. Ο μαφαζάς βλέπει. Το φιτίλι περνά και σ’ αυτόν. Τυλίγει το τσιγάρο, δίνει πίσω το φιτίλι. Το κεφάλι χαμηλά. Το τσακμάκι. Ανάβει. Τότες μονάχα, μαζί με την πρώτη ρουφηξιά, τα μάτια σηκώνουνται. Δε λέει τίποτα.\nΑ, είναι μεγάλο πράμα δυο μάτια που ακινητούν έτσι…\nΏρες ώρες αποτραβιούνται μονάχοι τους σε μια γωνιά. Κοιτάζουν στο βάθος κι αρχίζουν τραγούδια της πατρίδας τους. Τους έχουν μάθει ένα πολεμικό θούριο: «Ανγκαρανίν τασινά μπακ…» Οι γεροί, ρωμαλέοι τόνοι αδυνατίζουν στα χείλια τους, μερώνουν. Κι έτσι που τους τραγουδούν παίρνουν κάτι σαν από μοιρολόι:\nκοίτα τα δακρυσμένα μάτια μας…


Αποτυχίας εγκώμιον | Athens Voice\n12.07.2020 | 06:59\nΟ Σάββας Σαββόπουλος επιχειρεί μια ψυχαναλυτική προσέγγιση της αποτυχίας και εξηγεί τη λειτουργία της.\nΜε αφορμή την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων των πανελλαδικών εξετάσεων σκέφτομαι σήμερα την νέα/τον νέο που απέτυχε και βρίσκεται σε αδιέξοδο στον τομέα που είχε επιλέξει. Θα ήθελα να του πω, αναλογιζόμενος δικές μου αποτυχίες, ότι μπορεί να επιτύχει στον ίδιο τομέα ή σε κάποιο άλλο αργότερα. Στη σημερινή περίπλοκη πραγματικότητα υπάρχουν πολλές επιλογές στη διάθεση του. Μόνο που θα πρέπει να τις ανακαλύψει και να σκεφτεί πολύ για να τις κατακτήσει. Ωστόσο αυτό προϋποθέτει να γνωρίσει τον εαυτό του και να μάθει τι πραγματικά θέλει.\nΣτη χώρα, μας το εκπαιδευτικό σύστημα απαιτεί πρόωρα από τον έφηβο να επιλέξει μια πανεπιστημιακή σχολή, η οποία θα τον προετοιμάσει για ένα επιστημονικό-εργασιακό αντικείμενο, του οποίου το περιεχόμενο ουσιαστικά δεν γνωρίζει. Στα δεκαεπτά του ο νέος, συχνά, αγνοεί αφενός μεν την βαθύτερη επιθυμία του για το πώς θέλει να ζήσει τη ζωή του, αφετέρου ποια κατεύθυνση θα μπορούσε να εξυπηρετήσει αυτήν την επιθυμία του. Εάν ο έφηβος αδυνατεί να βρει αυτό που ομορφαίνει, εμπλουτίζει και αναβαθμίζει τη ζωή του, ενδέχεται να εκχωρήσει, ερήμην του, την οποία επιλογή του σε επιστημονικό ή επαγγελματικό τομέα σε κάποιον άλλο. Αυτός ο άλλος μπορεί να είναι γονιός ή καθηγητής που συχνά φορτώνει στον νέο τα δικά του ανεκπλήρωτα όνειρα.\nΗ αποτυχία του νέου να «μπει» στη σχολή της αρεσκείας του τού προκαλεί θλίψη. Αρκετοί νέοι αισθάνονται κοινωνικά αποκλεισμένοι, δυστυχισμένοι και κάποιες φορές άχρηστοι. Ελάχιστες είναι οι περιπτώσεις που οδηγούνται ακόμα και στην αυτοκτονία. Δηλώνουν με αυτήν την πράξη τους ότι επιθυμούν να αποδράσουν από ένα κόσμο με τον οποίο δεν μπόρεσαν να συνεννοηθούν, που διαρκώς τους δείχνει την έξοδο.\nΜια ψυχαναλυτική προσέγγιση...\nΕίναι σημαντικό κάποιος να κατανοήσει τα αίτια της αποτυχίας του. Συνήθως αυτή προέρχεται είτε από έλλειψη επαρκούς προετοιμασίας για τις εξετάσεις, είτε από μια ψυχική ανάγκη να αποτύχει, να σαμποτάρει και να υπονομεύσει τον στόχο του. Σε λιγοστές περιπτώσεις συγκυριακοί παράγοντες ευθύνονται για την αποτυχία (ασθένεια, κλπ).\nΗ αποτυχία μπορεί να λειτουργήσει πολλαπλά:\nα) ως δοκιμασία της πραγματικότητας. Θα μάθει με τον σκληρό τρόπο ότι τα αγαθά «κόποις κτώνται» και ότι οι ιδέες παντοδυναμίας που είχε για τον εαυτό του είναι αυταπάτη. Στην περίπτωση αυτή είναι δυνατόν ο νέος να μεταπέσει από την κατάσταση της μεγαλομανίας στην οποία βρισκόταν προηγουμένως, στην κατάσταση της «μικρομανίας». Τότε θα νιώσει ότι η αυτοεκτίμηση του κατακρημνίζεται, τότε θα βιώσει καταθλιπτικά συμπτώματα, θα έχει ακόμα και ιδέες θανάτου.\nβ) θα αναρωτηθεί μήπως απέτυχε γιατί δεν επιθυμούσε πραγματικά αυτό που φαινόταν ότι επιδίωκε. Γιατί αν το ήθελε πραγματικά, ίσως τότε να δούλευε περισσότερο και πιο μεθοδικά. Τότε θα αναρωτηθεί γιατί να συμβεί αυτό; Συχνά ο φόβος που νιώθει κάποιος να πετύχει, συμβαδίζει με τον φόβο να αλλάξει την ζωή του, να αυτονομηθεί από τους γονείς του, να αποχωριστεί από το περιβάλλον που έχει ζήσει μέχρι τώρα. Να αναλάβει δηλαδή ευθύνες και υποχρεώσεις που μέχρι τώρα απέφευγε.\nγ) ίσως να απέτυχε γιατί φορτώθηκε τις επιθυμίες των γονιών του. Ίσως η αποτυχία να ήταν ένας τρόπος για να δηλώσει ότι είναι διαφορετικός από εκείνους και ότι οι επιθυμίες των γονιών του διαφέρουν από την δική του. Αυτή η αποτυχία κρύβει ένα μεγάλο θυμό για τον εαυτό του και για τους γονείς, ο οποίος δεν εκδηλώθηκε, δεν εκφράστηκε ποτέ. Ο νέος είναι θυμωμένος τόσο με τον εαυτό του, που απεμπόλησε τις επιθυμίες του, όσο και με τους γονείς του, οι οποίοι τού επέβαλαν να συμμορφωθεί με τις δικές τους επιθυμίες και να αγνοήσει τον εαυτό του. Θυμώνει γιατί δεν τους οριοθέτησε, δηλαδή γιατί τους άφησε να πιστεύουν ότι εκείνοι ξέρουν καλύτερα. Αυτή η αποτυχία θα μπορούσε να αποτελεί το πρώτο βήμα για την δική του χειραφέτηση, την συνειδητοποίηση αλλά και την αποδοχή της δικής του επιθυμίας.\nδ) σε ορισμένες περιπτώσεις η αποτυχία του νέου αποτελεί έκφραση μιας ασυνείδητης ενοχής. Η τελευταία γεννήθηκε επειδή ως παιδί είχε ευχηθεί τον θάνατο των γονιών ή αδελφών του ή είχε απαγορευμένες σεξουαλικές επιθυμίες γι’ αυτούς κλπ. Η ασυνείδητη αυτή ενοχή εκφράζεται ως ανάγκη για τιμωρία, ως ανάγκη για αποτυχία σε ό,τι σημαντικό θέλει να κάνει. Έτσι κάποιος μπορεί να νιώθει ασυνείδητα υποχρεωμένος να αποτύχει για να μην ξεπεράσει τους ταπεινούς γονείς του, για να μην ζήσει καλύτερα από εκείνους. Ασυνείδητα βιώνει ότι η επιτυχία του, η ευτυχία του θα σήμαινε την εγκατάλειψη ή και τον θάνατό τους.\nε) η αποτυχία μπορεί να είναι έκφραση μιας μη ελεγχόμενης καταστροφικότητας. Καταστροφικότητας που στρέφεται εναντίον του ίδιου του εαυτού του και των άλλων (γονιών, εκπαιδευτικών, του συστήματος κλπ). Πρόκειται για νέους που στην παιδική τους ηλικία τραυματίστηκαν, κακοποιήθηκαν και τώρα, αυτό που υπέστησαν στο παρελθόν το επαναλαμβάνουν, για να πλήξουν και τον εαυτό τους και τους άλλους.\nΕίναι σημαντικό ο νέος να διερευνήσει τα αίτια της αποτυχίας του, ίσως και με την βοήθεια ατόμων που εμπιστεύεται, ώστε να αποφύγει μια κακοποιητική για τον εαυτό του επανάληψη αποτυχιών, που θα τον οδηγεί διαρκώς σε υπαρξιακό αδιέξοδα. Έστω και αν κάποια στιγμή καταφέρει να «μπει» στη σχολή που επιθυμεί δεν θα σημαίνει απαραίτητα ότι «επέτυχε». Είναι θλιβερό όλη η ύπαρξη να κρίνεται από το αν κάποιος « πέρασε» ή όχι σε μια σχολή.\nΗ αποτυχία, σε μια τόσο ευαίσθητη φάση της ζωής, μπορεί να αποτελέσει «ευλογία», εάν μπορέσει ο νέος να την δεχτεί και να διδαχτεί από αυτήν. Η αποτυχία στις «εξετάσεις» ίσως να είναι ένα σημάδι, ότι κάτι πάει λάθος στον υπαρξιακό προσανατολισμό του. Ίσως είναι μια ασυνείδητη κραυγή απελπισίας του ίδιου για να μπορέσει να δει την «αποτυχία» της ύπαρξής του. Ότι μπέρδεψε δηλαδή ζωή τις σχολικές του επιδόσεις με ένα μεγάλο ναρκισσιστικό εγώ, που συνθλίβει τον αληθινό εαυτό του, για να δείξει αυτό που αρέσει στους άλλους. Η αποτυχία λοιπόν μπορεί πραγματικά να είναι μια ευκαιρία αυτογνωσίας. Μια ευκαιρία να ταξιδέψει με τα δικά του όνειρα.\nΓνωρίζω ανθρώπους που είχαν πολλές οικονομικές, κοινωνικές ή επαγγελματικές επιτυχίες. Όμως είχαν αποτύχει να ζήσουν για τον εαυτό τους. Ζούσαν για τις επιτυχίες, που ο μπάρμπας από την Κορώνη τους μοίρασε απλόχερα και άκοπα. Αυτοί δεν τόλμησαν να ταξιδέψουν σε άγνωστους «τόπους», όπου η αποτυχία λειτουργεί και σαν πυξίδα. Στερήθηκαν δηλαδή την αποτυχία που ίσως να τους επέτρεπε να βρουν κάποτε τον εαυτό τους.


Αποκάλυψη: Ο Μπαλαντίνας τηλεφώνησε στον Αρτέμη Σώρρα μόλις δολοφόνησε την παιδοψυχίατρο | Ανιχνεύσεις\nΤΙ ΕΔΕΙΞΕ Η ΑΡΣΗ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ\nΌπως αναφέρεται χαρακτηριστικά: “Από το ανωτέρω διάγραμμα διαπιστώνεται ότι η Kουμπούρα Θωμαή καθ’ όλη τη διάρκεια της 27-12-2016, κατέχοντας την ανωτέρω τηλεφωνική σύνδεση, παραμένει στην πόλη της Λαμίας, που αποτελεί τη μόνιμη κατοικία της. Από την υπ’ αριθμ. 69…821 τηλεφωνική σύνδεση του Μπαλαντίνα Χρήστου δέχεται δύο εισερχόμενες κλήσεις. Εν συνεχεία, από την τηλεφωνική σύνδεση πραγματοποιείται εξερχόμενη κλήση την 02:06:53 ώρα της 28-12-2016, διάρκειας 286 δευτερολέπτων, προς την υπ’ αριθμ. 69…892 τηλεφωνική σύνδεση που κατέχει ο Χριστοδουλιάς Νικόλαος (σ.σ. μέλος της “Ελλήνων Συνέλευσις”) και ακόμα μία εξερχόμενη κλήση την 02:15:22 ώρα, διάρκειας 323 δευτερολέπτων, προς την υπ’ αριθμ. 69…214 τηλεφωνική σύνδεση, συνδρομητής της οποίας φέρεται άτομο υπό στοιχεία Σώρρας Αρτέμης, του Βασιλείου, γεν. Τη 12-10-1966, κλήση που χρονικά συμπίπτει με αυτή που ανέφερε ότι δέχτηκε ο Βασιλείου Στέφανος στην π’ αριθμ. 69…041 τηλεφωνική του σύνδεση”. Το συγκεκριμένο κινητό είναι καταχωρημένο και στον τηλεφωνικό κατάλογο του ΟΤΕ στο όνομα του Αρ. Σώρρα στη διεύθυνση Θεοδότου 24-26 Πάτρα”.


