“Sosial”laşan ömrümüz… – Pərvin yazıb – mustaqil.az\n“Sosial”laşan ömrümüz… – Pərvin yazıb\nadmin 09 Sentyabr 2018\nBugünlərdə Milli Məclisin Elm və təhsil komissiyası yeni “Ümumi təhsil haqqında” qanunun ilkin variantı barəsində açıqlama verib.\nKomitə sədri, akademik İsa Həbibbəyli bildirib ki, yeni qanuna görə məktəbəqədər və orta təhsil müəssisələri şagirdlərinin məktəbdə mobil telefonlardan istifadəsi qadağan oluna bilər.\nHələ qanun layihəsi müzakirə ediləcək, bütün digər müddəaları kimi, bu qeyd etdiyim bənd də ölçülüb biçiləcək. Amma elə bu problemin ortaya çıxması, qanun səviyyəsində müzakirəsi artıq mövzudur, düşünmək üçün səbəbdir. Sual yaranır: şagird hardasa çantasının dibində gizlətdiyi telefonunu yalnız məktəbdən çıxanda götürüb valideyninə zəng etsə, yaxud doğmalarıyla əlaqə saxlasa, nə olar ki? Məsələ burasındadır ki, çantanın dibində qalan dəftər-kitab olur, telefon isə dərsdə, küçədə, bayırda, yemək yeyəndə, yatmağa gedəndə – həmişə, hər yerdə əllərindən düşmür çağdaş nəslin. Bu isə problemdir, ciddi problem. Azad, demokratik dünyada bütün bunların qarşısını almaq mümkünsüzdür, amma gənc nəslin düzgün tərbiyələnməsindən ötrü qadağaların qoyulması da yol veriləndir. Qətiyyən səhv anlaşılmağımı istəməzdim, uzun illərdir ki, informasiya texnologiyaları mütəxəssisi ilə bir damın altında yaşadığım üçün çağdaş texnikanın, internetin və sosial şəbəkələrin üstün tərəflərindən də xəbərsiz deyiləm… Amma…\nİnsani dəyərlərin, xalis hisslərin, real münasibətlərin sürətlə sıradan çıxmaqda olduğu müasir dünyada sosial şəbəkələr katalizator rolunu oynayır. Daha öncəki nəsil üçün “texnikalaşan” münasibətləri qəbul eləmək çətindir və buna görə onları geridə qalmış, köhnə fikirli hesab edən gənclər də az deyil. Amma bir epizodu yadıma salıb o “geridə qalmışlara” bəraət qazandırıram. Yaşlı nənə çoxdandı bir-birini görməyən nəvələrinin yanaşı otursalar da, heç dinib danışmamalarından narahat olur, “küsülüsünüz?” – soruşanda qızlar gülüşürlər, “yox, biz söhbət edirik” – deyirlər. Nənənin gözlərindəki təəccübü görüb əllərindəki telefonu göstərirlər – qrupda bir şey müzakirə edirik – deyirlər… Və beləliklə, zamanla iki barmaqla – yəni sadəcə klaviatura tıqqıldatmaqla qurulan ünsiyyətlər bütün digər ünsiyyət növlərini üstələyir. Canlı təmasın, üz-üzə, göz-gözə danışmağın üstünlüklərindən söz açıb müasir “yastı ekran” sevərlərin gözündə orta əsr nümayəndəsi kimi görünmək istəmirəm. Orta əsrlərdən danışmışkən Umberto Ekonun sözlərini yada salmaq yerinə düşər. Məşhur italyan yazıçısı, meduavist-alim, Avropanın orta əsrlər tarixinin dini cərəyanlarının, xristian təriqət və cəmiyyətlərinin mükəmməl bilicisi olan Eko muzeydə ziyarətçilərin qəribə davranışından təsirlənib esse yazmışdı bu mövzuda. Axı niyə görə hamı təqdim olunan eksponatları öz gözləri ilə görmək, seyr etmək istəmir? Bax bu sual Ekonu çox narahat etmişdi, çünki hər kəs telefonunu çıxarıb ancaq şəkil çəkməklə məşğul imiş… Beləliklə, yeni dünyanın insanı canlı görmək fürsəti varkən, foto çəkir, sonra o fotoları paylaşıb özünü mədəni aləmin adamı kimi qələmə verir. Və bu mənada Ekonu orta əsr qaydaları ilə düşünməkdə ittiham etmək olmaz… Çünki zamanla geriləyən, orta əsrləri də üzü o yana keçib ibtidailəşən məhz elə o robotlaşan insandır…\n2011-ci ildə Litvanın paytaxtı Vilnus şəhərində “Gənclik və Sosial Media” konfransına qatılmışdıq. Müxtəlif ölkələrdən gələn iştirakçıların söhbətlərindən, şəxsi təcrübələrini bölüşmələrindən çıxardığım nəticə bu idi; gənclər sosial şəbəkələrdə özlərini daha rahat, daha sərbəst hiss edirlər. Bəli, hətta o qədər sərbəst ki, Ramiz Rövşən demiş, “burda sözündən qan iyi gələnlərin ağzından süd iyi gəlir” əslində… “Göz görmür, üz utanmır” ifadəsinin ən real nəticəsini məhz burda hiss etmək olar. Klaviatura arxasında həqiqət carçısına, intellekt dağarcığına, namus-qeyrət keşikçisinə, nə bilim şirə-pələngə çevrilən çoxları real həyatda tamam başqadırlar. Son vaxtlarda müğənnilərdən bəziləri sosial şəbəkədə təhqir edən istifadəçilərini azacıq “qəlizə çəkən” kimi girməyə siçan deşiyi axtardılar, bu da kömək etməyəndə sadəcə üzr istəməklə canlarını qurtardılar.\nBütün bu pərakəndə faktları səfə düzəndə suallar içində itib-batırsan. Axı bu qədər adamı – kütləni aqressiv edən, gündəm nə olur, olsun vay-şüvənlik salmağa həvəsləndirən nədir? Bekarçılıqmı, şəxsi həyatındakı boşluqmu, sevgisizlikmi, nadanlıqmı, dayaz düşüncəmi, yoxsa bunların hamısı? Sosial şəbəkə istifadəçisi olmasam da, bəzən hansısa informasiya axtarışı aparıb feysbuklara, instaqramlara çıxarır və ümumi mənzərə adamı dəhşətə gətirir. Bir tərəfdən kef-damaq nümayişləri, o biri tərəfdən xəstələr üçün xeyriyyəçilik tələb edən yumşaq ürəklilərin xalqı “düz yola çəkmək” üçün bitib tükənməyən reklamları. Bir yanda sevgini, eşqi özünün timsalında, necə sevib-sevildiyini dünyaya car çəkə-çəkə, bağıra-bağıra təbliğ edənlər, o biri yanda gözəl, səmimi, mehriban ailəsini bütün boşanan “tərbiyəsizlərin” gözünə soxan ev xanımları… Hə, hələ kafelərin, restoranların menyusundakı ən bahalı yeməkləri, ən qlamur görünüşlü desertləri bəzəkli manikurlarının fonunda çəkib paylaşan bacılardan danışmıram. Maşını üçün yenicə aldığı təkərləri, idman zalında elə təzəcə çıxardığı əzələni nümayiş etdirən qaqaşlar da öz yerində. Onlarsız sosial şəbəkənin bir günü olmasın. Axı inciməyin məndən, türklər demiş qüsura baxmayın, soruşmaq istəyirəm ki, məgər sevgi iki adama aid iş deyil? Bəyəm mən sizin sevgilinizin necə diqqətli olub doğum gününüzdə göndərdiyi şarların sayını mütləq bilməliyəm?! Ya da ay əxlaqlı, namuslu xanım, sizin ailənizdən, ərinizdən bərk-bərk yapışıb onu heç kimə verməməyiniz böyük igidlik deyil axı?! Yüz-yüz illərdi nənələrimiz min əzaba-əziyyətə dözüb ailələrini qoruyublar, bunu başımıza qaxınc etməli idilər?! Və bu yerdə geridə qalmışlığın bariz nümunəsi sayıla biləcək ciddi bir məqama da diqqət çəkmək istəyirəm. Bizim uşaqlığımızda bu qədər mağaza, market yox idi, bəzən məktəbə yemək, ya meyvə aparmalı olurduq. Atam hər gün səhər diqqətlə və çox sərt şəkildə çantamızı yoxlayırdı; məktəbə qoxulu meyvə, yaxud nə isə “ekzotik” bir şirniyyat aparmaq olmazdı, başqalarının nəfsi çəkə bilərdi, bu isə günah idi. Eyni qayda bir çox ailələrdə vardı, hətta ən imkanlı sinif yoldaşlarımız da sadə geyinir, hamının yediyindən yeyirdilər və hesab edirəm ki, bu, ən düzgün tərbiyə üsulu idi. Elə bu kontekstdə soruşmaq istəyirəm; əzizim, sən hər getdiyin ölkədə içdiyin quş südünün, can dərmanının fotolarını paylaşıb necə qlamur həyat yaşadığını nümayiş etdirəndə maaşı minimum çərçivəsində yaşamağa zorla çatan izləyicilərini düşünürsənmi heç?! Və o izləyici sənin yekə-yekə danışmağından, soyuducundan qalıb xarab olan qara kürü haqqında təəssüf dolu statusundan qəzəblənirsə, niyə inciyirsən?! Bir də Stanislavski demiş – İnanmıram! İnanmıram ki, bu rəngbərəng fotolarla millətin gözünə soxduğun həyatında xoşbəxtsən… O bəh-bəhlə təriflədiyin yeməkdən də ləzzət aldığına inanmıram… Ananla qol-boyun şəkillərin altında yazdığın valideyn qayğıkeşi simana, “ideal övlad” motivli sözlərinə də inanmıram. Aylarla anandan, atandan xəbərin belə yoxdu, etiraf elə. O hər fotoda, hər şəkildə qoluna girdiyin, “bu mənimdi” ədası ilə əzizlədiyin kişini qoz qabığına soxmusan əslində, hər axşam qaynar suya salıb çıxarıb qanadlarını yolursan, rəfiqələrinlə votsapda yazışmağa başlayanda adam da saymırsan onu… İnanmıram! Ona görə ki, bütün bunları doğrudan da yaşasan, sevinsən, ləzzət alsan, sevsən, xoşbəxt olsan, paylaşmağa ehtiyac da duymazsan, zaman da tapmazsan!!!\nBugünlərdə rus psixoloqlarından biri sosial şəbəkələrin insanları depressiyaya saldığını yazmışdı. Çünki orda başqalarının həyatının necə gözəl və rəngarəng olduğunu müşahidə edən orta təbəqə nümayəndələri müqayisədə çox rəngsiz, mənasız yaşadıqlarını başa düşürlər və… Amma bu, gerçəkdən belədirmi?! Bir nümunə çəkə bilərəm. Ən yaxın dostlarımız ilk övladlarının bir yaşı münasibətiylə fotosessiya təşkil etmişdilər. Hamımız iştirak etməli, bir yaşlı uşağın tarixində yer almalı, rolumuzu oynamalı idik. Bir anlıq təsəvvür edin, bir yaşında, heç bir söz anlamayan körpə, başına toplaşanların hay-küyü, bir-birini görən gözü olmayan qudaların forsu, üstəgəl, gözəl ailə tablosu yaratmaq istəyən gənclərin həyəcanı, əsəbi. Ağız deyəni qulaq eşitmir, uşaq çığırır, fotoqraf mizanları qurur, alınmır, uşağın anası əsəbləşir, ərinin üstünə çımxırır, bundan burnunu sallayan qaynana üzünü çevirib getmək istəyir, oğlan anasını birtəhər yola gətirəndə məlum olur ki, uşağın yemək vaxtıdı, fotoqraf gözləmək istəmir… Bütün bunların nəticəsində hamı əsəbidi, yorğundu, amma neyləməli, birtəhər üzümüzdə Hollivud təbəssümü yaradıb çıxırıq işin altından. Bir neçə gündən sonra şəkillərdən yığılmış video-çarxı ana öz səhifəsində paylaşır, mənə də göndərir… Altında yüzlərlə şərhlər var… Təxminən belə – “ussss şirin”, “Allah mehriban eləsin”, “Allah saxlasın bu şirin balanı”, “Nənənin-babanın balası”, “Ay qız nə yaxşı arıqlamısan”… Vallah yazıram və o çəkiliş günü yadıma düşəndə özümü zorla saxlayıram gülməkdən. Amma hər halda düşünürəm ki, bu qədər riyakarlıq nə üçündü? Sosial şəbəkə doludu toylar üçün çəkilmiş sevgi hekayələri ilə… Gənc qızların özlərindən yekə gül dəstələrindən adamı allergiya tutur. Və hər şey göründüyü kimidirsə, boşanan ailələrin sayı niyə artıb?! Yaxud da bütün bunların tam əksi – hər şeyin pis, hamının xəstə olduğunu, bu şəhərdə, bu ölkədə, bu dünyada yaşamağın mümkünsüzlüyünü dizinə, başına döyə-döyə, zarıya-zarıya, zırıldaya-zırıldaya nə bilim daha nə edə-edə danışanlar… Və bunların hamısından daha pis, başqalarının həyatını müzakirə edib bağladığı vedrələrin sayını itirənlər.\nYazının sonuna doğru irəlilədikcə düşünürəm məgər çağdaş texnikanın, sosial şəbəkələrin faydalı tərəfi heç yoxdurmu? Var əlbəttə, çoxdur. İnsanı min kilometrlər uzaqda olan əzizi ilə üz-üzə qoya bilirsə, nigaranlığını bir anda həll edirsə, əvvəllər saatlarla, günlərlə axtardığını indi bir anda tapa bilirsənsə, çox gözəl, çox əla, çox pakizə. Amma sevdiklərimizin yanında da başımızı telefonun, şəxsi səhifəmizin içərisindən çıxara bilmiriksə, bu, problemdi. Həyəcan təbili çalmaq lazımdı. Məktəbdə mobil cihazı qadağan etsələr, sevinin. Çünki gözünü açıb bunu görən, bununla yaşayan yeni nəsil daha ciddi təhlükə ilə üz-üzədir. Bir azdan yaşamağı, sevməyi, dinləməyi, göz-gözə baxmağı yadırğayacaq çağdaş insan. Yaşamaq isə Nazım Hikmət demiş – GÖZƏLDİR!


