Sie \_c - Zagubiona Przyszłość\nTom Mallet jeszcze silniej przywarl do 'sciany. Serce bilo mu gwaltownie, krople potu wystapily na czole.\nOsobnik w granatowej bluzie otworzyl szerzej drzwi i zajrzal do pomieszczenia, w kt'orym ukryl sie chlopiec.\nSnop bialego 'swiatla przecial ciemno's'c i jasny krazek poczal sie 'slizga'c po zastawionej beczkami podlodze i 'scianach magazynu.\nTom wstrzymal oddech. Krazek 'swiatla przebiegl tuz nad jego glowa i zgasl. Czlowiek w granatowej bluzie cofnal sie i z trzaskiem zasunal drzwi.\nZapanowala ciemno's'c. Tom odetchnal z ulga: widocznie agent nie zauwazyl go. Poczekal chwile, a nastepnie ostroznie, aby zadnym d'zwiekiem nie zdradzi'c swojej obecno'sci, poczal po omacku przesuwa'c sie ku wyj'sciu. Przylozyl ucho do zimnej powierzchni metalu.\nZa drzwiami zdawala sie panowa'c zupelna cisza. Chlopiec ujal metalowy uchwyt i pr'obowal ostroznie odsuna'c drzwi.\nStawialy op'or. Pociagnal mocniej. Rozlegl sie przytlumiony zgrzyt i jasna linia szczeliny przeciela ciemno's'c. Tom zadrzal. Zaden jednak obcy d'zwiek nie dotarl do uszu chlopca.\nA je'sli on gdzie's tu zaczajony czeka, az wyjde? — poczul, ze robi mu sie goraco. Wiedzial jednak, ze nic na to nie poradzi. Usilowal u'swiadomi'c sobie rozmieszczenie najblizszych korytarzy i drzwi, skad m'ogl spodziewa'c sie pogoni. Nie bylo to jednak latwe, gdyz znajdowal sie tu po raz pierwszy. Cho'c Tom w czasie licznych zabaw i wypraw poznal Celestie niemal jak wlasna kiesze'n, jednak korytarze i pomieszczenia, w kt'orych sie obecnie znajdowal, byly zwykle zamkniete, gdyz mie'scila sie tu znaczna cze's'c magazyn'ow Sial Celestian Corporation. Chlopiec wiedzial tylko tyle, ze musi po wyj'sciu z ukrycia skierowa'c sie na prawo, gdzie za zakretem rozpoczynal sie znany mu juz korytarz.\nPrzysunal stope do szpary i ostroznie, ko'ncem buta, rozszerzyl otw'or. Drzwi ustepowaly teraz juz bez zgrzytu. Przez szpare wida'c bylo wyra'znie znaczna cze's'c przeciwleglej 'sciany korytarza.\nWyjrzal na zewnatrz. Nie bylo nikogo. Na palcach wyszedl na korytarz i nasluchujac poczal zbliza'c sie do zakretu. Tu r'owniez moglo czai'c sie niebezpiecze'nstwo.\nStwierdzil z ulga, ze nikogo nie ma. Po chwili dotarl do duzych, rozsuwanych obustronnie drzwi, nad kt'orymi wisiala tablica z napisem: Brama nr l 8. 'Sciskajac mocno w dloni pek kluczy, aby nie d'zwieczaly, odszukal wla'sciwy i wsunal w otw'or zamka.\nRozlegl sie cichy trzask i drzwi rozsunely sie. Blyskawicznie wskoczyl do 'srodka i zatrzasnal je za soba.\nTeraz dopiero poczul sie bezpieczny. Siegnal do kieszeni i ko'ncami palc'ow namacal papier. List znajdowal sie na swoim miejscu. Ale c'oz z tego, skoro nie zdolal go doreczy'c, a w obecnej sytuacji trudno bylo ryzykowa'c nowa pr'obe dotarcia do mieszkania Horsedealera.\nNie ulegalo watpliwo'sci, ze korytarze wok'ol centralnej windy znajduja sie pod obserwacja policji i spotkanie agenta nie bylo przypadkowe. Fakt, ze 'sledzil on Toma, zdawal sie wskazywa'c, iz podejrzewa go o kontakt z ukrywajacymi sie zbiegami.\nCo by bylo, gdyby go zauwazyl w tym magazynie? Gdyby policja znalazla list Bera i te klucze?\nNie wiedzial, co napisal konstruktor do starego filozofa, lecz orientowal sie, ze musialy to by'c sprawy wielkiej wagi.\nWla'sciwie powinien byl wr'oci'c do kryj'owki i powiadomi'c konstruktora o sytuacji. Jednak duma z powierzonej mu misji sprawiala, ze nie m'ogl sie zdecydowa'c na powr'ot bez spelnienia otrzymanego polecenia.\nCho'c Tom nie wyr'oznial sie niczym szczeg'olnym spo'sr'od gromady urwis'ow, grasujacych niemal po wszystkich poziomach Celestii, jednak czeste rozmowy z ojcem sprawialy, ze nieco inaczej patrzyl na 'swiat niz jego r'owie'snicy. Dla innych chlopc'ow idealem byli tacy bohaterowie powie'sci rysunkowych Greena, jak „wielki m'sciciel” niszczacy za pomoca fantastycznych narzedzi zaglady tysiace z'oltych, czarnych i czerwonych diabl'ow, na jakiej's dziwacznej sztucznej planecie, czy „maly Jim”, kt'ory zaprzyja'znil sie z krwiozerczym upiorem straszacym na 93 poziomie.\nDla Toma, cho'c czesto i chetnie bral udzial w zabawach opartych na tych tematach, wz'or stanowily raczej postacie z opowie'sci ojca. Moze decydowal tu autorytet, jaki wyrobil sobie John Mallet u syna, moze zlozyl sie na to fakt, ze Tom, chlopiec nieco watlejszej budowy, nigdy nie odgrywal w zabawach z r'owie'snikami jakiej's znaczniejszej roli, kt'ora z reguly przypadala silniejszym chlopcom, przodujacym w gromadzie. W kazdym razie pomocnicze funkcje, pelnione w wielkich chlopiecych snach na jawie, pasowaly 'swietnie do ideal'ow, jakimi byli w opowie'sciach ojca skromny ucze'n szewca James czy mechanik Dean, kt'orzy dzieki swej odwadze i pomyslowo'sci oraz pomocy licznych przyjaci'ol ratowali zycie ludziom lub nawet cala Celestie od zaglady.\nMarzenia jego koncentrowaly sie tez gl'ownie wok'ol jakiej's wielkiej przygody, przygody nie wymy'slonej przez chlopc'ow, lecz prawdziwej, takiej, jakiej zaden z jego koleg'ow nie przezyl. Aby on, Tom, m'ogl p'o'zniej opowiada'c o tym wszystkim — rudemu Jackowi, i duzemu Bobowi, co zawsze gral role „wielkiego m'sciciela” lub wodza diabl'ow, czy wreszcie wiecznie roze'smianej\nMary, kt'ora razem z chlopcami brala udzial we wszystkich ich zabawach. Wyobrazal sobie, jak beda z podziwem patrze'c na niego, jak od tej chwili Jack i Bob beda dawali mu role moze nawet „wielkiego m'sciciela”. A on wtedy odpowie, ze c'oz to znaczy dla niego, gdy on naprawde…\nI oto stalo sie to, o czym od dawna marzyl Tom Mallet. Splot wydarze'n niepokojacych i gro'znych wepchnal go w wir wla'snie takiej wielkiej przygody, przygody, o kt'orej nie watpil, ze wywola podziw i zazdro's'c koleg'ow.\nLecz jakze inaczej wszystko sie ukladalo, niz sobie wyobrazal chlopiec!\nJeszcze sze's'c godzin temu bawil sie wesolo z kolegami na lace 62 poziomu, obrzucajac grudkami ziemi przerazonego niewolnika, koszacego maszyna trawe. Murzyn zapomnial zamkna'c brame i teraz bezskutecznie usilowal przepedzi'c kilkunastu urwis'ow z pola. Nie wiedzial, co ma pocza'c, bo nie wolno mu bylo jako niewolnikowi uzywa'c sily wobec bialych chlopc'ow, i tylko wymachujac bezradnie rekami prosil na przemian i grozil, wywolujac tym huragany 'smiechu w'sr'od napastnik'ow.\nNaraz zgaslo 'swiatlo.\nFritz, kt'ory lubil sie wl'oczy'c po r'oznych ciemnych dziurach, mial latarke i zapalil ja.\nChlopcy z niepokojem wybiegli na korytarz, ale i tam panowala ciemno's'c. Pr'obowali uruchomi'c winde. I ona nie dzialala. Widocznie przerwa w dostawie pradu obejmowala znaczna cze's'c, a moze i cala Celestie.\nPoczeli sie naradza'c, co maja robi'c. Ruszyli wreszcie za o'swietlajacym droge Fritzem w strone drugiej windy, oddalonej o jakie's 400 metr'ow od gl'ownego d'zwigu. Nim jednak doszli do niej, 'swiatlo zablyslo ponownie.\nPr'obowali dowiedzie'c sie od robotnik'ow pracujacych w polu, czy nic znaja oni przyczyny przerwy w dostawie pradu. Robotnicy jednak byli tak samo zdziwieni, jak chlopcy. Cala gromada pojechala wiec na 78 poziom do zaklad'ow Morgana, ale i tam nikt nic nie wiedzial.\nRudy Jack, zwany „prezydentem”, zawsze mial 'swietne pomysly. Zarzadzil, aby kazdy z chlopc'ow dla zorientowania sie, co bylo przyczyna zga'sniecia 'swiatla, udal sie do swego domu, wysluchal, co o tym m'owia, i za 20 minut stawil sie na skwerze Greena.\nChlopcy mieszkali w r'oznych punktach, istniala wiec duza mozliwo's'c kontroli.\nTom wraz z dwoma kolegami zjechal na 37 poziom i pobiegl do domu. Ojciec w tym czasie przebywal zwykle w zakladach Sialu, lecz chlopak spodziewal sie, ze spotka matke, a je'sliby jej nawet nie zastal w domu, to zawsze czego's sie od kogo's dowie.\nPrzebiegi pedem korytarz i juz chwytal za klamke, gdy naraz jak spod ziemi wyrosla przed nim posta'c ojca.\nCiezko dyszac John Mallet gwaltownym ruchem otworzyl drzwi, wepchnal syna do 'srodka i zasunal zatrzask.\nTom jeszcze nigdy nie widzial ojca w takim stanie. ”Rozszerzonymi ze zdziwienia oczami patrzyl, jak ojciec podszedl do tapczanu, podni'osl materac i wyjal stamtad nieduza paczke. Przez chwile stal na 'srodka pokoju rozgladajac sie wok'ol. Nagle podbiegl do otworu wentylatora umieszczonego w 'scianie i wrzucil tam paczuszke. Nastepnie wyciagnal szuflade stolika stojacego przy tapczanie i po'spiesznie poczal przerzuca'c jakie's papiery. Kilka kartek odlozyl na bok i zasunawszy szuflade podszedl do stolu. Tu wyciagnal zapalniczke i nad popielniczka spalil papiery.\nChlopiec z bijacym sercem wpatrywal sie w twarz ojca, nic 'smia'c pyta'c, co sie stalo.\n— Gdzie matka? — odezwal sie wreszcie Mallet zmienionym glosem, mieszajac palcem popi'ol z papieru z popiolem cygar w popielniczce.\n— Nie wiem — wyszeptal Tom. — Czy… mam jej poszuka'c?\n— Nie. Zosta'n. Juz za p'o'zno na szukanie. Sluchaj, Tom — John podszedl do syna i z powaga spojrzal mu prosto w oczy. — Za chwile bedzie tu policja i przypuszczam, ze zostane aresztowany.\n— Dlaczego nie uciekasz? — zawolal porywczo chlopiec.\n— Nie moge, gdyz oznaczaloby to przyznanie sie do winy. Sluchaj, Tom! Pamietaj, ze przyszedlem do domu dlatego, ze zapomnialem zostawi'c klucz od kom'orki, a trzeba nakarmi'c kr'oliki. Rozumiesz?\n— Oczywi'scie o tym, co tu przed chwila robilem — mowy nie ma! Rozumiesz! A teraz najwazniejsze…\nJohn jakby sie zawahal, lecz tylko na moment. Chwycil syna za ramie i 'sciekajac je niemal do b'olu zaczal przyciszonym glosem:\n— Cho'cby cie nawet krajali, cho'cby m'owili, ze cie zabija, tego, co za chwile powiem, nic wolno ci nikomu powt'orzy'c. Nikomu! Rozumiesz? Nikomu! Nawet matce, bo nie ma sensu, aby kto's jeszcze o tym wiedzial! A od tego zalezy zycie ludzkie, a moze nawet jeszcze co's wiecej… zreszta, matki nie trzeba niepokoi'c. Sluchaj! i — siegnal do kieszeni i wyciagnal maly pek kluczy. -Te klucze na razie wl'oz do swoje] skrzynki, tam gdzie trzymasz r'ozne rupiecie. Je'sliby przeprowadzali rewizje i pytali, skad je masz, to powiedz, za tak jak inne rupiecie gdzie's znalazle's. Rozumiesz?\n— Tak — wyszeptal z przejeciem chlopiec biorac klucze od ojca.\n— A teraz zapamietaj to: 18, 57, 6, A, 23. Powt'orz!\n— 18, 57… — zawahal sie Tom.\n— 6, A, 23. Powt'orz to razem!\n— 18,57,6, A… i… 23.\n— Dobrze. Jeszcze raz powt'orz.\n— 18, 57, 6, A, 23.\n— No, uwazaj teraz. Chyba nie zaaresztuja cie razem ze mna, a przynajmniej po przesluchaniu zaraz puszcza. Nie powinni posuna'c sie do tego, aby dzieci zamyka'c bez powodu. Cho'c diabel ich wie?… W kazdym razie, je'sli cie wypuszcza albo w og'ole nie zabiora, natychmiast we'zmiesz klucze i p'ojdziesz tam, gdzie ci zaraz powiem. Naprz'od troche sie pokre'c po r'oznych poziomach dla zmylenia 'sladu, bo moga i's'c za toba. Potem, gdy bedziesz pewien, ze nie lezie kt'ory za toba, pojedziesz na 85 poziom. Tam korytarzem w lewo. Dojdziesz do zakretu, wiesz, tak jak te magazyny C, i tam na prawo zobaczysz drzwi z numerem 18. Dalej p'ojdziesz korytarzem. Tam, na drugim ko'ncu, beda drzwi 57. Potem dojdziesz galeria nad magazynem B do korytarza, gdzie znajdziesz drzwi nr 6. Stad bedziesz mial przej'scie do magazynu A, przy czym musisz koniecznie i's'c ta droga, o kt'orej ci m'owie, bo inaczej mozesz sie natkna'c na ludzi pracujacych w magazynie F. W magazynie A przejdziesz zn'ow korytarzem do sali 23, gdzie lezy bawelna i takie stare lachy. Tam spotkasz Bera. Rozumiesz? Spotkasz Bera i powiesz mu, co sie ze mna stalo. Powiesz mu tez, zeby sie koniecznie skomunikowal z Horsedealerem. I zrobisz wszystko, co on ci kaze. Masz go slucha'c tak jak mnie. Rozumiesz?\n— A poza nim z nikim ani slowa o tym nie rozmawiaj. Aha, jeszcze jedno. Zabierz do kieszeni troche chleba i czego's tam jeszcze. Gdyby matka pytala, gdzie idziesz i co robisz, to mozesz jej powiedzie'c, ze robisz to, co ja kazalem, ale nic wiecej nie m'ow. Teraz powt'orz jeszcze raz te liczby.\n— 18, 57, 6… — Tom nie doko'nczyl, gdyz rozlegl sie gwaltowny d'zwiek dzwonka u drzwi.\n— Powtarzaj dalej — powiedzial cicho ojciec i tylko w oczach jego blysnal niepok'oj.\n— Dobrze pamietaj, nie pomyl, bo nie bedziesz m'ogl trafi'c, A od centralnej windy jak? Na prawo czy na lewo?