ΒΙΒΛΙΟ - Οι μουσικές σελίδες του 2018 | MiC - GREEK MUSIC MAGAZINE\nΠαρά τις περί του αντιθέτου φήμες, δεν διαβάζω μόνο αστυνομικά μυθιστορήματα. Ιδού η λίστα μουσικών και άλλων αναγνωσμάτων που μου εντυπώθηκαν τη προηγούμενη χρονιά, χωρίς αξιολογική σειρά.\nM Train, της Patti Smith (μτφ: Α. Καλοφωλιάς, Κέδρος)\nΤο βρήκα σε ξενόγλωσσο βιβλιοπωλείο και το διάβασα στα αγγλικά, όταν πρωτοβγήκε. Όταν όμως το μετέφρασε ο Alex K., βρήκα δικαιολογία να το φρεσκάρω. Συγκινήθηκα, συνειδητοποιώντας, για άλλη μια φορά, πόσο όμορφα γράφει αυτή η γυναίκα με υλικό το ασήμαντο, το καθημερινό, τα αμέτρητα φλιτζάνια καφέ στο Καφέ Ίπο, τις αστυνομικές σειρές που παρακολουθεί μανιωδώς, τα αγαπημένα της βιβλία και τους συγγραφείς που διαβάζει εμμονικά. Μικρά περιστατικά από τα ταξίδια της στο Βερολίνο, το Λονδίνο, τη Γαλλική Γουινέα, χρωματίζουν με ποιητικότητα τις πόλεις, τους δίνουν άλλη αίσθηση και υφή. Ένα ημερολόγιο που θυμίζει τη γραφή του αλλοτινού της συντρόφου Σαμ Σέπαρντ, καθώς επιλέγει να απαθανατίσει τη στιγμή που μετράει μέσα στο χρόνο.\nΟι Ωραίοι Έχουν Χρέη, του Βύρωνα Κριτζά (Πατάκης)\nΌπως γράφει ο συγγραφέας στην εισαγωγή του βιβλίου, "…δεν είναι εύκολο να γράφεις για μουσική… Η μουσική επιδρά πάνω μας με έναν τρόπο σύνθετο, ανεξήγητο". Και πιο κάτω: "Προσφάτως, το ελληνικό τραγούδι βγήκε στη σύνταξη και τα ηνία της εταιρείας ανέλαβε ο γιος του — ο οποίος προσπαθεί να τα βγάλει πέρα δεδομένων των συνθηκών… Υπάρχει αναγνωστικό κοινό για κάτι τέτοιο;"\nΕμένα πάντως με κέρδισε η επιλογή των 45 τραγουδιών που διάλεξε ο Κριτζάς, όχι επειδή είναι αγαπημένα μου ή κάτι τέτοιο. Η επιλογή αγαπημένων …τάδε, είναι η εύκολη λύση. Ο συγγραφέας επέλεξε ελληνικά τραγούδια που καθρεφτίζουν την εξέλιξη της ελληνικής κοινωνίας από το 1990 ως το 2017. Τα περισσότερα μού ήταν παντελώς άγνωστα (από τότε που έκλεισα το δισκάδικο, ενημερώνομαι ανεπαρκώς για την ελληνική μουσική· ξέρετε, όπως όταν θυμώνεις πολύ με κάποιο αγαπημένο πρόσωπο και του κόβεις την καλημέρα για χρόνια). Διέκρινα, παρ' όλα αυτά, την πορεία που χάραξε ο συγγραφέας και το δια ταύτα στο οποίο καταλήγει. Το βιβλίο στάθηκε αφορμή να μπω στο youtube και να ακούσω όσα δεν ήξερα. Δεν έγινα σοφότερη από μουσική άποψη. Παραδέχτηκα όμως ότι έξω από τον δικό μου μουσικό (και όχι μόνο) μικρόκοσμο, ο κόσμος εξελίσσεται και αλλάζει — δίχως να κοιτάζει τη δική μου μελαγχολία.\nΟι Κρυμμένες Ιστορίες Πίσω από τα Τραγούδια, του Τάσου Βαφειάδη (Ζήτη)\nΌλοι εμείς οι ελαφρώς βαρεμένοι μουσικόφιλοι λατρεύουμε τα trivia, εκείνες τις ασήμαντες (για τους άλλους) λεπτομέρειες: ποια ήταν η αφορμή να γραφτεί ένα τραγούδι, τι έγινε όταν οι μουσικοί μπήκαν στο στούντιο, ποιες συνθήκες επικρατούσαν στη μουσική, "ποιο ροκ εν ρολ τραγούδι έστειλε η NASA στους εξωγήινους", και άλλα τέτοια. Ένας φανατικός μουσικόφιλος καθηγητής χημείας, ο Τάσος Βαφειάδης, συγκέντρωσε 101+1 ιστορίες για ανάλογα τραγούδια, όλα ξένα με τη μοναδική εξαίρεση ενός ελληνικού. Οι ιστορίες εκτείνονται σε διάστημα ενός αιώνα και αποτελούν ιδανική αφορμή για να ξανακούσει κανείς τα τραγούδια κάτω από άλλο πρίσμα.\nNick Cave, Mercy on Me του Reinhard Kleist, (μτφ: Γ.-Ί. Μπαμπασάκης, Οξύ)\nΑν θα διάβαζα μία ακόμα βιογραφία του Cave; Όχι, κατηγορηματικά. Ένα graphic novel όμως… Χμμμ. Αυτό μάλιστα! Ο Βερολινέζος κομίστας Reinhard Kleist, ο οποίος έχει ήδη στο ενεργητικό του ένα ανάλογο graphic novel για τον Johnny Cash και τον H.P. Lovecraft, έχει εικονογραφήσει πολυάριθμα βιβλία, εξώφυλλα δίσκων και cd. Όπως λέει ο ίδιος σε μια συνέντευξή του, δουλεύει με τρόπο κινηματογραφικό, σκηνοθετεί και μοντάρει το υλικό του ώστε να αφηγηθεί μία ιστορία. "Με οδηγό τους ήρωες και τους στίχους των τραγουδιών" του Cave, σκιαγραφεί το πορτρέτο του μουσικού που όσο περνούν τα χρόνια, ωριμάζει σαν καλό ουίσκι. Συστήνεται χωρίς την παραμικρή ένσταση, χάρη στη μετάφραση του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη και την άψογη εκτύπωση του βιβλίου.\nSteve Wynn, Complete Lyrics 1982-2017\nΟ τακτικός επισκέπτης των μικρών αθηναϊκών και θεσσαλονικιώτικων συναυλιακών χώρων, ο μουσικός που έδωσε νόημα στη φράση "less is more", εξέδωσε φέτος για πρώτη φορά το σύνολο των στίχων του, όπως τον είχε συμβουλέψει κάποτε ο πατέρας του (κατά τα λεγόμενά του στη μικρή εισαγωγή). Πράγματι, οι στίχοι ήταν ανέκαθεν το δυνατό του σημείο, χωρίς να υστερεί φυσικά σε άλλους τομείς (σύνθεση, ενορχήστρωση, τραγούδι, μουσική δεξιοτεχνία). Γι' αυτό οι φανατικοί οπαδοί του ουρλιάζουν κάθε φορά στα live του, που καταλήγουν σε μικρά reunion, "Every cloud has a silver lining / Every cloud has an answer I know / But in my heart there's no light shining / Just emptiness and faded glow / Raining down on the side I'll never show". Κοσμημένο με σπάνιες φωτογραφίες και αστεία σκίτσα, καλύπτει όλα τα side projects και τις μπάντες που ίδρυσε μετά τους Dream Syndicate.\nΣπίτι από Γη, του Woody Guthrie (μτφ: Α. Καλοφωλιάς, Αίολος)\nΟ σημαντικότερος τραγουδοποιός της αμερικάνικης λαϊκής μουσικής έγραφε ασταμάτητα: στίχους πολιτικών αλλά και παιδικών τραγουδιών, άρθρα, την αυτοβιογραφία του Bound for Glory. Το 2013, ανακαλύφθηκε ξεχασμένο σε μια σοφίτα το μοναδικό μυθιστόρημα που ολοκλήρωσε ο Guthrie και εκδόθηκε χάρη στη βοήθεια του Johnny Depp. Πρόκειται για το Σπίτι από Γη, την ιστορία ενός ζευγαριού που ζει σ' ένα ξύλινο χαμόσπιτο στο Τέξας και ονειρεύεται να αποκτήσει ένα κανονικό σπίτι. Μια τοιχογραφία της Οικονομικής Κρίσης του '29, με τη γεμάτη αγάπη ματιά για τους απλούς ανθρώπους που διέκρινε πάντοτε το έργο του μεγάλου Woody.\nΚατερίνα Γώγου: Έρωτας και Θάνατος, της Βιργινίας Σπυράτου, (εκδ. Μεσοπέλαγος)\nΈνα ακόμα βιβλίο για την Αγία των Εξαρχείων; Κάθε άλλο. "Το βιβλίο αποτελεί διασκευή τμήματος της διδακτορικής διατριβής της συγγραφέως, με τίτλο Θάνατος και Θηλυκότητα στο έργο των Karoline von Günderrode, Μαρίας Πολυδούρη, Inge Müller και Κατερίνας Γώγου. Στη διατριβή γίνεται απόπειρα συγκρίνοντας το έργο των τεσσάρων ποιητριών να εξαχθούν ορισμένα συμπεράσματα που αφορούν στις απεικονίσεις του Θηλυκού στη λογοτεχνία των γυναικών". Πολύ ενδιαφέρον βιβλίο που εστιάζει στην ποίηση της Γώγου, αφήνοντας στην άκρη τα στερεότυπα περί θηλυκότητας και ασχολούμενο με την "νευρωτική και αυτοκαταστροφική γυναίκα-αντικείμενο, που αντιστοιχεί στην πραγματικότητα του καπιταλισμού".


