Udane Małżeństwo: 8 NAUKA - Odpowiedzialne rodzicielstwo\n8 NAUKA - Odpowiedzialne rodzicielstwo\n7. BYĆ OJCEM - BYĆ MATKĄ. ODPOWIEDZIALNE RODZICIELSTWO\nWstęp - Każde małżeństwo staje przed misją przekazywania życia.\n1. Czym jest rodzicielstwo?\n2. Dlaczego ma być odpowiedzialne?\n3. Zasady odpowiedzialnego rodzicielstwa:\na) uznać swój obowiązek przekazywania życia,\nb) poznać i uszanować rytm płodności,\nc) opanować uczucia i popędy,\nd) podejmować decyzję z „roztropnym namysłem i wielkodusznością''\nZakończenie - Chcieć dziecka, oczekiwać na nie i kochać je od początku.\nJakie widzisz plusy licznej rodziny?\nSpróbuj porównać sytuacje-psychiczną, uczuciową i społeczną (uspołecznienie) jedynaka i dzieci z licznej rodziny.\nWstęp - Każde małżeństwo staje przed misją przekazywania życia\nZofia i Andrzej są od 6 lat małżeństwem. Mają jedno dziecko. Jest nim czteroletni Krzyś, ładny i mądry chłopiec. Zofia i Andrzej bardzo pragną mieć jeszcze więcej dzieci. Jednak trzy kolejne ciąże dotrwały tylko do trzeciego miesiąca. Ta czwarta to chyba ostatnia szansa. Zofia od drugiego miesiąca ciąży jest w szpitalu na oddziale ginekologicznym, bo w tym szpitalu nie ma oddziału patologii ciąży. Za cenę „leżenia plackiem", jak to określa Zofia, jej dziecko ma już siódmy miesiąc. Przez Oddział przechodzi wiele kobiet. Jedne się leczą, inne przychodzą, by dziecka się pozbyć. W liście Zofia pisze: „Często słyszę dyskusje na mój temat: «Po co ona tak się męczy, przecież ma już jedno dziecko...drugiego się jej zachciało... ja nigdy bym się tak nie poświęca-ła». Czyja dobrze robię? Zostawiłam w domu czteroletnie dziecko... tu tak się męczę... a może nie uda się donosić? Ale przecież tak bardzo pragniemy tego dziecka".\nPrzed Wami, gdy założycie rodzinę, też stanie problem przekazywania życia. Bo z pewnością będziecie pragnęli mieć dzieci. Już teraz — jeśli jesteście narzeczonymi — myślicie o dzieciach. Może nawet wymyślacie imiona dzieciom, zastanawiacie się, ile ich powinniście mieć. Ale przekazywanie życia to sprawa poważna. To sprawą odpowiedzialna. Dlatego trzeba to zagadnienie przemyśleć i rozważyć — na czym polega odpowiedzialność w przekazywaniu życia w małżeństwie. Stąd temat: odpowiedzialne rodzicielstwo. Trzeba rozważyć:\na) Czym jest rodzicielstwo?\nb) Dlaczego ma być odpowiedzialne?\nc) Jakie są zasady odpowiedzialnego rodzicielstwa?\nOjciec św. Paweł VI w encyklice „Humanae Vitae" tak określa rodzicielstwo: „To bardzo doniosły obowiązek przekazywania życia ludzkiego, dzięki któremu małżonkowie stają się wolnymi i odpowiedzialnymi współpracownikami Boga-Stwórcy" (HV 1).\nMałżonkowie są powołani do współdziałania z Bogiem w przekazywaniu nowego życia. Bóg bowiem stwarza duszę, a małżonkowie - z woli Bożej -„przygotowują" ciało. Tak poczyna się nowy człowiek. Małżonkowie, uczestnicząc w poczęciu nowego życia, mają to czynić z miłości. Ta miłość ma obejmować Boga, ma być skierowana ku poczynającemu się dziecku i musi obejmować współmałżonka. Poczynając nowe życie, małżonkowie muszą to czynić w sposób świadomy i dobrowolny, bo tylko takie działanie jest działaniem ludzkim. Nazywamy je działaniem odpowiedzialnym. Przypatrzmy się przez chwilę temu słowu, skoro mamy mówić, dlaczego rodzicielstwo ma być odpowiedzialne.\nOto trzy postacie - postać pierwsza:\n„Od 27 lat pracuje jako lekarz w dużym wiejskim ośrodku zdrowia. Przesuwa się przed nim codziennie kilkanaście, a nawet kilkadziesiąt osób. Każdego chorego wysłucha, solidnie zbada, a gdy nie jest pewien rodzaju choroby, pyta starszych i młodszych lekarzy, konsultuje się z nimi. Wszyscy znają tą jego solidność i odpowiedzialność. Z ogromnym zaufaniem przychodzą do niego. To lekarz odpowiedzialny".\nA oto inna sylwetka:\n„Już od 14 lat jest kierowcą autobusu. Codziennie punktualnie wyjeżdża na trasę. Jest spokojny i zrównoważony. Alkoholu w ogóle nie używa, bo wie, że z jego zawodem nie da się tego pogodzić. Wie, że odpowiada za ludzi, których przewozi. To odpowiedzialny kierowca".\nJeszcze jedna postać:\n„Stanisława Leszczyńska znalazła się w obozie koncentracyjnym. Jako położna czuła się odpowiedzialna za każdy poród, który dokonywał się w tych strasznych, obozowych warunkach. Mimo nakazu hitlerowców nie zabijała urodzonych w obozie dzieci, czuła się za nie odpowiedzialna. W dowód uznania za tę jej postawę podobizna Stanisławy Leszczyńskiej znalazła się na „Kielichu Życia", które kobiety polskie ofiarowały M. B. Jasnogórskiej na 600-lecie. Stanisława Leszczyńska uratowała wiele dzieci od śmierci".\nTe wszystkie trzy postacie łączy wspólna cecha: odpowiedzialność za to, co robią. Zdają sobie sprawę, że za każdy czyn trzeba przed Bogiem odpowiedzieć. Wiedzą, że za czyn dobry jest nagroda, za czyn zły jest kara. Wybierają czyny dobre i dlatego nazywamy je odpowiedzialnymi.\nBo tak już jest, że za wszystkie czyny, które spełniamy świadomie i dobrowolnie, odpowiadamy przed Bogiem, a nieraz i przed człowiekiem. Za czyn dobry jesteśmy nagradzani. Nagrodą jest czyste sumienie, poczucie spełnionego dobra. Nagrodzić może także społeczeństwo. Ale ostateczną nagrodą jest sam Bóg.\nZa czyn zły jesteśmy karani. Karą jest wewnętrzny niepokój, poczucie winy. Może też ukarać społeczeństwo. Ale gdyby nawet dało się uniknąć tej kary, to o zły czyn zapyta sam Bóg i wymierzy sprawiedliwą karę.\nDlatego ilekroć stajemy wobec konieczności spełnienia jakiegoś czynu, musimy dokładnie rozważyć, jaki to jest czyn, dobry czy zły. Jeśli spełniam czyny dobre, mogę być nazwany człowiekiem odpowiedzialnym, jeśli speł- niam czyny złe, jestem nieodpowiedzialny.\nKażdy zdaje sobie doskonale sprawę z tego, że przekazywanie życia jest czynem bardzo poważnym. To sprawa doniosła. Dlatego musi być podejmowana z poczuciem odpowiedzialności . Jan Paweł II mówił do rodzin, uczestników Światowego Zgromadzenia Ruchu Focolarich w Rzymie (3 V 1981): „Jesteście wezwani w sakramencie małżeństwa, aby jako mąż i żona Stawać się rodzicami: ojcem i matką. Jakaż to godność! Jakie powołanie! Jaka odpowiedzialność! Chciałbym użyć słów najwnikliwszych, aby wyrazić piękno tej godności i wielkości powołania, które staje się waszym udziałem z mocy Ducha, gdy jako «jedno ciało» wyrażacie gotowość rodzicielską i dajecie miejsce w waszym życiu nowemu człowiekowi. Nowym ludziom. Ten «nowy»\nbędzie «waszym» dzieckiem: ciałem z ciała i kością z kości. Macie mu przekazać to, co macie najlepszego w ciele i duszy".\nW tych słowach Ojca Świętego wyrażona jest wielka godność rodzicielstwa, do którego powołani są małżonkowie. Mają oni ustawicznie okazywać Panu Bogu swoją gotowość do wykonywania tego zadania, czyli do poczęcia i zrodzenia dzieci. Gdy małżonkowie dadzą miejsce w swym życiu nowemu człowiekowi, czyli dziecku, to stają się rodzicami: matką, ojcem. Ale to danie miejsca w swym życiu nowemu człowiekowi łączy się z wielką odpowiedzialnością. Dziecku bowiem ma się przekazać to, co najlepsze w obojgu małżonkach.\nTo odpowiedzialne postępowanie ma być na każdym etapie współpracy z Bogiem w przekazywaniu nowego życia.\n- Pierwszym etapem jest poczęcie nowego życia. Sam fakt, sama decyzja wymaga rozwagi. Aby poczęcie było odpowiedzialne, może nastąpić tylko w małżeństwie. Poza małżeństwem jest nieodpowiedzialne, jest niezgodne\nz Wolą Bożą, jest grzechem. Mówię o tym, bo wielu narzeczonych, czy w ogóle młodzież, beztrosko podchodzi do pożycia seksualnego, a przecież z takie go pożycia może począć się nowe życie. Etyka katolicka wyraźnie tego zabrania. Pożycie seksualne zarezerwowane jest dla małżeństwa.\n- Drugim etapem współdziałania z Bogiem w przekazywaniu nowego życia jest okres ciąży. Troska o poczęte dziecko wyraża się w odpowiednim trybie życia matki oczekującej na narodzenie. Dla ojca nie powinien to być tylko\nczas biernego oczekiwania. Troszcząc się o swoją żonę, okazuje miłość rozwijającemu się dziecku. Atmosfera domowa, jaką stwarzają matka i ojciec, ma być pełna radości z poczęcia, ma być to miłosne oczekiwanie narodzenia, pełne wewnętrznego i zewnętrznego pokoju.\nTakże sposób odżywiania, ubierania się, higiena mają wyrażać odpowiedzialność za nowe życie. Bezwzględnie trzeba odstawić różne używki, także te najgroźniejsze: papierosy i alkohol. Całe nastawienie i miłość do rozwijającego się dziecka mają ogromny wpływ na jego rozwój. Teraz tyle mówi się o psychologii prenatalnej, tzn. o odczuciach i reakcjach dziecka będącego w łonie matki. Dziecko przecież reaguje na to wszystko, co czyni matka. Ma udział w jej zdenerwowaniu i w jej pogodnych przeżyciach. Doskonale odczuwa miłość lub nienawiść matki. A te warunki, w jakich żyje matka, stwarza także jej mąż: tak więc obydwoje są odpowiedzialni za okres ciąży.\n- Trzecim etapem współdziałania z Bogiem jest sam poród. Oczekiwanie na ten dzień, trwanie w ustawicznym pogotowiu, to wspólna radość małżonków. Chodzi też o umiejętność rodzenia. Sąnp. prowadzone specjalne szkoły\nrodzenia. Chodzi o poznanie tego wspaniałego mechanizmu rodzenia. Przez odpowiednie ćwiczenia matka przygotowuje się do współdziałania z siłami natury w czasie rodzenia. Przeżywa ten moment w pełni świadomości i czyni wszystko, aby przyjście dziecka na świat było dla niego jak najlżejsze. Udział ojca w porodzie jest też bardzo korzystny. Wielu ojców opowiada o udziale w porodzie jako o wielkim przeżyciu, nawet największym w swoim życiu. Mówią, że ich więź z dzieckiem z tego powodu jest o wiele mocniejsza. Gdy rodzi się jego dziecko, on rodzi się jako ojciec.\n- Czwartym etapem współdziałania z Bogiem w przekazywaniu nowego życia jest czas po urodzeniu. Przecież trzeba się dzieckiem zająć: karmić je, pielęgnować, ochrzcić. I to należy do rodziców! Jakże często młodzi ludzie podrzucają dziecko swoim rodzicom, czy oddają do Domu Dziecka. Czy to nazwiemy odpowiedzialnością? To jest nasze dziecko, więc mamy prawo i obowiązek troszczyć się o nie. Tak już będzie aż do doprowadzenia dziecka do dojrzałości. To już dotyczy procesu wychowania; to nowy temat, ale trudno tu o tym nie wspomnieć.\nWróćmy jednak do samego początku, to znaczy do poczęcia nowego życia. Bo ten moment, ta decyzja jest pierwsza. Nad tą decyzją trzeba się szczególnie zastanowić. Przypatrzmy się zasadom odpowiedzialnego rodzicielstwa w tym, jakże ważnym, momencie poczęcia.\n3. Jakie są zasady odpowiedzialnego rodzicielstwa?\na) Uznać swój obowiązek przekazywania życia\nW zakresie przekazywania życia „małżonkowie muszą uznać swe obowiązki wobec Boga, wobec samych siebie, wobec rodziny i społeczeństwa" (HV 10).\nNieraz spotyka się małżonków, którzy ze względów egoistycznych nie chcą mieć dzieci. Odkładaj ą poczęcie dziecka do czasu, aż zrealizują własne życiowe plany. Uważają, że najpierw trzeba robić karierę zawodową, „bo takie czasy", trzeba się dorobić, a dziecko - może kiedyś. Obawiają się, że dzieci zajmą im miejsce, zajmą im czas, uszczuplą ich dochody i obniżą standard życia. Razem z dziećmi „spadną" na nich nowe obowiązki. A zresztą — tak myślą -co to może Pana Boga obchodzić, czy my mamy dzieci i ile ich mamy, to jest tylko nasza sprawa, czy i jak korzystamy z okresu płodności, by przekazywać nowe życie. Co Boga obchodzi nasze współżycie i jak się ono odbywa?\nCo o tym sądzić? Otóż taka postawa wypływa z braku wiary i z chęci pójścia tylko za własnym sposobem myślenia. Wypływa z egoizmu - małżonkowie jakby mówili: liczę się tylko ja i moja wygoda. A tymczasem prawda jest inna.\nPostępowanie małżonków nie może być dowolne. To nie małżonkowie ustalają to, co jest dobre, a co złe w zakresie przekazywania życia. To Bóg ustalił, bo Bóg stworzył człowieka. To On dał nam godność i On powołuje człowieka\ndo współpracy w przekazywaniu nowego życia. Trzeba, aby małżonkowie znali ten Boży plan i dostosowali swoje postępowanie do planu Boga - Stwórcy.\nBoży plan jest taki, aby małżonkowie współpracowali z Nim w przekazywaniu nowego życia. Ta współpraca z Bogiem jest najwyższą wartością dla małżonków. Jest bowiem udziałem w stwarzaniu nowego człowieka, a więc w tworzeniu kogoś, kto będzie wieczny, bo człowiek do wieczności jest powołany. Ks. Prymas Wyszyński dał takie piękne porównanie: ten, kto zbudował fabrykę, zrobił mniej, niż ten, kto współpracował z Bogiem w przekazywaniu nowego życia, bo fabryka kiedyś przestanie istnieć, a nowy człowiek jest istotą wieczną.