\nZn'ow rozlegl sie d'zwiek dzwonka, dlugi, nerwowy.\n— Dobrze. Teraz id'z do kom'orki i daj je's'c kr'olikom.\nTom wrzucil otrzymane klucze do stojacej w kacie skrzynki ze swymi „skarbami”. Wzial klucz od kom'orki i wyszedl tylnymi drzwiami na maly placyk, gdzie obok urzadze'n do zbi'orki 'smieci mie'scily sie rupieciarnie nalezace do okolicznych mieszka'nc'ow. Na placyku bawilo sie troje dzieci sasiad'ow, kt'ore na widok chlopca zerwaly sie z trawnika.\n— Tom! Tom! Po co idziesz do kom'orki?\n— Trzeba da'c kr'olom je's'c.\n— Jeszcze raz? Przeciez juz dawale's — zawolala nieduza, rezolutna dziewczynka.\n— Zdawalo ci sie — rzucil ze zlo'scia chlopiec przekrecajac klucz w zamku. Wiecznie ciekawe brzdace weszly za nim do kom'orki. Otworzyl obszerna, dwupietrowa klatke i wsunal do 'srodka gar's'c trawy wyjetej z duzego kosza, usilujac zasloni'c soba wnetrze. Na szcze'scie kr'oliki zjadly juz poprzednia porcje i tylko resztki lodyg jakich's warzyw walaly sie w klatce.\n— Widzicie, ze jeszcze nie dostaly — zwr'ocil sie do dzieci. Pogladzil miekkie futerko bialego kr'olika.\n— Co ty tu robisz? — rozlegl sie niespodziewanie nad nim meski glos. Tom zmartwial na moment.\nW drzwiach stal jaki's obcy mezczyzna. „Agent” — przemknelo chlopcu przez glowe. Opanowal sie i jak m'ogl najspokojniej odpowiedzial:\n— Jak to co? Karmie kr'oliki.\n— No i jedza?\n— Jeszcze jak. Przeciez sie wy czekaly. Zawsze je rano karmie, ale dzi's ojciec zapomnial zostawi'c klucz i biedaczki byly dotad zamkniete.\nToni zrobil zdziwiona mine.\n— Dlaczego mam klama'c?\nTom jeszcze szerzej otworzyl oczy.\n— Co pan m'owi?\n— Zamknij klatke i chod'z do mieszkania.\n— Nie marud'z, szczeniaku, tylko zamykaj klatke.\nWyszli z kom'orki i skierowali sie ku drzwiom mieszkania Mallet'ow odprowadzeni zaleknionymi spojrzeniami trojga dzieci.\nW mieszkaniu znajdowalo sie jeszcze trzech mezczyzn, wszyscy ubrani po cywilnemu. Na podlodze walaly sie powyrzucane z szuflad przedmioty i szpargaly. Dw'och agent'ow przegladalo jakie's papiery rozlozone na stole. Ojciec, blady, siedzial na krze'sle pod 'sciana.\nNa tapczanie w niedbalej pozie rozlozyl sie pulchny jegomo's'c.\n— No i co? — rzucil przez zeby na widok agenta wchodzacego z Tomem.\n— Klamie, ze dopiero teraz ojciec przyni'osl klucz od kr'olik'ow, inspektorze. Pulchny jegomo's'c skrzywi! sie i zawolal do Toma:\n— No i co? Nauczyl cie ojciec pacierza i teraz 'spiewasz jak magnetofon. Tom ze zdziwieniem spojrzal na inspektora.\n— Jakiego pacierza?\n— Zamknij sie — warknal agent. — A to czyje? — podsunal chlopcu pod nos maly, zloty pier'scionek\n— Nie wiem — wyszeptal Tom, a z twarzy jego mozna bylo pozna'c, ze m'owi prawde.\n— Mniejsza o to. Zreszta sprawa jest juz i tak jasna — rzeki pulchny jegomo's'c podnoszac sie z tapczanu. — A ty, chlopcze, pamietaj, ze je'sli's klamal, to sie to wkr'otce wyda, a wtedy kaze ci tak zerzna'c tylek, ze nie bedziesz m'ogl siedzie'c przez caly miesiac. No, Mallet, ustawaj! — zwr'ocil sie do Johna. — Jeste's aresztowany.\nMezczy'zni siedzacy przy stole podnie'sli sie z miejsc. Jeden z. nich wsunal do teczki jakie's papiery zabrane ze stolu.\nTrzech agent'ow wyprowadzilo Johna Malleta, a pulchny inspektor podszedl do chlopca i chwytajac go za guzik przy bluzie powiedzial z gro'zba w glosie:\n— Nigdzie z domu nie wychod'z, a gdy przyjdzie matka, powiedz jej, aby na razie tez pozostala w mieszkaniu. Pamietaj!\nWyszedl zasuwajac za soba z trzaskiem drzwi.\nTom pozostal sam. Stal nieruchomo na 'srodku pokoju i czul, jak lzy cisna mu sie pod powieki. Pr'obowal je opanowa'c, lecz napiecie nerwowe towarzyszace ostatnim przezyciom bylo zbyt silne.\nGwaltownie przypadl do tapczanu, na kt'orym sypial ojciec, i przycisnawszy twarz do poduszki zani'osl sie szlochem. Nie pr'obowal juz powstrzymywa'c lez i jakby chcial wraz z nimi zrzuci'c z serca cala rozpacz i lek — szukal ukojenia w placzu.\nNaraz poczul czyje's delikatne dotkniecie. Jaka's reka glaskala go po wlosach.\nNad nim stala matka. W jej oczach tez widnialy lzy.\nTom zerwal sie z tapczanu i chwyciwszy matke wp'ol przytulil glowe do jej piersi. Zn'ow zaczal plaka'c.\n— Cicho, dziecko… — wyszeptala kobieta calujac syna w glowe.\nAnna Mallet byla znacznie mlodsza od meza, lecz na twarzy jej, tak jak na twarzy Johna, codzienne troski zdazyly juz wypali'c swe pietno.\n— Mamo! Czy ojciec wr'oci?\nNie odpowiedziala, tylko w zamy'sleniu glaskala nadal glowe syna.\n— Mamo, czy ojca wypuszcza?\n— A dlaczego go zabrali?\n— Widzisz… Ojciec chcial, zeby nam bylo lepiej. Nam, to znaczy wszystkim takim jak my — dodala. — A moze nawet czarnym z dolu… Ojciec wie, co i jak robi'c, zeby bylo lepiej. Ojciec duzo wie. I dlatego ludzie przychodza do niego, a on im radzi, jak maja robi'c, aby bylo im lepiej, kiedy mozna co's zrobi'c przez sad, a kiedy trzeba przerwa'c prace albo jeszcze inaczej… To sie nie podoba „sprawiedliwcom”.\n— I dlatego aresztowali ojca? Czy maja prawo?\n— Prawa nie maja, ale jak chca, to aresztuja. Zawsze sie zreszta jakie's wygodne dla nich prawo znajdzie. Obawiam sie jednak, ze dzi's stalo sie co's powaznego, bo nie tylko ojca, ale innych tez zamkneli. Podobno zamkneli r'owniez Bera, tylko ze im uciekl.\n— Pewnie zn'ow ojciec straci robote — powiedziala na wp'ol do siebie i poczela zbiera'c z podlogi rozrzucone papiery.\nTeraz Tomowi przypomnialy sie klucze.\nW kacie pokoju lezala wywr'ocona skrzynka.\nNiezliczone rupiecie — blaszki, 'srubki, k'olka, druciki, nity i stare klucze lezaly rozsypane na podlodze.\nChlopiec nachylil sie i z niepokojem rozgarnial swoje drobiazgi szukajac peku kluczy.\nZ ulga odetchnal, gdy zobaczyl je lezace opodal skrzynki.\nWsunal klucze do kieszeni i poszedl do kuchenki, gdzie w szafce w 'scianie znajdowaly sie prowianty. Odkrajal kilka kromek chleba i posmarowal smalcem. Owinawszy chleb w serwetke juz mial wsuna'c paczke za bluze, gdy uslyszal za soba glos matki:\n— Po co to robisz, synku?\n— Musze wyj's'c, mamo — odpowiedzial cicho.\nPrzeczuwala co's widocznie, bo juz niemal bez zdziwienia, tylko z jakim's smutkiem w glosie, zapytala:\n— Dlaczego tyle chleba bierzesz?\n— Nie pytaj, mamo, ojciec kazal…\n— A m'owile's, ze nie wiesz, dlaczego ojca aresztowali — wyszeptala z wyrzutem.\n— Naprawde nie wiedzialem — odparl patrzac w oczy matki. Na kr'otka chwile zapanowalo milczenie. Przerwala je matka:\n— Id'z juz. Moga tu przyj's'c jeszcze raz. Id'z lepiej.\nNiemal gwaltownie odsunela drzwi prowadzace na korytarz i zawolala glo'sno:\n— Tylko nie zgub pieniedzy i nie wylej mleka! Butelke zostawilam u Grotha w sklepie! Spojrzal na matke zdziwiony. U'smiechnela sie ao niego przez lzy. Teraz dopiero zrozumial, ze chciala w ten spos'ob uzasadni'c jego wyj'scie, je'sliby kto's podsluchiwal.\n„A jezeli przyjdzie policja i nie zastanie mnie w domu? — pomy'slal. — Co wtedy bedzie?”\nPrzed oczyma stanela mu okragla twarz inspektora wykrzywiona zlo'scia.\n„A niech mnie szuka, gdzie chce! Najwazniejsze, to dotrze'c do Bera, tak jak kazal ojciec”. Uczul, ze to postanowienie sprawia mu wyra'zna ulge. Nic nie byloby dla niego bardziej przykre, jak oczekiwanie w domu na ewentualna wizyte policji.\nWyszedl na korytarz i rozejrzal sie na wszystkie strony.\nSzybko doszedl do zakretu i nie ogladajac sie za siebie nacisnal guzik u wej'scia do windy.\n„18, 57, 6, A, 23” — powtarzal w my'slach zjezdzajac w d'ol na 20 poziom, do dzielnicy handlowej.\nPokrecil sie kilkana'scie minut w'sr'od tlumu zalegajacego targowisko, po czym przeszedl do bogatszej cze'sci dzielnicy. Przygladajac sie wystawom zapelnionym r'oznorodnymi towarami pilnie obserwowal, czy go kto nie 'sledzi. Upewniwszy sie, ze nikt nie zwraca na niego uwagi, przejechal na ta'smie chodnikowej do centralnego skweru.\nOkrazyl duzy kwietnik i wszedl do parku. Tu r'owniez przechadzal sie kilka minut uwazajac, aby nie spotka'c kt'orego's z koleg'ow, co mogloby skomplikowa'c wykonanie zadania.\nWreszcie dotarl do windy centralnej. Czerwona lampka, plonaca nad wej'sciem, wskazywala, ze winda jest w ruchu.\nTom polozyl reke na guziku i czekal, az lampka zga'snie.\nZa drzwiami rozlegl sie jednak charakterystyczny szczek i w malym, okraglym okienku ukazalo sie 'swiatlo. Kto's wysiadal wla'snie na tym poziomie.\nDrzwi rozsunely sie i ku zaskoczeniu Toma stanal w nich Jack — „prezydent” w towarzystwie Mary Brown i jeszcze dw'och chlopc'ow.\n— Czemu's nie przyszedl na skwer?! — zawolal Jack. — Wszyscy przyszli, tylko ty jeden nawalile's! Zaniedbujesz sie w obowiazkach czlonka naszej bandy — powiedzial z wyniosla surowo'scia, jak przystalo czolowemu przyw'odcy grupy chlopc'ow, zwlaszcza w obecno'sci innych koleg'ow. — Za kare… — zastanawial sie chwile —…przez tydzie'n bedziesz stale dozorca je'nc'ow.\n— Nie moglem przyj's'c… Ja… naprawde nie moglem.\n— Co znaczy „nie moglem”? — przerwal mu Jack. — Matka cie zatrzymala, czy co? To trzeba bylo zwia'c! Ciamajda jeste's.\n— A zaluj — wtracila Mary — ze's nie przyszedl. Pewno nie wiesz, dlaczego 'swiatlo zgaslo?\n— Jim i Eddy najwiecej sie dowiedzieli, bo to sie stalo na 18 poziomie! Jaka's banda zrobila napad na szpital Bradleya! Jedna grupa wylaczyla 'swiatlo w centrali, a druga w tym czasie zrobila „robote”.\n— Zupelnie tak, jak z tym Mortonem w „Czerwonej rece”, co to w zeszlym miesiacu drukowali — dorzucil jeden z chlopc'ow.\n— Ale dlaczego na szpital?\n— Pewno Bradley mial wieksza forse. Podobno sie nie'zle oblowili!\n— Ale kto to m'ogl by'c?\n— Kto to wie? Wszyscy byli podobno w maskach, tak jak w tej historii z Mortonem.\n— M'owia nawet, ze z nimi byla jedna kobieta — ciagnela Mary. — Ciekawe, kto to? Ale to madrale! Policja kreci sie po calej Celestii, bo wsiakli jak kamie'n w wode. Widzialam nawet kilku na g'orze, jak wsiadali do windy. Podobno rozpoczely sie aresztowania tych, kt'orzy co's wiedza o tej awanturze.\n— A ty, Tom, co's sie dowiedzial? — przerwal Jack potok sl'ow, jakimi Mary zasypywala Toma.\n— Ja… Ja… — jakal sie chlopiec nie wiedzac, co ma odpowiedzie'c. Chcialby bardzo podzieli'c sie z kolegami nowinami o tym, co sie stalo u niego w domu, lecz nie wiedzial, czy mu wolno to uczyni'c. Nie wytrzymal jednak, tym bardziej ze czul sie pokrzywdzony przycinkami Jacka.\n— Sluchajcie! Sluchajcie, chlopaki, powiem wam co's, ale pod jednym warunkiem — znizyl glos tajemniczo.\n— Co takiego? — Jack uni'osl brwi. — Jakim warunkiem? Wal, co wiesz, i nie kre'c!\n— Musicie przysiac, ze nikomu, ale to nikomu nie powiecie, ze'scie sie ze mna tu spotkali. Dobrze? Wtedy wam co's powiem.\nJack wydal usta niechetnie, nie wiedzac, czy wypada mu jako „szefowi” zgodzi'c sie na jakie's warunki ze strony zwyklego czlonka „bandy”. Ale Mary odpowiedziala za niego:\n— Dobrze! Dobrze! M'ow tylko.\n— To przysiegnijcie: „Niech mnie diabel porwie, je'sli powiem, ze widzialem Toma”. No, powtarzajcie za mna przysiege!\n— Niech mie diabel porwie, je'sli powiem! — zawolala dziewczynka. — A dlaczego chcesz, zeby nikt o tym nie wiedzial, ze spotkale's sie z nami?\n— No, a wy? — nacieral na koleg'ow Tom.\n— Niech mnie diabel porwie, je'sli powiem — rzekl z ociaganiem w glosie Jack, lecz czul, ze Tom musi mie'c naprawde wazne powody, je'sli wysuwa takie dziwne zadanie. Byl zreszta nie mniej od innych ciekawy, nie chcial tylko po sobie tego okaza'c.\nGdy dwaj pozostali chlopcy poszli r'owniez za przykladem Mary i Jacka, Tom opowiedzial im w kr'otkich slowach o aresztowaniu ojca, nie wspominajac oczywi'scie nic o wydarzeniach poprzedzajacych przybycie policji.\n— Przypuszczasz, ze tw'oj stary jest wmieszany w ten napad na szpital? — zapytal Jack, gdy Tom sko'nczyl opowiada'c.\n— Nie wiem. Chyba nie. M'oj ojciec nie taki, co na latwa forse leci!\nTom zawahal sie. Przypomnial mu sie pakiet, kt'ory ojciec wyjal z tapczanu i wrzucil do wentylatora, a potem pier'scionek zabrany przez policjanta, zaprzeczyl jednak kategorycznie:\n— Nie! Wykluczone. To nie to.\n— Jednak co's z tym musi mie'c wsp'olnego, je'sli go zaraz po napadzie zamkneli. No, a dlaczego nie chcesz, aby kto's wiedzial, ze, tu byle's?