Βελτιοδοξια: Τυχαία συνάντηση\nΣε συνάντησα τυχαία στο δρόμο και δεν σου μίλησα. Μου είχαν τελειώσει οι λέξεις. Ναι, ξέρω πως το λεξιλόγιο μας έχει πολλές λέξεις αλλά καμία δεν μου φάνηκε αρκετά καλή για να την αρθρώσω μπροστά σου. Είναι σαν να τα έχουμε ήδη πει όλα ξανά και ξανά πριν τόσο καιρό.\nΣε συνάντησα τυχαία στο δρόμο και σχεδόν δεν κατάφερα να σε κοιτάξω. Ήταν μόνο εκείνη η πρώτη ματιά ίσα ίσα για να επιβεβαιώσω ότι είσαι πραγματικά εσύ και όχι κάποιος άλλος. Είχα οραματιστεί τόσες φορές αυτήν την συνάντηση. Την φανταζόμουν αλλιώς... Νόμιζα πως θα ξέρω ακριβώς τι να πω και τι να κάνω. Νόμιζα πως, αμέσως μόλις σε δω, θα καταλάβω ακριβώς τι νιώθω, ακριβώς τι έκανε ο χρόνος στα συναισθήματά μου για εσένα. Και ξέρεις τι έκανε ο χρόνος; Τίποτα απολύτως. Ό,τι αλλαγή έγινε δεν την έκανε ο χρόνος αλλά εγώ...\nΣε συνάντησα τυχαία στο δρόμο και δεν μου μίλησες και σχεδόν δεν με κοίταξες, και δεν κατάλαβα αν με αναγνώρισες γιατί επέλεξα να σε προσπεράσω και γιατί μπορεί και εσύ να επέλεξες το ίδιο. Εκτός βέβαια αν απλά δεν με αντιλήφθηκες αλλά αυτό θα μου φαινόταν ακόμα πιο τραγικό...\nΓια αυτό δεν μου αρέσουν οι τυχαίες συναντήσεις. Δεν τις επιλέγεις σε επιλέγουν. Και τις περισσότερες φορές είναι περισσότερο άβολες παρά ευχάριστες. Με κάνουν να σκέφτομαι σκέψεις που δεν έχουν νόημα, με κάνουν να επεξεργάζομαι καταστάσεις που έχουν τελειώσει κανονικά πριν καιρό. Τότε που εξάντλησα κάθε ανθρώπινο όριο στην προσπάθεια μου να είμαι μαζί σου. Θυμάσαι; Εγώ θυμάμαι...\nΤι κρίμα. Τι άδικο να γίνουμε και εμείς όπως όλοι οι άλλοι. Πώς καταφέραμε να έχουμε τόσο διαφορετική σχέση και, παρόλα αυτά, να έχουμε ακριβώς το ίδιο τέλος με όλους τους υπόλοιπους; Αυτό είναι μεγάλο κατόρθωμα... μια διαφορετική σχέση που καταλήγει να έχει το ίδιο τέλος με όλες τις άλλες... Πού έγινε το καταραμένο λάθος; Ή μήπως δεν έγινε κανένα λάθος αλλά φταίει αυτό που είμαι και αυτό που είσαι; Ίσως, ναι, να μην έγινε κανένα λάθος... ή ίσως και να έγιναν πολλά στη σειρά...\nΘα μπορούσαμε να έχουμε καλό ή κακό τέλος... αλλά σε καμία περίπτωση δεν περίμενα ένα μέτριο, άχρωμο, σιωπηλό, αδιάφορο τέλος που σε παγώνει με την κυνικότητά του.\nΑφού ήθελες τόσο να δημιουργείς όλες αυτές τις κινηματογραφικές στιγμές που με δυσκόλευσαν τόσο στην επικοινωνία μας γιατί τουλάχιστον δεν κατάφερες να μου δημιουργήσεις και ένα κινηματογραφικό τέλος αντάξιο της σχέσης μας; Τι έγινε τώρα; Σταμάτησε να έχει πλάκα το παιχνιδάκι μας; Δεν είναι τόσο ωραία ούτε η άλλη πλευρά; Αυτή του «νικητή»; Τι έγινε τώρα η ανάγκη του να δημιουργείς συνεχόμενες αδικαιολόγητες καταστάσεις απλά και μόνο για να γεννηθεί ένα παραπάνω σασπένς; Πόσο ιντριγκαρισμένος νιώθεις τώρα; Πόσο ικανοποιημένος;\nΠώς μπορείς απλά να με προσπερνάς; Και το ίδιο ρωτάω και τον εαυτό μου. Πώς μπορώ απλά να σε προσπερνάω; Πώς μπορεί η αγάπη, μέσα από ποιες ασύλληπτες διαδικασίες, να φτάνει σε αυτό το σημείο; Σε αυτό το σημείο που δεν μπορεί να φτάσει κανένας άλλος παρά μόνο οι προδότες της αγάπης.\nΚαι οι προδότες της αγάπης δεν είναι αυτοί που διαλύουν μια σχέση που, ίσως, δεν μπορεί να συνεχιστεί. Μπορείς να χωρίσεις με κάποιον και να μην προδόσεις την αγάπη. Οι προδότες της αγάπης είναι αυτοί που δεν βρίσκουν τρόπο να διαλύσουν μια τέτοια σχέση προστατεύοντας την αγάπη.\nΌλα τα μυστικά του κόσμου βρίσκονται στην λέξη «τρόπος». Ο τρόπος που γίνονται τα πράγματα έχει σημασία. Ο τρόπος που αγαπάς, ο τρόπος που χωρίζεις, ο τρόπος που κινείσαι, που μιλάς, που ζεις, που υπάρχεις, που βιώνεις τα πάντα γύρω σου. Ο τρόπος, ο τρόπος, ο τρόπος...\nΦοβάμαι πως αυτό είναι ένα βάρος που θα κουβαλάω για πάντα, ανάμεσα σε διάφορα άλλα. Είχα κάποιες απόψεις για τις σχέσεις. Περί ελευθερίας, περί επικοινωνίας, περί αλήθειας... Και δεν μπορώ να καταλάβω πως ο δρόμος των δικών μου αξιών και των δικών μου πιστεύω με οδήγησε (ούτε καν σε λάθος δρόμο αλλά) σε αδιέξοδο. Ο τρόπος μου, ο δικός μου μοναδικός τρόπος, με οδήγησε σε αδιέξοδο και μάλιστα αυτό έγινε με τον χειρότερο τρόπο! Τι έπρεπε να κάνω δηλαδή; Να γίνω όπως οι πολλοί; Να γίνω όπως όλοι οι άλλοι απλά και μόνο γιατί... έτσι;\nΕίσαι από εκείνους τους ανθρώπους που διέλυσαν τα πιστεύω μου τότε που είχα ανάγκη να έχω κάποια πιστεύω. Τώρα δεν πιστεύω σε τίποτα. Ή μαλλον δεν έχω ιδέα σε τι πιστεύω. Νομίζω πως δεν μπορώ να πιστεύσω σε τίποτα. Νομίζω πως όλα είναι εύθραυστα και μπορούν να γκρεμιστούν από την μια στιγμή στην άλλη. Πριν γεννηθεί κάτι νομίζω πως θα πεθάνει.\nΣε συνάντησα τυχαία στο δρόμο και θυμήθηκα. Με χτύπησαν όλες οι στιγμές μας σε όλα τα σημεία του σωματός μου. Αλλά κυρίως ξέρεις που με χτύπησες... Εδώ. Σε αυτό το σημείο που το κρατάω πάντα αυθόρμητα χωρίς να το σκεφτώ όταν μιλάω για εσένα. Στο μέρος της καρδιάς.\nΣτο μέρος που ακόμα σου ανήκει.\nPosted by Marilou at 12:34


«Κλείστηκαν» στο Κορωπί οι παίκτες του Παναθηναϊκού - Sputnik Ελλάδα\n01:39 10 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟY 2019\n13:38 16.09.2019 (ΕΝΗΜΕΡΩΘΗΚΕ 14:06 16.09.2019) Λήψη σύντομου url\nΟι πράσινοι είναι απελπιστικοί στον αγωνιστικό χώρο και μετά την τριάρα από τον ΟΦΗ στο ΟΑΚΑ, έχασαν με 4-0 από τον Άρη στη Θεσσαλονίκη με την παρουσία τους στο χορτάρι να είναι απογοητευτική.\nΗ αποστολή του Παναθηναϊκού επέστρεψε από τη συμπρωτεύουσα και ο τεχνικός διευθυντής της ομάδας ενημέρωσε τους παίκτες να μην πάνε σπίτια τους και να παραμείνουν στο προπονητικό κέντρο του συλλόγου για να κουβεντιάσουν.\nΌλα αυτά χωρίς την παρουσία του προπονητή, Γιώργου Δώνη, ο οποίος σκέφτεται την παραίτηση και βρίσκεται στο Κορωπί, αλλά είναι στο γραφείο του. Πάντως δεν είναι η πρώτη φορά που ο Νταμπίζας μιλάει στους παίκτες χωρίς τον Έλληνα τεχνικό.\nΕσείς φταίτε για όλα, ούτε ο προπονητής, ούτε κανένας άλλος. Είναι αποκλειστικά δική σας η ευθύνη και απαράδεκτη η εικόνα που παρουσιάζεται στο γήπεδο. Δεν κάνετε ούτε τα βασικά, είναι ντροπή αυτό που παρουσιάζετε και πρέπει να αναλάβετε τις ευθύνες σας\nΟ τεχνικός διευθυντής είπε στους παίκτες του τριφυλλιού πως: «Εσείς φταίτε για όλα, ούτε ο προπονητής, ούτε κανένας άλλος. Είναι αποκλειστικά δική σας η ευθύνη και απαράδεκτη η εικόνα που παρουσιάζεται στο γήπεδο. Δεν κάνετε ούτε τα βασικά, είναι ντροπή αυτό που παρουσιάζετε και πρέπει να αναλάβετε τις ευθύνες σας. Δεν είναι δυνατόν να έχετε τόσο υποτονική αντίδραση, να μην τρέχετε, να μην βγάζετε... λύσσα για την κάθε φάση και να παρουσιάζεται αυτά τα χάλια. Είστε στον Παναθηναϊκό, αλλά πολλοί από εσάς δεν το έχετε συνειδητοποιήσει. Κανείς να μην ήταν στον πάγκο, τέτοια εικόνα δεν είναι δυνατόν να υπάρχει, είναι ντροπή».\nΓιώργος Δώνης, Νίκος Νταμπίζας, Άρης, Παναθηναϊκός


Fisher Price Laugh & Learn Εκπαιδευτικό Laptop (FXK48) - ZAHARIAS ESHOP\nΑυτό το εκπαιδευτικό laptop κρατάει τα μωρά απασχολημένα με πολλές δραστηριότητες! Καθώς το μικρό σας πατάει και γυρίζει τα διαφορετικά παιχνίδια στο laptop, θα ακούει τραγουδάκια, ήχους και φράσεις που θα του μαθαίνουν αριθμούς, χρώματα, σχήματα και πολλά άλλα ακόμα! Εκεί όπου η ανάπτυξη συναντά το παιχνίδι. Μάθηση: Διασκεδαστικά τραγουδάκια και φράσεις μαθαίνουν αριθμούς, γράμματα, σχήματα, χρώματα και άλλα. Λεπτή Κινητικότητα: Όταν τα μικρά δαχτυλάκια πατάνε και γυρίζουν τα παιχνίδια, ενισχύονται οι δεξιότητες και ο συντονισμός όρασης-κίνησης χεριών. Φαντασία & Δημιουργικότητα: Ο ρεαλιστικός σχεδιασμός ενθαρρύνει το παιχνίδι μίμησης και τη φαντασία του μωρού καθώς μιμείται ότι "δουλεύει" από το σπίτι.


ΚΑΥΚΟΥΛΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ, δασκάλα, μεταπτυχιακό δίπλωμα Εφαρμοσμένης Παιδαγωγικής, υποψ. διδάκτωρ Π.Τ.Δ.Ε. του Πανεπιστημίου Αθηνών. - PDF\nΚΑΥΚΟΥΛΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ, δασκάλα, μεταπτυχιακό δίπλωμα Εφαρμοσμένης Παιδαγωγικής, υποψ. διδάκτωρ Π.Τ.Δ.Ε. του Πανεπιστημίου Αθηνών.\nDownload "ΚΑΥΚΟΥΛΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ, δασκάλα, μεταπτυχιακό δίπλωμα Εφαρμοσμένης Παιδαγωγικής, υποψ. διδάκτωρ Π.Τ.Δ.Ε. του Πανεπιστημίου Αθηνών."\n1 ΚΑΥΚΟΥΛΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ, δασκάλα, μεταπτυχιακό δίπλωμα Εφαρμοσμένης Παιδαγωγικής, υποψ. διδάκτωρ Π.Τ.Δ.Ε. του Πανεπιστημίου Αθηνών. «Παιδαγωγική οριοθέτηση του σύγχρονου σχολείου» Οι σκοποί της εκπαίδευσης στο σύγχρονο σχολείο Στην εποχή μας, λόγω των ραγδαίων επιστημονικών εξελίξεων που κατεγράφησαν τις τελευταίες δεκαετίες, παρατηρείται ανακατάταξη των κοινωνικών, πολιτικών οικονομικών και παραγωγικών σχέσεων των κρατών. Η αναγνώριση της ποικιλομορφίας των στάσεων, των αξιών και των αντιλήψεων απαιτεί από το σημερινό άνθρωπο συνεχή ετοιμότητα για μάθηση, ανάπτυξη ικανοτήτων προσαρμογής και αναπροσαρμογής και εκμάθηση μεθόδων προσέγγισης και κατανόησης για να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις και τις προσδοκίες της μεταβαλλόμενης κοινωνίας. 225 Η αμφισβήτηση των νεωτερικών παραδοχών για τη βεβαιότητα της γνώσης και τη μοναδικότητα της αλήθειας, δημιουργεί νέα δεδομένα για το ρόλο του σχολείου της μετανεωτερικής εποχής Το σημερινό σχολείο δεν είναι πια αυτοσκοπός, αλλά ένα πλατύσκαλο για την απόκτηση της γνώσης. Χρειάζεται μια εκπαίδευση στην οποία να κυριαρχούν οι ενεργητικές εμπειρίες των ανθρώπων και η οποία θα εξασφαλίζει μια καλύτερη ηθική και διανοητική μόρφωση που οδηγεί στην επιθυμία για αυτομόρφωση, αλλά και στην επιθυμία για συνεχή απόκτηση γνώσεων. 226 Άλλωστε στη συνδιάσκεψη της διεθνούς επιτροπής για την εκπαίδευση (UNESCO) υπό την προεδρία του J.Delors, τονίστηκε η ανάγκη για μία διαρκή παιδεία των ατόμων, που αρχίζει από το σχολείο και συνεχίζεται καθ όλη τη διάρκεια της ζωής τους, βάσει και των ενδιαφερόντων τους. 227 Επίσης σύμφωνα με το τελευταίο έγγραφο της Κομισιόν που υπεγράφη το Δεκέμβριο του 2002, τα Αναλυτικά Προγράμματα πρέπει να ανακατασκευαστούν έτσι, ώστε με την ολοκλήρωση της εννιάχρονης υποχρεωτικής εκπαίδευσης ο μαθητής «να έχει αναπτύξει την κριτική του σκέψη, να μπορεί να αυτενεργεί, να κατανοεί σε βάθος τη γλώσσα του,να επιλύει καθημερινά μικροπροβλήματα, να χρησιμοποιεί τις σύγχρονες πηγές γνώσης και πληροφόρησης, να επικοινωνεί με τους συμπολίτες του στον υπόλοιπο κόσμο και να είναι συνεργάσιμος ευέλικτος και αποφασιστικός». 228 Πράγματι κανένα σχολείο δεν μπορεί να θεωρηθεί σύγχρονο, αν το Αναλυτικό του Πρόγραμμα δεν είναι σύμφωνο με τις «ατομικές, τοπικές, κοινωνικές και πανανθρώπινες ανάγκες», 229 την πρόοδο των επιστημών 225 R. Skager, R. Dave: Curriculum. Evaluation for Live Long Education, στο Π. Ξωχέλλη: Ο Εκσυγχρονισμός του Α.Π., Περιοδικό Φιλόλογος, Ιανουάριος 1981, σελ R. Dοttrens : Παιδαγωγώ και διδάσκω,( μτφρ. Γ. Α. Βασδέκη), εκδ. Δίπτυχο - Unesco, Αθήνα 1974, σελ J. Delors: Εκπαίδευση η αναγκαία ουτοπία. Στο «Εκπαίδευση ο θησαυρός που κλείνει μέσα της», UNESCO. Έκθεση της διεθνούς Επιτροπής για την Εκπαίδευση στον 21 αιώνα, (μτφρ. Ομάδα εργασίας του Κέντρου Εκπαιδευτικής Έρευνας), εκδ. Gutenberg,Αθήνα 1999, σελ Εφημερίδα η «Καθημερινή» Κυριακή 16 Φεβρουαρίου του 2003:Το ευρωπαϊκό σχολείο του 21 ου αιώνα. 229 Α.Ε. Παπάς: Μαθητοκεντρική Διδασκαλία, Τόμος Α, εκδ. Βιβλία για Όλους, Αθήνα 1990, σελ. 107 & Α.Ε. Παπάς: Σύγχρονη Θεωρία και Πράξη της Παιδείας,όπ. π. σελ ISSN:\n2 αγωγής, τις εξελίξεις στον τομέα των γνώσεων και τα ενδιαφέροντα των παιδιών. Για την σύνταξή των Αναλυτικών Προγραμμάτων πρέπει να συμμετέχουν ειδικοί επιστήμονες, γονείς, μαθητές, εκπαιδευτικοί, 230 ενώ επιβάλλεται να δοκιμάζονται πειραματικά, να αξιολογούνται και να αναθεωρούνται συχνά. Το περιεχόμενό τους να απαλλαγεί από την πληθώρα ύλης, να βασίζεται στην επιλογή αντιπροσωπευτικών γνώσεων 231 και να εξασφαλίζει τη δυνατότητα διεπιστημονικών και διαθεματικών προσεγγίσεων, 232 ώστε ο μαθητής να αποκτήσει μια ολιστική αντίληψη της γνώσης. 233 Ακόμη να ανανεώνεται και να συμπεριλαμβάνει όλες τις νέες τάσεις στην εκπαίδευση όπως αγωγή υγείας, ευρωπαϊκή διάσταση στην εκπαίδευση, ενίσχυση της πολυπολιτισμικής και γλωσσικής ταυτότητας στο πλαίσιο μιας πολυπολιτισμικής κοινωνίας, αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών πληροφόρησης και επικοινωνίας, αγωγή ειρήνης κ.ά.. Ανάλογα θα πρέπει να προσαρμοστούν οι στρατηγικές διδασκαλίας που αναπτύσσονται και χρησιμοποιούνται στην παιδαγωγική πρακτική του σύγχρονου σχολείου και βεβαίως η οργάνωση του χώρου και το ψυχολογικο-κοινωνικό περιβάλλον. Οι στρατηγικές διδασκαλίας στο σύγχρονο σχολείο Σήμερα η Διδακτική δεν υπόσχεται στο δάσκαλο την τέλεια μέθοδο που θα του εξασφαλίσει την επιτυχία στο διδακτικό του έργο. Την ομοιομορφία, τον κονφορμισμό, τη δυσκαμψία και τη μονολιθικότητα στις θέσεις της παλιάς διδακτικής, έχουν διαδεχθεί ο πλουραλισμός των απόψεων και η περιορισμένη ισχύς των διδακτικών σχημάτων. 234 Ο εύστροφος και ικανός δάσκαλος αναπτύσσει ένα μεγάλο ρεπερτόριο με μεθόδους και ικανότητες και τις εφαρμόζει αποτελεσματικά στις ανάλογες περιστάσεις. 235 Οι ενέργειές του πρέπει να είναι σκόπιμες, συστηματικές και καλά οργανωμένες. 236 Σκοπός των ενεργειών αυτών είναι η κατάκτηση της γνώσης από το μαθητή και η απόκτηση διαφορετικών δυνατοτήτων που θα τον καταστήσουν ικανό να ανταποκριθεί στις ανάγκες της ζωής. 237 Κατά συνέπεια στο σύγχρονο σχολείο το φαινόμενο της διδασκαλίας προσεγγίζεται με τέτοιο τρόπο, ώστε η μάθηση να πηγάζει από τους μαθητές, να είναι μαθητοκεντρική. Σύμφωνα με τον J. Piajet, οι μαθητές 230 Γ. Φλουρής: Αναλυτικά Προγράμματα για μια Νέα Εποχή στην Εκπαίδευση, εκδ. Γρηγόρη, Αθήνα 1983, σελ Για τα κριτήρια επιλογής των περιεχομένων διδασκαλίας βλέπε περισσότερα στο Γ. Βρεττός- Α.Καψάλης: Αναλυτικό Πρόγραμμα, εκδ. Art of Text, Θεσσαλονίκη 1999, σελ Διαθεματικότητα είναι μια διαδικασία που τείνει να ενώσει όλους τους στόχους των επιμέρους μαθημάτων ή ενοτήτων σε ένα ενιαίο ρόλο που αποσαφηνίζεται με την πλατύτερη και βαθύτερη άποψη των επιστημών και όχι μιας μόνο πλευράς της θεματικής διδασκαλίας. Α. Παπάς: Σύγχρονη Θεωρία και Πράξη της Παιδείας, τομ. Α, ό.π., σελ. 38.Βλέπε και Χ. Θεοφιλίδης: Διαθεματική Προσέγγιση της διδασκαλίας, εκδ. Γρηγόρη, Αθήνα 1997, σελ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών : Αρ. φύλλου 1366 τ.β, (αρ. 1&2 σ ), σελ Α. Ε. Παπάς : Μαθητοκεντρική Διδασκαλία, τόμος Β, όπ.π. σελ Richard I. Arends : Learning to Teach. Third Edition, Mc Graw-Hill, New York σελ Ν. Β. Πετρουλάκης : Προγράμματα, Εκπαιδευτικοί Στόχοι, Μεθοδολογία, εκδ. Φελέκη, Αθήνα 1981, σελ Γ. Σ. Φλουρής : Η Αρχιτεκτονική της Διδασκαλίας και η Διαδικασία της Μάθησης, εκδ. Γρηγόρη, Αθήνα 1984 σελ.27. ISSN:\n3 μαθαίνουν, όταν ενεργοποιούνται μέσα σε ένα περιβάλλον πλούσιο σε ερεθίσματα. 238 Για το σκοπό αυτό: Ο μαθητής κατευθύνεται στις πηγές και στα μέσα απόκτησης της γνώσης, δηλαδή στη βιβλιοθήκη, στον ηλεκτρονικό υπολογιστή, στο εργαστήριο. Ο μαθητής μαθαίνει πώς να μαθαίνει αναπτύσσοντας πρωτοβουλίες. Προβληματιζόμενος και ερευνώντας οδηγείται σε διατυπώσεις υποθέσεων, συγκρίσεις και εξαγωγή συμπερασμάτων. Και η καλύτερη διήγηση ακόμη και όταν συνοδεύεται με επιδείξεις, δεν είναι αρκετή. Σημασία έχει ο μαθητής να ασκεί τις γνωστικές του δυνάμεις και να δοκιμάσει τη χαρά μιας αυτοτελούς ανακάλυψης. 239 Δίνεται προτεραιότητα στο διάλογο και καταργείται η αυθεντία. Η ερώτηση του μαθητή αποκτά μεγαλύτερη σημασία, διότι οδηγεί το δάσκαλο στα μαθητικά ενδιαφέροντα Οι μαθητές ενθαρρύνονται να ρωτήσουν ότι θέλουν και νιώθουν συναισθήματα χαράς και εμπιστοσύνης, όταν δεν γελοιοποιούνται οι ερωτήσεις τους. Εκπαιδευτικοί και μαθητές έχουν στόχο τους την ανάπτυξη της κριτικής σκέψης, της δημιουργικής σκέψης και της διαλεκτικής θεώρησης της πραγματικότητας. 240 Ο «μαθητής είναι τρισδιάστατος» και η διδασκαλία απευθύνεται στην «ολική έκφραση» του μαθητή, γνωστική, συναισθηματική, ψυχοκινητική. 241 Μάλιστα ο Νηλ γράφει χαρακτηριστικά : «Αν αφεθούν ελεύθερα τα συναισθήματα τότε η λογική θα βρει χρόνο να φροντίσει για τον εαυτό της». 242 Ο Μακαρένκο έδινε πολύ μεγάλη σημασία στην καλή διάθεση όλης της κοινότητας των μαθητών και τη θεωρούσε μέγιστο σημείο της αγωγής. 243 Ένα μέσο για την ανύψωση της συγκινητικότητας της διδασκαλίας είναι το χιούμορ, τα παιχνίδια, τα παραμύθια και οι εύθυμες εικόνες που μετατρέπουν τη ρίζα της μάθησης από πικρή σε γλυκιά. 244 Tο σύγχρονο σχολείο εναντιώνεται στο πνεύμα της ομοιομορφίας. Αναγνωρίζει ότι τα παιδιά μαθαίνουν με διαφορετικό τρόπο και σε διαφορετικές στιγμές και χρησιμοποιεί την εξατομίκευση της διδασκαλίας, ανάλογα με τις ατομικές διαφορές των μαθητών Ο J. Piajet μίλησε πρώτος για την ενεργητική μάθηση και διαπίστωσε ότι το μεγαλύτερο λάθος στην εκπαίδευση είναι η μετάδοση έτοιμων γνώσεων. Για τις θεωρητικές θέσεις του J. Piajet βλ. σχετ. Ε. Κολιάδης: Θεωρίες μάθησης και εκπαιδευτική πράξη, τομ. Α, Αθήνα 1997,σελ & Α.Κ. Δανασσής - Αφεντάκης: Παιδαγωγική Ψυχολογία - Μάθηση και Ανάπτυξη τ.α, Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών, Αθήνα,2000, σελ Μ. Σκάτκιν: Αλλαγές στις μορφές διδασκαλίας στο Γ. Φράγκος, Η Σύγχρονη Διδασκαλία, εκδ. Gutenberg Αθήνα 1986, σ Α. Ε. Παπάς : Σύγχρονη Θεωρία και Πράξη της Παιδείας, τόμος Α, σελ Ο Pestalozzi αναφέρεται «στην καρδιά, το νου και το χέρι», δηλαδή στις τρεις διαστάσεις του μαθητή, που τόσο επισταμένα έχουν πλέον μελετηθεί από πολλούς παιδαγωγούς. Βλ. σχετ. Α.