Księżyc: 1 2 3 4 5 6 7\nMiłość: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23\nMiłość niespełniona: 1 2 3 4\nPrzysięga: 1 2 3 4\nStrach: 1 2 3 4 5 6 7 8 9\nTeatr: 1 2 3 4 5 6 7 8\nWilliam ShakespeareSen nocy letniejtłum. Leon Ulrich\nKsiężyc, Małżeństwo, CzasGodzina ślubów naszych, Hippolito,\nCzasPrędko dni cztery znikną w cieniach nocy,\nZabawaIdź, Filostracie, wśród ateńskiej młodzi\nŚlub, KrzywdaMym dziewosłębem był miecz, Hippolito,\nOjciec, CórkaZ żalem przychodzę, aby skargę zanieść\nMiłośćOto Lizander, człowiek, co czarami\nPrawo, CórkaJeśli nie zechce, w twojej obecności,\nOjciecRozważ; twój ojciec bogiem ci być winien.\nMiłość, OdwagaPrzebacz mi, książę; nie wiem, jaka siła\nKsiężyc, DziewictwoCzy zdołasz, ojca odrzucając wybór,\nPrzysięga, ŚmierćNamyśl się jeszcze, a z nowym księżycem,\nMiłość, MałżeństwoMasz ojca miłość, pojmij go za żonę,\nMiłość niespełnionaDemetriusz, w oczy ten mu robię zarzut,\nPrawoTy, piękna Hermio, uzbrój się w cierpliwość,\nMiłość tragicznaNiestety! według tego, com mógł czytać\nMiłość, OkoPiekło, wybierać miłość cudzem okiem!\nSzczęście, PrzemijanieI tak chwilowe jak dźwięk było szczęście,\nMiłość, CierpienieJeśli przeznaczeń wolą kochankowie\nPrzysięgaDobry mój Lizandrze,\nPięknoPiękną mnie zowiesz? Odwołaj nazwanie.\nMiłość niespełnionaJa mu złorzeczę, on mi błogosławi.\nModlitwaBywaj mi zdrowa, towarzyszko droga,\nPięknoJak dziwna ludzkich przeznaczeń różnica!\nMiłośćAch, jakże często najlichszemu ciału\nOkoNim oczu Hermii zaraził się jadem,\nTeatrNaprzód, dobry Pigwo, powiedz, jaki jest przedmiot sztuki; a potem odczytaj nazwiska aktorów i przystąp do rzeczy.\nAktorTo trzeba będzie trochę łez, żeby dobrze rzecz przedstawić. Jeśli to moją ma być sprawą, niech słuchacze dobrze pilnują swoich oczu, bo wywołam burze, będę aż strach desperował. Idźmy więc dalej. Jednakże mój największy pociąg jest na tyrana; mógłbym przedziwnie odegrać Herklesa, albo jaką inną rolę, gdzie trzeba z kota drzeć pasy i wszystko tłuc na kawałki.\nZwierzętaCzy masz rolę lwa na piśmie? Jeśli masz, to daj mi ją, bo tępo idą mi rzeczy do głowy.\nStrachGdybyś ryczał zbyt strasznie, zlękłaby się księżniczka i jej damy, a nużby zaczęły wrzeszczeć, byłoby to więcej, jak trzeba, żeby nas wszystkich na szubienicę poprowadzić.\nNiejedna francuska czaszka wcale nie ma włosów, grałbyś więc rolę z wytartym czołem. Ale, mości panowie, oto wasze role. Błagam was teraz, i proszę, i wymagam, żebyście się ich nauczyli do jutrzejszej nocy. TeatrZejdziemy się w pałacowym gaju, o milę od miasta, przy świetle księżyca; tam zrobimy próbę. Gdybyśmy się zebrali w mieście, tropiłyby nas tłumy ciekawych i przed czasem zwąchano by nasze zamysły. Bez najmniejszej zwłoki zróbmy spis rzeczy potrzebnych do przedstawienia naszej komedii. Tylko proszę, nie zróbcie mi zawodu.