525-ci Qəzet - Elmə yeni töhfə: "Antropologiya morfologiyanın əsasları ilə"\nİnsan öz yaranışı, dünyaya gəlişi ilə həyata şüur, intellekt rüşeymi gətirdi. Milyardlarla illəri geridə qoymuş Yer kürəsində insanın yaranması ilə "tarix" məfhumu yarandı.\nİnsan mədəniyyəti, sənayeni, incəsənəti yaratdı, təsərrüfat münasibətlərini qurdu, ailə anlayışını formalaşdırdı, nəsillər əmələ gəldi, Ömür daimi olmadığı üçün nəsillər bir-birini əvəz etdi. Bir sözlə, insan yer üzünə sahiblənərək "Bura mənimdir" söylədi. İndi "tarix" deyəndə insanın, yəni bəşər övladının tarixi başa düşülür, elm, incəsənət, texnika və kommunikasiyalar hamısı onun zəkasının məhsuludur. Bütün bunları həyata keçirərkən insanı düşündürən öz cismani və mənəvi quruluşundakı sirlərin açılması da oldu. İnsan inkişaf edib cahillik, barbarlıq səhifələrini həyatından qətiyyətlə silib ataraq öz aləminə elm mövqeyindən baxmaq istədi. İnsanın özündən bəhs edən elmin yaranmasına lüzum vardı. İnsanın özündən bəhs edən elm, yəni antropologiya elmi ən mürəkkəb fiziki quruluşla yanaşı, bu quruluşda analoji şüuri fəaliyəti və psixoemosional aləmi olan canlıdan, bəşər övladından bəhs edən elmdir. "Antropologiya" anlayışını elmə gətirən Aristotel olub. Təbii ki, dahi filosof bu termini ilk dəfə işlədərkən insanın ruhi aləmini, onun psixi fəaliyyətini nəzərdə tutmuşdu. Lakin bəşəriyyət tarixinin məşhur simalarından birinin qələmi ilə dünyaya "göz açmış" antropologiya ilk dövrlər filosofların fikrinə hakim kəsilsə də, sonradan onun insanın cismani quruluşunun sirləri açılmadan, insanın inkişaf mənbəyi və yeri göstərilmədən mövcud olaraq ərsəyə gəlməsi problemə çevrilməkdə idi. Antropologiya böyüyb inkişaf etməli idi. Bunun üçün onun elmi "qidaya", fədakar, qorxmaz alimlərin tədqiqatlarına ehtiyacı vardı. Ekspedisiya və arxeoloji qazıntılardan, dəqiq elmlərin tətbiqi ilə aparılan ölçmələrdən gələn biliklərlə zənginləşmə labüd idi Antropologiya artıq fəlsəfi söhbətlər, disputlar səviyyəsinə sığışmırdı. Burada insanın cismani, eləcə də, orqanlarının quruluşunu dəqiq bilən, yəni onları təkcə təsvir edən deyil, həm də səbəb-nəticə əlaqələrini izah etmək iqtidarında olan alimlərə ehtiyac vardı. Anatomlar bu işin öhdəsindən layiqincə gələrək müasir antropologiyanın özəyini yarada bildilər.\nSevindirici haldır ki, antropologiya haqda Ana dilimizdə çap olunan böyük həcmli dərs vəsaitinin müəllifi məhz anatomlardır. Bu dərs vəsaiti "Antropologiya morfologiyanın əsasları ilə" adlanır. Əməkdar elm xadimi, Rusiya Elmlər Akademiyasının akademiki, Azərbaycan Tibb Universiteinin İnsan anatomiyası və tibbi terminologiya kafedrasının müdiri, tibb elmləri doktoru, professor V.B.Şadlinski və həmin kafedranın dosenti, tibb üzrə fəlsəfə doktoru A.S.Abdullayev tərəfindən yazılıb. Dərs vəsaitinin "Morfologiya" fəslini tibb üzrə fəlsəfə doktoru S.Şadlinskaya yazıb. Dərs vəsaiti Antropologiya fənninin müasir proqramı əsasında tərtib olunub. Bu da, heç şübhəsiz, təsadüfi deyil. Müəlliflər ali məktəb müəllimləri olaraq çox geniş auditoriya üçün nəzərdə tutduqları dərs vəsaitini ilk növbədə gələcəyimiz olan tələbələr üçün yazmışlar. Müasir elmi ədəbiyyatla peşəkarcasına işləmiş müəlliflər haqlı olaraq qeyd etmişlər ki, antropologiya hal-hazırda Avropa və Amerikada iri addımlarla irəliləyir, bir qədər sonra o, təhsilin, mədəniyyətin və hətta iqtisadiyyatın bütün sahələrinə sirayət edəcəkdir.\nAntropologiyanın söykəndiyi üç dayaq antropogenez, morfologiya və etnik antropologiyadır ki, bunların hər üçünün də olduqca uğurlu təhlilini "Antropologiya morfologiyanın əsasları ilə" kitabında görürük. Alimlər ən son ədəbiyyat mənbələrindən və nəzəriyyələrindən tutmuş qədim mənbələrə qədər bütün materialların dərin analizini vermiş, bununla da müəllifi olduqları kitabı həm elmi-pedaqoji fəaliyyətlə məşğul olanlar, həm də tələbələr üçün olduqca əhəmiyyətli etmişlər. Fəsilləri oxuduqca nə qədər müxtəlif mövzulara həsr olunsalar da, aralarındakı üzvi bağlılığın, problemlərin kompleks surətdə, ən yüksək kriterilərlə təhlil edildiyinin şahidi oluruq. Anatomlara məxsus konkret izah üslubu burada sanki dəyişmiş, əsərin dili onun oxunaqlığını daha da artırmışdır. Bu əsəri oxuduqca insanın sadəcə bioloji deyil, həm də sosial varlıq kimi o bioloji canlının daxilindən necə bu aləmə özünü bəyan etdiyini, onun təfəkkürünün, nitqinin necə bir inkişaf yolu keçdiyini görmək olur. Əsərdə yüksək peşəkarlıqla nitqin, təfəkkürün inkişafının insan skeleti, onun kəlləsi, dik yerişə keçməsi ilə əlaqəliliyi vurğulanmışdır. Mübaliğəsiz demək olar ki, bu yazı üslubu ilə tanış olan hər bir oxucu, peşəsindən asılı olmayaraq kitabda yazılanları başa düşəcəkdir. Çox fərəhli haldır ki, müasir ədəbiyyat materiallarının böyük əksəriyyəti ana dilimizdə ilk dəfə məhz bu dərs vəsaitində verilmişdir.\nKitabın daha bir gözəl məziyyəti onun zəngin və çox keyfiyyətli illüstrativ materialıdır. Həqiqətən də yüksək zövqlə seçilmiş, işlənmiş rəngli şəkillər dərs vəsaitinin oxunaqlığını artırır, onun mürəkkəbliklərini sadələşdirir. Bir sözlə, bu kitabı oxuyarkən oxucu yorulmur. Baxmayaraq ki, kitab özü olduqca mürəkkəb problemlərin təhlilinə həsr olunmuşdur və özündə ən müasir elmlərin - kibernetikanın, genetikanın, paleoantropologiyanın nəticələrini birləşdirir. "Etnik antropologiya" fəsli xüsusi bir zövqlə yazılmışdır, onu oxuyarkən Yer üzündə yayılmış irqlər, xalqlar sanki canlı olaraq göz önündən keçir. Demək olar ki, burada müəlliflər mümkün olmayana nail olmuş - anatomik, antropoloji dəlilləri elə bir sahmanla təqdim etmişlər ki, ilk baxışda kitabda insanın sırf fiziki quruluşunun inkişafından, bu inkişafın zaman və məkan kəsiyində dəyişməsindən bəhs edildiyinə inanmaq olmur; Əsər fəlsəfiliyi, psixolojiliyi ilə seçilir. Ən əsası odur ki, bu kitabı tələbələrin maraqla və öyrənmək üçün oxuyacaqlarına şübhə etmirsən.\n"Antropologiya morfologiyanın əsasları ilə" vəsaiti "Giriş"dən, 6 fəsildən və Ədəbiyyat siyahısından ibarətdir. Zənnimcə, "Giriş" özü bir fəslə bərabərdir. Burada müəlliflər tərəfindən olduqca yüksək ustalıqla "müasir insan" anlayışı əsaslandırılmışdır. İnsan və təbiət münasibətləri yüksək ədəbi dildə təsvir edilmiş, insanın biliklərə sahiblənmək ehtiyacının nə qədər qədim köklərə malik olduğu göstərilmişdir. Müəlliflər eləcə də, tarix və fəlsəfə sahələrində də yüksək peşəkarlığa malik olduqlarını nümayiş etdirmişlər. "Giriş" Aristoteldən, Demokritdən, Dekartdan, Anaksaqordan gələn postulatların təhlili ilə başlayaraq müasir dövr ədəbiyyat məlumatlarının təhlilinə qədər üzvü bir zəncir şəklində qurulmuşdur. Müəlliflər antropologiyanın inkişaf tarixini həm də tənqidi nöqteyi-nəzərdən təhlil etmişlər. Burada Foqtun səhv mülahizələrinin Petri tərəfindən ifşa olunması bir misal kimi olduqca yerinə düşmüşdür. Çox maraqlıdır ki, cəmi 300 il bundan qabaq elmdə "eybəcər insan" adlı insan yarımqrupu da qəbul olunmaqda idi. Kitabda çox düzgün olaraq qeyd edilir ki, müasir antropologiya bu səhv mülahizələri silərək prosesin başa düşülməsi istiqamətində getmiş və ön plana kauzal aspekti çıxarmışdır.\nI fəsil - "Antropogenezə müasir konseptual baxış" adlanır. Həqiqətən, olduqca ağır nəzəriyyələrin, hipotezlərin oxunaqlı bir dildə izahı verilmiş, təkamül prosesinin "əslində, daha effektiv davranış sistemlərinin ardıcıllığı kimi qəbul edilməli" olduğu göstərilmişdir. "Müqayisəli morfologiya" kimi sırf elmi və konkret paraqrafı oxuyarkən, hətta antropologiyadan çox uzaq olan insanlar da problemin kökünü dərk edə bilirlər. Burada J.Küvye, C.F.Mekkel kimi böyük alimlərin klassik fikirlərindən misallar gətirilmişdir.\nII fəsil - "Antropogenez", III fəsil - "Neandertaldan müasir insana doğru" adlanır. Bu fəsillərdə, bir qədər əvvəl qeyd edildiyi kimi, zəngin illüstrativ materiallarla müasir ədəbiyyat məlumatlarının çox gözəl birlik yaratdığının, nəinki elmi-tədqiqatların nəticələrinin, eləcə də bu tədqiqatların aparılma tarixinin izahını oxuyuruq. Həqiqətən də, ana dilimizdə yazılmış "Antropologiya morfologiyanın əsasları ilə" kitabi fundamental surətdə tədqiqatların aparılmasının əhəmiyyətini qarşıya məqsəd qoymuş və gələcəkdə bütöv bir antropoloqlar nəslinin yetişməsi üçün şərait yaratmışdır.\nKitabın IV fəslinə olduqca maraqlı və dolğun bir ad verilmişdir - "Müasir insan: təbiətdən cəmiyyətə". Burada antropoloji dəlillərin analizi əsasında bioliji varlığın biososial varlığa çevrilməsi güclü arqumentlərlə isbat olunmuşdur. "Morfologiya" fəslində yüksək peşəkarlıqla, əsl anatom qələmi ilə insanın cismani quruluşunun variasiyaları təhlil edilmişdir.\n"Etnik antropologiya" adlı sonuncu fəsil, bir qədər əvvəl qeyd edildiyi kimi, olduqca oxunaqlıdır. Müasir irqlərin formalaşması sırf elmi nöqteyi-nəzərdən analiz olunmuş, onların fərqli xüsusiyyətləri göstərilmişdir.\nHesab etmək olar ki, bizim elmi mühitimizdə qeyd edilən dərs vəsaitinin yazılıb ərsəyə gəlməsi üçün şərait çoxdan yetişmişdi. Azərbaycanın gündən-günə inkişaf etməsi, onun nəinki iqtisadi, eləcə də mədəni-tarixi irsi dünya dövlətlərinin və alimlərinin diqqət mərkəzindədir.\nAzərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin apardığı uğurlu siyasətin nəticəsidir ki, ölkəmizin alimləri istər milli, istərsə də beynəlxalq arxeoloji ekspedisiyaların, etnoqrafik tədqiqatların aparılmasında iştirak edirlər. Bu baxımdan, əməkdar elm xadimi, görkəmli akademik V.B.Şadlinskinin ümumi redaktorluğu ilə hazırlanmış "Antropologiya morfologiyanın əsasları ilə" dərs vəsaiti zərurət olan bir vaxtda meydana gəlmişdir. Buradakı məlumatlar və təhlillər istər nəzəri, istərsə də praktiki cəhətdən olduqca aktualdır. Bu dərs vəsaiti, ümid etmək olar ki, elmi tədqiqatçıların və tələbələrin masaüstü kitabına çevriləcəkdir.


Makedoniyanın NATO-ya üzv olması ilə bağlı protokol təsdiq olunacaq - Report.az\nMakedoniyanın NATO-ya üzv olması ilə bağlı protokol təsdiq olunacaq 5 Fevral, 2019 17:06\nBakı. 5 fevral. REPORT.AZ/ Yunanıstan parlamentində Makedoniyanın NATO-ya daxil olması protokolu ilə bağlı müzakirələr fevralın 8-də keçiriləcək.\n"Report" "RİA Novosti"yə istinadən xəbər verir ki, bu barədə Yunanıstan parlamentinin sədri Nikos Vutsis bildirib.\nOnun sözlərinə görə, elə həmin gün protokol səsverməyə çıxarılacaq. Parlament sədri vurğulayıb ki, bundan bir gün əvvəl - fevralın 7-də Makedoniyanın NATO-ya daxil olması haqqında protokol parlamentin xarici işlər və müdafiə məsələləri üzrə komitəsinə təqdim ediləcək.\n"Yunanıstan əvvəlcə protokolu ratifikasiya edəcək, bununla Prespa razılaşması və konstitusiya dəyişiklikləri qüvvəyə minəcək", - bəyanatda deyilir.\nQeyd edək ki, protokolun NATO-ya üzv 29 ölkənin hamısı tərəfindən ratifikasiya edilməsindən sonra ölkə yeni adı ilə - Şimali Makedoniya kimi NATO-nun bütün qərarlarda səsvermə hüququna malik tamhüquqlu üzvünə çevriləcək.\nRəsmi Afina və Skopyenin 2018-ci il martın 17-də Prespa gölü sahillərində imzaladığı saziş "Prespa razılaşması" adı alıb. O, uzun illərdir adla bağlı yaranmış mübahisəli məsələni həll edir və Skopyenin NATO və Avropa İttifaqına yolunu açır.\nDaha əvvəl NATO baş katibi Yens Stoltenberq Makedoniyanın NATO-ya daxil olması ilə bağlı protokolun imzalanmasının yanvarın 6-da baş tutacağını söyləyib.