\n— Co's ty, Tom, jako's krecisz… Wiecej wiesz, niz gadasz — dorzucila Mary.\n— Eee, gdziez znowu, tylko ze policja kazala mi nie rusza'c sie z domu, wiee… rozumiecie, nie chce, aby wiedziala, ze wyszedlem.\n— No, a po co's wyszedl? Tom zmieszal sie.\n— Po zakupy — wyjakal.\nJack byl starszy od Toma o trzy lata i bardziej do'swiadczony. Ojciec jego przez dlugi czas pozostawal bez pracy i radzil sobie, jak umial. Widzac, ze chlopiec nie chce powiedzie'c prawdy, Jack zorientowal sie, ze zbytnia ciekawo's'c moze tu by'c niebezpieczna. Wzial wiec Toma za ramie i wszedl z nim razem do windy, po czym zasunal drzwi.\n— Wiem, ze nie chcesz przy tych szczeniakach m'owi'c — powiedzial znizonym glosem, przyjacielsko klepiac Toma po ramieniu. — Nie zadam tez, aby's mi powiedzial wszystko, co wiesz, bo je'sli ta cala sprawa pachnie kryminalem, to tak jest lepiej. Juz ja to wiem. Ale powiedz mi: ty's po zakupy nie jechal?\nTom skinal glowa.\n— A teraz jedziesz do domu? Chlopiec zn'ow skinal glowa.\nJack nacisnal guzik. Winda drgnela i pobiegla w g'ore.\n— M'oj stary takze co's kiedy's „zwinal” i wziela go policja — szeptal Jack. — Posiedzial trzy miesiace i jako's sie wykrecil. Ale z tym napadem na szpital Bradleya to moze by'c co's powaznego. Moze trzeba bedzie wam pom'oc. Zawsze mozesz na mnie liczy'c. Twego ojca m'oj stary bardzo szanuje, no wiec… Gdyby co's zaszlo i musialby's sie ukrywa'c, ty lub twoja matka, albo co innego, to daj jako's zna'c, wiesz, gdzie sie zawsze zbieramy, wiec gdyby's sam nie m'ogl przyj's'c, to temu, kt'ory by mial ze mna rozmawia'c, daj te nakretke. Wtedy bede wiedzial, ze to na pewno od ciebie, a nie jaki's agent.\nWsunal Tomowi w reke kawalek metalu i otworzyl nieco drzwi windy, kt'ora tymczasem zatrzymala sie na 37 poziomie.\nJack wyjrzal na zewnatrz przez szpare, szybko jednak cofnal glowe i zatrzasnal drzwi.\n— Kreci sie tu jaki's facet. Lepiej nie wyla'z. Nacisnal inny guzik i winda pomknela w d'ol.\n— Przejd'z lepiej do tej drugiej windy, niedaleko waszego mieszkania.\n— Nie chce wysiada'c na 20 poziomie, gdyz widzialem tam tych agent'ow, kt'orzy byli u nas — sklamal Tom. — Lepiej pojade na g'ore, na 48 poziom, i tam przeskocze.\n— Moze i masz racje — odpowiedzial Jack, kt'ory przebywajac sam na sam z Tomem nie mial juz nic ze swej protekcjonalnej i wynioslej postawy „szefa”. — No, ja wysiadam, bo ci tam na dole glowia sie, co sie z nami dzieje. Trzymaj sie!\nIstotnie, na 20 poziomie stala jeszcze tr'ojka koleg'ow ze zdziwieniem zagladajac przez szybke do wnetrza windy.\nJack rozsunal drzwi i wysiadl, zamykajac je za soba.\nTom pozostal sam.\nNacisnal guzik opatrzony numerem 85. Winda zn'ow pomknela w g'ore.\nDalsze wydarzenia potoczyly sie juz szybko, zgodnie z planem. Bez przeszk'od, cho'c nie bez pewnego bladzenia, Tom dotarl kierujac sie wskaz'owkami ojca do pomieszcze'n nr 23.\nW'sr'od stos'ow galgan'ow i bel bawelny, przeznaczonych do przer'obki na tkaniny, a od wielu lat lezacych bezuzytecznie, ukryli sie Kruk, Brown i Roche.\nWiadomo's'c o aresztowaniu Johna Malleta wstrzasnela Bernardem. Orientujac sie z wydarze'n ostatnich dni, jak bezwzgledne i brutalne 'srodki got'ow jest stosowa'c Summerson, obawial sie powaznie o los Johna. Ponadto aresztowanie czlowieka bedacego, jak sie domy'slal, jednym z przyw'odc'ow Nieugietych niezmiernie komplikowalo polozenie tr'ojki zbieg'ow, nie m'owiac o tym, ze stawialo znak zapytania nad realizacja planowanej akcji pokrzyzowania zamiar'ow prezydenta. Bernard po ucieczce ze szpitala tylko kr'otka chwile rozmawial z Johnem i cho'c w og'olnych zarysach powiadomil go o pojawieniu sie tajemniczej rakiety oraz o tym, ze nie wolno dopu'sci'c do przebudowy miotacza, jednak zadnych konkretnych metod dzialania nie zdazyl z nim ustali'c.\nKonstruktor nie m'ogl wiedzie'c o decyzji porwania Jima Bradleya, powzietej przed samym aresztowaniem Malleta. W tym czasie, gdy na stacji rakiet toczyla sie walka miedzy policja a grupa Nieugietych, Bernard, zgodnie z poleceniem Malleta, postanowil nawiaza'c kontakt z Horsedealerem. Byl pewny, ze stary filozof zrobi wszystko, by im pom'oc. Jako najlepiej zorientowany w dziwnych i zawilych zagadnieniach, kt'ore staly sie az nazbyt wazne dla zycia Celestii, m'ogl wnie's'c do planu dalszego dzialania niezwykle cenne uwagi i koncepcje. Ponadto, byl on nie mniej popularny od Malleta.\nBernard napisal kr'otki list do Horsedealera, w kt'orym w nieco zawoalowanej formie informowal go pokr'otce o tym, co wiedzial o tajemniczej rakiecie i planach Summersona. List ten, bez adresu i podpisu, mial wreczy'c filozofowi Tom, informujac jednocze'snie o sytuacji trojga zbieg'ow. Gdyby Horsedealer wyrazil gotowo's'c bezpo'sredniego skomunikowania sie z Krukiem, chlopiec mial go przyprowadzi'c do kryj'owki.\nNiestety, caly plan zostal przekre'slony juz na wstepie. Tom nie zdazyl jeszcze opu'sci'c 85 poziomu, gdy natknal sie na agenta policji.\nI oto teraz stal przy drzwiach prowadzacych na korytarz, nie wiedzac, co czyni'c.\n„Moze jednak jeszcze raz spr'obuje — rozmy'slal. — Je'sli mnie ten policjant nie zauwazyl, to z pewno'scia my'sli, ze gdzie's daleko ucieklem, wiec chyba juz sie tu nie kreci. A je'sli zn'ow go spotkam? — uczul zimny dreszcz. — Je'sli on mnie zlapie, to list i klucze dostana sie w ich rece. Co wtedy bedzie ze mna? Co bedzie z ojcem, Berem i tamtymi? Czy nie byloby lepiej wr'oci'c do Bera? Nie. Tak tez niedobrze!”\nPierwszy raz w zyciu to, o czym slyszal w opowiadaniach i czytal w sensacyjnych ilustrowanych ksiazeczkach, stawalo sie rzeczywisto'scia. Niestety, sytuacja, mimo smaku wielkiej przygody, nie byla wcale tak przyjemna, jak sie o tym czytalo w zeszytach Greena lub slyszalo z opowiada'n ojca. Zaden niezwykly pomysl nie przychodzil biednemu bohaterowi wy'snionych marze'n do glowy, mimo ze wedlug autor'ow sensacyjnych opowiada'n takie pomysly zawsze w ostatniej chwili powinny sie zjawi'c. R'owniez zaden szcze'sliwy przypadek nie rozwiazywal trudnej sytuacji. Minuty uplywaly, a Tom tkwil jeszcze przy drzwiach.\n„Trzeba cho'c wyjrze'c na korytarz przez szpare — postanowil wreszcie. — Te drzwi rozsuwaja sie do's'c cicho, wiec je'sliby nawet kto's tu czatowal, nie uslyszy”.\nUjal obiema rekami metalowe uchwyty. Drzwi byly takiej konstrukcji, ze wystarczylo tylko nacisna'c jeden z uchwyt'ow, aby rozsunely sie same. Nie chcac, aby otwarly sie od razu zbyt szeroko, nalezalo je przytrzyma'c.\nTom mial juz nacisna'c uchwyt, gdy nagle zamarl w bezruchu.\nDo uszu jego dobiegl przytlumiony szmer rozmowy: za drzwiami rozmawiali jacy's ludzie. Z bijacym sercem Tom przylozyl ucho do drzwi, lecz natychmiast odskoczyl. Uslyszal charakterystyczny d'zwiek klucza.\nNie mial juz ani chwili do stracenia. Zapominajac w strachu o konieczno'sci zachowywania sie jak najciszej, pu'scil sie biegiem w przeciwlegly koniec dlugiego korytarza. Dobiegl do drzwi oznaczonych numerem 57 i wyciagnawszy klucze poczal goraczkowo dobiera'c wla'sciwy.\nWreszcie znalazl. Rozlegl sie szczek metalu i drzwi rozsunely sie. Wskoczyl do 'srodka. Na zamkniecie drzwi wystarczyly sekundy, lecz jednocze'snie miedzy zasuwajacymi sie plytami Tom ujrzal z przerazeniem otwierajace sie drzwi wej'sciowe, a za nimi kilku mezczyzn z pistoletami w rekach.\nW tej samej chwili, jakby w 'scislym zwiazku z pojawieniem sie policji, nastapilo co's, czego poczatkowo Tom nie m'ogl zrozumie'c. Dopiero p'o'zniej u'swiadomil sobie, co sie stalo.\nTo bijacy nieustannie z sufitu, tak jak w wiekszo'sci pomieszcze'n Celestii, r'ownomierny, staly blask przygasl na moment, rozjarzyl sie, przygasl, zn'ow sie rozjarzyl i zn'ow na chwile przygasl.\n— Jak ten czas sie wlecze — westchnal Dean spogladajac na zegarek. Cho'c dopiero p'ol godziny minelo od opuszczenia przez Toma kryj'owki zbieg'ow, nie m'ogl on ukry'c ogarniajacego go coraz bardziej niepokoju.\n— Ten maly wyglada na madrale — m'owila wyciagnieta na stosie szmat Daisy. — Powinien da'c sobie rade.\n— Tom jest rezolutnym chlopcem — odparl Bernard nie podnoszac glowy znad notesu, w kt'orym co's obliczal. — A ponadto zna 'swietnie Celestie, wiec z pewno'scia bez trudu dotrze do Horsedealera. Chyba ze i Horsedealera zamkneli.\n— Wiec m'owisz, Ber, ze ten stary Horsedealer bardzo duzo m'oglby nam wyja'sni'c? — odezwal sie Dean. — Wiesz, ja sam tego wszystkiego, co m'owile's, nie moge w zaden spos'ob uporzadkowa'c w glowie. Niby rozumiem, ze zbliza sie do nas jaka's rakieta, i to z Towarzysza Slo'nca, ostatecznie moge uwierzy'c, ze sa to diably, cho'c nie potrafie sobie ich wyobrazi'c. Rozumiem r'owniez, ze Summerson obawia sie, slusznie czy nieslusznie, aby nie zniszczyly Celestii. Ale czemu usilowal za wszelka cene ukry'c, ze chodzi tu o przygotowanie miotacza do walki?\n— A w og'ole, jak moze nas ten miotacz obroni'c? Oni moga mie'c taki sam albo lepszy i predzej nas „zdmuchna'c” — dorzucila reporterka. — Skad Summerson wie, ze te diably maja gorszy miotacz?\nUpraszczasz zagadnienie, Daisy — pokrecil glowa Roche. — Przystosowa'c miotacz do obrony trzeba nawet wtedy, je'sli sie nie ma takiej pewno'sci.\n— Jak to — po co? Czy mozna zda'c sie na ich laske i nielaske?\n— A je'sli nas wcze'sniej „zdmuchna”?\n— No, to juz trudno.\n— A je'sli nie maja zamiaru zniszczy'c Celestii, a my ich „zdmuchniemy”, jak tylko wejda w nasza strefe dezintegracji? — nie ustepowala Daisy.\n— Chyba nie beda tacy glupi i spr'obuja sie przedtem porozumie'c z nami. Zreszta glos, kt'ory uslyszalem na zewnatrz, mozna wla'sciwie uzna'c za pr'obe nawiazania kontaktu. Bo zdaje sie nie ulega'c watpliwo'sci, ze to byl glos z tamtej rakiety.\n— A wiec nie chca nas zniszczy'c?\n— Tego z pewno'scia powiedzie'c nie mozna. Pr'oba nawiazania laczno'sci moze by'c podstepem. Prezydent moze mie'c jakie's podstawy.\n— Wiec co? — oburzyla sie dziewczyna. — Ber mial sie zgodzi'c na zadanie Summersona? Roche wzruszyl ramionami.\n— Nie wiem. Skad ja moge wiedzie'c? Sluchaj, Ber! Sko'ncz z tymi obliczeniami i pogadaj z nami po ludzku. Ja dotad jeszcze nie rozumiem, dlaczego's odm'owil Summersonowi. Je'sli nawet wiedziale's, ze to nieczysty interes, to trzeba bylo jako's kreci'c, udawa'c, ze sie godzisz, a nie odm'owi'c z miejsca.\nBernard podni'osl wzrok znad notesu i przez chwile patrzyl na przyjaciela, jakby nie m'ogl zrozumie'c jego sl'ow.\n— W tej chwili przebudowa tylnego miotacza moze by'c zako'nczona — powiedzial wreszcie. -Je'sli oczywi'scie Jim da sobie rade. Wla'snie dokonalem przeliczenia czas'ow wszystkich niezbednych rob'ot. Zakladajac, ze Jim przystapil do montazu w dwie godziny po mojej rozmowie z prezydentem, obecnie m'ogl juz upora'c sie z robota. Wynika stad, ze w kazdej chwili rakieta moze by'c zniszczona.\nDean, kt'ory jeszcze przed chwila chcial dyskutowa'c z Bernardem, czy slusznie postapil odmawiajac udzialu w przebudowie miotaczy, teraz zapytal odruchowo:\n— Ale jak do tego nie dopu'sci'c?\n— Nie wiem. Nie wiemy zreszta, jak daleko od nas znajduje sie rakieta. W kazdym razie trzeba dziala'c. Licze na Horsedealera. Duzo jest racji w tym, co m'owile's. Niestety, rozmowa z Summersonem wbrew mojej woli zeszla na 'slepe tory. Nie wytrzymalem nerwowo. Wiem, ze na mnie spada w duzym stopniu wina za sytuacje, w jakiej sie znale'zli'smy, i rozumiem twoje rozgoryczenie. Ale, wierzcie, nie chcialem tego. Zreszta, nie my'slcie, ze chce w ten spos'ob zmniejszy'c moja wine, lecz wydaje mi sie, iz nasz los zostal przypieczetowany przez Summersona jeszcze wczoraj, gdy kazal nas zamkna'c na zewnatrz. Bo z pewno'scia byla to jego sprawka.\n— No, ale po co on to wszystko robi?\n— My'sle, ze tu chodzi'c musi o wieksza stawke, niz sie nam zdaje. Sprawa nie jest tak prosta. Tu nie chodzi o obrone 'swiata przed zaglada.\n— A wiec? Czego sie domy'slasz? — zapytal Roche.\n— Cala sprawa zdaje sie polega'c na tym, ze to, co zwykli'smy nazywa'c Pieklem, nie jest wcale pieklem.