przyczyny poronienia - Forum 2021 - RODZICE.PL\ntak sie zastanawiam czy znacie przyczyny swoich poronien? mam za soba niestety juz 2 i za kazdym razem lekarze powtarzali” tak sie niestety zdarza”, “niestety nie jestesmy w stanie powiedziec dlaczego”…slyszac te zdania cos sie zemna dzialo. bylam wsciekla i wymyslalam im…robilam juz wszystkie mozliwe badania i NIC nie wykryli –dalej jednak mysle, ze powinna byc na to jakas logiczna odpowiedz.jak macie ochote to podzielcie sie zemna wlasnymi doswiadczeniami.zastanawiam sie czy trafialam tylko na lekarzy idiotow,czy tez jednak jest to tak “normalne”jak mi mowia…staram sie znowu o dzidziusia i niestety(chociaz sobie powtarzam, ze tak ma nie byc) to strach i niepewnosc mi towarzysza..\n14 odpowiedzi na pytanie: przyczyny poronienia\nwiem, ze czasem natura sama prowokuje poronienie wtedy kiedy dziecko rozwija sie nieprawidlowo (np. zly podzial komorek albo inne powazne wady, ktore beda uniemozliwialy dziecku samodzielne funkcjonowanie).\nMoze po prostu mialas pecha i cos szlo nie tak z Twoim malenstwem i dlatego natura nie pozwolila urodzic sie dziecku, ktore nie mialoby szans na przezycie.\nJesli z Wami wszystko w porzadku to musicie miec wiare, ze w koncu wszystko pojdzie dobrze. 🙂\nwydaje mi sie, ze u mnie to sprawa zbyt niskiego poziomu progesteronu lub wada wrodzona. obiecuje, ze jak sie dowiem wkrotce to zdam raport szczegolowy. ale skoro Ty zrobilas wszystkie badania i nic one nie wykazaly to moze jednak naprawde “tak sie zdarzylo” przykro mi, ze to pisze, moze Twoje malenstwa mialy wady wrodzone i natura je sama odrzucila. w kazdym razie staraj sie myslec pozytywnie i kiedy bedziesz w ciazy (choc wiem jakie to bedzie trudne) mysl, ze tym razem wszystko bedzie w najlepszym porzadku ja jestem z Toba\ndzieki dziewczyny za zainteresowanie moim tematem i slowa otuchy. moze to zabrzmi troche dziwnie ale dobrze jest wiedziec, ze nie jestem sama z tym problemem.\npozdrawiam wszystkie przyszle i obecne mamusie.\nJa również poroniłam. Wg badań nie bylo żadnych fizycznych, genetycznych ani tym podobnych przeciwwskazań albo raczej podstaw ku poronieniu. Byłam zdrowa, nie chorowałam. Może i tak miało być a może nie. Na początku ciąży przeżyłam dużo stresów – dostalam pracę, byliśmy w długiej podróży (do Hiszpanii – samochodem), dostaliśmy psa, brałam gorącą kąpiel (jeszcze wtedy nie wiedziałam, że jestem w ciąży). Lekarz powiedział, że mogło to mieć wpływ, ale nie musiało i żeby się nie obwiniać.\nJa jestem po 2 poronieniach(ostatnie w czerwcu tego roku).Obie ciąże skończyły się w okolicach 6-8 tygodnia i jak do tej pory też nie udało się ustalić przyczyny naszych niepowodzeń.Robiliśmy kupę badań:hormony,toxo,clamydia,USG,histeroskopia,badanie genetyczne,badanie nasienia z posiewem.Jak do tej pory wszystkie były ok, poza plemnikami, których aż 85%jest o nieprawidłowej budowie.W przyszłym tygodniu idziemy do androloga i zobaczymy co on na to-może to być tą przyczyną.W piątek robimy jeszcze przeciwciała plemnikowe i hormony męża, może tu być coś nie tak…\nPozdrawiam serdecznie wszystkie starające się i po “przejściach”\nDziewczyny po 2 poronieniach–a robilyscie badania immunologiczne? Podobno mozna je zrobic tylko w Łodzi u dr Malinowskiego, ale dobrze to wiedziec bo zawsze mozna zastosowac kuracje odczulajaca. Jest to podobno bardzo czasochlonne ale czy wasi lekarze tego nie sugerowali?\nJa jestem po 1 poronieniu i zrobilam tylko rozyczke, toxe i cytomegalie (jeszcze nie ma wynikow) a mąż nasienie (wszystko OK na szczescie)\nPozdrawiam, trzymam kciuki za udane fasolki!!!\nmartak Dodane ponad rok temu,\nJa poroniłam 4 miesiące (w rocznice ślubu). Przeżyłam to strasznie. Lekarzem mówili że będzie ok ale niestety nie jest. Pierszego okresu dostałam po 33 dniach, i tak trwa z małymi przerwami do dziś. Badani wykazują tylko lekko podwyższony poziom prolaktyny, a tak podobno jestem zdrowa. pozdrwaiam trzymaj się\nolasek Dodane ponad rok temu,\nJa również to przeżyłam, dokładnie 3.11.02r. Do dnia dzisiejszego szukam wyjaśnienia dlaczego???Nie powiedzieli mi dokładnie jedynie przypuszczali… Ponoć u mnie przyczyną był konflikt sereologiczny gdyż mam czynnik krwi Rh (-), a mój maż Rh(+). na dodatek ma tyłozgięcie macicy :((. Strasznie cierpię, jestem załamana jak każda kobieta, która straciła upragnione dziecko. Po prostu muszę nastawić się optymistycznie i nie tracić nadzieii na lepsze jutro. Pozdrawiam cieplutko i sedecznie wszystkie przyszłe i obecne mamusie :)).\nP. S Cieszę się bardzo, ze utworzone są takie stronki internetowe, gdzie można się wiele dowiedzieć, nauczyć i wymienić ze sobą informacjami.\nkurcze to mnie troche przerazilo co piszesz, bo jestem w 12 tyg, mam konflikt z mezem ten sam i tylozgiecie…. Ale lekarz ani nie wspomnial o jakims zagrozeniu…wrecz przeciwnie powiedzial ze wszystko jest ok, badania ok, a konflikt dopiero jest grozny przy drugim dziecku..\nno ale zobaczemy, ja jetsem dobrej mysli choc stresu tez mi nie brakuje, ale mysle tez ze na pewne rzeczy nie ma sie wplywu i ani lekarze nie potrafia sensownie odpowiedziec\npozdr, i trzymam kciuki\nJestem po 2 poronieniach i w 10 tygodniu. Na początku również nie mogłam znaleść przyczyny poronienia, i o ile wierzyłam lekrzom że to naturalna selekcja o tyle po 2 poronieniu stwierdziłam że musze coś robić bo zwariuję.\nI odkryłam u siebie co następuje: przeciwciała tarczycowe, lekką niedoczynnośc tarczycy, która nie miała jednak decydującego wpływu na poronienia, ale teraz już ją “wyleczyłam”, później APPT – czas kaolinowo-kefalinowy miałam zawyżony o 6 sekund co mogło wskazywać na problemy przy krzepliwości krwi, z przeciwciał jakie badałam ( antykardiolipidowych, antykoagulant tocznia, antyjądrowe, antyłożyskowe) nic mi nie wyszło, a badania robiłam u Malinowskiego, badałam jeszcze komórki NK (natural killers) i znowu nic. Malinowski stwierdził jednak że u mnie problemem jest krzepliwość krwi z tajemniczych powodów nie w normie i w tej ciąży biorę heparynę i acard. APPT wraca powoli do normy, ale nie wiem jakie będa losy tej ciąży. Mam nadzieję że pomogłam trochę ( lub namieszałam co niektórym hihi). Wcześniej badałam toxo, chlamydię mykoplasmę, cytomegalię i robiłam badania genetyczne – wszystko OK.\nWitam Cię Dorota27!!!\nDorotko niech Cię to nie przeraza co piszę, jeśli lekarz Ci nic nie powiedział i o niczym Ci nie wspomniał tzn., że u Ciebie jest wszystko OK i życzę Ci tego z całego serca aby tak było do 38 tygodnia…Ja niestety nie miałam takiego szczęścia, ale nie tracę nadziei i wierzę, że następnym razem wszystko będzie dobrze…\nZresztą ja nie napisałam, ze to było na 100%, pisałam, że takie były przypuszczenia lekarzy, zresztą sama napisałaś, ze lekarze sami nie potrafią sensownie odpowiedzieć i stwierdzić DLACZEGO !!!\nZresztą czytajac wypowiedzi innych tutaj “forumowiczek”- zauważyć można, że kazda z nas miała różne przyczyny….\nMasz się nie stresować, nie denerwować, niczym nie zamartwiać !!!…\nPOSTAWA OPTYMISTYCZNA to PODSTAWA !!!\nCieplutkie i serdeczne pozdrowionka dla Ciebie oraz wszystkich przyszłych i obecnych mamusiek 🙂\nTrzymam kciuki za Ciebie i Twoją 12 tygodniową fasoleczkę:)\nZrób sobie test Coombsa – z krwi\nOn okresla czy masz przeciwciała RH czy nie\nMożesz je miec po poronieniu o którym nawet nie wiedzialas\nZrob ten test bo jezeli nawet wyjdzie zle to mozna zapobiec nieszczesciu\nsmoki i Dawidek, który już nie udaje grzecznego\nMasz rację, ja dwa dni temu miałam zabieg i zupełnie nie wiem co myśleć. Przeraża mnie to wszystko, straszne. Wiem, że teraz czeka mnie cała masa badań i zrobię je, bo chcę moje dziecko.\nJestem kompletnie skołowana, ale naprawdę masz rację, że dobrze wiedzieć o tym, że są inne kobiety, które w pełni potrafią zrozumieć nasz ból i strach.\nOby nam się wszystkim udało!\nMam za sobą jedno (i mam nadzieję, że jedyne) poronienie. Stało się to w marcu, właśnie zaczynał się piąty tydzień. Strasznie to przeżyłam. Potem robiłam różne badania i lekarze mówili, że wszystko jest o.k. i że nie znają przyczyny, tak czasami bywa itd. Miesiąc temu poszłam do nowej lekarki i powiedziała mi, że bardzo częstą przyczyną poronień jest obniżenie jakości nasienia. Dała mi skierowanie dla męża do androloga i okazało się, że rzeczywiście mamy taki problem. Leczenie ma potrwać koło roku, więc na razie musimy poczekać. Same chyba wiecie, jakie to trudne.\nPozdrawiam wszystkie przyszłe i obecne mamy!\nZnasz odpowiedź na pytanie: przyczyny poronienia


Znakowanie w drogownictwie, boisk i utwardzonych placów\nZnakowanie w geodezji\nZnakowanie w budownictwie\nZnakowanie w leśnictwie\nNajwyższa jakość znakowania\nOdporność, trwałość oszczędność\nAMPERE TRAFFIC posiada specjalną, szybkoschnącą formułę, co jest niezwykle praktyczne w zastosowaniu, gdzie liczy się szybki czas realizacji zlecenia. Ponadto jest bardzo trwała na rozjeżdżanie i niepogodę. Niezwykle wydajna, zaś w połączeniu z wózkiem STRIPER, przeznaczonym do znakowania liniowego, stanowi doskonałą propozycję wszechstronnego, precyzyjnego i szybkiego znakowania. Jeden karton farb (12 szt.) to wydajność ok. 600 m, w zależności od szerokości oraz typu powierzchni podłoża - płacisz mniej niż 1 zł za 1 metr!\nUnikalne cechy AMPERE TRAFFIC:\nZastosowanie AMPERE TRAFFIC:\nFarba doskonale nadaje się do znakowania:\nAMPERE ATHLETIC została stworzona z myślą o malowaniu linii na trawie oraz sztucznej murawie. Dzięki specjalnej recepturze, farba nie uszkadza trawy, szybko wysycha i jest odporna na zamienne warunki atmosferyczne. Ta profesjonalna farba jest doskonała do nanoszenia oznakowań zarówno punktowych, jak i liniowych. Farbę możesz stosować poprzez znakowanie ręczne, natryskowe oraz poprzez dyszę do znakowania.\n© 2013 APOGEO - polityka prywatnościRzetelna Firma


Archiwum: Mieszkanie+ | Telewizja Republika\nWażna deklaracja wiceministra ws. programu Mieszkanie+! „Pod koniec roku będziemy mieli potencjał na budowę 100 tys. mieszkań”\nZa chwilę nikt nie będzie miał takiego potencjału jak Polska. Mamy największe pieniądze na budownictwo czynszowe i komunalne. Pod koniec roku będziemy mieli potencjał na budowę 100 tys. mieszkań – powiedział Artur Soboń (sekretarz stanu w Ministerstwie Inwestycji i Rozwoju), który był gościem red. Marcina Bąka w Telewizji Republika.>\nWarzocha o problemach Częstochowy: Jesteśmy najszybciej wyludniającym się miastem tej wielkości\nAleksander Wierzejski w programie Telewizji Republika ,,Prosto w oczy'' rozmawiał z senatorem, kandydatem Zjednoczonej Prawicy na prezydenta Częstochowy Arturem Warzochą – Najważniejszy problem, który rośnie od wielu lat, to jest depopulacja, czyli imigracja z Częstochowy kilku-kilkunastu tysięcy osób. Oblicza się, że z Częstochowy ubywa średnio 2500 osób rocznie - mówił w programie. >\nAdamczyk - Polska jest na ostatnim miejscu w Europie, jeżeli chodzi o liczbę mieszkań na obywatela.\nGościem programu Telewizji Republika był minister infrastruktury Andrzej Adamczyk. W programie powiedział - Program Mieszkanie+ nie jest rozpisany na 2,3 lata. On w przeciągu 10 lat ma pozwolić zapełnić lukę mieszkaniową. Polska jest na ostatnim miejscu w Europie, jeżeli chodzi o liczbę mieszkań na obywatela. Ta luka musi zostać wypełniona.>\nPriorytet rządu na drugą część kadencji\nRząd zamierza przyśpieszyć budowę mieszkań pod wynajem w ramach programu Mieszkanie+. Jerzy Kwieciński, minister inwestycji i rozwoju powiedział, że planowane jest wprowadzenie specustawy mieszkaniowej, dzięki której rządowy program mógł by bardziej się rozwinąć. Wicepremier Jarosław Gowin stwierdził, że Mieszkanie+ to najważniejszy program na drugą część kadencji.>\nMieszkanie+ już dla 400 rodzin z Jarocina\nDziś zostanę oficjalnie wręczone decyzje o przyznaniu 400 rodzinom mieszkań w ramach programu Mieszkanie+. Jarocin jest pierwszym miastem którego mieszkańcy skorzystają z tego rządowego programu.>\nMieszkanie+ kołem zamachowym całej gospodarki\nRealizacja rządowego programu Mieszkanie+ może się przyczynić nie tylko do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych Polaków, lecz także do rozwoju całej polskiej gospodarki i budowy rodzimego kapitału - czytamy we wtorkowym numerze dziennika "Gazeta Polska Codziennie". >\nMinister Adamczyk o "Mieszkanie+": Opozycja przegryza sobie tętnicę, że miała pod ręką taki program i po niego nie sięgnęła\nDziś opozycja nie zarzuca nam populizmu w kwestii programu "Mieszkanie Plus", ale sama przegryza sobie tętnicę, że nie sięgnęła po program, który był – mówił w "Prosto w oczy" minister infrastruktury i budownictwa Andrzej Adamczyk. >\nPremier zapowiada nowy program mieszkaniowy i system podatkowy. Szydło: Jesteśmy wybrani przez ludzi, żeby wypełniać mandat, który nam dali\n– Potrafiliśmy też, kiedy coś było nie tak, cofnąć się, rozmawiać z ludźmi, słuchać uwag krytycznych, które się pojawiły i na tej podstawie naprawiać błędy. Jesteśmy wybrani przez ludzi, żeby wypełniać mandat, który nam dali i mówiąc kolokwialnie za to nam płacą. Na pewno będziemy na bieżąco zdawać sprawozdanie ze swoich działań – powiedziała w Sygnałach Dnia Polskiego Radia premier Szydło.>


512 ofert - Portal ślubny Władysławowo. Organizacja wesel i przyjęcia weselne w Władysławowie, nowe oferty - Wesele z klasą\nOrganizacja wesel i przyjęcia weselne Władysławowo, nowe oferty\nPokaż tylko firmy z siedzibą w mieście Władysławowo\nznalezionych ofert: 512\nReportaż ślubny w naturalnym świetle. Indywidualne podejście i doświadczenie - ponad 10 lat na rynku!\nSiedziba firmy: Koleczkowo\nNasz obiekt zapewnia stworzenie niepowtarzalnej atmosfery na wszystkich organizowanych u nas imprezach. Piękna okolica, rustykalny charakter zabudowy i jeździecki klimat pozawalają na zapewnienie naszym...\nDwór Polender- klimatyczne miejsce na ślub!