\nPrzekazanie życia służy też dobru samych małżonków. To prawda, że ponoszą trud, ale przeżywają wiele radości i chwil szczęścia, które daje dziecko. Uśmiech dziecka, jego rozwój, radosne reagowanie na widok rodziców, pierwsze słowa i wiele innych momentów — dająrodzicom ogromną radość i szczęście.\nTakże każde nowe życie jest radością dla całej rodziny, a zwłaszcza dla żyjących już braci i sióstr. Dzieci tęsknią za dziećmi, razem lepiej się wychowują. Dla niejednego jedynaka największą radością i wartością jest brat i siostra.\nWreszcie całe społeczeństwo -jeśli nie chce ono zginąć - z radością przyjmie nowe życie, bo to oznacza przyszłość, trwałość, wielkość społeczeństwa i całego narodu. To wszystko powinni mieć na uwadze małżonkowie, gdy rozważają problem poczęcia lub niepoczynania nowego życia: „uznać obowiązki..."\nb) Poznać i uszanować rytm płodności\nOdpowiedzialne rodzicielstwo wymaga poznania i uszanowania procesów biologicznych, które są częścią osoby ludzkiej: poznania „cielesności i jej rytmów płodności" (HV 10 i FC 33).\nCo to znaczy? Zanim małżonkowie podejmą decyzję o poczęciu lub niepo-czynaniu nowego życia, powinni nauczyć się rozpoznawać, kiedy współżycie małżeńskie może doprowadzić do poczęcia dziecka, a kiedy poczęcie nie jest możliwe. Muszą więc wiedzieć, że:\na) organizm mężczyzny w normalnych warunkach jest zawsze płodny. W każdej chwili, ilekroć mężczyzna współżyje seksualnie, może dać nowe życie, czyli jest zawsze zdolny do przekazania nowego życia;\nb) organizm kobiety jest płodny cyklicznie. Ta cykliczność to wspaniałe, przez Boga ustanowione prawo. Dzięki wiedzy medycznej każda kobieta — wraz ze swym mężem — może doskonale odczytać w swoim organizmie okres płodności i okresy niepłodności.\nTrud tego odczytania, to wspólny wysiłek męża i żony. Podkreślam ten fakt, bo nieraz trafiają się mężowie, którzy zostawiają to żonie. Rozpoznanie okresów płodności i niepłodności w organizmie kobiety dokonuje się według tzw. naturalnych metod planowania rodziny. Temu zagadnieniu poświęcona będzie specjalna konferencja przeprowadzona przez osobę świecką z Poradnictwa Rodzinnego.\nGdy małżonkowie umieją rozpoznać okres płodności i okresy niepłodności i do tego się stosują, podejmując decyzję o współżyciu i poczynając nowe życie lub go nie poczynając, to wtedy możemy mówić o odpowiedzialnym rodzicielstwie.\nJeśli małżonkom brak tej świadomości, to poczęcie nowego życia jest dziełem przypadku, a przecież nowy człowiek powinien być chciany i oczekiwany, upragniony i umiłowany.\nc) Opanować uczucia i popędy\nOdpowiedzialne rodzicielstwo oznacza konieczność opanowania popędów i uczuć przez rozum i wolę (HV 10).\n- Można byłoby inaczej powiedzieć: chodzi tu o postawę powściągliwości. Wyraża się ona w odstąpieniu od zbliżeń seksualnych, jeżeli w danej chwili sąjakieś powody, aby pożycia seksualnego nie było. Nie chodzi tu tylko o to, by nie było poczęcia nowego życia. Jest bowiem wiele innych racji, by w danej chwili nie doszło do współżycia, np. choroba czy inna niedyspozycja. Małżonkowie muszą się nauczyć tej postawy powściągliwości. To człowiek ma kierować uczuciami i popędami. Jest to możliwe i konieczne. Choć niektórzy uważają, że człowiek musi działać seksualnie, ale to tylko mit, choć trzeba powiedzieć, że mit wygodny. Tak łatwo się usprawiedliwiać: musiałem działać seksualnie. Gdybyśmy uwierzyli temu mitowi, to dlaczego mielibyśmy karać gwałcicieli? Każdy człowiek — nawet spontanicznie podniecony seksualnie -może i musi się opanować. Może i musi wyciszyć w sobie pobudzenie seksualne. Oczywiście łączy się to ściśle z pracą nad sobą. Jeśli człowiek na wszystko sobie pozwala i w żadnej dziedzinie nie jest opanowany, to trudno, by nagle w tej dziedzinie był opanowany. Pragnę zaznaczyć, że to opanowanie musi dotyczyć tak męża, jak i żony. Bo nieraz tak się zdarza, że jedno z małżonków prowadzi tę pracę nad sobą, a drugie w ogóle o tym nie myśli i chciałoby współżyć zawsze wtedy, gdy tylko nastąpi pobudzenie seksualne.\n— Przygotowanie się do małżeństwa to również praca nad sobą, uczenie się opanowania, czyli powściągliwości. Sztuki powściągliwości nie da się niczym zastąpić. Nie pomogą żadne namiastki. Niektórzy zamiast opanowania proponują środki antykoncepcyjne. Taki środek antykoncepcyjny sprawia, że akt małżeński nie odpowiada godności osoby ludzkiej.\n- Akt małżeński ma wyrażać miłość małżeńską oraz gotowość na przyjęcie nowego życia. Ma być przeżywany w atmosferze miłości i to obopólnie przeżywanej. Użycie środków antykoncepcyjnych (niezależnie od tego, czy będą one mechaniczne, chemiczne czy hormonalne) nie wyraża tej miłości ani gotowości przyjęcia nowego życia. Jest tylko chęcią zaspokojenia popędu seksualnego, a współmałżonka sprowadza do roli przedmiotu użycia. Używanie środków antykoncepcyjnych niszczy miłość i dlatego nie odpowiada godności osoby ludzkiej.\nTo samo można powiedzieć o tzw. stosunkach przerywanych. Zresztą antykoncepcja jest prostą drogą do tzw. przerywania ciąży, czyli do zabijanie poczętego a niechcianego dziecka (zob. J. Bajda, Moralna ocena antykoncepcji a przerywanie ciąży, Gdańsk 1996; M. Schooyans, Aborcja a polityka, Lublin 1991).\nd) Podejmować decyzję z „roztropnym namysłem i wielkodusznością"\nCi małżonkowie realizuj ą odpowiedzialne rodzicielstwo, którzy — uwzględniwszy warunki fizyczne, ekonomiczne, psychologiczne i społeczne - kierują się roztropnym namysłem i wielkodusznością, decydują się na przyjęcie liczniejszego potomstwa, albo też, dla ważnych przyczyn i przy poszanowaniu nakazów moralnych, postanawiają okresowo lub nawet na czas nieograniczony unikać zrodzenia następnego dziecka (HV 10).\nA oto warunki, czyli okoliczności, które mają uwzględnić małżonkowie przy podejmowaniu decyzji poczęcia lub niepoczynania dziecka.\n- uwzględnić warunki fizyczne\nTu chodzi o zdrowie małżonków. Małżonkowie muszą rozważyć, czy są zdrowi, czy mogą podjąć trud, jakim jest poczęcie, zrodzenie i wychowanie dziecka. Na pewno są sytuacje - nie będziemy ich tu analizować - że małżonkowie muszą powiedzieć: zdrowie nasze nie pozwala nam na poczęcie nowego życia. Sprawa jest jednak bardzo delikatna, bo niejednokrotnie małżonkowie zbyt łatwo i zbyt subiektywnie oceniają swoje zdrowie, twierdząc, że go nie mają i nie mogą począć nowego życia. Nieraz i lekarze niemal straszą kobietę: pani nie może być więcej w ciąży. Czasem zwykły lęk przed ciążą-jako okresem wysiłku i trudu - identyfikuje się z brakiem zdrowia. Dlatego ten warunek musi być solidnie rozważony, przemyślany w sumieniu, wobec Boga. Oczywiście decyzja musi dotyczyć poczęcia, bo gdy już jest poczęte nowe życie, to pozostaje tylko jedna postawa: akceptacja, przyjęcie tego nowego dziecka.\n- uwzględnić warunki ekonomiczne\nKażde dziecko potrzebuje mieszkania i łóżeczka, ubrania i posiłku. To łączy się z wydatkami. Małżonkowie muszą rozważyć, czy mają możliwości finansowe. Może trzeba podjąć jeszcze jakąś pracę, może mieszkanie lepiej przygotować na przyjęcie dziecka. Ale i tu powstaje pytanie, według jakiej miary te warunki mierzyć? Czy np. każde dziecko ma mieć swój osobny pokój... ile trzeba miesięcznie wydać na dziecko...Widzimy, jak trudno tu ustalić sztywne granice. Małżonkowie muszą sami podjąć decyzję.\n- uwzględnić warunki psychologiczne\nPrzecież każdy z małżonków ma naturalną potrzebę posiadania dzieci, to one stanowią o pełni rodziny. Jaką trwogą napełnieni są ci małżonkowie, którzy przez dłuższy czas nie mogą mieć dzieci? Jak przeżywają małżonkowie, którzy nie maj ą dzieci i już swoich mieć nie będą. To jakaś potrzeba psychiczna i samych małżonków i żyjących już dzieci: braci i sióstr. W każdej rodzinie inaczej się to przedstawia. Dlatego jedne rodziny są liczniejsze, inne mniej liczne. Ta potrzeba psychiczna jest nieraz „zabijana", gdy małżonkowie nieustannie wmawiają sobie, że mają już wystarczająco dużo dzieci, bo mają np. chłopca i dziewczynkę. Wmawia się nieraz i dziecku: ty już nie chcesz braciszka... bo zabrałby ci zabawki... Ale w normalnych warunkach nikt nie jest samotną wyspą i pragnie być z innymi.\n- uwzględnić warunki społeczne\nMałżeństwo nie może zamknąć się i myśleć tylko o sobie. Żyjemy w społeczności, jesteśmy członkami narodu. Nieobcy jest nam patriotyzm. Żyjemy też w społeczności ludzi ochrzczonych, należymy do wspólnoty Kościoła. Każde dziecko w małżeństwie to nie tylko członek rodziny. Dziecko należy do społeczności i to do tej, którą nazywamy - Naród, i do tej, którą nazywamy -Kościół. Trudno, by małżonkowie nie liczyli się z tym faktem, podejmując decyzję poczęcia lub niepoczynania nowego życia.\nWszystkie wymienione wyżej cztery elementy mają wpływ na małżeńską decyzję. Małżonkowie muszą je uwzględnić „z roztropnym namysłem", ale równocześnie i „z wielkodusznością", to znaczy mają liczyć nie tylko na swoje siły, ale także na pomoc Bożą, bo przecież z Bogiem współpracują w przekazywaniu nowego życia.\nW tej decyzji wielką rolę odgrywa dobrze uformowane sumienie chrześcijańskie. Trzeba to sumienie kształtować i nieustannie uwrażliwiać. W sumieniu podejmować decyzję! Nie można się kierować ani modą (np. mówi się o modelu rodziny 2+1), ani opinią sąsiadek czy krewnych; trzeba podejmować decyzję „przed Bogiem". Małżonkowie wciąż - jak długo ich organizmy są płodne - muszą zadawać sobie to pytanie: czy wystarczająco współpracujemy z Bogiem w przekazywaniu życia, czy właściwie rozpoznajemy swoje powołanie do rodzicielstwa?\nDla ważnych przyczyn, które tu poznaliśmy, i przy poszanowaniu nakazów moralnych, mogą podjąć decyzję: teraz nie możemy przekazać życia. Ale czę- sto się zdarza, że warunki się zmieniają, np. wraca zdrowie, polepsza się sytuacja materialna i mieszkaniowa. Wtedy małżonkowie od nowa muszą rozważyć, czy nie należy podjąć decyzji o poczęciu nowego życia.\nZakończenie - chcieć dziecka, oczekiwać na nie i kochać je od początku\nWielka to sprawa współpracować z samym Bogiem w przekazywaniu nowego życia. Stąd bierze się godność małżonków. Wielkie jest zaufanie Boga do człowieka, że pozwala mu z sobą współpracować. Ale wielka też jest godność poczętego dziecka.\n„Należy uczynić wszystko, co możliwe, żeby istota ludzka była już od samego początku chciana i oczekiwana, przeżywana jako wartość szczególna, jedyna i niepowtarzalna. Powinna ona odczuwać, że jest kimś ważnym i pożytecznym, kimś drogim i ogromnie cennym, nawet gdy jest bezsilna jeszcze lub małoletnia, co więcej — właśnie dlatego jest kimś jeszcze bardziej drogim" (Jan Paweł II, 3.02.1979 Watykan).\nDo konferencji można wykorzystać ĆWICZENIE 10: Spojrzenie na rodzicielstwo.\n„ Odpowiedzialne rodzicielstwo - to znaczy godne osoby ludzkiej, stworzone na obraz i podobieństwo Boga ".\n(Jan Paweł II, III Pielgrzymka, Szczecin)\n,, Niech więc małżonkowie ochotnie podejmą wyznaczone im zadania, wspierani przez wiarę i nadzieję, która nie zawodzi".\nEncyklika «Humanae Vitae» odpowiada napytanie, co jest prawdziwym dobrem człowieka jako osoby- mężczyzny i kobiety; co odpowiada ich godności ".\n(Jan Paweł II, Mężczyzną i niewiastą, Watykan 1986 s.471)\n18. ORGANIZM LUDZKI W SŁUŻBIE ŻYCIA\nWstęp - Małżeństwo służbą miłości dającej życie.\n1. Bóg stworzył człowieka jako istotę płciową - mężczyznę i kobietę (determinacja płci, geny).\n2. Anatomia i fizjologia męskiego układu rozrodczego.\n3. Anatomia i fizjologia żeńskiego układu rozrodczego.\n4. Początek nowego życia — odpowiedzialność rodziców.\n5. Przedziwna mądrość ciała - organizm mężczyzny i kobiety w służbie życia.\n6. Etyczne metody planowania rodziny.\n7. Naturalne planowania rodziny to przyjęty styl życia.\nZakończenie - Zaproszenie do poradni rodzinnej.\n• Napisz - co znaczy dla Ciebie (dla Was) określenie „planowanie rodziny", „regulacja poczęć ".\n• Czy wiesz, kiedy zaczyna bić serce dziecka?\n' Jak rozumiesz slowa: ,, należy wybrać najlepszy czas na poczęcie dziecka ".\nWstęp - Małżeństwo służbą miłości dającej życie\nNajpierw przypomnijmy pewne prawdy, już znane z poprzednich konferencji. Wiemy, że:\n— Małżeństwo jest sakramentem, przez który mężczyzna i kobieta w obliczu Boga i w obecności kapłana tworzą wspólnotę miłości, ze swej natury skierowaną ku dobru małżonków oraz zrodzeniu i wychowaniu potomstwa -służba życiu (FC 28).