Dupuy de Lôme (1890) – Wikipedia, wolna encyklopedia\nDupuy de Lôme – francuski krążownik pancerny z końca XIX wieku, jedyny okręt swojego typu (nazwa zapisywana była także: „Dupuy-de-Lôme”). Był pierwszym francuskim krążownikiem pancernym i jest uważany za pierwszą dojrzałą konstrukcję krążownika pancernego na świecie. Projektowany był przede wszystkim z myślą przeciwstawienia się brytyjskiej żegludze, ale nigdy nie został użyty w walce. „Dupuy de Lôme” został sprzedany Peru w 1912 roku i przemianowany na „Commandante Aguirre”, lecz ostatecznie nie wszedł do służby peruwiańskiej. W 1919 roku sprzedano go do Belgii i przebudowano na statek handlowy o nazwie „Peruvier”. Po krótkiej eksploatacji, został złomowany.\n„Dupuy de Lôme”\n„Dupuy de Lôme” w pierwszym okresie służby\nKlasa krążownik pancerny\nStocznia Arsenał w Breście\nPołożenie stępki 4 lipca 1888\nWodowanie 27 października 1890\nNazwa „Dupuy de Lôme”\nWejście do służby 15 maja 1895\nWycofanie ze służby 1911\nNazwa „Commandante Aguirre”\nWejście do służby 12 września 1912 (przekazany,\nnie wszedł do służby)\nWycofanie ze służby 17 stycznia 1917\nNazwa „Peruvier” (statek handlowy)\nWejście do służby grudzień 1919\nWycofanie ze służby 1920 (odstawiony)\nLos okrętu złomowany po 1922\nWyporność 6676 t pełna\nDługość 114 m między pionami\nSzerokość 15,7 m\n13 cylindrycznych kotłów parowych\n3 maszyny parowe potrójnego rozprężania\no mocy indykowanej 13 186 KM, 3 śruby\nPrędkość 19,7 węzła\n2 działa 194 mm w wieżach (2 × I)\n6 dział 164,7 mm w wieżach (6 × I)\n6 dział 63 mm (6 × I)\n8 dział 47 mm (8 × I)\n4 działa 37 mm rewolwerowe (2 × I)\n4 wyrzutnie torped 450 mm\nburty: 100 mm, wieże: 100 mm\npokład: 20 mm, wieża dowodzenia: 100 mm\n„Dupuy de Lôme” wprowadził nowość w postaci pełnego opancerzenia burt w części nadwodnej i w trakcie budowy jego projekt budził dużą sensację wśród specjalistów morskich. Innymi nowoczesnymi rozwiązaniami było uzbrojenie główne w postaci długolufowych armat, w całości umieszczone w wieżach (dwie armaty kalibru 194 mm i sześć armat kalibru 164 mm) oraz brak pomocniczego ożaglowania. Budowa okrętu, rozpoczęta w 1888 roku, przeciągnęła się do prawie siedmiu lat z powodu problemów z kotłami.\n1 Geneza projektu\n3.1 Ogólna architektura\n3.5 Napęd, systemy i wyposażenie\n4.1 Służba we Francji\n4.2 Epizod peruwiański\n4.3 Przebudowa na statek handlowy\nU genezy powstania krążownika „Dupuy de Lôme” stała rywalizacja francusko-brytyjska. Przez większą część XIX wieku Francja upatrywała Wielką Brytanię jako głównego potencjalnego przeciwnika i z myślą o tym były kształtowane jej siły morskie. Z powodu znacznej różnicy potencjałów marynarek obu państw, jak również polegania Wielkiej Brytanii na handlu morskim, jednym ze sposobów walki miała być wojna krążownicza (rajderska), polegająca na niszczeniu statków brytyjskich na liniach komunikacyjnych. Idea budowy krążowników poszukujących i niszczących statki na oceanach, w dużej odległości od Wysp Brytyjskich, nie była nowa – według tej koncepcji powstały np. francuskie krążowniki pancernopokładowe „Sfax”, „Tage” i „Amiral Cécille”, a także rosyjski krążownik pancerny „Ruryk”. Zadania te wymagały jednak okrętów o dużym zasięgu i wysokiej prędkości, aby móc w razie konieczności uciec przed brytyjskimi krążownikami, stąd musiały one być duże i drogie w budowie, aby pomieścić duży zapas węgla i mocne siłownie. Admirał Aube, który w latach 1886–1887 zajmował stanowisko ministra marynarki, twórca koncepcji tzw. młodej szkoły, zaproponował odmienne podejście: aby zwalczać brytyjską żeglugę w pobliżu Wysp Brytyjskich i na Morzu Śródziemnym. Zaletami takiej koncepcji było to, że rajdery mogły mieć mniejszy zapas węgla, a co za tym idzie, wielkość, oraz że łatwiej było przechwycić statki w pobliżu ich portów docelowych. Wymagało to jednak powstania nowych okrętów – szybkich na tyle, by móc uciec przed przeważającymi siłami i posiadających dobre opancerzenie siłowni, aby nie utraciły możliwości ucieczki w razie starcia.\nDrugim czynnikiem wpływającym na projekt późniejszego „Dupuy de Lôme” był rozwój artylerii okrętowej. W połowie lat 80. XIX wieku pojawiły się na jej uzbrojeniu pociski elaborowane skuteczniejszymi materiałami wybuchowymi, jak melinit, które mogły być wystrzeliwane z dział średniego kalibru i czynić spustoszenie w nieopancerzonych częściach kadłubów nawet ciężkich okrętów. Dlatego Rada Prac marynarki (Conseil des travaux de la marine) w 1886 roku nakazała skonstruowanie nowego typu krążownika, o lepszej ochronie pancernej kadłuba, niż krążowniki pancernopokładowe lub budowane w innych krajach krążowniki z wąskim pasem pancernym. Po ustąpieniu admirała Aube ze stanowiska ministra marynarki, jego następca Édouard Barbey anulował w czerwcu 1887 roku znakomitą większość zamówień poczynionych przez poprzednika. Jednak frakcja zwolenników „młodej szkoły” była na tyle silna, że przyszłego „Dupuy de Lôme” nie objęły redukcje. Korzystając z możliwości pozyskania środków finansowych z nadzwyczajnego budżetu na rozwój floty, 20 lipca 1887 roku Rada sprecyzowała wymagania na konstrukcję krążownika, uzbrojonego w dwa działa kalibru 194 mm i sześć dział 164 mm nowej konstrukcji, opancerzonego w części nadwodnej płytami grubości 100 mm. Wymagania co do prędkości maksymalnej ustalono na 20 węzłów przy wymuszonym ciągu w kotłach i 17,5 w. przy ciągu naturalnym.\nGłównym konstruktorem krążownika został Louis de Bussy (będący jednym z członków Rady Prac). Projekt wstępny okrętu o wyporności 6296,26 ton powstał już do października 1887 roku. Uzbrojenie główne zostało w nim nietypowo rozmieszczone: dwa działa 194 mm zostały umieszczone w barbetach na śródokręciu, rozsuniętych na burty, z teoretyczną możliwością strzelania wprost do przodu i tyłu przez obie armaty. Sześć dział 164 mm zostało natomiast rozmieszczone w dwóch trzydziałowych grupach na dziobie i rufie, z tego środkowe działo wyżej w barbecie, a dwa boczne w kazamatach. W ten sposób w większości kierunków mogło strzelać ogółem 5 dział. Konstruktor zdecydował się na napęd trzyśrubowy, z tego przy prędkości ekonomicznej miała pracować tylko śruba środkowa, dla zwiększenia zasięgu pływania. Okręt otrzymał nazwę na cześć wybitnego francuskiego inżyniera okrętowego Henriego Dupuy de Lôme (1816–1885), konstruktora m.in. okrętów „Napoléon” i „Gloire”. Jego nazwa zapisywana bywała także, zwłaszcza w starszych źródłach: „Dupuy-de-Lôme”.\nStępkę pod budowę okrętu położono uroczyście 4 lipca 1888 roku w Arsenale w Breście. Wkrótce po rozpoczęciu budowy Ministerstwo Marynarki zdecydowało zlecić stoczni dokonanie zmian w projekcie, polegających na umieszczeniu artylerii głównej obu kalibrów w wieżach. Kadłub wodowano 27 października 1890 roku. W kolejnym roku prowadzono wyposażanie okrętu i montaż siłowni. Maszyny główne i wytwarzające dla nich parę kotły cylindryczne wykonywała firma Ateliers et Chantiers de la Loire. 1 kwietnia 1892 roku okręt był gotowy do przeprowadzenia prób morskich. W ich toku pojawiły się jednak problemy związane z mechanizmami napędowymi, opóźniające znacznie jego wejście do służby.\nJuż podczas pierwszej próby kotłów 20 czerwca 1892 roku doszło do awarii kotła, na skutek której oparzenia odniosło 16 ludzi. Przeróbki kotłów przez producenta zajęły prawie rok i próby wznowiono dopiero 3 maja 1893 roku. Od 16 maja prowadzono próby artylerii. Podczas dalszych prób okazało się, że maszyny okrętu nie mogą zapewnić projektowej mocy i prędkości, przez co kilkakrotnie modyfikowano średnicę i skok śrub napędowych. 19 października 1893 roku doszło do dwóch wypadków w kotłowni, w których zginęło kilku palaczy. W lutym 1894 roku ujawniła się konieczność remontu palenisk w kotłach, które ulegały deformacji; przy tym zdecydowano się zmniejszyć ich średnicę dla zwiększenia wytrzymałości. Próby wznowiono 25 stycznia 1895 roku, przy czym dla uniknięcia dalszych deformacji marynarka zdecydowała ograniczyć maksymalne ciśnienie pary w kotłach, a tym samym poprzestać na niższej prędkości. Podczas prób 2 kwietnia okręt rozwinął prędkość maksymalną 19,73 węzła przy mocy indykowanej 13 186 KM. Ostatecznie 15 maja 1895 roku „Dupuy de Lôme” został przyjęty do służby. Łącznie z przeróbkami, koszt okrętu wyniósł 13 597 097 franków>.\n„Dupuy de Lôme” podczas prób w 1895 r.\n„Dupuy de Lôme” odznaczał się wysoce oryginalną sylwetką, będącą głównie wynikiem nietypowych kształtów kadłuba, rozmieszczenia artylerii i masztów bojowych. Jego architektura była awangardowa w tamtym czasie, w szczególności w zakresie rozmieszczenia uzbrojenia i rezygnacji z ożaglowania. Zawierała jednak także rozwiązania typowe dla francuskich okrętów końca XIX wieku, które szybko zaczęły wyglądać archaicznie, jak długa taranowa dziobnica w formie pługa i silne dośrodkowe pochylenie burt. Wyjątkowo długi – 9-metrowy fałszywy taran nie miał w rzeczywistości służyć do walki, lecz celem takiego rozwiązania było zmniejszenie ciężaru części dziobowej i uzyskanie dobrej dzielności morskiej, zwłaszcza przy znajdującym się na dziobie ciężkim uzbrojeniu i ostrych liniach kadłuba. Ubocznymi zaletami było skrócenie pokładu dziobowego, mogącego ulegać deformacjom od podmuchów przy strzelaniu z dział na wprost, oraz zmniejszenie powierzchni burt wymagającej opancerzenia. Mniej typowe było zastosowanie rufy o podobnym kształcie, schodzącej do wody pod ostrym kątem i również pozwalającej na skrócenie pokładu za rufową grupą dział.\nTuż za dziobnicą znajdowała się wieża działa 164 mm, podniesiona o jeden poziom względem pokładu górnego, a za nią dwie takie same wieże na pokładzie górnym, rozsunięte na burty. Zaraz za dziobową grupą wież znajdowała się niewielka nadbudówka dziobowa, obejmująca pancerną wieżę dowodzenia i, nad nią, mostek nawigacyjny ze sterówką i odkrytymi skrzydłami. Z bryły nadbudówki wyrastał masywny maszt bojowy o kształcie buławy, a drugi taki sam maszt znajdował się na rufie. Charakterystyczny był także układ kominów: początkowo okręt miał dwa szeroko rozstawione proste kominy na śródokręciu, z tego pierwszy był szeroki. Na pokładzie górnym w rejonie środka długości okrętu były umieszczone dwie wieże dział 194 mm, rozsunięte ku burtom, a na rufie była grupa trzech wież dział 164 mm w układzie trójkąta (dwie na burtach).\nPrzybliżony szkic „Dupuy de Lôme” (opancerzenie zakreskowane)\nDla osiągnięcia dużej prędkości „Dupuy de Lôme” miał wysmukły kadłub, o ostrych liniach części podwodnej i stosunku długości do szerokości wynoszącym 7,19. Na rufie zanurzenie było większe, niż na dziobie (7,87 m wobec 6,7 m), co było korzystne dla własności morskich okrętu. Jego dzielność morska w początkowej postaci była oceniana jako bardzo dobra, zwłaszcza płynąc naprzeciw fali; jedynie przy bocznej fali wadą były silne przechyły. Przechyły udało się w toku opisanych dalej modernizacji ograniczyć, lecz ostatnia modernizacja pogorszyła dzielność morską. Ujemną stroną wysmukłego kadłuba i dążenia do utrzymania możliwie małej wyporności była ciasnota, jak również zbyt lekka konstrukcja. Kadłub był gładkopokładowy, z wyjątkiem krótkiego podniesionego fragmentu na samym dziobie (półbaku), przed wieżą działa. Wysokość burt nad linią wodną wynosiła na śródokręciu 4 m, a jedynie na dziobie sięgała 6,6 m. Optycznie jednak kadłub na większości długości podwyższały ciągłe nadburcia, ciągnące się od półbaku aż do nadbudówki rufowej, położonej przed wieżami rufowymi. Z wyjątkiem półbaku oraz nadbudówki rufowej, zajmującej całą szerokość pokładu, nadburcia rozciągały się na mniejszą szerokość od pokładu, tworząc jakby „półkę”, na której umieszczone były burtowe wieże dział.\nKadłub był konstrukcji stalowej, zbudowany był w poprzecznym systemie wiązań i miał 88 głównych wręg, rozstawionych co 1,2 m. Dzielił się na 13 głównych poprzecznych przedziałów wodoszczelnych, podzielonych na mniejsze. Kadłub miał podwójne dno i na zewnątrz drewniany fałszywy kil zewnętrzny, w celu ochrony przed uszkodzeniami na mieliźnie. Okręt miał trzy ciągłe pokłady na całą długość kadłuba – górny, mieszkalny i pancerny. Pewną ochronę burt stanowiły hermetyczne przedziały – koferdamy, rozciągające się na całą długość okrętu wzdłuż burt ponad pokładem pancernym na wysokość 1 m nad linię wodną. Miały one szerokość 70-80 cm i były puste w środku – prawdopodobnie w celu ograniczenia wyporności zrezygnowano z pierwotnych planów wypełnienia ich celulozą, pęczniejącą w wodzie w razie przebicia (wiele publikacji podaje mimo to informacje o wypełnieniu koferdamów celulozą). Za tylną ścianą koferdamów w głębi kadłuba, znajdował się korytarz, a dalej, między pokładem pancernym a mieszkalnym, utworzone były dalsze przedziały wodoszczelne, zawierające głównie różne zapasy. Wskutek ciasnoty, kabiny dowódcy i pierwszego oficera i mesę oficerską umieszczono w nadbudówce rufowej, a nie w tradycyjnym miejscu na rufie w kadłubie.\nKrążownik nie nosił ożaglowania, natomiast był wyposażony w dwa charakterystyczne maszty w formie cylindrów o dużej średnicy (1,72 m), z kręconymi schodami i windą do amunicji wewnątrz. Na masztach znajdowały się po dwa bojowe marsy uzbrojone w działa 47 mm (dolny zakryty mars na wysokości 16,8 m i górny częściowo zakryty na wysokości 19,8 m) oraz platforma obserwacyjna.\nPrzekrój kadłuba „Dupuy de Lôme” na śródokręciu, z pogrubionym opancerzeniem\nNowością wprowadzoną na „Dupuy de Lôme” było pełne opancerzenie burt w części nadwodnej, nie ograniczające się do wąskiego pasa w rejonie linii wodnej, jak na wcześniejszych krążownikach pancernych innych państw. Na całej wysokości od pokładu pancernego do pokładu górnego burty były pokryte płytami pancerza grubości 100 mm; jedynie w dolnej części, stykającej się pod wodą z brzegami pokładu pancernego, ich grubość zmniejszała się do 50 mm. Pancerz był przymocowany bezpośrednio do stalowego poszycia burt o grubości 20 mm (dwie warstwy po 10 mm.\nCylindryczne wieże artylerii miały w górnej części pancerz pionowy grubości dookoła 100 mm, a w dolnej części (poniżej ambrazur dział) były chronione przez zewnętrzne nieruchome barbety takiej samej grubości. Wypukły dach wież wież był wykonany ze stali konstrukcyjnej grubości 20 mm. Pancerzem grubości 100 mm były chronione też szyby amunicyjne pod wieżami kalibru 164 mm (od pokładu pancernego do mieszkalnego cylindryczne, wyżej rozszerzające się lejkowato), natomiast szyby amunicji 194 mm chronił tylko pancerz burtowy.\nPancerz poziomy obejmował wewnętrzny pokład pancerny, w formie „skorupy żółwia”, o profilu łukowym w przekroju poprzecznym. Jego środkowa część przebiegała na śródokręciu na wysokości linii wodnej, a w części dziobowej i rufowej obniżała się 1,38 m poniżej tej linii. Jednocześnie, skosy pancerza schodziły łukami do obu burt, poniżej linii wodnej. Pancerz ten był wykonany ze stali podwyższonej wytrzymałości grubości 20 mm, na podłożu ze stali konstrukcyjnej grubości 10 mm. Pod pokładem pancernym, nad siłownią, był płaski pokład ochronny grubości 8 mm (na wysokości dolnej krawędzi skosów pokładu pancernego), a między nimi były bunkry węglowe. Węgiel ponadto znajdował się w burtowych zasobniach węglowych pod pokładem pancernym, zapewniającym dodatkową ochronę burt.\nPancerzem o grubości 100 mm chroniona była również wieża dowodzenia, aczkolwiek dla zmniejszenia masy miała ona niewielką średnicę 1,5 m (była uważana za ciasną) i była otwarta z tyłu, od strony masztu. Od góry i dołu nie była ona opancerzona. Szyb komunikacyjny prowadzący z wieży pod pokład pancerny miał opancerzenie grubości 35 mm, lecz zaczynało się ono metr poniżej podłogi wieży.\nWykonanie płyt pancernych było zlecone trzem firmom i początkowo były problemy z dostarczeniem płyt wymaganej jakości. Masa pancerza wynosiła 1390 ton i była większa, niż przewidziana w pierwotnym projekcie (1086 t), co spowodowało przeciążenie w stosunku do wyporności projektowej.\n„Dupuy de Lôme” w Kilonii, 1895\n„Dupuy de Lôme” miał główną artylerię dwóch kalibrów, w postaci 2 dział kalibru 194 mm i 6 dział kalibru 164,7 mm, określanych jako 19 cm i 16 cm, umieszczonych w pojedynczych wieżach. Artyleria ta została nietypowo rozmieszczona, gdyż działa 194 mm nie były umieszczone na dziobie i rufie, ale w dwóch wieżach na śródokręciu, rozsuniętych maksymalnie ku burtom. Z kolei działa 164 mm zostały rozmieszczone w dwóch trzydziałowych grupach na dziobie i rufie, z tego środkowe działo w osi podłużnej okrętu, a dwa pozostałe za nim, w wieżach na burtach. W ten sposób w większości kierunków mogło teoretycznie strzelać ogółem 5 dział. Oba działa kalibru 194 mm dysponowały polem ostrzału po 180° na swoją burtę i mogły teoretycznie strzelać na wprost do przodu i tyłu, jednakże były to sytuacje wyjątkowe i grożące uszkodzeniami nadbudówek od podmuchu. W pozostałych kierunkach cel mogło ostrzeliwać tylko jedno działo największego kalibru (takie rozmieszczenie dział było prawdopodobnie spowodowane chęcią posiadania maksymalnej siły ognia przy odwrocie). Dziobowa wieża 164 mm była podwyższona w stosunku do pozostałych i miała kąt ostrzału 270°, aczkolwiek w praktyce ograniczały je nieco żurawiki do układania kotwic na pokładzie. Burtowe wieże grupy dziobowej miały kąt ostrzału 140°, ale praktycznie był on również ograniczony z powodu możliwości uszkodzenia burt i żurawików kotwicznych. W prowadzeniu ognia z tych dział przeszkadzały również sterczące pionowo poprzeczki kotwic ułożonych w położeniu marszowym. Takie same kąty ostrzału miały wieże rufowej grupy, lecz ponieważ były one ustawione w tej samej płaszczyźnie, istniało ryzyko zderzenia się luf dział i uszkodzenia mechanizmów przy braku koordynacji obrotu wież (początkowe plany zakładały ustawienie centralnej wieży w podwyższonej barbecie).\nDziała obu głównych kalibrów były nowo opracowane, długolufowe (długość lufy 45 kalibrów), modelu 1887 (mle 1887), z zamkiem śrubowym, zaprojektowane przez firmę Canet. Masa pocisku 194 mm wynosiła 75 kg, a nowszego modelu – 86 kg, natomiast masa pocisku 164 mm wynosiła 45 kg, a nowszego modelu – 52 kg. Prędkość początkowa wynosiła dla obu dział 800 m/s lub 770 m/s dla pocisków nowego modelu. Wieże były cylindryczne, niezrównoważone, opracowane przez firmę Farcot. Obracane były jedynie hydraulicznie, natomiast dla ograniczenia masy, ładowanie i podnoszenie luf (w zakresie od -5 do +15°) było ręczne; wieże były z tego powodu także dość ciasne . Użycie artylerii nie stwarzało jednak większych problemów podczas służby. Magazyny pocisków 164 mm mieściły po 200 na działo i umieszczone były pod pokładem pancernym, natomiast magazyny pocisków kalibru 194 mm mieściły po 160 na działo i umieszczone były nietypowo nad pokładem pancernym, gdyż poniżej znajdowały się kotłownie. Podczas modernizacji w latach 1902-1906 działa otrzymały system przedmuchiwania luf sprężonym powietrzem.\nUzbrojenie pomocnicze średniego kalibru stanowiło 6 dział kalibru 65 mm na pojedynczych odkrytych podstawach na pokładzie nadbudówki, po 3 na burtę. Dwa były umieszczone na poprzecznym pomoście nad wieżami dział 194 mm, dwa między drugim kominem a masztem rufowym i dwa po obu stronach tego masztu. Działa te były przeznaczone przede wszystkim do odpierania ataków torpedowców. Cztery z nich były modelu 1888, o długości lufy L/50 i strzelały pociskami o masie 4 kg. Pozostałe dwa były to działa desantowe mle 1881, o krótkiej lufie (L/16), które mogły być używane także na lawecie lądowej przez oddziały desantowe. Uzbrojenie artyleryjskie uzupełniało 8 dział 47 mm Hotchkiss, rozmieszczone po 4 na niższych marsach bojowych obu masztów, oraz 8 rewolwerowych dział 37 mm Hotchkiss, rozmieszczone po 2 na wyższych marsach bojowych, skrzydłach mostka i nadbudówce dziobowej pod skrzydłami mostka. Lekkie działa na marsach bojowych, stosowane powszechnie w różnych flotach, nie sprawdziły się jednak w praktyce (ich ogień był niecelny, przy tym winda dla pocisków była wrażliwa na uszkodzenia odłamkami pocisków).\nW dniach 15-16 października 1896 roku na okręcie prowadzono próby armaty automatycznej 37 mm Maxim, zamontowanej na pokładzie dziobowym na lewej burcie. W toku służby, w 1898 roku zdemontowano podstawy dla krótkolufowych dział desantowych 65 mm wz. 1881 i dwa działa rewolwerowe 37 mm z górnych marsów. Podczas remontu w październiku – listopadzie 1901 roku zdjęto pozostałe 2 działa 37 mm z marsów i działko Maxima. Lekkie uzbrojenie stanowiły wówczas 2 działka 37 mm na skrzydłach mostka, 12 dział 47 mm (8 na marsach, 2 na pokładzie dziobowym i 2 na pokładzie rufowym) i 4 działa 65 mm.\nWzorem innych dużych okrętów tego okresu, „Dupuy de Lôme” posiadał 4 wyrzutnie torpedowe kalibru 450 mm, strzelające 5-metrowymi torpedami. Były one ruchome, nadwodne, zamocowane w łożyskach kulowych w burtach – po jednej przed pierwszym kominem i za drugim kominem. Pierwotnie projekt obejmował nieruchome wyrzutnie torped 356 mm. Uzbrojenie torpedowe na okrętach tej wielkości generalnie jednak nie było przydatne w praktyce, zabierając miejsce, i nawet dowódcy (bezskutecznie) sugerowali później jego usunięcie.\nNapęd, systemy i wyposażenieEdytuj\nSmukły kadłub w połączeniu z wymaganiami co do prędkości maksymalnej 20 w. i zasięgu 5000 Mm, wymusił na konstruktorach zastosowanie rzadziej spotykanego napędu trzyśrubowego, z nietypowym rozmieszczeniem maszyn. Trzy napędzające okręt maszyny parowe potrójnego rozprężania były umieszczone w układzie tandem, w trzech kolejnych przedziałach w części rufowej, za kotłowniami. Pierwsza maszyna napędzała prawoburtową śrubę, druga – lewoburtową, a trzecia – środkową. Przy tym, tylko ostatnia była ustawiona pionowo, a dwie pierwsze były poziome (układ poziomy był rzadziej stosowany z uwagi na nierównomierne zużycie cylindrów i kłopoty z wyważeniem, lecz był on niższy i pozwolił na lepsze wykorzystanie szerokości kadłuba i umieszczenie części zapasu węgla nad maszynowniami). Maszyna napędzająca środkową śrubę miała służyć do prędkości ekonomicznej i miała projektową moc indykowaną ok. 4000 KM (średnice cylindrów: 920, 1400 i 1970 mm), natomiast maszyny poziome miały moc indykowaną po ok. 5000 KM (średnice cylindrów: 890, 1330 i 1970 mm). Ostatecznie po próbach morskich okręt miał boczne śruby o średnicy 3,9 m, a środkową o średnicy 4,1 m (początkowo 4,4 m i 4,2 m).\nParę wytwarzało pierwotnie 11 kotłów cylindrycznych (typu lokomotywowego) o maksymalnym ciśnieniu 11,25 atmosfer, ograniczonym jednak po próbach do 9,25 at. Kotły miały po dwa paleniska i 450 płomieniówek (więcej, niż w kotłach używanych dotąd we Francji). Początkowo zastosowano paleniska o średnicy 1,3 m, ostatecznie wymienione podczas prób na paleniska Foxa o powierzchni falistej i średnicy 1,2 m. Kotły umieszczono w trzech sąsiadujących kotłowniach: w pierwszej trzy obok siebie w poprzecznym rzędzie, a w pozostałych po cztery. W pierwszej kotłowni były też dwa mniejsze kotły pomocnicze, umieszczone wzdłuż jej przedniej ściany (tyłem do siebie). Kotłownie miały po dwa wentylatory do forsowania ciągu. Spaliny z pierwszych dwóch kotłowni były odprowadzane przez pierwszy szerszy komin, a z trzeciej – przez drugi komin. Kotły cylindryczne były w tym okresie wypierane już przez nowocześniejsze i wydajniejsze kotły wodnorurkowe, lecz ich zaletą była większa ekonomiczność. Problemy z konstrukcją kotłów opóźniły jednak wejście okrętu do służby, a po ich modyfikacji nie rozwijano na ogół pełnej mocy z powodu obaw przed przeciążeniem. Maszyny natomiast nie sprawiały problemów w toku służby i nie wywoływały nadmiernych wibracji.\nZapas paliwa (węgla) wynosił 1080 ton, co zapewniało zasięg nieco ponad 4000 mil morskich. Z tego, 325 ton umieszczone było w zasobniach burtowych po bokach kotłowni (lub 237 t według raportu dowódcy), a reszta w niskich zasobniach pomiędzy wypukłym pokładem pancernym a znajdującym się u jego podstawy pokładem ochronnym. Rozwiązanie takie dawało dodatkową osłonę od góry, lecz przemieszczanie tego węgla było uciążliwe i przy pełnej prędkości wymagało pracy kilkudziesięciu ludzi.\nPo modernizacji w latach 1902-1906, kotły główne i pomocnicze wymieniono na 16 dużych i 4 małe kotły wodnorurkowe Guyot du Temple, o ciśnieniu pary 11,25 at (łączna powierzchnia ogrzewalna od strony wody 2349,1 m², łączna powierzchnia rusztów 58,088 m²). Po modernizacji okręt miał 3 proste kominy w równych odstępach (w innych miejscach, niż dotychczasowe), dla każdej kotłowni jeden. W pierwszej kotłowni były 4 małe i 4 duże kotły, w kolejnych – po 6 dużych. W odróżnieniu od poprzedniego układu, kotły były umieszczone w osi podłużnej, parami tyłem do siebie i miały paleniska od strony burt. Kotły te były mniej ekonomiczne od cylindrycznych, lecz zajmowały mniej miejsca, dzięki czemu zwiększono pojemność burtowych zasobni węglowych. Proponowano wcześniej wariant modernizacji z zastosowaniem kotłów wodnorurkowych Belleville i zachowaniem dotychczasowych przewodów kominowych, co uprościłoby prace, lecz nie został on wybrany.\n„Dupuy de Lôme” miał pojedynczy półzbalansowany ster, przekładany hydraulicznie lub ręcznie. Ogólnie jego manewrowość była oceniana bardzo wysoko (dzięki posiadaniu środkowej śruby, okręt szybko reagował na ster).\nKrążownik był wyposażony w sześć reflektorów systemu Mangina o średnicy 60 cm: w luku w górnej części dziobnicy, na platformach obu masztów, na platformach burtowych za wieżami dział 194 mm i na krańcu pokładu rufowego. Rozmieszczenie reflektorów było jednak krytykowane jako oślepiające obsługi sąsiadujących armat i przez to utrudniające prowadzenie ognia w nocy. Kierowanie reflektorami na masztach było utrudnione i uznawano je za bezużyteczne. Energię elektryczną dla okrętu zapewniały dwie dynamomaszyny.\nZ niewiadomych przyczyn zdecydowano się na zastosowanie starszego typu kotwic Admiralicji, mimo stosowania już we flocie francuskiej zajmujących mniej miejsca kotwic patentowych. W efekcie, sterczące pionowo poprzeczki kotwic przenoszonych w położeniu marszowym oraz osprzęt do podnoszenia i układania kotwic, ograniczały pole ostrzału dziobowych dział. Mimo późniejszych prób zmian ułożenia kotwic, w dalszym ciągu rozwiązanie to nie było optymalne (składanie poprzeczek, możliwe po modyfikacji w 1898 roku, było w warunkach morskich utrudnione). Okręt posiadał na wyposażeniu 10 łodzi, w tym 12-metrowy kuter parowy, 12-metrowy barkas parowy, cztery 8-metrowe welboty wiosłowe i cztery 8-metrowe kutry wiosłowe.\n„Dupuy de Lôme” w publikacji z epoki\n„Dupuy de Lôme” stanowił krok naprzód w rozwoju krążowników pancernych, będąc pierwszym okrętem odchodzącym od słabo chronionych krążowników z wąskim pasem pancernym (ang. belted cruiser) w stronę bardziej odpornych jednostek o rozległym pancerzu. W czasie budowy okręt budził duże zainteresowanie specjalistów morskich wszystkich potęg. Wprawdzie koncepcja krążowników z kadłubem całkowicie opancerzonym w części nadwodnej przeciw pociskom wybuchowym, nie była kontynuowana, głównie z powodu masy, lecz w dalszych konstrukcjach zaczęto przykładać większą wagę do rozległości opancerzenia. Budowane później jednostki miały przy tym zróżnicowaną grubość opancerzenia, co zwiększało odporność także przeciw pociskom przeciwpancernym, która w przypadku „Dupuy de Lôme” była na średnim poziomie. Nowoczesne w „Dupuy de Lôme” było również rozmieszczenie całej artylerii głównej w wieżach, co zapewniało lepszą ochronę, niż w przypadku dział z maskami pancernymi i pozwalało na uniknięcie częstej wady dział w kazamatach burtowych, jaką było ich zalewanie przy złej pogodzie.\nWedług założeń, projekt „Dupuy de Lôme” miał połączyć całkowitą ochronę przeciw pociskom wybuchowym, silne uzbrojenie, wysoką prędkość i niezły zasięg, z ograniczoną wypornością i niewygórowanym kosztem budowy. Wskutek narzuconych ograniczeń co do wielkości i kosztów, powstał projekt w pewnym stopniu kompromisowy, w którym w dodatku zastosowano niektóre konserwatywne rozwiązania, jak przestarzałe typy kotłów i kotwic, utrudniających prowadzenie ognia. Potencjalnie niebezpieczne było wymuszone brakiem miejsca umieszczenie magazynów amunicji głównego kalibru nad pokładem pancernym. Wyśrubowane wymagania wobec zastosowanych kotłów cylindrycznych były pośrednią przyczyną problemów z kotłami i znacznego opóźnienia w wejściu do służby krążownika, który przy tym nie osiągnął prędkości projektowej. Długo postulowana modernizacja kotłowni nie przyniosła rezultatów, jakie mogły być osiągnięte, gdyby okręt był od początku projektowany z nowoczesną siłownią. Będąc w dużej mierze jednostką eksperymentalną i nie do końca udaną, „Dupuy de Lôme” nie doczekał się bezpośredniej kontynuacji, a następny francuski typ krążowników pancernych Amiral Charner przedstawiał próbę skonstruowania jeszcze mniejszego i tańszego okrętu. Kolejne zaś francuskie krążowniki pancerne stanowiły większe oceaniczne rajdery.\nMimo stwierdzanych niedostatków, „Dupuy de Lôme” był ogólnie uważany przez jego dowódców za udany okręt, o dużych możliwościach bojowych. Miał przewagę nad głównymi przeciwnikami – brytyjskimi krążownikami pancernopokładowymi i starszymi krążownikami pancernymi, z których jedynie największe (I klasy) mogły stanowić dla niego zagrożenie w ewentualnym starciu, posiadając uzbrojenie w działa kalibru 234 mm z pociskami przeciwpancernymi.\nSłużba we FrancjiEdytuj\nTuż po wejściu do służby, 11 czerwca 1895 roku „Dupuy de Lôme” wypłynął wraz z pancernikiem „Hoche” i krążownikiem „Surcouf” do Niemiec na uroczystości otwarcia Kanału Kilońskiego. Okręt wywołał tam spore zainteresowanie swoją konstrukcją i sylwetką, przy tym spotkał się tam m.in. ze wzbudzającym podobny rozgłos nowym rosyjskim krążownikiem pancernym „Ruryk”. „Dupuy de Lôme” przebywał w Kilonii do 22 czerwca, po czym powrócił do Brestu. Bazował następnie głównie w Breście lub Cherbourgu, w składzie Eskadry Północnej. W lipcu brał udział w letnich manewrach floty francuskiej (działając w zespole z krążownikiem pancernym „Latouche-Tréville” przeciw zespołowi pancerników i starszych krążowników). W czerwcu 1896 roku „Dupuy de Lôme” w składzie eskadry odwiedził porty hiszpańskie, m.in. Vigo. W sierpniu tego roku służył, po dostosowaniu, jako jacht prezydenta Francji Felixa Faure w rejsie po atlantyckim wybrzeżu kraju, a 5 października wziął udział w powitaniu jachtu cara Rosji. W kolejnym roku dowódca okrętu komandor Valery sporządził obszerny memoriał odnośnie postulowanych ulepszeń (m.in. dotyczący wymiany kotłów, usunięcia bojowych masztów wraz z lekkimi działami, przestawienia reflektorów, powiększenia wieży dowodzenia, usunięcia dwóch wyrzutni torped), lecz większość z nich nie doczekała się realizacji w toku dalszej służby.\nW zastępstwie krążownika „Bruix”, który doznał awarii maszyny, „Dupuy de Lôme” wziął udział w wizycie prezydenta Felixa Faure w Rosji w sierpniu 1897 roku (wyszedł w morze później, z przeładowanymi z „Bruix” prezentami na pokładzie i dogonił eskadrę francuską w składzie krążowników „Pothuau” i „Surcouf” dopiero 23 sierpnia 1897 roku tuż przed Kronsztadem). Eskadra wyruszyła z powrotem 27 sierpnia. Od 27 października 1897 roku do 3 stycznia 1898 roku w Breście okręt był poddany niewielkiemu remontowi. Zamontowano wówczas także stępki przechyłowe, które zmniejszyły przechyły o około połowę i wywarły korzystny skutek na stabilność prowadzenia ognia. Wydłużono też stengi masztów.\nOprócz normalnych rejsów szkoleniowych u wybrzeży północno-zachodniej Francji, „Dupuy de Lôme” odwiedził w czerwcu 1899 r. w składzie Eskadry Północy Portugalię i Hiszpanię, po czym ponownie odwiedził Hiszpanię w sierpniu-wrześniu 1900 roku. Między 30 stycznia a 4 lutego 1901 roku krążownik przebywał na redzie Spithead, przywożąc francuską delegację do Wielkiej Brytanii na pogrzeb królowej Wiktorii. Podczas manewrów floty francuskiej w lipcu i sierpniu 1901 roku, połączonych także z wizytą w Portugalii, Hiszpanii i Maroku (Tanger), „Dupuy de Lôme” pierwszy raz przebywał na Morzu Śródziemnym i odwiedził śródziemnomorskie wybrzeże Francji. W 1901 roku zdjęto ostatecznie działa 37 mm z marsów bojowych.\nW latach 1902-1906 okręt poddano długo oczekiwanej modernizacji, wymieniając kotły na nowocześniejsze wodnorurkowe, co pociągnęło zmianę sylwetki z dwukominowej na trzykominową. Zdjęto również rufowy maszt bojowy, zastępując go lekkim masztem sygnałowym, a działa 47 mm z jego marsu bojowego przeniesiono na rufowy mostek. Prace trwały długo, gdyż w świetle budowy nowych krążowników pancernych, nie były one już priorytetowe. Okręt rozpoczął próby morskie po modernizacji 7 czerwca 1906 roku. Modernizacja jednak nie spełniła oczekiwań i nie okazała się udana – podczas prób dwugodzinnych 2 sierpnia osiągnięto tylko moc indykowaną 12 887,5 KM i prędkość 18,6 węzła. Przy tym, pogorszyła się znacznie dzielność morska na skutek zwiększenia się obciążenia części dziobowej (okręt zarywał dziobem w fale, płynąc naprzeciw fali, a bryzgi utrudniały prowadzenie ognia z dział dziobowych). Przyczynę nieosiągnięcia oczekiwanej mocy siłowni upatrywano w dużych stratach w przewodach doprowadzających parę z kotłów. Rozważano w kolejnych latach podniesienie ciśnienia w kotłach do 13 atmosfer, lecz ostatecznie zrezygnowano z tego z uwagi na niedostosowanie do takiego ciśnienia przewodów doprowadzających parę i maszyn. Nie doszła do skutku także postulowana modernizacja wieży dowodzenia, masztu dziobowego i wymiana śrub napędowych, z uwagi na wiek okrętu i nieopłacalność. Jedynie poprawiono własności morskie okrętu, zmniejszając balast na dziobie i przywracając przez to przegłębienie na rufie.\n„Dupuy de Lôme” został przyjęty do służby po modernizacji 4 października 1906 roku. Mimo to, w tym okresie nie służył aktywnie. Dopiero 1 października 1908 roku okręt przydzielono do służby kolonialnej w Maroku (na miejsce krążownika „Kleber”) i 5 grudnia przebazował on z Brestu do Tangeru. Stan techniczny okrętu jednak pogarszał się, zwłaszcza dotyczyło to stanu części podwodnej, na skutek korozji. 13 września 1909 roku „Dupuy de Lôme” zawinął na remont do Lorient, gdzie został następnie wycofany do rezerwy i dokowany. Oceniano, że korozja miała prawdopodobnie charakter galwaniczny i była spowodowana cumowaniem podczas modernizacji obok okrętu z miedzianym obszyciem dna. Z uwagi na rozmiar wymaganych robót i niewielką już wartość bojową krążownika, w październiku 1909 roku podjęto decyzję o wycofaniu go ze służby. 20 marca 1910 roku został on rozbrojony, lecz dopiero 20 lutego 1911 roku Rada Najwyższa marynarki postanowiła skreślić go z listy floty i przystąpić do rozbiórki siłowni, do czego jednak nie doszło.\nW tym czasie, wiosną 1911 roku kupnem krążownika we Francji zainteresował się rząd Peru, zaniepokojony zamiarem zakupu krążownika „Umbria” we Włoszech przez sąsiedni Ekwador. Peru chciało kupić okręt typu Montcalm, lecz Francja odmówiła jego sprzedaży, oferując w zamian „Dupuy de Lôme”. 29 czerwca 1911 r. Peru zdecydowało się zakupić okręt i zajęto się negocjowaniem umowy. Cenę ustalono na 3 miliony franków oraz około 700 000 franków na koszty koniecznego remontu w bazie Lorient i prób. Wymianę poszycia kadłuba i próby odbiorcze prowadzono od 31 stycznia do 6 marca 1912 r. Wykazały one, że maszyny okrętu były w dobrym stanie. W połowie 1912 roku przybyła do Francji peruwiańska załoga i 12 września doszło do formalnego przekazania okrętu Peru w bazie Lorient. Podniesiono na nim banderę i otrzymał on nazwę „Commandante Aguirre”, na cześć peruwiańskiego oficera marynarki, który zginął na monitorze „Huascar” w bitwie koło Angamos[a]. W tym czasie odpadło jednak zagrożenie morskie ze strony Ekwadoru, gdyż krążownik „Umbria” został zakupiony przez Haiti, i Peru, które zapłaciło tylko pierwszą ratę 1 miliona franków, zaczęło zwlekać z odbiorem okrętu i zapłatą reszty ceny. Wymiana not dyplomatycznych nie przynosiła skutku; krążownik stał nadal w Lorient, a peruwiańska załoga stopniowo zaczęła wracać do kraju. Stan ten nie uległ zmianie do wybuchu I wojny światowej w sierpniu 1914 roku.\nWiosną 1915 roku francuska marynarka rozważała przywrócenie okrętu do służby, wzorem innych starych krążowników, lecz w połowie 1916 roku zrezygnowano z tych planów z powodu jego nieuregulowanej sytuacji prawnej, a nadto wymagania trzech miesięcy na doprowadzenie go do stanu bojowego oraz obłożenia stoczni w Lorient innymi pracami. Ostatecznie 17 stycznia 1917 r. Peru zwróciło formalnie okręt Francji, przy tym zapłacony milion franków uznano za pokrywający koszty remontu i utrzymania okrętu (wycenione na ok. 900 000 franków). Francja także zobowiązała się, że w razie sprzedaży okrętu za sumę większą od 400 000 franków (wartości złomu w chwili sprzedaży go Peru), nadwyżkę przekaże rządowi Peru.\nPrzebudowa na statek handlowyEdytuj\nPomimo planów, okręt nie został sprzedany na złom, lecz w kolejnych miesiącach interesowało się nim kilku potencjalnych kupców z zamiarem przebudowy na statek handlowy. Ostatecznie w październiku 1918 roku były krążownik został zakupiony przez belgijskiego Lloyda. Przebudowę zlecono stoczni Forges et Chantiers de la Gironde w Bordeaux. Przebudowa okrętu takiej klasy na statek była bezprecedensowa i miała częściowo charakter eksperymentalny, szczególnie zainteresowana była nią marynarka wojenna jako sposobem pozbywania się starych jednostek. Oprócz usunięcia uzbrojenia, zdjęto opancerzenie tam, gdzie można było to wykonać bez osłabienia kadłuba. Nad taranową dziobnicą dobudowano nowy klasyczny dziób, z pionową stewą, w którym znalazły się pomieszczenia marynarzy. Zlikwidowano pierwszą i drugą kotłownię oraz pierwszą i drugą maszynownię, pozostawiając tylko jedną kotłownię i jedną maszynę napędzającą środkowy wał śruby. W miejscach zlikwidowanych pomieszczeń siłowni oraz komór amunicyjnych utworzono ładownie. Przebudowa zmieniła całkowicie sylwetkę jednostki; z nową wyspową nadbudówką z kominem pośrodku i z bomami ładunkowymi nabrała ona wyglądu statku cywilnego, wyróżniając się jedynie nietypową formą zachowanej rufy i dośrodkowym pochyleniem burt. Statek otrzymał nazwę „Peruvier” (Peruwiańczyk), ewidentnie związaną z przebiegiem jego służby.\nSłużba statku okazała się krótka i pechowa. Został on przekazany armatorowi w grudniu 1919 roku. 27 stycznia 1920 roku wypłynął on z Cardiff do Rio de Janeiro z ładunkiem 5000 ton węgla. Już następnego dnia zawinął on do Falmouth w celu napraw. Po opuszczeniu tego portu 14 lutego, na Atlantyku doszło do awarii siłowni, po czym statek został odholowany 20 lutego przez hiszpański parowiec „Leon y Castillo” do Las Palmas. W celu dostarczenia ładunku na miejsce, został on następnie zaholowany tam przez Atlantyk przez zapewniony przez armatora parowiec „Casconiere”. Do miejsca przeznaczenia dotarł 1 czerwca 1920 r., lecz wówczas okazało się, że węgiel w trzeciej ładowni zapalił się. Pożar ugaszono 19 czerwca, a 18 listopada 1920 r. nadal niesprawny statek został przyholowany przez „Casconiere” do Antwerpii, gdzie został odstawiony na około dwa lata. Ostatecznie, po sprzedaży holenderskiej firmie na złom, dawny „Dupuy de Lôme” został złomowany we Vlissingen.\nWszyscy dowódcy w randze komandora (Capitaine de vaisseau).\nkmdr Yuge[b]: 1895 r. – 15 listopada 1896 r.\nkmdr Léon Valéry: 15 listopada 1896 r. – 17 marca 1898 r.\nkmdr Joseph Bugard: 17 marca 1898 r. – 17 marca 1900 r.\nkmdr Jean Bellue: 17 marca 1900 r. – 1902 r.\nkmdr Loius Thomas: 17 marca 1902 r. – 1906 r. (modernizacja)\nkmdr Miniac: 1906 r. – 1908 r.\nkmdr Ytier: 1908 r. – 1909 r.\n↑ Komandor porucznik Elias Aguirre objął dowodzenie monitorem „Huascar” w bitwie koło Angamos po śmierci admirała Grau, lecz następnie sam poniósł śmierć.\n↑ Nazwisko dowódcy zapisywane jako Yuge według: Dmitrij B. Jakimowicz, Aleksandr S. Aleksandrow: Francuski krążownik pancerny „Dupuy-de-Lome” w: Okręty Wojenne nr 1/2008 (87) s. 13 (tłum. M. Sobański) może stanowić błędną transliterację fonetyczną francuskiego nazwiska za pośrednictwem rosyjskiego tekstu.\n↑ a b c d e f Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 24-25.\n↑ a b Gardiner, Chesneau i Kolesnik 1979 ↓, s. 303.\n↑ a b c Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 2.\n↑ Anthony Preston, Cruisers. An illustrated history, PRC Publishing, Londyn 2000, s. 10.\n↑ a b c Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 4.\n↑ Piouffre i Simoni 2001 ↓, s. 37–38.\n↑ Tadeusz Klimczyk. Młoda Szkoła admirała Aube. „Morza, Statki i Okręty”. 6/2003. ISSN 1426-529X.\n↑ a b c Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 6-7.\n↑ Piouffre i Simoni 2001 ↓, s. 49.\n↑ Piouffre i Simoni 2001 ↓, s. 48.\n↑ a b c d e Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 8.\n↑ Piouffre i Simoni 2001 ↓, s. 34.\n↑ Piouffre i Simoni 2001 ↓, s. 40.\n↑ a b c Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 9-11.\n↑ a b c d e f g h i Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 11-13.\n↑ a b c d e f g Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 13-16.\n↑ a b c d Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 23.\n↑ a b c d e f g h i Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 17-18.\n↑ a b c d e f g h i j k Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 19.\n↑ a b c d e f Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 33.\n↑ a b c Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 29.\n↑ a b c d Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 27-28.\n↑ a b c d Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 31-32.\n↑ Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 33-35.\n↑ a b c d e f g h i j k l m Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 20-22.\n↑ Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 36 (schemat).\n↑ a b c d Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 30-31.\n↑ G. Smirnow, W. Smirnow: Potomostwo „Dupuy de Lôme'a” w: Modelist-Konstruktor nr 2/1979.\n↑ a b c d e f g h i j Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 47-48.\n↑ a b c Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 37-39.\n↑ a b Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 40-42.\n↑ a b c Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 43-44.\n↑ Jakimowicz i Aleksandrow 2007 ↓, s. 45.\n↑ Lista dowódców na podstawie D. Jakimowicz, A. Aleksandrow, Bronienosnyj..., s. 23-40 oraz FORUM pages 14-18.\nDmitrij B. Jakimowicz, Aleksandr S. Aleksandrow. Bronienosnyj kriejsier «Dupuy-de-Lome» (Броненосный крейсер «Дюпюи-де-Лом»). „Morskaja Kampanija (Морская Кампания)”. nr 5/2007, 2007. Moskwa (ros.).\nRobert Gardiner, Roger Chesneau, Eugene Kolesnik (red.): Conway's All The World's Fighting Ships 1860-1905. Annapolis, Md.: Naval Institute Press, 1979. ISBN 978-0-85177-133-5. (ang.)\nGérard Piouffre, Henri Simoni: 3 siècles de croiseurs français. Rennes: Marines Éditions, 2001. ISBN 2-909675-70-X. (fr.)\nOstatnio edytowano 22 paź 2019 o 09:57