\nPrzyroda nieożywionaPrzez doliny i przez góry,\nKwiatyPierwiosnki to są jej służki,\nKonfliktOberon bowiem cały gniewem pała,\nStrachSpór taki toczą, że raz dwór ich cały\nŚmiechKiedy udanym rżeniem pięknej klaczy\nKonfliktNiemiłe zejście przy świetle księżyca,\nZdradaA więc ja twoją powinnam być panią;\nZdradaO Hippolicie, gdy wiesz, że mi dobrze\nWodaWiatry też widząc, że na próżno grają,\nGłódI wół na darmo jarzmo swoje dźwigał,\nKsiężycPrzeto i księżyc, ten król morskich toni,\nWiosna, Lato, Jesień, ZimaWiosna i lato, płodna jesień, zima,\nZabawa, ŚmiechCzasem, na płowym morza siedząc brzegu,\nMiłość, ŚmierćŚmiertelna, zgasła powijając syna;\nZbliż się tu, Puku. ŚpiewPrzypominasz sobie,\nKwiatyZważałem pilnie, gdzie strzała upadła:\nCzaryPamiętam, że ci kwiat ten pokazałem;\nCzary, PodstępGdy w posiadaniu tego będę soku,\nMiłość niespełnionaTy mnie przyciągasz, magnesie bez serca,\nA ja moc stracę iść za twoim śladem.\nAlboż cię wabię słowami pochlebstwa?\nCzy ci otwarcie, czy jasno nie mówię,\nŻe cię nie kocham i kochać nie mogę?\nPiesDlatego właśnie kocham cię gwałtowniej.\nNie kuś zbyt duszy mojej nienawiści;\nPatrząc na ciebie, słabo mi się robi.\nA mnie jest słabo, gdy ciebie nie widzę.\nWielką skromności twej wyrządzasz krzywdę,\nGdy miasto rzucasz, sama się oddajesz\nW ręce człowieka, który cię nie kocha,\nNa wszystkie nocy wystawiasz pokusy,\nNa złe podszepty samotnej ustroni\nBogate skarby twojego dziewictwa.\nMoją obroną cnota twoja będzie.\nTam słońce dla mnie, gdzie twarz twoją widzę,\nJakże mam myśleć, że jestem wśród nocy?\nMiłośćNie ma w tym borze dla mnie samotności,\nTy bowiem dla mnie światem jesteś całym;\nJakże powiedzieć, że jestem tu sama,\nKiedy tu na mnie świat mój patrzy cały?\nUmknę przed tobą, skryję się w paprociach,\nNa pastwę dzikich zostawię cię zwierząt.\nNajdziksze zwierzę serca twego nie ma.\nGdzie chcesz, uciekaj; starą zmienisz powieść;\nDziś Dafne goni, Apollo ucieka,\nJastrzębia gołąb, a trwożliwa łania\nTygrysa ściga; daremne ściganie,\nGdy trwoga goni, a ucieka męstwo!\nPrzemocTwoich oskarżeń nie chcę dłużej słuchać;\nOpuść mnie; jeśli gwałtem chcesz iść za mną,\nPośród gęstwiny krzywdę ci wyrządzę.\nKobieta, KrzywdaTy mnie w świątyni, w mieście i na polu,\nPójdę za tobą, gorzkie piekła męki\nNa niebo zmienię, ginąc z drogiej ręki.\nWychodzą: Demetriusz i Helena.\nZemstaNiedługo, nimfo, pomsty będziesz czekać;\nWkrótce on gonić, ty będziesz uciekać.\nWitaj, wędrowcze, czy przyniosłeś kwiatek?\nOto jest, królu.\nWięc daj mi go, proszę.\nKwiatyZnam brzegi wonne, macierzanką słane,\nKtóra by mogła wróżek mych być szatą.\nLedwo jej oczy ten sok zwilży śpiące,\nSzpetnych ją złudzeń napełnią tysiące.