NASZ-GLOGOW.pl - Majówka 2019 ? zobacz cały plan imprez!\nMajówka 2019 ? zobacz cały plan imprez!\nUtworzono: poniedziałek, 29 kwiecień 2019 08:07 | Magdalena Ruta | Odsłony: 1344\nWielkimi krokami zbliża się tegoroczna majówka. Niektórzy już od ubiegłego weekendu mogą cieszyć się wolnym. Inni zaczynają świętować dopiero od środy (1 maja). Dla wielu jest to jedna z dłuższych majówek. W Głogowie nie zabraknie atrakcji. Tegoroczną imprezę majówkową zaplanowano aż na pięć dni. Zobacz co będzie się działo w mieście!\nMajówka 2019 upłynie mieszkańcom Głogowa pod znakiem atrakcji z elementami historycznymi i sportowymi. Będzie między innymi: spływ kajakowy, turniej piłki siatkowej, pokazowy trening bokserski, wyścig kajakowy i wyścig rowerów wodnych, ustanowienie rekordu Głogowa w pompkach na komendę oraz wystawa samochodów militarnych z okresu II Wojny Światowej, zwiedzanie obiektu Oderstellung 424 i nocne zwiedzanie z prezydentem. Od 1 do 3 maja na terenie Mariny odbędzie się Festiwal Smaków Świata. Mieszkańcy będą mieli okazję spróbować potraw z około 30 food ? trucków oraz napić się głogowskiego piwa uważonego według dawnej receptury. W trakcie majówki nie zabraknie także koncertów szantowych. ? Zachęcam mieszkańców do uczestnictwa w tegorocznej majówce. Warto wyjść na spacer i zobaczyć jak zmienia się Głogów. Wiem, że mieszkańcy bardzo cieszą się z atrakcji, które dla nich przygotowujemy. Wcześniej w Głogowie organizowane były tylko wydarzenia rocznicowe pod pomnikami. Oprócz tego nic się nie działo. Te wydarzenia patriotyczne oczywiście są bardzo ważne. Jednak, jak tylko zostałem prezydentem, podjąłem decyzję o organizacji majówki. Zależy mi na tym, żeby całe rodziny korzystały z naszej oferty. Nie każdy ma możliwość wyjechania na długi weekend, czy spędzenia czasu na działce ogrodowej. Jest bardzo dużo mieszkańców, którzy chcieliby mieć zapewnione atrakcje. Organizacje majówek w poprzednich latach pokazały, że faktycznie jest duże zapotrzebowanie. Frekwencja nam dopisuje. Mam nadzieję, że tak będzie także w tym roku ? mówi Rafael Rokaszewicz, Prezydent Głogowa.\nZobacz cały plan:


Listwa Crystal 2 - Kinkiety w sklepie PGE\nListwa Cristal, to fenomenalne oświetlenie, które sprawdzi się zarówno w niższych jak i wyższych pomieszczeniach. Dwa punkty świetlne przyjemnie wypełnią jasnością wnętrze. Główki na ruchomych przegubach pozwolą dostosować kierunek światła do swoich potrzeb. Całość prezentuje się nietuzinkowo, co z pewnością zachwyci najbardziej wymagających klientów. Swoją funkcję spełni w szczególności w nowoczesnych wnętrzach. Polecana jest do salonu, jadalni, sypialni, kuchni oraz korytarza.\nKod EAN: 5902622124476


Kambodża - Przewodnik turystyczny - Świat Podróżników\nWitaj w świecie podróżników » Kambodża\nPodobnie jak każda wizyta u fotografa łączy się ze zdjęciami, tak też każda podróż związana jest ze skosztowaniem specjałów oferowanych przez lokalną kuchnię. Bez wątpienia kuch… »\nW Kambodży panuje klimat zwrotnikowy monsunowy z wyraźnym podziałem na dwie główne pory roku: suchą i deszczową. Wiejący od połowy maja do połowy października południowo-zachodni monsun przynosi ulewne deszcze. Od początku listopada do połowy marca słabe wiatry północno-wschodnie. W porze tej zachmurzenie jest zmienne, wilgotność powietrza niska, a deszcze padają sporadycznie. Średnia temperatura miesięczna waha się od 21 °C w grudniu do 30 °C w maju. Średnia temperatura roczna na terenach nizinnych wynosi ok. 25 °C. Temperatury są najwyższe tuż przed rozpoczęciem pory deszczowej i mogą przekraczać 38 °C. Najwyższe opady atmosferyczne notuje się na eksponowanych w kierunku morza stokach górskich, a najniższe na nizinnych obszarach centralnych. Ponad 70% przypada na okres wilgotnego letniego południowo-zachodniego monsunu. więcej\nWalutą powszechnie akceptowaną jest amerykański dolar, którym można regulować płatności w zasadzie wszędzie: w hotelach, sklepach, na bazarach, w restauracjach, za korzystanie ze środków transportu. Istnieje gęsta sieć punktów wymiany walut (polski złoty nie jest wymienialny). Większe hotele, sklepy, restauracje akceptują karty kredytowe.więcej\nObywateli RP obowiązują wizy pobytowe (Kambodża nie posiada wiz tranzytowych). Wizy na 30 dni pobytu można uzyskać podczas wjazdu lotniczymi/drogowymi przejściami granicznymi, po wypełnieniu kwestionariusza i załączeniu dwóch zdjęć. O wizy można się ubiegać w kambodżańskich przedstawicielstwach dyplomatyczno-konsularnych, jak również przez Internet (szczegółowe informacje oraz formularze wizowe można uzyskać pod adresem: www.mfaic.gov.kh). Przy wjeździe wymagany jest przynajmniej czteromiesięczny okres ważności paszportu. Nie ma obowiązku okazywania biletu powrotnego, ani też środków na pokrycie kosztów pobytu. Przy wylocie obowiązuje opłata lotniskowa w wysokości 25 USD (dzieci do lat 2 – zwolnione z opłaty, od 3 do 12 lat – 13 USD). Przy przelotach wewnętrznych opłata lotniskowa wynosi 6 USD. Podczas wyjazdu drogowymi przejściami granicznymi opłata nie jest pobierana.więcej\nOd 1986 r. istnieje możliwość zwiedzania Kambodży. Do najbardziej interesujących miejsc można wymienić: Stolicę Phnom Penh, w której znajdują się m.in.: Royal Palace, Srebrna Pagoda, Muzeum Narodowe, Muzeum Ludobójstwa Tuol Sleng, Pola Śmierci Choeung Ek, Bazar centralny, Stary bazar. Kompleks Angkor na brzegu rzeki Siem Reap, zawierający m.in.: Świątynię Angkor Wat, miasto Angkor Thom z pałacem królewskim i świątynią Bajon, Świątynię Banteay Srei. Kompleks Bokor Hill w okolicy miasta Kampot. Sihanoukville – miasto wypoczynkowe na wybrzeżu.więcej\nKambodża, państwo w południowo-wschodniej Azji, na Półwyspie Indochińskim, nad Zatoką Tajlandzką. Graniczy od zachodu i północy z Tajlandią, od północy z Laosem, a od wschodu z Wietnamem. Kraj należy do najuboższych krajów świata, gdzie podstawę gospodarki stanowi rolnictwo. Kambodża w swym okresie dziejowym zasłynęła z komunistycznych rządów tak zwanych Czerwonych Khmerów, gdzie według niektórych szacunków w wyniku masowych egzekucji zginęło nawet dwa miliony ludzi. Obecnie Kambodża jest stabilną politycznie monarchią konstytucyjną, gdzie funkcjonują zasady demokracji.\nLasy zajmują ok. 40% powierzchni kraju. Na południu i w części środkowej występują wilgotne lasy równikowe, przechodzące ku północy w monsunowe, tracące liście w porze suchej, z drzewami sandałowymi, kamforowymi, tekowymi, i damarzynkiem, a następnie w sawanny o trawach dochodzących do 1,5 m. Powyżej 800 m n.p.m. lasy sosnowe. Na wybrzeżu lasy namorzynowe, a na okresowo zalewanych obszarach – bagienne. Symbolem Kambodży są powszechnie występujące tzw. palmy cukrowe (Arenga pierzasta; Arenga pinnata), które wykorzystuje się jako surowiec budowlany oraz podstawowy składnik do wyrobu cukru, octu, lekarstw i wina. Skład fauny jest typowy dla Regionu Indochińskiego. Z dużych ssaków żyją tu: słoń indyjski, tapir malajski, banteng, nosorożec sumatrzański i antylopa garna. Największe drapieżniki to: tygrys, lampart, niedźwiedź malajski. Wilgotne lasy zamieszkuje lotokot i kalong. Z ssaków naczelnych występują gibony, makaki i langury. Ponadto: pawie, bażanty, kameleony, gekony, pytony – siatkowany i tygrysi.\nPRZEPISY PRAWNE. Nie dozwolony jest wywóz oryginalnych dzieł sztuki khmerskiej, ssaków, ptaków, płazów, gadów i owadów objętych ochroną oraz wyrobów pochodzących z tych gatunków.\nSZCZEPIENIA, SŁUŻBA ZDROWIA. Nie wymaga się szczepień profilaktycznych przed przyjazdem. Prawdopodobieństwo zachorowania na malarię występuje co do zasady jedynie w głębokiej dżungli, na terenach podmokłych i bagiennych. Istnieje natomiast ryzyko zarażenia wirusem HIV, ptasiej grypy, dengą, amebą oraz wszelakimi chorobami skórnymi. Nie zaleca się picia wody pochodzącej z otwartych zbiorników, źródeł, studni, jak również nie przegotowanej wody z sieci wodociągowej. Ogólnie dostępna w sprzedaży i zalecana do spożycia jest woda butelkowana. Surowe owoce i warzywa należy dokładnie myć i obierać. Zalecane jest częste mycie rąk, w szczególności po zakupach na miejscowym bazarze. W Kambodży nie ma państwowego systemu ubezpieczeń zdrowotnych. Opieka medyczna jest płatna, dostępna głównie w miastach.\n• Dokumentem uprawniającym do poruszania się pojazdem mechanicznym, w tym również skuterem (tut. „motor-bike”), jest międzynarodowe prawo jazdy lub też prawo jazdy wydane przez władze miejscowe. Wobec miejscowych kierowców należy stosować zasadę bardzo ograniczonego zaufania, ponieważ nagminnie nie przestrzegają oni podstawowych przepisów ruchu drogowego. Sprawca wypadku może być narażony na poważne problemy, jeżeli odmówi finansowej rekompensaty za powstałe (niekoniecznie z jego winy) szkody. Z tego też względu zalecane jest korzystanie z bardzo popularnych i relatywnie tanich usług oferowanych przez miejscowych przewoźników (tuk-tuk, moto-baja, riksza, taxi). Brak środków transportu publicznego (autobusów, tramwajów, metra). Ogólnie dostępne są do wypożyczenia motocykle.\n• UWAGA: Polskie prawo jazdy nie jest dokumentem uznawanym przez władze Kambodży jako dokument uprawniający do poruszania się samochodem, skuterem, czy jakimkolwiek innym pojazdem mechanicznym.\n• Niedochowanie ww. warunku, w razie wypadku / kolizji drogowej, skutkuje utratą wszelkich uprawnień wynikających z wykupionego ubezpieczenia zdrowotnego i koniecznością samodzielnego pokrycia najczęściej bardzo wysokich kosztów leczenia. Należy przy tym pamiętać, iż wypadki (często śmiertelne!) z udziałem obcokrajowców są stosunkowo częste. Niestety w sytuacjach konfliktowych związanych z wypadkiem / kolizją drogową z udziałem obcokrajowca, asysta miejscowej policji może okazać się nieskuteczna nie tylko z uwagi na barierę językową.\n• W Kambodży nie ma campingów, pól namiotowych, miejsc biwakowych.\n• Działa sprawny system telefonii stacjonarnej i komórkowej. Dostępne na rynku są karty telefoniczne w systemie prepaid. W większych miastach jest wiele kawiarenek internetowych.\nGalerie z: Kambodża