\n— Podejrzewam, ze ci mieszka'ncy Towarzysza Slo'nca, przed kt'orymi uciekli nasi przodkowie, byli to jacy's konkurenci natury gospodarczej i politycznej wielkich rodzin rzadzacych od wiek'ow Celestia. I Summerson, kt'ory wie bardzo duzo, obawia sie, iz oni moga jego i jemu podobnych wysadzi'c z fotela.\n— Na jakiej podstawie tak przypuszczasz?\nBernard nie zdazyl odpowiedzie'c. Podni'osl wzrok ku sufitowi. 'Swiatlo raptownie przygaslo — raz, drugi i trzeci…\n— Co to? — wyszeptala z niepokojem Daisy.\n— Zgineli — rzekl ponuro Bernard. — To byl miotacz.\n— Czy jeste's tego pewny?\n— Tak — spu'scil glowe Kruk. — To byl miotacz. Zuzywa tak znaczna ilo's'c energii, ze powoduje przyga'sniecie 'swiatla w calej Celestii.\n— Wiec zgineli? A moze to tylko pr'oba?\n— Wykluczone. Celem przebudowy jest rozszerzanie niszczycielskiego dzialania miotaczy r'owniez na te ciala, kt'ore nie leca wprost na nas, a tylko przebiegaja przez strefe dezintegracji, ze tak powiem, bokiem. Nie ulega watpliwo'sci, ze chodzilo o cialo z zewnatrz. Trudno przypuszcza'c, aby bylo to jakie's cialo kosmiczne. Chociaz…\n— A moze to jednak meteory? — zawahal sie Roche. — Moze Lunow i Summerson klamia?\n— Dlaczego 'swiatlo przygaslo trzy razy? — dorzucila Daisy. Kruk spojrzal na dziewczyne.\n— Tak. Wla'snie o tym samym my'sle. Dlaczego 'swiatlo przygaslo trzy razy? Znaczy to, ze miotacz dzialal trzykrotnie. A przeciez rakieta miala by'c podobno jedna. Chyba ze jeden wyrzut czastek nie wystarczyl, moze maja jakie's oslony? Albo… juz wiem! Im dluzej nad tym sie zastanawiam, coraz wiecej nabieram pewno'sci, ze to byli oni! Przeciez to jasne: te r'owne odstepy pomiedzy wyrzutami czastek z pewno'scia sa wynikiem malej celno'sci miotacza przy uko'snym locie rakiety. Przeciez przewidywalem to. Dwa razy nie trafil. Dopiero ostatni, trzeci strzal byl skuteczny. Oni weszli w nasza strefe dezintegracji uko'snie, z boku… Przetarl nerwowo czolo.\n— W pierwszej chwili nie moglem tego zrozumie'c, bo przyzwyczailem sie do miotacza dawnego typu, niszczacego tylko te ciala, kt'ore biegna wprost na nas. Ale teraz zrozumialem.\n— Wiec to trzecie przyga'sniecie 'swiatla oznaczalo… — rozpoczela Daisy i urwala.\n— 'Smier'c… — doko'nczyl Dean. — 'Smier'c ludzi czy istot, o kt'orych moze nigdy nic sie nie dowiemy.\n— Oni lecieli do nas… a my… To straszne, potwornie glupie i ohydne. Brzydze sie nami! Tym calym naszym 'swiatem, Celestia! Brzydze sie soba, ze zyje na takim podlym, potwornym, ohydnym 'swiecie!\nBernard patrzyl ponuro w ziemie.\n— A moze tak by'c musialo? — westchnal Roche. — A moze oni musieli zgina'c, aby'smy zyli?\n— M'owisz jak Summerson! — nieomal krzyknal ze zlo'scia Kruk. — Dodasz moze jeszcze, ze lepiej jest po'swieci'c kilku sprawiedliwych, niz…\nNagly trzask otwieranych drzwi nie pozwolil mu doko'nczy'c.\nWszyscy troje spojrzeli z niepokojem na rozsuniete drzwi magazynu, w kt'orych stal zdyszany Tom.\nZ twarzy chlopca wyczyta'c mozna bylo, dlaczego tak nagle wr'ocil.\n— Oni… Oni tu… Policja tu idzie! — wyjakal przerazony.\nBernard siegnal do kieszeni i wyjal pistolet pozostawiony im przez Cornicka.\n— Spokojnie, tylko spokojnie — powiedzial i bez po'spiechu podszedl do Toma. — Gdzie jest policja?\n— Nie wiem… Moze juz niedaleko.\n— Uspok'oj sie i m'ow, gdzie's widzial policje ostatni raz! Powtarzam: ostatni raz!\n— Widzialem, jak otworzyli drzwi nr 18 i weszli na korytarz. Kruk odetchnal z ulga.\n— Potem ucieklem i przybieglem tu.\n— Widzieli cie?\n— Na pewno. Byl tez z nimi ten agent, co mnie gonil.\n— To gonil cie kto's?\n— No tak. Bo to tak bylo: wychodze na ten korytarz, co to mozna nim doj's'c do windy centralnej. Ide kawalek, za ten zakret co to na prawo, a tu slysze, kto's za mna idzie. Wiec ja ide szybciej, a on zaczyna wola'c na mnie: „Hej! Chlopcze!” Zaczalem wiec ucieka'c, a ze na tym poziomie strasznie trudno biega'c, bo sie bardzo malo wazy, wiec on sie przewalil, a ja wtedy wskoczylem do jednego otwartego magazynu i schowalem sie za beczki. To on przyszedl i zaczal 'swieci'c latarka, ale mnie nie zobaczyl i poszedl. Wtedy ja ostroznie wyszedlem i pobieglem po cichu z powrotem, bo nie bylo po co i's'c dalej i ryzykowa'c. Schowalem sie za drzwiami nr 18 i slucham, a tu idzie trzech za mna. No i wtedy tu przylecialem.\n— To wszystko? Chlopiec skinal glowa.\nKruk chwile zastanawial sie, wreszcie rzekl:\n— Prawdopodobnie wszystkie wazniejsze przej'scia, zwlaszcza w poblizu wind, obsadzone sa przez policje. Nie bedzie im tak trudno przeszuka'c nasz poziom. Obejmuje on okolo pieciuset pomieszcze'n, lecz teren wymagajacy zbadania bedzie znacznie mniejszy. Policja widziala, kt'orymi drzwiami uciekl Tom, a wiec dotarla z pewno'scia do galerii nad magazynem B, odcinajac nam znaczna ilo's'c polacze'n z innymi pomieszczeniami. Tak czy inaczej, powinni tu dotrze'c w ciagu najdalej dw'och godzin, oczywi'scie, je'sli domy'slaja sie, ze Tom byl z nami w kontakcie.\nDaisy patrzyla z niepokojem na Bernarda.\n— Mamy praktycznie dwie drogi: albo dosta'c sie do d'zwigu towarowego w magazynie F i je'sli nie jest on obstawiony, pojecha'c na d'ol lub w g'ore, albo tez przedosta'c sie z magazynu H po drabinie na 86 poziom. Dotarcie do d'zwigu byloby najprostsze, lecz ryzykowne, gdyz w magazynie F pracuja czarni pod dozorem, a poza tym d'zwig towarowy moze by'c obstawiony. Bezpieczniej jest dotrze'c okrezna droga na poziom 95 i tam dosta'c sie do ko'nc'owki d'zwigu centralnego. D'zwig centralny biegnie przez 93 poziomy i jest malo prawdopodobne, aby wszystkie udalo sie im obsadzi'c. Za tym planem przemawia jeszcze to, ze przedostawszy sie do magazynu H nie narazamy sie na odciecie. Nie przypuszczam tez, aby orientowali sie lepiej w terenie od nas.\n— A czy oni nie obstawili r'owniez tego przej'scia na 86 poziomie?\n— Nie wiem… Droga tam jest do's'c zawila, wiec mam nadzieje, ze jeszcze nie dotarli. Ruszyli dlugim korytarzem i poprzez szereg mniejszych sal dotarli do drabiny prowadzacej na wyzszy poziom. Przej'scie bylo wolne i po dlugim krazeniu w'sr'od r'oznych pomieszcze'n i korytarzy, omijajac zamkniete drzwi, do kt'orych nie mogli dobra'c kluczy, wspinajac sie po waskich drabinach w starych, nie uzywanych przej'sciach i szybach wentylacyjnych, dostali sie bez przeszk'od na 95 poziom.\nNalezalo teraz doj's'c do windy centralnej.\nWszedzie panowala niczym nie zmacona cisza. Przeszli na palcach korytarzem o wygietej podlodze do zakretu. O kilka metr'ow od nich znajdowaly sie drzwi windy. Korytarz biegl dalej i ko'nczyl sie nowym zakretem.\nBernard wyjrzal ostroznie zza wegla. Nikogo w poblizu windy nie bylo. Nie palila sie r'owniez czerwona lampka nad wej'sciem.\n— Masz tu elektryt i gdyby's zauwazyl tam kogo's podejrzanego, strzelaj z miejsca — Bernard zwr'ocil sie szeptem do Roche'a wskazujac przeciwlegly zakret. Zachowujac sie sam jak najciszej, podszedl do drzwiczek i nacisnal guzik w 'scianie. Czerwona lampka zaplonela sygnalizujac, ze winda biegnie w g'ore.\nLiczac w nerwowym napieciu sekundy Bernard oczekiwal nadej'scia wagonika. Wreszcie w okienku ukazalo sie 'swiatlo i rozlegl sie szczek otwierajacych sie drzwi.\n— No, teraz predko! — zawolal konstruktor i naraz okrzyk zamarl mu na ustach.\nW otwartych drzwiach windy, z pistoletami skierowanymi w jego strone, stalo dw'och mezczyzn w ochronnych kurtkach.\n— Lapy do g'ory! — wrzasnal jeden z nich, lecz w tym samym momencie rozlegl sie charakterystyczny d'zwiek elektrytu. O'slepiajaco biala iskra uderzyla w drzwi windy.\nBernard odruchowo przypadl do ziemi.\nZn'ow trzaski strzal'ow wstrzasnely powietrzem. Ujrzal, jak policjanci cofneli sie w glab windy strzelajac w kierunku zakretu, skad usilowal razi'c ich pociskami elektrycznymi Roche. Nie chcieli zbytnio ryzykowa'c, gdyz przeciwelektrytowe kurtki tylko cze'sciowo zabezpieczaly przez dzialaniem tej gro'znej broni.\nPodni'oslszy sie ostroznie z ziemi Bernard stanal przy 'scianie. Znajdowal sie poza zasiegiem ognia policjant'ow, jednak dotarcie do towarzyszy bylo niemozliwe. Nagle zablysla mu w glowie zbawcza my'sl.\nPrzysunal sie blizej drzwi i naglym pchnieciem zatrzasnal je. Ruch ten jednak byl wobec niklej wagi ciala na 95 poziomie zbyt gwaltowny. Bernard stracil r'ownowage i upadl na ziemie. U'swiadamiajac sobie, iz kazda sekunda zwloki grozi 'smiercia, zerwal sie z ziemi i skoczyl ku zakretowi. Tym razem mala waga ciala byla pomoca, bo jedno odbicie od chropowatej podlogi wystarczylo, aby znalazl sie w'sr'od towarzyszy.\nW chwili gdy znikl za zakretem, rozlegly sie nowe strzaly. Byl juz jednak bezpieczny.\nStrzaly zamilkly, widocznie policjanci naradzali sie, co maja robi'c.\n— Trzeba sie ukry'c nizej, w tych magazynach — rzucil Roche. — Ber! Prowad'z, bo znasz lepiej teren, a ja bede tamtych trzymal ogniem. Czy masz jeszcze ladunki?\n— Tylko dwa magazynki, po dwana'scie sztuk! Oszczedzaj!\n— Daisy! Tom! Chod'zcie za mna! — rozkazal Bernard i podawszy Roche'owi dwie srebrzyste rurki skierowal sie korytarzem ku pomieszczeniom, z kt'orych mozna bylo zej's'c na nizsze poziomy.\nNie uszedl jeszcze dwudziestu krok'ow, gdy uslyszal za soba wolanie Roche'a:\n— Ber! Ber! Czekaj! Oni zamkneli winde i zjechali na d'ol! Co teraz robi'c? Bernard 'sciagnal brwi.\n— Co? Zjechali na d'ol? Aha, chca skomunikowa'c sie z reszta i rozpocza'c atak z kilku stron. Natychmiast za mna! Trzeba jak najpredzej dosta'c sie na 92 poziom. Je'sli oni zjechali na 94 poziom, w kazdej chwili mozemy by'c odcieci. Dean, poczekasz jeszcze troche, gdyz z tym zjechaniem na d'ol to moze by'c tylko manewr, a potem staraj sie jak najszybciej dolaczy'c do nas. Idziemy ta sama droga — dorzucil, znikajac w waskim przej'sciu. Tuz za Krukiem biegla Daisy, na ostatku Tom.\nPosuwali sie szybko, tak ze po kilku minutach dotarli do ciemnego otworu. Byl to nie o'swietlony szyb wentylacyjny, w kt'orym biegla drabina laczaca kilka poziom'ow.\nBernard po'swiecil latarka. Jasny krag 'slizgal sie chwile po szeregu prostokatnych otwor'ow biegnacych obok drabiny w d'ol.\n— Nikogo nie wida'c — odezwal sie szeptem konstruktor. — Miejmy nadzieje, ze nie orientuja sie, iz tym szybem mozna zej's'c na 92 poziom. Najgorszy jest ten pierwszy pod nami otw'or, w kt'orym wida'c 'swiatlo, gdyz wychodzi on bezpo'srednio na korytarz i doj'scie do windy jest tu bardzo proste. Nizszych otwor'ow mozemy sie nie obawia'c, bo tam sa magazyny i to przewaznie zamkniete. Daisy, 'swie'c mi latarka i daj zna'c, gdyby's zauwazyla co's podejrzanego.\nPrzelozyl nogi przez otw'or i poczal sie ostroznie opuszcza'c w glab szybu. Czul wyra'znie bicie wlasnego serca, a wewnetrzny niepok'oj udzielal sie mie'sniom. Zdawal sobie sprawe, ze ryzykuje bardzo wiele. Policjanci mogli przyczai'c sie i w kazdej chwili porazi'c go elektrycznym pociskiem lub pochwyci'c, gdy bedzie mijal 94 poziom. Jednak innej drogi wydostania sie z matni nie bylo i wiedzial, ze musi ryzykowa'c.\nPoczal liczy'c odruchowo szczeble. Szary odblask bijacy z otworu na 94 poziomie przy'cmiewal coraz bardziej 'swiatlo latarki. Bernard uczul, jak kroplisty pot zaczyna wystepowa'c mu na czolo.\nTo bylo gorsze niz bezpo'srednie niebezpiecze'nstwo: owa palaca 'swiadomo's'c nieuchwytnego kregu, kt'ory coraz bardziej ich otaczal. Kruk zdawal sobie sprawe z tego, ze je'sli nawet dotra do 92 poziomu, to tylko odwloka chwile ostatecznego zanikniecia sieci, lecz juz sie z niej nie wymkna.\nJeszcze dwa metry… jeszcze metr… jeszcze kilka stopni dzielilo Bernarda od otworu.\nNaraz… Wydarzenia potoczyly sie tak szybko i niemal jednocze'snie, ze w pierwszej chwili Bernard nie bardzo wiedzial, co sie wla'sciwie stalo. Oto gdy wchodzil na szczeble biegnace bezpo'srednio obok otworu, uslyszal okrzyk ostrzegawczy Daisy, trzask wystrzalu i ujrzal spadajace w glab szybu odlamki latarki. W chwile p'o'zniej czyje's rece pochwycily go za nogi usilujac wciagna'c do otworu.\nSzarpnal sie gwaltownie podciagajac jednocze'snie cialo w g'ore. Poczal sie wykreca'c na wszystkie strony uderzajac uczepionym u n'og ciezarem o krawedzie otworu i grozac wciagnieciem napastnik'ow do szybu.\nPo kr'otkim szamotaniu, w'sr'od przekle'nstw i okrzyk'ow b'olu policjanci pu'scili nogi Bernarda, kt'ory poczal teraz szybko wspina'c sie w g'ore.