Psychologia na obcasach: Oczami niemowlaka\nDlaczego czarno-białe zabawki robią furorę ?\nOd momentu urodzenia przez kolejne miesiące życia intensywnie rozwija się zmysł wzroku.\nJest to najbardziej złożony układ sensoryczny w organizmie człowieka, a w chwili porodu jest najmniej rozwinięty. Noworodek po urodzeniu widzi tylko z odległości 20-30 cm.\nCo ciekawe widzi aż do 30 razy słabiej niż dorosły. Nie potrafi dłużej skupić wzroku w jednym miejscu.\nWodzi wzrokiem i zatrzymuje go w momencie, kiedy natrafi na wyraźny kontrast bądź wyraźne obrzeża jakiegoś przedmiotu. Jego widzenie jest dość słabe i rozmyte, dlatego to co zauważa to kontrastowe zestawienia kolorów takich jak czerń i biel. Co ważne, widzenie niemowląt jest skrajnie peryferyjne, lepiej dostrzegają to co jest na obrzeżach przedmiotu niż w jego centrum. Najlepiej, żeby dany przedmiot nie był oddalony od wzroku dalej niż 30 cm, o czym wspomniałam już na początku. Maluchy chętniej będą patrzyły na przedmioty o ostrych, wyraźnych krawędziach a także dużych, wyraźnych wzorach. Bardzo ciekawą zabawką może okazać się zwykła szachownica.\nW drugim miesiącu życia dziecka warto zadbać o to, aby maluszek miał na czym zawiesić wzrok.\nJest to odpowiedni moment, na to, aby do łóżeczka przyczepić różne przedmioty.\nW trzecim miesiącu życia dzieci zaczynają już chwytać przedmioty, a w czwartym są już wrażliwe a kolory.\nDzieci bardzo lubią patrzeć na czarno- białe zabawki , gdyż widzą je bardzo dobrze.\nJak stymulować rozwój wzroku dziecka?\nPrzede wszystkim należy to robić z umiarem. Pierwsze pół roku życia jest bardzo ważne dla rozwoju wzroku. Przez pierwsze 3 miesiące maluch chętnie będzie skupiał wzrok na jedno-dwukolorowych zabawkach.\nNa początku warto zorganizować zabawę w której przybliżamy i oddalamy od oczu dziecka jakąś czarno- białą zabawkę. Natomiast, gdy ma 3 miesiące można zawiesić nad łóżeczkiem jakąś karuzelę z wyraźnymi wzorami i kontrastowymi kolorami. Następnym etapem będzie danie dziecku zabawki do rączki co pozwoli na wyćwiczenie koordynacji oko- ręka.\nKupuj dziecku zabawki z prostą formą, wyraźnym kształtem i biało- czarnymi kolorami. W ten sposób będziesz właściwie stymulować jego rozwój. Duża czarno- biała kwadratowa zabawka na pewno przykuje więcej uwagi niż kolorowa maskotka. Zalewając układ nerowy dziecka jaskrawymi i różnokolorowaymi przedmiotami powodujemy mętlik i nadmiar bodźców z którymi mózg niemowlęcia nie może sobie poradzić. Dziecko w takim przypadku widzi rozmyte kontury.\nAutor: Ela Mirzejewska o 06:12\nAnonimowy 21 kwietnia 2017 08:10\nCiekawy artykuł. Dobrze jest być świadomym rodzicem i wspierać rozwój dziecka. My kupiliśmy ciekawe kontrastowe zabawki w sklepie www.okiemmaluszka.pl