Clapham: Pokażcie czerwoną kartkę TTIP - GazetaPrawna.pl\nPiS mógłby pomyśleć o tym, jak trudno byłoby zrepolonizować banki w warunkach dominacji amerykańskiego kapitału. Wystawienie Polski na uderzenie potęgi amerykańskich korporacji w niczym nie pomoże również polskiemu przemysłowi / ShutterStock\nTim Clapham, psycholog ekonomii, Uniwersytet Warszawski / Dziennik Gazeta Prawna\nPrzypomniałem sobie właśnie ten fragment dzieła Homera, gdy czytałem słowa Baracka Obamy o „czasie i wysiłkach”, które poświęcono na prace nad Transatlantyckim Partnerstwem w dziedzinie Handlu i Inwestycji – TTIP. Szanuję prezydenta USA i żałuję, że zaangażował się w forsowanie tej bardzo kontrowersyjnej umowy handlowej. Umowy, której sprzeciwia się tak wielu mieszkańców Ameryki i Unii Europejskiej.\nKontynuowanie negocjacji w sprawie TTIP – pomimo protestów europejskiego społeczeństwa oraz wielu tutejszych polityków – jest znakomitym przykładem efektu utopionych kosztów (skoro tak wiele zainwestowano w projekt, to nie chce się go anulować, choć przynosi coraz większe straty). Warto przypomnieć, że zignorowaną przez Komisję Europejską petycję przeciwko umowie podpisało ponad 3 mln Europejczyków, do których dołączyli liczni poważni politycy, m.in. z Francji, Niemiec, Belgii i Austrii. Tylko Finowie i Brytyjczycy są nadal za TTIP, ale ci ostatni po Brexicie już się nie liczą, gdy chodzi o politykę europejską. Zresztą moi rodacy z ochotą sprzedaliby królową Chińczykom, gdyby tylko ci zaproponowali dobrą cenę (kocham ojczyznę, lecz jestem świadom skłonności kolejnych rządów do stawiania interesów sektora finansowego ponad dobro wspólne).\nW TTIP nie chodzi o wolny handel, o obniżenie lub eliminację opłat celnych i otwarcie rynków – dla dobra konsumentów, lecz o ochronę kapitału za pomocą niesławnej klauzuli w sprawie rozstrzygania przed trybunałami arbitrażowymi sporów państwo – inwestor (ISDS) i mechanizmu regulacyjnego, który pozwoli międzynarodowym korporacjom bezczelnie ignorować interes publiczny tam, gdzie chodzi o standardy i regulacje dotyczące przemysłu. (Uważam, że to wygląda jak przekazanie zarządzania więzieniem w ręce osadzonych). Z zainteresowaniem przeczytałem niedawno w „Guardianie” o tym, że Chevron, jedna z najbardziej agresywnie działających amerykańskich korporacji, zażarcie sprzeciwiająca się wszelkim inicjatywom związanym z ochroną klimatu, jest jedną z tych firm, które najaktywniej domagają się wprowadzenia mechanizmu ISDS. Chevron wprost tłumaczy to koniecznością powstrzymania państw przed zakazywaniem frackingu, szczelinowania, podczas wydobywania gazu z łupków.\nPrezydent Francji François Hollande powiedział niedawno, że nadszedł czas, by przerwać negocjacje, tłumacząc to brakiem zgody pomiędzy USA a Europą w „wielu kwestiach”. Francuski minister ds. handlu zagranicznego Matthias Fekl uściślił, że chodzi o niechęć strony amerykańskiej do ujawnienia zapisów TTIP i do zgody na dostęp europejskich firm do rynków kontrolowanych przez USA. Z kolei była komisarz UE Viviane Reding powiedziała: „Po trzech latach negocjacji brak przejrzystości jest oczywisty. W Europie wszystkie dokumenty są jawne, a rynki są otwarte. W USA jest odwrotnie. Mimo wielu wysiłków europejskich negocjatorów Stany Zjednoczone sprzeciwiają się publikowaniu sprawozdań z negocjacji, a także otwarciu rynków zamówień publicznych, telekomunikacji i transportu. I zastąpieniu mechanizmu ISDS zwykłym wymiarem sprawiedliwości. Sprzeciwiają się też propozycjom dotyczącym bezpieczeństwa żywności i ochrony środowiska, a nawet uznaniu naszych oznaczeń geograficznych, że wymienię tylko kilka głównych problemów”.\nDość zabawnie zabrzmiały więc słowa rzeczniczki KE Margaritis Schinas o tym, że Komisja jest gotowa sfinalizować umowę TTIP do końca roku. Zwłaszcza że wcześniej wicekanclerz Niemiec Sigmar Gabriel stwierdził, że rozmowy z USA zakończyły się fiaskiem. To wygląda na ewidentny brak komunikacji pomiędzy rządami większości europejskich państw i negocjatorami Komisji Europejskiej, zamkniętymi w przytulnym kokonie ze swoimi amerykańskimi partnerami.\nNadszedł też czas, by i polski rząd pokazał tym negocjacjom czerwoną kartkę. Zawsze uważałem, że niechętne poparcie Warszawy dla TTIP było związane z polityką (sojusz z USA), a nie troską o gospodarkę. Warto zatem przypomnieć, że i bez TTIP Warszawa ma odpowiednie polityczne wsparcie ze strony NATO. I bądźmy szczerzy, skoro USA nie chcą pozwolić Polakom na bezwizowy wjazd, to nie ma co liczyć na to, że w kwestiach gospodarczych chętniej przystaną na korzystne dla was rozwiązania.\nPrzyjęcie TTIP nie da Polsce większych korzyści, za to może wyrządzić wiele szkód. Na przykład hodowcom trzody chlewnej i drobiu będzie bardzo trudno rywalizować z firmami z USA i ich wielkoskalową produkcją. Nawiasem mówiąc, moja żona twierdzi, że jest w stanie odróżnić przemysłową wieprzowinę od zwykłej po zapachu. Przekonuje, że mięso zwierząt hodowanych na wielkich farmach po prostu „śmierdzi knurem”. Moim skromnym zdaniem już tylko to, że bylibyśmy zmuszeni do jedzenia amerykańskiej wieprzowiny, jest wystarczającym powodem do odrzucenia TTIP.\nA mówiąc poważnie (choć przyszłość polskiego rolnictwa to poważna sprawa), po przeczytaniu pracy o złożoności gospodarczej Hausmanna i Hidalga można dojść do wniosku, że większość polskiego eksportu pochodzi z sektorów dość słabo technologicznie rozwiniętych. Potrzebujecie więc czasu, by przyswoić technologie znane na Zachodzie od lat (a PiS w tym czasie mógłby pomyśleć również o tym, jak ciężko byłoby zrepolonizować banki w warunkach dominacji amerykańskiego kapitału). Wystawienie Polski na uderzenie potęgi amerykańskich korporacji w niczym polskiemu przemysłowi nie pomoże.\nWarto pamiętać, że Stany Zjednoczone osiągnęły potęgę gospodarczą dzięki protekcjonizmowi – a negocjacje w sprawie TTIP świadczą, że nie chcą z tej polityki rezygnować. Pomyślcie tylko o puszczeniu wolno w Europie takich gigantów jak Amazon, Google, Microsoft lub Apple. Szacuje się, że ta ostatnia ma 200 mld dol. ukrytych w rajach podatkowych, a nie chce – i to pomimo wyroku – zapłacić 13 mld dol. zaległych podatków rządowi Irlandii. Można się spodziewać, że podobnej presji zostaną poddane wszystkie państwa członkowskie UE ze strony międzynarodowych korporacji, aktywnie wspieranych przez rząd USA.\nDlatego Polska powinna popierać wstrzymanie negocjacji w sprawie TTIP, jak to zrobiło wielu jej europejskich partnerów. Te negocjacje odwracają uwagę od ważniejszych i bardziej intratnych projektów. Chiny, Indie oraz Ameryka Południowa to rynki otwarte dla waszego przemysłu, których nawet nie zaczęliście jeszcze zdobywać. Europa to największy rynek na świecie z 500 mln konsumentów. I to jest nasz rodzimy rynek, który stwarza dla Polski wiele możliwości. Niedawno w Londynie zamknięto sklep jednego z największych brytyjskich sprzedawców detalicznych BHS (British Home Stores). I kto zajął jego miejsce na słynnej Oxford Street? Nie kto inny jak polska marka Reserved należąca do grupy LPP, jednego z najszybciej rozwijających się koncernów odzieżowych w Europie. Tak więc, Polsko, pomóż pożegnać TTIP, zanim umowa zostanie wprowadzona podstępem, jak wieki temu drewniany koń do Troi.\numowy handlowe biznes TDNDGP import polityka TDNDGP WEEKEND


Gips i szyna: do czego służą i jak o nie dbać? - Krok do Zdrowia\nHome » Zdrowie » Kuracje i leczenie » Gips i szyna: do czego służą i jak o nie dbać?\nCzy wiesz, jaka jest różnica między gipsem a szyną? Dzisiaj opowiemy Ci wszystko o ich różnych zastosowaniach i o tym, jak o nie dbać.\nKomórki macierzyste - na czym polega ich zastosowanie?\nOpryszczka – charakterystyka i leczenie\nGips i szyna chronią części ciała, które doznały pewnego rodzaju obrażeń. Pomaga to przyspieszyć proces gojenia, ponieważ ogranicza możliwość poruszania tą częścią ciała. Może to także pomóc zmniejszyć ból. Gips i szyny są zazwyczaj wykonane z tworzywa sztucznego, tkaniny, gipsu lub włókna szklanego.\nChociaż gips i szyna służą temu samemu celowi, różnica między nimi wiąże się z typem urazu. Jeśli u pacjenta występuje stan zapalny, najlepszym rozwiązaniem jest założenie szyny. Jest tak, ponieważ może ona być odpowiednio dostosowana, by była bardziej komfortowa. Pomoże to również zapobiec wszelkim problemom z krążeniem, które mogą dodatkowo wzmocnić ból.\nGdy tylko stan zapalny ustąpi, lekarz zazwyczaj zastępuje szynę gipsem. Gips jest twardszy i bardziej zwarty, przez co lepiej ochrania ranny obszar, w zależności czy jest to złamana kość, czy zwichnięcie.\nJak dbać o gips i szyny\nChociaż materiały, z których są wykonane są inne, a gips i szyny zakłada się w różnych okolicznościach, dbanie o nie wygląda dość podobnie. Powiemy Ci, o czym należy pamiętać.\n1. Nie mocz ich wodą\nChoć w dzisiejszych czasach istnieją wodoodporne formy gipsu i szyn, większość z nich wciąż źle reaguje na wodę. Dlatego też musisz zachować szczególną ostrożność, aby upewnić się, że ich nie moczysz.\nCo zatem zrobić, gdy bierzesz prysznic lub idziesz popływać? Zakryj gips plastikową torebką lub specjalnym rękawem, zaleconym przez lekarza.\nJeśli gips lub szyna ulegnie zamoczeniu, a wilgoć przedostanie się do wewnętrznej warstwy – tej, która dotyka Twojej skóry – trudno będzie ją wysuszyć. Może to powodować wysypkę, zaczerwienienie skóry, swędzenie, a w skrajnych przypadkach nawet infekcję.\n2. Nie próbuj się drapać\nSwędzenie, które może pojawić się podczas noszenia gipsu lub szyny, może być czasami nie do zniesienia. Jeśli kiedykolwiek byłaś w takiej sytuacji, na pewno próbowałaś użyć ołówka lub innego ostrego przedmiotu, który pozwoliłby Ci się podrapać. Nie jest to najlepszy pomysł, ponieważ przedmioty te mogą utknąć w Twoim gipsie i spowodować infekcję.\nJednym z najlepszych sposobów na zmniejszenie swędzenia jest dmuchanie zimnym powietrzem do wnętrza gipsu za pomocą suszarki. Chociaż nie rozwiąże to problemu, odczujesz ulgę.\nPrzeczytaj ten artykuł: Przesuszona skóra – 5 naturalnych środków\n3. Zwracaj uwagę na pęknięcia\nGips i szyna czasami pękają, co może być problematyczne. Dlatego też musisz tego pilnować. Sprawdź, czy jakaś część gipsu jest zdeformowana lub jakiś obszar jest bardziej miękki niż reszta.\nGips i szyny z deformacjami mogą powodować owrzodzenia i wzrost stanu zapalnego i bólu. Sprawdzaj stan gipsu codziennie i zwracaj uwagę na ewentualne zaczerwienienie skóry: to bardzo ważne, aby upewnić się, że stan obrażeń nie pogarsza się.\n4. Nie baw się gipsem\nOczywiście, jeśli zdarzy się, że dziecko sobie coś złamie, zwykle rysuje po swoim gipsie, a wszyscy jego przyjaciele zostawiają na nim swoje podpisy. Takie zachowanie nie stwarza problemów. Gorzej, jeśli dziecko zaczyna ciągnąć i usuwać wewnętrzną część gipsu, która ma kontakt ze skórą.\nMoże to spowodować poważne rany. Dlatego musisz starać się, by nie popsuć materiału, z którego składa się gips. Pamiętaj, że możesz po nim pisać bez obaw. Najlepiej jest jednak używać do tego markerów permanentnych, aby zachować gips w dobrym stanie.\nOdkryj: Gdy skręcona kostka nie pozwala Ci się uwolnić od bólu\nRzeczy, których nie można przeoczyć\nOprócz wszystkich porad, co do dbania o gips, powinnaś zwracać uwagę na różnego rodzaju odczucia. Mogą one być sygnałem, że Twoje zdrowie jest zagrożone.\nmrowienie w palcach dłoni lub stóp, uczucie odrętwienia,\nutrata czucia w kończynie,\nniebieski, biały lub fioletowy odcień skóry,\nzaczerwieniona skóra wokół gipsu lub szyny,\nzapalenie w zranionej kończynie podczas noszenia gipsu lub szyny.\nWszystkie te sytuacje wymagają natychmiastowej pomocy medycznej. Pozostawienie ich samym sobie lub czekanie, aż stan zapalny, zaczerwienienie lub wrażliwość skóry ustąpią może prowadzić do poważnych powikłań.\nCo więcej, jeśli masz gorączkę, Twoja skóra nietypowo pachnie lub odczuwasz ból, który nie znika po spożyciu zalecanych przez lekarza środków przeciwbólowych, powinnaś udać się na pogotowie.\nIstnieje wiele rzeczy, które możemy robić na świeżym powietrzu i które pomagają nam zachować dobrą kondycję dobrze się bawiąc. Przeczytaj więcej »\nOpryszczka to infekcja warg, dziąseł lub innych części jamy ustnej. Za zakażenie odpowiedzialny jest wirus opryszczki pospolitej, a samo schorzenie…\nGrupie naukowców z OHSU udało się stworzyć nowe sztuczne serce, które będzie można wykorzystywać w niedalekiej przyszłości podczas przeszczepów serca.…\nWedług najnowszego raportu WHO na temat globalnych trendów używania tytoniu liczba osób uzależnionych od tytoniu wynosi ponad 1,3 miliona. Dlatego pomoc medyczna w rzucaniu palenia stała się złotym standardem działań zapobiegawczych. Dane Światowej Organizacji Zdrowia pokazują, że każdego roku ponad…\nSól fizjologiczna – poznaj jej zastosowania\nSól fizjologiczna jest również znana jako serum fizjologiczne lub surowica fizjologiczna. Jest to prosty preparat, który można przygotować nawet w…


Temat: Peeling do twarzy\n14-12-18, 15:14 #1\nPeeling to jeden z najpotrzebniejszych kosmetyków. Powinien znaleźć się absolutnie w każdej kosmetyczce. Dzięki niemu poszarzały naskórek znika, a cera staje się idealnie gładka, przyjemna w dotyku i pełna blasku. Peelingi mają różne właściwości i warto dobrać je do potrzeb swojej skóry. Niektóre z nich mają duże granulki, inne całkiem małe a jeszcze inne nie mają ich w ogóle (to te enzymatyczne). Peeling może mieć działanie matujące, nawilżające, regenerujące czy odmładzające. W internecie znajdziemy wiele drogerii, które oferują peeling do twarzy, zaś a stronie bmsalononline znajdziemy domowy peeling do twarzy wygładza skórę, zmiękcza ją i poprawia jej mikrokrążenie.\nOstatni post / autor: 28-09-09, 22:23\nOstatni post / autor: 12-03-09, 11:21


Ciemnozielona torba na ramię, model 'Drew' Chloé. Wykonana z gładkiej skóry oraz zamszu. Zamykana na ozdobne zamknięcie z wygrawerowanym logo marki. Długi łańcuch na ramię w kolorze złotym. Wnętrze wykończone zamszem w kolorze beżowym. Wewnątrz jedna przegroda. Metalowe wykończenia w kolorze złotym. Skład


Oprogramowanie pulpitu zdalnego dla Android – AnyDesk\nOdkryj AnyDesk dla systemu Android\nTwoja Aplikacja Zdalnego Pulpitu dla Androida\nAplikacja Ultimate Remote Access dla systemu Android.\nBezproblemowa łączność w każdej sytuacji i dla każdego przypadku użycia.\nWersja aplikacji AnyDesk do pulpitu zdalnego dla systemu Android bezproblemowo integruje się z Twoim urządzeniem. Łatwo połącz się i kontroluj komputery stacjonarne, smartfony i inne urządzenia zdalnie za pomocą urządzenia z systemem Android.\nNasza lekka aplikacja AnyDesk zapewnia szybkie pobieranie plików i utrzymuje ich małe rozmiary. Pobierz ją bezpośrednio z Google Play Store, aby zwiększyć bezpieczeństwo.\nAnyDesk jest łatwy do skonfigurowania i użycia. Przejdź przez najważniejsze funkcje bezpośrednio w aplikacji. Będziesz gotowy do pracy w mgnieniu oka!\nAnyDesk zapewnia niezrównaną wydajność, niezawodne zabezpieczenia i stabilną łączność. Nasza aplikacja do pulpitu zdalnego jest łatwa w konfiguracji i obsłudze. Ma wszystkie funkcje, których potrzebujesz, a jednocześnie nie jest zagracona i nie obciąża zbytnio użytkowników.\nSystem AnyDesk można łatwo dostosować do konkretnego przepływu pracy. Aby uzyskać jeszcze większe bezpieczeństwo, uruchom AnyDesk niezależnie i samodzielnie z AnyDesk lokalne. Wystarczy zainstalować proste urządzenie sieciowe na własnym serwerze, a wszystkie dane pozostaną w Twoim środowisku sieciowym.\nUżyj AnyDesk do administrowania zewnętrznym wsparciem dla klientów lub do ustanowienia połączeń z pulpitem zdalnym w Twoim biurze. Niezależnie od tego, jak wygląda Twój przypadek użycia – z AnyDesk masz bezpieczne i stabilne rozwiązanie mobilne, gdziekolwiek jesteś!