\n— Ber! Blizej 'sciany! — rozlegl sie nagle glos Roche'a i jednocze'snie blyskawica uderzyla w glab szybu.\nTo Dean trzymal w szachu policjant'ow, aby uniemozliwi'c im ostrzeliwanie Kruka.\nByl zn'ow uratowany. Wobec latwo'sci wspinania sie przy malej wadze ciala, przeskakujac po kilka szczebli drabiny, Bernard kilkunastoma gwaltownymi ruchami ramion dotarl do towarzyszy.\n— Daisy! Co z Daisy? — podbiegl do reporterki lezacej nieruchomo na podlodze. Dean kleczal obok dziewczyny, rozpinajac jej bluzke.\nTwarz Daisy byla sinoblada, przez prawa jej reke od dloni do lokcia biegla dluga rana o spalonych brzegach.\n— Trafili ja te lotry… — rzucil zdlawionym glosem Dean. Przylozyl ucho do piersi dziewczyny.\n— Zyje — stwierdzil z ulga. — Co za szcze'scie, ze oparla sie lokciem o krawed'z wlazu. Prad splynal gl'ownie po rece, tak iz wstrzas nie byl 'smiertelny.\nSzybko podarl bluzke na dlugie pasy i poczal bandazowa'c krwawiaca coraz bardziej rane.\n— Nie ma ani chwili do stracenia — ponaglal go Bernard. — Musimy ucieka'c. Za chwile moze tu by'c policja. Dean, daj pistolet. Ja ide pierwszy, a ty we'z na rece Daisy.Miejmy nadzieje, ze policja nie obstawila korytarza, gdyz w'owczas wzielaby nas w dwa ognie, a mamy tylko jeden pistolet.\n— Ale czy w og'ole jest sens sie broni'c? — wybuchnal Dean. — Czy w og'ole jest gdzie's stad jeszcze ucieka'c? Tym bardziej ze trzeba by lekarza dla Daisy. Zreszta…\n— Chyba nie liczysz, ze Summerson nas oszczedzi?\n— Nie, ale to i tak…\n— Nie opowiadaj glupstw! Dop'oki czlowiek zyje, nie wszystko jeszcze jest stracone. Chod'zmy.\nNa szcze'scie korytarz nie byl jeszcze obsadzony. Widocznie policjanci, kt'orzy zaatakowali ich od strony szybu, nie mogac ryzykowa'c opuszczenia blokujacej pozycji, nie mieli do's'c sil na atak.\nBernard dotarl do zakretu i stwierdzil, ze windy jeszcze nie ma. Lekkie migotanie czerwonej lampki wskazywalo, ze d'zwig znajduje sie w ruchu. Po chwili drganie ustalo, widocznie policjanci zjechali po pomoc.\nKazda chwila byla cenna.\n— Jedyna droga, gdzie nie moga nas wzia'c w dwa ognie, to pomieszczenia prowadzace do osi Celestii — powiedzial Kruk. — Tam zreszta, w tym warsztacie na setnym poziomie, znajduje sie apteczka, wiec mozna bedzie zrobi'c Daisy opatrunek i zastrzyk.\n— No tak. To najwazniejsze. Ale czy masz klucze? — zaniepokoil sie Dean. — Przeciez tamte twoje specjalne klucze wsiakly po odnalezieniu nas przez pogotowie, a te, kt'ore dostali'smy od robotnik'ow, zdaje sie, nie sa zbyt uniwersalne.\n— Damy sobie jako's rade, zamki sa tu proste. Niewykluczone zreszta, ze drzwi sa otwarte. Przeciez my'smy ich nie zamykali. Zaraz sie przekonamy.\nPrzy'spieszyli kroku i po chwili znale'zli sie pod drzwiami, za kt'orymi rozpoczynala sie galeria nad magazynem. Dalsza droga r'owniez stala otworem, tak iz po dwudziestu paru minutach, z kt'orych najwiecej zuzyto na wnoszenie wp'olprzytomnej Daisy po drabinach, znale'zli sie w salce warsztatu. Tu Dean zajal sie opatrzeniem dziewczyny, Tom za's z Bernardem czuwali przy otwartym wlazie miedzy 98 a 99 poziomem, gdyz tylko z tej strony m'ogl nastapi'c atak. Nizej, na plycie zamykajacej wlaz laczacy 98 i 97 poziomy, umie'scil konstruktor wielki miot zabrany z warsztatu, dowiazawszy do niego dlugi drut, kt'orego koniec trzymal w reku. W ten spos'ob gdyby policja, cho'cby zachowujac najwieksza ostrozno's'c i cisze, chciala dosta'c sie do pomieszczenia na 98 poziomie, musialaby otwierajac klape straci'c mlot, a tym samym zaalarmowa'c osaczonych.\nWidocznie jednak policjanci nie orientowali sie, kt'oredy uciekla czw'orka zbieg'ow, i przeszukiwali szczeg'olowo wszystkie okoliczne pomieszczenia, gdyz blisko dwie godziny minely od strzelaniny na 95 poziomie, a po'scigu nie bylo wida'c.\nTom i Bernard siedzieli na ziemi przy wlazie. Konstruktor pograzony byl w glebokiej zadumie i chlopiec nie chcial mu przeszkadza'c. Nie wytrzymal jednak dlugo.\n— Panie Ber! Co z nami bedzie? — zapytal trwoznie. Kruk u'smiechnal sie blado do chlopca.\n— Czy nie mozna juz stad uciec? — powiedzial drzacym glosem Tom.\n— Nie martw sie — odrzekl konstruktor wyrwany z zamy'slenia. — Jako's damy sobie rade.\n— Bad'z cierpliwy.\nZa pierwszymi pytaniami poszly jednak nastepne:\n— Panie Ber, jak to sie wtedy stalo, ze policja przyjechala winda, gdy pan nacisnal guzik? Przeciez czerwone 'swiatlo nie palilo sie, a wiec winda stala i musiala by'c pusta. A dopiero kiedy pan nacisnal guzik — 'swiatlo sie zapalilo i juz nie zgaslo, az winda przyjechala. Przeciez oni nie mogli wskoczy'c w czasie ruchu, bo drzwi musza by'c zamkniete. Wiec jak sie do windy dostali?\n— Nie jest to tak trudne do wytlumaczenia, jak sadzisz. Po prostu oni juz siedzieli w windzie i tylko czekali, gdzie ich zawiezie.\nTom otworzyl usta, aby zaoponowa'c, lecz konstruktor go uprzedzil:\n— Wiem, co chcesz powiedzie'c: je'sliby siedzieli w windzie, nawet kiedy ona stoi, to paliloby sie czerwone 'swiatlo. Masz racje, ale mozna tego unikna'c. Ot'oz wystarczy troche pomyslowo'sci, aby zawisna'c nad podloga. Na powiazanych lina pasach. Nie jest to zbyt meczace, je'sli zwazy'c, ze mozna tak stana'c gdzie's na 90 poziomie. Tam waga ciala jest juz niewielka. W ten spos'ob nietrudno udawa'c, ze winda jest pusta, i czeka'c, az kto's naci'snie guzik na kt'orym's z poziom'ow. Niewykluczone, ze to stary trik policji i wszystkie windy sa tak obsadzone.\n— No, to nie ma mowy, zeby'smy mogli dosta'c sie gdzie's do windy?\n— Nie. Zreszta tu, w poblizu osi, z tej strony reaktora, nie ma juz w og'ole wind.\nW tej chwili nad nimi w otworze wlazu ukazala sie glowa Roche'a.\n— Co slycha'c?\n— Cisza — odpowiedzial Bernard. — A jak tam Daisy?\n— Usnela. Zrobilem jej opatrunek i zastrzyk, wiec chyba nie bedzie komplikacji. Rana jest duza, lecz powierzchowna. Szcze'scie, ze trafili w latarke, nie w dlo'n.\n— Biedna dziewczyna — westchnal Kruk. — Ze tez wla'snie ja musialo to spotka'c. Przez twarz Roche'a przebiegl cie'n niezadowolenia.\n— Latwo ci m'owi'c, ale przeciez z tej calej kabaly w og'ole nie wida'c wyj'scia. To wszystko przez ciebie. Gdyby'smy sie dali zlapa'c na poczatku, to co? M'oj stary sprzedalby cze's'c interesu i jako's nas wyciagnal.\n— Wiec ty my'slisz, ze cala ta sprawa dalaby sie zalatwi'c u Godstona czy w sadzie? Wiec ty jeszcze nie rozumiesz, ze oni chca nas wszystkich zlikwidowa'c, tak jak to usilowali zrobi'c zamykajac nas od zewnatrz?\n— Moze chcieli, ale teraz, je'sli tamci z Towarzysza Slo'nca zostali zniszczeni… sytuacja mogla sie zmieni'c. C'oz im po naszej 'smierci? Chodzi najwyzej o milczenie, a na to zawsze moge sie zgodzi'c.\n— Jeste's naiwny. Najlepiej milcza umarli..\n— Wiec co? Jakie widzisz z tego wszystkiego wyj'scie? Bo ja zadnego — denerwowal sie Dean.\n— Wiem, ze sytuacja jest powazna, ale jeszcze nie beznadziejna\n— Nie wm'owisz mi tego tak latwo.\n— Nie mam wcale zamiaru. Przyszedl mi jednak przed chwila do glowy pewien plan.\n— Jak wiesz, za tymi drzwiami — tu Bernard wskazal reka na drzwi opatrzone znakami ostrzegawczymi — znajduja sie urzadzenia sterujace centralnego reaktora. Pomieszczenia te biegna na znacznej dlugo'sci otaczajac reaktor. Gdyby'smy sie tam dostali, to…\nNagle szarpniecie drutu przerwalo rozmowe.\nPod nimi, na 98 poziomie, w otwartym wlazie ukazala sie przestraszona twarz mezczyzny, kt'oremu, po odsunieciu klapy, spadl na glowe wielki mlot. Konstruktor pu'scil drut i zasunal klape wlazu.\n— Masz tu pistolet — zwr'ocil sie do Roche'a. — Je'sliby otworzyli — strzelaj i staraj sie zatrzasna'c wlaz. Watpie, aby kt'ory's z nich odwazyl sie dla odsuniecia klapy wchodzi'c na drabine i nacisna'c wlasnorecznie guzik, bo znalazlby sie wprost pod twoja lufa. Moga to jednak zrobi'c jakim's pretem. Nie wolno dopu'sci'c do tego, aby wlaz pozostal otwarty, gdyz odcieliby nas od Daisy. Trzeba ich wiec odstraszy'c od tych pr'ob. Ja pedze na g'ore po narzedzia!\n— Chcesz sie dosta'c do urzadze'n kierowniczych reaktora?\n— Tak. Bedzie 2 tymi zamkami troche roboty, tym bardziej ze trzeba unieruchomi'c urzadzenia alarmowe, lecz powinienem da'c sobie rade.\n— Ale czy tam… mozna wej's'c? — zapytal Dean z niepokojem.\n— Bedziemy sie starali wybiera'c przej'scia jak najdalej od 'zr'odel promieniowania. Nie mamy innego wyj'scia. Mozemy wzia'c skafandry. Pamietam, ze jeszcze trzy byly w przebieralni, gdy wychodzili'smy na zewnatrz. Zreszta, moze zostawili i nasze? Trzeba sprawdzi'c.\n— R'ob, jak uwazasz — na twarzy astronoma zn'ow odbila sie rezygnacja. Bernard wszedl na g'ore i po kilkunastu minutach wr'ocil z paroma narzedziami.\nKleknawszy na ziemi przez dluzsza chwile majstrowal przy zamkach.\n— No i co? — dopytywal sie Dean.\n— Ciezka sprawa — rzekl Bernard wstajac. — Zdaje sie, ze trzeba bedzie cia'c, mamy tu blisko 50 cm olowiu. Tom, chod'z ze mna na g'ore, musimy wzia'c lomy i aparat do ciecia metalu.\nDean pozostal sam. Zrobilo mu sie troche nieswojo, chociaz towarzysze znajdowali sie tylko o pietro wyzej i mieli wkr'otce wr'oci'c.\nDraznila go cisza panujaca na dole. Jeszcze kilka minut temu slyszal szmery dochodzace z poziomu 98, teraz jednak policjanci nie zdradzali niczym swej obecno'sci. Najbardziej obawial sie tego, ze moga otworzy'c klape w momencie, kiedy Ber lub Tom znajdowa'c sie beda na drabinie wprost nad wlazem. Teraz, gdy cisza stawala sie coraz bardziej niepokojaca, pragnal, aby juz wreszcie spr'obowali otworzy'c.\n„Co's pewnie knuja — przebieglo mu przez glowe. — A gdyby tak odsuna'c nieco klape i zobaczy'c, co sie tam dzieje?”\nPrzyblizyl sie do otworu i siegnal w kierunku guzika. Nim jednak zdazyl go dotkna'c, nastapilo to, czego sie najmniej spodziewal.\nKlapa nagle odskoczyla i przez okragly otw'or wpadl uko'snym lukiem tuz przed nosem Deana rzucony z dolu podluzny, szklany przedmiot.\nAstronom odskoczyl gwaltownie w tyl.\nPrzedmiot, rzucony z rozmachem, uderzyl o 'sciane i z gluchym trzaskiem pekl.\nW miejscu, gdzie eksplodowal, ukazal sie niebieski oblok, kt'ory poczal sie szybko rozplywa'c w powietrzu. Dean wiedzial, ze gaz ten uzywany byl nieraz do zwalczania plagi dzikich kr'olik'ow niszczacych plantacje na rolniczych poziomach.\nNie bylo chwili do stracenia.\nGwaltownym ruchem zatrzasnal klape i jednym skokiem znalazl sie na szczycie drabiny. Krztuszac sie dotarl do warsztatu i zasunal otw'or.\n— Co sie stalo? — przypadl do niego Bernard.\n— Gaz! Wrzucili ampulke z gazem. Chca nas wytru'c jak kr'oliki.\n— Ped'z po skafander! — zawolal konstruktor wyrywajac pistolet z reki przyjaciela. — Nie mozemy dopu'sci'c, aby opanowali 99 poziom.\nNacisnal guzik. Klapa odskoczyla i z otworu buchnal mu wprost w twarz klab gazu. Przez niebieskawe opary ujrzal w dole otwarty wlaz prowadzacy na 98 poziom. Strzelil na o'slep i zatrzasnal klape.\nChwycil silnie reka za uchwyt, aby nie dopu'sci'c do jej otwarcia. Chwile sie zastanawial. Nagle wstal z podlogi.\n— Trzymaj klape! — zawolal na Toma. — Je'sli bedziesz czul, ze nie dasz rady, to wolaj. W ostateczno'sci, masz tu pistolet! Potrzeba mi trzech minut czasu.\nWspial sie na drabine i znikl w otworze prowadzacym do pomieszcze'n w osi Celestii, odprowadzany przerazonym wzrokiem Daisy. Dziewczyna obudzona strzalem usiadla na ziemi, nie zdajac sobie jeszcze sprawy z tego, co sie dzieje.\n— Co to bylo? Gdzie on poszedl? — wyszeptala.\n— Nie wiem — odpowiedzial Tom niespokojnie.\nW tej chwili w otworze, w kt'orym znikl Kruk, ukazaly sie nogi Roche'a. Jednak, ku zdziwieniu Daisy i Toma, mlody astronom nie schodzil na d'ol, lecz jakby na co's oczekiwal.\nNaraz gdzie's z g'ory dobiegl ich daleki szum motoru, kt'ory po chwili spotegowal sie i zmienil ton. Lecz oto, jakby pod wplywem pierwszego szumu, Daisy uczula w uszach lekki b'ol, podobny do tego, jaki czula zwykle po dluzszym nurkowaniu w basenie.\n— Tom, slyszysz szum? — zapytala z niepokojem.\n— Tak, prosze pani. I tak mnie dziwnie boli w uszach.\nRozlegl sie trzask i klapa wlazu, prowadzacego do osi, zasunela sie do polowy otworu, opierajac sie o nogi Deana.