Egzaminy online - Szkolenia dla Partnerów - InsERT\nSerwis dla PartnerówStartSzkolenia dla PartnerówEgzaminy online\nEgzaminy online na Serwisantów InsERT\nKandydaci na Serwisantów InsERT mają możliwość zdawania egzaminów online – poprzez platformę e-learningową Akademii InsERT. Jego uczestnicy otrzymują materiały w formie szkoleń multimedialnych lub plików PDF, na podstawie których samodzielnie przygotowują się do egzaminu.\nZapisy na egzaminy są przeprowadzane są za pośrednictwem serwisu dla Partnerów InsERT. Aby zapisać się na egzamin, postępuj zgodnie z następującą instrukcją:\nWejdź na stronę szkoleń dla Partnerów.\nWybierz opcję Egzamin online – pojawi się lista dostępnych egzaminów.\nKliknij w ikonę Zapisy (ołówek) znajdującą się przy egzaminie, na który chcesz się zapisać.\nsprawdź swoje dane kontaktowe, w szczególności adres e-mail;\npamiętaj o wprowadzeniu swojego loginu do platformy akademia.insert.com.pl (jeśli nie posiadasz loginu, przejdź do serwisu akademia.insert.com.pl i zarejestruj się);\nw przypadku egzaminu ze zmian w InsERT nexo/GT wskaż programy, z których chcesz odnowić uprawnienia;\nwprowadź swoją propozycję daty i godziny przystąpienia do egzaminu (egzaminy odbywają się wyłącznie w dni robocze, w godz. 9.00-14.00;\nzapoznaj się z regulaminem i instrukcją przeprowadzania egzaminu i zaakceptuj je.\nOtrzymasz informację o wypełnieniu formularza zgłoszeniowego.\nW ciągu 24 godzin dostaniesz potwierdzenie zaproponowanego terminu. Wiadomość zawierać będzie także fakturę pro forma, którą należy opłacić przed przystąpieniem do egzaminu. Informacje o kosztach znajdziesz w szczegółowym opisie egzaminu.\nPo opłaceniu faktury zyskasz dostęp do materiałów szkoleniowych, które pomogą Ci w przygotowaniu się do egzaminu.\nJak wyglądają egzaminy online\nEgzamin jest przeprowadzany online na platformie e-learningowej akademia.insert.com.pl. Do wzięcia udziału w egzaminie konieczne jest posiadanie następującego sprzętu:\nkomputer z dostępem do internetu (z łączem odpowiednim do przeprowadzenia wideokonferencji);\ngłośniki lub słuchawki podłączone do komputera;\nmikrofon podłączony do komputera (na czas trwania egzaminu);\nkamera internetowa (na czas trwania egzaminu);\naplikacja TeamViewer (własna lub udostępniana przez nas).\nEgzamin składa się wyłącznie z pytań zamkniętych (test jednokrotnego wyboru). Ilość pytań oraz czas egzaminu zależą od typu egzaminu (na przykład, egzamin I poziomu z programu Subiekt nexo trwa 100 minut i składa się z 90 pytań).\nW ustalonym czasie uczestnik wysyła informację o gotowości do przystąpienia do egzaminu na adres egzaminy@insert.com.pl wraz z podaniem danych umożliwiających połączenie poprzez aplikację TeamViewer.\nPo otrzymaniu danych z pkt. 3 pracownik działu szkoleń nawiązuje połączenie.\nEgzamin rozpoczyna się po zweryfikowaniu tożsamości i zalogowaniu do platformy e-learningowej.\nPrzebieg egzaminu jest rejestrowany (przesyłany obraz i dźwięk).\nPo zakończeniu egzaminu osoba zdająca może się rozłączyć.\nPo zdanym egzaminie następuje wprowadzenie uprawnień serwisanckich do systemu InsERTu.