Dzbanek do herbaty dla sześciu osób\nPonadczasowa kolekcja For Me to uniwersalna zastawa na każdy dzień. Prostą, białą porcelanę można łączyć z innymi kolekcjami, na przykład kolorową kolekcją Colourful Life, i używać jej od śniadania po kolację. Dzbanek do herbaty to centralny element nakrytego stołu. Podasz w nim herbatę aż dla sześciu osób. Niech pora herbaty będzie najmilszą chwilą w ciągu dnia.


Ministerstwo Cyfryzacji: Cyfryzacja podczas pandemii - komunikat - Kurier365.pl\nśroda, 23 wrzesień 2020 06:56\nMinisterstwo Cyfryzacji: Cyfryzacja podczas pandemii - komunikat Wyróżniony\nOd początku zależało nam, aby w tym i tak już trudnym czasie, ułatwić Polakom życie - Marek Zagórski mat.pras\nTylko w tym roku 3 352 227 Polaków założyło profil zaufany. To 42% wszystkich aktywnych PZtów. Ostatnie miesiące to jednak nie tylko rosnące zainteresowanie e-administracją, ale i nowe e-usługi, aplikacje oraz inne działania odpowiadające na cyfrowe potrzeby Polaków.\n- Od początku zależało nam, aby w tym i tak już trudnym czasie, ułatwić Polakom życie. Nasze działania, dla wielu być może niewidoczne na pierwszy rzut oka, dotyczyły wielu jego sfer. Internet towarzyszy nam przecież niemal wszędzie – mówi minister cyfryzacji Marek Zagórski. - Staraliśmy się myśleć o wszystkich i wszystkim - dzieciach i ich rodzicach, seniorach, ale i o wydolności naszej sieci oraz cyberbezpieczeństwie – dodaje szef MC.\nW trakcie pandemii podstawowym kanałem dostępu do aktualnych, zwery?kowanych i rzetelnych informacji na temat koronawirusa jest nasz portal GOV.PL https://www.gov.pl/. Tylko w marcu i kwietniu odwiedziło go niemal 46 milionów osób.\nNa początku marca, w rekordowym tempie, uruchomiliśmy na nim działający do dziś serwis GOV.pl/koronawirus https://www.gov.pl/web/koronawirus. To miejsce, w którym można znaleźć sprawdzone i pewne informacje o sytuacji epidemicznej w kraju. Publikujemy tam także wskazówki, porady, ale i wytyczne służb sanitarnych, czyli wszystko to, co każdy z nas powinien wiedzieć.\nJeśli jesteśmy przy portalach, to w kilka dni po ogłoszeniu zawieszenia zajęć w szkołach opublikowaliśmy kolejny - GOV.pl/zdalnelekcje https://www.gov.pl/web/zdalnelekcje, czyli miejsce stworzone dla nauczycieli i uczniów, gdzie co tydzień - wspólnie z Ministerstwem Edukacji Narodowej i NASK – publikowaliśmy, ułożone w plan lekcji, propozycje dostępnych online materiałów edukacyjnych do wykorzystania podczas zdalnych lekcji.\nKonkretne działania Ministerstwa Cyfryzacji\nPomyśleliśmy nie tylko o materiałach, ale i narzędziach. Przygotowaliśmy i opublikowaliśmy poradniki dla nauczycieli krok po kroku tłumaczące jak w pracy zdalnej z uczniami wykorzystać narzędzia internetowe. https://www.youtube.com/playlist?list=PL2cs7FV0x4SdvSDWyQklleJP8n7Y83VUv\nPraca zdalna w Twojej firmie? To nic trudnego! – obejrzyj instruktaż. https://www.youtube.com/watch?v=7kolYfNzuZU&feature=youtu.be\nSeniorom wyjaśnialiśmy jak bezpiecznie robić zakupy przez internet.\nZakupy online? To proste! – obejrzyj instruktaż. https://www.youtube.com/watch?v=vH_-PwzQ4bU&feature=youtu.be\n- W kolejnych tygodniach przeznaczyliśmy niemal 400 milionów złotych na zakup sprzętu komputerowego dla uczniów i nauczycieli, stworzyliśmy całodobowe centrum pomocy, dla wszystkich, którzy mają jakiekolwiek pytania dotyczące koronawirusa i zorganizowaliśmy turniej, w którym wzięło udział niemal 300 tysięcy uczniów – przypomina minister Marek Zagórski.\nW rekordowym tempie, reagując na zmieniające się oczekiwania i potrzeby, przygotowaliśmy zupełnie nowe narzędzia, w tym m.in. aplikacje Kwarantanna Domowa i STOP COVID - ProteGO Safe. https://www.gov.pl/web/koronawirus/kwarantanna-domowa https://www.gov.pl/web/protegosafe\nW międzyczasie zachęcaliśmy też Polaków do korzystania z e-administracji. Zaufali i posłuchali nas. Ostatnie miesiące to rekordowy czas w historii naszych e-usług. Tylko od marca do maja niemal 1,5 miliona Polaków założyło pro?l zaufany. Obecnie niemal 8 milionów Polaków korzysta z niego załatwiając urzędowe sprawy online.\nRaport „Cyfryzacja podczas pandemii – innowacje, bezpieczeństwo, e-administracja”. https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/cyfryzacja-podczas-pandemii\nZagórski: prawo jazdy w telefonie już za 3 miesiące\nWięcej w tej kategorii: « Centralne Biuro Antykorupcyjne: Uwaga na oszustów! Zagłosuj w plebiscycie „Serce dla zwierząt” »


Natalia Tomasiak i Katarzyna Solińska wygrywają Monte Rosa Skymarathon! - Biegowe.pl - wszystko o bieganiu\n400 biegaczy z 25 krajów w dwuosobowych zespołach wystartowało w niedzielę o 5:30 rano z miejscowości Alagna w bez wątpienia jednym z najpiękniejszych biegów górskich świata. Na zawodników czekała 35-kilometrowa trasa na której biegacze wbiegali na wysokość 4554 metrów do najwyżej położonego schroniska w Europie, po czym wracali tą samą drogą do Alagny.\nBieg początkowo miał odbyć sie w sobotę, niestety na 15 minut przed startem, podjęto decyzję, że z powodu dużego opadu śniegu i niesprzyjających prognoz, zawody zostaną prawdopodobnie przeprowadzone w niedzielę. Organizatorzy i ratownicy górscy wykonali kolosalną pracę, aby udrożnić trasę. Późnym wieczorem w sobotę podjęto ostateczną, decyzję, że bieg odbędzie się w niedzielę i to na całej trasie.\nPolki w rolach głównych\nNa starcie niedzielnego biegu pojawiło się wiele znakomitych zespołów, wywodzących się nie tylko z biegów górskich, ale również skitouringu. Po raz drugi w zawodach startowała Natalia Tomasiak, której występ przed rokiem nie był do końca udany z powodu kłopotów zdrowotnych teamowej koleżanki Brytyjki Katie Casper Kaars Sijpesteijn.\nTym razem do Natalii dołączyła Kasia Solińska, co okazało się strzałem w dziesiątkę. Na listach startowych znalazł się również drugi bardzo mocny polski kobiecy duet: Iwona Januszyk (najlepsza polska skialpinistka) oraz Mirosława Witowska – czołowa polska biegaczka górska.\nNa 11 km dwa polskie zespoły były blisko siebie i wychodziły z punktu Indren odpowiednio na drugiej i trzeciej pozycji. Wspinaczka na wysokość 4554 m.n.p.m przebiegła sprawnie, choć szanse na dogonienie prowadzących Włoszek malały. Wszystko miało się rozstrzygnąć na 17 kilomentowym zbiegu.\nOba polskie teamy postawiły wszystko na jedną kartę, ryzykując na zbiegu. Doskonale o tym wiedziały prowadzące Włoszki, które pod presją polskich zespołów popełniły na zbiegu błąd, co zaowocowało upadkiem jednej z zawodniczek i osatecznie wycofaniem się z wyścigu.\nNatalia i Kasia które wpadły na metę jako pierwsze, o tym że zwyciężyły dowiedzały się już w Algnie po tym jak nieoczekiwanie przecinały szarfę zwycięzczyń. Ostatecznie Polki wbiegły na szczyt i z powrotem w czasie 6:38:14.\nMonte Rosa Skymarathon – kolebka Skyrunningu\nTo właśnie na tej trasie, której suma przewyższeń wynosi 7 tysięcy metrów ponad ćwierć wieku temu narodził się Skurunning, dzisiaj prężnie rozwijająca się dyscyplina biegów górskich.\nPrzebieg trasy wygląda bardzo prosto. Trasa podzielona jest na dwie części. Zawodnicy startują z miejscwości Alagna Valsesia na wysokości 1192 m, mijają Bochetta delle Pisse (2396) i docierają do stacji kolejki linowej Indren na wysokości 3260 metrów.\nDalej droga przebiega w kierunku Gniffeti Hut 3647, Colle del Lys (4250), aż do Margherita Hut na wysokości 4554. Na dystansie nieco ponad 15 km zawodnicy mają do pokonania niemal 3500 metrów w górę. Powrót wytyczony jest tą samą drogą. Trasa jest odtworzeniem oryginalnej trasy ukończonej w 1993 przez pierwszych Skyrunnerów.\nAby osiągnąć sukces na trasie Monte Rosa Skymaratohon wymagany jest wysoki poziom przygotowania fizycznego, doświadczenie wysokogórskie, wspinaczkowe, znajomość ryzyka terenu i zdolność radzenia sobie z nagłymi zmianami, takimi jak silne wiatry i temperatury poniżej zera.\nWyścig jest zarezerwowany dla osób z doświadczeniem alpinistycznym. Każdy sportowiec musiał wypełnić formularz online i dostarczyć krótkie CV potwierdzające ukończone wyścigi i górskie doświadczenie na dużej wysokości. Pomoc zewnętrzna jest dozwolona tylko na obszarze +/- 100m w okolicach punktów pomocy, ale tylko do wysokości górnej stacji kolejki Indren. Później zawodnicy zdani są tylko na siebie i organizatorów. Organizatorzy zdecydowali się przeprowadzić zawody dla maksymalnie 200 drużyn. Oczywiście lista chętnych była zdecydowanie dłuższa.\nMargherita Hut, czyli najwyżej położony budynek w Europie\nChatka stała się wkrótce ważnym ośrodkiem badawczym, a ponieważ była niewielka, w 1907 roku wybudowano nowszy, niższy ośrodek badawczy. Kompletna renowacja rozpoczęła się w 1977 roku. Oryginalna chata została zdemontowana, a jej miejsce zajęła obecne schronisko, które zostało otwarte w 1980 roku. Schronisko jest otwarte i zarządzane w lecie, od początku czerwca do początku września, dokładne daty zmieniają się z roku na rok w zależności od pogody.\nZimą schronisko nie jest zarządzane, ale znajduje się tam 12 łóżek. Od 2017 burmistrz najbliższej miejscowości oddalonej od schroniska – Alagny dał możliwość odbycia w schronisku ceremonii ślubnej. Jednak pary, które chcą się pobrać muszą przybyć do schroniska o na własnych nogach.