50 yaşlı Elçin Mirzəbəyli: “Mənim kimi adamlar, adətən, ayaq üstə ölürlər” – MÜSAHİBƏ\n11 Avqust 2017 - 18:15\n50 yaşlı Elçin Mirzəbəyli:“Mənim kimi adamlar, adətən, ayaq üstə ölürlər” – MÜSAHİBƏ\nSabah Bütöv Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyasının sədr müavini, "Xalq Cəbhəsi” qəzetinin baş redaktoru, şair Elçin Mirzəbəylinin 50 illik yubileyidir. "Şərq" qəzeti bu münasibətlə ondan müsahibə götürüb.\nStrateq.az Elçin Mirzəbəylinin həmin müsahibəsini oxucularına təqdim edir:\n– Bir insan ömrünü 100 yaşla məhdudlaşdırsaq, deməli, ömrünüzün yarısını yaşamısınız. Maraqlıdır, 50 yaşında adam özünü necə hiss edir?\n– 40-45, 48 yaşlarımda özümü necə hiss edirdimsə, indi də özümü eynən o cür hiss edirəm. Sözsüz ki, yaş üstünə yaş gəldikdə bunun insan orqanizminə, səhətinə müəyyən təsirləri olur. Amma ruhum hələ də gənc olduğu üçün 50 yaşımda da çox şeylərin dəyişmədiyini düşünürəm. 50 yaş mənim üçün sadəcə keçdiyim ömür yoluna nəzər salmaq üçün bir vasitədir. Həm də 50 yaş müşahidələr aparmaq, doğru qənatə gəlmək üçün simvolik bir əhəmiyyət daşıyır. Çox güman ki, mən də öz müşahidələrimi aparıb, düzgün nəticə çıxaracam.\nÜmumiyyətlə, xaraktercə də geriyə baxmağı xoşlayıram. Tez- tez yaşadığım ömür tarixçəsini vərəqləyir, yada salıram. Əsas odur ki, mən öz keçmişimdən qaçmıram, doğrularım-yanlışlarımla bərabər hamısı mənimdir. Uşaqlıqda valideynlərimə və vətənimə layiqli övlad olmağa çalışmışam və zəngin bir həyat yaşadığımı düşünürəm. Həyatımın hər anında bir xatirə var. Bu xatirələri anmaq üçün indən belə 50 il də vaxt lazımdır.\n– Keçmişinizdən qaçmadığınızı deyirsiniz, görünür, qayğısız həyat yaşamısınız?\n– Qayğılar, çətinliklər həmişə olur. İnsanlar yaşadıqca, problemlər də onlarla birgə yaşayır. Sadəcə, problemlərlə birlikdə yaşamağı öyrənmək və onlara boyun əyməməyə çalışmaq lazımdır. Mən nəinki keçmişimdən qaçmıram, hətta onunla qürur duyuram. Bu günüm də, keçmişim də mənim üçün çox doğmadır. Mən həyatım boyu, çətin və xoş günlərimi ailəm, dostlarımla birlikdə keçirmişəm. Hər anımda yaxın dostlarımın dəstəyini hiss eləmişəm. Acılı günlərimdə mənə dayaq olub, xoş günlərimdə sevincimi bölüşüblər. Bu mənada özümü xoşbəxt insan hesab edirəm. Yaşadığım 50 ili boşa keçirməmişəm və bu aspektdən hər anı ilə mənə əzizdir.\n– Uşaq olanda hamının arzusu, xəyalı olur, amma bir çoxlarımız böyüdükcə arzularımız daha da əlçatmaz olur. Balaca Elçinin arzuları ilə 50 yaşlı Elçin Mirzəbəylinin həyatı arasında bir uyğunluq varmı?\n– Tamamilə eynidir. Bu gün yaşadığım həyat uşaqlıqda arzuladığım həyatdır da deyə bilərəm. Uşaq yaşlarımdan jurnalistikaya böyük marağım vardı və yazar olmaq istəyirdim. Şair olmağı da çox arzulayırdım. Hətta könlümdən rejissor olmaq da keçirdi. Bircə, siyasətçi olmaq barədə heç düşünmürdüm. Çünki mənim uşaqlıq, gənclik illərim Sovetlər dövrünə düşürdü və birpartiyalı sistem hökm sürürdü. Siyasət yalnız Moskvadan yeridildiyi üçün o dövrdə heç kəs siyasətçi olmaq haqqında düşünmürdü. Faktiki olaraq, arzularımın hamısına çatmışam, həm yazar, həm şair, həm də rejissor olaraq ictimaiyyətdə öz sözümü demişəm.\n– Heç olubmu ki, jurnalistikanı seçməyinizdən peşman olub, "kaş mühəndis, həkim, yaxud da vəkil olardım", deyəsiniz?\n– Yox, mən rasional adamam. Mümkün olmayan şeylər haqqında ümumiyyətlə düşünmürəm. Geri qayıtmaq barədə fikirləşmək, xəyal qurmaq mənlik deyil.\n– O zaman "kaş ki”ləri də sevmirsiniz…\n– Bəli, mən dünən yol verdiyim səhvlər haqqında bircə anlıq düşünən adamam. Harada, hansı səhvi etdiyimi düşünürəm və səhvlərimdən nəticə çıxarıb, irəli gedirəm. "Niyə elədim", "kaş eləməzdim" kimi artıq düşüncələrlə özümü yormuram. Unuduram, bilirəm ki, artıq düşünməyin mənası yoxdur. İrəli baxıb, onları düzəltmək və bir daha təkrarlamamaq lazım olduğunu daha məqsədəuyğun hesab edirəm.\n– Həm şair, həm jurnalist, həm də siyasətçi kimi ictimaiyyətdə özünüzə məxsus yeriniz var. Hər üç sahənin peşəkarlarından hesab olunursunuz və kifayət qədər də fəalsınız. 24 saat ərzində bütün bunlara necə vaxt çatdırırsınız?\n– (Gülür) İnanın, heç özüm də bilmirəm. Sizinlə söhbətimizə qədər yubileylə bağlı artıq 2 müsahibə vermişəm. Qəzetin işləri ilə məşğul olmuşam, 2 televiziyada çıxış etmişəm. Yəqin ki, sizdən sonra da müraciətləri cavablandırıb, şərhlər verəcəm. Doğrudur, yorulduğum vaxtlar da olur. Hətta bəzən həddindən artıq yorulduğumu hiss edirəm, amma xoşbəxtlikdən tez toparlanmağı bacaran adamam. Sanki heç nə olmamış kimi hər şeyə sıfırdan başlayıram.\n– Nə vaxtsa, öz köşənizə çəkilmək barəsində düşünmüsünüz?\n– Bunu əksər insanlar arzulayır, lakin mən xarakterdə olan adamlar heç vaxt öz köşəsinə çəkilə bilmir. İctimai-siyasi həyatdan kənar, sakit, oturaq həyat yaşamaq mənlik deyil. Mənim kimi adamlar, adətən, ayaq üstə ölürlər (gülür).\n– Yəqin yarımçıq işləriniz, gələcək planlarınız çoxdur deyə uzaqlaşmaq istəmirsiniz?\n– Xeyr, ümumiyyətlə, planlar quran biri deyiləm. Məndən asılı olmayan şeylər haqqında düşünməyi özüm üçün vaxt itkisi hesab edirəm. Gündəlik işimi davam etdirir, qarşıma çıxan maneələri dəf edib, öz yolumla irəliləyirəm. Müəyyən arzularım, istəklərim var; ailəm, övladlarım, kollektivimizlə bağlı. Yarımçıq işlərim də yoxdur, o anlamda ki, həyata keçirilməsi mümkün olan işlərin heç vaxt yarım qalmadığına inanıram.\n– Bu yaxınlarda qayınata oldunuz, bir daha təbrik edirik. Allah qoysa, baba da olacaqsınız! Qocaldığınızı qəbul edirsiniz, yoxsa Məşədi İbad demiş, min cavana dəyərsiniz?\n– Baba olanda adam qocalmır ki!? Mən hələ də min cavana dəyərəm. Babalığın da öz gözəlliyi var. Zənnimcə, gənc yaşında, daha doğrusu orta yaşda baba olmağın da öz gözəlliyi var. Hər valideyn kimi baba olmaq mənim də arzumdur. İnşallah, qismət olar. Yaş öz sözünü desə də, ruhən qocalığı qəbul etmirəm. Fiziki baxımdan hər nə qədər çevikliyimi qorusam da, 10 il bundan əvvəlki kimi olmadığını görürəm. Amma əsas odur ki, ruhum hələ də gəncdir.\n– Qeyd etdiniz ki, uşaqlıq, gənclik illəriniz xatirələrlə zəngindir. Bugünkü həyatınızdan da razısınız. Bəs, ömrünüzün hansı dönəmini daha parlaq hesab edirsiniz?\n– Çətinlik çəkirəm bu suala cavab verməyə, ona görə ki, xüsusi bir parlaqlıq üçün çalışmıram. Ancaq yaradıcılıq baxımından desəm, son 10 ilimi daha parlaq hesab edirəm. Bir valideyn olaraq isə bu ili daha parlaq hesab edirəm, övladıma toy edib, evimə gəlin gətirdim.\n– Keçək, yubiley tədbirinə. 50 illiyinizi qeyd edəcəksiniz?\n– Sözün doğrusu, bir az tərəddüd içərisindəyəm. Adətən, doğum günlərini qeyd etməyi sevmirəm. Bu günə qədər ailə üzvlərim, doğmalarım tərəfindən kiçik sürprizlər olub. 50 illiyimlə bağlı da xüsusi bir planım yoxdur. Düzdür, ağlımdan müəyyən şeylər keçir, amma dəqiq qərar verə bilmirəm. Üstəlik də, vaxt da çox az qalıb.\n– Sizcə, sürprizlər olacaq?\n– Ola bilər. Olsa da, yəqin ki, doğmalarım tərəfindən olacaq. Bəlkə də heç gözləmədiyim bir yerdən gələcək. O qədər elə şeylər olur ki…


Obama: “Krımın anneksiyası ilə Rusiya qazanmayıb, itirib" | Report.az\nObama: “Krımın anneksiyası ilə Rusiya qazanmayıb, itirib"\nObama: “Krımın anneksiyası ilə Rusiya qazanmayıb, itirib" "Torpaq parçasının fəth edilməsinin dövlətin qüdrətinin göstəricisi sayıldığı dövrlər arxada qalıb"\n1 Fevral , 2015 20:05\nBakı. 1 fevral. REPORT.AZ/ “Krımın anneksiyası ilə Rusiya nə isə qazanmayıb, əksinə itirib. Hansısa torpaq parçasının fəth edilməsinin dövlətin qüdrətinin göstəricisi sayıldığı dövrlər arxada qalıb. İndi dövlətin gücü onun intellektual səviyyəsi, bacarığı, mal və məhsul ixracı, yeni xidmət və məhsulların ixtirası ilə ölçülür”.\n"Report" Azadlıq radiosuna istinadən xəbər verir ki, ABŞ prezidenti Barack Obama bunu CNN-ə müsahibəsində Rusiyanın Ukraynaya qarşı təcavüz siyasətinin davam etməsi haqda danışarkən deyib.\nOnun sözlərinə görə, Qərbin Rusiyaya tətbiq etdiyi sanksiyalar bu ölkə üçün ağır olsa da, Putin Ukrayna ilə bağlı siyasətini dəyişməyib, əksinə Ukrayanın şərqində rusiyameylli separatçılar aktivləşib. Putin üzdə sülhdən danışsa da, hərəkətləri başqa şeydən xəbər verir. Obama hesab edir ki, Putin Qərbin Ukraynada hakimiyyət keçidini təmin etməsi ilə barışa bilmir və və o zamandan bəri beynəlxalq normalara zidd qərarlar verir.\nABŞ prezidenti deyib ki, onun ölkəsinin Rusiya ilə hərbi münaqişəyə girməsi müdrik hərəkət olmazdı. Amma ABŞ Ukraynaya təcavüzünü davam etdirən Rusiyanın buna görə daha çox təzyiq altına düşməsi üçün fəaliyyətini davam etdirəcək. Üstəlik də Rusiya ilə həmsərhəd NATO ölkələrini gücləndirəcək ki, Rusiya qırmızı xətti keçəcəyi təqdirdə buna hərbi cavab veriləcəyini anlasın.


“Kardeşlər Marmaris” restoranında nöqsanlar aşkar edilib – TIME\n05/10/2021 Aynur Veliyeva\n“Kardeşlər Marmaris” restoranında nöqsanlar aşkar edilib\n“Kardeşlər Marmaris” restoranında plandankənar yoxlama nəticəsində qənnadı məmulatlarının istehsalı məhdudlaşdırılıb.\nTIME rəsmi mənbəyə istinadən bildirir ki, Azərbaycan Respublikasının Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi (AQTA) əməkdaşları daxil olan məlumat əsasında Bakı şəhəri, Nəsimi rayonu, H. Əliyev küçəsi, ev 15 ünvanında fəaliyyət göstərən, fiziki şəxs Engin Akdemirə məxsus “Kardeşlər Marmaris” restoranında plandankənar yoxlama keçirib.\nYoxlama zamanı müəssisənin qida təhlükəsizliyi qeydiyyatından keçmədən fəaliyyət göstərdiyi, yeyinti məhsullarının istehsalı, saxlanması və satışı zamanı qida təhlükəsizliyi sahəsində normativ hüquqi aktların tələblərinin pozulduğu aşkar edilib.\nBelə ki, müəssisədə mal qonşuluğu prinsipinə, temperatur rejiminə əməl olunmadığı müəyyən olunub. Aşkar edilmiş nöqsanlarla bağlı müəssisənin rəhbərliyi inzibati məsuliyyətə cəlb edilib, həmçinin müəssisədə qənnadı məmulatlarının istehsalı məhdudlaşdırılıb.\nPrevious “Facebook”, “Instagram” və “WhatsApp”da yaranmış problemin səbəbi açıqlanıb\nNext Стало известно о связи азербайджанца-киллера с паспортом РФ и Ираном


Namaza yeni başlayıram\nQadınlara aid məsələlər\nBöyük insanlardan ibrətlər\nTərk olunmuş sünnələr\nSələflərdən səsli faydalar\n80 dəfə baxılıb\n3 dəqiqə oxumaq\nİxlaslı bir şəkildə yalnız Allahı sevər, yalnız Allahdan qorxar və bütün ümidini yalnız Allaha yönəldər.\nAllah subhəənəhu və tə`ələ məhəbbət, marifət və tövhid ağacını, Rububiyyətinə boyun əymələri üçün seçdiyi, nemətinə layiq edib digər yaratdıqlarından üstün etdiklərinin qəlbinə yerləşdirmişdir. Beləliklə, bu ağac “….kökü (yerdə) möhkəm olan, budaqları isə göyə yüksələn gözəl bir ağac kimidir. O (ağac) Rəbbinin izni ilə öz bəhrəsini hər zaman verir”. (İbrahim 24-25) Və bunun kimi İman ağacı da, kökü qəlbdə sabit və budaqları göydə olan gözəl söz və saleh əməldir.\nBu ağac hər zaman Rəbbinin izni ilə gözəl söz və saleh əməldən ibarət elə meyvələr verməyə davam edir ki, o meyvələrlə, həm o kökün sahibi, həm onu qoruyanların, həm ailəsinin, həm dostlarının, həm də ona yaxın olanların gözləri aydın olur. Şübhəsiz ki, Allah (subhəənəh) ilə gözü aydın olan bir kimsə ilə hər göz aydın olar və ondan qaçan hər bir şey ona yaxın olar. Hər pislik onunla yaxşı olar. Və hər üzüntülü onunla sevinər. Qorxan hər kəs onunla güvəndə olar və uzaq olan hər şey onunla yaxın olar. Onu görmək Allahı xatırladar. Onunla birlikdə olduğun zaman Allah zikr olunar. Onun qəlbi Allahla mut`məin olub nəfsi Allahla hüzur tapar.\nİxlaslı bir şəkildə yalnız Allahı sevər, yalnız Allahdan qorxar və bütün ümidini yalnız Allaha yönəldər. Bir şey eşitdikdə Allah ilə eşidər. Gördükdə Allah ilə görər. Tutduğunda Allah ilə tutar. Yeridikdə Allah ilə yeriyər. Yalnız Allah ilə eşidər, yalnız Allah ilə görər, Allah ilə tutar və Allah ilə yeriyər. Sevdikdə Allah üçün sevər, nifrət etdikdə Allah üçün nifrət edər. Allah üçün verər və Allah üçün alar. Özü üçün, ibadət edilən, umulan, qorxulan, qəsd edilən və istənilən olaraq yalnız Allahı seçər. Özünə lider, imam, kapitan və sövqedici olaraq yalnız Allahın Rəsulunu (Allahın ona salavat və salamı olsun) seçər. Və beləcə, ibadəti ilə, sevgisi ilə, qorxusu və umması ilə Allahı təkləmiş olar. Həmçinin, ona (Allahın Rəsuluna (Allahın ona salavat və salamı olsun)) tabe olub ardınca getməklə, əxlaqı ilə əxlaqlanmaqla, gətirdiyi ədəbə tabe olmaqla Onun Rəsulunu (Allahın ona salavat və salamı olsun) təkləmiş olar.\nBelə bir qul üçün hər an iki hicrət vardır\nBirincisi: İstəmək, Məhəbbət, Ubudiyyət, Təvəkkül, Tövbə, Təslim olmaq, hər şeyi Ona həvalə etmək, Qorxmaq, Ummaq, Yönəlmək, İxlaslı bir şəkildə sığınmaq, hər nəfəs alıb-verdikdə Ona ehtiyacı hiss etməklə Allaha hicrət etmək.\nİkincisi: Allahın Rəsuluna (Allahın ona salavat və salamı olsun) Allahın razı qalıb sevdiyi şeylərin bildiricisi olaraq, gətirdiyi şəriətə, gizli və açıq (batini və zahiri) hər bir işində tabe olmaqla hicrət etməkdir.\nAllah heç kəsdən, bundan xaric olan dini qəbul etməz. Bundan xaric olaraq edilən hər bir əməl Axirət azuqəsi yox, nəfsin istəyi və arzusudur!\nİbnu-l-Qayyim əl-Cəuziyyəh “Tariiqu-l-Hicrateyn və Bəəbu-s-Sə`əədəteyn”\nSenxatirlat.Com saytının rəsmi heyəti\nəxlaq ixlas səbr\nSaytımızı Allahın köməyi ilə müsəlmanların xatırladılmağa ehtiyac duyduqları hər bir məsələyə toxunaraq mütəmadi olaraq yeniləməyə çalışacağıq. Daha ətraflı...\nBütün materiallara bax\nEy Gənc! “İnternet”-dən xeyirin üçün istifadə et!\n151 dəfə baxılıb\nBildiyin elmi gizlətmək olarmı?\n132 dəfə baxılıb\n180 dəfə baxılıb\nElmə həvəsin ölübsə, bax, onlardan ibrət al!\nİslam dinində quldarlıq ləğv edilməyib? (Ateistlərə cavab)\nYeni ili buna görə qeyd etmirik!\n843 dəfə baxılıb\nHumanizm nədir? Allahsızlıq çağırışı, yoxsa, “insanpərvərlik”?\n209 dəfə baxılıb\nAteist və ya şərqşünasların şübhəsinə cavab – Qadına şiddət?!\nBöyük insanlardan ibrətlər3\nQadınlara aid məsələlər2\nTərk olunmuş sünnələr7\nKərbəla hadisəsinin qısa tarixi və matəm bidətinin yaranması barədə\n3. 197 dəfə baxılıb\nSeriala baxaraq ömrünün xəzinətək dəqiqələrini puç edənlərə\n1. 994 dəfə baxılıb\nTərk olunmuş sünnət – Beş yerdə deyilə biləcək zikr\n1. 338 dəfə baxılıb\n1. 322 dəfə baxılıb\nQəlb nə üçün yaranmışdır?\nSıxıntılar və imtahanlar\nBizim haqqımızda | Bizimlə əlaqə\n2017 © Sən Xatırlat - Möminlər faydalansın\nMATERİALLARDAN İSTİFADƏ ETDİKDƏ İSTİNAD VACİBDİR