\n- Podstawą i trwałą mocą małżeństwa musi być zawsze miłość, rozumiana jako pragnienie dobra dla osoby umiłowanej, zdolność do poświęcenia, wzajemny dar z siebie.\n- Każdy człowiek powołany jest do miłości, ale miłość małżeńska jest mi łością szczególną. Ojciec św. Paweł VI w encyklice ,Humanae Vitae" wymienia cztery charakterystyczne cechy miłości małżeńskiej:\n- Jest to przede wszystkim miłość na wskroś ludzka,a więc zarazem zmysłowa i duchowa, obejmująca całego człowieka, jego elementy duchowe (myśli, uczucia, wolę), jak i cielesne (zmysłowe). Wy\nrazem tej miłości w pełni ludzkiej jest między innymi akt małżeński (współżycie seksualne małżonków), do którego małżonkowie udzielają sobie prawa przez sakrament małżeństwa.\n- Jest to następnie miłość p e ł n a , a więc obejmująca wszystkie sprawy wspólnoty małżeńsko-rodzinnej.\n- Miłość małżeńska jest wierna i wyłączna, do końca życia, w doli i niedoli.\n- Jest to wreszcie miłość płodna, która zmierza ku wzbudzeniu nowego życia.\nMówiąc o miłości płodnej, Kościół stawia przed nami zagadnienie odpowiedzialnego rodzicielstwa. Przekazywanie życia ludzkiego powinno być czynem odpowiedzialnym. Każde małżeństwo staje wobec problemu: ile powinniśmy mieć dzieci i kiedy mają one przyjść na świat?\nKościół przychodzi małżonkom z pomocą w rozwiązywaniu tych problemów przez głoszoną naukę o odpowiedzialnym rodzicielstwie. Ojciec św. Paweł VI we wspomnianej encyklice „Humanae Vitae" p. 10 naucza:\n„Biorąc pod uwagę procesy biologiczne, odpowiedzialne rodzicielstwo oznacza znajomość i poszanowanie właściwych im funkcji. Rozum człowieka bowiem odkrywa w zdolności dawania życia prawa biologiczne, które są częścią osoby ludzkiej. Następnie, gdy chodzi o wrodzone popędy i namiętności, to odpowiedzialne rodzicielstwo oznacza k o n i e c z ność opanowania ich przez rozum i wolę".\nKościół uczy, że przekazywanie życia powinno być zarówno h o j n e , jak i r o z t r o p n e , nie może być zdane na siłę ślepego popędu, tak jak to jest u zwierząt, lecz ma być godne człowieka, tzn. kierowane przez rozum i wolę.\nPrzekazując nowe życie, małżonkowie uczestniczą w stwórczym i zbawczym dziele Boga. Pan Bóg tak zadecydował, że w chwili, w której rodzice dają początek ciału swego dziecka (przez połączenie rodzicielskich komórek rozrodczych), On stwarza jednocześnie duszę. Wola, decyzja dwojga ludzi,\nuaktywnia tu wszechpotegę Boga-Stwórcy, stąd wielka godność, wspaniałe powołanie, ale też ogromna odpowiedzialność.\nAby na to powołanie w pełni odpowiedzieć, trzeba się do tego przygotować przez poznanie organizmu mężczyzny i kobiety.\nPrzypomnijmy więc podstawowe zagadnienia dotyczące płci oraz anatomii (budowy) i fizjologii (czynności, działania) narządów rozrodczych mężczyzny i kobiety. Są to, być może, zagadnienia znane, jednak spróbujmy spojrzeć na nie w świetle powołania do małżeństwa, by poznać Boży plan związany z rodzicielstwem. Spróbujmy dostrzec w funkcjonowaniu naszego organizmu celowość, piękno i precyzję, pamiętając zawsze, że „Bóg stworzył nas z miłości, mężczyznę i niewiastę, na Swój obraz i podobieństwo".\n1. Bóg stworzył człowieka jako istotę płciową —jako mężczyznę i kobietę* (determinacja płci, geny)\nBóg tak pomyślał i stworzył człowieka, że jest on mężczyzną albo kobietą. Płciowość w człowieku ma dwie warstwy: biologiczną (cielesną) oraz psychiczną. Cały człowiek (jako mężczyzna i kobieta, zarówno organizm biologiczny jak i psychika) przeniknięty jest płciowością. Natura ludzka jest naturą męską lub kobiecą. Istnieją wyraźne różnice biologiczne i psychiczne pomiędzy osobami odmiennej płci. Te różnice są powodem wzajemnego zainteresowania, silnego przyciągania, rodzą potrzebę dopełnienia.\nChociaż ten fakt, że człowiek jest istotą płciową, daje wyraźnie znać o sobie w okresie dojrzewania, gdy hormony płciowe powodują rozwój zewnętrznych cech płciowych i rozwój zainteresowań płcią przeciwną, to jednak pod względem biologicznym płeć człowieka jest zdeterminowana (określona) już od momentu poczęcia dziecka.\nWarto tutaj sięgnąć po wiadomości z dziedziny genetyki, zajmującej się problematyką dziedziczenia. Na temat genów wiemy coraz więcej. Każdy szczegół naszego ustroju zapisany jest w jednostce informacji genetycznej, jaką jest gen. Bez przesady można powiedzieć, że geny są swoistym cudem natury. Tworzą one niedościgły układ „komputerowy", obecny w każdej komórce, przechowujący wszystkie, nawet najbardziej złożone, informacje. Geny zmagazynowane są w chromosomach. Zapłodniona komórka jajowa ma 23 pary chromosomów (46 chromosomów), z czego połowa pochodzi od ojca, a połowa od matki.\nUkład genów w chromosomach określa się mianem kodu genetycznego. Każda komórka ciała ludzkiego zawiera 46 chromosomów, z czego dwa są chromosomami płciowymi. U kobiety są to dwa jednakowe chromosomy oznaczone „X", u mężczyzny dwa niejednakowe chromosomy „X" i „Y".\nJeśli dojdzie do zapłodnienia plemnikiem mającym chromosom „X" - rozpoczyna się życie dziewczynki. Wniknięcie do komórki jajowej plemnika „Y" determinuje poczęcie chłopca. Płeć dziecka zależy zatem od plemnika, komórki rozrodczej męskiej. Nie znaczy to jednak dosłownie, że ojciec wybiera płeć dziec-\n* Osoba prowadząca t ę konferencję koniecznie powinna posługiwać się odpowiednimi pomocami: schematy, kolorowe plansze, przeźrocza, filmy itp.\nku. Nie ma on przecież wpływu na to, czy z komórką rozrodczą żeńską połączy się chromosom „X" czy „Y". Można więc powiedzieć, że płeć wybiera Pan Bóg przez ustalone przez siebie prawa genetyczne.\nNajnowsze osiągnięcia i odkrycia nauk biologicznych, zwłaszcza genetyki i embriologii, wykazują niezbicie, że początkiem życia człowieka jest moment połączenia komórek rozrodczych (zapłodnienie), w którym człowiek zostaje w pełni genetycznie zdeterminowany. W momencie poczęcia zostaje „zadecydowane" wszystko: płeć, kolor oczu, włosów, wzrost, uzdolnienia itd.\nOd początku jest to już indywidualność genetyczna - zawiera całe wyposażenie człowieka, do którego nic już nie będzie dodane. Wszystko, co nastąpi dalej, to tylko rozwinięcie, realizacja tego, co zaistniało i zostało wyznaczone przy poczęciu.\nChylimy czoła przed Wielką Tajemnicą Bożą, Tajemnicą, którą poznajemy coraz lepiej dzięki postępowi medycyny i biologii w ciągu ostatnich lat. Człowiek nie jest powtarzającym się seryjnym produktem, ale od początku istnienia jest niezwykłą indywidualnością jednorazową, niepowtarzalną, obdarzoną przez Boga duszą nieśmiertelną. Niepowtarzalny co do ciała (nawet linie papilarne całkowicie inne) i niepowtarzalny co do duszy - psychiki.\nDo zaistnienia nowego życia według Myśli Bożej potrzebny jest mężczyzna i kobieta, oni razem stają się rodzicami. To w organizmie kobiety komórka rozrodcza męska łączy się z komórką rozrodczą żeńską. Przypatrzmy się zatem, jak mądrze Bóg przygotował organizm mężczyzny i kobiety do przekazywania nowego życia.\n2. Anatomia i fizjologia męskiego układu rozrodczego\nJądra to parzyste gruczoły płciowe męskie, w których wytwarzane są plemniki (męskie komórki rozrodcze) i hormon - testosteron. Testosteron, ten najważniejszy hormon męski, wchłaniany jest do krwi. Odgrywa ważną rolę w rozwoju fizycznym i psychicznym mężczyzny, i jest odpowiedzialny za wytwarzanie plemników. Każdego dnia w jądrach wytwarzane jest ok. l biliona plemników - tu natura wydaje się być wyjątkowo hojna, nawet rozrzutna. Od okresu pokwitania do późnej starości dokonuje się stały proces spermatogenezy (wytwarzania plemników). Po przejściu szeregu etapów rozwojowych, a trwa to aż 74 dni, plemniki w najądrzach oczekują na ejakulację. Podczas wytrysku plemniki bardzo szybko przemieszczają się przez nasieniowody, łączą się z wydzieliną z pęcherzyków nasiennych i gruczołu krokowego. W ten sposób tworzy się płyn nasienny, który opuszcza ciało mężczyzny przez cewkę moczową, która już jest oczyszczona i przygotowana przez gruczoł Cowpera.\nDojrzały plemnik składa się z główki, wstawki i witki. Wstawka i witka umożliwiaj ą plemnikom poruszanie się. W główce mieści się jądro z materiałem genetycznym i geny zawierające zawiązki wszystkich cech dziedzicznych. A to wszystko jest wielkości zaledwie 60 mikrometrów, czyli sześćdziesięciu tysięcznych części milimetra.\nMaleńkie plemniki mają do pokonania długą drogę z przeszkodami. Przesuwają się przez pochwę (czasem z odczynem kwaśnym i gęstym śluzem), kanał szyjki macicy z kryptami (zakamarkami) i macicę do światła jajowodu.\nCzy to przykład nierówności, czy swoisty fenomen? Mężczyzna zawsze płodny (pod warunkiem, że przynajmniej 15 proc. plemników nasienia ma właściwą budowę i zdolność poruszania się), ma zawsze w zapasie miliony plemników. Kobieta jest płodna przez kilka dni w cyklu miesiączkowym, a związane to jest z owulacją, czyli uwolnieniem się z jajnika jednej komórki jajowej.\nDo jednej komórki jajowej wnika tylko jeden plemnik. Od czego zależy ten wybór, nikt tego dokładnie nie wie. Po wniknięciu plemnika do komórki jajowej dochodzi do skomplikowanych procesów biochemicznych. Osłonka otaczająca komórkę jajową uniemożliwia przedostanie się następnych plemników do jej wnętrza.\nIm więcej poznajemy szczegółów budowy i funkcjonowania układu rozrodczego mężczyzny, tym większy rodzi to w nas podziw. Wszystko precyzyjnie zaplanowane, nawet jądra umieszczone na zewnątrz ciała mężczyzny - to nie przypadek. Niższa zewnętrzna temperatura sprzyja spermatogenezie i większej ruchliwości plemników. Jednak rola organizmu mężczyzny kończy się z chwilą przekazania plemników do układu rozrodczego kobiety. Udział kobiety w procesie rozwoju nowego życia jest o wiele większy, ale odpowiedzialność obojga jednakowa.\nPrzypatrzmy się teraz organizmowi kobiety. Zobaczymy, że Bóg, powołując ją do zaszczytnej funkcji macierzyństwa, również wspaniale przygotował jej organizm do przekazywania życia.\n3. Anatomia i fizjologia żeńskiego układu rozrodczego\nNarządy rozrodcze kobiety składają się z części zewnętrznych i wewnętrznych. Do wewnętrznych części zaliczamy: jajniki, jajowody, macicę i pochwę.\nJ a j n i k i, to dwa niewielkie narządy, będące gruczołami płciowymi kobiety. Podstawową funkcją jajnika jest rozwój pierwotnych komórek rozrodczych żeńskich, czyli komórek jajowych. Jajniki wytwarzają również hormony: estrogeny i progesteron. Już u noworodka płci żeńskiej, w chwili urodzenia, w jajnikach znajdują się zawiązki przyszłych komórek rozrodczych, których liczba w obu jajnikach wynosi ok. 400 tyś., a z tego w ciągu całego życia kobiety dojrzewa zaledwie ok. 300 do 400 komórek jajowych.\nJajowody -parzyste przewody o dł. 10-15 cm, odchodzące od rogów macicy, mają budowę przystosowaną do swego głównego zadania - przeprowadzenia komórki jajowej z jajnika do macicy. W czasie tej wędrówki, w poszerzonej części jajowodu, w tzw. bańce jajowodu, może dojść do zespolenia się plemnika z komórką jajową, połączenia materiału genetycznego, czyli do zapłodnienia. Tu zaczyna się życie każdego człowieka.\nMacica, z kształtu podobna do spłaszczonej gruszki, jest narządem mięśniowym, wewnątrz którego znajduje się wolna przestrzeń. Jest to miejsce rozwoju dziecka. Dzięki elastycznym, rozciągliwym ścianom może ona wielokrotnie powiększać swoją objętość, w miarę jak dziecko rośnie. Jama macicy wyścielona jest błoną śluzową, która pod wpływem hormonów podlega złożonym przemianom, zachodzącym w niej w czasie każdego cyklu miesiączkowego. Celem tych przemian jest stworzenie jak najlepszych warunków na przyjęcie nowego życia i dalszy jego rozwój. Jeśli do ciąży nie dochodzi, wówczas nagromadzona krew i część wyściółki (śluzówki) zostają wydalone z macicy. Nazywa się to miesiączką (menstruacją).\nSzyjka macicy to dolna część macicy. Znajduje się w niej otwór, który okresowo powiększa się, otwierając drogę dla plemników. W szyjce znajdują się krypty (kanaliki), w których wytwarzana jest wydzielina zwana śluzem szyjkowym. Śluz ten zmienia się w ciągu cyklu miesięcznego kobiety pod wpływem hormonów jajnika.\nKanał pochwy ma możliwość rozciągania się, podczas stosunku i w czasie porodu.