Ośrodek Wczasowy Groń Placówka Groń - kontakt, telefon, ceny, opinie. - Meteor\nStrona główna noclegi góry noclegi Groń pensjonaty Groń Ośrodek Wczasowy Groń Placówka\ngaleria ( 29 )\nopinie ( 28 )\nul. Kobylarzówka 76, Groń, małopolskie\nNajbliższe większe miasto: Białka Tatrzańska\npokoje 2 osobowe 8 60-70/osoba typu lux,dla niepalących\npokoje 3 osobowe 9 60-70/osoba\npokoje 4 osobowe 4 60-70/osoba\npokoje 5 osobowe 6 60-70/osoba\ndomki letniskowe 10 osobowe 3 60-70/osoba drewniane,dla niepalących\ndomki letniskowe 20 osobowe 3 60-70/osoba\ndom letniskowy 14 osobowy 1 60-70/osoba\ndom letniskowy 18 osobowy 2 60-70/osoba\nZAPRASZAMY W GÓRY!!!\nDoba hotelowa w Ośrodku trwa od godziny 16.00 do godziny 11.00 dnia następnego.\nDzieci od 3 do 10 lat - zniżka na nocleg, porcja obiadowa dziecięca.\nZadatek w wysokości 30% całkowitej opłaty za pobyt, płatny do 3 dni od dokonania rezerwacji. Pozostała część należności za pobyt płatna w dniu przyjazdu. W przypadku rezygnacji z rezerwacji krótszej, niż 28 dni przed przyjazdem, nie zwracamy zadatku.\nW cenie noclegu: dostęp do internetu, parking, opłata klimatyczna, podatek VAT, basen.\nW budynku głównym znajdują się pokoje typu standard, lux, apartamenty i studio.\nWszystkie posiadają łazienki.\nW pokojach: Wi-Fi, TV, czajniki elektryczne, łóżka małżeńskie oraz łóżka pojedyncze.\n9 domków drewnianych całorocznych. Każdy pokój ma osobne wejście z zewnątrz oraz łazienkę.\nW domkach znajdują się apartamenty, pokoje typu standard i pokoje typu studio.\nWyposażenie: w każdym pokoju jest TV oraz Internet Wi-Fi. W pokojach typu standard łóżka pojedyncze, w pokojach typu studio i w apartamentach łóżko małżeńskie.\nApartamenty i pokoje typu studio z łazienkami. Wyposażenie: łóżko małżeńskie, TV, lodówka, czajnik elektryczny, Internet Wi-Fi.\nCały kompleks znajduje się na obszarze około 2 ha i jest objęty monitoringiem. Oferujemy pokoje 2, 3, 4 i 5-osobowe z pełnym węzłem sanitarnym w budynku głównym oraz w całorocznych domkach drewnianych. Na terenie całego obiektu jest dostęp do Internetu Wi-Fi. Serwujemy śniadania i kolacje w formie stołu szwedzkiego, pyszne domowe obiady lub obiadokolacje oraz słodki podwieczorek.\nNa terenie naszego kompleksu znajdują się: basen letni, sauna, kort tenisowy, bilard, kort tenisowy, bilard, stół do ping-ponga, piłkarzyki, boiska do siatkówki plażowej i piłki nożnej, plac zabaw z piaskownicą, huśtawkami i karuzelą, wypożyczalnia: rowerów, sprzętu sportowego, gier planszowych, monitorowany parking dla samochodów osobowych i autokarów, sala góralska, jadalnia, duża sala balowa, sala góralska, dwupoziomowa chata myśliwska z bali drewnianych, z kominkiem z szerokim podestem do tańca, zadaszony grill oraz pizzeria czynna w sezonie letnim i zimowym.\nWyposażenie sali: ekran, flipchart, nagłośnienie, projektor multimedialny.\nOrganizujemy: spotkania przy muzyce, występy zespołów góralskich, grillowanie, ogniska z pieczeniem kiełbasek lub barana, imprezy integracyjne, imprezy okolicznościowe m.in. wesela, I komunie, urodziny, chrzciny, jak również paintball, rafting, quady, hydrospeed, gry wojenne i leśne, wspinaczkę, zawody strzeleckie i imprezy plenerowe.\nDla aktywnych: bilard, tenis stołowy - ping-pong, kort tenisowy, boisko do siatkówki plażowej, boisko do piłki nożnej, basen letni kąpielowy odkryty (bezpłatnie). Dla dzieci plac zabaw, piłkarzyki. Do dyspozycji gości także sauna.\nGłówną atrakcją sezonu zimowego jest niemal bezpośrednie sąsiedztwo kilkunastu wyciągów narciarskich na oświetlonych i naśnieżanych stokach w Białce Tatrzańskiej, Czarnej Górze, Jurgowie i Bukowinie Tatrzańskiej.\nZarówno zimą, jak i latem zapraszamy Państwa na BASENY TERMALNE, które znajdują się w Białce Tatrzańskiej, Bukowinie Tatrzańskiej oraz w Szaflarach. Oferujemy zniżki na baseny termalne w Szaflarach Gorący Potok.\nNasz ośrodek jest znakomitą bazą wypadową na wycieczki piesze po Gorcach, Pieninach i Spiszu.\nW okolicy znajdują się atrakcje turystyczne: niezwykle malownicze Jezioro Czorsztyńskie, zamek w Niedzicy oraz ruiny Zamku Czorsztyńskiego, Skałki Janosika - przełom rzeki Białki, spływ Dunajcem.\nOferujemy możliwość całodziennego, domowego wyżywienia. Śniadanie i kolacja w formie szwedzkiego stołu, obiady lub obiadokolacje, słodki podwieczorek.\nDo dyspozycji gości pizzeria otwarta w sezonie letnim i zimowym: pyszna włoska pizza, domowe obiady, pierogi, sałatki, hamburgery, tortilla, ciasto.\nOśrodek Wczasowy Groń Placówka położony jest w miejscowości Groń, na terenie Podhalu, tuż przed wjazdem do Białki Tatrzańskiej od strony Nowego Targu.\nNaszym głównym atutem jest bliskość basenów termalnych:\n- Termy Bania,\n- Termy Bukovina,\n- Term Szaflary,\n- Gorącego Potoku,\noraz największego w Polsce kompleksu wyciągów narciarskich - Kotelnicy Białczańskiej.\nZapraszamy na pobyty weekendowe, pobyty świąteczno-sylwestrowe, wczasy indywidualne, spotkania integracyjne, zielone i białe szkoły, kolonie, zimowiska, wycieczki, pobyty rodzinne i ze zwierzętami.\nPokoje 2-osobowe typu LUX w budynku głównym oraz STANDARD w całorocznych domkach drewnianych.\nDo Państwa dyspozycji mamy 9 domków drewnianych całorocznych. W każdym domku jest po 4 lub 5 pokoi. Wszystkie pokoje mają oddzielne wejście, łazienkę,... pokaż więcej\nDo Państwa dyspozycji mamy 9 domków drewnianych całorocznych. W każdym domku jest po 4 lub 5 pokoi. Wszystkie pokoje mają oddzielne wejście, łazienkę, TV oraz Internet Wi-Fi. Pokoje 2, 3, 4 i 5-osobowe typu STANDARD, pokoje typu LUX, 2-osobowe apartamenty oraz pokoje typu STUDIO. pokaż mniej\n• mały pies (za dodatkową opłatą 25 PLN)\n• kolacja (za dodatkową opłatą 19 PLN)\n• kolacja opcjonalna (za dodatkową opłatą 19 PLN)\n• obiad (za dodatkową opłatą 23 PLN)\n• obiad opcjonalne (za dodatkową opłatą 23 PLN)\n• obiadokolacja (za dodatkową opłatą 23 PLN)\n• obiadokolacja opcjonalna (za dodatkową opłatą 23 PLN)\n• pełne wyżywienie (za dodatkową opłatą 61 PLN)\n• pełne wyżywienie opcjonalne (za dodatkową opłatą 61 PLN)\n• śniadanie (za dodatkową opłatą 19 PLN)\n• śniadanie opcjonalne (za dodatkową opłatą 19 PLN)\n• śniadanie w formie stołu szwedzkiego (za dodatkową opłatą 19 PLN)\n• śniadanie i obiadokolacja (za dodatkową opłatą 42 PLN)\n• śniadanie i obiadokolacja opcjonalne (za dodatkową opłatą 42 PLN)\nrestauracja (~2 km)\nbiuro informacji turystycznej (~3 km)\n• boisko do koszykówki (~1.5 km)\n• basen odkryty na miejscu (w cenie)\nkręgielnia (~3 km)\ntrasy rowerowe (~1.5 km)\ntrasy dla quadów (~3 km)\nspływy kajakowe (~22 km)\nwędkowanie (~3.5 km)\njazda konna (~7 km)\nindywidualny transport dla narciarzy na miejscu (w cenie)\nprzystanek skibusa na miejscu\nsauna na miejscu (za dodatkową opłatą 200 PLN)\n• sauna sucha na miejscu (za dodatkową opłatą 20 PLN)\nmasaż na miejscu (za dodatkową opłatą 80 PLN)\njaskinia solna (~6 km) (za dodatkową opłatą 8 PLN)\nsolarium (~6 km) (za dodatkową opłatą 10 PLN)\nkąpiele termalne / gorące źródła (~3 km) (za dodatkową opłatą 59 PLN)\nłaźnia turecka/parowa (~3 km) (za dodatkową opłatą 25 PLN)\nłaźnia na świeżym powietrzu (~6 km) (za dodatkową opłatą 25 PLN)\nfitness (~6 km) (za dodatkową opłatą 20 PLN)\nsiłownia (~6 km) (za dodatkową opłatą 20 PLN)\nfryzjer (~3 km)\nmożliwe od godziny 16:00 do 20:00. Zameldowanie możliwe w innych godzinach po wcześnijszym ustaleniu z recepcją.\nmożliwe od godziny 08:00 do 11:00 Wymeldowanie możliwe w innych godzinach po wcześnijszym ustaleniu z recepcją.\nOśrodek godny polecenia, pokoje czyste, pyszne śniadania i dużo atrakcji na terenie Ośrodka. Jest basen. boisko do siatkówki plażowej itp. Jeżeli jeszcze będzie okazja to na pewno tam wrócę. :)\nFajny ośrodek na rodzinny wypad, Duży teren wokół ośrodka, odkryty basen, miejsce na grilla, boisko do siatkówki plażowej. Wszędzie blisko do Białki parę minut i nie ma takiego tłoku jak w centrum. Pyszne domowe jedzonko którego ilości są nie do przejedzenia. Pokoje przytulne i czyste. Na pewno wrócimy w zimie bo do wyciągów jest bardzo blisko.\nFerie w ośrodku to bajka. Blisko do wyciągów, a do tego z parkingu odjeżdżał skibus na Kotelnicę. Pyszne jedzenie i przede wszystkim w odpowiedniej ilości :) Czyste i zadbane pokoje. Wieczorem mozna było posiedzieć w kawiarni i zjeść pizzę. Polecam Ośrodek każdemu, kto chce odpocząć od miasta i naładować akumulatory przed powrotem do pracy.\nSzukaliśmy klimatycznego i spokojnego miejsca na pobyt weekendowy. Przypadkiem trafiliśmy tutaj. Pokoje czyste, wyżywienie w pełni zasługuje na pochwałę. Obsługa również. Niby już po sezonie, a jednak wszystkie pokoje w budynku były zajęte. Udało nam się dostać domek. Na pewno jeszcze tutaj wrócimy.\nOśrodek bardzo ładny, pokoiki czyste i zadbane. Jedzie pyszne i przede wszystkim urozmaicone. Panie na kuchni i w recepcji bardzo miłe. Nawet jak trzeba było przesunąć trochę godzinę obiadokolacji to nie robiły większych problemów. Można kupić od razu bilety do term i nie trzeba stać w kolejkach, a na kartę tatrzańską jest dużo fajnych zniżek. Polecam każdemu pobyt w OW Groń\nBardzo fajny Ośrodek położony w uroczej miejscowości u podnóża Tatr. Pokoje bardzo czyste i ładne do tego przestronne. Jedzonko również pyszne. Ważne, że smakowało dzieciom i nie nudziły się ani przez chwilę. Ośrodek posiada zewnętrzy basen, plac zabaw, bilard oraz ma własne zwierzątka gospodarcze. Dzieci były zachwycone! Obsługa miła i zawsze uśmiechnięta! Pozdrowienia dla całej ekipy! :)\nRazem z córkami spędziłyśmy świetne wakacje w tym Ośrodku. Przedłużyłyśmy nawet pobyt. Idealne miejsce na wypoczynek, bardzo zadbane i czyste pokoje, darmowy basen, który jest codziennie czyszczony ( przy małych dzieciach to bardzo ważne) Obsługa bardzo, bardzo kochana i pomocna a jedzonko wyśmienite. Domowe i bardzo duże porcje! A co najważniejsze- na prawdę tanio.\nPolecam ośrodek Groń z czystym sercem! Położony w świetnym miejscu, blisko do Białki Tatrzańskiej i Zakopanego. Cisza i spokój, pokoje bardzo ładne i zadbane a jedzonko wyśmienite. Obsługa również bardzo miła i służąca pomocą.\nSpędziłem z narzeczoną BARDZO miły długi majowy weekend pod Tatrami. Ośrodek czysty, zadbany, pokoje rewelacyjne - dobrze wyposażone i przytulne. Wyżywienie typowo polskie z własnymi wyrobami- swojskie kiełbasy, szynki, kaszanki, oscypki robione także w Ośrodku. Polecam szczerze!\nPolecam.W dniu dzisiejszym 10.05.2015 r mieliśmy w tym ośrodku komunię naszego syna.Jesteśmy bardzo zadowoleni,jedzenie super,obsługa też. Bardzo polecam na takie imprezy nie będziecie zawiedzeni. marek\nMiła obsługa , przepyszne jedzonko i i bardzo ładne przytulne pokoiki. Rok w rok jeździmy tu na majówkę i zawsze spędzamy tu wspaniałe chwile.\nCudowny ośrodek, czyściutki i zadbany, wyśmienita kuchnia, jak w domu, miła obsługa i zawsze chętna do pomocy. Polecamy gorąco :)\nOśrodek świetny! Pyszne jedzonko, pokoje bardzo ładne oraz bardzo miła obsługa! Polecam\nOśrodek rewelacyjny, pokoje bardzo ładne, zadbane i czyste. Jedzenie prze pyszne a obsługa bardzo miła i uśmiechnięta! Polecam wszystkim.\nMajówka pierwsza klasa!! Mimo pogody nieciekawej... Super jedzonko, grill, pokoje fajnie urządzone, czyste! Obsługa pomocna, uśmiechnięta, aż chce się wracać....\nSpędziliśmy Święta Wielkanocne w wyjątkowo rodzinnej atmosferze!!! Super jedzenie, miła uśmiechnięta obsługa- zawsze pomocna. Ciekawe atrakcje- najlepszym był wyjazd wozami konnymi do Kościółka w celu poświęcenia pokarmu ;)) Polecam każdemu!\nJestem mile zaskoczony, ośrodek lśni czystością. Standard pokoi nie gorszy od hotelu czterogwiazdkowego. Jedzenie domowe i widać że personel się stara aby wszystko było O.K. Natomiast ceny za pobyt wyjątkowo przystępne. Obsługa miła i pomocna. Polecam wszystkim!!!\ndobra lokalizacja , spokoj , blisko na stoki narciarskie bardzo miła obsluga pyszne jedzenie - gorąco polecam\nsuper pobyt, doskonała lokalizacja blisko baseny termalne i wyciągi narciarskie, wyśmienite domowe jedzenie, nawet można sobie było kupić na "wynos", świetne miejsce i atmosfera, nie wspominając o ekstra obsłudze. na pewno tu wrócimy!!!\nZ pewnością tam wrócę, rzec by można raj na ziemi\nUwielbiam to miejsce, wracamy tu często i nigdy nam się nie nudzi, świetne miejsce na wypad np. weekendowy, wszystko w zasięgu ręki, począwszy od basenów, kortów tenisowych, stoków itp. Jedzonko po prostu pycha. polecam!!!\nChętnie tu wrócę, to są właśnie miejsca gdzie czas może się zatrzymać i jest cudnie i swojsko i pachnąco po domowemu.\nOśrodek Wczasowy Groń placówka jest godny polecenia dla osób lubiących spokój i dobre jedzenie. Byliśmy tam podczas ferii zimowych. Bardzo dobre usytuowanie (tuż przed wjazdem do Białki Tatrzańskiej), wokół czysto i bardzo estetycznie, możliwość spacerów, bezpiecznie i urokliwie. Personel uprzejmy i przyjazny.\nPolecam pensjonat. Dobre jedzenie, przytulne pokoje. Na miejscu smaczna pizza w kawiarni. Blisko wyciągów w Białce co dla nas było ważne.\nW PLACÓWCE GROŃ JESTEŚMY DOŚĆ CZĘSTO TO NAJWSPANIALSZY OŚRODEK :CISZA,SPOKÓJ, WSPANIAŁE JEDZENIE,OBSŁUGA BARDZO MIŁA I POMOCNA(POZDRAWIAMY PANIĄ CELINKĘ Z KUCHNI:) )WŁAŚCICIELE BARDZO ŻYCZLIWI TUTAJ RÓWNIEŻ POZDRAWIAMY PANIĄ LUCYNKĘ I JEJ MĘŻA A ŚWIĘTA WIELKANOCNE NA KTÓRE ZAWSZE TAM JESTEŚMY TO WSPANIAŁE WRAŻENIA RODZINNE,CIEPŁE,JEDNYM SŁOWEM CUDOWNE CHWILE-DLA MNIE TO WSPANIAŁA ODSKOCZNIA OD CODZIENNYCH PROBLEMÓW ZAWSZE JAK MI JEST ZLE TO WRACAM MYŚLAMI DO GRONIA\nANNA KAŁUŻNA Z MĘŻEM PAWŁEM I CÓRKĄ ASIĄ Z KRAKOWA\nSpędziliśmy tam z żoną bardzo miłe chwile,organizacja wspaniała, wszyscy uprzejmi i w każdej chwili oferujący pomoc. Szefowa Pani Lucyna przewspaniała, a Pan Marek niezastąpiony, na pewno tam wrócimy.\nwitam-spędziliśmy tam tylko parę dni,ale wszystko w jak najlepszym porządku,jedzenie super,czyste domki,obsługa ok.dużo miejsca dla dziecka no i dla psa też :-) na pewno tam jeszcze zaglądniemy. pozdrowienia z krakowa.\nwłaśnie wróciliśmy do domu było super miejsce, posiłki i obsługa ekstra jak tylko bedziemy mieli czas napewno wrócimy polecam wszystkim\nBiałka Tatrzańska ~3.3 km\nLeśnica ~1.6 km\nprywatne www 3\n- Kościół Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny w Gronkowie ~ 1.95 km\n- Cmentarz Katolicki w Szaflarach ~ 2.47 km\n- Kościół Św. Andrzeja Apostoła w Szaflarach ~ 2.47 km\nnoclegi Groń okolice\nusługi noclegowe Groń\ndomki kempingowe Leśnica\nusługi noclegowe Leśnica\nGroń - Rodzaj oferty\nGroń - Obiekt\nGroń - Posiłki i napoje\nGroń - Rekreacja\nGroń - Dla dzieci\nGroń - Organizacja imprez\nGroń - Oferta dla