Czym różnią się od siebie Wyspy Kanaryjskie? Ich różnorodność Cię zaskoczy - GazetaPrawna.pl\nTeneryfa – dla poszukiwaczy malowniczych krajobrazów Największa i najludniejsza wyspa w archipelagu Wysp Kanaryjskich, co wcale nie oznacza, że jest tam bardzo tłoczno. Choć jej powierzchnia tylko nieznacznie przekracza 2 tys. kilometrów kwadratowych, można na niej wyróżnić kilka stref klimatycznych. Północ skąpana jest w zieleni i słynie ze wspaniałych, tropikalnych ogrodów, a południe suche i zawsze skąpane w słońcu. Do tego oczywiście należy dołożyć wulkaniczną, środkową część, pośród której góruje wulkan Teide. Najbardziej turystyczną częścią jest południe wyspy. Znajdują się tutaj najlepsze kurorty, które przyciągają miłośników wygrzewania się na słońcu. Północ jest słabiej zaludniona, ale i tutaj znajdziecie historyczne miasteczka o imponującej architekturze w których można się zatrzymać. Warto, ponieważ ta część wyspy słynie z malowniczego, skalistego wybrzeża, pośród którego ukryte są liczne plaże o czerwonawym czy wręcz czarnym odcieniu piasku. Trudno o piękniejsze widoki, niż te, które znajdziecie tutaj – można je odkrywać pieszo lub rowerem, co ułatwiają liczne trasy spacerowe. – Główną atrakcją Teneryfy jest wspomniana Góra Teide, najwyższy szczyt w całej Hiszpanii. Ale warto zobaczyć także mniej znane zakątki, jak na przykład Piramidy w Güimarze, na wschodnim wybrzeżu. Z najwyższej piramidy, podczas letniego przesilenia można ujrzeć podwójny zachód słońca, które najpierw zachodzi za górskim szczytem, by po chwili wyjrzeć raz jeszcze i skryć się ponownie za kolejną górą – mówi Piotr Wilk z biura podróży Rainbow. Warto dodać, że wspomniane sześć konstrukcji do dziś stanowi zagadkę dla archeologów, którzy próbują wyjaśnić łudzące podobieństwo kanaryjskich piramid do tych odnalezionych w Ameryce Środkowej, budowanych przez Majów czy Azteków. Źródło: r.pl/wyspy-kanaryjskie >> / Media / horstgerlach\n1 Gran Canaria – dla miłośników plażowania i zwiedzania\nNie brakuje tam także miejsc wartych zwiedzania. Będąc na Gran Canarii nie wypada pominąć stolicy wyspy - Las Palmas. Najstarsza dzielnica miasta, La Vequeta, to miejsce nie tylko niezwykle klimatyczne, ale i pełne zabytków. A w poszukiwaniu niepowtarzalnych widoków warto udać się do wąwozu Guayadeque. Zielone zbocza robią wrażenie o każdej porze roku, w dodatku jest tu wiele jaskiń, które dawniej zamieszkiwali rdzenni mieszkańcy wyspy, Guanczowie. Nawet dziś można spotkać ludzi, którzy kontynuują tę rdzenną tradycję – wystarczy pojechać do Cuevas Bermejas, słynącego z wykutych w skale domostw.\nŹródło: r.pl/wyspy-kanaryjskie >>">\nMedia / nito100\n2 Lanzarote – dla ceniących dzikie piękno natury\n3 Fuerteventura – dla szukających samotności i entuzjastów sportów wodnych\nNajstarsza z Wysp Kanaryjskich a zarazem najbardziej wietrzna – choć wietrzna pogoda to domena głównie jej zachodniej części – która dziś uważana jest za mekkę windsurferów. – Jeżeli zależy nam na morskich kąpielach bez wietrznych fal, najlepiej udać się na południe wyspy. Tam też znajdują się najpiękniejsze plaże, takie jak te na półwyspie Jandía lub w okolicach Corralejo – mówi przedstawiciel biura podróży Rainbow.\nMedia / MichaelUtech\n4 La Palma – dla lubiących wypoczynek w karaibskim stylu\nNa La Palma szybko zrozumiemy, dlaczego Wyspy Kanaryjskie nazywane są Wyspami Szczęśliwymi. Idylliczne, kolonialne miasteczka, w których czas biegnie własnym, niespiesznym tempem, uśmiechnięci mieszkańcy i ulice tętniące życiem – naprawdę czuć tu karaibski klimat. W dodatku cudowna przyroda wyspy – głębokie wąwozy porośnięte zielonym, wawrzynowym lasem, Caldera de Taburiente w której znajduje się Park Narodowy, niesamowite wodne tunele w Marcos y Cordero – po prostu szczęśliwy wypoczynek.