Oxu.az - Şeyx Əbdül: “Vicdan haqqı”nı Elxan Cəfərovun filmləri ilə müqayisə etmək gülməlidir\nŞeyx Əbdül: “Vicdan haqqı”nı Elxan Cəfərovun filmləri ilə müqayisə etmək gülməlidir\n“Gözlərin gözlərimə gözləyirəm gözlə dedi\nSevgisin, məhəbəttin sözlə deyil, gözlə dedi”.\nMüsahibimiz söhbətə bu misralarla başlayaraq belə davam etdi:\n“Mən təpədən dırnağa qədər kino adamıyam. Ömrümün 74 ilinin, demək olar ki, 70 ilə yaxınını kino aləminə həsr etmişəm. Kinonun mənə doğma olan tərəfi odur ki, o, sözdən çox baxışların üzərində qurulur. Mərhum aktyorlar – Yusif Vəliyev ilə Həsən Məmmədovun böyüklüyü onda idi ki, tamaşaçıya istədiklərini danışıq ilə deyil, baxış, mimika, susmaqları ilə daha effektli şəkildə ötürə bilirdilər”.\nOnun ilk dəfə kinoya gəlişi uşaqlıq illərində çəkildiyi “Bir məhəllədən iki nəfər” (12 yaşında) və “Leyli və Məcnun” (1961) filmləri ilə baş tutub. Sonrakı illərdə siz onu “Nəsimi”, “Bizim Cəbiş müəllim”, “Yeddi oğul istərəm”, “Axırıncı aşırım”, “Şərikli çörək” və s. kimi filmlərdən sevməyə başlamısınız.\nBeləliklə, Oxu.Az-ın qonağı kinorejissor, ssenarist və aktyor Şeyx Əbdül Mahmudbəyov saytımıza müsahibəsində yaradıcılığındakı yeniliklər, gələcək planları, karyerası boyunca arzusunda olduğu üç arzusu və digər məqamlardan bəhs etdi.\nBu gün Azərbaycanda kino məktəbi pozulub\n- Hazırda yaradıcılığınızda hansı yeniliklər var?\n- “Zabit namusu” və “Dimitrov yüz neçə” adlı iki filmə çəkilmişəm. Cəfər və Vüqar (Akif İslamzadənin qardaşı oğludur) adlı gənc rejissorlarımız mənə öz yeni filmlərində rol almağı təklif etdilər. Onlar həmin filmləri diplom işi ilə bağlı hazırlayırdılar. Biri Hollivuddakı Kino Akademiyasını, digəri isə Avstraliyanın Melbrun şəhərində Kino Akademiyasını bitirib. Hər iki filmin ssenarisini oxudum, xoşuma gəldi və çəkildim. Artıq çəkilişlər bitib. Yəqin ki, yeni mövsümdən nümayiş olunacaq.\nEyni zamanda, yeni mövsümdə ARB TV-də yayımlanacaq “Xalqın şairi” adlı yeni layihədə iştirak edirəm. Verilişi “Qulp” və “Rezonans” verilişlərindən yaxşı tanıdığınız Mübariz Əsgərov təqdim edəcək. Telemüsabiqədə şairlik istedadı olanlar yarışacaqlar. Mən orada Nəsimi obrazındayam. İki rəsmi münsif Mübariz bəylə Baba Vəziroğlu və Nizami, Xaqani, Nəsimi, Mirzə Ələkbər Sabirin obrazında olan digər münsiflər gənc yazarları dinləyib, seçim edəcək. Artıq 200 nəfərin ərizələrinə baxmışıq. Sonda qalibə ev təqdim olunacaq.\n- Dediniz gənc aktyor və rejissorlara dəstək olursunuz. Bəs indi lentə alınan film və seriallar sizi qane edirmi?\n- Bu gün Azərbaycanda kino məktəbi pozulub. Sovet dövrünün kino məktəbi var idi, hamımız orada Kozintsev, Qerasimov, Tarkovski və digərlərindən təhsil alırdıq. O məktəbin nümayəndələrindən, demək olar ki, iki-üç nəfər hazırda sağdır, digərləri rəhmətə gedib.\nİndi isə serial deyilən televiziya filmləri var, orada isə ssenari yoxdur.\n“Vicdan haqqı”nı Elxan Cəfərovun filmləri ilə müqayisə etmək gülməlidir\n- Düzdür, mən bu sahənin peşəkarı deyiləm. Amma müşahidə etdiyim və bildiyim qədərilə “Nabat”, “Axınla aşağı”, “Sonuncu” filmləri beynəlxalq festivallarda mükafat qazanıblar. Həmçinin Rövşən İsaxın “Vicdan haqqı” serialını da tamaşaçılar çox bəyənirlər...\n- “Nabat”ın rejissoru Elçin Musaoğlu istedadlı oğlandır. Amma “Nabat”dan sonra işsiz qalıb. Niyə? Nəsillərin dəyişməsinə qısqanc yanaşmaq lazım deyil, əksinə, kömək etmək lazımdır. Deyirlər, Kino bayramı keçiririk, bu, belə deyil. Biz faktiki olaraq kinonun “Qara bayramını” qeyd edirik.\nRövşən İsax isə mənə çox yaxın adamdır. Bunu deyə bilərəm ki, rejissorda “hiss ölçüsü” deyilən bir dəyər var. Artıq dayanmaq vaxtıdır. O mövzuda həmin motiv serialın bu qədər bölümü üçün yaramır, artıq taftalogiya, təkrarçılıq başlayır və baxılmır. Bu əsəri “Nabat”la, Elxan Cəfərovun filmləri ilə müqayisə etmək gülməlidir. Əvvəlki bölümləri çox baxımlı idi, elə orada da dayanmalı idi.\nÜmumiyyətlə, mənə indiki dövrdə lentə alınan film və seriallar barədə danışmaq gülməli gəlir. Buna peşəkarlar nəzarət etməlidir, yoxsa hərə öz tanış qız və oğlan dostunu dəvət edib, sponsor dəstəyi ilə film və seriala çəkir. Lüzumsuz filmlərə Azərbaycandan “çırpışdırdıqları”, “oğurladıqları” pulları xərcləyirlər. Həmin insanların haqqında cinayət işi qaldırmaq lazımdır!\nBiz hələ o səviyyədə deyilik ki, hansısa seriallar çəkək. Bu, o demək deyil ki, işləməyək, film çəkməyək. Cavan rejissorlara etibar etmək, onlara yol açmaq lazımdır. Bunu isə yalnız peşəkarların nəzarəti altında etmək olar. Bu gün Azərbaycan Dövlət və Mədəniyyət Universitetinin təhsil sistemi yenidən işlənib hazırlanmalıdır.\n- Sizin sözünüzə qüvvət olaraq demək istəyirəm ki, hazırda bəzi aktyor, aktrisa, rejissorlar var ki, istedad yoxdur deyə, qalmaqal ilə gündəmə gəlməyə çalışırlar. Sizin gənclik illərinizdə də bu tipli qalmaqallar yaranırdı, yoxsa indiki kimi, saytlar, sosial şəbəkələr yox idi deyə, söz-söhbətlər o qədər də yayılmırdı?\n- Tofiq Kazımov, Ədil İsgəndərovun qarşısında kim söz deyə bilərdi? Ancaq sənət nümayiş etdirmək olardı. O vaxt görmək, oxumaq, öyrənmək, inkişaf etmək prinsipləri var idi. Mən tələbəlik illərimdə gecə-gündüz institutda yatırdım ki, səhnə hərəkətləri, plastika öyrənim. Kənddən gəlmişdim, ilk dəfə piano görəndə qaçdım, dedim görəsən, bu nədir belə? Rusiyanın Böyük Teatrının solisti bizə dərs deyirdi. Artıq 3-cü kursda oxuyanda onun assistenti idim, şəhər uşaqlarına dərs deyirdim.\nTəkcə istedad həmişə hər şeyi həll etmir, onun arxasında bilik, savad, zəhmət yoxdursa, o itib-batır.\nUçuq-sökük evdə yaşayıram\n- Karyeranız boyunca yaratmaq istədiyniz obraz və əldə etməyə çalışdığınız hansı mükafatlar olub, hansı ki, bu arzunuz hələ də rellaşmayıb?\n- Ədil müəllim həmişə məni milli ruhda olan rejissor kimi yetişdirmək istəyib. Elə mən də bu eşqə düşdüm və taleyim kinoda yaxşı alındı, böyük ustadlarla işlədim, kinoaktyor kimi karyeram açıldı. Diplom filmimdə ilk dəfə baş rola Rasim Balayevi çəkmişəm.\nHər zaman folklarımızla bağlı film və verilişlər çəkmək istəmişəm. Həmişə üç arzum olub. Şah İsmayıl Xətai, Ağa Məhəmməd Şah Qacar və Qarabağ ziyalıları (Mirzə Kazım bəy, Mirzə Adıgözəl bəy, Qasım bəy Zakir və digərləri barədə) haqqında film çəkmək.\nDigər arzum budur ki, “İrsimiz” verilişimi yenidən bərpa edim. Həmçinin kinoaktyor studiyası açmaq, orada yeni nəsil aktyorlar yetişdirmək istəyirəm. Mənim Fuad Poladov, Vaqif Mustafayev, Telman Adıgözəlov kimi tələbələrim olub.\nBu yaşıma qədər kino sahəsində nə bacarıramsa, etmişəm. Hələ də fəaliyyətdəyəm, ssenari yazıram, gənclərə dəstək olmağa çalışıram. Bu işləri yaşadığım uçuq-sökük bir evdə görürəm. Mənim dişim, dırnağım, gecə- gündüz zəhmətimlə əldə etdiyim evimi uçurublar. Bununla bağlı qurumlara müraciət etmişəm. Xeyrimə üç məhkəmə qətnaməsi var, amma Hacıbala Abutalıbov üç ildir buna əməl etmir.\nTürkiyədə Molla Pənah Vaqifin 300 illik yubileyi qeyd olundu - FOTO\nRasim Ocaqovun anadan olmasından 84 il ötür\nFuad Poladov: Oğlumun toyunu görmək istəyirəm\nÖlkəmiz beynəlxalq müsabiqədə təmsil olunacaq\nSərdar Ortaç Könül Xasıyevanın mahnısını oxuyacaq\nAzərbaycanlı aktrisa: Oğlumun intihar edəcəyini əvvəlcədən bilmirdim - FOTO


Onlayn, ya adəti üzrə nəzir qutuları… - Hansı daha güvənlidir?\n27 Yanvar 2022, 16:21\nAzərbaycanda onlayn nəzir vermək mümkün olacaq. Belə ki, bu, “Dini etiqad azadlığı haqqında” qanunun 18-ci maddəsinə təklif olunan dəyişiklik layihəsində əksini tapıb. Yəni, artıq Azərbaycanda dini qurumlar ianə edilmiş pul vəsaitlərini plastik kart və elektron ödəmə sistemləri vasitəsilə qəbul edəcəklər. Dəyişikliklə dini qurumlar könüllü ianələr üçün müraciət edə, habelə bu ianələri nağd və ya bank, poçt, plastik kart, elektron ödəmə sistemləri yaxud internet vasitəsilə qəbul edəcəklər. TİA.AZ-ın məlumatına görə, ilahiyyatçı Elşad Miri məsələ ilə bağlı Bizimyol.info-ya açıqlaması zamanı bildirib ki, bu qaydalar əslində dünyanın hər yerində var.\n“Məsələn, Qazaxlstanda məscidlərdə ATM kimi aparatlar quraşdırılıb və üstünə yazılıb ki, “Sədəqə”, “Zəkatmatik” və s. O aparatlar vasitəsi ilə nəzirlər online formada ödənilir. Online olduğu zaman bunu nəzarətdə də saxlamaq, hara yönləndirildiyinin hesabatını vermək olur. Digər formada isə bu, insanların öz vicdanlarına qalır.\nTürkiyənin özündə də məscidlərin dərnəkləri olur və orada siz nəzir, sədəqə verdiyiniz zaman sizə rəsmi şəkildə mədaxil qəbzi verirlər. Digəri isə özlərində qalır. Sabah onlar həmin mədaxil qəbzlərinə uyğun olaraq, yığılan pullarla bağlı Vakflar Genel Başkanlığına hesabat verirlər.\nBu gün dünyada müxtəlif qurumlar var ki, onlara sayt vasitəsi ilə yardım edirsiniz. Hətta bu gün “Youtube”da da “qatıl” düyməsi olur və siz ora basan zaman həmin insanlara dəstək ola bilirsiniz. Yəni, bu, dünyanın hər yerində olan sistemdir. Sadəcə bizimkilər indi-indi etmək istəyirlər.\nBunu etməkdə QMİ-nin indiyə qədər mövcud olan, ianə adı ilə vergidən azad olan, hesabatı olmayan bir məsələyə rahatlıqla nəzarət olunacaq. Eyni zamanda bu sistemin şəffaf olacağına ümid edirəm. Çünki əsas məqsəd bu olmalıdır. Həmin o pulların qəpiyinə qədər hesabatı verilməlidir ki, hara, necə və nə məqsədlə xərclənir. Çünki kimsə götürüb, öz istədiyi kimi xərcləyə bilməz”.\n28, May - 10:11232\n28, May - 10:39226\n28, May - 10:40224


Allahşükür Paşazadə: Qareginə dedim ki, heç bir status olmayacaq | Hokm.Az\n14 Oktyabr 2021 - 17:01 333\nHokm.az APA-ya istinadla xəbər verir ki, bunu Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin sədri Şeyxülislam Allahşükür Paşazadə Azərbaycan, Rusiya və Ermənistan dini liderlərinin oktyabrın 13-də Moskvada keçirilmiş görüşü barədə danışarkən deyib. A. Paşazadə heç vaxt görüşdən qaçmadığını bildirib, bu görüşlə bağlı Rusiya Patriarxının təklifini də qəbul etdiyini söyləyib: “Rusiya Patriarxı ilə ikitərəfli görüşdə erməni tərəfdən ona xeyli yanlış informasiyalar verildiyinin şahidi oldum. Buna görə də Rusiya Patriarxına Qarabağ reallıqları ilə bağlı ətraflı məlumat verdim. Üçtərəfli görüş isə mənim üçün xüsusi əhəmiyyət daşıyırdı. Çünki ilk dəfə qalib tərəf kimi görüşdə iştirak edirdim. Qarşı tərəfin gözlərindəki məyusluğu hiss edirdim. Bu bizim Qələbəmizin nəticəsi idi. Bu Qələbəyə görə qəhrəman şəhidlərimizə, qazilərimizə borcluyuq.\nErməni dini rəhbəri “hərbi əsirlər” məsələsinə də toxundu. Mən isə dedim ki, Azərbaycanda heç bir erməni hərbi əsir yoxdur. Görüşdə katolikos “Qarabağın statusu” məsələsini qaldırdı. Mən isə vurğuladım ki, Azərbaycan Prezidenti bu məsələyə öz münasibətini bildirib, heç bir status olmayacaq. Ümumilikdə görüşü məhsuldar hesab edirəm”.


'Aprel döyüşçüsü'nün atası: Konkret deyirlər ki, dərman yoxdur\n«Hara müraciət ediriksə, bizə konkret deyirlər ki, ağsaqqal, dərman yoxdur».\nÖtən il aprel döyüşlərində yaralanmış Ruzi Tağıyevin atası Çapar Tağıyev oğlunun həyatının təhlükədə olduğunu deyir. Səbəbsə, vaxtında qəbul etməli olduğu dərmanları əldə edə bilməməsidir.\nHƏR DƏFƏ ƏLİBOŞ QAYIDIR\nAta iddia edir ki, Ruzi Tağıyev orduda xidmət edərkən həm də leykoza tutulub. Əsas çatışmayan dərmanlar da bu xəstəliyə görə olanlardır. Çapar Tağıyevin sözlərinə görə, Səhiyyə Nazirliyinin qərarı ilə oğlu Elmi-Tədqiqat Hematologiya və Transfuziologiya İnstitutunda dərman preparatları ilə təmin olunmalıdır. Ancaq ata övladının dərmanlarına görə bir müddətdir ki, İnstituta gedir və əliboş qayıdır: «Övladım ərazi bütövlüyümüz uğrunda sağlamlığını itirib. İlk vaxtlar Mərkəzi Hərbi Hospitalda yatanda yaxşı diqqət göstərildi, dərmanla da təmin olunurdu. Ancaq ordudan tərxis olunandan sonra müalicə və müayinələrdən ötrü Səhiyyə Nazirliyinin tabeliyindəki Eyvazov adına Elmi-Tədqiqat Hematologiya və Transfuziologiya İnstitutuna göndərildi. O vaxtdan da dərmanları Türkiyədən sifariş etdirirəm».\nNƏ YAŞI VAR Kİ - 21...\nÇ.Tağıyev hesab edir ki, övladı bu xəstəliyə hərbi xidmət zamanı tutulduğuna görə dövlət onun xaricdə əməliyyatını (ilik köçürülməsi) özü təmin etməlidir. Ancaq bu gözləntiləri ona xəyal kimi görünür: «Bilirəm ki, bu bizim üçün bir xəyaldır. Ancaq heç olmasa, vaxtında dərmanlarını versin, uşaq ölməsin. Nə yaşı var ki – 21...».\nOnun sözlərinə görə, övladının dərmanlarına görə xeyli borclanıb. Kasıb ailə indi nə borcları qaytara, nə də dərmanları ala bilir. Ata Səhiyyə Nazirliyinin qaynar xəttinə də dəfələrlə zəng vurub.\n«ARAŞDIRMAĞA EHTİYAC VAR»\nEyvazov adına Elmi-Tədqiqat Hematologiya və Transfuziologiya İnstitutundan «Qaynar xətt»ə bildirilib ki, xəstələri siyahıdakı pulsuz dərmanlarla təmin etməkdə sıxıntı yoxdur. «Səhiyyə Nazirliyinin göndərdiyi siyahılardakı bütün xəstələr pulsuz dərmanla təmin olunur. Bəlkə hansısa sənəd çatışmazlığı var. Yenə də araşdırmağa ehtiyac var», – İnstitutdan bildirilib.\nSəhiyyə Nazirliyindənsə bildirildi ki, Ç.Tağıyev quruma ərizəylə müraciət etsə, məsələ araşdırılar.


www.XALQXEBER.az » Sağlamlıq » Azərbaycanlı həkim xərçəngi məhv edən bitkinin adını açıqladı\nBu yaxınlarda Amerika onkoloqları ilə birgə Vaşinqton universitetinin biomühəndisləri bildirdilər ki, nəhayət bədxassəli xərçəng hüceyrələrini məhv edə bilmişlər.\nBu barədə tanınmış fito-terapevt Elnur Rəhimov məlumat verib. Bildirib ki, mütəxəssislər bu möcüzəvi təsiri birillik yovşan bitkisində tapmışlar. Tədqiqatlar göstərdi ki, birillik yovşan bitkisi 98%-ə qədər xərçəng hüceyrələrini 16 saat ərzində məhv edə bilir. Vaşinqton Universitetinin kimyaçı mütəxəssisi Tomikasu Sasaki bildirmişdir ki, birillik yovşan sanki bomba kimi düz xərçəng hüceyrələrinin tam mərkəzinə – episentrinə düşərək onları məhv edir. Həmin universitetin digər bir mütəxəssisi Henri Lay qeyd etmişdir ki, bu zaman bitkinin təsir effekti “Troya atı” kimi hərtərəfli işləyir. Tədqiqat nəticəsində o da aydın olmuşdur ki, birillik yovşan və dəmir birlikdə xərçəng hüceyrələrinə qarşı xüsusi toksikilik göstərir. Bu da xərçəng hüceyrələrinin dəmirə qarşı xüsusi hərislik göstərməsi ilə bağlıdır.\nOnu da qeyd edək ki, 1972-ci ildə Çin farmakoloqu Tu Yuyu seskviterpen laktonu olan artemizinin əldə etmişdir. Lakin 2015-ci ildə məhz bu alim artemizinini malariya xəstəliyinin müalicəsində tətbiq edilən dərman preparatının əsas tərkib hissəsinə daxil edib yüksək effektivlik əldə etdiyinə görə tibb sahəsində Nobel mükafatına layiq görülmüşdür.\nLakin bu kəşfə baxmayaraq hələ də alimlər müalicənin tam təsdiq edilməsi sahəsində araşdırmalar aparır, gələcəkdə bu maddə əsasında dərman hazırlayıb kütləvi xərçəng xəstələrinin müalicəsində tətbiq etməyi düşünürlər.