Nowoczesne cukiernice i mleczniki | Najlepsze opinie i ceny | Sklep DesignForHome.pl\nNowoczesne cukiernice i mleczniki\nCukiernice i mleczniki to nieodłączny element podczas serwowania kawy lub herbaty. Są one nie tylko funkcjonalne, mogą też stanowić ozdobę stołu w jadalni lub stolika kawowego w salonie. Przydadzą się zarówno na co dzień, jak i podczas organizowania spotkań towarzyskich. Cukiernica oraz mlecznik, które będą umieszczone na stole, umożliwią domownikom oraz gościom swobodne korzystanie ze znajdujących się w nich produktów. Dlatego warto posiadać je w wyposażeniu swojej kuchni, by móc z nich skorzystać podczas porannego picia kawy czy też w czasie przyjęcia urodzinowego.\nCukiernice designerskie renomowanych firm\nW asortymencie naszego sklepu znajdują się cukiernice oraz dzbanuszki do mleka w wielu różnych stylach i kolorach. Pozwoli to na dopasowanie ich do posiadanej zastawy stołowej, dzięki czemu zachowa ona spójny charakter. Znajdą tu Państwo produkty cechujące się zarówno klasycznym, jak i nowoczesnym designem. Dzięki temu pasować będą do wielu różnych aranżacji. W naszej ofercie dostępne są cukiernice oraz mleczniki takich marek jak Stelton, Maxwell&Williams, Alessi, Zack, Blomus czy WMF. Oferowane przez nich elementy zastawy stołowej posiadają wysoką jakość, dzięki czemu posłużą one Państwu przez długi czas.\nNasz asortyment obejmuje produkty wykonane między innymi z porcelany, ceramiki, kamionki, a także ze stali szlachetnej oraz szkła. Niektóre z nich można myć w zmywarce, używać w kuchence mikrofalowej, piekarniku czy też w zamrażarce. Dostępne cukiernice i dzbanuszki do mleka występują w wielu różnych formach. Znaleźć można produkty z pokrywką, uchwytem lub z łyżeczką. Ciekawym rozwiązaniem jest cukierniczka z pojemnikiem na ciastka, która doskonale sprawdzi się podczas przyjmowania gości. Natomiast osobom, które cenią nietypowe rozwiązania, polecamy cukiernicę w kształcie zbiornika wodnego, uśmiechniętego ludzika lub dzbanuszek do śmietanki w kształcie krówki. W ofercie naszego sklepu znajdują się również zestawy dopasowanych do siebie produktów, które będą idealnym pomysłem na prezent dla bliskiej osoby.\nJesteśmy firmą z wieloletnim doświadczeniem, która stale dostarcza swoim klientom wyroby najwyższej możliwej jakości. Niezależnie od tego, czy potrzebna Ci cukierniczka nowoczesna, czy bardziej w rustykalnym stylu - u nas z pewnością znajdziesz coś dla siebie.\nCukiernica nowoczesna to tylko przykład, ponieważ w sprzedaży posiadamy m.in. czarne cukiernice, białe cukiernice, cukiernice kolorowe i takie, które zostały wykonane z różnych materiałów. Nasze wspaniałe cukierniczki nowoczesne i klasyczne uświetnią każdą zastawę stołową. Przekonaj się sam, zamawiając je już dziś.\nJeśli chcesz nabyć wyjątkową cukiernicę nowoczesną wysokiej jakości, to znajdujesz się teraz we właściwym miejscu. Na tej podstronie naszego sklepu możesz zobaczyć wiele rozmaitych propozycji, wśród których na pewno znajdziesz odpowiedni dla siebie produkt. Serdecznie zapraszamy wszystkich zainteresowanych do zakupów. Gwarantujemy szybką realizację zamówienia i profesjonalną obsługę klienta.\nMenu ETRUSCAN Mlecznik Stalowy\nLyngby Porcelain RHOMBE Mlecznik Niebieski\nRader CHRISTMAS Zestaw Świąteczny - Cukiernica i Mlecznik na Podstace - Gwiazdki\nAlessi TONALE Mlecznik 300 ml Czarny\nGeorg Jensen HELIX Mlecznik Stalowy\nGeorg Jensen HELIX Cukiernica z Pokrywką\nGeorg Jensen BERNADOTTE Mlecznik Stalowy\nGeorg Jensen BERNADOTTE Cukiernica z Pokrywką i Łyżeczką\nBlomus RO Mlecznik - Szary Nimbus Cloud\nBlomus RO Cukierniczka z Pokrywką - Szara Nimbus Cloud\nBlomus RO Mlecznik - Szary Mourning Dove\nBlomus RO Cukierniczka z Pokrywką - Szara Mourning Dove\nBlomus RO Mlecznik - Szary Sharkskin\nBlomus RO Cukierniczka z Pokrywką - Szara Sharkskin\nSagaform COFFEE RETRO Cukiernica z Pokrywką - Zestaw 2 Miseczek Szary\nStelton THEO Mlecznik - Dzbanuszek do Śmietanki - Beżowy - Sand\nPhilippi CREAM Cukiernica i Mlecznik - Zestaw do Cukru i Mleka\nSagaform COFFEE RETRO Mlecznik - Dzbanuszek\nSkagerak EDGE Mlecznik z Terakoty\nSkagerak EDGE Cukiernica z Pokrywką\nSkagerak PIIPPU Mlecznik - Biały\nStelton CYLINDA Mlecznik Edycja Limitowana - Ocean Blue\nVilla Collection BLACK STONE Cukiernica i Mlecznik - Zestaw Czarny\nWmf BARISTA Cukiernica - Dozownik do Cukru\nMaxwell Williams TINT Dzbanuszek 260 ml Mlecznik - Jasnoniebieski\nMaxwell Williams TINT Dzbanuszek 260 ml Mlecznik - Czarny\nEva Solo LEGIO NOVA Cukiernica z Pokrywką\nLyngby THERMODAN Mlecznik\nLyngby THERMODAN Cukiernica z Pokrywką\nAlessi WATER TOWER Cukiernica - Stalowa\nLyngby Porcelain RHOMBE Cukiernica Biała\nStelton CLASSIC Mlecznik Stalowy z Czarną Pokrywką\nStelton COLLAR Mlecznik 300 ml\nEva Solo LEGIO NOVA Mlecznik 500 ml - Dzbanuszek do Śmietanki\nAlessi 103 Dzbanek do Mleka 750 ml\nAlessi 103 Dzbanek do Mleka 500 ml