\n— Spokojnie, Daisy! Niczego sie nie b'oj! — dobiegl z g'ory glos Roche'a.\nSzum w uszach potegowal sie przechodzac chwilami w dzwonienie. Na czole dziewczyny poczely zbiera'c sie krople zimnego potu. Ogarnal ja lek: oni pompuja powietrze! To dzialaja kompresory w 'sluzie. Dlaczego oni to robia? Co to ma znaczy'c?\nChciala krzykna'c, gdy praca silnika ustala raptownie. Pozostalo tylko dzwonienie w uszach i nieprzyjemne uczucie jakiej's zmiany w otoczeniu.\nDean zeskoczyl z drabiny i nachyliwszy sie nacisnal guzik obok wlazu prowadzacego na 99 poziom.\n— Tom! Pu's'c nieco klape!\nChlopiec zwolnil uchwyt, lecz klapa nie poruszyla sie.\n— Pu's'c zupelnie! — rozkazal Roche. — A teraz spr'obuj odsuna'c. No co, nie da sie? W porzadku. Ber, mozesz zej's'c.\nTom patrzyl ze zdziwieniem na astronoma.\nDean u'smiechnal sie po raz pierwszy od wielu godzin.\n— Zadna sila juz tej klapy nie odsunie — wyja'snil. — Ber obnizyl ci'snienie i nastapilo automatyczne zablokowanie przej'scia, tak jak w razie jakiej's katastrofy, gdy zaczyna ucieka'c powietrze. Nie uda im sie nas wy tru'c! Chyba zeby zrobili otw'or w klapie lub w podlodze, ale tego nie zaryzykuja, bo skad moga wiedzie'c, czy nie ubrali'smy sie w skafandry i nie wypu'scili'smy powietrza.\nTymczasem Kruk zeskoczyl na d'ol.\n— Trzeba bedzie wycia'c w 'scianie otw'or, aby'smy mogli dosta'c sie do pomieszcze'n kierowniczych reaktora, gdyz nie ma tu drzwi. Spowoduje to wzrost ci'snienia, a tym samym moze nam grozi'c ponowne otwarcie klapy. Bede wiec musial ja przyspawa'c. Dean z Tomem, opukajcie tymczasem 'sciany. Trzeba wybra'c odpowiednie miejsce, gdyz oslona nie wszedzie ma r'owna grubo's'c.\nPowiedzial to celowo, cho'c zdawal sobie sprawe, ze ich „fachowa” pomoc nie na wiele sie zda. Chcial jednak zaja'c czym's towarzyszy i w ten spos'ob nieco rozproszy'c ich zdenerwowanie. Przesunal sie do szafy i poczal szuka'c jakich's narzedzi.\n— Hej, Tom! Nie opukuj tej 'sciany — zwr'ocil sie do chlopca, kt'ory w tym czasie poczal z zapalem spelnia'c powierzone mu zadanie. — To nie tu! Przeciez tam jest 'sciana zewnetrzna! Tedy mogliby'smy tylko wyj's'c na tamten 'swiat!\nChlopiec zaczerwienil sie.\n— Ale tam wla'snie slycha'c.\n— Tak „oddaje”…\n— Zdaje ci sie. Tam sa warstwy izolujace i plaszcz wodny.\n— Ale slycha'c, jakby bylo pusto — upieral sie chlopiec.\n— Niemozliwe, przeciez…\n— O, niech pan slucha!\nRozlegl sie gluchy, dudniacy d'zwiek.\nNa twarzy Bernarda odbilo sie zdumienie.\nPodszedl do chlopca i poczal z uwaga opukiwa'c 'sciane.\n— A to ciekawe — rzekl po chwili nie przerywajac badania. Przez kilka minut obmacywal palcami gladka powierzchnie metalu.\n— Tu sa jakie's drzwi! Tak… To z pewno'scia drzwi. Ale przeciez to niemozliwe! Czyzby ta salka nie przylegala bezpo'srednio do 'sciany zewnetrznej?\nDean podszedl zaciekawiony.\n— A moze to winda — szepnela Daisy.\n— Niemozliwe — zaprzeczyl Roche. — Do tej wysoko'sci zadna winda od tej strony nie dochodzi.\n— Moze zrobi'c dziure? — wtracil Tom, o'smielony faktem, ze odkrycie jego wzbudzilo taka sensacje.\n— Mozna by wywierci'c otw'or, ale nie wiem, czy ma to sens, gdyz czasu zbyt wiele nie mamy. Pod sufitem nad drzwiami wida'c siatke: moze wiec to by'c albo szyb windy, albo jakie's urzadzenie wentylacyjne. Oczywi'scie, otw'or blokowany jest automatycznie przy spadku ci'snienia.\n— Moze tedy najlepiej byloby uciec… Naraz, uderzony nowa my'sla, powiedzial:\n— Zrobimy pewien eksperyment. Moze to jednak jest winda.\n— Jaki eksperyment?\n— Wy'swidrujemy nieduzy otw'or ponad drzwiami. Je'sli to jest szyb windy pneumatycznej, to mozemy ja podciagna'c do g'ory obnizajac ci'snienie w szybie.\nOczy Daisy rozszerzyly sie.\n— Nie rozumiem. Jak to mozliwe?\n— Winda pneumatyczna poruszana jest ci'snieniem wytwarzanym przez kompresory, pracujace na dnie szybu stanowiacego dluga rure. Gdy wiec zamiast tloczy'c pod winde powietrze rozrzedzimy je nad nia, to winde podniesie ci'snienie atmosferyczne Celestii. Powietrze to dostaje sie do szybu pod winde specjalnym wentylem, kt'ory wpuszcza je swobodnie do 'srodka nie wypuszczajac z powrotem. Otwiera sie on dopiero wtedy, gdy winda zjezdza na d'ol, regulujac jej ruch zgodnie z sygnalem wysylanym przez pasazera naciskajacego guzik, gdyz kompresory sluza tylko do podnoszenia windy.\n— Niewiele z tego zrozumialam, ale dalabym wiele, aby ten tw'oj eksperyment sie udal i za tymi drzwiami byla wla'snie winda.\n— Z policja — dorzucil zgry'zliwie Roche. Bernard wzruszyl ramionami.\n— Zn'ow zaczynasz — powiedzial cierpko. — Przeciez tego szybu nie ma w planach Celestii. Je'sli jest to szyb windowy, to z pewno'scia jaki's stary, nieczynny. Bardzo watpie, aby'smy mogli ciagna'c tu winde, lecz je'sli jest to zapomniany szyb, bedziemy mogli tedy za pomoca lin wydosta'c sie z matni. Tak czy inaczej, bez sprawdzenia, czy nie ma tam windy, nie mozemy ryzykowa'c wchodzenia do 'srodka, bo w razie jej uruchomienia zostaliby'smy zmiazdzeni.\nWyciagnal z szafy elektryczna wiertarke i zalozywszy wiertlo o duzej 'srednicy podszedl do tajemniczych drzwi.\n— Podnie's mnie do g'ory — zwr'ocil sie do Deana.\nPo chwili wirujace ostrze poczelo szybko zaglebia'c sie w metalowej powierzchni. Daisy wstrzymala oddech wpatrujac sie z niepokojem w blyskajace wiertlo.\nRozlegl sie zgrzyt metalu i jednocze'snie syk wpadajacego do salki powietrza, kt'ory po chwili przeszedl w przeciagly gwizd.\nBernard zeskoczyl z ramion Roche'a.\n— Otw'or jest troche za maly. Nie chce robi'c zbyt wielkiego i bedziemy musieli kilkana'scie minut poczeka'c na reakcje, je'sli w og'ole nastapi. Zarazi Trzeba sie zastanowi'c, czy nie nalezaloby jeszcze obnizy'c ci'snienia. Obecnie panuje tu ci'snienie r'owne trzem czwartym normalnego, lecz szyb moze by'c bardzo dlugi i ci'snienie podniesie sie do jakich's siedmiu 'osmych atmosfery. Przekr'oj szybu nie bedzie mniejszy od l m2. Da nam to ud'zwig rzedu przynajmniej 1250 kg. Je'sli w starym szybie tarcie nie bedzie zbyt wielkie, ci'snienie to wystarczy az nadto do podniesienia windy.\nZapanowalo milczenie. Wszyscy wsluchiwali sie z napieciem w gwizd powietrza uciekajacego z otworu. Mijaly minuty. Gwizd nie ustawal.\n— Chyba nic z tego nie bedzie — nie wytrzymal Dean. Bernard spojrzal na zegarek.\n— Minelo 17 minut — powiedzial szeptem, jakby glos jego m'ogl przeszkodzi'c ucieczce powietrza z szybu.\nLekki szum w uszach wskazywal wyra'znie na zmiane ci'snienia.\nNaraz, w chwili gdy nikt sie tego zupelnie nie spodziewal, rozlegl sie szczek i glo'sne cmokniecie jedno, drugie…\nWstrzymali oddech, Dean kurczowo zacisnal palce na rekoje'sci broni.\nRozlegl sie ponowny szczek i drzwi gwaltownie odskoczyly pchniete ci'snieniem powietrza.\nZa otwartymi drzwiami widnialo jasno o'swietlone, puste wnetrze male'nkiej windy.\nDean pierwszy wskoczyl do 'srodka rozgladajac sie ze zdumieniem po wnetrzu.\n— Tylko jeden guzik! — zawolal. — Co za dziwna winda? Twarz Bernarda przybrala zaciety wyraz.\n— Tak czy inaczej — musimy z niej skorzysta'c. Cho'cby nas miala zawie'z'c do samego piekla!\n— A moze lepiej przebija'c sie wok'ol reaktora?\n— Nie — powiedzial Kruk takim tonem, ze towarzysze spojrzeli na niego ze zdziwieniem.\n— To znaczy? — wyszeptala Daisy.\n— To znaczy, ze was oklamalem! Przej'scie poza oslona w bezpo'srednie sasiedztwo reaktora daloby nam tylko 10 szans na 100, ze przezyliby'smy taka pr'obe.\n— Dlaczego wiec?… — Dean zacisnal palce na ramieniu przyjaciela.\n— Dlatego, ze w'owczas my'slalem, iz to jest jedyne wyj'scie. Teraz sytuacja ulegla zmianie. Zabierzemy ze soba narzedzia do ciecia metalu. Je'sli nawet winda zatrzymalaby sie w jakim's zamknietym pomieszczeniu — damy sobie rade. Zreszta, to nasza ostatnia szansa.\n— W jaki spos'ob uruchomisz winde? — zaniepokoil sie Roche. — Naci'sniecie guzika to tylko otwarcie wentyla dolnego, a nas przeciez nie pu'sci niskie ci'snienie panujace w g'ornej cze'sci szybu.\n— Bedziemy musieli doprowadzi'c ci'snienie na tych poziomach do normalnego i wszystko powinno by'c w porzadku.\nKruk wybrawszy pare narzedzi podal je Tomowi.\n— Zabierz to do windy. Zaraz wracam.\nPo chwili Bernard znalazl sie na g'orze w 'sluzie i ponowny szum w uszach obwie'scil czekajacym w windzie wzrost ci'snienia.\nWr'ociwszy na d'ol konstruktor jeszcze raz obrzucil wzrokiem wnetrze salki.\n„Wyobrazam sobie ich miny, gdy nas tu nie zastana” — pomy'slal u'smiechajac sie do siebie. Natychmiast jednak spowaznial. Co ich czeka na ko'ncu tego szybu? Moze winda jest uszkodzona i zamiast ratunku przyniesie im 'smier'c? Odkrycie szybu wzbudzilo nowa nadzieje, kt'ora sam Bernard w ostatnich godzinach niemal zupelnie utracil. Jednak jakze byla ona krucha i niepewna! Je'sli winda stanie gdzie's w szybie w sasiedztwie zbiornik'ow wody lub, co gorsza, jakiego's gazu?\n„Nie ma innego wyj'scia — pomy'slal. — To.jedyna droga”.\nGwaltownym szarpnieciem zatrzasnal drzwi.\nStali stloczeni w ciasnym wnetrzu, oczekujac z niepokojem na to, co mialo nastapi'c za chwile.\nBernard powoli uni'osl reke w g'ore i polozyl palec na czerwonym przycisku bez zadnego napisu czy symbolu.\n— Jeden jedyny guzik… Dokad on nas zaprowadzi? ”* Nacisnal. Poczul, jak serce zabilo mu gwaltownie.\nWinda drgnela i ze wzrastajaca szybko'scia pobiegla w d'ol.\nIskra na prochy | Zagubiona Przyszłość | cледующая глава


Schronisko na Magurze - Strona 4 - Sercu bliski Beskid Niski\nDzisiaj jest 29-02-2020 01:34\n[ Posty: 159 ] Przejdź na stronę\tPoprzednia 1 2 3 4 5 6 … 11 Następna\nPost: 26-10-2012 17:04\nBył tam kiedyś napis: "Personel w kuchni na dole prosimy wołać", nie wiem czy jeszcze jest, dawno nie byłem na Magurze.\nAle to właśnie mi się podoba. Jest w tym schronisku klimat.\nPost: 26-10-2012 17:19\nRejestracja: 06-06-2012 21:10\nPoczątkiem sierpnia napis jeszcze był.\n"Ty sobie wisisz, a my tu wszystko musimy na swój rozum brać"\nPost: 26-10-2012 23:22\nSzanowny p.Mirosławie (czyt.uruloki) - przeczytałem Pański krytyczny wywód dotyczący Magury i zrobiło mi się po prostu wstyd - wstyd za Pana. Dlaczego ?\n- w całym BN są tylko dwa obiekty PTTK-owskie - Bartne i Magura. Bartne omijam szerokim łukiem ale jestem entuzjastą, jak to Pan się wyraził "szałasu bez podłóg" czyli Magury. I w tym miejscu dziwi mnie u Pana brak "lokalnego patriotyzmu".\n- mówienie "do dziury" jeszcze nikomu nie zaszkodziło - wystarczy raz tam być i wszystko jasne (było to zresztą dostrzeżone w "Jednym z dziesięciu"). To TYLKO na Magurze tak jest i tworzy to specyficzny klimat.\n- co do czystości obiektu, stanu sanitariatów i tzw."ciepłej wody" - był Pan zapewne na Magurze za panowania p.Kozińskiej - buty ściągało się na werandzie, woda - owszem, była ("rura" na zewnątrz) a tylko dziewczyny w "wyjątkowych przypadkach" (?) mogły korzystać z umywalni wewnątrz; była również murowana "sławojka", a jakże tylko w przepisowej odległości - teraz to wszystko jest pod jednym dachem, może nie zawsze w idealnej czystości ale to przecież ci "niedzielni" turyści a niezadługo "amatorzy białego szaleństwa" robią "złą robotę", prawdziwi turyści - nigdy.\n- wspomniał Pan o wyciągu (a w tej chwili "kanapie") - właśnie wyciąg jest "największym złem" jakie spotkało Magurę. Czy nie wystarczy w pobliżu jedna narciarska góra (Jaworzyna), którą posiekano gondolami, kanapami, orczykami ? Przecież wszyscy narciarze to zmotoryzowani !\nReasumując - jeżeli wziąć pod uwagę ubiegłoroczną pozycję Magury (bodajże 10-tą), to postęp jest ogromny !\nI nawet Pańskie uszczypliwe uwagi (delikatnie mówiąc), nam, miłośnikom Magury nie zaszkodzą.\nW przyszłym roku - zwyciężymy !\nPost: 27-10-2012 21:18\nA mnie się robi głupio jak kto czytać nie umie ... Napisałem, że i szałasy bez podłóg mają fanów podobnie jak Magura. Nie, że Magura podobnie jak szałasy nie ma podłogi ale, że podobnie jak te szałasy bez podłogi ma fanów. Jak zajdzie potrzeba napiszę dużymi literami.