Almaniya XİN: İranla nüvə sazişi reallaşmalıdır\nAlmaniya XİN: İranla nüvə sazişi reallaşmalıdır\nZiqmar dünya arenasında "milli eqoizmi" sərt tənqid edib\nAFR XİN rəhbəri beynəlxalq institutların və müqavilələrin müdafiəsinə qalxaraq, dünya arenasında eqoizmi sərt şəkildə tənqid edib. FaktXeber.com-un məlumatına görə, bu barədə Associated Press xəbər yayıb.\nBMT Baş Assambleyasının iclasında çıxışı zamanı AFR XİN rəhbəri Ziqmar Qabriel ABŞ prezidenti Donald Trampın İranla nüvə sazişini dayandırmaq barədə təhdidlərini sərt şəkildə tənqid edib. Şimali Koreya ilə cari münaqişəni nəzərə çatdıran Almaniya XİN rəhbəri daha sonra deyib: "Əvvəllər bağlanan müqavilələrin sonra pozula biləcəyni görən hansı ölkə nüvə proqramından imtina edər?.."\nOnun sözlərinə görə, çoxtərəfli sazişin müdafiəsi qlobal təhlüksizlik üçün ən yaxşı yoldur.\n""İlk növbədə mənim ölkəm" devizi ölkələr arasında münaqişələrin artmasına və rifahın azalmasına gətirəcək. Sonunda hər kəs uduzacaq… Bizə daha çox beynəlxalq əməkdaşlıq və az milli eqoizm lazımdır, bunun əksi yox", - deyə o, vurğulayıb.\n"Biz İranla razılaşmanı nə indi, nə də gələcəkdə təhlükə altına qoymamaq və dayandırmamaqda tam maraqlıyıq", - deyə nazir bildirib.\nQabrielin sözlərinə görə, son iki il göstərdi ki, razılaşma işləyir və regionda təhlükəli nüvə yayılmasının qarşısını alıb, belə ki, iranlılar daxil olmaqla hər kəs müqavilənin şərtlərinə riayət edir.\n04-06-2018 15:01 MAQATE: İran nüvə sazişinə tam riayət edir\n21-09-2017 11:38 Tillerson: İran nüvə proqramı ilə əlaqədar sazişə əməl edir\n29-08-2017 16:16 Tehran öz hərbi obyektlərinin təftişini yolverilməz adlandırıb\n31-01-2017 13:31 Fransa İranla nüvə razılaşmasını müdafiə edəcəyini vəd verib\n19-09-2018 09:53 Netanyahu Putindən əlaqələri kəsməməyi istəyib\n19-09-2018 09:45 Pxenyan və Seul hərbi saziş bağlayıb\n19-09-2018 09:08 Putin: "Cavaba gəlincə, bu elə addımlar olacaq ki, hamı görəcək"\n19-09-2018 08:50 Tramp Suriyada Rusiya təyyarəsinin vurulmasını şərh edib\n18-09-2018 16:36 Səud koalisiyası yəmənli balıqçıları atəşə tutub: 18 qurban\n18-09-2018 16:03 İraqda 27 min insan içməli sudan zəhərlənib\n18-09-2018 15:55 “Shell” və “Petronas” Misir üçün neft-qaz axtaracaq\n18-09-2018 15:26 Hindistanda tibb bacıları həkimi linç etdilər- VİDEO\n18-09-2018 15:10 Jerar Depardye indi də Türkiyə vətəndaşı olmaq istəyir\n18-09-2018 14:32 Makronun ən yaxın nazirləri istefa verir


Azərbaycan banklarından kredit götürmək sərfəli olacaq\n23 Dekabr 2014 14:28\nGələn il Azərbaycanda kreditlər üzrə faiz dərəcələri azaldılacaq.\nTrend-in məlumatına görə, Prezident İlham Əliyev müvafiq tapşırığı ötən gün "Azərbaycan Respublikasının 2015-ci il dövlət büdcəsi haqqında" Azərbaycan Respublikası Qanununun tətbiqi barədə fərmanda verib.\nHazırda Azərbaycanda kreditlər üzrə orta faiz dərəcəsi 14,3 faiz təşkil edir. Bankların kredit portfelinin təqribən 3/4-ü biznes kreditlərinin payına düşür, bu kreditlər üzrə faiz dərəcələri orta hesabla 10,8 faizdir. İstehlak kreditləri (portfelin 25 faizi) üzrə faiz dərəcələri 18 faizdir.\nBundan başqa, fərmana müvafiq olaraq, AMB 6 aydan bir Azərbaycan Prezidentini görülmüş işlər barədə məlumatlandırmalıdır.


HADİSƏBakıda DƏHŞƏT: özünü məftillə ağaca bağlayıb yandırdı - RƏSMİ » Xebertv.az\nBakıda özünəqəsd hadisəsi baş verib.\nXEBERTV.AZ Publika.az -a istinadən xəbər verir ki, Baş Prokurorluğun Mətbuat xidməti sosial şəbəkələrdə yayılan videogörüntülərlə bağlı məlumat yayıb.\nBildiriblər ki, yanvarın 19-da, saat 20 radələrində 1959-cu il təvəllüdlü Nadir Həşimovun özünü məftil ilə ağaca bərkidib yandıraraq öldürməsi faktı ilə bağlı hazırda Xətai rayon prokurorluğunda araşdırma aparılır.\nAraşdırma zamanı Nadir Həşimovun meyiti xarici və daxili müayinə olunmuş, meyitin üzərində yanıq xəsarətlərindən başqa hər hansı kənar xəsarət aşkar olunmayıb.\nHazırda araşdırma davam etdirilir, ictimaiyyətə əlavə məlumat veriləcəkdir.\n16 Eki 2020, 08:37 0\nCəbhədə son durum 15 Mayıs 2020, 09:54\nTürkiyə xüsusi təyinatlıları 9 terrorçunu MƏHV ETDİ 06 Ara 2020, 20:52\nKİM KİMƏDİR MASAZIRDA, HİM-CİMƏDİR MASAZIRDA... - VİDEO 15 Ara 2019, 23:00


Texnologiya 27/11/2020 12:34\nBöyük Britaniya hakimiyyəti “Google” və “Facebook” kimi böyük texnoloji şirkətlərin fəaliyyətinin tənzimlənməsi üçün yeni dövlət orqanı yaradır. “Digital Markets Unit” (DMU) adlı yeni strukturun 2021-ci ilin aprelindən etibarən fəaliyyətə başlayacağı gözlənilir. Bu barədə “Engadget” bloqunun məlumatında deyilir.\nBritaniya Rəqabət və Bazarlar İdarəsinin nəzdində fəaliyyət göstərəcək “DMU” texnoloji nəhənglər üçün yeni iş qaydalarının hazırlanması ilə məşğul olacaq. Qurum vasitəsilə vətəndaşların öz fərdi məlumatları üzərində tam nəzarət əldə edəcəkləri gözlənilir. Bundan başqa, bu sahədə kiçik biznesin inkişafı üçün daha əlverişli ekosistemin yaradılması nəzərdə tutulur.\nMəlumata görə, təşkilat tələblərə əməl olunması üçün İT nəhənglərinin qərarlarını bloklamaq və ləğv etmək hüququna malik olacaq. Şirkətlər qaydalara riayət etməyəcəyi təqdirdə onlar üçün cərimələrin tətbiqi planlaşdırılır.\nBöyük Britaniyada yeni tənzimləyici orqanın yaradılması üzrə variantlar 2019-cu ildən nəzərdən keçirilir. 2020-ci ilin yayında Rəqabət və Bazarlar İdarəsi mövcud qanunların sənayenin effektiv tənzimlənməsi üçün uyğun olmamasını bəyan edib.\nOxumağa dəyər: Prezident: "Mənfur düşmən bizim müqəddəs məbədlərimizi nə günə salıb"\nMüdafiə Nazirliyinin hərbi hissələrinə zabitlərin həqiqi hərbi xidmətinə könüllü daxil olmaq arzusunda olan, müddətli həqiqi…\nNazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargah məlumat yayıb. verilən məlumatda qeyd olunur ki, dünyada, o cümlədən…\n“Trampsız dünya daha gözəl olacaq” – İran XİN rəhbəri\nİran xarici işlər naziri Məhəmməd Cavad Zərif səlahiyyət müddəti bir neçə gün sonra bitən ABŞ…\nZaxarovadan Rusiya gəmisində axtarış aparılmasına reaksiya\nRusiya Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü Mariya Zaxarova Aralıq dənizində Avropa İttifaqının “İrini Əməliyyatı” çərçivəsində “Adler”…\nFransada daha doqquz məscid bağlandı\nFransa daxili işlər naziri Cerald Darmanin izlənməsini tələb etdiyi 18 ibadət məkanından doqquzununun bağlandığını açıqlayıb.…\nDuma Bayden rəhbərliyi ilə işə başlamağa çağırdı\nRusiya Dövlət Duması sədrinin birinci müavini İqor Lebedev ABŞ seçkilərinin müzakirəsini dayandırmağı və yeni seçilmiş…\nABŞ-ın səhiyyə naziri istefa verdi\nABŞ-ın səhiyyə naziri Aleks Azar istefa verib, lakin səlahiyyət müddəti bitənədək işləyəcək. Bu barədə “CNN”…\nİranın Hörmüzgan ostanında 5,5 bal gücündə zəlzələ olub. Məlumatı İran Seysmoloji Mərkəzi yayıb. Yeraltı təkanların…\n2021-ci il 04-13 yanvar tarixlərində Azərbaycan Minatəmizləmə Agentliyinin xüsusi mobil çevik əməliyyat qrupları tərəfindən Daxili…\n2020-ci ildə 409 min icra sənədinin icrasının təmin edilib, 700 milyon manat vəsaitin fiziki və…\n“Azərbaycan Prezidenti bu ilin 13 yanvar tarixində İCESCO-nun Baş katibi ilə keçirdiyi görüş zamanı səsləndirdiyi…\nFinlandiyanın Lahti şəhəri bu il Avropanın “Yaşıl paytaxtı” elan olunub. Bu ad ona Lissabondan ötürülüb.…\nİşğaldan azad edilən ərazilərdə mina və partlamamış hərbi sursatların təmizlənməsi əməliyyatları sürətlə davam etdirilir. Talış…\n“Bu gün yanvarın 15-də səhər tezdən yenə Cıdır düzünə gəldik. Artıq Şuşadan Bakıya yola düşürük.…\nXəbər verdiyimiz kimi, Prezident İlham Əliyev, birinci xanım Mehriban Əliyeva və qızları Leyla Əliyeva Azərbaycanın…


Şabranda maşın aşıb, 6 nəfər xəsarət alıb | AzPolitika — onlayn siyasi-ictimai qəzet\nŞabranda maşın aşıb, 6 nəfər xəsarət alıb\nDərc olunub: 22/07/2017 - 22:22\nŞabran rayonu ərazisində yol nəqliyyat hadisəsi qeydə alınıb. APA-nın şimal bürosunun verdiyi məlumata görə, hadisə Gəndob-Yalama yolunun 1-ci km-də baş verib.\n"Mercedes" markalı maşınının aşması nəticəsində 6 nəfər xəsarət alıb. Xəsarət alan şəxslər Xaçmaz, Şabran Mərkəzi Rayon xəstəxanalarına və Siyəzən Regional Diaqnostika Mərkəzinə yerləşdirilib. Onlardan 3-ü azyaşlıdır.\nFaktla bağlı Baş Dövlət Yol Polis İdarəsinin istintaq və təhqiqat bölməsində araşdırma aparılır.


“Paşinyan Qarabağın Azərbaycan tərkibinə qayıtmasına razılaşıb” – İrəvanda panika – Polisə.az\nQeyd edək ki, “üçlüyü”n qərarından az öncə – ötən ayın sonunda Avropa Parlamentinin Xarici İşlər komitəsində “Şərq Tərəfdaşlığı” ölkələri – Azərbaycan, Gürcüstan, Ukrayna, Moldova, Belarus və Ermənistanın ərazi bütövlüyünə birmənalı dəstəyin əks olunduğu qanun layihəsini qəbul edilib. Sənəd Dağlıq Qarabağ separatçılarına öz müqəddəratı təyinetmə “haqqı”nı birdəfəlik gündəmdən çıxarmaqla yanaşı, rəsmi Bakıya öz ərazi bütövlüyünü bərpa eləmək üçün, faktiki, savaş haqqı tanıyır. İyunun 17-18-də, yəni cəmi 3 gün sonra AP-ın iclasında həmin qanun layihəsinin təsdiqlənməsi gözlənilir. İrəvanın siyasi və ekspert dairələrində təlaş həm də bununla bağlıdır.\nErməni politoloq hesab edir ki, Avroparlamentdə “üçlüyün” Qarabağa yol çəkilməsinə etiraz bildirən birgə bəyanatı əslində bir neçə gün sonra qurumda təsdiqlənəcək qanun layihəsi ilə müqayisədə az əhəmiyyətli sənəddir: “Üçlüyün” bəyanatı bütövün yalnız kiçicik tərkib hissəsidir. Çünki layihənin maddələrindən birinə əsasən, Azərbaycanın hərbi əməliyyatlara da əl atmaqla, öz ərazi bütövlüyünü bərpa etmək hüququ var. Digər bir bənddə isə birbaşa yazılır ki, Rusiyanın birbaşa tərəf olduğu “Şərq Tərəfdaşlığı” ölkələrində münaqişələrlə bağlı sülh yolu ilə nizamlanma və güc tətbiq edilməmə prinsipləri tətbiq olunur. Yəni bu, Qarabağ münaqişəsinə aid deyil (Rusiya Qarabağ məsələsində rəsmən tərəf deyil – Musabat.com ). Mövcud vəziyyət bundan ibarətdir. Hakimiyyətin ələ keçirən Paşinyanın başçılıq elədiyi qüvvənin ilk gündən həyata keçirdiyi siyasətin nəticəsi budur. Mən artıq bildirmişəm ki, biz “qırmızı xətt”ə çatmışıq. Başqa daha nə baş verməlidir ki, bizim əksər siyasi qüvvələrimiz, ümumən cəmiyyətimiz anlasın ki, Bakıdan idarə olunan bu iqtidar hakimiyyətə məqsədli şəkildə gətirilib və davamlı olaraq ona verilən proqram üzrə hərəkət edir”.\n“Biz bu dünyanın jandarmı deyilik, daha başqalarının münaqişələrinə qarışmayacağıq...”


Banqladeş üçün 5 ən yaxşı VPN - Təhlükəsizlik, Axın və Sürətlər üçün 2020-ci ildə\nBanqladeşdə internetə etibarlı bir şəkildə baxsanız, bir sakin və ya bir ziyarətçi olmağınız asan deyil. İnternet fəaliyyətinə dövlət tərəfindən nəzarət və milli konstitusiyanı açıq şəkildə tənqid edən hər kəsə qarşı şiddətli qisas alınması çox real təhdiddir. Və ölkədə internet istifadəçilərinin çoxu ictimai WiFi-dən istifadə etdiyi üçün, hacking tez-tez baş verir. Birtəhər təhlükəsiz, etibarlı bir əlaqə tapa bilsən də, bunu aşkar edəcəksən bir çox saytlar geobloklar səbəbindən əlçatmazdır.\nThe Banqladeşdə veb gəzərkən təhlükəsizliyinizi təmin etməyin və istədiyiniz məzmuna girməyin ən yaxşı yolu möhkəm bir VPN-ə investisiya qoymaqdır. IP adresinizi dəyişdirməyə və yerinizi gizlətməyə icazə verərək, bir VPN geo məhdudlaşmış saytları bloklayır və məlumatlarınızın sızması və ya axtarışlarınızı izləyən kimsə barədə narahat olmayaraq İnternetdə gəzməyə imkan verir..\nƏlbəttə ki, bütün VPN-lər eyni dərəcədə yaradılmır, buna görə də Banqladeş üçün ən yaxşı VPN-lərin necə tapılacağını bilmək onlayn təhlükəsizliyinizi qorumaq üçün çox vacibdir..\n1 Banqladeşdə istifadə etmək üçün ən yaxşı VPN-lərin xülasəsi\n2 Banqladeş üçün VPN axtarmalı olduğunuz şey\n3 Budur Niyə Banqladeş üçün ən yaxşı VPN-lərdir\nBanqladeşdə istifadə etmək üçün ən yaxşı VPN-lərin xülasəsi\nBudur, Banqladeşdə mövcud olan ən yaxşı VPN xidmətlərindən beşinin sürətli siyahısı. Təcrübəli VPN istifadəçisisinizsə, bu, tez qeydiyyatdan keçmək, daxil olmaq və əlaqə qurmaq üçün lazım olan bütün məlumatlar ola bilər. Bu provayderlərin digərlərindən nəyi fərqləndirməsi barədə daha ətraflı məlumat üçün aşağıdakı ətraflı siyahımıza baxın.\nBu, əla sürət, sübut edilmiş etibarlılıq və qabaqcıl təhlükəsizlik tədbirləri ilə ümumilikdə dünyanın ən yaxşı VPN-lərindən biridir.\nBir çox mütəxəssis, o cümlədən bizim mütəxəssislər tərəfindən bazarda ən sürətli mükafat VPN olaraq qiymətləndirilən ExpressVPN də məxfiliyinizə çox ciddi yanaşır.\nGetdikcə populyarlaşan bu VPN əlverişli bir qiymətə əla sürət və möhkəm təhlükəsizlik ilə əla bir dəyərdir.\nLimitsiz server kommutasiyası kimi bir çox əla xüsusiyyətləri ilə, bu Asiya və dünyada istifadə üçün yüksək qiymətləndirilmiş VPN-dir.\nBu siyahıdakı digərləri kimi bir çox xüsusiyyətləri təklif edə bilməz, lakin SaferVPN, istifadəçi dostu interfeyslərindən biri olan çox etibarlı bir VPN-dir..\nBanqladeş üçün VPN axtarmalı olduğunuz şey\nƏgər Banqladeşdə yaşayırsınızsa, İnternetə girdiyiniz zaman qarşılaşdığınız iki fərqli təhlükəsizlik təhdidindən xəbərdar olmalısınız: kiber cinayətkarlıq və hökumət nəzarəti.\nƏlbəttə ki, kibercinayətkarlıq bütün dünyada mövcuddur, lakin Banqladeşdə getdikcə genişlənməkdədir. Əslində, 2018-ci ildə açıqlanan Milli Kiber Təhlükəsizlik İndeksi üçün sorğu edilən 100 ölkədən, Banqladeş internet istifadəçi təhlükəsizliyinə görə 73-cü sırada qərarlaşdı.\nBundan əlavə, son illərdə qəbul edilən qanunvericilik, Banqladeş Telekom Tənzimləmə Komissiyası və hüquq-mühafizə orqanları kimi qurumlara imkan verir internet fəaliyyətini izləmək, istifadəçilər haqqında şəxsi məlumat toplamaq və siyasətə və ya dinə aid müəyyən məzmunu bloklamaq. “Bəli, mən bu işlərdə iştirak etmirəm” düşünsən də, qanunlarda istifadə olunan geniş dil olduğuna görə hələ də nəzarət üçün risk altında qala bilərsən..\nBanqladeşə də gedəcəyiniz təqdirdə bu təhdidləri yadda saxlamağınız vacibdir, xüsusən də sosial mediadan istifadə edərək dostlarınız və ailələrinizlə əlaqə saxlamaq üçün istifadə etsəniz. Lakin Banqladeş ziyarətçilərinin ən böyük problemi sosial, musiqi və axın video saytlarının geobloklanmasıdır evə qayıtmağa vərdiş edirlər.\nBütün bu problemləri həll etmək üçün Banqladeşdə istifadə etdiyiniz VPN-dən əmin olun:\ngeo-məhdud məzmunu blokdan çıxarmaq üçün sübut edilmiş bir qabiliyyətə malikdir\nfəaliyyətlərinizin sizə qaytarılmaması üçün inkişaf etmiş şifrələmədən istifadə edir\nöldürmə açarı kimi əlavə təhlükəsizlik xüsusiyyətləri təqdim edir\nBütün bu qabiliyyətlərə və daha çox şeyə sahib olmağını tövsiyə etdiyimiz bütün VPN-ləri sınadıq.\nBudur Niyə Banqladeş üçün ən yaxşı VPN-lərdir\nMütəxəssislərimiz NordVPN-ni 2019-cu il üçün ən yaxşı ümumi VPN xidməti olaraq qiymətləndiriblər. Bu VPN-in bir çox əla xüsusiyyətləri arasında müxtəlif məqsədlər üçün optimallaşdırılmış çox sayda server (məs. gəzmə, axın və ya torrenting) və fərqli təhlükəsizlik protokollarını seçmək imkanı, standart, cüt şifrələmə, qarışıq, VPN üzərində soğan və ya P2P serverləri daxil olmaqla. İnternetin intensiv monitorinqi olan Banqladeş kimi bir ölkədə, qarışıq bir serverdən istifadə etmək heç kimin onlayn etdiyinizi izləyə bilməyəcəyinə əmin olmağın ən yaxşı yollarından biridir..\nHindistanda 13-ü daxil olmaqla Asiya-Sakit Okean bölgəsində 400-dən çox server ilə NordVPN Banqladeşdə əla sürət təmin edir. Avropa və Şimali Amerikadakı minlərlə server də sizə zəmanət verir ABŞ və İngiltərədən geobloklanmış məzmuna asan giriş. Ancaq bu sözümüzü götürməyin, bu VPN-nin bu qədər xüsusi olduğunu görmək üçün real müştəri rəylərini oxuyun.\nSınaqlarımız ExpressVPN-nin bu gün mövcud olan ən sürətli etibarlı VPN kimi nüfuzuna layiq olduğunu sübut etdi. Banqladeşdə mümkün olan ən yüksək sürəti çatdıracağına əmin ola bilərsiniz çünki ölkə daxilində serverləri olan bir neçə ən yaxşı VPN-dən biridir.\nCiddi bir giriş qeydiyyatı, hərbi dərəcəli şifrələmə və bir çox digər təhlükəsizlik xüsusiyyətləri bunu təmin edir əsl yeriniz və şəxsiyyətiniz hərtərəfli maskalanacaq.\nExpressVPN də keçmiş VPN-bloklama proqramını əldə etmək üçün sübut edilmiş bir qabiliyyətə malikdir, US Netflix kimi geobloklanmış məzmuna daxil olmağınıza zəmanət verir. Bütün bu xüsusiyyətlər istifadəçilərin ExpressVPN-ni yer üzündəki ən yaxşı VPN-lərdən biri kimi qiymətləndirməsi təəccüblü deyil.\nCyberGhost həm qlobal miqyasda, həm də populyarlıq baxımından ən yaxşı böyüyən VPN-lərdən biridir və yaxşı bir səbəblə. Bu VPN-in hazırda Banqladeşdə serverləri olmasa da, son bir neçə ildə sürətlə genişlənməsi bunu göstərir yerli serverlər tezliklə gələ bilər. Hal-hazırda, Hindistanda 14 server və İndoneziya və Sinqapur kimi Asiyada yeni yerlər olan CyberGhost var Banqladeşdə sürətli, etibarlı bir əlaqə təmin etmək üçün bölgədəki bant genişliyindən çoxdur.\nHeç bir giriş zəmanəti və 256 bitlik AES şifrələməsi, ictimai WiFi istifadə edərkən də, həm kiber cinayətkarlardan, həm də dövlət nəzarətindən qorunmağınıza təmin edir. Bütün bu xüsusiyyətlər və əlverişli qiymət izah edir ki, niyə bu qədər müştəri CyberGhostu mükafat VPN-lər arasında ən yaxşı dəyər kimi qiymətləndirir?.\nNiyə nəzarət və kibercinayətkarlığın əsas problemləri olduğu ölkələrdə istifadə üçün IPVanish-in hər yerdə mütəxəssislər tərəfindən tövsiyə olunduğunu görmək asandır. Gizlilik qorunması xüsusiyyətləri limitsiz server kommutasiyası, OpenVPN və L2TP / IPsec VPN kimi çox sayda VPN bağlantısı fəaliyyətinizi izləməyə çalışan hər kəsdən etibarlı bir şəkildə gizlədirsiniz.\nIPVanish-in Banqladeşdə serverləri olmasa da, Asiyada 47 serveri var ki, sürətli və etibarlı bir əlaqə əldə edəcəyinizə əmin ola bilərsiniz. İnanılmaz bir 40,000 mövcud IP ünvanı seçimini təklif edərək, IPVanish dünyanın hər yerindən geo-məhdud məzmunun açılmasına kömək edə bilər. Və ilə eyni vaxtda 10 cihazın birləşdirilməsi, bütün ailənizi qorumaq istəyirsinizsə bu VPN idealdır. Bunlar istifadəçilərin IPVanish-i bazarda ən çox qiymətləndirilən VPN-lərdən birinə çevirməsinin səbəblərindən yalnız bir neçəsidir.\nBu siyahıdakı bütün VPN-lərdən SaferVPN ən çox istifadəçi üçün yararlı ola bilər, demək olar ki, hər hansı bir əməliyyat sistemi olan hər hansı bir cihazdan bir klik bağlantısı ilə. Üstəlik, yükləmə qapaqları və bant məhdudiyyəti yoxdur, Çox axın etsəniz vacib bir xüsusiyyət.\nSaferVPN möhkəm təhlükəsizlik protokollarına sahibdir və fəaliyyət qeydləri saxlamır, lakin bəzi sessiya məlumatlarını saxlayır, bu da gizlilik istilası və məlumatların oğurlanması böyük risk olduğu Banqladeş kimi bir ölkədə narahatlıq yarada bilər. Buna baxmayaraq, SaferVPN, çox məmnun istifadəçilərin rəğbətini qazanan etibarlı, tam xidmətli bir VPN-dir.\nÜmid edirik ki, Banqladeş üçün ən yaxşı VPN-lər üçün bu bələdçi bütün ehtiyaclarınıza və daha çoxuna cavab verən VPN seçməyinizə kömək etdi. Hamısında tövsiyə etdiyimiz VPN-lər yüksək sürət, güclü təhlükəsizlik, etibarlılıq üçün bir nüfuz və keçmiş geoblokları əldə etmək üçün sübut edilmiş bir qabiliyyət istədiyiniz məzmuna istədiyiniz yerdə, istədiyiniz zaman daxil ola bilərsiniz.\nHansı VPN-in sizin üçün doğru olduğunu hələ də bilmirsinizsə, narahat olmayın, ümumilikdə 10 Ən yaxşı VPN-lər üçün bələdçimizdə daha çox məlumat əldə etmişik. Ən yaxşı VPN-lərin çoxunun pul geri zəmanət və ya pulsuz sınaq müddəti təklif etdiyini bilməkdən məmnun qalacaqsınız, buna görə də onları heç bir dəyəri olmadan sınaya bilərsiniz. Bu gün bir VPN-ə qeydiyyatdan keçin və internetin Banqladeşdə və hər yerdə təklif etdiyi hər şeydən zövq almağa başlayın, özünüz və ailənizin təhlükəsiz və etibarlı olduğunu bilin!\n49% ENDİRMƏNİZ NordVPN QAZANIN!\nSevimli şoularınızı uzatmağınızdan, uzaqdan işləməyinizdən və ya sadəcə internetdə gəzməyinizdən asılı olmayaraq, Meksikada əlaqənizi\nQərb demokratiyasının doğulduğu yerin ifadə azadlığına hörmət etməsini gözləməliyik və Yunanıstan bunun çox hissəsini


"Yaralandığı yerdən güclənən qadın" - Fədayə Laçın - xanimlar ucun qadin xeberleri\nOpen.az xəbər verir ki, bu sözləri müğənni Fədayə Laçın sosial şəbəkədə yazıb. Yeni fotosunu izləyiciləri ilə bölüşən ifaçı bunları əlavə edib:\n"Bəlkə çiçək aça bilməz, amma dimdik duran qaməti vardır. Əsla soldura bilməyəcəksiniz. Əsla".\nQeyd edək ki, uzun müddət həbsdə yatan ifaçı ötən ilin oktyabrında azadlığa çıxıb. O, hazırda oğlu ilə birlikdə Moskvada qalır.\nŞou Biznes Baxılıb: 814 Tarix: 30 iyun 2020\nsonxeber.az donlar 2021 qadin dunyasi kosmetoloq xinayaxdi bayatilari saç hörükləri qonaq otagi dizayni veten haqqinda bayatilar kosmetika uzeyir hacibeyli haqqida xedelson reaksiyasi nedir


Press-relizlər / 02.05.2018 / 11:06\nMayın 1-də Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsi (DQİDK) və Qaradağ Rayon İcra Hakimiyyətinin birgə təşkilatçılığı ilə Qaradağ rayon gənclər evində növbəti maarifləndirici tədbir keçirilib.\nTədbirdə DQİDK-nın Bakı şəhəri üzrə şöbəsinin müdiri Anar Kazımov, şöbənin müdir müavini Sadiq Qinyazov və şöbənin əməkdaşı Aslan Sultanov, Qaradağ RİH başçısının ictimai-siyasi və hümanitar məsələlər şöbəsinin müdir müavini-dini qurumlarla işin təşkilatçısı Yusif Nəsibov, QMİ-nin Qaradağ rayonu üzrə səlahiyyətli nümayəndəsi Faqi Əhmədov, icma sədrləri, imamlar və gənc nəslin nümayəndələri iştirak ediblər.\nTədbirdə çıxış edən DQİDK-nın Bakı şəhəri üzrə şöbəsinin müdiri vəzifəsini icra edən Anar Kazımov bildirib ki, ölkəmizdə, o cümlədən Bakıda dini durum sabitdir. Natiq, eyni zamanda Qaradağ rayonu ərazisində dini durumun sabit saxlanılması məqsədilə keçirilmiş tədbirlərdən, dini radikalizm və ekstremizmin qarşısının alınması istiqamətində həyata keçirilən işlərdən də danışıb.\nDaha sonra çıxış edən Qaradağ RİH başçısının İctimai-siyasi və humanitar məsələlər şöbəsinin müdir müavini-dini qurumlarla işin təşkilatçısı Y. Nəsibov Azərbaycanda dövlət-din münasibətlərinin yüksək səviyyədə inkişaf etdiyini və milli-mənəvi dəyərlərimizlə vəhdətdə olduğunu diqqətə çatdırıb.\nSonda icma sədrləri və imamlar çıxış edərək mövzu ilə bağlı fikirlərini səsləndiriblər.


50 yaşından sonra mütləq keçməli olduğunuz müayinə — Utanmağa və qorxmağa səbəb yoxdur - Ens.az - 4 dildə xəbərlər və ensiklopediya\nDərc edildi:\t 22 noyabr 2019, 16.03 Baxış sayı: 213\nHazırda Azərbaycanda bağırsaq xəstəlikləri və onkoloji problemlər artdığından kolonoskopiya kimi bir zamanlar az müraciət olunan diaqnostika növü onkoloq, qastroenteroloq və proktoloqların sevimli müayinəsinə çevrilib. Çoxları bağırsaqlarındakı problemi gizlədir, çoxları bu müayinə üçün utanır, çoxları heç nə olmaz deyə düşünüb illərlə bağırsaq qanamasından əziyyət çəkir. Amma cəmi 1 dəfə kolonoskopiya etdirməklə, həm özünüzü, həm həkiminizi rahatlada bilərsiz.\n"Ölkə.Az" medicina.az-a istinadən bildirir ki, kolonoskopiya da mədəyə zond salınmasına bənzər müayinə metodudur, burda zond anus dəliyindən düz bağırsaqla yeridilir. Əslində ağrısızdır, amma bağırsaqlar bir az köpdüyü üçün təzyiq hissi xəstəni narahat edə bilər. Həm də proses özü həyəcanlı olduğundan xəstəni tam rahat etmək üçün ümumi narkoz, yəni 15 dəqiqəlik yuxuya verməklə bu iş həll olunur.