Karol Estreicher HISTORIA SZTUKI W ZARYSIE Wydanie VII Państwowe Wydawnictwo Naukowe Warszawa 1986 Kraków - PDF\nKarol Estreicher HISTORIA SZTUKI W ZARYSIE Wydanie VII Państwowe Wydawnictwo Naukowe Warszawa 1986 Kraków\nDownload "Karol Estreicher HISTORIA SZTUKI W ZARYSIE Wydanie VII Państwowe Wydawnictwo Naukowe Warszawa 1986 Kraków"\n1 Karol Estreicher HISTORIA SZTUKI W ZARYSIE Wydanie VII Państwowe Wydawnictwo Naukowe Warszawa 1986 Kraków\n2 Ilustracje do Histolii sztuki w zarysie pochodzą ze zbioru klisz fotograficznych Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego 6 CZYM JEST SZTUKA? ESTETYKA I DEFINICJA PIĘKNA Czym jest sztuka? Najbardziej rozpowszechniony jest pogląd, że sztuka to piękno widziane przez artystę. Ten pogląd wsparty jest drugim, także szeroko rozpowszechnionym, że piękne jest to, co kto lubi, co się komu podoba. Oba te poglądy wyrastają z podstaw sięgających starożytnej, idealistycznej estetyki greckiej. Jej wyrazicielem był Platon, który utworzył świat idei bytujących niezależnie od nas. W tym świecie sztuka znalazła swoje miejsce jako wyraziciel-ka idei. Zadaniem artysty było ideę Piękna przywołać i okazać. /Grecy mieli i inne teorie estetyczne, bliższe świata i życia. Narodziły się one w ich warsztatach artystycznych wcześnie, w 6, a może w 7 wieku przed naszą erą: natura stworzyła rzeczy piękne i brzydkie, a zadaniem artysty oraz celem sztuki tak głosili greccy filozofowie jest owo piękno natury odtwarzać, a nawet poprawiać., I oto dochodzimy do punktu wyjścia naszych trudności estetycznych, tzn. do zagadnienia, czym jest ów ideał piękna, jak go ocenić i zdefiniować? Na to ani filozofia grecka, ani żadna inna nie odpowiedziała. Nie jest także rozstrzygnięte pytanie, czy estetyka jest nauką o pięknie w ogóle, czy o pięknie tworzonym przez człowieka. Sam termin powstał w połowie 18 wieku, ale badania estetyczne rozpoczęli już starożytni filozofowie. Estetycy nie są także zgodni w zakresie metody, nie wiedzą, czy estetyka ma być nauką opisującą piękno, czy tylko wyznaczającą jego granice. Jeżeli dodamy do tych wątpliwości trudności i niejasności płynące z włączenia psycho-»logii i psychiatrii, semantyki, a nawet matematyki, do badań estetycznych, to zamęt powiększy się. Lecz wróćmy do historii. Właśnie ona uczy, że tego rodzaju zamęt pojęć o pięknie występował już w starożytności i w średniowieczu, kiedy to do pojęć estetycznych dorzucono pojęcia irracjonalne, mistyczne. Wtedy już w ogóle nie było wiadomo, czy piękno jest dziełem boskim, czy brzydota jest dziełem szatana lub czy stwarzając piękną sarnę i straszliwego krokodyla Bóg kierował się uczuciami estetycznymi? Podobnie i współcześni estetycy nie wiedzą, czy określać istotę piękna, czy jego normy. (fsuny cios estetyce zadała sztuka nowoczesna 20 wieku. Dopóki badania nad pięk-nem ograniczały się do badań nad prawami tworzenia, mimo wszelkich różnic poglądów, estetycy byli zgodni co do zasięgu doznań związanych z pięknemj Gdy jednak nagle normy te pękły,-rozsypując się w drobne szkiełka i kryształki, gdy zgodzono się na każdą sztukę: przedstawieniową, wyobrażeniową, abstrakcyjną, gdy wreszcie i tę porzucono razem z prawami harmonii, symetrii, sensu, logiki, powstał zamęt tak wielki, że normy estetyki przestały obowiązywać. Tym samym zatrzęsły się podstawy, na jakich się dotychczas opierała. Wystąpiła groźna anarchia pojęć, wśród której łatwy żer może znaleźć wszelkie kuglarstwo, a nawet oszustwo czy zwyczajny przypadek. Jak dotąd nie ma na to rady. Tylko życie i czas wydadzą sprawiedliwą ocenę. Język polski nie wytworzył przymiotnika od wyrazu sztuka. Nie jest nim wyraz sztuczny choć od sztuki pochodzi, bo oznacza rękodzieło, twór powstały w warunkach nienaturalnych. Natomiast w odniesieniu do sztuki używa się przymiotnika artystyczny. Mówi się np. o historycz-no-artystycznych zjawiskach lub badaniach, co oznacza poglądy na sztukę w rozwoju dziejowym. Operuje się wyrazem sztuka w zgodzie ze znaczeniem, jakie sztuce i sztukom pięknym nadał 19 w., a zwłaszcza romantyzm. Wtedy to ostatecznie uznano działalność artystyczną za twórczość umysłową. Estetyka, choć zdeterminowana i ograniczona, odpowiada na wiele pytań. Może nie tyle odpowiada, co stawia pytania, nieraz zawiłe i trudne. Już sama metoda klasyfikacji zjawisk sztuki nasuwa wątpliwości. Dużą trudność sprawia definicja sztuki jako przedstawienia widzialnej rzeczywistości, jeszcze\n3 większą definicja sztuki będącej przedstawieniem niewidzialnej rzeczywistości, a już niepokonalne trudności piętrzą się przed definicją łączącą oba stanowiska. Zarysowują się także różnice między krytykiem sztuki a filozofem lub estetykiem i tylko rozsądek i doświadczenie może nam dopomóc przy ocenie wszystkich wątpliwości. Celem definicji sztuki powinno być raczej dostarczenie zrozumienia, przekazanie wiedzy niż ostateczne rozstrzygnięcie. Definicja piękna, podobnie jak inne określenia, jest hipotezą opartą na wycinkowej znajomości przedmiotu. Nie wiemy bowiem, co w przyszłości będzie uznane za dzie-\n4 8 O SZTUCE LEW TOŁSTOJ ło sztuki. Dodajmy jeszcze, że im bardziej abstrakcyjne jest pojęcie, tym trudniejsze jest do zdefiniowania. Piękno jest pojęciem trudnym, ale może jeszcze trudniejsza do określenia jest brzydota. Jeżeli wykażemy chęć rozgraniczenia piękna od brzydoty, powstaną komplikacje gotowe nas zniechęcić do wydawania sądu. Kultura jest manifestacją umysłowego życia, włączając w to twory społeczeństw wpół świadomych swego bytu. Wśród objawów życia sztuka zajmuje ważne miejsce. Bez niej ^człowiek nie byłby człowiekiem. ^W przeciwieństwie do instytucji społecznych, prawnych, ekonomicznych, sztuka bezpośrednio nie jest życiu potrzebna.^ Stąd wielu odnosi się do niej pogardliwie, uważając ją w ogóle za zbyteczną, przeszkadzającą w osiągnięciu innych, utylitarnych celów, jak utrwalenie panowania, prowadzenie wojny etc. W rzeczywistości sztuka przekazuje, utrwala w sposób widoczny zasadnicze wartości, nadaje im własny niezależny sens. Artyści, filozofowie, historycy, psychologowie i socjologowie, technicy, a nawet matematycy i przyrodnicy, naukowcy wszelkich dyscyplin, nawet lekarze, nawet teolodzy, daremnie pragnęli odpowiedzieć na pytanie, czym jest sztuka. W ciągu wieków zbliżyli się jednak do problemu. Istotnie, sztuka jest przywoływaniem piękna, stwarzaniem wizji, odbiciem warunków życia, jest wyrazem formy i materii, jest stanem psychicznym, często nawet patologicznym, jest wyrazem wiary, przekazem rozumu jak pismo, harmonii jak dźwięk muzyczny. Jest wyrazem uczuć i nerwów, zwątpień i niepewności człowieka, jego miłości, ambicji i potrzeb, jak język, gest i ruch. Lew Tołstoj w swym dziele, u nas mało znanym a bardzo interesującym, Co to jest sztuka? (1898) sformułował pojęcie sztuki jako świadomej działalności ludzkiej, zmierzającej do przekazywania uczuć tym, którzy w ten sam sposób owych uczuć doświadczają. Artystą jest więc ten, kto wywołuje i utrwala (za pomocą ruchu, mimiki, stów, dźwięku, form plastycznych) swe wizje, wiedzę, swe przeżycia i wiarę. Tołstoj przeciwstawiał się metafizycznym pojęciom piękna, w rozumieniu greckim i chrześcijańskim, jako przywołaniu idei. Sztuka łączy ludzi o pokrewnych reakcjach. Jest nieodzowna dla życia cywilizowanego i postępu, zarówno indywidualnego, jak i zbiorowego. Tołstoj zdaje się mieć słuszność właśnie w punkcie przywoływania, kreowania, tworzenia form, czyli materializowania wizji. To przywołanie jest zadziwiająco rozległe, a rozszerza się ciągle. Tołstoj chciał nadać sztuce pewne prawa i obowiązki moralne. Nie mylił się, przeczuwając wzrost problematyki sztuk plastycznych.,,przywykliśmy głosił uważać za sztukę tylko to, co słyszymy i widzimy w teatrach, na koncertach i wystawach; razem z budynkami, posągami, poematami... Ale wszystko to jest drobną cząstką sztuki, przy pomocy której komunikujemy się między sobą. Całe życie ludzkie przepełnione jest dziełami sztuki. Pełno jest wszelkiego rodzaju kołysanek, błyskotek, naśladownictw, HISTORIA SZTUKI A WARTOŚĆ DZIEŁ SZTUKI 9 ozdób domu, ubiorów i przedmiotów sakralnych, budowli, pomników i tryumfalnych pochodów. Wszystko to jest działalnością artystyczną". Czy zapuszczać się w gąszcz trudnych teorii i hipotez? Historia sztuki czyni to najlepiej przez pokazanie nam dzieł towarzyszących człowiekowi od samych początków jego istnienia, poprzez wytłumaczenie ich znaczenia. Wtedy wnioski nasuwają się same. Historia sztuki sarna przez się objaśnia nasze poznanie artystyczne, ocenia, a także wydobywa z zapomnienia. Zdarza się, że odkrywa całe dziedziny, style, epoki, obok których niedawno przechodziliśmy obojętnie. Tak było ze sztuką ludów prymitywnych, ze sztuką prehistoryczną, ze sztuką ludową, ze sztuką dzieci, z twórczością. plastyczną umysłowo chorych lub z dziełami powstałymi przez przypadek natury, którym człowiek nadał sens dzieła sztuki Nie chcemy przez to powiedzieć, że historycy sztuki, archeolodzy, znaw-\n5 cy estetyki lub filozofowie sztuki, wreszcie twórcy sami nie popełniali omyłek w sądach o sztuce, w oznajmianiu, co jest, a co nie jest dziełem sztuki. ; Kant oddzielił kategorie etyczne od estetycznych. To on pierwszy udowodnił, że piękno i dobro nie muszą iść w parze, że są od siebie niezależne. Odkrycie to którego przyjęcie nastąpiło dopiero w 20 wieku zdawało się nie naruszone i trwale: dzieło sztuki przedstawiające grzech, krzywdę lub fakt nieetyczny, słowem zło, mogło być piękne, oddziaływać estetycznie. Tak stały sprawy do lat sześćdziesiątych naszego wieku. Artyści wyciągnęli z tego wnioski dla siebie korzystne: całkowitej swobody obyczajowej i praw sprzeciwu moralnego. A zaczęło się od żartów, od drażnienia rzekomo małomieszczańskich obyczajów, skończyło zaś na narkotykach, zbrodniach, mordach. Co było zabawą dadaistów i surrealistów w 1920 roku, w pięćdziesiąt lat później stało się groźnym społecznie ruchem otumanionej młodzieży, snującej się po drogach i miastach świata. Jakiż stąd wniosek? Dziwny, ale nie pozbawiony racji. Ze choć prawa etyczne nie wpływają na wartość dzieła sztuki, to jednak sztuka jako zjawisko społeczne, jako przekaz myśli, musi prawa etyczne szanować, gdyż inaczej staje się szkodliwa, a artyści mają te same co wszyscy obowiązki moralne. iw przeciwieństwie do utworów literackich dzieła sztuki nie tracą na aktualności, przynajmniej w tym stopniu co literackie. Z biegiem czasu nabierają wartości, z których widz ciekaw przeszłości wyczytuje więcej, niż czytali współcześnie Także przedmioty nie uważane za artystyczne nabierają z czasem wartości dzieł sztuki: narzędzia i instrumenty, meble, naczynia a także najskromniejsze zabytki architektury sprzed wieków, stroje, zabawki, broń. Mamy tu do czynienia ze zjawiskiem trwałości dzieł ręki ludzkiej i dziel sztuki. Ich długowieczność została zrozumiana dopiero w 19, a zwłaszcza w 20 wieku. Zjawisko jest niezwykłe, nie całkiem jeszcze zbadane i wytłumaczone.\n6 10 PRAWA TWÓRCZOŚCI Historia sztuki, rozważając prawa twórczości, bierze pod uwagę warunki ekonomiczne, towarzyszące twórczości. Nie zawsze były one przychylne człowiekowi, częściej (i to jest zasmucające) na powstanie arcy-dziela składały się niewola i ucisk, nędza jednych, a bogactwo innych. Piramidy egipskie budowały setki tysięcy niewolników, dostarczanych z głębi Afryki. Bagdad budowało sto tysięcy jeńców, tak samo jak greckie i rzymskie świątynie. Zabiedzone dzieci perskie tkały słabymi palcami najpiękniejsze dywany dla szacha. Nieograniczona taniość siły roboczej na Dalekim Wschodzie pozwoliła na rozwój ceramiki chińskiej. Nie mówimy już o pomnikach Majów i Azteków, bo tam nie tylko przymuszano jeńców do budowy świątyń i pałaców, ale po skończeniu dzieła mordowano ich na ofiary bogom. I w Europie nie zawsze działo się lepiej, choć średniowieczne organizacje cechowe w miastach stanowiły, w pewnym przynajmniej stopniu, tamę dla samowoli i tyranii. Niewolnictwem lub taniością siły roboczej tłumaczy się powstanie niejednego dzieła sztuki, zwłaszcza w zakresie przemysłu artystycznego. Jeżeli mówimy o upadku np. dzisiejszego tkactwa dywanów lub ceramiki na Bliskim Wschodzie, to przyczyną tego jest nie maszyna lub przemysł, lecz wzrost kosztów ręcznej produkcji, co uznać należy za zjawisko społecznie dodatnie. Pamięć po ludziach przechowują dzieła architektury uznane od starożytności za cuda świata, jak piramidy, świątynie, pałace. Jednak dla poznania pradziejów najgłówniejszym źródłem są groby. Instynkt ludzi kazał wyposażać je w przedmioty życia codziennego nieraz świetne, a nieraz ubogie i proste. O dalekiej przeszłości mówią w sposób nieomylny i stąd wzrost znaczenia badań archeologicznych przed innymi naukami historycznymi. Ale groby prawią nie tylko o świetności. Opowiadają także o ciemnocie i zbrodniczych zabobonach. Mimo zachwytu jakimś odkryciem uczony nie może przemilczeć lub zacierać okrucieństw zwyczajów, np. by dla towarzyszenia zmarłemu monarsze mordować jego niewolników lub składać ich na ofiarę w celu przebłagania bogów. Takie przemilczanie spotykaliśmy w dziełach hitlerowskich uczonych jako ukłon, zamiast wyraźnego potępienia. Siady masowych mordów, wraz z bogatym wyposażeniem, spotykamy w Ur w Mezopotamii, w Su Fu Kum w Chinach, w dolinie Pazyryku w górach Ałtaju, w starożytnej Kartaginie (ofiary z dzieci), w Byczej Skale na Morawach, aby tylko przypomnieć najjaskrawsze przykłady, nie mówiąc już o okrucieństwie religii Azteków. Sztuka jest przekazywaniem do takiej prostej, uproszczonej konkluzji dochodzimy. Przekazywaniem świadomym lub nieświadomym stanu naszych uczuć. A jeżeli jest przekazywaniem, czy można ją odczytywać? Odpowiedź wypada twierdząco, co z kolei nasuwa dalsze wnioski. Jeżeli sztukę da się odczytywać jak pismo, to w takim razie posiada alfabet. A jeżeli tak, to wystarczy go poznać, by stać się znawcą s-ztuki, a nawet artystą. Porównanie sztuki z alfabetem w zasadzie jest trafne, a\_e już nie są trafne dalsze wnioski. Może lepsze byłoby porównanie sztuki z pismem chińskim ideograficznym, oddającym nie dźwięki, lecz pojęcia. W piśmie chińskim istnieje, jak wiadomo, ponad pięćdziesiąt tysięcy znaków, a znajomość ich jest już sama dla siebie wiedzą. Otóż sztuka tak ją dzisiaj rozumiemy i cenimy ta wszechświatowa, powszechna, ponadczasowa, jest przekazem nie o tysiącach znaków, ale o ich nieskończonej ilości. I tu leży zasadnicza różnica między pismem chińskim i hiero-glifami a sztuką: nie znamy wszystkich znaczeń i przekazów artystycznych ani ich nie rozumiemy. Stoimy przed nieskończoną ilością możliwości, jak przed zapisem nut i nadać im możemy najróżniejszy dźwięk, ton, rytm. Jedni są wirtuozami gry, inni skromnymi słuchaczami. Zdarzają się co prawda tacy, co dmą w trąby i bi- ją w bębny z tytułu władzy lub stanowiska i świat musi ich podziwiać, uznawać albo wyznawać. Ale na krótko. Odczytuje sztukę najlepiej ten, który najwięcej o niej wie, który zna najwięcej znaków. Ale nie wyłącznie. Czasem świadomość artysty lub podświadomość\n7 widza trafia na nowe znaczenie. Stąd wzrost znaczenia podświadomości w tworzeniu artystycznym, w odczytywaniu dzieła sztuki, w badaniach nad sztuką. W tych ostatnich należy jednak ziarno oddzielić od licznych plew, po prostu od blagi. Dzieje estetyki, tak jak odczytuje je historyk sztuki (porównując twier- ODCZYTYWANIE SZTUKI 11 dzenia estetyczne z dziełami sztuki odpowiadającymi im w czasie), to często dzieje pomyłek. Widać, że sztuka kroczy własnymi drogami, a sąd estetyczny lub historyczny swoimi. I nie to jest zasmucające. Rozczarowanie spotyka nas z chwilą, gdy spostrzeżemy, że mylne twierdzenia filozofów wygłaszane były z dogmatyczną pewnością wystąpienia. I tak Sokrates głosił (w rozmowie z Parasiosem) eklektyzm rzeźbiarski. Platon chciał wygnać artystów ze swego idealnego państwa, Arystoteles zalecał naśladownictwo, św. Augustyn potępiał poezję, św. Tomasz rozdzielał piękno doskonale od niedoskonałego. Do dziś owe twierdzenia bywają wysoce cenione, mimo że przeczy im rzeczywistość, tzn. dzieła wielu artystów i kultur. Taka jednak jest siła autorytetów, taka ich potrzeba u ludzi, że raczej są skłonni odrzucić rzeźbę lub obraz niż odnieść się