Data: 30-07-2017 22:31:46\nCzekam na video z tej walki.\nMiller wydaje się zbyt przesadnie upasiony(135,5 kg /193cm) lecz może być katem dla zawodników do pewnego poziomu. Pytanie tylko komu może się jeszcze skutecznie przeciwstawić?\nKogo proponujecie ?\nData: 31-07-2017 01:01:22\nJak będziesz czekal zamiast szukac to nigdy nie obejrzysz\nTwardy leb, podezny, napierajacy, ladnie bijacy w poldystansie i mocno i celnie.\nNic specjalnego ale czolg moze popsuc krwi kazdemy wlacznie z aj. Jak na takie sadlo bardzo ruchliwy.\nData: 31-07-2017 04:54:00\nTwarda głowa, dziurawa obrona. Dostawał czyściochy lewy prosty prawy prosty i podbródki ale Washington nie ma zbyt dużej siły ciosu to przegral.\nTaki kolejny Chisora tylko cięższy\nData: 31-07-2017 09:26:25\nChisora był szybszy i bardziej agresywny. Nie był też tak zalany. Ale pewnie ustępował Millerowi siłą.\nZe wszystkich zawodników ze ścisłej czołówki, z Millerem przegrać mógłby tylko Parker.\nData: 31-07-2017 09:53:26\nWyszłoby mu ma dobre, gdyby tak zrzucił te 15 Kg. Skracalby ring wyraźnie szybciej. Obecnie ten jego presing to powolne podążanie za przeciwnikiem, dzięki czemu taki czarny wiatrak mógłby łatwo go obskakiwac i ładować ciosami z dystansu.\nO ile oczywiście nie przestawił by się na swoją minimalistyczną strategię jednego ciosu.\nData: 31-07-2017 10:06:12\nchyba wygrac ;P chociaz tez nei do konca, z niezlym Geraldem poradzil sobie gladko\nCzy ja wiem czy tak wolno? wielkoscia swojej postury przynajmneij w tej walce zaganiala washingtona jak dzieciaka\nData: 31-07-2017 10:30:12\nja tam nic szczególnego w nim nie widze ot co następny spaślaczek,wolny na nogach,w łapach też widać brak dynamiki,taki chisora pare lat temu to by go zjadł,nawet teraz walka w obie strony mogłaby pujść\nData: 31-07-2017 22:31:04\nktoś tu trafnie troche porównał go do Chisory tym że cięższy od 15 kg od Chisory w prime\nwchodzi do półdystansu w miarę mocny cios twarda głowa ale nie dynamiki szybkości dziurawa obrona\nbardzo silny fizycznie tur ale spaiony nie zachwycam mimo że jakoś Wildera nie uważam że kozaka to go jak będzie walczył na dystans uważnie jak Stiverne to wypunktuję wyraźnie Millera.\nKownacki go dobrze zna bo razem sparowali.\nmoże kiedyś spotkają się prawdziwej walce


Katalogi (oprawa klejona) - drukarnia online 24h\n--- wybierz --- Okładka/środek: kreda\nProdukt typu: katalog, broszura, informator, cennik, publikacja, książka w oprawie klejonej.\nWybierz ten produkt jeśli chcesz wydrukować katalog, broszurę, informator, cennik, książkę lub inną publikację w oprawie klejonej o objętości od 36 do 304 stron.\nKatalogi w tym wariancie posiadają oprawę klejoną, co oznacza, że strony łączy się przy zastosowaniu gorącego kleju, a nie przy użyciu standardowego szycia. Katalog bardziej przypomina przez to książkę, zyskując większą estetykę i trwałość produktu. Najlepsze zastosowanie tego produktu to oferty handlowe, albumy, portfolio oraz wszelkiego rodzaju gazetki.\nWybierz rodzaj okładki i środka.