\nJa fanem Magury nie jestem żeby było jasne. Schronisko to schronisko i dla mnie ma pełnić funkcje schroniska jak najlepiej. Ma być wygodne, czyste, przyjazne - "klimat" to już raczej kryterium pozamerytoryczne. Z tego co doczytałem w tym rankingu o którym piszę "klimat" nie był brany pod uwagę. Nie wzruszają mnie także historie (prehistorie ?) że kiedyś była woda z rury na zewnątrz itp. a teraz jest postęp. Kiedy pragnę takich "klimatów" jak woda z rury i toaleta w pięknych okolicznościach przyrody" to po prostu poruszam się z namiotem i nocuję byle gdzie.\nNatomiast jeśli chodzi o wyjeżdżanie mi z brakiem "lokalnego patriotyzmu" to proszę o zejście z osobistych wycieczek i odniesienie się do meritum czyli do bardzo słabej oceny Magury przez "n.p.m.", albo kontynuację "twórczości fanowskiej" już bez odnośników osobistych.\nNawiasem mówiąc cenię lokalne produkty nawet bardzo o ile przewyższają jakością produkty nielokalne.\nPonownie nawiasem, co by było gdyby do tego schroniska przyszedł ktoś niemy, co nie jest wykluczone...\nPost: 06-12-2012 23:29\nPonownie nawiasem, co by było gdyby do tego schroniska przyszedł ktoś niemy, co nie jest wykluczone...[/quote]\nWitam serdecznie - właśnie wróciliśmy z przejścia Magury Małastowskiej - powyższe napisy są niezniszczone na windzie w schronisku (to tak, aby @uruloki był spokojny - nie widziałem jeszcze turystę - głuchoniemego, choć turystę niewidzącego - a i owszem).\nDzisiaj na Magurze była cudna zima - śniegu tak ok.20 cm, piękne słońce - wchodziliśmy pod słupami "kanapy" i wyszliśmy na "Magurę od kuchni" -\nPost: 14-02-2013 20:08\nW czasie wczorajszego przejścia na biegówkach wału Magury Małastowskiej, odwiedziłem ulubioną Magurkę.\nOto kilka zdjęć -\nPost: 19-02-2013 11:22\nGdy oglądam w tv jakieś westerny, czy coś w tym temacie, i widzę długie poidła dla koni, to zawsze powracają sentymenty do schroniska na Magurze. Ci co dawniej tam bywali, wiedzą o co chodzi.\nPost: 19-02-2013 19:23\nWitam - zapewne masz na myśli "rurę z wodą", która jak ulał przypominała poidło dla koni ale była praktyczna, bo:\n- służyła do ablucji - nieraz i "całego człowieka", jak weszło się do rynny ( brrry, jaka ta woda była zimna !),\n- można było i buty obmyć ( co w dzisiejszych, kafelkami wykładanych łazienkach, nie uchodzi), aby potem dać obuwie do wysuszenia przy piecu na dole w kuchni,\n- na koniec można było zaczerpnąć wodę, aby na kocherze [albo na prymusie...serce się kroi, jak się wspomina kwadratowy prymus produkcji USSR (mam go do dziś - jest sprawny, gotowy do użycia)] zagotować przed schroniskiem wśród kamieni wodę na np.herbatę, zupę albo makaron, który wespół z mielonką stanowił podstawę zahartowanych górołazów.\nNo i komu to przeszkadzało (mam na myśli rurę wodną), no komu ?\nPozdrawiam wszystkich miłośników Magurki !\nPost: 20-02-2013 17:28\nAndy 500, dobrze kojarzysz. Są rzeczy, których nie zapomina się, czas takich wspomnień stoi w miejscu. Jak niektórym niewiele potrzeba do szczęścia, a jak wielu może to popsuć.\nPost: 20-02-2013 22:33\nNo tak, wspomnienia są nieprzemijające...\nZnalazłem zdjęcie (w archiwum Magury), które jest jakby dziś wykonane - popatrz, jak Magurka wyglądała bez drzew. Pozdrawiam\nPost: 27-03-2013 10:51\nJakieś zmiany ? Nowy gospodarz ? czy to tylko plotki ?\nPodzielcie się informacjami.\nPost: 28-03-2013 21:09\nPlotki tylko. A jedzenia mają nawet lepsze niż wcześniej\nPost: 05-04-2013 21:44\nOrientujemy się - wedle naszej orientacji, nocleg kosztuje coś około dychy.\nPost: 08-11-2013 18:30\nWitam - zeskanowałem stare zdjęcie ze słajdów - rok 1984, oto efekt (dla przypomnienia widok obecny)\nPost: 21-07-2016 23:13\nDobry wieczór - tym, co nie wiedzieli albo nie zdążyli obejrzeć krótkiej relacji pt. Na ratunek schronisku na Magurze Małastowskiej (Teleexpress Extra z dnia 19.07.br.), niniejszym przedstawiam -\nhttp://teleexpress.tvp.pl/26209414/na-r ... astowskiej


Uwagi do wydania | VAM2\nZadzwoń do nas +496314140490\nInstrukcja obsługi VAM2\nUwagi do publikacji\nUwagi do wydania VAM2\nZespół Weiss AG z dumą ogłasza wydanie VAM2 w wersji 2.4.2.\nŚciśle współpracujemy z naszymi menedżerami produktów, naukowcami i projektantami, aby zbudować to, co naszym zdaniem zapewni największą wartość dla użytkowników VAM2.\nW Weiss AG stale integrujemy nowe moduły i funkcjonalności, aby pomóc naszym klientom w rozwoju ich projektów.\nW chwili obecnej mamy ponad 200 nowych funkcjonalności i modułów na naszej liście życzeń i musimy ustalić priorytety. Dlatego potrzebujemy informacji od Ciebie, prawdziwego użytkownika. Wysyłając swoje uwagi i sugestie, w VAM2 społeczność jest bardzo ceniona.\nW tym wydaniu, oprócz poprawiania błędów i aktualizacji językowych, zaimplementowaliśmy następujące funkcje:\nWielorzędowa obrotowa przeglądarka 360° i importer obrazu\nModuł publikowania wielo-projektowego z zaawansowanymi prawami użytkownika\nNowy silnik bazy danych umożliwiający znacznie szybsze uruchamianie projektów.\nNowy moduł wysyłania plików obsługuje teraz wysyłanie częściowe\nFunkcja flagi prawa autorskiego dla treści chronionych\nTrwałe usuwanie projektów przez redakcję\nUdoskonalone zarządzanie użytkownikami\nStatystyki wysyłane przez użytkowników i podsumowania wielkości wysyłanych danych\nTworzenie przyrostowych kopii zapasowych na zewnętrznych urządzeniach pamięci masowej i pamięci masowej w chmurze\nNajnowsze technologie komunikacyjne w przeglądarkach dla jeszcze większego bezpieczeństwa i wydajności\nNowa sekcja pomocy i wsparcia z poprawioną instrukcją obsługi i wideotutorial\nVAM2 obsługuje teraz wielorzędowe zestawy obrazów 360°. W oparciu o strukturę numeracji obrazów, VAM2 łączy zestawy obrazów w jedno archiwum odpowiednie do szybkiego wyświetlania w wysokiej rozdzielczości wewnątrz obrotowej przeglądarki. Te indywidualne zestawy są również dostępne do pobrania jako archiwum .zip. Opisy obrazów używanych w produkcji maszyn, takich jak te z Fotorobot są wdrażane w przypadku importu bezpośredniego.\nFajną cechą jest to, że nie trzeba używać całego zestawu spin view. Jeśli chcesz używać tylko niektórych wybranych widoków (na przykład ujęć piękna z przodu, z tyłu, z góry, z dołu i po przekątnej), prześlij odpowiednie zdjęcia. Nie wpływa to w żaden sposób na działanie przeglądarki.\nPonieważ stosujemy przyrostowe aktualizacje, małe zmiany w ogromnych projektach mogą być publikowane w ułamku sekundy.\nProcedura organizowania i zarządzania publikowanymi projektami działa w oparciu o jeden Moduł Wydawniczy. Po skonfigurowaniu, użytkownik może publikować i aktualizować dowolną liczbę projektów za pomocą jednego kliknięcia.\nNowy silnik bazy danych ma inny system sygnalizacji. W przypadku projektu z dużą ilością zasobów, przy pierwszym otwarciu do edycji w back-endzie, mogliśmy osiągnąć niezwykły wzrost szybkości ładowania nawet do 20 razy.\nW poprzedniej wersji, po chwilowej utracie połączenia z Internetem, każdy plik, który nie został w pełni załadowany, musiał być załadowany ponownie od nowa. Teraz, VAM2 automatycznie łączy się ponownie i kontynuuje wysyłanie z punktu przerwania.\nUżytkownicy VAM2 zawsze pracują z danymi chronionymi prawami autorskimi. Zwłaszcza w przypadku projektów związanych z dziedzictwem kulturowym i sztuką rodzaj praw autorskich do treści musi być przede wszystkim widoczny, aby zapobiec fałszywemu publikowaniu treści. System wskazywania praw autorskich pozwala administratorowi na zdefiniowanie indywidualnej struktury nazewnictwa jako bezpośrednio kompatybilnej z innymi systemami i przepływami pracy w użyciu.\nTrwałe usuwanie projektów przez ich twórców\nJedną z podstawowych idei VAM2 było to, że polecenie "usuń" dla aktywów lub projektów nie powinno usuwać danych z bazy danych, a jedynie uczynić je niewidocznymi. Procedura ta zapewnia, że administrator może w każdej chwili przywrócić błędnie usunięte dane. Trwałe usunięcie do wolnego miejsca w bazie danych było możliwe tylko dla administratora VAM2. Na życzenie użytkowników usprawniliśmy zarządzanie prawami użytkowników, aby przyznać redaktorom prawo do trwałego usuwania projektów.\nZintegrowaliśmy możliwości zdefiniowania limitu wysyłanych danych oraz ilości slotów do przetwarzania dostępnych dla indywidualnego użytkownika. W standardzie VAM2 rozprowadza sloty do ładowania i przetwarzania na zasadzie "kto pierwszy, ten lepszy". Gdy czas ładowania i przetwarzania jest czynnikiem ograniczającym w grupach współpracujących, można nadać priorytet poszczególnym użytkownikom, aby przyspieszyć konkretne projekty.\nWidok listy z wszystkimi przypisanymi użytkownikami, datą utworzenia i wielkością projektu z funkcjami wyszukiwania.\nTworzenie kopii zapasowych przyrostowych na zewnętrznych urządzeniach pamięci masowej musiało być wykonywane ręcznie i indywidualnie, co było wymagające nawet dla doświadczonych administratorów systemów. Teraz administrator VAM2administrator może w jednym prostym kroku skonfigurować tworzenie przyrostowych kopii zapasowych zdarzeń na zewnętrznych urządzeniach pamięci masowej, takich jak NAS lub przestrzeń dyskowa w chmurze.\nW Weiss AG stale sprawdzamy aktualizacje przeglądarki i ich wpływ na VAM2. Oficjalnie wspieramy przeglądarki Chrome, Firefox i Edge oraz wdrażamy najnowsze aktualizacje technologiczne w celu zapewnienia bezpiecznej i wydajnej pracy.\nNowa sekcja pomocy i wsparcia z poprawioną instrukcją obsługi i samouczkami wideo\nWielojęzyczna pomoc techniczna i kanały kontaktu\nZe względu na bardzo międzynarodową bazę naszych klientów, dokumentacja online VAM2 jest teraz dostępna w 11 głównych językach.\nPrzed VAM2 SaaS Changelog\nVAM2 | v2.3.8 - Autoskrolowanie\nAutomatyczne przewijanie podczas umieszczania linków i pomiarów w pobliżu granicy ekranu sprawia, że jest to łatwe i wygodne.\nVAM2 | v2.3.8 - Kompas\nKompas do zdjęć sferycznych 360° poprawia orientację podczas wycieczek.\nAutomatyczne przewijanie, podczas umieszczania linków i pomiarów w pobliżu granicy ekranu. Kompas do zdjęć sferycznych 360°. Aktualizacja do wersji Tomcat 8.5\nDodaj domyślne ustawienia dotyczące publikowania i dodaj funkcjonalność do ponownego publikowania projektów.\nUlepszony czas ładowania projektów pchanych i pokazywania postępów.\nOpcja wyłączenia autoloadingu podglądu- przeglądarki.\nZwiększona wydajność webGL w urządzeniach z systemem iOS\nUlepszona obsługa dotykowa wszystkich urządzeń dotykowych, zwłaszcza iPada.\nNowe modele kamer wirtualnych umożliwiają bardzo płynne poruszanie się i bardziej intuicyjną obsługę także na urządzeniach dotykowych.\n↳ Płynne działanie na wszystkich urządzeniach\nFunkcje audytowe z filtrowaniem\nNa bazie projektu lub serwera, filtrowanej przez użytkownika/grupę użytkowników i okres, otrzymujesz listę wszystkich ważnych działań, takich jak logowanie, wysyłanie lub usuwanie i wiele innych.\n↳ Audyt i monitorowanie instalacji VAM2\nWizualizuj swoje dane audytowe na wykresach statystycznych do wydruku.\n↳ Monitoruj i śledź swoją instalację VAM2.\nUsprawniony przebieg prac pomiarowych\nWykonywanie pomiarów na zdjęciach 360° wymaga mniejszej ilości kliknięć dzięki inteligentnym funkcjom przesuwania i powiększania.\n↳ Podziel się z innymi szczegółami za pomocą jednego kliknięcia.\nNowy model kamery\nNowy model kamery umożliwiający szybsze wyświetlanie obrazów o dużych rozmiarach.\nPodczas wysyłania plików na niestabilnych połączeniach, wysyłanie zostanie przerwane po utracie połączenia i kontynuowane po ponownym podłączeniu systemu.\n↳ Równoległe multi-upload i auto-restart po utracie połączenia sieciowego.\nNowy i szybszy samodzielny serwer WWW\nZnacznie krótsze czasy załadunku i wyższa wydajność dla projektów szczególnie dużych, postrzeganych lokalnie jako samodzielne projekty eksportowe.\n↳ Stabilne i szybkie wyświetlanie offline z zewnętrznego urządzenia magazynującego.\nW wersji 2.3 przeprogramowaliśmy VAM do czystego HTML5. Oznacza to, że VAM2 działa teraz poprawnie na urządzeniach, które nie obsługują technologii Flash, takich jak Apple© IPad, Iphone i inne. Aplikacja działa teraz na każdym urządzeniu, na którym działa przeglądarka, czy to na komputerze PC, notebooku, tablecie czy telefonie. Co więcej, rezygnacja z Flash'a poprawiła ładowanie i szybkość działania, a co najważniejsze, VAM2 nie jest już dotknięty problemami z bezpieczeństwem Flash'a. Ponadto, zużycie energii zostało zmniejszone nawet o 75%, co sprawia, że VAM2 w urządzeniach przenośnych jest znacznie bardziej wydajny.