Ε. Παπάς, όπ.π. σελ.64-67, Α.Σ.Νηλ: Θεωρία και Πράξη της Αντιαυταρχικής Εκπαίδευσης (μτφρ. Κ. Λάμπου), εκδ. Μπουκουμάνης, Αθήνα 1972, σελ Φράγκος Χρ.: όπ. π, σελ Στον ίδιο : Όπ. π, σελ Β.Ι. Χαραλαμπόπουλος : Οργάνωση της Διδασκαλίας και της Μάθησης, εκδ. Gutenberg, Αθήνα 1982, σελ.239. Οι διαφορές αυτές προέρχονται από το ευρύτερο κοινωνικό, οικονομικό και πολιτισμικό περιβάλλον των μαθητών. ISSN:\n4 Η διδακτική μεθοδολογία στο πολυπολιτισμικό ευρωπαϊκό σχολείο του 21 ου αιώνα χρειάζεται να διαφοροποιηθεί από τις παραδοσιακές δομές της γενικής και ειδικής διδακτικής του δασκαλοκεντρικού σχολείου και ο δάσκαλος να χρησιμοποιεί στο σχεδιασμό της εργασίας του νέες στρατηγικές, οι οποίες συνοψίζονται ως εξής: -Η αρχή της συμμετοχικότητας. -Η αρχή της αυτενέργειας και της δημιουργικότητας. -Ο διάλογος και η κατάρρευση τη αυθεντίας. -Η αρχή της εγγύτητας στη ζωή. -Ο αντιδιδακτικός ρόλος του εκπαιδευτικού. -Η αρχή της ατομικοποιημένης εργασίας στη σχολική τάξη. -Η αρχή της ομαδικής εργασίας. -Η παιδοκεντρική και αντιαυταρχική διδασκαλία. 246 Ο ρόλος του δασκάλου στο σύγχρονο σχολείο Ο δάσκαλος στο σύγχρονο σχολείο δεν παρέχει μόνον έγκυρες γνώσεις, αλλά ταυτόχρονα προβληματίζει στηρίζοντας την προσωπική επιλογή και τον αυτοπροσδιορισμό των μαθητών. Δίνει πρωταρχική σημασία στα ενδιαφέροντα των παιδιών, αποφεύγει να κάνει πράγματα που δεν είναι αγαπητά στους μαθητές «Η αίθουσα διδασκαλίας είναι ο τόπος που γίνονται μόνο ενδιαφέροντα πράγματα και όχι τόπος όπου μετριούνται οι επιδόσεις των παιδιών». 247 Εργάζεται αντιαυταρχικά, δημοκρατικά, διευκολύνει τη μάθηση δημιουργώντας ένα ευχάριστο περιβάλλον πλούσιο σε διδακτικά μέσα και ερεθίσματα και καταβάλλει προσπάθεια να αναπτύξει το ομαδικό πνεύμα. Δεν χρησιμοποιεί σωματικές και λεκτικές ποινές και διατηρεί ζωντανή την ελευθερία των παιδιών. Για την αντιμετώπιση των προβλημάτων πειθαρχίας είναι πολύ εποικοδομητικοί οι κανόνες που τίθενται από την αρχή με συνεργασία δασκάλου και μαθητών. Σύμφωνα με τον H. Kohl τα παιδιά πρέπει να εισάγονται στο δημοκρατικό πνεύμα από τη μέρα της εισόδου τους στο σχολείο. Εντοπίζει τα προβλήματα συμπεριφοράς και στηρίζει συναισθηματικά αυτούς που έχουν ανάγκη για βοήθεια, δημιουργώντας ένα ζεστό και φιλικό περιβάλλον. Για να διαπιστώσει τα συναισθήματα, τις στάσεις, τις σχέσεις των μαθητών μεταξύ τους, τα διάφορα προβλήματα προσαρμογής, τις ανταγωνιστικές φατρίες και την κοινωνική δομή χρησιμοποιεί διάφορες κοινωνιομετρικές μεθόδους. Με βάση αυτή τη γνώση ο δάσκαλος θα ενεργήσει θεραπευτικά και θα βοηθήσει τους απορριπτόμενους μαθητές να βελτιώσουν τη συμπεριφορά τους και τις επιδόσεις τους. 248 Αντιλαμβάνεται ότι τα καθήκοντά του δεν εξαντλούνται μόνο στην αίθουσά του, γι αυτό συμμετέχει στις σχολικές δραστηριότητες και εμπλουτίζει τη σχολική ζωή με κοινωνικές δραστηριότητες. Δημιουργεί ένα σχολείο ανοιχτό στην κοινωνία και φροντίζει να διατηρούνται 246 Α. Παπάς: Σχολική Παιδαγωγική, Ατραπός, Αθήνα 2000, σελ , όπου και αναλύονται οι στρατηγικές αυτές. 247 Kohl H. : The open classroom, A New York Review Book, N. Y. 1969, σελ Σπύρ. Β. Ευαγγελόπουλος : Πειραματική Παιδαγωγική με στοιχεία Στατιστικής, εκδ. Δανιά, Αθήνα 1987, σελ.152 ISSN:\n5 αρμονικές σχέσεις ανάμεσα στο σχολείο, τους γονείς και τους συναδέλφους. Ο ρόλος του, σύμφωνος με τις επιστήμες τις αγωγής, είναι: Βοηθητικός, συμβουλευτικός, καθοδηγητικός, συνεργατικός, αντιδιδακτικός, δημιουργικός κοινωνικός, πολιτικός και αντιαυταρχικός. 249 Βέβαια, για να αποκτήσει ο δάσκαλος την ικανότητα να παίρνει αποφάσεις με επιστημονικά κριτήρια, χρειάζεται να εκσυγχρονιστούν τα προγράμματα εκπαίδευσης και να γίνει μια σοβαρή και προγραμματισμένη επιμόρφωση. Ειδικότερα τα προγράμματα για την εκπαίδευση των δασκάλων πρέπει να αναπτύσσουν στους υποψήφιους δασκάλους την κριτική σκέψη, να τους παρέχουν ευκαιρίες να διερευνούν τη γνώση και τη διδασκαλία της, να είναι απελευθερωμένα από τον προσδιορισμό της διδακτέας ύλης, να εμπλέκουν και να φέρνουν σε επαφή τους υποψήφιους δασκάλους με τις αναπόφευκτες δυσαρμονίες που παρουσιάζονται ανάμεσα στη θεωρία και πράξη. Γενικότερα θα μπορούσαμε να πούμε, ότι θα πρέπει να υποστηρίζονται με τις προϋποθέσεις μάθησης που οι μελλοντικοί δάσκαλοι θα πρέπει να θεμελιώσουν στα σχολεία τους. 250 Το σχολικό κλίμα στο σύγχρονο σχολείο Η σχολική τάξη μπορεί να θεωρηθεί σαν μια μικρή κοινωνία στην οποία τα μέλη της έχουν συγκεκριμένους ρόλους και αλληλεπιδρούν μεταξύ τους. 251 Από την ποιότητα των διαπροσωπικών σχέσεων αναδύεται το «καλό» ή «κακό» σχολικό κλίμα που επηρεάζει τη μάθηση, την πρόοδο και την διαμόρφωση βασικών χαρακτηριστικών της προσωπικότητας των μαθητών. 252 Το κλίμα της σχολικής τάξης είναι συνδυασμός δύο διαστάσεων. Η μια διάσταση είναι το κοινωνικό περιβάλλον της τάξης και αφορά την αλληλεπίδραση δασκάλου και μαθητών. Η άλλη διάσταση, αναφέρεται στο οργανωτικό και φυσικό περιβάλλον της τάξης. 253 α) Κοινωνικό περιβάλλον της τάξης Ο μαθητής βιώνει τόσο το γενικό κλίμα του σχολείου, όσο και το ψυχολογικό κλίμα της τάξης του. Οι σχέσεις αλληλεξάρτησης με το δάσκαλο, τους μαθητές και το διδακτικό αντικείμενο, συγκροτούν το κοινωνικό περιβάλλον της τάξης. Από αυτές τις σχέσεις οι μαθητές καθορίζουν τη στάση τους προς το σχολείο και την αποδοτικότητά τους. Το κοινωνικό περιβάλλον της τάξης ρυθμίζεται από το δάσκαλο και μπορεί να είναι συναγωνιστικό, συνεργατικό, ατομικιστικό. 254 Στο συναγωνιστικό περιβάλλον ο δάσκαλος είναι «δαδούχος» και «μεταλαμπαδευτής» της γνώσης και δημιουργεί ανταγωνιστικές σχέσεις μεταξύ των μαθητών. 255 Στο συνεργατικό περιβάλλον ο δάσκαλος είναι μέλος της ομάδας, συνεργάζεται με τους μαθητές του και αποφασίζουν 249 Α. Ε. Παπάς : Η Αντιπαιδαγωγικότητα της Παιδαγωγικής,Αθήνα 1987, σελ J. Goodland: Teachers for our national schools. Στο Ryan Charles W., Glenn Rafferty, Timothy. «The Dewitt - Wallace - Reader s Digest Found for development of Renewal Partnership s», Final report 1999, ERIC document, (E.D ). J. Goodland: όπ.π., σ R. I. Arends : όπ. π, σελ Β. Ι. Χαραλαμπόπουλος : όπ. π, σελ Θ. Τριλιανός : Μεθοδολογία της διδασκαλίας ΙΙ, εκδ. Τολίδη, Αθήνα 1992, σελ Στον ίδιο : όπ. π, σελ Παπάς, Α.Ε.: Σχολική Παιδαγωγική, εκδ. Ατραπός, Αθήνα 2000,σελ ISSN:\n6 από κοινού για τον καθορισμό των στόχων και τις δραστηριότητες της ομάδας. Στο ατομικιστικό περιβάλλον η εξουσία περνά στους μαθητές οι οποίοι αναλαμβάνουν την ευθύνη να κρίνουν την εργασία που έχουν εκτελέσει, ενώ ο δάσκαλος είναι απλός παρατηρητής. 256 Το κοινωνικό περιβάλλον που θα φροντίσει να αναπτύξει ο δάσκαλος στο σύγχρονο σχολείο είναι το συνεργατικό περιβάλλον, διότι αυτό δημιουργεί τις προϋποθέσεις για μια σωστή αγωγή. Σχέσεις αγάπης, εμπιστοσύνης, υπομονής του παιδαγωγού στο παιδί, αυτοπεποίθησης και ενθάρρυνσης αναπτύσσονται. Οι σχέσεις αυτές δημιουργούν ψυχική ικανοποίηση, αισιοδοξία και προλαμβάνουν την περιθωριοποίηση των μαθητών, που έχουν προβλήματα μάθησης και κοινωνικής προσαρμογής. Έρευνες έδειξαν ότι τα σχολεία που δημιουργούν στους μαθητές θετικό αυτοσυναίσθημα, έχουν επιτυχίες και στον τομέα της σχολικής επίδοσης. 257 Ο αδύνατος μαθητής μέσα στο κλίμα της αλληλοβοήθειας και αλληλοκαθοδήγησης, αποκτά θετικές μαθησιακές εμπειρίες και έτσι αισθάνεται αποδεκτός και ασφαλής και όχι απειλούμενος και ηττημένος, όπως ένιωθε μέχρι τώρα στην παραδοσιακή τάξη. 258 Αντίθετα οι μαθησιακές δυσκολίες και οι αρνητικές σχολικές εμπειρίες απειλούν την αυτοεκτίμηση του μαθητή, με αποτέλεσμα ο τελευταίος για να περισώσει μέρος της εκτίμησής του, να επιδίδεται σε αντικοινωνικές μορφές συμπεριφοράς. β) Φυσικό Περιβάλλον της τάξης Η πείρα μας οδηγεί, λέγει η Montessori, να μην υποτιμάμε καθόλου τη σπουδαιότητα του περιβάλλοντος στη δόμηση του πνεύματος. 259 Η χωροταξική οργάνωση της διδασκαλίας είναι συνδεδεμένη με την αυταρχική και αντιαυταρχική εκπαίδευση. Ο Freinet εισηγείται την κατάργηση της έδρας, διότι η από καθέδρας διδασκαλία αποτελεί γνώρισμα του αυταρχικού σχολείου. 260 Στο σύγχρονο σχολείο είναι απαραίτητο οι χώροι του να είναι οργανωμένοι με τέτοιο τρόπο ώστε «να μην υπάρχουν κέντρα αυταρχικότητας». 261 Γι αυτό το σκοπό τα παιδιά συμμετέχουν στο σχεδιασμό της χρήσης της αίθουσας, ενώ ο δάσκαλος φροντίζει για την εύκαμπτη αναδιοργάνωση της τάξης, για να παρέχει αίσθημα ασφάλειας στα παιδιά. Η αίθουσα διδασκαλίας χωρίζεται σε «γωνιές», όπου υπάρχουν διδακτικά υλικά που ερεθίζουν τη σκέψη και οδηγούν τα παιδιά στη μάθηση. Είναι απαραίτητο ακόμη, να υπάρχει ένα κατάλληλο διδακτήριο με το διάκοσμό του, εργαστήρια, ηλεκτρονικοί υπολογιστές, τεχνικός εξοπλισμός, βιβλιοθήκες, άνετες τάξεις, άνετη αυλή, όργανα γυμναστικής κ.ά. Όλα αυτά σε συνδυασμό με το κατάλληλο οργανωτικό πνεύμα εξασφαλίζουν άνετη παραμονή στο διδακτήριο, δίνουν στο παιδί πλούσια ερεθίσματα και πολλές δυνατότητες για σωματική και ψυχική άσκηση. Ζώντας το παιδί σ ένα ευχάριστο περιβάλλον δημιουργεί ψυχική 256 Θ. Τριλιανός : όπ. π, σελ Ε. Κολιάδης: Θεωρίες μάθησης και εκπαιδευτική πράξη, τομ. Β, όπ.π.σελ Η. Ματσαγγούρας : όπ. π, σε Δ. Γιακλής : Θεμελιώδεις αρχές και ιδέες στην παιδαγωγική της Μ. Montessori, εκδ. Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη 1983, σελ Παπάς, Α.Ε.: όπ. π, σελ Kohl H. : όπ. π, σελ.55 ISSN:\n7 ευχάριστη διάθεση, δραστηριοποιείται ελεύθερα και αναπτύσσει πλήρως τις δυνάμεις του. Οι G. Steindorf και H. Dietz ορίζουν πολύ σωστά τη σχολική ατμόσφαιρα ως συγχορδία ανθρώπων, καταστάσεων, πραγμάτων και κανονισμών. 