\nWeź i ty kroplę, a szukaj po kniei,\nZnajdziesz dziewicę, która bez nadziei\nKocha młodziana; zwilż jego źrenice,\nDaj tylko baczność, by naprzód jej lice\nUjrzał zbudzony. Łatwo go w tym borze\nPoznasz po jego ateńskim ubiorze.\nJeśli się wszystko po mej woli stanie,\nMiłość i wzgarda zamienią mieszkanie.\nNim kur zapieje, bądź tutaj z powrotem.\nWszystkie rozkazy twoje spełnię lotem.\nWchodzi Tytania z Orszakiem.\nDalej do tańca, wróżki, i do pieśni!\nNa ćwierć minuty rozlećcie się potem:\nCzęść w pączkach róży zabijać robaki,\nZ nietoperzami o skórzane skrzydła\nDla moich sylfów na szaty wojować,\nCzęść niech krzykliwą odgania stąd sowę,\nNa orszak moich duchów hukającą.\nŚpiewPrzódy mnie słodką ukołyszcie pieśnią,\nA potem — każda do swojej roboty.\nPrecz stąd, węże dwużądliste,\nPrecz stąd, żmijo, precz zjadliwa,\nPadalce, jeże kolczyste!\nPani nasza tu spoczywa.\nFilomelo, ty pieśniami\nDo snu lulaj ją tu z nami,\nLula, lula, lulaby; lula, lula, lulaby.\nNiech żadna czarów potęga\nSłodkiej pani nie dosięga,\nWięc dobranoc, lulaby!\nRobakPrecz stąd, przędzące pająki,\nDługonogie precz kosarze,\nCzarne żuki, chrząszcze, bąki.\nPrecz ślimaku z glistą w parze!\nLećmy! przymknęła źrenice;\nZostawmy jedną strażnicę.\nWychodzą Wróżki — Tytania zasypia — Wchodzi Oberon.\nCzary, ZemstaNiechaj serce twe owładnie,\nwyciska kwiat na jej powieki\nKto ci pierwszy w oczy wpadnie.\nSchnij z miłości, schnij, szalona,\nCzy to kota, czy to dzika,\nCzy to rysia, czy bartnika\nUjrzysz naprzód rozbudzona.\nNiechaj teraz sen cię łudzi,\nAż cię potwór jaki zbudzi wychodzi.\nWchodzą: Lizander i Hermia.\nBłądzenieMdlejesz znużona, po tym błądząc lesie,\nDobry Lizandrze, idź spocząć na stronie;\nJa na tych kwiatach złożę moje skronie.\nNiech darń ta jednym będzie dla nas łożem,\nJak jedną duszę we dwóch ciałach tworzym.\nLizandrze, jeśli kochasz Hermionę,\nZ dala ode mnie idź spocząć na stronę.\nNiewinnej myśli nie tłumacz surowo,\nMiłośćChciałem powiedzieć, że miłości siła\nDwa przódy serca na jedno stopiła,\nCnotaMego honoru byłoby skrzywdzeniem\nWierność kochanka krzywdzić podejrzeniem.\nLecz, przyjacielu, kochanka cię błaga,\nOddal się tyle, co skromność wymaga\nOd cnotliwego męża i dziewczyny.\nTak dobrze. Teraz, dobranoc, jedyny!\nA w sercu twoim chowaj miłość stałą,\nPóki się z duszą nie rozdzieli ciało.\nAmen! Niech Bogi twe ziszczą błaganie,\nNiechaj z miłością i życie ustanie.\nCały swój pokój niech sen na cię zleje!\nNie, nie, połową niech twą skroń owieje!\nZasypiają — Wchodzi Puk.\nDarmo szukam, darmo lecę,\nAteńczyka nie ma w borze,\nNa którego bym powiece\nSprawdził, co ten kwiatek może.\nLecz co widzę? W nocy cieniu\nPoznaję go po odzieniu.\nTo on, co z wzgardą odpycha\nBiedne dziewczę kochające,\nA to ona, marząc, wzdycha\nNa wilgotnej rosą łące.\nBiedne dziecko spać nie śmiało\nPrzy swojego kata boku.