\nCykl miesiączkowy rozpoczyna się pierwszego dnia krwawienia i kończy się ostatniego dnia przed rozpoczęciem następnej miesiączki. W długości cykli miesiączkowych mogą wystąpić kilkudniowe różnice. Każdy cykl miesiączkowy jest przygotowaniem kobiety do macierzyństwa. Jest to okres, w którym dokonują się zmiany umożliwiające zapłodnienie i rozwój poczętego życia. Te zachodzące zmiany uwarunkowane są działaniami hormonów jajnika, występującymi cyklicznie, i wieloma innymi czynnikami, również psychicznymi i zewnętrznymi.\nKiedy dziewczyna osiągnie okres pokwitania, pierwotne komórki rozrodcze zaczynają się cyklicznie rozwijać i dojrzewać\nMniej więcej w czasie, gdy rozpoczyna się krwawienie miesiączkowe w jajniku, pod wpływem hormonów podwzgórza i przysadki mózgowej, zaczyna wzrastać kilka komórek jajowych. Otaczające je pęcherzyki z płynem pęcherzykowym zaczynają wydzielać hormony zwane estrogenami.\nEstrogeny powodują w narządzie rozrodczym kobiety następujące zmiany:\n- Gruczoły szyjki macicy wydzielają śluz, który staje się śliski, rozciągliwy, mokry, dający uczucie wilgotności w przedsionku pochwy (jest to objaw, który kobieta może zaobserwować). Tego typu śluz umożliwia plemnikom przemieszczanie się i stwarza im właściwe warunki do przeżycia. Plemniki w narządzie rodnym kobiety, w takich sprzyjających warunkach, mogą żyć kilka dni 2-3, czasem dłużej (T. Kramarek, Rozpoznawanie Naturalnej Płodności Małżeństwa),\n- Szyjka macicy unosi się, staje się miękka i otwiera się, aby ułatwić przejście nasienia do wnętrza macicy.\n- Śluzówka macicy jest odbudowywana, następuje jej ukrwienie.\n- Podstawowa temperatura ciała utrzymuje się na niższym poziomie.\nZ rozwijających się w jajniku pęcherzyków z komórkami jajowymi zwykle jeden uzyskuje pełną dojrzałość. Pęcherzyk powiększa się, ściany jego stają się coraz cieńsze, aż wreszcie pękają i dojrzała komórka jajowa zostaje wydalona na zewnątrz. Moment ten nazywamy jajeczkowaniem, albo O w u l a c j ą. Sporadycznie może się zdarzyć, że z jajnika uwalnia się druga lub trzecia komórka jajowa, ale ma to miejsce w ciągu 24 godzin od pierwszego jajeczkowania. Pęknięty pęcherzyk przekształca się w ciałko żółte, które\npod wpływem przysadki mózgowej wytwarza hormon - progesteron.\nProgesteron powoduje następujące zmiany w układzie rozrodczym kobiety:\n- Śluz szyjkowy traci śliskość, rozciągliwość, zanika odczucie wilgotności. Staje się lepki, mętny, lub zupełnie zanika, a w pochwie pojawia się odczucie suchości. W takich warunkach plemniki żyją od kilku minut\ndo kilku godzin. Nie mają możliwości przemieszczania się.\n- Szyjka macicy staje się twardsza, obniża się i zamyka, tworzy się czop śluzowy, co utrudnia plemnikom przedostanie się do wnętrza macicy.\n- Wzrasta podstawowa temperatura ciała.\n- Nie ma możliwości dojrzewania komórki jajowej i owulacji.\n— Rozrośnięta macica utrzymuje stan gotowości na przyjęcie dziecka przez 12-16 dni od owulacji.\nJeśli nie dochodzi do poczęcia dziecka, to zmniejsza się ilość estrogenów 1 progesteronu, co powoduje złuszczanie się śluzówki macicy. Przez szyjkę macicy do pochwy spływa krew i jest to krwawienie miesięczne. Całe uruchomienie procesów rozrodu okazało się nieprzydatne. Znowu nowy cykl, nowe\nprzygotowania, a może tym razem?\nKomórka jajowa po owulacji dostaje się do jajowodu, gdzie dzięki jego skurczom i ruchom rzęsek - którymi wysłane jest wnętrze jajowodu -przesuwana jest w kierunku macicy. Jest to największa komórka, jaką wytwarza organizm, ma wielkość 0,2 mm, można ją oglądać gołym okiem. Wewnątrz komórki jajowej jest jądro zawierające geny, które są nosicielami cech dziedzicznych. Materiał genetyczny zawarty w 23 chromosomach komórki jajowej i 23 chromosomach plemnika łączy się i powstaje pierwsza komórka nowego człowieka o 46 chromosomach, zawierająca kod genetyczny, w którym wpisany jest cały program rozwoju człowieka.\nPoczęte dziecko, które na tym etapie rozwoju określane jest jako zarodek, przechodzi szereg intensywnych przemian, polegających m.in. na szybkim zwiększeniu liczby komórek poprzez ich podział, i jest jednocześnie przesuwane do macicy. Około 6-7 dnia tej wędrówki zarodek, składający się już z ok. 150 zróżnicowanych komórek, zagnieżdża się w przygotowanej dla niego błonie śluzowej macicy.\nKomórka jajowa nie zapłodniona obumiera w pierwszej dobie po jajeczkowaniu. Znajomość tego faktu ma duże znaczenie w rozpoznawaniu d n i płodności kobiety.\n4. Początek nowego życia — odpowiedzialność rodziców\nCała współczesna nauka podkreśla fakt, że życie ludzkie — człowiek — zaczyna istnieć od chwili połączenia komórek rozrodczych. Jest to fakt biologiczny, naukowy, niezależny od poglądów i wierzeń. Wiemy już, że z chwilą poczęcia zadecydowana jest płeć, kolor oczu, wzrost, a także predyspozycje psychiczne. Szybkość, z jaką rozwija się płód przed urodzeniem, jest zadziwiająca. W okresie pierwszych dziewięciu miesięcy waga dziecka powiększa się średnio 11 milionów razy; od chwili urodzenia do wieku dojrzałego tylko 22 razy. Jak więc widzimy, ciąża to okres najintensywniejszego rozwoju człowieka w ciągu całego jego życia. Nie można tego okresu bagatelizować.\nWspółczesna psychologia, pedagogika i medycyna zgodnie potwierdzają, że w ciągu tych dziewięciu miesięcy rozstrzyga się wiele spraw, które będą przedmiotem radości — względnie kłopotów — rodziców przez całe życie dziecka. Mąż w czasie ciąży powinien stworzyć w domu atmosferę spokoju i serdeczności, otoczyć żonę szczególną troską i miłością, której kobieta wówczas potrzebuje.\nDziecko w łonie matki przeżywa dużo więcej - w związku ze zjawiskami otaczającego je świata - niż sądzi wielu rodziców. Wzdryga się, gdy matka się przestraszy, reaguje na hałas i inne bodźce zewnętrzne. Gdy matka pali papierosy, to tak jakby je kąpała w smole, gdy pije alkohol - dziecko również otrzymuje swoją dawkę. Nowa gałąź psychologii, tzw. psychologia prenatalna, mówi też o znaczeniu więzi psychicznej - między rodzicami oraz między rodzicami i dzieckiem — dla jego przyszłej osobowości.\nOdpowiedzialne rodzicielstwo i prawdziwa miłość do dziecka nakazują rodzicom zapewnić dziecku j ak naj lepsze warunki w okresie j ego życia płodowego, jak również po jego urodzeniu.\n5. Przedziwna mądrość ciała - organizm mężczyzny i kobiety w służbie życia\n„Bóg, stwarzając mężczyznę i kobietę na obraz swój i podobieństwo, wieńczy i doprowadza do doskonałości dzieło swych rąk - powołuje ich do szczególnego uczestnictwa w swej miłości, a zarazem w swojej mocy Stwórcy i Ojca, poprzez ich wolną i odpowiedzialną współpracę w przekazywaniu życia ludzkiego. Bóg im błogosławił, mówiąc do nich: «Bądźcie płodni i rozmnażajcie się, abyście zaludnili ziemię i uczynili ją sobie poddaną» (Rdz 1,28)" (FC 28).\nPrzedstawione wcześniej wybrane zagadnienia z anatomii i fizjologii organizmu mężczyzny i kobiety ukazują wielką i złożoną rolę ciała ludzkiego w przekazywaniu nowego życia. Trzeba umieć uznać te wartości i rolę naszego ciała. Ciało ludzkie jest obrazem Boga, samo w sobie jest piękne, czyste, ma swój ą harmonię, swój mechanizm działania, który trzeba poznać i do niego się dostosować. Uczeni twierdzą, że człowiek nigdy nie skonstruuje urządzenia doskonalszego od swojego organizmu.\nNowoczesne metody badań naukowych sprawiły, że znamy dzisiaj coraz lepiej procesy zachodzące w ludzkim organizmie. To właśnie dokładniejsza znajomość anatomii i fizjologii narządów rozrodczych mężczyzny i kobiety pozwala nam coraz lepiej poznać i zrozumieć wspaniałą precyzję i celowość ich budowy oraz czynności i zdolność przekazywania życia, które mają być użytkowane rozumnie i z całą odpowiedzialnością w małżeństwie.\nNie wystarczy jednak samo poznanie planu Bożego - zawartego w procesach biologicznych - w dziedzinie płodności, trzeba chcieć to prawo Boże uszanować i podporządkować się jemu. W tym celu konieczna jest małżonkom znajomość etycznych metod planowania rodziny.\n6. Etyczne metody planowania rodziny\nNauka i troska Kościoła obejmują również te ważne zagadnienia związane z odpowiedzialnym przekazywaniem życia. Zobowiązują małżonków do poznania cielesności i rytmów płodności, aby w pełni mogli przeżywać miłość małżeńską i świadomie realizować powołanie do rodzicielstwa. Przyjęcie tej nauki daje szansę na autentyczne szczęście małżeńskie w wymiarze ludzkim, a również otwiera drogę do szczęścia w wymiarze nadprzyrodzonym.\nCzas poczęcia nowego życia wyznacza organizm kobiety. Do zapłodnienia może dojść po jajeczkowaniu, gdy w jajowodzie znajduje się zdolna do zapłodnienia komórka jajowa.\nKażda kobieta powinna nauczyć się rozpoznawać czas jajeczkowa-nia poprzez prowadzenie obserwacji objawów występujących w przebiegu cyklu miesiączkowego, informujących ją o okresie płodności i okresach niepłodności. Wiedza na temat fizjologii narządów rozrodczych i biologicznego rytmu płodności kobiety oraz znajomość żywotności komórek rozrodczych dały podstawę do naukowego opracowania metod rozpoznawania płodności — naturalnego planowania rodziny. Metody naturalne opierają się na znajomości następujących faktów:\na) W cyklu miesiączkowym kobiety jajeczkowanie (owulacja) występuje tylko jeden raz. Ma to miejsce między 12 a 16 dniem przed mającą wystąpić miesiączką.\nb) Żywotność komórek rozrodczych: komórka jajowa żyje 12-24 godzin; plemniki 2-3 doby, czasem dłużej (dr T. Kramarek).\nc) Na podstawie charakterystycznych dla kobiety objawów można rozpoznać czas jajeczkowania i związany z nim okres płodności.\nZnamy następujące metody rozpoznawania płodności:\nmetoda termiczna ścisła,\nmetoda owulacji - Billingsa.\nmetoda termiczna poszerzona,\n— Metoda termiczna. Polega na obserwacji wyłącznie temperatury w ciągu cyklu miesiączkowego. Chodzi tutaj o tzw. podstawową ciepłotę ciała według ściśle określonych warunków. Po naniesieniu tak mierzonej temperatury na kartę cyklu otrzymujemy wykres dwufazowy (pokazać wykres): temperaturę niższą, utrzymującą się w fazie dojrzewania komórki jajowej, oraz temperaturę wyższą, wywołaną przez hormon ciałka żółtego (progesteron) występujący po jajeczkowaniu.\nRóżnica temperatury, faza niższa i wyższa, pozwala rozpoznać czas owulacji, stwierdzić odbytą owulację, a tym samym pozwala kobiecie rozpoznać u siebie okres płodności i okres niepłodności po jajeczkowaniu. Jest to tzw. metoda termiczna ścisła\n- Metoda owulacji Billingsa. Polega na obserwowaniu przez kobietę śluzu szyjkowego wytwarzanego przez gruczoły szyjki macicy. Daje się on zauważyć w przedsionku pochwy, na kilka dni przed owulacją, dlatego jest „informacją" dla kobiety, że zbliża się owulacją, że teraz jest okres płodności.\nChodzi o to, by kobieta nauczyła się rozpoznawać, kiedy śluz szyjkowy u niej występuje. Obecność lub brak śluzu stwierdza się podczas normalnych czynności fizjologicznych w ciągu dnia. Jest to metoda prosta, pewna, warto się z nią zaznajomić. (Śluz ten przedłuża żywotność plemników i umożliwia ich przejście przez szyjkę macicy do jajowodu, by doszło do poczęcia). Metoda nazwę swoją przyjęła od jej autorów: pp. Johna i Evelyn Billingsów – lekarzy australijskich - którzy już kilkakrotnie byli w Polsce, wyjaśniając zasady tej metody, opartej na badaniach i doświadczeniach naukowych. Istnieją również publikacje naukowe na ten temat.\n— Metoda termiczna poszerzona. W metodzie termicznej ścisłej można wyznaczyć tylko koniec okresu płodności i okres niepłodności po jajeczkowaniu. Metoda termiczna poszerzona umożliwia (na podstawie obliczeń) wyznaczenie początku okresu płodności i okresu niepłodności przed jajeczkowaniem.\n- Metoda objawowo-termiczna. Polega na pomiarze ciepłoty ciała w ciągu cyklu miesiączkowego oraz obserwacji śluzu, wydzielanego przez gruczoły szyjki macicy, i innych dodatkowych objawów związanych z owulacjąnp. Ból owulacyjny, zmiany w szyjce macicy.\nMetoda objawowo-termiczna pozwala na bieżąco diagnozować cykl miesiączkowy w zakresie płodności. Na podstawie objawów kobieta może rozpoznać zbliżający się czas owulacji, stwierdzić odbytą owulację, a tym samym rozpoznać u siebie okres płodności i okresy niepłodności (przedowulacyjny i po-owulacyjny).