262 Σχολική ζωή Η σχολική ζωή μπήκε στο σχολείο από τότε που έγινε κατανοητό, ότι σκοπός του σχολείου δεν είναι μόνο η μετάδοση γνώσεων. Σύμφωνα με τον J Dewey «σκοπός του σχολείου δεν είναι η προετοιμασία για τη ζωή, αλλά η ίδια η ζωή». 263 Το σχολείο είναι ένας «μικρόκοσμος της κοινωνίας» μέσα στον οποίο τα παιδιά μαθαίνουν να παρατηρούν και να κρίνουν όσα γίνονται στη μικρή τους κοινωνία και στον κόσμο γύρω τους. Πρέπει να οργανωθεί με τέτοιο τρόπο, ώστε να μην είναι αυτό ο μοναδικός τόπος μάθησης, αλλά να έρχεται σε επαφή και με τον κόσμο των ενηλίκων. Στη σχολική ζωή συμπεριλαμβάνεται το παιχνίδι, το θεατρικό παιχνίδι, σχολικές γιορτές, ταξίδια, εκθέσεις, συλλογές, βιβλιοθήκη, μουσικές και χορευτικές εκδηλώσεις, αθλητικοί όμιλοι, ομάδες διακόσμησης και καλαίσθησης του διδακτηρίου. Η σχολική ζωή είναι προϋπόθεση για τη θετική στάση των παιδιών απέναντι στο σχολείο και την απόκτηση ζωντανών και γόνιμων γνώσεων. 264 Το σύγχρονο σχολείο θα συμπεριλάβει όλες αυτές τις κοινωνικές δραστηριότητες και μέσω αυτών θα προσφέρει στο παιδί ζωντανές προσωπικές εμπειρίες, θα το εντάξει στην κοινωνική ζωή και θα του δημιουργήσει συναισθήματα χαράς και ευτυχίας. Το σύγχρονο σχολείο μπροστά στα παγκόσμια προβλήματα Ο αιώνας μας, είναι αιώνας μιας εξελισσόμενης επιστημονικοτεχνολογικής επανάστασης που είχε και θα έχει τεράστιες πολιτιστικές και κοινωνικοοικονομικές συνέπειες. Έχουμε μια επιτάχυνση της ζωής και ζούμε σε μια εποχή έκρηξης γνώσεων, αφού καθημερινά αυξάνονται οι δυνατότητες για πληροφόρηση. 265 Ο πολίτης του 21 ου αιώνα, δεν θα ανήκει μόνο στο έθνος του, αλλά θα επικοινωνεί με πολύ μακρινές χώρες και θα έχει κοινά οικονομικά, καλλιτεχνικά, εκπολιτιστικά, μορφωτικά και επιστημονικά, ανθρώπινα ενδιαφέροντα μ αυτές. Η αναδυόμενη πολυπολιτισμική ευρωπαϊκή κοινωνία απαιτεί πολυπολιτισμική συνείδηση, αλλά και διατήρηση της εθνικής ταυτότητας και παραδοσιακών αξιών. 266 Για να αντιμετωπίσει το παιδί την κατάσταση αύτη, πρέπει η παιδαγωγική μας φιλοσοφία και η διδακτική μας πράξη, να διαφωτιστούν και να προσαρμοστούν στα ανησυχητικά παγκόσμια προβλήματα. Οι στόχοι της σημερινής διδασκαλίας δεν μπορούν να μείνουν αμέτοχοι στις μεγάλες ανησυχίες της ανθρωπότητας τη στιγμή που το σχολείο σήμερα 262 Δ. Τσουρέκης : Σύγχρονη Παιδαγωγική, Αθήνα 1987, σελ J. Dewey: Experience and Education Collier Books, London, Δ. Τσουρέκης : όπ. π, σελ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών: ό.π., σελ Δαμανάκης Μ.: Διαπολιτισμποίηση των Αναλυτικών Προγραμμάτων, εισήγηση στο Πανελλήνιο Παιδαγωγικό συνέδριο, Απριλίου ISSN:\n8 προπαρασκευάζει λογικούς πολίτες, που θα ζήσουν στην «πολυεθνική κοινωνία του μέλλοντος». 267 Για να γίνει αυτό πραγματικότητα δεν αρκεί να παρέχουμε για μερικές ώρες μια σειρά μαθημάτων πολιτικής αγωγής, αλλά να μπολιάσουμε τη διδασκαλία πάνω σε συγκεκριμένες κοινωνικές εμπειρίες. Φυσικά το πρόβλημα της διεθνούς εκπαίδευσης διαφέρει από τα προβλήματα της ηθικής ή διανοητικής εκπαίδευσης. Η εποχή μας είναι εποχή κρίσεως. Το πρώτο καθήκον του εκπαιδευτικού είναι να προσαρμόσει το παιδί σε μια τέτοια διεθνή κατάσταση, χωρίς να του κρύβει την πολυπλοκότητα της. Τα πορίσματα των Κοινωνιολόγων θα βοηθήσουν το δάσκαλο να μελετήσει με τους μαθητές τις αιτίες που δημιουργούν τα παγκόσμια προβλήματα. 268 Το παιδί με τη βοήθεια του δασκάλου θα πρέπει να οδηγηθεί στην αποκέντρωση του ατόμου και την εγκατάλειψη των αυθόρμητων, υποκειμενικών και εγωκεντρικών στάσεων. Αυτή η αποστασιοποίηση από το «εγώ» στο «εμείς» απαιτεί μεγάλη ηθική και διανοητική προσπάθεια και προϋποθέτει μια συνεχή θέληση. 269 Για την επιτυχία του σκοπού αυτού, πρέπει να ολόκληρη η διδασκαλία να αποκτήσει «παγκόσμιο χαρακτήρα». Δηλαδή όχι μόνο μέσα από το μάθημα της Ιστορίας, της Γεωγραφίας, αλλά και μέσα από τη διδασκαλία της λογοτεχνίας και των θετικών επιστημών να τονίζονται οι προσπάθειες ολόκληρης της ανθρωπότητας. Η μελέτη των διεθνών και εθνικών στάσεων θα αποκτήσει συγκεκριμένο νόημα κυρίως με την εφαρμογή ενεργητικών μεθόδων που βάζουν στην πρώτη γραμμή τη συλλογική έρευνα ( εργασία κατά ομάδες ) και την κοινωνική ζωή των ίδιων των παιδιών ( αυτοδιαχείριση). 270 Μόνο μέσα από τη βιωμένη εμπειρία μπορούν τα παιδιά να κατανοήσουν τη σπουδαιότητα των προβλημάτων σε διεθνές επίπεδο. Είναι πολύ σημαντική η προσπάθεια που θα κάνει το σύγχρονο σχολείο για να επεκταθεί η ζωή των μαθητών πέρα από τη σχολική μονάδα. Αυτό μπορεί να γίνει με την οργάνωση διεθνών ανταλλαγών, τη δημιουργία ομάδων μελέτης που ασχολούνται με τα διεθνή προβλήματα, τη διασχολική αλληλογραφία, τις διεθνείς ομάδας ταξιδιών κ. ά Επίλογος Σε μια κοινωνία που συνεχώς μεταβάλλεται δημιουργούνται αυξημένες ευθύνες και νέα δεδομένα, που αμφισβητούν την υπόσταση του σχολείου με τη μορφή που καθιερώθηκε κατά το 19 ο αι. και αναπτύχθηκε τον 20 ο αι. και προϋποθέτουν ριζικές αναμορφώσεις στο ρόλο του σχολείου. Το σύγχρονο σχολείο καλείται να ανταποκριθεί και να προσαρμοστεί στις απαιτήσεις του νέου ρόλου του, που καθορίζεται σε παγκόσμιο επίπεδο. Βέβαια πρωταρχικός σκοπός του πρέπει πάντα να είναι ο άνθρωπος, ο οποίος εξοπλισμένος με κριτική σκέψη να δράσει 267 Ν. Πετρουλάκης : όπ. π, σελ Ν. Πετρουλάκη : Όπ. π, σελ J. Piaget:όπ. π, σελ Στον ίδιο : όπ. π, σελ Στον ίδιο : όπ. π, σελ.103 ISSN:\n9 δημιουργικά και υπεύθυνα μέσα στο κοινωνικό σύνολο, ικανός για τον εαυτό του, το έθνος και την οικουμένη. 272 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Arends, I. R.: Learning to Teach, third Edition, Mc Graw-Hill, New York Βρεττός, Γ.,Καψάλης, Α. : Αναλυτικό Πρόγραμμα, εκδ. Art of Text, Θεσσαλονίκη Γιαγλής, Δ.: Θεμελιώδεις Αρχές και Ιδέες στην Παιδαγωγική της M. Montessori, εκδ. Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη Δαμανάκης Μ.: Διαπολιτισμποίηση των Αναλυτικών Προγραμμάτων, εισήγηση στο Πανελλήνιο Παιδαγωγικό συνέδριο, Απριλίου Δανασσής - Αφεντάκης Α.Κ.: Παιδαγωγική Ψυχολογία - Μάθηση και Ανάπτυξη, τ. Α, Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών, Αθήνα,2000. Delors, J.: Εκπαίδευση η Αναγκαία Ουτοπία. Στο «Εκπαίδευση ο θησαυρός που κλείνει μέσα της», UNESCO. Έκθεση της Διεθνούς Επιτροπής για την Εκπαίδευση στον 21 Αιώνα, μτφρ. Ομάδα Εργασίας του Κέντρου Εκπαιδευτικής Έρευνας, εκδ. Gutenberg, Αθήνα Dewey J.: Experience and Education, Collier Books, London, Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών : Αρ. φύλλου 1366, Ευαγγελόπουλος Σπύρ.: Πειραματική Παιδαγωγική με στοιχεία Στατιστικής, εκδ. Δανιά, Αθήνα Dοttrens, R. : Παιδαγωγώ και Διδάσκω, μτφρ. Γ.Α. Βασδέκη, εκδ. Δίπτυχο - Unesco, Αθήνα Εφημερίδα «Η Καθημερινή», Κυριακή 16 Φεβρουαρίου του 2003: Το ευρωπαϊκό σχολείο του 21 ου αιώνα.. Goodland J.: Teachers for our national schools. Στο Ryan Charles W., Glenn Rafferty, Timothy. «The Dewitt - Wallace - Reader s Digest Found for development of Renewal Partnership s», Final report 1999, ERIC document, (E.D ). Kohl H. : The open classroom, A New York Review Book, N. Y Κολιάδης Ε.: Θεωρίες μάθησης και εκπαιδευτική πράξη, τομ. Α, Αθήνα Ματσαγγούρας, Η.: Η Οργάνωση και Διεύθυνση της Σχολικής Τάξης, εκδ. Γρηγόρη, Αθήνα Νηλ, Α.Σ..: Θεωρία και Πράξη της Αντιαυταρχικής Εκπαίδευσης, μτφρ. Κ. Λάμπου, 272 Π. Ξωχέλης:Θεμελιώδη προβλήματα της Παιδαγωγικής Επιστήμης,εκδ. Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη, 1983, ό.π., σ. 68. ISSN:\n10 εκδ. Μπουκουμάνης, Αθήνα Ντιούι,Τ.:Το Σχολείο και η Κοινωνία, μτφρ. Μ. Μιχαλοπούλου, εκδ. Μπουκουμάνης, Αθήνα Ξωχέλλης, Π.: Θεμελιώδη προβλήματα της Παιδαγωγικής Επιστήμης,εκδ. Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη, Παπάς, Α.Ε.: Σχολική Παιδαγωγική, εκδ. Ατραπός, Αθήνα Παπάς, Α.Ε. : Η Αντιπαιδαγωγικότητα της Παιδαγωγικής, εκδ. Δελφοί, Αθήνα Παπάς, Α.Ε.: Σύγχρονη Θεωρία και Πράξη της Παιδείας, τόμος Α, εκδ. Δελφοί, Αθήνα Παπάς, Α.Ε.: Μαθητοκεντρική Διδασκαλία,Τόμοι Α και Β, εκδ. Βιβλία για Όλους Αθήνα Παπάς, Α.Ε. : Η Αντιπαιδαγωγικότητα της Παιδαγωγικής, Αθήνα Πετρουλάκης, Ν. : Προγράμματα, Εκπαιδευτικοί Στόχοι, Μεθοδολογία, εκδ. Φελέκη, Αθήνα Piaget,J.: Το μέλλον της εκπαίδευσης μτφρ. Αριστοτέλης Κάντας, εκδ. Υποδομή, Αθήνα Skager, R. Dave: Curriculum. Evaluation for Live Long Education, στο Π. Ξωχέλλη,ό.π. Τριλιανός Θ.: Μεθοδολογία της Σύγχρονης Διδασκαλίας, Τόμοι Ι & ΙΙ, Αθήνα Τσιπλητάρης, Α.: Ψυχοκοινωνιολογία της Σχολικής Τάξης, εκδ. Εκπαιδευτικών «Περιβολάκι», Αθήνα Τσουρέκης Δ. Γ.: Σύγχρονη Παιδαγωγική, Αθήνα 1987 Φλουρής, Γ.: Η Αρχιτεκτονική της Διδασκαλίας και η Διαδικασία της Μάθησης, εκδ. Γρηγόρη, Αθήνα Φλουρής, Γ.: Αναλυτικά Προγράμματα για μια Νέα Εποχή στην Εκπαίδευση, εκδ. Γρήγορη, Αθήνα Φράγκος Χρ. Π. : Η Σύγχρονη Διδασκαλία, εκδ. Gutenberg, Αθήνα 1986 Χαραλαμπόπουλος, Β.:Οργάνωση της Διδασκαλίας και της Μάθησης, Αθήνα ISSN:\nΕκπαιδευτικοί σκοποί και οι απαιτήσεις της σύγχρονης εποχής: Προκλήσεις, προβλήματα, προοπτικές. Καυκούλα Ευαγγελία, Μ.Ed., Δρ. εκπαιδευτικός Π.Ε.\nΕκπαιδευτικοί σκοποί και οι απαιτήσεις της σύγχρονης εποχής: Προκλήσεις, προβλήματα, προοπτικές. Καυκούλα Ευαγγελία, Μ.Ed., Δρ. εκπαιδευτικός Π.Ε. 70 Περίληψη: Στο παρόν άρθρο, αρχικά γίνεται μια γενική\nΝΙΚΟΣ ΠΑΠΠΑΣ, Σχολικός Σύμβουλος 12ης Εκπ/κής Περιφέρειας Πειραιά. «Δημιουργικότητα και ολιγοθέσια σχολεία : μια εναλλακτική πρόταση βιωσιμότητας».\nΝΙΚΟΣ ΠΑΠΠΑΣ, Σχολικός Σύμβουλος 12ης Εκπ/κής Περιφέρειας Πειραιά «Δημιουργικότητα και ολιγοθέσια σχολεία : μια εναλλακτική πρόταση βιωσιμότητας». Μεγάλος αριθμός σχολείων της Πατρίδας μας, είναι ολιγοθέσια.