jeśli przeżyjesz - najtańsze sklepy internetowe\nWyniki 1 - 11 z 11 znalezionych dla zapytania jeśli przeżyjesz w 11 sklepach\nszokująca niż Szeregowiec Ryan Jeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans. Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, i inni żołnierze 22. Pułku... Pełen opis produktu 'Jeśli przeżyjesz - George Wilson' »\nOpis - Wstrząsająca relacja amerykańskiego oficera, który jako jedyny ze swojej kompanii ocalał w szlaku bojowym od Normandii przez Ardeny po NiemcyHistoria bardziej prawdziwa i bardziej szokująca niż Szeregowiec RyanJeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans.Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, i inni żołnierze 22. Pułku 4. Dywizji Piechoty swojego pierwszego dnia w Normandii w czerwcu 1944.W przypadku Wilsona ta obietnica została w dramatyczny sposób wypełniona...Wilsona ominęła krwawa łaźnia na plażach, ale w ogniu walki znalazł się zaraz potem. Jego chrzest bojowy to piekło pod Saint-Lô. W samym środku szalejącej bitwy pancernej jego pułk wyrąbuje drogę dla armii Pattona.Oddział Wilsona idzie w szpicy. On sam pierwszy raz strzela i zabija. Wokół niego giną ludzie, przerażeni jak on sam.Kolejne dni ofensywy to morderczy ogień niemieckiej artylerii, straszliwe działa kalibru 88., pola minowe,przeklęte żywopłoty, w których kryją się Niemcy, potem zima, mróz i zaciekły opór wroga, niemieccy snajperzy wyszukujący ofi cerów na polu walki, rany i śmierć przyjaciół. I łut szczęścia decydujący o tym, kto przeżyje? Nazwa - Jeśli przeżyjesz Oryginalny tytuł - If you survive Autor - George Wilson Oprawa - Miękka Wydawca - Amber Kod ISBN - 9788324164165 Kod EAN - 9788324164165 Rok wydania - 2017 Język - polski Tłumacz - Rek Stanisław Kazimierz Format - 13.0x20.5cm Ilość stron - 304 Podatek VAT - 5%\nWięcej o Jeśli przeżyjesz - George Wilson\nSzeregowiec RyanJeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans.Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, i inni żołnierze 22. Pułku 4. Dywizji Piechoty swojego... Pełen opis produktu 'Jeśli przeżyjesz' »\nWstrząsająca relacja amerykańskiego oficera, który jako jedyny ze swojej kompanii ocalał w szlaku bojowym od Normandii przez Ardeny po NiemcyHistoria bardziej prawdziwa i bardziej szokująca niż Szeregowiec RyanJeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans.Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, i inni żołnierze 22. Pułku 4. Dywizji Piechoty swojego pierwszego dnia w Normandii w czerwcu 1944.W przypadku Wilsona ta obietnica została w dramatyczny sposób wypełniona...Wilsona ominęła krwawa łaźnia na plażach, ale w ogniu walki znalazł się zaraz potem. Jego chrzest bojowy to piekło pod Saint-Lô. W samym środku szalejącej bitwy pancernej jego pułk wyrąbuje drogę dla armii Pattona.Oddział Wilsona idzie w szpicy. On sam pierwszy raz strzela i zabija. Wokół niego giną ludzie, przerażeni jak on sam.Kolejne dni ofensywy to morderczy ogień niemieckiej artylerii, straszliwe działa kalibru 88., pola minowe,przeklęte żywopłoty, w których kryją się Niemcy, potem zima, mróz i zaciekły opór wroga, niemieccy snajperzy wyszukujący ofi cerów na polu walki, rany i śmierć przyjaciół. I łut szczęścia decydujący o tym, kto przeżyje…...\nWięcej o Jeśli przeżyjesz\nKategoria: Wojskowość. Wojny. Militaria>Historia wojskowości.Wojskowi,Dowódcy>Wojny , Bitwy , powstania , rewolucje>I I wojna światowaWysyłka: do 3 dni\nKategoria: Książki i Komiksy > Literatura piękna, popularna i faktu > Historyczne > PozostałeWysyłka: do 7 dni\nSzeregowiec Ryan Jeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans. Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, i inni żołnierze 22. Pułku 4. Dywizji... Pełen opis produktu 'JEŚLI PRZEŻYJESZ... - G.Wilson' »\nWstrząsająca relacja amerykańskiego oficera, który jako jedyny ze swojej kompanii ocalał w szlaku bojowym od Normandii przez Ardeny po Niemcy Historia bardziej prawdziwa i bardziej szokująca niż Szeregowiec Ryan Jeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans. Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, i inni żołnierze 22. Pułku 4. Dywizji Piechoty swojego pierwszego dnia w Normandii w czerwcu 1944. W przypadku Wilsona ta obietnica została w dramatyczny sposób wypełniona... Wilsona ominęła krwawa łaźnia na plażach, ale w ogniu walki znalazł się zaraz potem. Jego chrzest bojowy to piekło pod Saint-Lô. W samym środku szalejącej bitwy pancernej jego pułk wyrąbuje drogę dla armii Patt ona. Oddział Wilsona idzie w szpicy. On sam pierwszy raz strzela i zabija. Wokół niego giną ludzie, przerażeni jak on sam. Kolejne dni ofensywy to morderczy ogień niemieckiej artylerii, straszliwe działa kalibru 88., pola minowe, przeklęte żywopłoty, w których kryją się Niemcy, potem zima, mróz i zaciekły opór wroga, niemieccy snajperzy wyszukujący ofi cerów na polu walki, rany i śmierć przyjaciół. I łut szczęścia decydujący o tym, kto przeżyje Z całej Kompanii F 4. Dywizji Piechoty tylko porucznik Wilson zakończył jej szlak bojowy. Kompania straciła 167% stanu osobowego. Kiedy nadszedł koniec wojny, nie czuł się zwycięzcą czy zdobywcą. Był po prostu potwornie wyczerpanym człowiekiem, który cudem ocalał z rzezi. George Wilson ukazuje codzienność i horror wojny we Francji i Belgii z perspektywy frontowego żołnierza: od czerwca 1944 do ostatnich dni wojny, od przekroczenia Linii Zygfryda i walk w lesie Hurtgen, po ostatnią kontrofensywę niemiecką w Ardenach. Jego wspomnienia to nie opis wielkich strategicznych posunięć i rozstrzygających bitew, to przerażająco realistyczny, szokujący obraz zażartych walk o każdą wieś, miasteczko, dom. Jeśli przeżyjesz to przejmująca relacja, prosta i straszna, bo ukazująca najbardziej krwawe ostatnie miesiące wojny oczami żołnierza z pierwszej linii frontu.\nWięcej o JEŚLI PRZEŻYJESZ... - G.Wilson\n"Jeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans". Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, i inni żołnierze 22. Pułku 4. Dywizji Piechoty swojego... Pełen opis produktu 'Jeśli przeżyjesz...' »\n"Jeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans". Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, i inni żołnierze 22. Pułku 4. Dywizji Piechoty swojego pierwszego dnia w Normandii w czerwcu 1944. W przypadku Wilsona ta obietnica została w dramatyczny sposób wypełniona... Wilsona ominęła krwawa łaźnia na plażach, ale w ogniu walki znalazł się zaraz potem. Jego chrzest bojowy to piekło pod Saint-Lô. W samym środku szalejącej bitwy pancernej jego pułk wyrąbuje drogę dla armii Patt ona. Oddział Wilsona idzie w szpicy. On sam pierwszy raz strzela i zabija. Wokół niego giną ludzie, przerażeni jak on sam. Kolejne dni ofensywy to morderczy ogień niemieckiej artylerii, straszliwe działa kalibru 88., pola minowe, przeklęte żywopłoty, w których kryją się Niemcy, potem zima, mróz i zaciekły opór wroga, niemieccy snajperzy wyszukujący oficerów na polu walki, rany i śmierć przyjaciół. I łut szczęścia decydujący o tym, kto przeżyje… Z całej Kompanii F4. Dywizji Piechoty tylko porucznik Wilson zakończył jej szlak bojowy. Kompania straciła 167% stanu osobowego. Kiedy nadszedł koniec wojny, nie czuł się zwycięzcą czy zdobywcą. Był po prostu potwornie wyczerpanym człowiekiem, który cudem ocalał z rzezi. George Wilson ukazuje codzienność i horror wojny we Francji i Belgii z perspektywy frontowego żołnierza: od czerwca 1944 do ostatnich dni wojny, od przekroczenia Linii Zygfryda i walk w lesie Hurtgen, po ostatnią kontrofensywę niemiecką w Ardenach. Jego wspomnienia to nie opis wielkich strategicznych posunięć i rozstrzygających bitew, to przerażająco realistyczny, szokujący obraz zażartych walk o każdą wieś, miasteczko, dom. "Jeśli przeżyjesz..." to przejmująca relacja, prosta i straszna, bo ukazująca najbardziej krwawe ostatnie miesiące wojny oczami żołnierza z pierwszej linii frontu.\nWięcej o Jeśli przeżyjesz...\nWstrząsająca relacja amerykańskiego oficera, który jako jedyny ze swojej kompanii ocalał w szlaku bojowym od Normandii przez Ardeny po NiemcyHistoria bardziej prawdziwa i bardziej szokująca niż Szeregowiec RyanJeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans.Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, i inni żołnierze 22. Pułku 4. Dywizji Piechoty swojego pierwszego dnia w Normandii w czerwcu 1944.W przypadku Wilsona ta obietnica została w dramatyczny sposób wypełniona...Wilsona ominęła krwawa łaźnia na plażach, ale w ogniu walki znalazł się zaraz potem. Jego chrzest bojowy to piekło pod Saint-Lô. W samym środku szalejącej bitwy pancernej jego pułk wyrąbuje drogę dla armii Pattona.Oddział Wilsona idzie w szpicy. On sam pierwszy raz strzela i zabija. Wokół niego giną ludzie, przerażeni jak on sam.Kolejne dni ofensywy to morderczy ogień niemieckiej artylerii, straszliwe działa kalibru 88., pola minowe,przeklęte żywopłoty, w których kryją się Niemcy, potem zima, mróz i zaciekły opór wroga, niemieccy snajperzy wyszukujący ofi cerów na polu walki, rany i śmierć przyjaciół. I łut szczęścia decydujący o tym, kto przeżyje…\nSzeregowiec Ryan Jeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans. Taką obietnicę Pełen opis produktu 'Jeśli przeżyjesz' »\nWstrząsająca relacja amerykańskiego oficera, który jako jedyny ze swojej kompanii ocalał w szlaku bojowym od Normandii przez Ardeny po NiemcyHistoria bardziej prawdziwa i bardziej szokująca niż Szeregowiec RyanJeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans.Taką obietnicę\nKategoria: /Książki/Wojskowość. Wojny. Militaria/Historia wojskowości. Wojskowi, dowódcy\nSzeregowiec Ryan Jeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans. Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, i inni żołnierze 22. Pułku 4. Dywizji... Pełen opis produktu 'Jeśli przeżyjesz [Wilson George]' »\nWstrząsająca relacja amerykańskiego oficera, który jako jedyny ze swojej kompanii ocalał w szlaku bojowym od Normandii przez Ardeny po Niemcy Historia bardziej prawdziwa i bardziej szokująca niż Szeregowiec Ryan Jeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans. Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, i inni żołnierze 22. Pułku 4. Dywizji Piechoty swojego pierwszego dnia w Normandii w czerwcu 1944. W przypadku Wilsona ta obietnica została w dramatyczny sposób wypełniona... Wilsona ominęła krwawa łaźnia na plażach, ale w ogniu walki znalazł się zaraz potem. Jego chrzest bojowy to piekło pod Saint-Lô. W samym środku szalejącej bitwy pancernej jego pułk wyrąbuje drogę dla armii Pattona. Oddział Wilsona idzie w szpicy. On sam pierwszy raz strzela i zabija. Wokół niego giną ludzie, przerażeni jak on sam.Kolejne dni ofensywy to morderczy ogień niemieckiej artylerii, straszliwe działa kalibru 88., pola minowe, przeklęte żywopłoty, w których kryją się Niemcy, potem zima, mróz i zaciekły opór wroga, niemieccy snajperzy wyszukujący ofi cerów na polu walki, rany i śmierć przyjaciół. I łut szczęścia decydujący o tym, kto przeżyje Tytuł oryginału: If you survive ISBN: 9788324164165 Kod paskowy: 9788324164165 Autorzy: Wilson George Tłumaczenie: Rek Stanisław Kazimierz Wydanie: 2 Rok wydania: 2017 Kod wydawcy: 20330 Miejscowość: Warszawa Liczba stron: 304 Oprawa: Miękka PKWiU: 58.11 Format: 13.0x20.5cm Głębokość (mm): 20 Waga: 0.27 Język oryginału: angielski Języki: polski Grupa towarowa: Książka\nWięcej o Jeśli przeżyjesz [Wilson George]\nSzeregowiec Ryan Jeśli Przeżyjecie Pierwszy Dzień, Dostanie Pełen opis produktu 'Jeśli Przeżyjesz' »\nWstrząsająca Relacja Amerykańskiego Oficera, Który Jako Jedyny Ze Swojej Kompanii Ocalał W Szlaku Bojowym Od Normandii Przez Ardeny Po NiemcyHistoria Bardziej Prawdziwa I Bardziej Szokująca Niż Szeregowiec RyanJeśli Przeżyjecie Pierwszy Dzień, Dostanie\nKategoria: Literatura > Biografie i wspomnienia\nJeśli przeżyjesz... Wstrząsająca relacja amerykańskiego oficera, który jako jedyny ze swojej kompanii ocalał w szlaku bojowym od Normandii przez Ardeny po Niemcy Historia bardziej prawdziwa... Pełen opis produktu 'Jeśli przeżyjesz...' »\nJeśli przeżyjesz... Wstrząsająca relacja amerykańskiego oficera, który jako jedyny ze swojej kompanii ocalał w szlaku bojowym od Normandii przez Ardeny po Niemcy Historia bardziej prawdziwa i bardziej szokująca niż Szeregowiec Ryan Jeśli przeżyjecie pierwszy dzień, dostaniecie awans. Taką obietnicę usłyszał George Wilson, 23-letni amerykański podporucznik, oraz inni żołnierze 22. Pułku 4. Dywizji Piechoty swojego pierwszego dnia w Normandii w czerwcu 1944. W przypadku Wilsona ta obietnica została w dramatyczny sposób wypełniona... Wilsona ominęła krwawa łaźnia na plażach, ale w ogniu walki znalazł się zaraz potem. Jego chrzest bojowy to piekło pod Saint-Lo. W samym środku szalejącej bitwy pancernej jego pułk wyrąbuje drogę dla armii Pattona. Oddział Wilsona idzie w szpicy. On sam pierwszy raz strzela i zabija. Wokół niego giną ludzie, przerażeni jak on sam. Kolejne dni ofensywy to morderczy ogień niemieckiej artylerii, straszliwe działa kalibru 88., pola minowe, przeklęte żywopłoty, w których kryją się Niemcy, potem zima, mróz i zaciekły opór wroga, niemieccy snajperzy wyszukujący oficerów na polu walki, rany i śmierć przyjaciół. I łut szczęścia decydujący o tym, kto przeżyje... Z całej Kompanii F 4. Dywizji Piechoty tylko porucznik Wilson zakończył jej szlak bojowy. Kompania straciła 167% stanu osobowego. Kiedy nadszedł koniec wojny, nie czuł się zwycięzcą czy zdobywcą. Był po prostu potwornie wyczerpanym człowiekiem, który cudem ocalał z rzezi. George Wilson ukazuje codzienność i horror wojny we Francji i Belgii z perspektywy frontowego żołnierza: od czerwca 1944 do ostatnich dni wojny, od przekroczenia Linii Zygfryda i walk w lesie Hurtgen, po ostatnią kontrofensywę niemiecką w Ardenach. Jego wspomnienia to nie opis wielkich strategicznych posunięć i rozstrzygających bitew, to przerażająco realistyczny, szokujący obraz zażartych walk o każdą wieś, miasteczko, dom. Jeśli przeżyjesz to przejmująca relacja, prosta i straszna, bo ukazująca najbardziej krwawe ostatnie miesiące wojny oczami żołnierza z pierwszej linii frontu.


Oglądaj za darmo mecz Strasbourg - PSG, który rozpocznie się 10.04.2021 17:00. Mecz na żywo można legalnie obejrzeć na stronie bukmachera Betclic, Fortuna i Forbet, które posiadają zezwolenie Ministerstwa Finansów. Wszystkie meczyki 24 obejrzysz w jakości HD legalnie i bez ponoszenia żadnych kosztów. Darmowe mecze24 online stream Strasbourg - PSG z rozgrywek Francja Ligue 1.\nPrognoza meczu Strasbourg - PSG\nMecz online Strasbourg - PSG\nGdzie obejrzeć stream online Strasbourg - PSG?\nMecz online Strasbourg - PSG można obejrzeć na stronie...\nStrasbourg - PSG na żywo za darmo?\nDarmowa transmisja Strasbourg - PSG na żywo w internecie


Dwadzieścia lat później. Trzej muszkieterowie cz. II - Aleksander Dumas (ojciec) - epub, mobi, ebook – Ibuk.pl\nDwadzieścia lat później (lub W dwadzieścia lat później) – powieść Aleksandra Dumasa. Druga część trylogii opowiadającej historię czterech przyjaciół: Atosa, Portosa, Aramisa i d’Artagnana. Powieść toczy się w latach 1648-49. Miejscem akcji jest Francja z Paryżem i różnymi miejscowościami oraz Anglia (Londyn i okolice). Francja, rok 1648. Nie żyją już Ludwik XIII i kardynał Richelieu. Ludwik XIV, następca tronu, jest niepełnoletni, więc władzę regencyjną sprawują królowa matka Anna Austriaczka i kardynał Jules Mazarin (właściwie Giulio Mazarini), Włoch, pierwszy minister i następca Richelieu (niektórzy historycy twierdzą, że Anna Austriaczka potajemnie wzięła z nim ślub). W kraju szaleje wojna domowa, tzw. Fronda. Mieszczanie ciemiężeni podatkami przez kardynała i królową wychodzą na ulice i walczą o swoje prawa. Wspomaga ich magnateria, który liczy na osłabienie władzy królewskiej. Na czele Frondy stoją książę Condé (Wielki Kondeusz) oraz książę de Beaufort. Mazarini rozwiązuje gwardię muszkieterów i gwardię kardynalską - obie zastępuje teraz gwardią muszkieterów królewsko-kardynalskich. Szuka do niej ludzi pewnych i na których można by polegać zawsze i wszędzie. Tymczasem Atos, Portos i Aramis powróciwszy do dawnych nazwisk (Atos - hrabia Olivier de La Fère, Portos - pan Christopher du Vallon i Aramis - kawaler Rene d’Herblay), rozkoszują się świętym spokojem. Jedynie porucznik d’Artagnan nadal wiernie służy królowej i oczekuje już długo awansu na kapitana. Liczy, że zdobędzie go wierną służbą... (Za Wikipedią) Co było dalej dowiemy się po przeczytaniu książki.\nNagroda Literacka Unii Europejskiej, najlepszy debiut według Guardiana, zdobywca Irish Book Awards dla Książki RokuEfekty irlandzkiego kryzysu ekonomicznego docierają też na prowincję. Upada miejscowa firma budowlana, a wraz z nią rozpada... więcej >\nBogna od dwudziestu lat poszukuje córki, którą ostatni raz widziano wsiadającą do czarnej furgonetki. W ten sam sposób znika Igor. Jego przyjaciel Niko rusza tropem tajemniczego sprawcy. Pomagają mu Bogna i Hubert – bezdomny były wojskowy,... więcej >\n“Dwadzieścia lat później” to powieść Aleksandra Dumasa (ojca), francuskiego pisarza i dramaturga, autor “Hrabiego Monte Christo” i “Trzech muszkieterów”.“Dwadzieścia lat później” to druga część trylogii opowiadającej... więcej >\nKontynuacja niezwykle lubianej powieści o trzech muszkieterach. Przez ostatnie dekady zmieniła się sytuacja polityczna w Europie. Nie żyje kardynał Richelieu i Ludwik XIII. Władzę we Francji sprawuje matka niepełnoletniego następcy tronu... więcej >\nDruga część kontynuacji „Trzech muszkieterów" autorstwa Aleksandra Dumasa. We Francji trwa wojna domowa. Mieszczanie wyszli na ulice, by upomnieć się o swoje prawa. Na czele buntowników staje książę Conde i książę de Beaufort.... więcej >\nDwadzieścia sześć bajek z Afryki ze...\nZbiór 26 bajek z Afryki to wyjątkowy album ilustrowany zdjęciami Ryszarda Kapuścińskiego. Zawiera autentyczne opowieści z krajów Czarnego Lądu, które odwiedził niekwestionowany mistrz reportażu.Ryszard Kapuściński w swoich licznych... więcej >\nDwadzieścia lat później. Trzej muszkieterowie cz. II - RECENZJE