\n— Metoda kalendarzowa (kalendarz małżeński) —jest najstarszą metodą\nnaturalną, polegającąjedynie na wyliczaniu przypuszczalnego terminu owulacji. Uważa się, że jest niedokładna, nie sprawdza się, jeśli kobieta ma nieregularne cykle oraz po porodzie, po poronieniu, w okresie przejściowym.\nAktualnie nikt, z osób poważnie zajmujących się naturalnym planowaniem rodziny, nie zajmuje się tą przestarzałą metodą. Niestety, w różnych publikacjach, szczególnie tych, które chcą zniechęcić do metod naturalnych, jest opisywana i chętnie podaje się jej niską skuteczność jako skuteczność metod naturalnych.\nDecyzję odnośnie do wyboru określonej metody podejmują zainteresowani pod kierunkiem uczącego metod. Wszystkie metody rozpoznawania płodności wymagają systematyczności, codziennej obserwacji i zapisywania objawów na bieżąco. Jeżeli tego nie ma, nie można mówić, że stosuje się którąś z metod.\nMetody owulacji Billingsa i metoda objawowo-termiczna, oparte na potwierdzonych badaniach naukowych, są uznane i firmowane przez Światową Organizację Zdrowia (WHO). Przy dokładnym ich poznaniu i przestrzeganiu reguł stosowania, są bardzo skuteczne. Według Światowej Organizacji Zdrowia skuteczność metod naturalnych opartych na bieżącej obserwacji równa się skuteczności tabletki hormonalnej.\n7. Naturalne planowanie rodziny to przyjęty styl życia\nWspółczesny człowiek (trochę skomercjonalizowany) pyta, a co mi daje naturalne planowanie rodziny (NPR), oprócz wyrzeczeń? Oto kilka zalet:\n1. można zaplanować poczęcie dziecka i świadomie mu towarzyszyć od początku — możliwość wczesnego rozpoznania ciąży,\n2. NPR jest bardzo skuteczną metodą, gdy małżonkowie nie planują poczęcia dziecka,\n3. NPR to życie bez stresu - kobieta nie denerwuje się przed każdą miesiączką, czy j ą dostanie,\n4. możliwość naturalnego, pełnego współżycia, pełnego oddania się współmałżonkowi,\n5. NPR to życie zgodne z naturą, ekologiczne (nieszkodliwe),\n6. pozwala cieszyć się własną kobiecością / męskością - świadomość własnej płciowości, płodności,\n7. daje możliwość uniknięcia pułapki antykoncepcji,\n8. pomaga w diagnostyce zaburzeń cyklu miesiączkowego,\n9. czyni współżycie atrakcyjnym ze względu na okresowe przerwy,\n10. sprzyja pogłębianiu więzi małżeńskiej przez potrzebę porozumiewania się (dialog małżeński),\n11. NPR daje spokój sumienia - świadomość życia zgodnego z przykazaniami Bożymi, a to ma przełożenie na całe życie rodzinne.\nInne pytanie: „A ile mnie to ma kosztować?"\nOdpowiedź: Cena termometru (chyba niewysoka), czas obserwacji, notatek\n(10-15 min. dziennie), trochę samodyscypliny (ile? — ocena indywidualna).\nZawierając związek małżeński, młodzi ludzie wchodzą w nową rzeczywistość. Jednym z wyrazów komunikowania sobie miłości, w którym udział bierze sfera płciowości, staje się współżycie małżeńskie. Bardzo ważne jest więc, aby oboje małżonkowie mieli świadomość własnej płciowości, czyli wiedzieli, że podejmując współżycie, mogą zostać rodzicami. Świadomość płodności to również umiejętność jej rozpoznawania, czyli systematyczne prowadzenie obserwacji, właściwa interpretacja objawów, a nade wszystko konsekwentna postawa wobec rozpoznanego naturalnego rytmu płodności.\nZatem czymś bardzo naturalnym wydaje się być to, że jeśli małżonkowie z ważnych przyczyn nie planuj ą poczęcia dziecka, wówczas w okresie płodności nie podejmują współżycia seksualnego, natomiast mogą współżyć w okresach niepłodności. Takie postępowanie wynika z intelektualnego poznania, uznania pewnych faktów, a także postawy moralnej, poprzez którą uznaj ą prawo Boże wpisane w naturę człowieka.\nWyjątkowość człowieka wśród wszystkich stworzeń polega również i na tym, że człowiek -jako istota rozumna i wolna -jest panem siebie, winien więc odpowiedzialnie kierować swoim zachowaniem. Popęd seksualny jest również wpisany w naturę człowieka, posiada swoją wartość, ma skłaniać do przekazywania życia. Na temat opanowania w dziedzinie seksualnej istnieje szereg nieporozumień. Mówi się, że jest szkodliwe i wręcz niemożliwe. Tłumaczenie niemożności opanowania siły popędu jest próbą zrzucenia z siebie odpowiedzialności i świadczy o niedojrzałości człowieka, o braku samodyscy-pliny. Rozumne i odpowiedzialne podejmowanie decyzji w tej dziedzinie jest możliwe pod warunkiem, że człowiek tego chce, o to się stara i dąży do własnego rozwoju. „Człowiek bowiem nie jest istotą napędzaną popędami, lecz pociąganą przez wartości" -jak powiedział Yiktor E. Franki.\nMałżeńskie współżycie seksualne ograniczone jest także wieloma innymi względami, np. choroba jednego z małżonków, dłuższy wyjazd, okres okołoporodowy. W takich i podobnych sytuacjach wyrazem miłości będzie zrezygnowanie ze współżycia, nie zaś -jego podejmowanie. Poza zjednoczeniem fizycznym istnieje wiele innych sposobów okazywania sobie miłości (gesty czułości). Okresy bez współżycia -jak mówią małżonkowie - sprzyjają rozwojowi i poszukiwaniu różnych innych form komunikowania sobie uczuć, a czas oczekiwania uatrakcyjnia współżycie. Żyjąc zgodnie z naturalnym rytmem płodności, małżonkowie budują głębszą więź, nie tylko na płaszczyźnie fizycznej. Trzeba przyznać, że dostosowanie się do rytmów płodności nie dla każdego jest łatwe, dlatego małżonkowie powinni korzystać z pomocy nadprzyrodzonej, jak modlitwa, życie sakramentalne.\nOjciec św. Paweł VI w encyklice ,Humanae Vitae" pisze: „Nie ulega żadnej wątpliwości, że rozumne i wolne kierowanie popędami wymaga ascezy... opanowanie, w którym przejawia się czystość małżeńska, nie tylko nie przynosi szkody miłości małżeńskiej, lecz wyposażają w nowe, ludzkie wartości". Jan Paweł II w adhortacji „Familiaris Consortio" mówi: „...z życia małżeńskiego i rodzinnego nie da się usunąć ofiary" (FC 34).\nNaturalne planowanie rodziny to wspaniała propozycja dla małżonków. Poprzez pewne wymagania uczy miłości odpowiedzialnej. Badania prof. Rótzera wykazały, że małżeństwa stosujące metody naturalne są o wiele trwalsze od tych, które ich nie stosują.\nWłaściwym przygotowaniem do małżeństwa jest więc zdobywanie wiedzy na ten temat i kształtowanie w sobie właściwej postawy wobec tych zagadnień.\nZakończenie - zaproszenie do poradni rodzinnej\nOmawiany temat nie daje pełnej informacji o metodach rozpoznawania płodności. Ma na celu ukazanie, że funkcjonowanie organizmu daje taką możliwość. Szczegółową wiedzę, dotyczącą odpowiedzialnego rodzicielstwa, pomoc w prowadzeniu obserwacji i interpretacji objawów można uzyskać od kompetentnych osób w Katolickiej Poradni Rodzinnej. Każda para narzeczonych powinna przyjść do poradni zaraz po zgłoszeniu się na pierwszą rozmowę z księdzem w kancelarii parafialnej. Tam można także wypożyczać lub nabyć literaturę na ten temat. Są dostępne wartościowe publikacje, w których wiedza naukowa, medyczna, związana z naturalnym planowaniem rodziny, przekazywana jest w sposób przystępny i godny polecenia. Oto niektórzy autorzy książek, broszurek związanych z naturalnym planowaniem rodziny: Billings EJ., Fijał-kowski W., Kippley J.E., Kramarek T., Lichtarowicz A., Rótzer J., Wilson M. A., Wójcik E. - Elżbieta Wójcik.\nHelena Steindel Krystyna Podkościelna\n„ Miłość nie może się urzeczywistniać inaczej, jak tylko przezwyciężając pożądliwość i przetwarzając ją".\n(Jan Paweł II, Mężczyzną i niewiastą, Watykan 1986, s. 485)\n,, Wybór rytmu naturalnego pociąga za sobą akceptację osoby, to jest kobiety, a co za tym idzie, akceptację dialogu, wzajemnego poszanowania, wspólnej odpowiedzialności".\n„Metody naturalne (...) zachęcają malżonków do wzajemnej czułości i sprzyjają autentycznej wolności".\n(przegląd - na podstawie M. Kwiek, J. Nowak: Dorastanie do młości' Wrocław 1994, s. 154-155).\nna wyliczeniu przypuszczalnego okresu płodności w cyklu\nna ustaleniu początku okresu niepłodności bezwzględnej po jajeczkowaniu\nznajomość długości ostatnich 12 cykli\ncodzienne mierzenie podstawowej temperatury ciała (PTC)\nnieszkodliwa dla zdrowia\nnie szkodzi zdrowiu, ekologiczna -zgodna z naturą, umożliwia planowanie poczęcia dziecka, pozwala zachować właściwe odstępy między porodami, umożliwia życic bez niszczenia własnej płodności, prowadzi do wzajemnego szacunku i zaufania, pogłębienia więzi małżeńskiej, odpowiedzialnego rodzicielstwa\nnieprecyzyjna, nieprzydatna przy nieregularnych cyklach i w sytuacjach szczególnych (po porodzie, w okresie klimakterium, chorobach itp.)\nnic wyznacza początku okresu płodności, przy nieplanowaniu poczęcia dziecka dość długi okres wstrzemięźliwości płciowej, codzienne mierzenie i notowanie PTC\nobecnie nic zalecana, ponieważ opiera się tylko na obliczeniach, a nie na obserwacji objawów płodności i jest mało skuteczna\njajeczkowanie (owulacja) jest to uwolnienie z jajnika dojrzałej komórki jajowej\nna ustaleniu okresu płodności oraz okresów niepłodności przed i po jajec/.kowaniu\nkarmienie piersią na żądanie dziecka, co najmniej przez 6 miesięcy, bez podawania innych pokarmów i dopajania\nwysoki poziom hormonu\nszyjkowego i ew. innych\nprolaktyny wywoływany ssaniem hamuje jajeczkowanie\nnie szkodzi zdrowiu, ekologiczna\n- zgodna z naturą, umożliwia planowanie poczęcia dziecka, pozwala zachować właściwe odstępy między porodami, umożliwia życic bez niszczenia własnej płodności, prowadzi do wzajemnego szacunku i zaufania, pogłębienia więzi małżeńskiej,\nMatce i dziecku daje poczucie bezpieczeństwa, umacnia więź emocjonalną. Dziecku daje zdrowie i odporność. Malec wydłuża okres niepłodności poporodowej, /.wyki e do rozpoczęcia dokarmiania dziecka\nobserwacja i notowanie\nobserwacja objawów powracającej płodności (śluz, PTC i inne)\nmetoda rozpowszechniona w świecie j łatwa do nauczania\ntów metody, zależnie od ośrodka naukowego, który opracował\nkobiety nic karmiące w ogóle piersią lub w sposób mieszany (pierś +- mieszanka) są niepłodne tylko przez. 3 tygodnie po porodzie\nAutor: ks. Leszek o 06:39\nKatechizacja przedmałżeńska w parafiach - terminy\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie - cz. 1\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie - cz. 2\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie - cz. 3\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie - cz. 4\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie - cz. 5\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie - cz. 6\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie - cz. 7\nKURS PRZEDMAŁŻEŃSKI - DO SŁUCHANIA - dr Jacek Pulikowski\nPrzeszkody małżeńskie - ciąg dalszy\nPrzeszkody małżeńskie (Według Kodeksu Prawa Kanoni...\nZ OPOKI - Sakrament małżeństwa (cz. II) Zagadnieni...\nZ OPOKI - Sakrament małżeństwa -cz. I\n6A NAUKA - Zapowiedzi przedślubne\n10 A NAUKA - Spanie z chłopakiem\n11 NAUKA - Obrzędy sakramentu małżeństwa\n12 NAUKA - Rachunek sumienia dla narzeczonych\n10 NAUKA - Dlaczego Kościół odrzuca antykoncepcję ...\n9 NAUKA - Bóg Panem życia\n7 NAUKA - Przysięga małżeńska\n6 NAUKA - Formalności przed zawarciem małżeństwa\n5 NAUKA - Czy każdy może ważnie zawrzeć małżeństwo...\n3 NAUKA - Małżeństwo to przypadek czy Boży plan?\n4 NAUKA - Małżeństwo jako sakrament\n1 NAUKA - Powołanie do małżeństwa\n2A NAUKA - Różnice psychiczne między mężczyzną a k...\nPytania do ks. Pawlukiewicza po wykładzie o narzec...\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie- część 7.\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie- część 6.\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie- część 5.\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie- część 4.\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie- część 3.\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie- część 2.\nKs. Pawlukiewicz o narzeczeństwie- część 1.\nks. Pawlukiewicz - O małżeństwie / W małżeństwie n...\n2 NAUKA - Przed ślubem warto się poznać