Νίκος Ζουρνής: «Όσο η γενιά μου φυτρώνει και βλασταίνει, χαίρομαι και συγκινούμαι» - συνεντεύξεις - mousikogramma.gr\nΗ παρακάτω συνέντευξη αφορά δημιουργό νεαρό στην ηλικία, αλλά ήδη έμπειρο στη δισκογραφία. Με το “Καλημέρα” σας και τη Μαρία Λούκα το 2006 και μετά από πολλά “Χιλιόμετρα” οδηγούμαστε, πλέοντας “Αρόδου”, “Στην εποχή του Δον Κιχώτη” , ενώ φαίνεται πως έχουμε να περιμένουμε πολλά ακόμα. Η πρώτη μας συνάντηση στην ΕΡΤΟPΕΝ πριν από 4 χρόνια, η δεύτερη τώρα. Η συζήτηση με τον Νίκο Ζουρνή, με αφορμή το τελευταίο του αυτό δισκογραφικό πόνημα, ήταν η αφορμή να απολαύσω και τον όμορφο λόγο του, εκτός από τα όμορφα τραγούδια του.\nΑπό την πρώτη συνεργασία σου με τη Μαρία Λούκα το 2006 ως την εποχή του Δον Κιχώτη ένα τσιγάρο δρόμος… Τι θα έκανες διαφορετικά, αν ξαναγύριζες πίσω στην αρχή;\nΚατά καιρούς με ταλανίζει αυτή η ερώτηση και απάντηση δυσκολεύομαι να δώσω. Απλά μου γεννιέται μια επιπλέον απορία: Έχει νόημα να λέμε τι θα κάναμε διαφορετικά στη διαδρομή μας; Κάθε φορά υλοποιούμε αυτό που μας υπαγορεύει εκείνη τη στιγμή η αντίληψή μας. Την επόμενη στιγμή η αντίληψή μας έχει μετατοπιστεί. Έχει προχωρήσει. Υποθετικά θα άλλαζα χίλια δυο πράγματα, αλλά έτσι θα ήμουν και κάποιος άλλος και όχι αυτός που είμαι τώρα. Άρα μύλος η υπόθεση... Δεν ξέρουμε πού θα μας έβγαζε η ζωή, αν είχαμε πάρει ένα άλλο μονοπάτι. Οπότε, ας πούμε ότι για 'μένα: «Ο μόνος δρόμος είναι ο δρόμος». Όταν βρίσκομαι σε δημιουργική φάση, δεν σκέφτομαι τέτοιου είδους πράγματα που εν τέλει ίσως αποτελούν και τροχοπέδη στην εξέλιξή μας. Ας πράττουμε στο εδώ και τώρα και για το παρελθόν θα ασχοληθούμε στο μέλλον!\nΠοιες ήταν και είναι οι μεγαλύτερες δυσκολίες που συνάντησες και συναντάς στην καλλιτεχνική πορεία σου;\nΜεγάλη οικονομική και ψυχολογική πίεση. Όπως και οι περισσότεροι άνθρωποι στον πλανήτη. Βλέπω καθημερινά την αγωνία στα μάτια όλων. Κινούμαι με την πεποίθηση ότι υπάρχει χώρος και αναπνοή για όλους τους ανθρώπους. Οι πολιτικές που εφαρμόζονται θέλουν να μας πείσουν για το αντίθετο: Πως κάποιοι περισσεύουν. Πως κάποιοι πρέπει να δουλεύουν δωδεκάωρα για ψίχουλα. Δυστυχώς μερικοί πείθονται και υπηρετούν αυτόν τον παραλογισμό. Και έτσι βλέπουμε «τον άνθρωπο μικρό που τον πατούν στα αλήθεια τα πόδια του τα ίδια». Όσο είμαστε ανόητοι και αναπαράγουμε αυτό το σκληρό και απαράδεκτο σύστημα, οι δυσκολίες θα μας κλέβουν τη ζωή. Τουλάχιστον εύχομαι οι δυσκολίες αυτές να μας χαλυβδώνουν για τα επόμενα μεγάλα κύματα.\nΝιώθεις ότι αποτελείς μέρος μιας νέας σκηνής δημιουργών; Τι καινούργιο νιώθεις ότι έχει να προτείνει αυτή σε σχέση με καταξιωμένους δημιουργούς της αμέσως προηγούμενης γενιάς;\nΠράγματι νιώθω συνοδοιπόρος με πολλούς νέους δημιουργούς. Παίζω στην κιθάρα τα τραγούδια τους. Και στο σπίτι και στη σκηνή. Πηγαίνω στις παραστάσεις τους και τις απολαμβάνω. Μετά τις παραστάσεις κουβεντιάζουμε, πίνουμε ένα ποτό και μοιραζόμαστε στιγμές. Νιώθω υποχρέωση να ακούω τη μουσική του παρόντος. Και γενικότερα να ψάχνω την τέχνη που σφυρηλατείται αυτή τη στιγμή. Εννοείται βέβαια ότι μελετάω και τα δώρα της τέχνης του παρελθόντος. Εμείς δεν ξέρω τι διαφορετικό κομίζουμε σαν γενιά. Μάλλον δεν έχει αποκρυσταλλωθεί ακόμα. Πάντως είμαι υπερήφανος για τη γενιά μου. Κι όσο φυτρώνει και βλασταίνει τόσο εγώ χαίρομαι και συγκινούμαι.\nΗ πιο πρόσφατη δουλειά σου έχει τίτλο “Στην εποχή του Δον Κιχώτη”, με το ομώνυμο τραγούδι να δηλώνει “Σε πόλεις μαγικές με ταξιδεύεις, με φύκια στα μαλλιά με πολεμάς αλλάζει η εποχή μυρίζει θειάφι ...Ζωή μου αγκάθι” (στίχοι Βασιλική Λαμπίρη). Γιατί απ' όλα τα τραγούδια επέλεξες το συγκεκριμένο για τίτλο του άλμπουμ;\nΗ εμμονή μου το τελευταίο χρονικό διάστημα έχει να κάνει με ζωές ανθρώπους που συνάντησαν τρομακτικές δυσκολίες και όμως δεν παραιτήθηκαν. Όπως ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης, ο Θεόφιλος και ο Γιαννούλης Χαλεπάς. Ο αγώνας ενός ανθρώπου με ταξιδεύει ονειρικά στη σκιά του Δον Κιχώτη. Το τραγούδι της Βασιλικής Λαμπίρη φέρνει τον ήρωα στο σήμερα και συνομιλεί μαζί του. Είμαστε όλοι Δον Κιχώτες που παλεύουμε καθημερινά για το αυτονόητο και επιθυμούμε να αναταθούμε και να ονειρευτούμε. Οι ανεμόμυλοι είναι εκεί έξω και βγαίνουμε να τους συναντήσουμε. Κάπως έτσι διαλέξαμε και τον τίτλο μαζί με τη Βασιλική Λαμπίρη που υπογράφει και τους στίχους όλων των τραγουδιών.\nΈχεις συνεργαστεί με επώνυμους τραγουδιστές στις δουλειές σου. Αυτή τη φορά συνεργάστηκες με μια θαυμάσια νέα ερμηνεύτρια και μουσικό, την Νατάσα Καμπαστάνα. Πώς γνωριστήκατε και αποφασίσατε να συμπράξετε;\nΨάχνομαι συνέχεια με νέους ανθρώπους. Τη Νατάσα νομίζω πρώτη φορά την άκουσα σε κάποιο βίντεο στο διαδίκτυο στο πλευρό του σπουδαίου Λουδοβίκου των Ανωγείων. Μου άρεσε πολύ η φωνή της και μετά είδα πως παίζει και κανονάκι. Βρεθήκαμε και ξεκίνησε η συνεργασία μας στις ζωντανές εμφανίσεις. Εκείνο τον καιρό άρχιζα να γράφω και τα τραγούδια του δίσκου «Στην εποχή του Δον Κιχώτη», οπότε σκέφτηκα ότι θα ήταν θαυμάσιο να συμπράξουμε και δισκογραφικά. Πέρασαν έτσι 3 χρόνια και συνεχίζουμε τη συνεργασία μας. Εκτός από τη Νατάσα συνεργαζόμαστε και με την εξαίρετη ερμηνεύτρια και μουσικό Δήμητρα Μπουλούζου.\nΠοιοι μουσικοί συνεργάστηκαν μαζί σου στη δουλειά αυτή; Πώς ήταν η συνεργασία μαζί τους;\nΤο καινούργιο στοιχείο σε αυτή τη δουλειά είναι ότι δεν έκανα εγώ την ενορχήστρωση, αλλά την εμπιστεύτηκα σε δύο κορυφαίους μουσικούς, τον Παντελή Μπενετάτο και τον Κώστα Στεργίου. Ο Παντελής είναι καταξιωμένος πιανίστας στη σκηνή της jazz και ο Κώστας, επίσης πιανίστας, στη σκηνή της post rock. Τέσσερα τραγούδια ενορχήστρωσε ο Παντελής και τέσσερα ο Κώστας. Έφεραν στη δουλειά τους δικούς τους έμπειρους συνεργάτες. Ευχαριστήθηκα πολύ τις ώρες στο στούντιο. Έβλεπα μπροστά μου να γεννιέται κάτι πιο ωραίο από αυτό που είχα φανταστεί. Να παίρνουν μία διαφορετική οπτική τα τραγούδια. Γενικότερα η ματιά ενός άλλου στα πράγματα είναι ευλογία. Θεωρώ πως οφείλουμε να βγαίνουμε έξω από τον εαυτό μας και να συμπορευόμαστε δημιουργικά με διαφορετικούς ανθρώπους. Θα ήθελα να αναφέρω και ονομαστικά όλους όσοι συμμετείχαν.\nΕννοείται... Πες μας...\nNατάσα Καμπαστάνα: Τραγούδι\nΔήμητρα Μπουλούζου: Τραγούδι\nΧρήστος Θηβαίος: Φωνητικά\nΒαγγέλης Παρασκευάδες: Βιμπράφωνο\nΠαντελής Μπενετάτος: Πιάνο, μελόντικα\nΚώστας Κωσταντίνου: Κοντραμπάσο\nΑλέξανδρος Δανδουλάκης: Ηλεκτρική κιθάρα\nΓιάννης Μανιάτης: Μπάντζο, slide κιθάρα\nΚώστας Στεργίου: Πιάνο\nΓιάννης Χριστοδουλάτος: Mastering\nToni Demuro: Εικαστικά θέματα\nΣοφία Μυτιληναίου: Γραφιστική επιμέλεια\nΓιατί επέλεξες να κυκλοφορήσεις ολοκληρωμένο cd και όχι singles που είναι πλέον μια συνήθης τακτική;\nΠαραμένω λάτρης των ολοκληρωμένων cd και τα αγοράζω ακόμα. Αυτή η λογική των μεμονωμένων σκόρπιων τραγουδιών δε με βρίσκει αντίθετο, αλλά δεν είναι και προτιμητέα για 'μένα. Δυστυχώς ή ευτυχώς το κόστος και οι οικονομικές συνθήκες αλλάζουν τη μουσική πραγματικότητα και εφευρίσκονται συνεχώς νέοι τρόποι διάδοσης και επικοινωνίας. Δεν πειράζει. Η ουσία βρίσκεται στο ίδιο το καλλιτεχνικό παράγωγο και όχι στο μέσο διάδοσής του.\nΠοια η εμπειρία σου από τις χειμερινές σου μουσικές δραστηριότητες;\nΑυτό το χειμώνα έπαιξα λιγότερο από ποτέ, καθώς με είχε απορροφήσει η ολοκλήρωση του cd. Στην Αθήνα ήτανε μια χαρά. Δυστυχώς όμως δεν προλάβαμε να παίξουμε στην επαρχία σχεδόν καθόλου, οπότε τον επόμενο χειμώνα σχεδιάζουμε μια μεγάλη βόλτα στην Ελλάδα.\nΤο καλοκαίρι πού μπορούμε να σε παρακολουθήσουμε;\nH επόμενη ζωντανή εμφάνιση είναι στην Αθήνα το Σάββατο 21 Ιουλίου στον χώρο “Βread and Roses”…\nEύχομαι ολόψυχα καλή επιτυχία και καλό υπόλοιπο καλοκαίρι…\nΕυχαριστώ πολύ, επίσης…