Arduino. 36 Projektów Dla Pasjonatów Elektroniki Ebook\nEbook Arduino. 36 projektów dla pasjonatów elektroniki\n(The TAB Book of Arduino Projects: 36 Things to Make with Shields and Proto Shields)\nAutor: Simon Monk, Październik 2015 , 376 stron\nDołącz do 11112 osób\nSpróbuj swoich sił z platformą Arduino! Arduino to płytka, która zmieniła świat elektroniki. Dzięki niej ten magiczny świat stanął otworem przed wszystkimi chętnymi. Jeżeli marzysz o zbudowaniu własnego układu elektronicznego, realizującego ciekawe zadania, trafiłeś na doskonałą książkę. Znajdziesz w niej szczegółowe omówienie 36 niezwykłych projekt&oacut e;w! Zabierz się do dzieła! Sięgnij po książkę i przygotuj swoje środowisko pracy — zainstaluj narzędzia programistyczne, poznaj dostępne płytki oraz komponenty. W trakcie lektury kolejnych rozdziałów zyskasz możliwość zbudowania: wyświetlacza widmowego, sterownika paneli z diodami LED, urządzenia rozpoznającego kolory, licznika osób oraz alarmu. Masz ochotę na więcej? Dobrze się składa, bo przed Tobą jeszcze sporo innych projektów: własny odbiornik radia FM, termometr, zegar binarny, wykrywacz metanu oraz licznik Geigera. Ta Ebook jest zbiorem projektów, które zainteresują nawet najbardziej wybrednego elektronika. Dzięki tej książce: przygotujesz swoje środowisko pracy zbudujesz własny laserowy alarm opracujesz licznik Geigera spełnisz swoje marzenia o własnym układzie elektronicznym Poznaj potęgę Arduino! Ebook porusza temat Arduino. Jedną z istotnych spraw poruszanych w ebooki jest: projektów. Jeśli interesuje Cię: pasjonatów, to ebook dla Ciebie. Dużo wiedzy na temat: elektroniki w formacie EPUB, MOBI i PDF.\nISBN 978-83-283-1158-9. Porównywarka cen ebooków, które dostępne są w formatach PDF, MOBI i innych. Na urządzenia Kindle i inne. Tutaj znajdziesz ebook, którego szukasz. Nie wszystkie ebooki w ofercie są darmowe. Wspierajmy autorów i kupujmy ebooki.\nTytuł: Arduino. 36 projektów dla pasjonatów elektroniki Ocena: 4.8 Recenzent: Tomasz Smykowski Dodał: Tomasz Smykowski Data recenzji: 3 sierpień 2012 Streszczenie: Ebook polecany Opis: Ebook polecany


Dywany wełniane łódź – Agregat do gipsowania\nAugust 7, 2017 Zuzanna\nDywilan to innowacyjny polski producent tkanej sztucznej trawy i dywanów wełnianych. Salon firmowy Dywilan Łódź oferuje pełen asortyment tkanych przez nas dywanów wełnianych z kolekcji Omega, Polonia i Superior w każdym dostępnym . Choć czasy, gdy Dywilan Polskie Dywany Wełniane był.\nDOMOTEX 20odbywających się każdego roku w Hanowerze. Firma z wieloletnią tradycją produkcji dywanów i chodników. Wyroby Dywilan cechują się wyjątkową trwałością i niepowtarzalnym klasycznym i nowoczesnym . Fabryka skupia się głównie na produkcji dywanów wełnianych.\nNależy podkreślić, że oferowane wełniane dywany należą do produktów ekologicznych. Tylko u nas – wszystkie dywany w najniższych cenach. Flagowym punktem w naszym asortymencie są tzw. Sklep Tylko Dywan oferuje szeroka gamę dywanów oraz możliwość zakupu przez internet – na terenie kraju dostawa . W ofercie sklepu Topworld znajdziecie najnowsze kolekcje dywany Dywilan. Najnowsze trendy i szeroka oferta rozmiarów do różnego rodzaju wnętrz.\nDywan Aries (23AC2–jasny rubin) Dywan Aries (23AC2–jasny rubin). Wysyłka kurierska do miast Szczecin, Warszawa, Łódź, Poznań, Wrocław, Olsztyn .\nDywany i chodniki wełniane\nKratownice dachowe stalowe


Dostawa kurierem suchego lodu - Katlog.pl | Katalog Stron\nspis stron, fotografia ślubna, katalog stron internetowych, pozycjonowanie, budownictwo, pozycjonowanie stron, zdrowie\nTytuł: Dostawa kurierem suchego lodu\nData dodania: 14 12 2019\nSłowa kluczowe: granulat suchego lodu, dwutlenek węgla, dostawa kurierem, suchy lód, bloki suchego lodu\nSklep suchego lodu firmy Dry Ice Zone dostarcza suchy lód w całym kraju w zestawach wysyłkowych. Zestawy wysyłkowe suchego lodu dostarczane są w 24/h przez firmy kurierskie. Zestaw suchego lodu składa się z doskonałego opakowania styropianowego które posiada grube ścianki. Opakowanie styropianowe chroni suchy lód przed nadmierną sublimacją niemniej jednak nie da się sublimacji całkowicie powstrzymać. Dostawy suchego lodu do domu odbywają się od poniedziałku do soboty na terenie całego kraju. Realizujemy również dostawy suchego lodu do firm w większych zestawach wysyłkowych lub kontenerach. Kontenery izometryczne mogą zawierać od 100 kg do 500 kg granulatu suchego lodu. Dostawa suchego lodu odbywa się bezpośrednio do firm z wykorzystaniem własnego transportu. Dla odbiorców indywidualnych dysponujemy zestawami które zawierają: 4 kg, 7 kg, 10 kg, 20 kg lub 40 kg suchego lodu.\nSuchy lód produkowany jest z ciekłego dwutlenku węgla. Maszyna do produkcji suchego lodu zamienia dwutlenek węgla w procesie ściskania i rozprężania w śnieg. Śnieg jest następnie prasowany do postaci: bloków suchego lodu, płatów lub granulatu o pożądanej gramaturze. Bloki suchego lodu wykorzystywane są powszechnie w transporcie. Mimo że coraz częściej w transporcie wykorzystywany jest granulat fi 16 mm to jednak bloki suchego lodu są w ciągłej sprzedaży. Suchy lód posiada temperaturę -78. 5°C dlatego jest wykorzystywany w chłodnictwie oraz w przetwórstwie. Dzięki niemu może się odbywać transport na długie trasy produktów w stanie głębokiego zamrożenia czyli w temperaturze poniżej -60°C. Jest doskonałym komponentem do efektów specjalnych które możemy spotkać w teatrze, na koncercie lub imprezach masowych. Ciężki biały dym jest efektem sublimacji suchego lodu w wodzie, czyli ponownej zamianie w dwutlenek węgla.\nAktualnie bardzo popularnymi towarami szczególnie podczas upałów są klimatyzatory domowe lub przenośne, w naszym serwisie znajdziesz kilkanaście klimatyzatorów podzielonych pod względem powierzchni ch...\nŻyrandole, Plafony »\nJeśli szukasz oświetlenia dla swojego domu w dobrej cenie to zapraszamy Cię do odwiedzenia naszego sklepu on-line. Znajdziesz tu bogaty wybór lamp takich jak: plafony, żyrandole, abażury, kinkiety, la...\nZasilacz do laptopa »\nNa opisywanej witrynie internetowej interesanci zobaczą faktycznie przyciągającą ofertę firmy parającej się sprzedawaniem najlepszej jakości baterii do laptopów. Zainteresowani oglądając witrynę mogą ...\nSklep oferuje ubranka dla niemowląt w różnych rozmiarach od 44 do numeru 86. Odzież dla wcześniaków jest dla nas czymś ważnym, dlatego w ofercie znajdą Państwo najmniejsze rozmiary, które nie zawsze s...


WTA Elite Trophy: Rosolska nie wystąpi w finale debla - Polsat Sport\nWTA Elite Trophy: Rosolska nie wystąpi w finale debla\nAwans polsko-rumuńskiego duetu zależał od rezultatu innego spotkania, w którym w sobotę Tang i Xun zmierzyły się z parą japońsko-białoruską Aoyama - Marozawa. Polka i Rumunka znalazłby się w finale tylko wtedy, gdyby Aoyama i Marozawa przegrały w dwóch setach, a także nie zdobyły w nich więcej niż pięć gemów.\nWynik nie był jednak korzystny dla Rosolskiej i Buzarnescu, gdyż Aoyama i Marozawa uległy rywalkom 6:3, 3:6, 6-10. W tej sytuacji polsko-rumuński duet odpadł z turnieju. Wcześniej najwyżej rozstawione Rosolska i Buzarnescu przegrały z Aoyamą i Marozawą 3:6, 2:6.\nZ drugiej grupy do finału awansowały ukraińskie siostry Ludmiła i Nadia Kiczenok.\nRosolska już dwukrotnie startowała wcześniej w turnieju WTA Elite Trophy, nazywanym "małym mastersem". W 2015 roku w parze z Kanadyjką Gabrielą Dabrowski i w 2017 razem z Brytyjką Anną Smith kończyła zmagania na fazie grupowej.\nQianhui Tang, Fangying Xun (Chiny, 6) - Shuko Aoyama, Lidzija Marozawa (Japonia, Białoruś) 3:6, 6:3, 10-6.\nALICJA ROSOLSKA TENIS TURNIEJE ATP I WTA WTA ELITE TROPHY


Zdrowy seks to wiele korzyści | Serwis Zdrowie\n13.09.2018 , 17:00 Aktualizacja: 13.09.2018, 18:10\nBadanie zespołu z Oregon State University pokazało wręcz, że udane życie seksualne może poprawiać satysfakcję z pracy i zaangażowanie w zawodowe obowiązki. Naukowcy doszli do takich wniosków po 2-tygodniowej obserwacji 160 żyjących w małżeństwie pracowników. Okazało się, że poprawiający wyniki w pracy wpływ seksu utrzymywał się przez kolejne 24 godziny od zbliżenia. Autorzy eksperymentu twierdzą, że odpowiada za to wydzielająca się w mózgu dopamina – neuroprzekaźnik związany m.in. z odczuwaniem przyjemności.\n- Seks działa pozytywnie na psychikę na różne sposoby. Po pierwsze korzystnie wpływa na mózg – powoduje wydzielanie się różnorodnych neuroprzekaźników, m.in. fenyloetyloaminy, która powoduje odczucia euforii i aktywuje do działania. Jej wpływ zna każdy, kto się kiedyś zakochał. Wydziela się także dopamina, oksytocyna i wiele innych neurohormonów. Seks pomaga też tworzyć więź z drugą osobą. Pary, które są usatysfakcjonowane pod tym względem czują się lepiej też w innych sferach. Wchodzi także w grę indywidualny aspekt psychologiczny - frustracja seksualna sprzyja wręcz zaburzeniom psychicznym, np. depresji. Jeśli natomiast komuś układa się w seksie, to radzi sobie lepiej również w innych obszarach - wyjaśnia dr n. med. Maciej Klimarczyk, specjalista psychiatra i seksuolog, popularyzator wiedzy o ludzkiej psychice i psychiatrii.\nMiłość – sposób na rozum i dojrzałość\n- Seks wywołuje pozytywne skutki w całym organizmie. Jest zdrowy dla serca, w ogóle dla całego układu krwionośnego a także hormonalnego - wyjaśnia dr Klimarczyk.\n- Jeśli seks się nie udaje, negatywnych skutków może być wiele. Stany niezadowolenia po stosunku mogą pojawić się z różnych względów i wymaga to odpowiedniej diagnostyki. Przyczyny mogą być natury psychicznej, hormonalnej, fizjologicznej czy też być wywołane frustracją w sferze seksualnej. Na przykład jeden z partnerów może mieć jakieś niezaspokojone potrzeby, o których nie mówi, albo druga osoba może je negować. Problem może też wynikać z niewłaściwej relacji, czyli braku satysfakcji ze związku - opowiada psychiatra, seksuolog.\n- Seks jest chyba najbardziej zindywidualizowaną cechą psychiki człowieka. Jednak, tak jak w przypadku każdej ludzkiej aktywności, potrzebny jest umiar, odpowiednia hierarchia i priorytety w życiu. Ważne, aby seks znajdował się na właściwym miejscu i aby korzystać z niego w ilości zdrowej dla danego człowieka” - wyjaśnia dr Maciej Klimarczyk.\nI choć może się wydać to oczywiste, to wciąż warto przypominać, że bez dobrowolnego wyrażenia przez partnerów zgody na seks nie będzie on udany.\nId materiału: 926\nkorzyści zdrowotne małżeństwa,


Refleksje po lekturze "Ex libris" Anne Fadiman - MATKA POLKA CZYTAJĄCA\nCo powiecie na gotycki romans? "Rebeka" Daphne du Maurier >\n< O fizjologii i anatomii... "Jak to działa? Ciało człowieka" Nikoli Kucharskiej\nGość: [Nataalia1234] *.mt.pl 10 miesięcy temu\nNie znam, ale chętnie przeczytam ;)\nGość *.dynamic.dial.as9105.com 10 miesięcy temu\nWłaśnie jestem w trakcie czytania... :)\nKupuję dla dziewczyny :)\nGość: [Natalia] *.waxpol.net 10 miesięcy temu\nŁącze się w Twoim marzeniu posiadania pokaźnej biblioteczki i oryginalnej półki na książki! Może uda się w kolejnym mieszkaniu, gdy będę mała więcej swobody w planowaniu.\nPokaźna biblioteczka, a właściwie biblioteka, mam tutaj na myśli osobne pomieszczenie w domu, to moje wielkie marzenie :)\nGość: [Magda] *.unknown.vectranet.pl 10 miesięcy temu\nJa zdecydowanie bardziej wolę wersję papierową książki, natomiast moja mama uwielbia audiobooki :)\nGość: [Emilia] *.icpnet.pl 10 miesięcy temu\nGdy tylko książka znajdzie się w moim zasięgu, dzięki Twojej recenzji po nią sięgnę!\nBardzo mnie zaciekawiłaś tą książką, nie znałam jej wcześniej, a brzmi zdecydowanie jak coś, co chciałabym przeczytać! :)\nCzęsto łapię się na tym, że mam sporo okołoczytelniczych rytuałów i dobrze wiedzieć, że nie ja jedna... ;)\nW takim razie z całego serca polecam eseje Fadiman. To znakomita lektura i wspaniała czytelnicza konfrontacja z innym wielbicielem literatury. Przyjemnej lektury życzę :)\nGość: [Books My Love] *.adsl.inetia.pl 10 miesięcy temu\nnie miałam okazji czytać "Ex libris" ale Twoje refleksje są cudowne :) chociaż nie popieram tego zaginania rogów :P ale Twoje książki Twoje zasady :)\nJeżeli chodzi bo zaginanie rogów w książkach, to obiecuję poprawę ;)\nGość: [Iwona] *.dynamic.gprs.plus.pl 10 miesięcy temu\nTeż zdecydowanie jestem z tych staroświeckich, co wolą papierową książkę niż e-book (a nie daj Boże audiobook!) ;)\nNie ma to jak papier :)\nGość: [Aneta] 95.160.159.* 10 miesięcy temu\nTa pozycja wciąż przede mną, kiedyś ją zdobędę! Co do książek to lubię papier, ale e-bookiem też nie pogardzę. W końcu liczy się treść. Kiedyś miałam bzika na punkcie idealnego stanu książek. Teraz trochę mniej. Ale zaginania rogów i pisania po niej nie znoszę dalej ;)\nGość: [NieFikcyjna] *.neoplus.adsl.tpnet.pl 10 miesięcy temu\nPodziwiam, że panuje u Ciebie taki porządek na półkach z książkami ja mam je ułożone jako tako, żeby się wszystkie zmieściły i nie straszyły za bardzo niepoukładaniem, niby jakaś koncepcja była, ale efekt jest średni, bo mam za dużo książek, a raczej za mało miejsca. :) Zresztą, ile ich mam, też nie wiem, bo od dawna zabieram się do policzenia i nadal tego nie zrobiłam. Akurat pisać po książkach nie lubię, zaginać rogów też nie, ale tez nie mam jakiejś obsesji na punkcie ich wyglądu. Też mnie trochę irytuje takie traktowanie książki jak jakiegoś świętego przedmiotu. Bez przesady. :D Co do błędów, to znajduję je mimowolnie, bo jestem na nie wyczulona. Bardzo fajny wpis, co prawda z chęcią dowiedziałabym się czegoś więcej o samej książce, niemniej tego typu posty też lubię poczytać, żeby zobaczyć, jak inni podchodzą do spraw okołoksiążkowych. :D\nNie obiecuję poprawy, bo właśnie zamieściłam na marginesie książki moje głębokie przemyślenia. Co do zabijania rogów, to... bez komentarza :) Pozdrawiam!\nNieFikcyjna. Książkę polecam, bo jest genialna i właśnie taką okoloksiążkowa. Poza tym Fadiman ma lekkie pióro, ale ogromną wiedzę na temat literatury. Pozdrowienia :)