Dzień bez imigranta | Przegląd\nDzień bez imigranta\nTłumy ruszyły na amerykańską ulicę, by przeciwstawić się zaostrzeniu prawa imigracyjnego\nPisze się po niemiecku razem: Schwarzenegger, a czyta po polsku osobno: Czarny Murzyn. Po angielsku tak by raczej w Stanach Zjednoczonych nie można było się nazywać, bo to kraj poprawny politycznie. Jaki byłby odbiór komunikatu, że Czarny Murzyn trzęsie portkami przed Latynosem? Jakie wywołałby emocje?\nAustriacki Schwarzenegger trząść portkami przed meksykańskimi Latinos może bezkarnie. Jeśli ma jeszcze na imię Arnold, a ksywę “Terminator”, można się nawet pośmiać z kontrastu tej sytuacji.\nTak było 25 marca br. w Los Angeles, kiedy półmilionowy tłum imigrantów latynoskich zablokował miasto. Gubernator Kalifornii, Arnold Schwarzenegger, zaskoczony skalą demonstracji, nieznaną od czasu wojny wietnamskiej, nerwowo dopytywał się burmistrza Antonia Villarai-gosy, co właściwie jest grane i czy wszystko jest under control. Co jest grane, Villaraigosa wiedział, bo pochodzi z meksykańskiej rodziny imigranckiej, a pod kontrolą sytuację miał najlepszy gliniarz w Ameryce, komisarz William Bratton. Zresztą nie musiała to być kontrola nadmierna. Masa ludzka płynęła przed kamerami wszelkich telewizji i wznosiła okrzyki, że chce być traktowana po… ludzku. Bo ona ten kraj buduje, wykonując roboty, których rodowici obywatele USA nie chwyciliby się za pieniądze nawet trzykrotnie większe.\nŹródło tego widowiska leży w statystyce. Na koniec ubiegłego roku spośród 295,7 mln mieszkańców USA 11,8 mln, czyli 4%, nie miało aktualnie ważnego statusu pobytowego. Najwięcej z nich – 2,5 mln – zamieszkuje w Kalifornii, w Teksasie – 1,4 mln, na Florydzie – 900 tys., a w stanie Nowy Jork – 700 tys., z czego w samej metropolii – 550 tys. W czasie prezydentury George’a Busha Stanom przybyło 8 mln imigrantów, z tego połowa nielegalnych. Przy całej retoryce akcentującej troskę o bezpieczeństwo i konieczność rozmaitych regulacji ograniczających prawa obywatelskie (z Patriot Act na czele) jest to wynik, którym trudno się chwalić. Stąd rozmaite próby “naprawcze”, o czym dalej.\nCała koncepcja demonstracji oparta została na… fabule filmowej. W 2004 r. weszła na ekrany komedia “A Day Without a Mexican”, która pokazała, co by się stało, gdyby jednego dnia w Stanach Zjednoczonych do swoich prac nie przyszli Meksykanie. Kto zająłby się dziećmi Amerykanów śpieszących do banków i biur, kto by im wysprzątał domy, trawę przed nimi skosił, usmażył hamburgera i nalał coca-coli w McDonaldzie, a benzyny do auta na stacji? Jak wyglądałyby hotele, centra handlowe i szpitale wymiecione ze sprzątaczek, pielęgniarek i ekspedientek, a jak drużyny bejsbolowe bez ich chłopaków? Kto pracowałby na budowach, a kto sortował śmieci? Kto dawałby się na ochotnika zabijać w amerykańskim wojsku? Długa lista.\nW komedii oczywiście było do śmiechu, na ulicach Los Angeles już nie. W realu przyszli ci, którzy w fabule nie przyszli. To przyjście z wypiekami na rumianych gębach oglądali “prawdziwi” Amerykanie, których dziadkowie (lub nawet rodzice) wyjeżdżali z kulturalnej, lecz głodnej Europy dwie generacje temu. Zapomniał wół…\nStanem słynnym z piwa, wołowiny i nabiału jest Wisconsin, organizowany w dużej mierze przez Niemców. Mają tam wiele spraw dobrze poukładanych.\nW Izbie Reprezentantów z okręgu Mennonee Falls (Menonickich Wodospadów) zasiada potomek niemieckich imigrantów, republikanin James Sensebrenner. To legislator, który właśnie wszedł do historii. Był on promotorem restrykcyjnej ustawy o wzmożeniu kontroli granic i ograniczeniu nielegalnej imigracji, słynnej HR 4437 (HR = House of Representatives, czyli Izba Reprezentantów, 4437 zaś to numer, pod jakim ją zarejestrowano). Innowacyjność koncepcji polegała na skryminalizowaniu nieudokumentowanego pobytu w Stanach, czyli zaprzeczeniu całej ideologii imigranckiej tego kraju, wypisanej m.in. na cokole Statuy Wolności przez poetkę i bojowniczkę o prawa obywatelskie Emmę Lazarus: “Dajcież mi waszych utrudzonych, waszych biedaków, wasze zbierające się masy, by odetchnąć wolnością…” i wyrażającej zapowiedź nowego życia na ziemi amerykańskiej.\nSensebrenner z Wodospadów wymyślił, że fakt nieuregulowanego pobytu jest… przestępstwem i podlega ściganiu z wszelkimi konsekwencjami. Jeżeli teraz policjant zatrzymuje samochód do kontroli, nie pyta o status pobytowy szofera, bo to go nie powinno interesować. Pod władztwem HR 4437 – już musi. Podobnie dyrektorkę szkoły czy rejestratorkę pogotowia ratunkowego. To jednak dopiero rozgrzewka. Kryminalistami mieliby zostać także wszyscy niosący pomoc humanitarną nielegalnym, w tym… Kościoły i organizacje charytatywne. Wydawało się, że HR 4437 to ekstrawagancja konserwatywnej prowincji, ale nie. Ustawa przeszła przez Izbę Reprezentantów i trafiła do Senatu. Żarty się skończyły.\nDlatego tłumy ruszyły na ulicę, by przeciwstawić się sile wodospadu głupoty. Pokazały swą siłę i determinację.\nSojusznikiem protestów i zagorzałym przeciwnikiem HR 4437 był od samego początku biskup nowojorskiego Brooklynu, Nicolas DiMarzio. Dla odmiany syn emigrantów z Włoch. Od początku kwestie imigracyjne były sensem jego duszpasterstwa. Najpierw w diecezji w Newark, a potem w Konferencji Episkopatu USA, w której z powodzeniem kierował służbą migracyjno-uchodźczą, zyskując osobiste uznanie Jana Pawła II i tytuł jego prałata honorowego. Zorganizował w Stanach sieć katolickiej imigracyjnej pomocy prawnej, tworzył narodowe apostolaty katolickie dla Koreańczyków, Wietnamczyków i Haitańczyków. Wielokrotnie zeznawał przed komisjami Kongresu. W 2000 r. został członkiem Papieskiej Rady ds. Opieki Pastoralnej Migrantów. Po sukcesach w diecezji w Camden od 2003 r. jest ordynariuszem Brooklynu i Queensu, dzielnic masowo zamieszkiwanych przez imigrantów.\nW odróżnieniu od Sensebrennera DiMarzio uważa, że Ameryka obchodzi się z imigrantami niegodnie, obłudnie i niemoralnie. Stoi on na stanowisku, iż zadośćuczynieniem za ich ciężką pracę winno być uregulowanie ich statusu pobytowego. Powinno to być oczywiste zobowiązanie administracji, a nie łaskawy gest. Biskup nie ma problemów z otwartą krytyką Kongresu czy prezydenta. Nic dziwnego, że dla imigrantów jest postacią kultową. Przywraca im godność.\nDiMarzio wskazuje m.in. na wyolbrzymianie zagrożeń bezpieczeństwa państwowego związanego z nieudokumentowanymi imigrantami. W ogromnej większości są to uchodźcy od nędzy desperacko walczący o odmianę losu. Terroryści nie muszą przepływać Rio Grande nocą. Oni podróżują, korzystając z legalnie wydanych wiz lub w ogóle ich nie potrzebują, przybywając z państw cieszących się przywilejami bezwizowymi. Na 19 terrorystów, którzy dokonali zamachów 11 września 2001 r., aż 15 przyleciało do USA z Arabii Saudyjskiej, której obywatele wiz nie musieli mieć. Przypomina także, że Ameryka generalnie też nie zna czegoś takiego jak zorganizowany terroryzm chrześcijański, a nielegalni imigranci to w lwiej części chrześcijanie.\nRealizm McCaina i Kennedy’ego\nW cywilizacyjnym pejzażu reprezentowanym przez katolickiego biskupa lokuje się także projekt ustawy S 1033 (S – Senat, a 1033 to jej numer rejestracyjny) dwóch wpływowych senatorów – demokraty Edwarda Kennedy’ego i republikanina Johna McCaina. Optują oni za stworzeniem możliwości uzyskania prawa stałego pobytu wszystkim tym imigrantom, którzy przepracują sześć lat, opanują język, nie będą mieli na koncie przestępstw kryminalnych i zapłacą stosowną karę. Senatorowie przewidzieli także możliwość uzyskiwania czasowych wiz pracowniczych, głównie dla meksykańskich robotników rolnych obrabiających amerykańskie plantacje w stanach przygranicznych. Wiele organizacji imigracyjnych i etnicznych (w tym Kongres Polonii Amerykańskiej) zmobilizowało się do masowego zbierania podpisów, żeby wesprzeć S 1033. Komisja prawodawstwa Senatu nie kwapiła się jednak z przyjęciem projektu, który stanowiłby oczywistą przeciwwagę dla HR 4437.\nDemonstracje w Los Angeles i innych miastach przyspieszyły proces decyzyjny. Projekt Kennedy’ego-McCaina, w nieco zmodyfikowanej formie, został wreszcie przyjęty przez komisję. Dla imigrantów to bardzo ważny powiew nadziei, nie ma bowiem w nim mowy o penalizacji nielegalnego pobytu, a odwrotnie: stwarzana jest szansa legalizacji takiego statusu. Oczywiście za takim rozwiązaniem opowiadają się także pracodawcy żywo zainteresowani dostępem do rynku taniego imigracyjnego pracownika.\nSkalą protestów najwyraźniej zaskoczony został także George Bush. W jakimś sensie uderzyły one także w jego brak strategicznej wizji rozwiązania problemu 12 mln nielegalnych imigrantów. W poniedziałkowym wystąpieniu, będącym reakcją na demonstracje, prezydent zapewnił, że “Ameryka nie musi wybierać między gościnnością dla imigrantów, a pozostawaniem państwem przestrzegającym prawa”. Podkreślił korzyści, jakie daje Ameryce praca imigrantów, i skrytykował nastroje antyimigranckie. Starannie unikał akcentów związanych z koniecznością wzmacniania bezpieczeństwa narodowego poprzez uszczelnianie granic i ściślejsze kontrolowanie imigrantów. W tej sytuacji wydawać się może, że sensebrennerowski zamordyzm raczej przegra z pragmatyzmem McCaina i Kennedy’ego.\nTematyka imigracyjna zapewne zdominuje kampanię przed listopadowymi wyborami, które mogą zmienić układ sił na Kapitolu. Paradoksalnie może o tym zadecydować 4%, które w ogóle nie ma nie tylko prawa w Stanach głosować, ale teoretycznie nawet w nich być.\nMafijne państwo Orbána\nPrzełom w Birmie\nPutin albo katastrofa


Czasami nie wiem, czy takie danie jak pasztet z soczewicy powinnam nazywać pasztetem, czy może lepiej zapiekanką? W każdym razie z kilku aromatycznych składników powstaje pyszny, delikatny, smaczny i wyjątkowo kulinarnie atrakcyjny pasztet wegetariański. Ja piekę go ostatnio często, na zmianę z kilkoma innymi, na przykład z pasztetem z pestek dyni lub pestek słonecznika. Fakt, faktem, lubię pasztety roślinne. Są one dobre na zimno, ot tak na kanapkach lub na ciepło po odsmażeniu niczym dobrej jakości kotlet wegetariański.\nSoczewica, może nie jest moim jedynym ulubionym strączkiem, ale na pewno należy do moich faworytów, jeśli chodzi o zwiększenie ilości białka w zupach i wygodę gotowania. Czerwona soczewicę gotuje się dosłownie chwile, zieloną dłużej, ale i tak nie dłużej niż 30 minut. Co więcej, soczewicy w większości nie trzeba zamaczać. To jej wielki plus!\nA co wy robicie z soczewicy? Jakieś sprawdzone pomysły? A gdybyście mieli do wybory pasztet z soczewicy czy zupe ramen, to na co jest ochota?\nPasztet z soczewicy składniki:\nPasztet z soczewicy przygotowanie:\nFiled Under: Co na obiad, Dania, Dieta bez soi, Dieta bezjajeczna, Dieta bezmleczna, Dieta odchudzająca, Dieta wegańska, Diety, Imprezy, Jedzenie na impreze, Jedzenie na sylwestra - menu sylwestrowe, Karnawał, Kolacja, Kuchnia fusion, Kuchnia polska, Kuchnie świata, Lunch, Obiad, Okazje i Święta, Pasty do chleba, Piknikowe menu, Przekąski, Przystawki, Tapas, Meze, Przepisy bezglutenowe, Przepisy na co dzień, Przepisy z soczewicą, Ryż, Składniki, Śniadania, Sylwester, W rodzinnym gronie, Warzywa, owoce i przepisy wege, Warzywa, sałaty i sałatki, Ważne imprezy świateczne i weselne, Wegańskie dania, Wegetariańskie Party, Wielkanoc, Wigilia, Zimne przekąski – przystawki, Zimne przekąski – przystawki na imprezy karnawałowe Tagged With: jak zrobić pasztet z soczewicy, pasztet bezglutenowy, pasztet roślinny, pasztet soczewicowy, pasztet wegański, pasztet wegetariański, pasztet z soczewicą, Pasztet z soczewicy, pasztet z soczewicy czerwonej, pasztet z soczewicy przepis, przepis marchwią, przepis na pasztet z soczewicy, przepisy z soczewicą, soczewica\n« Jak zrobić jajka sadzone na bekonie\nJak zrobić omlet z pomidorami »\n7 września 2018 at\n8 września 2018 at