\n↳ Bezpieczna i szybsza praca na wszystkich urządzeniach\nPrzeglądarka wideo 360°\nPrzeglądarka wideo umożliwia nawigację we wszystkich kierunkach podczas odtwarzania, a nawet posiada wsparcie dla widoku stereo dla VR jak Occulus rift. Bezpośrednie przełączanie pomiędzy widokiem 360° a płaskim wyświetlaczem. Oś czasowa z miniaturami, aby szybciej znaleźć właściwą pozycję. Możliwość umieszczenia hotspotów na osi czasu wideo, -powiązanie wszystkiego z wszystkim.\n↳ Gotowy do zastosowań VR\nPłaska przeglądarka wideo\nNowa płaska przeglądarka wideo pozwala na wyświetlanie do 4K 60 FPS filmów i obsługuje formaty wideo HDR. Posiada zintegrowaną oś czasu z miniaturkami, dzięki czemu można szybciej znaleźć właściwą pozycję. Możliwość umieszczenia hotspotów na osi czasu wideo, -linkowanie wszystkiego do wszystkiego.\n↳Prepared dla najnowszych formatów w najwyższej rozdzielczości\nUstawienia eksperckie dla przeglądarki\nNowa przeglądarka udostępnia tryb ekspercki jako menu rozwijane, pozwalające na zmianę wszystkich rodzajów reprezentacji obrazu, takich jak balans bieli; ręcznie lub za pomocą chwytaka, ręczną modyfikację kanału kolorów, odwracanie, kontrast, jasność i nasycenie. Ustawienia te mogą być również predefiniowane w backendzie, a zasób pokaże się z predefiniowanymi ustawieniami, ale mogą być nadal zmieniane w opublikowanym oknie trasy. Nie ma więc potrzeby manipulowania oryginałem, wystarczy przesłać i zmienić wygląd w locie.\n↳ Nie ma potrzeby korygowania oryginalnego aktywa przed jego załadowaniem.\nVAM2 Zestaw narzędzi (VAM2 TK)\nVAM2TK jest połączeniem narzędzi do importu-eksportu danych, tworzenia kopii zapasowych i ustawień powiadomień bezpieczeństwa. VAM2TK jest dostarczany w oddzielnym instalatorze, ponieważ może być skonfigurowany przez administratora sieci, który nie musi być administratorem bazy danych VAM2.\n↳ Jedno narzędzie do bezpiecznej i pewnej obsługi danych i monitorowania systemu\nNarzędzie do wykonywania kopii zapasowych przyrostowych (VAM2 TK)\nZdefiniowanie lokalizacji, częstotliwości i czasu dla automatycznego przyrostowego tworzenia kopii zapasowej całej bazy danych VAM2.\n↳ Unikanie utraty danych poprzez automatyczne i bezpieczne tworzenie kopii zapasowych danych\nWyrafinowane narzędzie eksportu importowego dla pojedynczych projektów (VAM2 TK)\nEksportuj pojedyncze projekty z jednej bazy danych i z łatwością importuj i importuj gdzie indziej. Możesz również eksportować projekty, aby zapisać je na osobnym urządzeniu pamięci masowej. Sama aplikacja VAM2 nie musi być zatrzymywana. Zintegrowana procedura testowa wskazuje, czy w procesie kopiowania wystąpiły jakieś błędy, które można naprawić lub powtórzyć.\n↳ Zapobieganie utracie danych poprzez łatwą i bezpieczną wymianę danych.\nNarzędzie do automatycznego powiadamiania (VAM2 TK)\nSzeroko konfigurowalne narzędzie do powiadamiania. Przestrzeń dyskowa bazy danych nie może być nigdy zapełniona, ponieważ prowadzi to do uszkodzenia danych. Narzędzie do automatycznego powiadamiania pozwala zdefiniować, przy jakiej pozostałej przestrzeni dyskowej ma być wysyłane automatyczne powiadomienie za pośrednictwem poczty e-mail. W drugim kroku można zdefiniować, przy jakiej ilości wolnego miejsca na dysku ma zostać zablokowany dalszy zapis.\n↳ Zautomatyzowany monitoring z natychmiastowym powiadamianiem w celu szybkiego reagowania i zapobiegania utracie danych.\nFunkcja Hot-spot dla chmur punktów 3D i modeli 3D\nPozwala użytkownikowi na umieszczenie nieograniczonej liczby hot-spotów i linków w danych 3D. Kontrola odległości pozwala na wyświetlanie tylko tych punktów, które znajdują się w pobliżu twojej pozycji oglądania. Chmury punktów 3D mogą być teraz również wykorzystywane jako mapy.\n↳ Otwiera nowe modele biznesowe.\nVAM2 obsługuje obecnie 6 języków\nRozbudowany edytor hot-spotów\nEdytor hot-spotów umożliwia więcej ustawień z wieloma ustawieniami, a nawet definiuje sposób otwierania powiązanych aktywów. Na przykład, bezpośrednio przejść do odpowiedniej strony w instrukcji obsługi lub arkuszu raportu.\n↳ Dużo szybsza praca z hotspotem\nOdległość pomiędzy kulistymi parami pomiarowymi może być dowolnie definiowana\nPodczas wykonywania zdjęć sferycznych w górnej i dolnej pozycji można teraz dowolnie regulować domyślną odległość 600 mm.\n↳ Fotogrametria może być teraz dostępna również dla małych przestrzeni lub z wysokimi zdjęciami na statywach.\nPodczas pracy w zespołach nad tym samym projektem, wyświetlanie kolejek ładowania i przetwarzania, pozostałych czasów przetwarzania oraz szybkości połączenia jest widoczne dla wszystkich członków zespołu. Regulowane przetwarzanie wielu wątków prowadzi do znacznego zwiększenia prędkości przetwarzania.\n↳ Zwiększa szybkość i jakość pracy Twojego zespołu\nChmury punktów i dokumenty mogą być wykorzystywane jako mapy\nTeraz wszystkie aktywa z wyjątkiem wideo mogą być używane jako mapy. Na przykład rysunki CAD w formacie pdf, modele 3D, a zwłaszcza chmury punktów mogą być wykorzystywane bezpośrednio do nawigacji po projektach.\n↳ Nawigacja 3D do wszystkich Twoich zasobów\nWspółrzędne geograficzne dla wszystkich aktywów\nTeraz możliwe jest dodanie w Lat Long współrzędnych wysokości w formacie WSG84 dla wszystkich aktywów.\n↳ Znajdź zasoby według współrzędnych, posortuj zasoby w przestrzeni 3D\nFunkcja snapshot dla wszystkich przeglądarek\nSnapshoty ze wszystkimi znacznikami i pomiarami, w tym datą, nazwą projektu i nazwą zasobu, mogą być tworzone z dowolnego okna przeglądarki jednym kliknięciem, gotowe do wysłania pocztą elektroniczną lub przesłania.\n© 2008-2020 Weiss AG. Wszelkie prawa zastrzeżone.\nVAM2 jest opracowywany, serwisowany i administrowany przez i z siedziby Weiss AG w Niemczech.\nWeiss AG jest małą spółką akcyjną zarejestrowaną w lokalnym sądzie w Kaiserslautern pod Numerem Rejestru Handlowego HRB 30524.


Znaleziono 591 materiałów na literę R\nR-Type Dimensions EX to scrollowana strzelanina (shmup) wyprodukowana i wydana przez studio Tozai Games. Tytuł ukazał się na komputerach oraz konsolach Nintendo Switch. Dimensions EX to kolekcja zawierająca remake’i dwóch pierwszych części R-Type.\nR-Type Final 2 to scrollowana strzelanina (tzw. shmup) wyprodukowana przez studio Granzella. Tytuł ukazał się na komputerach oraz konsolach PlayStation 4, Xbox One, Xbox Series S/X i Nintendo Switch. Jego produkcję sfinansowano na serwisie...\nBardzo fajny RPG ! Szczególnie, że ostatnio można było go nabyć za całe 13,- - Gobelin1\nR.B.I. Baseball 17 to gra sportowa traktująca o baseballu wyprodukowana przez MLB.com i wydana przez MLB Advanced Media. Tytuł ukazał się na konsolach PlayStation 4, Xbox One i Nintendo Switch.\nR.B.I. Baseball 18 to gra sportowa traktująca o baseballu wyprodukowana przez MLB.com i wydana przez MLB Advanced Media. Tytuł ukazał się na konsolach PlayStation 4, Xbox One i Nintendo Switch.\nR.C. Pro-Am to gra wyścigowa z udziałem zdalnie sterowanych samochodzików wyprodukowana przez brytyjskie studio Rare z myślą o konsolach Nintendo Entertainment System i Mega Drive. Za wydanie tej pierwszej wersji odpowiadało Nintendo, a drugiej...\nJak widać Rare w tamtych czasach było bardzo wszechstronne i czuli się dobrze w wielu gatunkach. R.C. Pro-Am to wyścigi przypominające... - Jana84


Leczenie miejscowe poprzez stosowanie specyfików, takich jak kremy, gdzie substancją czynną jest najczęściej wyciąg z cebuli wzbogacony alantoiną, i heparyną. W Polsce najczęściej stosowanym lekiem tego typu jest preparat CEPAN, plastry i żele silikonowe, inne preparaty, tj. Kelo-cote.\nDoustne środki farmakologiczne, które mają zmniejszyć objawy i wyleczyć bliznowca lub bliznę przerostową to: między innymi, Calcium, Vitaminum C i E, Retinoid, Tretinoid. Najczęściej stosuje się je w kombinacji z opracowaniem chirurgicznym. Hamują one syntezę kolagenu i stymulują działanie kolagenazy. Jednym ze środków jest 5-Fluorouracyl, który główne zastosowanie znalazł w leczeniu nowotworów. W leczeniu bliznowców stosuje się dzięki działaniu hamującemu na rozrost fibroblastów. Stosuje się w monoterapii, wstrzykując w okolice tkanek bliznowatych, ze sterydami lub łącznie z laseroterapią.\nLeczenie operacyjne. Mimo że nie można całkowicie usunąć blizny, leczenie chirurgiczne może doprowadzić do zmiany kształtu blizny lub uczynić ją mniej zauważalną. Operacja nie jest zalecana w przypadku blizn przerosłych lub keloidów, ponieważ istnieje ryzyko powtórzenia się tworzenia bliznowca.\nZastrzyki steroidowe mają zastosowanie w leczeniu keloidów i w niektórych przypadkach blizn przerostowych. Skuteczność działania tej metody jest wysoka, z niską częstością występowania nawrotów. Pełna kuracja składa się z kilku – kilkunastu iniekcji wykonywanych w odstępach kilkutygodniowych. Zabiegi polegają na śródskórnym wstrzykiwaniu kortykosterydów bezpośrednio w bliznę. Najczęściej wykorzystywanym preparatem jest Kena-log w dawce 10-40mg/ ml, 1 -6 razy w odstępach 2-4-tygodniowych. Wadą tej metody jest bolesność oraz efekty niepożądane w postaci zmian zanikowych skóry. Często obserwuje się również nadmierne zjaśnienie blizny (depigmentacja) i teleangiektazja (rozwój sieci drobnych naczyń krwionośnych w obszarze zmian chorobowych).\nRadioterapia powierzchowna z niską dawką jest stosowana w celu zapobiegania nawrotom ciężkich postaci keloidu i blizn przerostowych. Leczenie jest stosowane tylko w skrajnych przypadkach ze względu na potencjalne długofalowe skutki uboczne.\nDermabrazja polega na usunięciu blizny wraz ze skórą. Dermabrazja jest przydatna, gdy blizna uniesiona jest powyżej skóry, ale mniej przydatna w leczeniu blizn wklęsłych. Mikrodermabrazja jest o wiele mniej inwazyjną formą dermabrazji i może być użyteczna dla bardzo powierzchownych blizn.\nLaseroterapia, podobnie jak dermabrazja, usuwa warstwy powierzchni skóry z wykorzystaniem różnych typów laserów. Najskuteczniejszym jest laser neodymowo-jagowy (Nd:YAG) z Er: YAG-iem. Wiązka promieni laserowych działa hamująco na produkcję kolagenu, zaburzając jego metabolizm i syntezę z fibroblastów w obrębie tkanek bliznowatych. Jednocześnie powoduje wzrost kolagenazy (enzymu rozkładającego kolagen) oraz nasilenie procesu rozpadu kolagenu, czyli kolagenolizy, co daje uczucie zmniejszenia napięcia tkanek.\nWstrzykiwanie wypełniaczy mogą być wykorzystywane do podnoszenia zatopionych blizn do poziomu otaczającej skóry. Uboczne skutki tych zastrzyków maja zwykle charakter przejściowy, wymagają jednak regularnego powtarzania.\nNiektóre choroby skóry ( trądzik różowaty, bielactwo, łuszczyca, zmiany alergenjeżeliny skórne będą narażone na bezpośrednie działanie promieni laserowych\nOpalenizna ( zbyt duża ilość nagromadzonej melaniny pochłania dużą dawkę energmożeodować przebarwienia skóry ). Nie należy się opalać ( słońce, solarium) prtygodnie przed i 4 tygodnie po zabiegu\nLeków fotouczulających: niektórych antybiotyków np. .tetracykliny, doksycykpochodnychminy A, niektórych leków kardiologicznych i innych np.furaginy\nW przypadku stosowania leków: antykoagulantów, sterydów, fotouczulających, należy jeawić ( jeśli to jest możliwe ) 7 dni przed zabiegiem, a następnie można je stosować ponownie po 14 dniach po zabiegu


Darmowe imprezy w Poznaniu. Gdzie się wybrać w weekend bezpłatnie? [7, 8, 9 lutego 2020] | Poznań Nasze Miasto\nSebastian Gabryel 6 lutego 2020, 13:27\nPrzed nami darmowe występy ciekawych artystów, bezpłatne projekty dla pasjonatów fotografii, a także spotkania z Oscarami i kulturą romską w tle. W ten weekend każdy znajdzie coś dla siebie! Przejdź do galerii i sprawdź --->materiały prasowe TVN\nPrzed nami darmowe występy ciekawych artystów, bezpłatne projekty dla pasjonatów fotografii, a także spotkania z Oscarami i kulturą romską w tle. W ten weekend każdy znajdzie coś dla siebie!\nDarmowe imprezy w Poznaniu. Gdzie się wybrać w weekend bezpł...