Oblicza Rocka - Riverside, support: Tune, Backward Runners | Ticketpro – Twój bilet do świata rozrywki – Bilety online\nTicketpro łączy się z Ticketmaster > Muzyka > Oblicza Rocka - Riverside, support: Tune, Backward Runners\nKoncert Oblicza Rocka – jednodniowe wydarzenie muzyczne, podczas którego wystąpią trzy polskie kapele z gatunku rocka progresywnego. Riverside to zespół koncertujący na całym świecie, uznawany i doceniany. Cieszy się ogromną popularnością poza granicami kraju. Oprócz Riverside wystąpią:Tune, Backward Runners.\nSkład zadebiutował wydanym w 2003 roku albumem pt. Out of Myself. Ostatnia, piąta płyta zespołu zatytułowana Shrine of New Generation Slaves została wydana w 2013 roku. Wydawnictwo dotarło do 2. miejsca zestawienia OLiS. Płyta trafiła także na listy przebojów w Niemczech, Belgii, Szwajcarii, Holandii i Finlandii. Na koncercie w Olsztynie Riverside zaprezentuje materiał z powstającego właśnie albumu „Love, Fear and The Time Machine”.


Sopotkowo - Kawalerki oraz mieszkanie 2 i 3 pokojowe - Sopot Pokoje, kwatery ➡ E-Wczasy.pl\nMieszkania są położone w urokliwej, pełnej zieleni i spokojnej okolicy, niedaleko od centrum i morza – idealne na wczasy i odpoczynek. Mają piękny widok na morze lub park krajobrazowy.\nOferujemy w atrakcyjnej cenie mieszkania kompletnie wyposażone i ładnie urządzone:\n- kawalerki przy ul. Tatrzańskiej (blisko morza i Aqua Parku) i przy Al. Niepodległości (blisko plaży i centrum)\n- mieszkanie 2 pokojowe przy ul. Kraszewskiego z balkonem,\n- mieszkanie 3 pokojowe z balkonem, widokowe, niedaleko do centrum.\nW mieszkaniach jest bezprzewodowy dostęp do internetu (WiFi). Realizujemy bony turystyczne. Możliwy jest odbiór z dworca (do uzgodnienia). Dużą zaletą lokalizacji naszych mieszkań jest bliskość kolejki elektrycznej SKM, która kursuje co kilka minut w kierunku Gdańska i Gdyni – co bardzo ułatwia zwiedzanie Trójmiasta. Dla wczasowiczów podróżujących samochodem są pod budynkiem bezpłatne miejsca do parkowania lub parkingi na specjalne identyfikatory.\nUSŁUGI WCZASOWE RELAKS S.C.\nRezerwacja telefoniczna w godzinach 10-20. Tel. 504 397 585, strona: www.sopotkowo.pl\n1) w kawalerce - od 200 zł do 250 zł\n2) w mieszkaniu 2 pokojowym - od 300 zł do 400 zł\n3) w mieszkaniu 3 pokojowym - od 450 zł do 550 zł\nWarunkiem rezerwacji jest wpłata na konto min. 30% zadatku.\nReszta płatności za pobyt następuje gotówką przy przekazaniu kluczy. W przypadku zgłoszenia rezygnacji z przyczyn losowych co najmniej 14 dni przed planowanym przyjazdem, zadatek może być zaliczony na poczet pobytu w innym terminie (w danym lub w następnym roku kalendarzowym).\nDoba zaczyna się o godz.14 w dniu przyjazdu, kończy o godz.10 w dniu wyjazdu.\nKawalerki są niewielkie – maksymalnie dla 3 osób; posiadają: pokój z kanapą dwuosobową i sofą rozkładaną, telewizor LCD i wieżę, aneks kuchenny z lodówką, kuchenką elektryczną, czajnikiem i pełnym wyposażeniem oraz łazienkę z kabiną prysznicową i pralką. Jest żelazko z deską do prasowania, suszarka do włosów, pościel, ręczniki itp. Osobom które chcą mieć większy komfort polecamy 2 i 3 pokojowe mieszkanie.\nMieszkanie 2 pokojowe z balkonem - dla 4 osób, posiada duży salon z kanapą dwuosobową oraz telewizorem LCD i wieżą, sypialnię z kanapą dwuosobową i wieżą oraz w pełni urządzoną kuchnię. Jest żelazko z deską do prasowania, suszarka do włosów, pościel,bręczniki itp.\nMieszkanie 3 pokojowe z balkonem - dla 6 osób, posiada trzy podobnej wielkości pokoje, w każdym z nich jest 2 osobowa kanapa, telewizor LCD i wieża, kuchnia jest w pełni urządzona. Jest oczywiście żelazko z deską do prasowania, suszarka do włosów, pościel, ręczniki itp.\nPoniżej krótki opis mieszkań:\nDo słynnego „deptaka” przy ulicy Monte Cassino oraz do morza i do kolejki elektrycznej SKM jest pieszo około 15-20 minut. W pobliżu jest trójmiejski park krajobrazowy (z widokową wieżą), idealny na spacery dla osób, które cenią spokój i ciszę. Blisko znajdują się sklepy spożywcze, markety (Biedronka, Żabka, Lidl) oraz delikatesy i pizzeria. Z okna rozciąga się rozległy i piękny widok na morze, widać klif w Redłowie i nawet Hel, można też podziwiać panoramę miasta Sopot.\nJest położona w bardzo urokliwej i spokojnej dzielnicy Sopotu, pełnej zieleni, w pobliżu jest park rekreacyjny i płac zabaw dla dzieci. Do kolejki elektrycznej SKM jest 5 minut, potem 10 min (obok Aquaparku) do plaży, która nie jest przeludniona, ma czysty piasek i wodę. Brzegiem morza można dojść spacerkiem do Mola i Monte Cassino lub do Gdyni. W pobliżu jest dużo sklepów i markety (Żabka, Biedronka i Lidl) oraz delikatesy. Osobom, preferujących aktywny wypoczynek polecamy promenadę na spacery oraz oddzielne ścieżki do biegania i jazdy na rolkach lub rowerach. Wzdłuż alejek nad brzegiem morza, blisko plaży jest wiele barów, restauracji i kafejek.\nZnajduje się blisko ulicy Tatrzańskiej a więc również w spokojnej i zielonej okolicy. W pobliżu park z placem zabaw dla dzieci, niedaleko do Aqua Parku i morza. Jest dużo sklepów i markety (Żabka, Biedronka i Lidl) oraz delikatesy. Warunki w mieszkaniu są komfortowe: dwa pokoje, oddzielna kuchnia, łazienka, duży przedpokój i balkon. Jest bardzo słoneczne i funkcjonalnie urządzone, dla rodziny z dwójką dzieci lub zaprzyjaźnionych par.\n4. Mieszkanie 3 pokojowe przy Al. Niepodległości - z balkonem, z którego jest widok na morze\nJest świeżo po generalnym remoncie. Do Monte Cassino oraz do morza jest około 15-20 minut, do kolejki elektrycznej SKM też bardzo blisko (około 7 minut). W pobliżu jest trójmiejski park krajobrazowy, idealny na spacery dla osób, które cenią spokój iciszę. Blisko znajdują się sklepy spożywcze, markety (Biedronka,\nŻabka, Lidl) oraz delikatesy i pizzeria. Warunki w mieszkaniu są komfortowe: trzy podobnej wielkości pokoje, oddzielna kuchnia, łazienka, duży przedpokój i balkon. Z okna jednego z pokoi i z kuchni jest piękny widok na park krajobrazowy, z balkonu przy salonie widać morze. Mieszkanie jest idealne na wczasy dla dużej rodziny lub grupy zaprzyjaźnionych osób.\nData dodania obiektu: 14 maj 2019 roku, ostatnia modyfikacja: 06 lipiec 2022 roku


Onkyo PHA-933 S - Wieże - Opinie.e-commerce.pl - Onkyo PHA-933 S\nstrona główna › Opinie › RTV i elektronika › Hi-Fi i kino domowe › Wieże › Onkyo PHA-933 S\nOnkyo PHA-933 S\nPolecany przez: 18/33 osób (\nsystem stereo, wieża stereofoniczna, wieża hi-fi, amplituner, odtwarzacz cd, wzmacniacz, prezent dla niego\nRodzaj urządzenia: system stereo\nInformacja dostępna w serwisie od: 30.01.2009 (4138 dni)\nProdukt był oglądany: 2750 razy\nOnkyo PHA-933 S nie posiada jeszcze żadnej opinii.\nOnkyo PHA-933 S nie ma żadnych komentarzy. Aby dodać swoją uwagę do opinii innych lub zadać pytanie dotyczące produktu, dodaj własny komentarz\nSystem składa się z trzech wykonanych elementów: wzmacniacza A-933, odtwarzacza CD C-733, oraz tunera z RDS T-433.\nUrządzenia wykonane są bardzo solidnie i przypominają swoimi aluminiowymi panelami przednimi, elementy topowej serii Integra Research. Perfekcyjne wykonanie obudów i zastosowanie w układach elektronicznych doskonałych elementów, przyczyniło się do stworzenia zestawu charakteryzującego się bardzo dobrą jakością dźwięku. Wzmacniacz A-933 skonstruowany jest w technologii cyfrowej VL (Vector Linear) Digital. W urządzeniu odnajdziemy dwa transformatory toroidalne, dzięki którym, wzmacniacz poradzi sobie z niskimi impedancjami obciążenia, oraz wspomagające je potężne kondensatory filtrujące. Na panelu przednim wyróżniają się dwie aluminiowe gałki. Pod jedną z nich odkryjemy potencjometr regulacji głośności, o charakterystyce liniowej, napędzany silnikiem, a pod drugim przełącznik źródeł. Warto dodać, że wszystkie obwody...\nUrządzenia wykonane są bardzo solidnie i przypominają swoimi aluminiowymi panelami przednimi, elementy topowej serii Integra Research. Perfekcyjne wykonanie obudów i zastosowanie w układach elektronicznych doskonałych elementów, przyczyniło się do stworzenia zestawu charakteryzującego się bardzo dobrą jakością dźwięku. Wzmacniacz A-933 skonstruowany jest w technologii cyfrowej VL (Vector Linear) Digital. W urządzeniu odnajdziemy dwa transformatory toroidalne, dzięki którym, wzmacniacz poradzi sobie z niskimi impedancjami obciążenia, oraz wspomagające je potężne kondensatory filtrujące. Na panelu przednim wyróżniają się dwie aluminiowe gałki. Pod jedną z nich odkryjemy potencjometr regulacji głośności, o charakterystyce liniowej, napędzany silnikiem, a pod drugim przełącznik źródeł. Warto dodać, że wszystkie obwody wzmacniające skonstruowane są w oparciu o tranzystory. Niewątpliwie, jakość zastosowanych elementów i solidność konstrukcji pozwalają nazwać C-733 odtwarzaczem audiofilskim.\nUrządzenie zawiera w sobie charakterystyczne dla Onkyo technologie: VL Digital, VLSC (Vector Linear Shaping Technology), a także Direct Digital Path. Tuner radiowy z RDS T-433 to doskonałe uzupełnienie serii Separate Collection 275.\nDodaj opinię o produkcie Onkyo PHA-933 S\nOnkyo PHA-933 B\nOnkyo A/C-1 VL\nOnkyo DX-7355 S\nOnkyo DX-7355 B


Z miłości do staroci: Polskie filmy, które trzeba obejrzeć: Mocny Człowiek\nCzyż nie ma bowiem bardziej uniwersalnych uczuć niż chęć zdobycia sławy? Chęć bycia bogatym i podziwianym? Henryk Bielecki marzy o stworzeniu wielkiej powieści i zrobi wszystko by zasłynąć jako genialny powieściopisarz. Nawet jeśli droga do celu będzie usłana cierpieniem innych.\nMocny człowiek to świetne aktorstwo. Możemy podziwiać wybitnego Gregoriego Chmara wcielającego się w ogarniętego żądzą sławy Henryka Bieleckiego. Wydaje się, że to rola jego życia.\nZa zdjęcia odpowiedzialny był Giovanni Vitrotti ,który spisał się w tym aspekcie doskonale. Po pierwsze mamy tu nawiązania do niemieckiego ekspresjonizmu jak i efekty takie jak przenikanie czy winieta. Ujęcia idealnie przybliżają nam stany wewnętrzne aktorów, gdzie na przykład twarz czekającej aktorki zestawiona jest z wahadłem zegara. Genialne są także sceny zbiorowe, gdzie w tańcu nakładają się na siebie różne elementy ludzkie jak i nieożywione.\nPozwolę sobie zacytować fragment recenzji Karola Forda:\n[…] kochana Warszawka, z autami, tramwajami, hotelem Europejskim, Oazą, torem wyścigowym – podana po raz pierwszy we wspaniałych montażach. A całość – bajecznie udana. Sceny zbiorowe mogą służyć za wzór niejednemu realizatorowi zagranicznemu, a stroną techniczną można by zaimponować nawet wytwórniom spoza oceanu.\nGłos Prawdy, 1929\nMocny Człowiek został uwspółcześniony poprzez dodanie muzyki Maleńczuk Tuta Rutkowski Super Trio, która idealnie współgra z każdym kolejnym ujęciem.\nPolecamy Mocnego człowieka za dobrą grę aktorską, ciekawą historię, piękne zdjęcia i genialną ścieżkę dźwiękową.\nKasia Kiara 7 grudnia 2014 00:12\nCzemu nigdy nie jesteś obecna na Facebooku ?