Rybnik Szybka chwilówka całodobowe 24h/7 w Rybniku. styczeń, 2021r.\nRybnik Kredyty i pożyczki bez biku Najlepsza oferta 2021 roku Szybka chwilówka całodobowe 24h/7 w Rybniku.\nSzybka gotówkowa Rybnik\nSzybka Rybnik gotówka do domu\nSzybka chwilówka całodobowe 24h/7 udzielimy pożyczkę gotówkową w Rybniku nawet dla zadłużonych bez zdolnosci kredytowej. Potrzebujesz pilnie pomocy finansowej? Masz dużo długów? Mamy gotówkę dla tych, kto potrzebuje szybko pomocy finansowej. Bez zaświadczeń z pracy i sprawdzania w BIK. Szybka chwilówka bez zabezpieczeń całodobowe 24h/7 . Możesz skorzystać z oferty już dziś Szybka chwilówka całodobowe 24h/7 w 5 minut gotówka do domu w Rybniku. Aktualna oferta styczeń, 2021r.\nRybnik Szybka chwilówka całodobowe 24h/7 Adres nr. telefonu. Szybko od ręki\n2021 Szybka chwilówka całodobowe 24h/7 pożyczka od pięciuset do pięćdziesięciu tysięcy złotych tylko u nas. Oferujemy pożyczki do domu Klienta, nieważne czy to Rybnik Indywidualny podchód do każdego klienta. Niski raty. Sprawdź nas teraz.\nSzybka chwilówka do domu Nr Tel w Rybniku\nSzybka gotówka do domu Rybnik styczeń, 2021r.\nRybnik Szybka chwilówka całodobowe 24h/7 . Możliwość zaciągania pożyczek podczas wizyty domowej. Nasz doradca klienta przyniesie pożyczone pieniądze wprost do Twojego domu\nRybnik Szybka chwilówka do domu 24h całodobowe 24h/7 w Rybniku Bank odmówił ci udzielenie pożyczki ze względu na twoją historię kredytową? Szybka Chwilówka w 5 minut na dowód osobisty. Pożyczka od prywatnej osoby dla wszystkich którym odmówili w pomocy finansowej w banku. Zapraszamy do zapoznania się z ofertą pożyczkową. Zostaw swój e-mail i skontaktujemy się z tobą. Szybka pożyczka od ręki gotówka w 5 minut na konto albo do domu.\nRybnik Szybka gotówka całodobowe 24h/7\nSzybka gotówka z dowozem do domu 2021 2017-04-09 02:48\tSzybka chwilówka bez zaświadczeń w Rybniku styczeń, 2021r.\tPotrzebujesz gotówki na dowolny cel i zależy Ci na najlepszej i najkorzystniejszej ofercie to koniecznie sprawdź nasze propozycje pomocy finansowej, które są dopasowane do każdego naszego klienta. Dobierzemy najlepsze rozwiązania dla Ciebie. Najlepsze oferty na rynku. Wypłata pożyczki na konto, lub czekiem GIRO na poczcie. Wejdź na naszą stronę internetową i wybierz pożyczkę dla siebie i złóż wniosek. Nieoczekiwane wydatki przed Tobą? Zapoznaj się z naszą nową ofertą pożyczek i kredytów. Wiele ofert bankowych, pozabankowych, konsolidacyjnych i chwilówek. Największe oferty bankowe i pozabankowe w jednym miejscu. Nie zwlekaj i przyjdź już dziś i napełnij swój portfel gotówką. Bez zaświadczeń, na sam dowód nawet 25 000 zł na 4 lata. Nie pobieramy żadnych opłat wstępnych. Rybnik Szybka gotówka do domu\nGdzie po pożyczkę w Rybniku bez BIK. 2018-01-06 03:52\tRybnik Szybka gotówka do domu Odbierz pieniądze w kilka minut. Błyskawiczna pożyczka online od zaraz. Pożyczki na raty do 20 000zł na dowód bez BIK, oferty pożyczek z zadłużeniem, oferty pożyczek z komornikiem, pożyczki długoterminowe ze spłatą do 36 miesięcy. Akceptacja wniosków 99%. Porównaj oferty pożyczek długoterminowych przez Internet. Sprawdź naszą ofertę na naszej stronie. Szukasz pożyczki? Nie szukaj dalej! Skorzystaj z naszej oferty pożyczek dostosowanych do Twoich potrzeb. Wpadłeś w pętle chwilówek? Powiedz nam o tym! Dobierzemy pożyczkę bez weryfikacji w bazach BIK i BIG. Indywidualne podejście do każdego klienta. Wysoka akceptowalność wniosków. Pieniądze gotowe do wypłacenia już po 15 minutach od podpisania umowy. Sam zdecyduj ile chcesz pożyczyć, na jaki cel i w jakiej racie. Rybnik adres i nr. telefonu Szybka gotówka do domu w Rybniku Tylko Rybnik i okoilce. Aktualna oferta styczeń, 2021r.\nSzybka pożyczka całodobowe 24h/7 do domu w Rybniku. styczeń, 2021r.\t2018-03-03 00:05\tchwilówki w domu klienta Szybka pożyczka od firmy o ugruntowanej pozycji na rynku kredytowym. Oferujemy konkurencyjne warunki, dogodne terminy spłat, minimum formalności. Skontaktuj się z nami osobiście lub telefonicznie już dziś! Zaufaj nam, tak jak zrobiło to już wielu naszych klientów z całego kraju. Pozyczki bez dochodów i bez sprawdzania w BIK Kredyt gotówkowy na dowód osobisty w Rybniku\n1. Kredyty , pożyczki chwilówki na dowód dla każdego na oświadczenie. Decyzja nawet w kilka minut po wprowadzeniu wniosku. Wypłata przelewem/szybkim przelewem na konto, bądź gotówkowo - czekiem GIRO. Złóż darmowy wniosek i poznaj ofertę jaką dla Ciebie mamy. Posiadamy w ofercie szeroką gamę pożyczek/kredytów ponad 30 firm pożyczkowych. Pożyczka na oświadczenie do 15000/ Pożyczki wielo ratalne od 2 do 48 miesięcy. Szybka pożyczka bez zbędnych formalności, stresu i nerwów. Zainteresowany? Ta oferta jest właśnie dla Ciebie - szybka pożyczka, która doskonale sprawdzi się w każdej sytuacji to proste, wygodne rozwiązanie wielu problemów! Z nami zdobędziesz nawet 25 000 zł w kilkanaście minut - kasa może być Twoja jeszcze dziś. Dołącz do grona naszych zadowolonych klientów i przestań zamartwiać się brakiem gotówki w Twoim portfelu. Rybnik Kredyt gotówkowy całodobowe 24h/7 Adres nr. telefonu Kredyt gotówkowy na dowód osobisty w Rybniku. Pożyczki gotówkowe pod zastaw jakichkolwiek sprzętów gospodarstwa domowego, które posiadają aktualną i obowiązującą gwarancję producenta. Jeśli posiadasz tego typu sprzęt z wymaganymi dokumentami, to masz możliwość wzięcia pożyczki gotówkowej pod zastaw. Czym różnimy się od lombardu? Nie zatrzymujemy sprzętu, który stanowi zastaw, a także oferujemy lepsze warunki pożyczki gotówkowej i dłuższy okres jej spłaty. Zapraszamy do skorzystania z oferty pożyczkowej. Pozyczki bez dochodów i bez sprawdzania w BIK Kredyt gotówkowy na dowód osobisty Adres nr. telefonu. Rybnik Ogłoszenia\n2. Rybnik Szybka gotówka do domu Pożyczki pod zastaw domu, mieszkania lub własnego samochodu całodobowe 24h/7 . Indywidualny pochód do każdego klienta i jego obecnej sytuacji finansowej. Pożyczka na dowolne cele. Atrakcyjny warunki. Gotówka w 5 minut do domu. Dopasowane raty do sytuacji finansowej pożyczkobiorca. Skorzystaj z oferty już dziś. Zostaw swój numer telefonu i oddzwonimy. Również dla osób bezrobotnych. Błyskawiczna pożyczka. Atrakcyjny warunki. Nie wymagamy doświadczeń. Nie sprawdzamy bazy BIK. Niski procent. Duży termin spłaty nawet do 90 dni! Prywatna pożyczka pod zastaw. Masz własny samochód lub nieruchomość? Udzielimy ci kredyt nawet do 500.000 tys. złotych. Kredyt na zastaw na dłużej, Pewnie i szybko nawet w kilka minut. Prywatnie bez zabezpieczeń i dodatkowych opłat. Możesz skorzystać z oferty już dziś. Atrakcyjny warunki kredytu. Zadzwoń do nas i zapytaj jaką kwotę możesz uzyskać pod zastaw. Rybnik Szybka gotówka do domu\nRybnik Szybka chwilówka całodobowe 24h/7 w Rybniku Sp. z o.o\n| " Szybka gotówka do domu w Rybniku" | Krasnik\n@2014-2021 "Rybnik" .com


Kakao zoledziowe sprzyja zaparciu – Lekarze Warszawa\nKakao żołędziowe sprzyja zaparciu. Na piwo ani na musujące wina w chorobach jelit nie zezwala się, natomiast czerwone wino, zwłaszcza ciepłe, zaleca się w biegunkach, zawiera bowiem garbnik. Prócz wyboru odpowiedniego pożywienia zwraca się w chorobach jelit uwagę na to, żeby chory przeżuwał pokarmy dokładnie, spożywał je o stałej porze, niewiele na raz i nie pijał płynów zimnych. Choroby jelit wymagają prócz diety także zaopatrywania chorego ustroju w witaminy. Szczególnie dotyczy to witaminy B. Jest to zespół witamin, z których jedne są wrażliwe na wysoką ciepłotę, inne zaś na nią oporne. Do liczby pierwszych należą witamina B oraz kwas pantotenowy, a do grupy wytrzymującej wysoką ciepłotę – witamina B2, czyli ,ryboflawina, niacyna, czyli kwas nikotynowy, kwas para-aminobędźwinowy, pirydoksyna, zwana także witaminą Bs, biotyna, czyli witamina H i inne. Witamina B, odgrywa dużą rolę w trawieniu w przewodzie pokarmowym: pobudza ona układ nerwowo-mięśniowy żołądka i jelit i sprzyja wsysaniu wytworów trawienia, zwłaszcza tłuszczów. Niedostateczny jej dowóz do ustroju wywołuje zwiotczenie żołądka i jelit z zaleganiem pokarmów. B, odgrywa dużą rolę także w przemianie węglowodanowej: brak jej wiedzie do zaburzenia tej przemiany z jego następstwami. Okoliczność ta ma znaczenie w lecznictwie chorób jelit, gdyż w nich stosuje się często dietę obfitującą w węglowodany, i to przez dłuższy czas. [podobne: opinia do poradni psychologiczno pedagogicznej przedszkole chomikuj, choroby genetyczne człowieka, internista wikipedia ]\nTagichoroby genetyczne człowieka, internista wikipedia, opinia do poradni psychologiczno pedagogicznej przedszkole chomikuj\nPowiązane tematy z artykułem: choroby genetyczne człowieka internista wikipedia opinia do poradni psychologiczno pedagogicznej przedszkole chomikuj


Historia Chojnic - Tropem Hermana Hana\nKrypta ze szczątkami Hermana Hana w Bazylice Mniejszej miała być atrakcją dla mieszkańców i turystów, sęk w tym, że mimo poszukiwań na pochówek malarza nie natrafiono. Póki co kryptę przekopali archeolodzy z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego, których baza badawcza mieści się w Białych Błotach. Krypta ma około 6 metrów długości.\nPoczątkowo ks. dziekan Jacek Dawidowski wchodził do niej przez niewielkie okno znajdujące się w murze świątyni od strony kościoła gimnazjalnego. Prace poszukiwawcze nabrały kolorów po znalezieniu ludzkich szczątek oraz fragmentów trumny. Wówczas do pracy przystąpili archeolodzy. Nieuniknione stało się rozkucie posadzki i tym samym przywrócenie pierwotnego wejścia do krypty, które najprawdopodobniej zostało zamurowane tuż po II wojnie światowej. Archeolog Maciej Trzciński ostrożnie podchodzi do stwierdzenia, że znalezione szczątki należą do Hermana Hana, wybitnego malarza z przełomu XVI - XVII wieku związanego z Chojnicami i Bazyliką Mniejszą, którego ciało najprawdopodobniej pochowane zostało właśnie pod chojnicką świątynią.\n- Osobiście w to wątpię ? mówi Trzciński. ? Z pewnością znaleziona krypta jest miejscem pochówku. Kogo? Dziś jeszcze trudno na to pytanie odpowiedzieć. Wiadomo, że pochowanie w takim miejscu było zaszczytem. Znalezione ludzkie kości i czaszki pochodzą prawdopodobnie z XVII ? XVIII wieku. Boję się jednak powiedzieć, że należą one do Hermana Hana.\nUrodził się w Nysie na Śląsku w lipcu 1574 roku. Jego ojciec, Herman, również malarz zapewne był jego pierwszym nauczycielem. Kolejne nauki pobierał za granicą. Do kraju wrócił ok. 1597 roku i udał się do Gdańska. Tam założył rodzinę i w 1614 roku otrzymał obywatelstwo gdańskie, którego nie wyrzekł się nawet gdy już stamtąd wyjechał. W wieku 25 lat ?czcigodny i utalentowany malarz i portrecista? był już ojcem. Po śmierci żony wstąpił w 1604 roku w powtórny związek małżeński. Malował szczególnie dla cystersów w Oliwie i Pelplinie. Około 1610 roku Han zaczął malować ołtarz Św. Trójcy dla cysterskiego opactwa w Pelplinie. Od 1845 roku znajduje się on w kościele parafialnym w Czersku. W roku 1623 osiadł na stałe w Chojnicach. Po spisaniu testamentu w Chojnicach 18 grudnia 1627 roku zmarł na przełomie roku 1627/28. Miał wówczas 53 lata. Pochowany jest w podziemiach Bazyliki Mniejszej.\nMalarz nie tylko królewski\nHerman Han w swojej twórczości kładł nacisk na wartości kolorystyczne, a nie na rysunkowe. Jego sztuka zawierała syntezę jakości tradycyjnych i nowatorskich, a przede wszystkim miękki liryczny światłocień. W roku 1613 lub 1614 namalował trzy obrazy do pelplińskiego ołtarza Św. Marii Magdaleny: ?Wskrzeszenie Łazarza?, ?Śmierć św. Marii Magdaleny? i predella z ?Ucztą u Lewiego?. W predelli pozostającej pod wpływem weneckim, wyróżnia się znakomicie namalowana martwa natura. Namalował dwie serie portretów dostojników związanych z opactwem oliwskim ? fundatorów: Subisława, Sambora I, Mszczuja I, Świętopełka, Mszczuja II, Stefana Batorego, Przemysława II, Wacława II, Łokietka, Kazimierza Jagiellończyka. Równocześnie powstały dwa malowidła związane z tymi portretami: ?Chrzest Subisława i fundacja klasztoru oliwskiego? oraz ?Napad Prusów na klasztor oliwski?.\nNamalował też portret Zygmunta III, który obdarzył go tytułem malarza królewskiego ?pictor regis?. W 1618 roku na zamówienie konwentu pelplińskiego namalował kilka obrazów do tamtejszego ołtarza mariackiego Wniebowzięcia Najświętszej Panny Marii, ze słynną predellą przedstawiającą Adorację Dzieciątka. Dzieło to było szczytowym osiągnięciem tego 40 ? letniego wówczas artysty. Posłużył się światłocieniem, czego nie dokonał żaden ze współczesnych mu malarzy w Polsce. Duży rozgłos przyniósł mu największy obraz dla wielkiego ołtarza katedry pelplińskiej ? Koronacja Najświętszej Marii Panny. Umieścił na nim postać Zygmunta III, królewicza Władysława, składającego hołd dziękczynny wraz z grupą dostojników świeckich i kościelnych. Prawdopodobnie Han wykonał również obrazy dla chojnickiej fary, kaplicy św. Anny, kościoła św. Jerzego i kościoła Augustianów, lecz dzieła te padły ofiarą pożaru w 1657 roku.\noprac. AnU, (red.) fot. archiwum. Źródła: Stromski Zbigniew, Pamięci godni. Chojnicki słownik biograficzny 1275 ? 1980, Bydgoszcz 1986. Janusz St. Pasierb, Herman Han (1574 ? 1627/28), malarz [w] Zasłużeni ludzie Pomorza Nadwiślańskiego XVII wieku. Szkice biograficzne, Wrocław 1982.