'Nemtsov' filmi gizli nümayiş olunub\n2022, 22 May, bazar, Bakı vaxtı 09:10\nBoris Nemtsov-la bağlı plakat\nMoskvanın mərkəzində qətlə yetirilən Boris Nemtsov haqqında çəkilən “Nemtsov” filmi Rusiyanın Novosibirski şəhərində qapalı şəkildə nümayiş etdirilib.\nTəşkilatçıların təhlükəsizliyi baxımdan filmin nümayişi ilə bağlı yer və tarix gizli saxlanıb, yalnız qapalı sosial qrupda məlumat verilib.\nFilmin rejissoru Vladimir Kara-Murza nümayişdən qabaq auiditoriyaya bildirib ki, o, film üzərində işləyərkən “insanlığın qorxaqlığının yeni dərəcəsini kəşf edib”. O deyib ki, filmdə çəkmək istədiyi bəzi insanlar hakimiyyətin düşməni olan mərhum haqda xoş söz deməkdən çəkiniblər.\nFilmdə müxtəlif siyasi baxışlı adamlar Boris Nemtsov barədə öz xatirələrini bölüşüblər.\n“Nemstov” filminin premyerası ötən il noyabrın 30-da Nijnem Novqorodda keçirilib. Həmin gün Nemtsovun bu vilayətin qubernatoru olmasının 25 illiyi tamam olub.\nNovosibirsk bu filmin nümayiş etdirildiyi 11-ci şəhərdi.\nRusiyanın müxalif siyasətçisi Boris Nemtsov 2015-ci il fevralın 27-si gecə saatlarında Moskvanın mərkəzi küçələrindən birində odlu silahdan açılan atəşlə qətlə yetirilib.


Ali Məclisin Sədri demişdir: Bu gün qarşımızda mühüm vəzifələr durur. Muxtar respublikamızda gənclər siyasətinin əsasını gələcəyin qurucuları olan yeni düşüncəli nəslin formalaşdırılması, milli ruhlu, vətənpərvər gənclərin hazırlanması təşkil etməlidir. Aparılan siyasət gənclərimizə öz tarixi keçmişini aşılamalı, mənəvi kamilliyə və əqidə saflığına xidmət etməlidir. Təhsil siyasətinin mühüm prinsipləri gənclərin milli dəyərlər əsasında tərbiyələndirilməsi, mənəvi cəhətdən sağlam və iradəli gəncliyin yetişdirilməsi olmalıdır. Ümummilli liderimiz Heydər Əliyev dövlət gənclər siyasətinin əsas məqsədini dövlətə və xalqa layiqli vətəndaş olmaqda görür və gənclərə müraciətində deyirdi: “İndi bizim təhsilimizin məqsədi gənc nəslə, uşaqlara təhsil verib onları gələcəyə hazırlamaqdır. Amma bununla yanaşı, ən böyük məqsəd Azərbaycan vətəndaşı hazırlamaqdır, müstəqil Azərbaycan cəmiyyətinin ləyaqətli üzvünü hazırlamaqdır!” Bütün bu qeyd olunanları nəzərə alaraq, siz, vətənimizin və xalqımızın inkişafı naminə yaxşı təhsil almalı, seçdiyiniz ixtisası mükəmməl öyrənməli, öz peşənizin sahibinə çevrilməlisiniz. Hər biriniz müstəqil Azərbaycanın gələcəyi üçün məsuliyyət daşımalı, ana dilini və Vətən tarixini dərindən öyrənməli, milli dəyərlərimizə sahib çıxmalı, mənsub olduğunuz xalqın layiqli vətəndaşı olmalısınız.\nNaxçıvan Muxtar Respublikasının Təhsil naziri Rəhman Məmmədov tədbirdə çıxış edərək demişdir ki, muxtar respublikada bütün sahələr kimi, təhsil də diqqət və qayğı ilə əhatə olunub. Bunun nəticəsidir ki, 2019-cu ilin birinci yarımilində Şərur rayon Kərimbəyli və Ordubad rayon Dəstə kənd tam orta məktəbləri üçün binalar tikilərək və ya əsaslı şəkildə yenidən qurularaq istifadəyə verilmişdir. Hazırda isə Naxçıvan şəhər 5 və 12 nömrəli, Şərur rayon Yeni Havuş, Muğanlı, Muğancıq Mehrab, Xələc, Babək rayon Kültəpə, Gülşənabad, Ordubad rayon Vənənd, Kəngərli rayon Böyükdüz, Şahbuz rayon Türkeş kənd məktəbləri üçün binaların tikintisi və ya yenidən qurulması davam etdirilir. Muxtar respublikanın ümumtəhsil məktəblərində sürətli internetə çıxışı olan 5500-dən artıq kompüter və 600-dən artıq elektron lövhə quraşdırılmış, laboratoriyalar və fənn kabinələri şagirdlərin istifadəsinə verilmiş, kitabxanalar 3 milyona yaxın dərslik, 600 mindən çox latın qrafikası ilə nəşr olunmuş bədii ədəbiyyatla təmin olunmuşdur.\nÖtən tədris ilində ümumi təhsildə 11 il bundan əvvəl başlanmış məzmun islahatları başa çatmış, buraxılış imtahanları 2 mərhələdə təşkil edilmiş, ilk dəfə olaraq ali məktəbə qəbul həmin buraxılış və qəbul imtahanlarında toplanan ballar nəzərə alınmaqla aparılmışdır. 2019-cu ilin məzunlarından 1515-i ali təhsil müəssisələrinə qəbul olmuşdur. Eyni zamanda Heydər Əliyev adına Hərbi Liseyin məzunlarından 179-u ölkənin müxtəlif ali hərbi məktəblərinə qəbul olmuşdur. Ümumilikdə ali hərbi məktəblərə və Azərbaycan Respublikasının digər ali məktəblərinə 1694 məzun qəbul olmuşdur ki, bu da həmin təhsil müəssisələrinə sənəd verənlərin 68 faizini təşkil edir. Abituriyentlər ixtisas seçimi zamanı muxtar respublikada fəaliyyət göstərən ali təhsil müəssisələrinə daha çox üstünlük verirlər. 2019-cu ildə 1168 məzun, yaxud qəbul olanların 77 faizi Naxçıvan Muxtar Respublikasında yerləşən ali təhsil müəssisələrini seçmişlər. Tələbə adını qazanan məzunlardan 199-u isə xüsusi təyinatlı ali məktəblərə qəbul olmuşlar. Bu il qəbul imtahanlarında məzunların 281-i 500-700 arası bal toplamışdır ki, onların da 172-ni, yaxud 61 faizini qızlar, 109-nu, yaxud 39 faizini isə oğlanlar təşkil edir. Yüksək bal toplayan abituriyentlərin 71-i Naxçıvan şəhər, 46-sı Şərur, 36-sı Babək, 27-si Ordubad, 28-i Culfa, 10-u Kəngərli, 18-i Şahbuz, 3-ü Sədərək rayonunun, 42-si isə Təhsil Nazirliyinə birbaşa tabe ümumtəhsil məktəblərinin məzunlarıdır. Ali məktəblərə qəbulda muxtar respublikanın 100 məktəbinin məzunları 500-700 arası nəticə göstərmişdir. Təhsilə göstərilən dövlət qayğısının nəticəsidir ki, 2018-2019-cu tədris ilində məzunlardan 13-ü “Qızıl”, 16-sı “Gümüş” medallara, 45-i isə fərqlənmə attestatına layiq görülmüşdür. Həmin məzunlar onlara göstərilən etimadı doğrultmuş, buraxılış və qəbul imtahanlarının yekun nəticələrinə əsasən 500-700 arası bal toplamışlar.\nValideyn Aynurə Hüseynova çıxış edərək demişdir: “Muxtar respublikada iqtisadi, mədəni sahələrlə yanaşı, təhsilin inkişafı sahəsində də böyük uğurlar qazanılmış, şagird və tələbələrin təhsil almaları üçün hər cür şərait yaradılmışdır. Müəllimi olduğum Naxçıvan şəhər 1 nömrəli tam orta məktəb 2005-ci ildə yenidən qurulmuş, kompüter, elektron lövhə, dərslik, bədii ədəbiyyat və tədris vəsaitləri ilə təchiz olunmuş, şagirdlərin dəqiq elmlərə dərindən yiyələnməsi üçün laboratoriya və fənn kabinələri yaradılmış, müasir tədrisin tələblərinə uyğun infrastruktur qurulmuşdur. Bütün bunlar məktəbdə tədrisin keyfiyyətinin yüksəlməsinə geniş imkanlar açmışdır. 2018-2019-cu tədris ilində məktəbi bitirən şagirdlərdən 2-si fərqlənmə attestatı almış, 13-ü isə ali təhsil müəssisələrinə qəbul olmuşdur. Qəbul imtahanlarında şagirdlərdən 4-ü 500-dən yuxarı bal toplamışdır. Bu gün mən çox sevinirəm ki, muxtar respublikada təhsilə göstərilən dövlət qayğısının nəticəsi olaraq övladım tam orta məktəbi fərqlənmə attestatı ilə bitirmiş, 623 bal toplayaraq Azərbaycan Tibb Universitetinin tələbəsi adını qazanmışdır. Valideyn üçün övladını təhsilli, savadlı görməkdən böyük xoşbəxtlik ola bilməz”. Aynurə Hüseynova təhsilin inkişafı sahəsində görülən işlərə görə valideynlər adından Ali Məclisin Sədrinə minnətdarlığını bildirmişdir.\nQəbul imtahanlarında 688 bal toplayan Nicat İsmayılov çıxış edərək demişdir: “Vətəninin, xalqının tərəqqisi üçün əzmkarlıqla fəaliyyət göstərən rəhbərlə görüş hər bir gəncin arzusudur. Muxtar respublikamızda təhsilin inkişafı, təhsil müəssisələrinin maddi texniki bazasının möhkəmləndirilməsi, məktəblərimizin müasir informasiya texnologiyaları, dərslik və bədii ədəbiyyatlarla zənginləşdirilməsi şagirdləri yaxşı oxumağa daha da həvəsləndirir. Təhsilimi başa vurduğum Naxçıvan şəhər 12 nömrəli tam orta məktəb bütün zəruri tədris avadanlıqları ilə təchiz edilib. Göstərilən dövlət qayğısının nəticəsdir ki, bu il də tam orta təhsili xüsusi nailiyyətlərlə başa vuran bir qrup məzun “Qızıl” və “Gümüş” medallara layiq görülüb. Mən də “Qızıl” medal alanlar sırasındayam. Bu il keçirilən respublika fənn olimpiadasında riyaziyyat fənni üzrə uğurlu nəticə əldə edərək “Qızıl” medala layiq görülmüşəm. Digər yoldaşlarım kimi məsuliyyətimi başa düşmüş, buraxılış və qəbul imtahanlarında ümumilikdə 688 bal toplayaraq Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin tədrisi ingilis dilində aparılan Maliyyə ixtisasına qəbul olunmuşam. Bu gün muxtar respublikada təhsil alan hər bir şagird bilikli olmaqla yanaşı, vətənini sevən, milli dəyərlərə sadiq Azərbaycan vətəndaşı kimi formalaşır”. Nicat İsmayılov Naxçıvanda gənclərin təhsil alması üçün yaradılan şəraitə, gəncliyin inkişafına göstərdiyi qayğıya görə bütün məzunlar adından Ali Məclisin Sədrinə minnətdarlığını bildirmişdir.


“Məktəblinin dostu kuboku” başa çatıb - AZƏRTAC – Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi\n“Məktəblinin dostu kuboku” başa çatıb\nNoyabrın 5-də Dövlət Bayrağı Gününə həsr olunan “Məktəblinin dostu kuboku” futbol çempionatının final mərhələsinə yekun vurulub.\nTəhsil Nazirliyindən AZƏRTAC-a bildiriblər ki, yekun tədbirində Milli Məclisin deputatları, ictimaiyyət nümayəndələri, Təhsil Nazirliyinin, Bakı Şəhəri üzrə Təhsil İdarəsinin əməkdaşları iştirak ediblər.\nFinal qarşılaşmasında 276 nömrəli tam orta məktəbin komandası “Məktəblinin dostu kuboku”nun qalibi olub. 9 nömrəli tam orta məktəbin komandası II, 12 nömrəli məktəbin komandası III yeri tutub.\nMəktəbli futbolçulara “Norm” MMC-nin sponsorluğu ilə kubok, medal, diplom və hədiyyələr təqdim olunub.\nTədbirdə Təhsil Nazirliyinin şöbə müdiri Vasif Məmmədov və Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyinin əməkdaşı Cahangir Hacıyev qalib komandaları təbrik ediblər.\nOktyabr ayından başlanan “Məktəblinin dostu kuboku” adlı futbol çempionatında layihənin tətbiq olunduğu 32 məktəbin VII və VIII sinif şagirdlərindən ibarət komandalar mübarizə aparıblar. Çempionatın məqsədi məktəblilərin asudə vaxtının səmərəli təşkili, sağlam həyat tərzinin təbliği və futbol idman növünə marağın artırılmasıdır.\nQeyd edək ki, “Məktəblinin dostu” pilot layihəsi Təhsil Nazirliyi və Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyinin birgə tərəfdaşlığı ilə Bakı şəhərindəki 32 ümumi təhsil müəssisəsini əhatə edir. Layihənin əsas məqsədi məktəblərdə səmərəli mühitin formalaşması işinə töhfə vermək, tədris ocaqlarında tam təhlükəsiz mühit yaratmaq, fövqəladə hallarda ilkin tibbi və psixoloji yardım göstərmək, mütəmadi olaraq şagird, valideyn, təlim-tərbiyə müəssisələrinin kollektivi ilə maarifləndirmə, diaqnostik işlər aparmaqdan ibarətdir.\nAZERTAG.AZ :“Məktəblinin dostu kuboku” başa çatıb