ΜΕΓΕΘΥΝΤΙΚΟΣ ΦΑΚΟΣ ZENO 90 - 2,5x - ΤΗΛΕΣΚΟΠΙΑ, ΚΙΑΛΙΑ, ΜΙΚΡΟΣΚΟΠΙΑ, CELESTRON,VIXEN,ZEISS,SKYWATCHER, ΒΙΒΛΙΑ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΓΟΡΑ ΑΘΗΝΑ - ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ\nΤο μικρό μέγεθος και το μικρό βάρος αυτού του μεγεθυντικού φακού το καθιστούν ένα θαυμάσιο εργαλείο, όποια και αν είναι η ανάγκη!\nΜΕΓΕΘΥΝΤΙΚΟΣ ΦΑΚΟΣ ZENO 90 - 2,5x\nΟ μεγεθυντικός φακός ZENO 90 είναι ένας ελαφρύς και συμπαγής φακός ιδανικός για μικρά κείμενα και περίπλοκες εικόνες. Η μεγέθυνση 2,5x επιτρέπει στους ανθρώπους με κάποιο επίπεδο μυωπίας να διαβάζουν βιβλία και εφημερίδες. Ο σχεδιασμός Fresnel του φακού παρέχει μειωμένο βάρος και ευρύ οπτικό πεδίο και με τις μεγάλες διαστάσεις του, αυτός ο μεγεθυντικός φακός είναι ένα πολύ πρακτικό και εύχρηστο εργαλείο.\nΟ ενσωματωμένος φωτισμός βοηθάει στο να χρησιμοποιήσετε αυτόν τον μεγεθυντικό φακό τόσο σε εξωτερικούς χώρους όσο και σε εσωτερικούς, στο φως της ημέρας ή στο σκοτάδι. Διαθέτη μία λαμπερή λυχνία LED, η οποία τροφοδοτείται από δύο μπαταρίες CR2016 (περιλαμβάνονται).\nΟ ίδιος ο φακός είναι κατασκευασμένος από υψηλής ποιότητας οπτικό πλαστικό, το οποίο είναι συγκρίσιμο με το γυαλί στις δυνατότητές μεγέθυνσης, αλλά ελαφρύτερο και πιο ανθεκτικό. Το μεταλλικό πλαίσιο παρέχει επιπλέον ανθεκτικότητα.\nΔιάμετρος φακού (διαστάσεις), mm\n1 λευκή λυχνία LED\n2 μπαταρίες CR2016\nάνω των 3 ετών.\nΠαρακαλώ ενημερώστε με για την τιμή του προϊόντος LEVENHUK ΦΑΚΟΣ ΜΕΓΕΘΥΝΤΙΚΟΣ ΖΕΝΟ 90 2,5x\t, με κωδικό: LEV-38122.


radiobubble - εκπομπές: ΛΟΥΪ ΑΛΤΟΥΣΕΡ: Ο ΦΙΛΟΣΟΦΟΣ ΤΟΥ ΥΛΙΣΜΟΥ\nΛΟΥΪ ΑΛΤΟΥΣΕΡ: Ο ΦΙΛΟΣΟΦΟΣ ΤΟΥ ΥΛΙΣΜΟΥ\n23 χρόνια μετά τον θάνατο του Μαρξιστή στοχαστή ΛΟΥΪ ΑΛΤΟΥΣΕΡ, η ομάδα των ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΩΝ συζητά με τον ΓΙΩΡΓΟ ΦΟΥΡΤΟΥΝΗ για το έργο του μεγάλου Γάλλου φιλοσόφου, επικεντρώνοντας στις καινοτομίες που εισάγει στον Μαρξισμό και στην φιλοσοφία γενικότερα:\n- Ποιο είναι το πολιτικό και φιλοσοφικό πλαίσιο μέσα στο οποίο δομεί την σκέψη του ο Λουί Αλτουσέρ? Με ποιο τρόπο συνδιαλέγεται με τα τρέχοντα φιλοσοφικά ρεύματα και τις επιστήμες της εποχής (δομισμός, υπαρξισμός, φαινομενολογία, εγγελιανισμός, ψυχανάλυση, μαρξισμός, κ.α) ?\n- Ποια στοιχεία της κυρίαρχης ιδεολογίας εμμένουν στον Μαρξισμό ? Αποτελούν συγκροτητικά στοιχεία της Μαρξικής θεωρίας ή μήπως παρερμηνείες της σκέψης του ιδρυτή της ? Πως αποκαθάρονται αρκετές από αυτές (ιστορικισμός, ανθρωπισμός, οικονομισμός, γραμμικότητα, κ.α) και πως επανανοηματοδοτούνται άλλες (ντετερμινισμός) ?\n- Ποια άλλα στοιχεία, και κυρίως ποιες εντάσεις (επιστήμη/ιδεολογία, δομισμός/υλισμός της συνάντησης) αναδεικνύονται μέσα από το έργο του ? Πως αυτές επιλύονται ?\nΟ ΓΙΩΡΓΟΣ ΦΟΥΡΤΟΥΝΗΣ είναι Επίκουρος καθηγητής του τμήματος Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου.\nΑναρτήθηκε από Lion στις 11:00 π.μ.\nΕτικέτες Αλτουσερ, Δομισμός, Εγγελιανισμός, Μαρξισμος, Υλισμός, Υπαρξισμός, Φαινομενολογία, Ψυχανάλυση, Antistaseis, radiobybble


Έναρξη Λειτουργίας του Κοινωνικού Φαρμακείου Βύρωνα - new-economy.gr\nΈναρξη Λειτουργίας του Κοινωνικού Φαρμακείου Βύρωνα\n24 Μαρτίου 2018 admin 347 Views Δήμος Βύρωνα\nΟ Δήμος Βύρωνα, στα πλαίσια άσκησης της κοινωνικής πολιτικής, προχώρησε στη δημιουργία κοινωνικού φαρμακείου με στόχο τη δωρεάν χορήγηση φαρμάκων και φαρμακευτικού υλικού σε ευπαθείς ομάδες της τοπικής κοινότητας.\nH διαδικασία των αιτήσεων γίνεται καθημερινά από τις 09:00 το πρωί έως τη 13:00 το μεσημέρι στο χώρο του Κοινωνικού Φαρμακείου, επί της οδού Καλλιπόλεως 59.\nΗ επιλογή των δικαιούχων γίνεται με κοινωνικοοικονομικά κριτήρια.\nΓια περισσότερες πληροφορίες απευθυνθείτε στο τηλ επικοινωνίας: 210 7624403 καθημερινά 09:00 με 13:00.\n← Επαναλειτουργεί το 4o Δημοτικό/Νηπιαγωγείο τη Δευτέρα 26/3/2018\nΠοια οικονομία μπορεί να αποδειχθεί αδύναμη στην παγκόσμια οικονομική σκακιέρα; →\n10 Οκτωβρίου 2018 admin Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Συντάξεις: Ανατροπή στα δώρα – Πώς με μια αίτηση οι συνταξιούχοι μπορούν να κερδίσουν 600 ως 17.000 ευρώ!\n13 Μαρτίου 2018 admin Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Μεξικό: Τουλάχιστον 30 δολοφονίες πολιτικών, υποψήφιων στις εκλογές του Ιουλίου


Χαλκιδική: 15 πρόστιμα για μετακίνηση, κανένα για μη χρήση μάσκας\nΚυριακή, 04 Απριλίου 2021 14:04\n7.182 έλεγχοι στην Κεντρική Μακεδονία, 31 παραβάσεις για μη χρήση μάσκας, 112 για άσκοπη μετακίνηση\nΣυνολικά 15 πρόστιμα για άσκοπη μετακίνηση επέβαλαν οι Αστυνομικές Αρχές, χθες Σάββατο στη Χαλκιδική, μετά από 1.149 ελέγχους, που διενεργήθηκαν στο πλαίσιο των μέτρων για τον περιορισμό της διάδοσης του κορωνοϊού, ενώ δεν επιβλήθηκε κανένα πρόστιμο για μη χρήση μάσκας.\nΑπό τα 15 πρόστιμα που επιβλήθηκαν για άσκοπη μετακίνηση, 14 αφορούσαν κυκλοφορία πολιτών εντός νομού χωρίς τα απαραίτητα έγγραφα ή sms και ένα μετακίνηση εκτός νομού.\nΌσον αφορά την Κεντρική Μακεδονία, χθες πραγματοποιήθηκαν συνολικά 7.182 έλεγχοι και βεβαιώθηκαν 31 παραβάσεις για μη χρήση μάσκας, εκ των οποίων 15 εντοπίστηκαν στο Κιλκίς, 8 στην Πιερία, 4 στην Πέλλα, 3 στην Ημαθία και ένα στις Σέρρες. Όλα τα πρόστιμα που επιβλήθηκαν για μη χρήση μάσκας αφορούσαν πεζούς.\nΓια άσκοπη μετακίνηση, σημειώθηκαν χθες στην Κεντρική Μακεδονία 112 παραβάσεις, εκ των οποίων 47 καταγράφηκαν στην Πιερία, 20 στην Πέλλα, 14 στην Ημαθία, 11 στις Σέρρες, 5 στο Κιλκίς και 15 στη Χαλκιδική. Από τα 112 πρόστιμα που επιβλήθηκαν για άσκοπη μετακίνηση, 99 αφορούσαν κυκλοφορία πολιτών χωρίς τα απαραίτητα έγγραφα ή sms, 7 μετακίνηση εκτός νομού και 6 μετακίνηση κατά τις ώρες απαγόρευσης της κυκλοφορίας.\nΌσον αφορά την Αττική, επιβλήθηκαν 34 πρόστιμα για μη χρήση μάσκας και 139 για άσκοπη μετακίνηση, ενώ στη Θεσσαλονίκη βεβαιώθηκαν 26 παραβάσεις για μη χρήση μάσκας και 140 για άσκοπη μετακίνηση.\nΠερισσότερα σε αυτή την κατηγορία: « Δεντροφύτευση στο 2ο Δημοτικό Σχολείο Ν. Καλλικράτειας Rapid test με τη μέθοδο drive through στα Ν. Μουδανιά »