Usługi firmy DHC Sp. z o.o.\nZajmujemy się modernizacjami urządzeń transportu bliskiego zarówno pod kątem funkcjonalności jak również bezpieczeństwa.\nModernizacje systemów KBK\nObliczenia resursu dla: wciągników, wciągarek, suwnic oraz żurawi stacjonarnnych.\nNasz wysoko wykwalifikowany zespół tworzą konstruktorzy, mechanicy i elektrycy, którzy bazując na wieloletnim doświadczeniu potrafią zaprojektować systemy transportu bliskiego dopasowane do potrzeb najbardziej wymagających klientów.\nWykonujemy przeglądy specjalne wciągników,wciągarek, suwnic, żurawi stacjonarnych.\nNasz wysoko wykwalifikowany zespół gwarantuje utrzymanie wysokiego stopnia dyspozycyjności serwisowanych urządzeń.\nSerwis tawers magnetycznych


Z szerokiego, przekrojowego wykładu prof. Markowskiego, który od lat jest jednym z współautorów programu konferencji, można wyciągnąć kilka wniosków, przedstawionych w podsumowaniu referatu.\n1. Świat zmienia się, zmieniają się warunki produkcji, powstają nowe „know-how”, a także rosną nowe możliwości.\n2. Bezpieczeństwo to problem funkcjonowania całego systemu, zarówno w fazie projektowania, budowy i eksploatacji, a nie pojedynczej przyczyny.\n3. Obecne wyzwania związane z nowymi źródłami energii, materiałami i procesami przynoszą nowe zagrożenia i nowe ryzyka. Specjalną uwagę zwracają wymagania klimatyczne dotyczące redukcji CO2.\n4. Dotychczasowe metody oceny ryzyka dalekie są od doskonałości, szczególnie metody typu HAZID są dalej problemem.\n5. Można oczekiwać, że wprowadzenie cyfryzacji w połączeniu z dynamicznym zarządzaniem ryzykiem przyniesie dalsze nowe możliwości w zapewnieniu bezpieczeństwa, a także w zakresie wzrostu wydajności (od 5 do 40%).\n6. Zwiększenie wydajności instalacji procesowych i magazynowych oraz błędy ludzkie to dalsze zwiększenie skali ryzyka, co wymaga bardziej niezawodnych i efektywnych systemów zabezpieczeń.\n7. Systemy zbierania danych, ich przetwarzania i analizy (Technologia CLOUD) zrobiły istotny postęp, który powinien przełożyć się na poprawę jakości analiz ryzyka (QRA).\n8. Szersze zastosowanie teorii odporności z pewnością przyniesie dodatkową ochronę przed nieprzewidzianymi atakami, w tym cyberatakami.\n9. Szczególną troską w zakresie ochrony obiektów stanowi ochrona systemu informacyjnego, który jest sercem przemysłowym systemów kontroli ICS.\n10. Uwzględnienie nowych zasad prowadzenia przemysłu z uwzględnieniem pandemii COVID-19.\nProfesor A. Markowski zaznaczył również, że zastosowanie cyfryzacji pozwala na sformułowanie nowej definicji bezpieczeństwa procesowego:\n„Bezpieczeństwo Procesowe 4.0 to nauka techniczna dotycząca stanu warunków prowadzenia procesów przemysłowych kontrolowanych i sterowanych przez technologie cybernetyczne, który powinien zapewnić wymagany poziom ochrony zdrowia i życia pracowników oraz majątku produkcyjnego i środowiska przed czynnikami zagrożeń procesowych oraz atakami fizycznymi i cyberatakami”.\nTagi: Adam Markowski, bezpieczeńśtwo procesowe, Bezpieczeństwo Instalacji Przemysłowych


2 stycznia 2019, 10:51\nFirma uzasadnia, że jest to dostosowanie do przyjętych przez markę zobowiązań dotyczących odpowiedzialnej oferty dla dzieci. W ramach nowej oferty Happy Meal w miejsce jabłka zostały wprowadzone cząstki jabłka i ciemnych winogron bezpestkowych, paluszki surowej marchewki zastąpiły dotychczas oferowaną porcję pomidorków koktajlowych, miejsce musu Kubuś Jabłko Banan zajął Mus Truskawkowy, pojemność soku pomarańczowego i jabłkowego została zmniejszona z 250 ml do 200 ml. Z oferty znika owocogurt, McTost z bekonem oraz herbaty ze sztucznymi aromatami.\nCo najmniej połowa możliwych kombinacji zestawów Happy Meal będzie zawierać maksymalnie: 600 kcal, 10 proc. kcal pochodzących z tłuszczów nasyconych, 650 mg sodu, 10 proc. kcal pochodzących z dodanego cukru.\nW Polsce od 2015 roku jako napój w materiałach promocyjnych Happy Meal pokazywana jest tylko woda, herbata lub sok. Wzrost sprzedaży zestawów z wodą lub sokiem w latach 2013-2017 wyniósł ponad 10 proc.\nTagi: McDonald's, Happy Meal, odpowiedzialność społeczna biznesu,\nMcDonald's, Happy Meal, odpowiedzialność społeczna biznesu, ">\n~xn 1 6 miesięcy temu


Somalijscy piraci opanowali liberyjski frachtowiec - Logistyka\nSomalijscy piraci uzbrojeni w broń automatyczną i granatnik opanowali w środę liberyjski frachtowiec pływający pod banderą Panamy "Voc Daisy" z 21 filipińskimi marynarzami na pokładzie - poinformowali w Nairobi przedstawiciele agencji żeglugowych.\nTo już czwarty statek uprowadzony przez piratów u wybrzeży Somalii w ciągu zaledwie tygodnia. Jednostka została opanowana w Zatoce Adeńskiej, w odległości ok. 300 km na południowy wschód od Omanu.\nW ub. niedzielę piraci zaatakowali trzy tajlandzkie trawlery rybackie.\nJak ocenia Associated Press, obecnie somalijscy piraci przetrzymują łącznie 15 statków i 326 marynarzy.\nW ostatnim okresie piraci znacznie rozszerzyli obszar swojego działania w odpowiedzi na wzmożone patrole europejskich i amerykańskich okrętów wojennych na wodach wzdłuż wybrzeży Somalii.\nJak powiedział rzecznik eskadry okrętów państw UE, komandor John Harbour, do ataków dochodzi najczęściej poza korytarzem, którym eskortowane są statki handlowe.


Mieszkanie na sprzedaż - Warszawa - Bielany - BNMW-MS-731 - 26.00m² - Biuro Nieruchomości Moja Warszawa\nOferujemy do sprzedaży jednopokojowe mieszkanie zlokalizowane na Warszawskich Bielanach.\nNieruchomość o łącznej powierzchni 26 m2, mieszcząca się na piątym piętrze. W skład lokalu wchodzi: duży pokój, oddzielna kuchnia z wejściem z przedpokoju, łazienka oraz przedpokój.\nNieruchomość znajduje się w budynku 11-pietrowym z 1978 roku. Osiedle nie jest zamknięte, ale istnieje możliwość parkowania samochodu na zamkniętym, strzeżonym parkingu, dostępnym tylko dla mieszkańców.\nPołożenie nieruchomości gwarantuje prosty i krótki dojazd do wszelkich miejsc Warszawy. W bezpośrednim sąsiedztwie znajdują się przystanki autobusowe, dodatkowo do stacji metra "Wawrzyszew" jest tylko 9 minut pieszo.\nSymbol oferty BNMW-MS-731


Oficjalnie: ITI sprzedało Legię | StylKibica.net - Serwis dla Kibola! Najszybsze źródło informacji kibicowskich\nOficjalnie: ITI sprzedało Legię\nBogusław Leśnodorski oraz Dariusz Mioduski wykupili od koncernu ITI 100 procent akcji warszawskiej Legii. Transakcja została sfinalizowana w czwartek.\nKoncern ITI został właścicielem stołecznego klubu w 2004 roku, po tym jak odkupił akcje od Pol-Motu za prawie 3 mln złotych. Nowy właściciel musiał również spłacić 19 mln zł długu Legii. Od czwartku “Wojskowi” mają nowego właściciela.\nPosiadaczami stu procent akcji Legii zostały dwie osoby prywatne. Chodzi dokładnie o Bogusława Leśnodorskiego oraz Dariusza Mioduskiego.\nPierwszego z tych panów nie trzeba nikomu specjalnie przedstawiać, bowiem od 10 grudnia 2012 roku jest prezesem stołecznego klubu. To za jego rządów “Wojskowi” sięgnęli w minionych rozgrywkach po dublet – mistrzostwo oraz Puchar Polski.\nZ kolei Dariusz Mioduski przez ostatnie lata był prezesem Kulczyk Holding. Jest również członkiem Komitetu ds. Energetyki przy Centrum Studiów Strategiczno-Międzynarodowych w Waszyngtonie oraz Rady Dyrektorów Stowarzyszenia Central Europe Energy Partners z siedzibą w Brukseli.\nNa skutek transakcji Dariusz Mioduski został właścicielem 80 proc., a Bogusław Leśnodorski 20 proc. udziałów Spółki.\n– Jestem bardzo szczęśliwy, bo kupno Legii jest połączeniem moich osobistych pasji i marzeń z kompetencjami, które zbierałem przez 24 lata kariery zawodowej jako prawnik, menedżer i inwestor. Mam długoterminowe i bardzo ambitne plany wobec Legii. Od ponad roku aktywnie wspieram działania Zarządu jako członek Rady Nadzorczej i zamierzam wraz z Bogusławem Leśnodorskim kontynuować tworzenie nowego standardu zarządzania klubem piłkarskim w Polsce – powiedział legia.com Dariusz Mioduski.\nTags: iti, legia, Legia Warszawa, żyleta\ndniowy kurs pierwszej pomocy dla trenerów personalnych instruktorów fizjoterapeutów specjalistyczny adresowany jest do\nrównoległe historie dwóch kobiet pracownic fabryki pierwsza podporządkowuje się regułom patriarchalnego i kapitalistycznego porządku druga stara


ROCK`N ART - odważne zestawienie fotografii, malarstwa i rzeźby z muzyką rockową. - Rock Kompas\nROCK`N ART – odważne zestawienie fotografii, malarstwa i rzeźby z muzyką rockową.\nBy AniaPosted on 4 marca 2020 6 maja 2020\nJuż 21 marca zapraszamy do warszawskiej przestrzeni artystycznej – Nowy Świat Muzyki! Rozpocznie się tam wernisaż Rock’n Art, czyli wystawa połączona z muzyką rockową. Wieczór uświetni zespół DeKret, dając koncert w otoczeniu sztuki.\nProjekt ROCK`N ART to odważne zestawienie fotografii, malarstwa i rzeźby z muzyką rockową. Prace plastyczne nawiązują ciekawą relację z muzyką i zachęcają do jednoczesnego udziału w odbiorze tych sztuk.\nZestawiamy snujące historie, oniryczne obrazy Agnieszki Byszkowskiej z reporterską fotografią Łukasza Piekutowskiego, dokumentującego zapomniane miejsca Dolnego Śląska, z dizajnem Piotra Sobczyka z barwnymi abstrakcjami Barbary Marcinkowskiej i filozoficznymi rzeźbami Elżbiety Kochan. A wszystko to dodatkowo – z rockową muzyką DeKret, który jak żaden inny zespół, potrafi stworzyć wspaniałą atmosferę.\nTo nie pierwsze tego typu połączenie muzyki rockowej ze sztuką. W połowie września 2019 roku miał miejsce wernisaż „Batik” Elżbiety Kochan, na którym również mogliśmy posłuchać warszawskiej formacji DeKret. Wydarzenie odniosło sukces. Jak mówią organizatorzy:\nChcemy rozszerzyć spektrum odbioru sztuk plastycznych by powiększyć skalę odbiorców, urozmaicić wrażenia, znaleźć zarówno wspólne cechy, jak i różnice. Wrażenia publiczności zachęciły nas do tego pomysłu. Muzyka zespołu DeKret stworzyła wspaniałą atmosferę, która połączyła różnorodność odbiorców. Plastyka i muzyka znalazły wspólny język – wyrażania emocji.\nSzczegóły wydarzenia możecie śledzić na Rockowej Mapie Polski.\nNa przełomie października i listopada 2014 roku z inicjatywy trójki przyjaciół założyliśmy zespół DeKret. Po krótkim czasie do zespołu dołączył basista Adam Raudo. W czteroosobowym składzie tworzyliśmy repertuar zespołu oparty na klasycznym kanonie rockowym. Szlify koncertowe zdobywaliśmy w warszawskich klubach. Naszą muzykę opieramy na mocnych podstawach bluesa i klasycznej muzyce hard rockowej. Wzorujemy się na dorobku między innymi takich mistrzów muzyki jak Gary Moore, Deep Purple, Whitesnake. Na koncertach gramy własne kompozycje. Zagraliśmy kilkadziesiąt koncertów na dużych scenach i w klubowych klimatach.\nTag: Dekret ROCK`N ART\nPoprzednie Poprzedni wpis: Iggy Pop z nowym wideo do kawałka „We Are The People”\nDalej Następny wpis: Anielski Orszak prezentuje swoją wersję kawałka Acid Drinkers – „Pizza Driver”


Skupiamy ceny produktów z kategorii Sprzęt RTV HAMA które zebrane w jednym miejscu tworzą promocję z wielu sklepów. Można zaoszczędzić do 30%. W kategorii sprzęt rtv hama dostępne jest ponad 446 produktów Wejdź w wybrany produkt i sprawdź w którym sklepie najlepsza cena.\nszukasz korzystnej jakości radia, które dostarczy ci muzykę i wiadomości z całego świata bez zakłóceń, a oprócz tego będzie wyposażone w kilka praktycznych, dodatkowych funkcji? ukazujemy radio...\nwyśmienite i kompaktowe radio cyfrowe firmy HAMA przeznaczone dla każdego miłośnika ulubionych stacji radiowych z całego świata. Zaimplementowany tuner cyfrowy FM o zakresie częstotliwości 87.5 -...\nNasze radio z budzikiem proponuje nadzwyczajną jakość dźwięku. Więc jeśli chcesz radować się doskonałą jakością dźwięku w trybie stereo jest to wyśmienity wybór dla Ciebie. Radio jest wyekwipowane...\nDyskretne zawieszenie ukrywa uchwyt z tyłu telewizora. Arcytrudnie płaski profil pozwala na progresywną aranżację wnętrza mieszkania i zajmuje mało miejsca. Zwijarka kabla zagwarantuje porządek i...\nJeśli Twój pilot się uszkodził, bądź zagubił możesz wymienić go na nasz uniwersalny pilot telewizyjny. Jest wstępnie skonfigurowany dla ponad 1000 sprzętów popularnych na rynku marek. Ma możliwość...\nTrue Wireless "Freedom Light" - Prawdziwie bezprzewodowy zestaw słuchawkowy zapewniający wygodne rozmowy telefoniczne w pracy, w samochodzie i w podróżyMaksymalny komfortW pełni...\nskrajnie płaski profil zezwala na innowacyjną aranżację wnętrza mieszkania i zajmuje niedużo miejsca. Zaimplementowana poziomnica usprawniająca prędki montaż. Ekstremalnie płaski profil umożliwia...\nUchwyty Motion mają ruchomy przegub, który umożliwia regulowanie kąta nachylenia telewizora. Umożliwia to dobranie położenia ekranu do jednostkowych potrzeb domowników. Wykonanie z najwyższej...\nGwarancja:24 miesiące;kolor:czarny;ilość mocowanych ekranów:1;Maksymalna odległość od ściany/sufitu:25 mm;Maksymalna waga ekranu:40 kg;niewielka odległość od ściany/sufitu:25 mm;Nie pasujące...\nKabel Hama Minijack 3.5 - Minijack 3.5 x2 (wtyk-gniazdo) 0.2m Srebrny (808570000) Darmowy odbiór w 21 miastach!\nDługość: 0.2 m Rodzaj: jack\nPozłacana wtyczka o niskiej rezystancji przejściowej gwarantująca bezusterkową transmisję sygnałów. Ekstramała obudowa wtyczek w fachowym wzornictwie wytwornym rodzaju high-end; dobrana kształtem i...\nHAMA PRZEDŁUŻACZ JACK 3,5 GN. - JACK 3,5 WT. 1,5M 122313 - Przedłużacz Jack, gniazdo Jack 3,5 mm, stereo – wtyk Jack- Uniwersalny przedłużacz Jack 3,5 mm- kabel wyśmienity do przedłużenia wejścia...\nKabel wtyk f - wtyk f 0.2 m marki Hama\nwykorzystanie wysokiej jakości i mocno produkowana powłoka ekranująca zapewnia bezstratny przekaz sygnału. Do przesyłania sygnałów audio i wideo np. Pomiędzy gniazdem antenowym, odbiornikiem...\nPrzewód antenowy HAMA 205049 10m, 002050490000\nHama Przewód antenowy 205250 10m\nDługość kabla:10 m;dane dopełniające:ekranowanie 3-warstwowe;Kolor:biały;Model (wariantowanie):00205245;Natęzenie prądu (dB):100 dB;Pozłacane koncówki:tak;Wtyczki:wtyk antenowy - gniazdo antenowe...\nHama Przewód antenowy 205054 5m\nWkładki do słuchawek HAMA Silikonowe wymiary S-L (12 szt) Silikonowe nakładki na muszle w najróżniejszych wielkościach gwarantując korzystne osadzenie w uchu. Wiecej informacji o produkcie Do...\nPrzewód antenowy 205070 1.5m marki Hama\nDługość kabla:1,5 m;dane dodatkowe:osłona kabla umocniona włóknami aramidowymi, poczwórnie ekranowany, oporny na wysokie temperatury, zapewnia ochronę przed złamaniem kabla;Kolor:czarny;Model...