// Vaşinqton "qara qızıl"ı ucuzlaşdırmağa çalışır\n18:35 24 Noyabr 2021 Oxunub:1378\nVaşinqton indi də dünyanın iki cəbhəyə - neft istehsalçısı və istehlakçısı olan ölkələrə - bölünməsinə start verib. İlk baxışdan iqtisadi parametrlərlə əsaslanadırılan bu gedişin arxasında əslində geosiyasi maraqların dayandığı heç bir şübhə doğurmur. Son 50 ildə bu müstəvidə şahidi olduğumuz 3 taleyüklü hadisə də məhz belə düşünməyə əsas verir.\nSon bir neçə həftə ərzində ABŞ-da cərəyan edən siyasi proseslər daxili siyasətin xarici siyasətlə nə qədər sıx bağlı olması həqiqətini sübuta yetirir. Bir neçə gün bundan əvvəl ikinci prezidentlik müddətinə namizədliyini irəli sürmək fikrində olduğunu açıqlayan Co Bayden hələlik istər daxili, istərsə də xarici siyasət müstəvisində öyünmək üçün heç bir uğura imza atmayıb. Əksinə, ABŞ qoşunlarının Əfqanıstandan tələm-tələsik çıxarılması ölkə daxilində də, qlobal miqyasda da həm Baydenin, həm də Vaşinqtonun nüfuzuna ciddi zərbə vurub.\nAğ Ev administrasiyası üçün bundan da pisi ABŞ iqtisadiyyatındakı neqativ məqamlardır. Dövlət borcunun yuxarı həddinin növbəti dəfə qaldırılması zərurətilə üzləşən ABŞ-da son 30 ildə ən yüksək səviyyəli inflyasiya (6,2%) qeydə alınıb. Bu isə o deməkdir ki, koronavirus pandemiyasının səbəb olduğu iqtisadi böhranın cari ildə ciddi iqtisadi yüksəlişlə əvəzlənəcəyi barədə səsləndirilən proqnozlar özünü doğrultmadı, pandemiya isə hələ də davam edir.\nBir sıra amerikalı analitiklərin iddiasına görə, enerjidaşıyıcılarına yüksək qiymətlər də iqtisadi inkişafı əngəlləyən əsas amillərdən birinə çevrilib. Enerjidaşıyıcılarına yüksək qiymətlər əmtəə istehsalını bahalaşdırır, bu isə son nəticədə alıcı tələbatını zəiflədir, istehsalın həcminin sıxılması baş verir. Deməli, vəziyyətdən çıxış enerjidaşıyıcılarının məzənnəsinin aşağı salınmasıdır. Bu isə ilk növbədə “qara qızıl”ın hasilatını artırmaq zərurətini gündəmə gətirir.\nBununla bağlı Co Baydenin ABŞ konqresindəki demokrat həmkarları bir müddət əvvəl ona ölkənin strateji neft ehtiyatlarından (SNE) daxili bazara neft tədarükünə başlamaq və neft ixracına qadağanı bərpa etməklə enerjdaşıyıcılarına artan qiyməti dayandırmağı təklif etdilər. Maraqlıdır ki, ABŞ-dan neft ixracına 1975-ci ildə qoyulmuş qadağa 40 il sonra məhz Baydenin məsləkdaşı və onun seçki prosesində bəlkə də hamıdan çox canfəşanlıq edən Barak Obama tərəfindən 2015-ci ildə ləğv edilib. Həmin vaxt Vaşinqtonun əsas məqsədi öz strateji müttəfqiləri ilə birgə təklifin tələbatı əhəmiyyətli dərəcədə üstələməsi yolu ilə dünya bazarlarında neftin məzənnəsini “öldürməklə” Rusiyanı iqtisadi cəhətdən çökdürmək idi. Həmin vaxt bu siyasət bir sıra neft hasilatçısı olan ölkələrin iqtisadiyyatı üçün böyük fəsadlar yaratdı. Hazırda dünyanın 50-dən çox ölkəsinə neft tədarük edən ABŞ dünyada böyük heft hasilatçılarından birinə çevrilib. Daha bir diqqətəlayiq məqam isə budur ki, ABŞ-ın ixracatının həcmi Səudiyyə Ərəbistanı istisna olunmaqla OPEK-ə üzv ölkələrin göstəricilərindən də yüksəkdir.\nHər medalın iki üzü olduğu kimi, 6 il bundan əvvəlki siyasi gedişin bugünkü fəsadlarını aradan qaldırmaq üçün Ağ Evə yenidən ixraca qadağa qoyulması təklif edilir. Bu kontekstdə ABŞ prezidenti Co Bayden hazırda 727 milyon barrel təşkil edən SNE-nin 50 milyon barrelini daxili bazara çıxarmaq qərarını verib. İxraca qadağa qoyulması təklifi ilə bağlı isə hələlik qərar yoxdur. Bəzi ekspertlərin fikrincə, ixraca qadağanın bərpa edilməsi WTI markalı neftin qiymətini kiçik müddətə aşağı salsa da, ötənilki misilsiz tənəzzüldən sonra yavaş-yavaş özünə gəlməyə başlayan şist nefti istehsalçısı olan ABŞ şirkətlərinə növbəti zərbəni endirəcək. Bundan başqa, idxal neftindən asılı olan Meksikadakı neft emalçıları son nəticədə daha baha qiymətə xammal almalı olacaqlar. Beləliklə, ABŞ-ın neft ixracına qadağanı bərpa etməsi, benzinə yüksək qiymətlərdən narazı olan sürücülərə köməkdən daha çox neft istehsalçılarına zərbə vuracaq.\nAmerika neftinin tədarükündən asılı olan bir sıra Avropa sənaye müəssisələrinin də vəziyyəti xeyli pisləşəcək. Amma istənilən yolla məqsədinə çatmağa can atan Vaşinqtonun öz geosiyasi maraqlarını sadalanan itkilərin ümumi məcmusundan yüksək qiymətləndirdiyini ABŞ-ın energetika naziri Cenifer Qrenholmun açıqlaması birmənalı şəkildə sübut edir. "Bu alətdən biz hələ istifadə etməmişik, amma bu hər halda, alətdir",- Qrenholm “Financial Times” nəşrinin ötən ay təşkil etdiyi forumda deyib.\nMaraqlıdır ki, bir müddət əvvəl Cenifer Qrenholm Ağ evdə keçirdiyi brifinqdə ABŞ-da neft istehsalının pandemiyadan əvvəlki həcmə çatmamasında məhz “qara qızıl”a yüksək qiymətlərdə maraqlı olan milli neft şirkətlərini günahlandırmışdı. Xanım Qrenholm bunun nəticəsində energetika sənayesinin nəhəng həcmdə mənfəət götürdüyünü vurğulamışdı.\nHələlik isə SNE-dən 50 milyon barrel nefti bazara çıxarmağı qərarlaşdıran ABŞ öz müttəfiqlərini də bu işdə yardımçı olmağa çağırıb. Vaşinqton bu təşəbbüsü Hindistanın, Yaponiyanın, Cənubi Koreyanın, Böyük Britaniyanın və hətta Çinin də dəstəkləmək əzmində olduğunu bildirib. Amma həqiqətən də daha ucuz enerjidaşıyıcılarında maraqlı olan Çinin dəstəyi ilə bağlı iddia elə də inandırıcı görünmür. Çünki “South China Morning Post” nəşrinin məlumatına görə, ABŞ və Çin liderlərinin videokonfrans şəkilndə keçirilən danışıqları zamanı Co Bayden Çinin sədri Si Cinpinə belə bir təklif etsə də, 200 milyon barrel həcmində strateji neft ehtiyatlarına malik olan Pekin daxili tələbatı nəzərə almaqla addımlar atacağını bildirib.\nDərin dövlətçilik ənənəsinə malik olan Çinin xarici siyasət fəlsəfəsinə bələd olanlar üçün aydındır ki, bu, əslində “yox” deməkdir. Ümumiyyətlə, isə “ola bilər” mənasını verən bu ifadə diplomatik dilə təcrümədə “yox” anlamına gəlir. Digər tərəfdən, Çini ABŞ-ın əsas rəqibi elan edən və Tayvanla bağlı Pekinə xoşagəlməz sürprizlər “bağışlayan” Vaşinqtonun əsasən Rusiyaya qarşı yönəlik belə avantürasına Si Cinpinin “hə” deməsi ağlabatan deyil. Əksinə, Pekin enerjidaşıyıcılarının məzənnəsi müstəvisində Moskva ilə əlavə sövdələşmə imkanı qazanır.\nƏksər ekspertlər Vaşinqtonun və onun müttəfiqlərinin bu təşəbbüsünün uzunmüddətli effekti olmayacağını vurğulayırlar. İlk addım artıq əks effekt yaradıb, dünya birjalarında neftin məzənnəsi hətta bir neçə faiz artaraq 82 dollara çatıb. Buna görə də, Ağ ev təmsilçiləri hasilatın artırılması üçün OPEK+ ölkələri ilə danışıqları müsbət nəticə əldə edilənə qədər davam etdirmək niyyətində olduğunu bildiriblər. Vaşinqtonun diplomatik leksikonunda isə bu OPEK+ ölkələrinə təzyiqlərin davam etdiriləcəyi və daha da gücləndiriləcəyi deməkdir. Vaşinqtonun son qərarı da elə OPEK+ ölkələrinin hasilatı artırmaq barədə təkilfləri rədd etməsi ilə bağlıdır. Bu məsələdə isə Vaşinqtonun əsas ümid yeri Səudiyyə Ərəbistanı ola bilər.\nHələ 1973-74-cü ilərldə “neft embarqosu” kimi məlum olan enerji böhranından ABŞ-ı məhz Səudiyyə Ərəbistanı xilas etdi. 1974-cü ildə iki ölkə arasında bağlanan tarixi müqaviləyə əsasən isə, “neft dolları” sistemi yaradıldı, Səudiyyə Ərəbistanı isə ABŞ və onun müttəfiqlərinin vəziyyətini yüngülləşdirmək üçün gündəlik hasilatın həcmini 8,6 milyon barrelə qədər artırmağa qərar verdi.\nÖtən əsrin 80-ci illərinin ortalarında isə yaranmış əlverişli vəziyyətdən yararlanaraq, SSRİ-ni nəhəng həcmli neft gəlirlərindən mərhum etməyi qərarlaşdıran Vaşinqton Ər-Riyada hasilatı kəskin şəkildə artırmağı, beləliklə də neftin məzənnəzini Sovetlər İttifaqı üçün “ölümcül” səviyyəyə endirməyi təklif etdi. Nəticədə neftin qiyməti 25 dollardan 8 dollara qədər endi. Bu avantüra SSRİ-nin parçalanması və birqütblü dünyanın formalaşması ilə nəticələndi.\nSəudiyyə Ərəbistanının iştirakı ilə növbəti belə oyun 2014-2016-cı illərdə aparıldı. Onda Rusiyanın Suriyada nümayiş etdirdiyi dirənişə cavab olaraq, yenidən dünya bazarlarında təklifin tələbatı xeyli üstələməsinə nail olan Vaşinqtonun və Ər-Riyadın birgə səyləri nəticəsində “qara qızıl”ın məzənnəsi bəzi hallarda hətta 25 dollara qədər aşağı düşdü. Son illərdə bu göstəricidən də daha aşağı məzənnə - təxminən 23 dollar – yalnız koronavirus pandemiyasının tüğyan etdiyi 2020-ci ildə qeydə alınıb.\n2014-2015-cı illərdə yaranmış böhranın qarşısını isə OPEK+ ölkələrinin 2016-cı ilin dekabrında Vyanada imzaladıqları sazişlə almaq mümkün oldu. Bu kontekstdə ən böyük neft hasilatçısı və ixracatçısı olan Rusiya ilə Səudiyyə Ərəbistanının hasilat kvotolarının azaldılması yönündə razılığa gəlməsi əsas məqam oldu.\nİqtisadiyyatında neft amilinin hələ də əhəmiyyətli rol oynadığı Azərbaycan da həmin sazişə qoşularaq bu işə öz töhfəsini indiyədək də verməkdədir. Məhz bundan sonra neft bazarlarında vəziyyətin və “qara qızıl”ın məzənnəsinin tənzimlənməsinə nail olundu. Həmin vaxt Ər-Riyadın bu sazişə getməsinin əsas səbəblərindən biri də qiymətlərin aşağı düşməsi üzündən təxminən bir il yarımda 900 milyard dollarlıq qızıl-valyuta ehtiyatlarından 150 milyardını itirməsi oldu.\nSözsüz ki, Vaşinqton həmin itkini nəinki kompensasiya etmək fikrində deyildi, əksinə2001-ci il sentyabrın 11-də ABŞ-da törədilən müdhiş terror aktlarında Səudiyyə Ərəbistanı hökumətindəki ən yüksək rütbəli məmurların əli olduğu barədə ittihamlar səsləndirilməyə başladı. İstisna deyil ki, həmin təzyiq cəhdləri Ər-Riyadı OPEK+ çərçivəsində razılaşmalardan çəkindirmək üçün edilirdi. Amma göründüyü kimi bu əks effekt verdi.\nBu baxımdan, hələlik əsas hasilatçılardan biri olan Səudiyyə Ərəbistanının dəstəyini ala bilməyən ABŞ öz ənənəvi oyununa yeni iştirakçılar cəlb edib. Lakin, onların neft ehtiyatları ilə belə uzunmüddətli və çox xərc tələb edən oyunlarda qalib gəlmək demək olar ki, qeyri-mümkündür. Yəqin ki, köhnə oyunların yeni iştirakçıları da bunu başa düşməmiş deyillər.\nTeqlər: ABŞ neftinqiyməti


Azərbaycan bu qərarı Fransadan da qabaq çıxarıb - sherg.az\n2018-10-19 16:48:14 | 264 dəfə oxunub\nAzərbaycan bu qərarı Fransadan da qabaq çıxarıb\nNabatəli Qulamoğlu: "Bir neçə il bundan əvvəl təhsil nazirliyini orta məktəblərdə müəllimlərin və şagirdlərin dərs zamanı mobil telofondan istifadə etməsini qadağan edib"\nFransa məktəblərində şagirdlərin 90 faizi mobil telefondan istifadə etmir. Bunu Fransanın təhsil naziri Jan Mişel Blanker bildirib. Nazirin sözlərinə görə, ölkədə kolleclərin 90 faizi mobil telefondan istifadənin qadağan olunmasına dair qanuna əməl edir. Hətta gələcəkdə bu səviyyəni 100 faizə yüksəltməyə çalışırlar. Çünki tədris mərkəzlərində şagirdlərin mobil telefonun istifadə etməsi təhsilimizin inkişafını əngəlləyən maneələrdən biridir.\nMaraqlıdır, görəsən Azərbaycanın orta məktəblərində bu məsələ ilə bağlı vəziyyət necədir və bu sistemin bizim orta məktəblərdə də tətbiqinə ehtiyac duyulurmu?\nSualımızı cavablandıran təhsil eksperti Nabatəli Qulamoğlu "Sherg.az”a bildirib ki, tədris mərkəzlərində şagirdlərə mobil telefonlardan istifadənin qadağan edilməsi müsbət haldır:\n"Belə bir tendensiya Azərbaycanda da mövcuddur. Bir neçə il bundan əvvəl təhsil nazirliyini orta məktəblərdə müəllimlərin və şagirdlərin dərs zamanı mobil telofondan istifadə etməsini qadağan edib. Müəllimlərin dərsdən kənar vaxtlarda mobil telefon işlətməsi onların hüququdur. Amma auditoriyada bu qərar hər kəsə aiddir.\nÜmumiyyətlə, məktəblərdə şagirdlərin mobil telofonda istifadə etməməsi təhsildə elə bir ciddi dəyişiklik yaratmayacaq. Çünki bu tendensiya təhsil mərkəzlərində labüd, əsas şərtlərdən biri deyil. Lakin düşünürəm ki, metodik, ideaktiv cəhətdən məktəblərdə mobil telofondan istifadənin ləğv edilməsi dərsin kefiyyətinə müsbət təsir göstərəcək”.


8 yaşlı Bəhlul\n8 yaşlı Bəhlul ətrafa maraqla baxır. Ancaq baxışları bir adamla qarşılaşan kimi tez gözünü çəkir. Anası Flora Kərimzadə deyir ki, Bəhlul onunla da bir anlığa göz-gözə gəlir. Sonra isə baxışlarını yayındırır. Anası deyir ki, Bəhlul ünsiyyət qurmağı sevmir, danışmır, ancaq eşidir. Bəhlul autizm sindromundan əziyyət çəkir. Flora Kərimzadə övladının bu xəstəliyi haqqında onun 3 yaşı olanda bilib:\n«3 yaşı olanda müalicələrə aparırdıq. Həkim autizm diaqnozunu qoydu. Ona qədər biz bilmirdik ki, autizm nədir. Həkim bizə belə başa saldı: autizm o deməkdir ki, uşaq özünə qapalı olur, ətraf aləmdən təcrid olunur, öz-özlərinə gülürlər, ya da ağlayırlar. Bu uşaqlarda diqqət 0 vəziyyətindədir. Bu irsi də ola bilər, sonradan qorxudan da yarana bilər, nəyinsə təsirindən də özünə qapana bilər».\nFlora Kərimzadə Bəhlulu 6 yaşından məşğələlərə aparır. Hazırda o, 11 saylı yardımçı məktəbdə oxuyur. Anası deyir ki, Bəhlul məşğələlərə gedəndən sonra irəliləyişlər var. İndi onda oturmaq qabiliyyəti yaranıb, əvvəlki kimi cəmiyyət arasında çıxanda qorxmur, ağlamır.\nBəhlul təqaüd alır. Ancaq sırf autizm diaqnozuna görə yox:\n50 MANAT TƏQAÜD\n«Belə uşaqlara əqli gerilik, nitq qüsuru diaqnozu qoyulur. Bu diaqnoza görə, 55 manat təqaüd alırdı. Artandan sonra 60 manat 50 qəpik olub. Ancaq bir psixoloqun yarım saatlıq seansı 10-15 manatdır. Nevroloji dərmanlar çox bahadır. Çox çətindir».\nBəhlul Azərbaycandakı təxminən 3500 autizm diaqnozlu uşaqdan biridir. Autizm İctimai Birliyinin sədri Çiçək Məmmədli deyir ki, bu rəqəm əslində böyükdür:\n«Çünki çox vaxt ailələr uşaqlarını qeydiyyatdan keçirmirlər. Uşaqları qapalı saxlayırlar. Ancaq bu uşaqları cəmiyyət arasına çıxarmaq, onları qorxu hissindən azad etmək əsas\nMÜALİCƏSİ PSİXOLOQ, DEFEKTOLOQDUR\nAybəniz Məmmədovanın 5 yaşlı nəvəsi Əli də autizm sindromundan əziyyət çəkir. Əli də psixoloq yanında müalicə olunur:\n«Belə uşaqlar insanla ünsiyyət qurmaq istəmir. Hərdənbir söz deyir. Məsələn, deyirik ki, «Əli, yataq», deyir «yataq». Biləndə ki, bunu biz demişdik, sonra təkrar etmir. Həkim deyir ki, bu xəstəlik dərmansızdır. Müalicəsi psixoloq, defektoloqluqdur».\nHəkim defektoloq-loqoped Esmira Kazımova deyir ki, autizm sindromunun səbəbləri dəqiq bilinməsə də, həkimlər 3 versiya üzərində dayanır:\nREABİLİTASİYANIN NƏTİCƏSİ OLA BİLƏR\n«Bu versiyalar diaqnostika, ekologiya və irsiyyətdir. Dərmanlarla müalicəsi yoxdur, ancaq reabilitasiya işləri olmalıdır. Reabilitasiya nəticəsində uşaqlar normal həyata da qayıda bilirlər. Sosial həyata qayıdış 2-3 il də çəkə bilər, ömrü boyu da davam edə bilər».\nFlora Kərimzadənin isə ən böyük arzusu 8 yaşlı oğlu Bəhlulun gözlərinə diqqətlə baxmasıdır. Anası deyir ki, «gözünü gözümdən yayındırmasa, bilərəm ki, artıq sağalıb».