krytycznie do twierdzenia autorytetu. Ileż dzieł sztuki padło ofiarą z góry ustalonych poglądów! Nie myślimy o odległych czasach nie ale o stosunkowo nam bliskich: w imię zasad klasycyzmu tępiono zabytki średniowiecza, potem w imię zasad tegoż średniowiecza wyrzucano barokowe dzieła sztuki. Można zaryzykować twierdzenie, że niszczenie dzieł sztuki odbywa się zawsze w imię jakichś zasad! Sztuka, jak wszystkie dziedziny życia ludzkiego, jest ciągłym stawaniem się, ciągłym ruchem, zmianą pojęć i artyzmu. Co dla rodziców było cennym dziełem, dzieci nie interesuje, co dla współczesnych nie miało warto-\n8 12 WYBÓR PRZEDMIOTU INDYWIDUALNOŚĆ 13 ści lub wręcz było brzydkie i śmieszne, znajduje pełne uznanie wnuków. Wzrusza, podnieca, zachwyca. Staje się' przedmiotem badań. Mimo że w sztuce tyle zjawisk jest niezrozumiałych i zmiennych, mimo że co chwila slyszy się najróżniejsze glosy, nie znaczy to, by problemy sztuki były nierozwiązalne. Zmienność pojęć nie jest ich niezrozumia-łością, co często głoszą sceptycy. Artystą jest i ten, który spostrzega piękno, i ten, który przekazuje je dalej. Sztuka jest nie tylko tworzeniem (choć głównie twory ludzkiej ręki składają się na dzieła sztuki), nie tylko przekazywaniem myśli lub ich odczytywaniem (choć bez obudzenia uczuć, bez skojarzenia myśli dzieło sztuki nie istnieje), jest nie tylko opanowaniem materiału (choć i to jest potrzebne), nie tylko harmonią lub dysharmonią formy etc., etc., ale jest przede wszystkim wyborem przedmiotu naszych doznań estetycznych, wyborem zataczającym coraz szersze kręgi, obejmującym coraz więcej przedmiotów i zjawisk, przypadków, coraz więcej, dalej, i dalej. Dokąd? Nie wiemy, bo jest to związane z przyszłością. I tu się zatrzymajmy, aby nie dojść do metafizyki i rozważań dotyczących bytu, tych odwiecznych zagadek filozofii. Przerzućmy się natomiast ku innej dziedzinie, ku innemu poglądowi bardzo rozpowszechnionemu w spojrze- 1. Architekt wszechświata, miniatura francuska ok Wiedeń, Kunsthistorisches Museum 2. Postać Fidiasza symbolizuląca sztukę rzeźby. Plaskorzeiba Giotta i An-drea Pisana na dzwonnicy florenc-kiej, 14 w. niu na sztukę, ściślej na dzieje sztuki. Znowu na początku występują tu Grecy i to z ową dużą konsekwencją, jaka ich myśl filozoficzną cechuje. W Grecji patrzano na indywidualność Fidiasza jako na odtwórcę natury i takie o nim pojęcie przejęły Włochy. Z wolna jednak od 14 w., od czasu Komedii Dantego, którą nazwano Boską, coraz wyżej zaczęto cenić poetów, a następnie i artystów (ryć. 2). Grecy sądzili, że skoro sztuka jest odtwarzaniem ideału piękna utajonego w naturze, to w takim razie rozwijać się ona musi krok po kroku.\n9 14 TEORETYCY. KOLEKCJE Grecy uważali a od nich przyjęli ten pogląd filozofowie łacińscy i średniowieczni że w zakresie piękna postawa człowieka, tak jak wobec przyrody, jest bierna. Co najwyżej możemy to piękno przywołać, odczytać, lecz go nie tworzymy. Stąd dalsze konsekwencje: rola artysty jest ograniczona, jego zadania są odtwórcze, sztuka spełnia tylko rolę służebną wobec pewnych wzorów lub ideałów. Tę myśl przejęli w 16 w. od starożytnych filozofów teoretycy i artyści włoskiego renesansu. Wierzyli, że sztuka rozwija się jak roślina, w drzewo wielkie i wspaniałe, korzeniami tkwiące w metafizyce ludzkiego bytu. Z początku jest wątła, nieudolna, słaba. Potem nabiera siły, rośnie. Wyrastają liście, gałęzie, konary i wreszcie wieńczy swój szczyt koroną. Co jakiś czas rodzi wspaniałe owoce, godne zdobić stoły Olimpu. Teoretycy renesansu, szczególnie ich najwybitniejszy przedstawiciel Vasari (ryć. 3), uważali, że najwyższym osiągnięciem tak pojętego rozwoju jest sztuka włoska, zwłaszcza szkoły rzymska i florencka, uosobiona w twórczości Michała Anioła. Po takim mistrzu może nastąpić tylko obniżenie, spadek, maniera. I ten pogląd, porównujący sztukę do wspaniałego drzewa, u wielu trwa dotąd. Tymczasem tak nie jest! Sztuka jeżeli już sięgnąć do porównania ze świata roślin nie jest jednolitym drzewem, ale raczej łąką, na której żyją rośliny wszelkich gatunków. Żyją, wydają owoce, umierają. Kiedyś nikt, nawet sami artyści, a 3. Giorgio Vasari, historyk sztuki włoskie], ok r. Kraków, Muzeum Uniw. Jag. tym bardziej ich papiescy czy królewscy mecenasi, nie przewidział rozwoju muzealnictwa, najpierw w Europie, a obecnie na całym świecie. Dzieje kolekcji i zbiorów to osobna karta miłośnictwa, smaku i ambicji ludzkich, a także spekulacji i handlu. Pierwsze muzea były zbiorami osobliwości, dzieł sztuki i natury, a potem powstały owe wielkie galerie Uffiziów, Luwru, Prado, Ermitażu, następnie specjalne muzea (ryć. 4 8, tabl. I), wśród których do najmłodszych, ale i bardzo cennych należy Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Nowym Jorku. KRYTYKA HISTORYCZNA 15 Nie ma właściwie obiektywnych praw tworzenia, a jeżeli zostaną przyjęte, to nie wychodzą sztuce na korzyść. Albo zaczyna się sztywne powtarzanie recept (klasy cyzm), albo potępianie odstępców. Tylko sądy subiektywne istnieją w sztuce naprawdę i liczą się naprawdę. Inna sprawa, że do sądów obiektywnych można dążyć i szukać pewnej generalizacji zjawisk. Niemal zawsze przychodzi powołać się przy tym na zjawiska historyczne, co świadczy, że bez historii sztuki trudno jest mówić i pisać o sztuce. I nie jesteśmy w tym twierdzeniu Od-4, W pracowni artysty, miedzioryt z obrazu /. von der Straeta, ok r. osobnieni. Nie wstydźmy się wyrazu historia. Wybitny wioski filozof Be-nedetto Croce (zm. 1952), który uważał, że dzieło sztuki jest zjawiskiem obiektywnym, a tylko sąd o nim może być subiektywny (lecz mniejsza o to w tej chwili) otóż Croce sąd o sztuce słusznie sprowadzał do historii. Posłuchajmy:,,Prawdziwa krytyka sztuki to krytyka historyczna dlatego, że posłużywszy się danymi historycznymi dla odtwarzania w fantazji tego, co nie jest jeszcze historią, i uzyskawszy takie odtworzenie, staje się historią, kiedy określa fakt... Historyczna krytyka sztuki\n10 T 16 KOPIE I NAŚLADOWNICTWO FALSYFIKATY Zbiór rzeźb w Loggii det Lanzi we Florencji, w. S^^sWMZSMI 6. Ulfizia we Florencji, arch. G. Va-sari, 1560 r. i krytyka estetyczna są jednym i tym samym...". Tyle Croce. Fałszowanie dzieł sztuki jest równie dawne jak kolekcjonerstwo. Z estetycznego punktu widzenia falsyfikat nie istnieje. Kopie nie są falsyfikatami, ale w każdej chwili mogą nimi stać się. Falsyfikat, kopia, naśladownictwo, rekonstrukcja to definicje zależne od naszego ustosunkowania się do obiektu, od naszej wiedzy, od naszego postępowania. Czy falsyfikat celowo podrobiony, imitujący epokę, styl, artystę jest dziełem sztuki? Jest niewątpliwie, a fałszerz jest artystą. Na to nie ma rady. Działanie artystyczne falsyfikatu może być równie skuteczne jak oryginału. Fałszerstwo, falsyfikat to nie przedmiot, ale postępowanie. Kopia oznaczona jako kopia nie ma z fałszerstwem nic wspólnego, ale sprzedana jako oryginał staje się falsyfikatem. Bardzo wielu fałszerzy żywiło szczere uczucia do przeszłości i naśladowało dzieła sztuki. Młody Michał Anioł wyrzeźbit śpiącego Kupidyna tak udatnie, a do tego nadał mu patynę przez zakopanie w ziemi, że rzeźbę sprzedano jako oryginał. A choć element nieprawdy, od początku kierował rzeźbiarzem, to jednak nie chęć zysku, ale współzawodnictwo ze starożytnością, a nawet chęć przewyższenia jej, odegrały tu rolę decydującą. I tak współcześni zrozumieli motywy postępowania Michała Anioła, i był to jeden z pierwszych stopni do jego sławy. Podziw dla przeszłości kierował w połowie 19 wieku włoskim rzeźbiarzem Giovanim Bastja»tBt»-~^ak, że imitował rzeźby recye^anłows.-^p^&bnie Alceo Dossena (zó)^pf937) chciar^.do-wodnić, że dorowauje artystom reną sansu. Również} oleski złotnik'.ructioł mowsky, kierowany chęcią rywaliza-zji, wykonał ze złota w roku 1893 tiarę scytyjskiego króla Sajtafernesa, sprzedaną następnie w Paryżu za czterysta tysięcy franków. Największego oszustwa dokonał, kierowany kompleksem niższości, H. A. van Mengeren, sprzedając muzeum w Rotterdamie rzekomy obraz Jana Ver-meera z Delft. Listy sławnych fałszerstw dopełnia figura etruskiego wojownika przez pół wieku wysławiana i podziwiana w nowojorskim Metropolitan. Szeroka publiczność odnosi się do fałszerstw na polu sztuki z ironią,\n11 18 DOŚWIADCZENIE HISTORYKA a nawet z zadowoleniem, stwierdzając, że slawy naukowe, znawcy i konserwatorzy pomylili się, czyli pokazali swą niekompetencję. Każdy historyk sztuki, pracujący na polu muzealnictwa, konserwacji i inwentaryzacji zabytków, może pomylić się i tak bywa. Idzie nie o błąd, ale o ilość błędów, jakie popełnia. Techniczne środki rozpoznania przedmiotów są liczne, niekiedy doskonale, nieomylne,. ale nie zawsze! Niektórzy wierzą, że analiza chemiczna lub fizyczna (składu materiału, badań 7. SaJa malarstwa barokowego w muzeum Uffiziów we Florencji mikroskopowych, rozpadu cząstek) zawsze i wszędzie odpowie na pytanie. Nic podobnego! Na przykład czasu powstania przedmiotu wykonanego ze złota jak dotąd żadna analiza nie rozpozna, tak samo obrazu współczesnego mistrza. Częściowo uzupełnianego (starym drzewem) mebla, odbitego na starym papierze drzeworytu, nie można rozpoznać za pomocą najbardziej dokładnych badań materiałowych. Nic nie zastąpi w takim wypadku intuicji i doświadczenia historyka sztuki oraz jego wyczucia formy i krytycznego stosunku do dzieła sztuki. Bardzo rozpowszechniony bywa pogląd, że ocenić i zrozumieć można dzieło sztuki, poznawszy technikę lub materiał, z którego jest wykonane. Istnieją nawet całe podręczniki poświęcone technikom sztuk plastycznych. Piszą je najczęściej ci, którzy w dziełach sztuki nie mają nic lepszego do zobaczenia, jak tylko gatunek marmuru czy rodzaj farby. Sądzą oni, że czas powstania, myśl artysty, tajemnica oddziaływania i wzruszeń, jakie dzieło sztuki budzi, sprowadzają się do materiału i techniki, że wystarczy zanalizować technikę i opisać ją, aby zrozumieć tajemnicę piękna. Stanowczo nie należy temu wierzyć. Bywają i takie teorie /(sami artyści są ich autorami), które głoszą, iż za pomocą cyfr, wyliczeń, proporcji i recept uda się stworzyć dzieło sztuki. Wierzyli w to niektórzy starożytni filozofowie (np. pitagorejczycy), wierzą do dziś niektórzy historycy, zwłaszcza architektury. Zdarza się słyszeć zdania, że niedługo nadejdzie czas, kiedy maszyny matematyczne malować będą krajobrazy lub rzeźbić portrety. Być może, ale to, co stworzy maszyna, zależne będzie od kodu wymyślonego przez człowieka. Zresztą znamy taką maszynę. Jest nią aparat fotograficzny, aparat filmowy lub kamera telewizyjna. Dla historii dogmatów i tez estetycznych cenna jest charakterystyka poglądów pitagorejczyków, zanotowana przez Arystotelesa: Pitagorejczycy, którzy pierwsi zajęli się matematyką i posunęli ją naprzód, jako wy- KRYTERIA FORMALNE. POMYŁKI 19 chowani w niej uznali, że jej zasady są zasadami całego bytu. Znaleźli w liczbach własności i stosunki harmonii, a wszystko inne wydawało im się odbiciem liczb, liczby zaś pierwszą rzeczą w przyrodzie. Dlatego mieli elementy liczb za elementy wszelkiego bytu. W całym niebie widzieli harmonię i liczbę". Nie w materiale lub w technikach należy szukać zrozumienia dzieła sztuki i twórczości artystycznej! W ostatecznym rozrachunku kryteria formalne decydują o wartości dzieła sztuki. Dzieło sztuki może być wykonane ze złota i może być mierne, a bywa ulepione z gliny i jest świetne.- W historii sztuki, zwłaszcza w zakresie ikonologii, trafiają się nieporozumienia językowe z czasem urastające do mitów. Ograniczmy się do trzech przykładów: do wieży z kości słoniowej, do złotego runa i do tzw. sztuk wyzwolonych. Wieża z kości sieniowej rozsławiona jest w literaturze przede wszystkim dzięki Litanii loretańskiej. Porównanie to pochodzi z Salomona Pieśni nad pieśniami (VII, 4): Szyja twoja jako wieża z kości słoniowej" tur-ris eborea. Prawdopodobnie tłumacz lub kopista łacińskiego tekstu Biblii pomylił turris 'wieżę' z torres 'jarzmem', czyli naszyjnikiem. Dopiero szyja twoja jako naszyjnik z kości słoniowej" jest zrozumiałe. Nie wziął tego pod uwagę Erwin Panot-sky, gdy swe studium o Wieży z kości słoniowej [1957} oparł na symbolice\n12 pojęć. W mitologii greckiej i renesansowej występuje legenda o z/otym runie\n13 20 SZTUKI WYZWOLONE 8. Zbiór rzeźb starożytnych w Neapolu, Muzeum Narodowe zawieszonym w skarbcu w Kolchidzie, po które wyprawił się Jazon z Argonautami. W istocie szło nie o skórę czy wełnę ze złota, ale o monety, bo najstarsze srebrne i złote monety nad Morzem Czarnym miały zmniejszony kształt zdjętych ze zwierzęcia skór. W estetyce średniowiecznej występuje ^często termin orłes liberales, do których to sztuk nie zaliczono malarstwa i rzeźby. Tłumaczenie artes liberales jako sztuki wyzwolone niczego nie wyjaśnia. Dopiero tłumaczenie wspomnianego terminu jako sztuki książkowe (od liber) wydaje się najbardziej uzasadnione i odpowiednie. Sztuki książkowe to takie, do których wykonania potrzeba umiejętności czerpanej z książek (np. muzyka, poezja, architektura). Dużo nieporozumień wprowadziła do renesansowej architektury nauka o harmonijnych proporcjach, przeniesiona tu z dziedziny muzyki. Jeszcze w starożytności odkryto, że w przypadku gdy dwie struny zostaną uderzone, różnica w ich nastrojeniu będzie liczyć oktawę, jeżeli krótsza struna będzie połową dłuższej, z kolei będzie kwintą, jeżeli liczyć będzie dwie trzecie długości, a kwartą, jeżeli proporcje będą się wyrażać stosunkiem trzy do czterech. Architekci wczesnego renesansu, zwłaszcza Al-berti, przyjęli to odkrycie za kiticz do architektury Rzymu starożytnego, a także do ogólnych zasad wszelkiej harmonii. Za Albertim poszli inni. Matematyk i teoretyk sztuki Luca Pac-cioli wierzył, że znalazł w nauce o proporcjach i harmonii tajemnicę architektury i nazwał ją złotym dzia-iem. Myśl tę pogłębił jeszcze w 16 wieku Andrea Palladio, który z pomocą weneckich teoretyków muzyki wyliczył bardziej skomplikowaną skalę proporcji, opartą na mniejszej lub większej tercji muzycznej 5 : 6, 4: 4 itd. Jak zawsze wszelkie uproszczenia, tak i teoria harmonii i złotego działu znalazła chętnych wyznawców. Do dziś spotyka się badaczy, którzy wierzą w harmonię muzyczną w architekturze i w złoty dział, i w możliwość matematycznego obliczenia piękna. Wróćmy do zgubnych poglądów technicznych. Jak wspomniałem, niektórzy historycy sztuki, inwentaryzatorzy, muzeolodzy i kolekcjonerzy uznają za wiedzę samą w sobie badanie dziel sztuki od strony technicznej lub wykonawczej. Niejako ustępują przed rozrostem techniki, nadgorliwie dostosowując się do programów i tez przyrodniczych. Jest to niestety często spotykany błąd, a nadto strata czasu. Materiałoznawstwo może być tylko ubocznym środkiem do pozna- POGLĄDY TECHNICZNE 21 nią wartości dzieła sztuki. Żadne chemiczne ani fizyczne analizy nie są w stanie odpowiedzieć, czy dzieło sztuki jest dobre, czy złe. Co najwyżej mogą one odpowiedzieć, z jakiego pochodzi czasu. Dodajmy, że wielu artystów stosuje techniczne sposoby sobie tylko znane, których nie odczyta analiza. Jeżeli kilka technik graficznych zostało zastosowanych przy tworzeniu ryciny, nawet specjalista nie rozpozna tych technik lub nie odróżni stopnia ich użycia. Dlatego odnośmy się sceptycznie do owych rzekomo ścisłych akademickich wykładów i podręczników technik artystycznych, zwłaszcza wtedy gdy głoszone są z wielkim namaszczeniem. Krótko mówiąc, są bardzo mało przydatne. Trafiają się wykładowcy trawiący czas na opisywanie materiału zamiast artystycznych wartości. Dlaczego? Dlatego, że przez analizowanie technik ukrywają swą niewiedzę o dawnej sztuce i kulturze. Tacy wykładowcy najczęściej nie mają za sobą na polu historii sztuki poważniejszych monografii naukowych. Nie umiejąc, głoszą, że poprzez materiałoznawstwo młodego adepta (i to na początku jego studiów!) wprowadzą w świat sztuki. Jest jeszcze inny powód spotykania w naszych czasach tylu umizgów do technik artystycznych. Bardzo wielu znawców sztuki w rzeczywistości nie lubi sztuki i artystów, a ceniąc tylko siebie, chce przez omawianie wartości pozaartystycznych wysunąć swoją osobę. Przekonanie, że materiał rozstrzyga o wartościach artystycznych, nie jest wynalazkiem naszych