\nKładę teraz na twym oku\nSiłę czarów moich całą.\nOdtąd wzdychaj, kochaj stale,\nNiech od ócz twych sen ucieka.\nZbudź się, skoro się oddalę,\nBo Oberon na mnie czeka wychodzi.\nWbiegają: Demetriusz i Helena.\nStój, choćbyś własną miał zabić mnie dłonią!\nPrzestań daremną dręczyć mnie pogonią!\nChceszli samotną zostawić mnie w lesie?\nKrok jeden dalej zgubę ci przyniesie wychodzi.\nStraciłam siły wśród marnej gonitwy:\nTym mniejsza łaska, im dłuższe modlitwy.\nGdzie bądź jest teraz, jak Hermia szczęśliwa!\nNiebieski urok w oczach jej spoczywa.\nSkąd blask jej źrenic? Nie łzy jej go dały,\nBo moje stokroć więcej ich wylały.\nNie, nie, niedźwiedzic szpetność mnie obleka,\nBo na mój widok zwierz dziki ucieka,\nI on też, moim strwożony widokiem,\nW gęstwiny boru szybkim leci krokiem.\nA ja zwierciadła kłamstwu śmiałam wierzyć,\nZ Hermii urodą piękność moją mierzyć!—\nKtóż to? Lizander! Czy zamordowany,\nCzyli śpi tylko? Nie ma krwi ni rany.\nJeżeli żyjesz, zbudź się, zbudź, przez Boga!\nMiłośćDla ciebie w ogień rzucę się, o droga\nHeleno! Cudem natury stworzona,\nSerce twe widzę na wskróś twego łona.\nGdzie jest Demetriusz? Ach, z jaką rozkoszą\nTę darń krwią jego ręce moje zroszą!\nLizandrze, ta ci groźba nie przystoi.\nCóż, że do Hermii marnie wzdycha twojej?\nCzyż ci nie dosyć, że dusza jej cała\nDla ciebie tylko wiecznym ogniem pała?\nO nie, nie dosyć! Ze łzą żalu w oku\nLiczę dnie przy jej przenudzone boku.\nNie Hermii pierś ta, lecz Heleny Nie Hermii pierś ta, lecz Heleny szuka:\nKtóż za gołębia nie oddałby kruka?\nWolą człowieka rozum tylko rządzi,\nA rozum ciebie najgodniejszą sądzi.\nJak każdy owoc w swej porze dośpiewa,\nTak mej młodości rozum dziś dojrzewa;\nGdy się do szczytu ludzkiej wiedzy dostał,\nDziś rozum woli mej hetmanem został,\nI w złotej księdze miłości — twym oku\nCzytać chce powieść miłości uroku.\nSkąd to szyderstwo? Jakiej winy karą\nTwojej pogardy stałam się ofiarą?\nToż ci nie dosyć, że ma biedna dusza\nNie potrafiła z oczu Demetriusza\nWyrwać jednego słodkiego spojrzenia?\nSzyderstwem moje zwiększyć chcesz cierpienia?\nCzy ciężkiej dla mnie krzywdy w tym nie widzisz,\nŻe zalotami z nieszczęśliwej szydzisz?\nLecz bądź mi zdrowy! Choć wyznać ci muszę,\nZe szlachetniejszą dawałam ci duszę.\nAch, że kobietę, którą jeden rzuca,\nJeszcze szyderstwem swym drugi zasmuca wychodzi.\nNie widzi Hermii. Hermio, śpij głęboko!\nNiech cię me więcej nie zobaczy oko!\nBo Nienawiśćjak słodyczy zbytkiem przesycenie\nWiększe żołądka budzi obrzydzenie,\nLub jak kacerstwo poznane przenika\nNajwiększym wstrętem serce heretyka,\nTak ty, kacerstwo, przesycie mój, równie\nBądź wszystkich wstrętem, lecz moim bądź głównie!\nOdtąd, co sił jest w mej duszy, mej ręce,\nHeleny rycerz, Helenie poświęcę wychodzi.\nLizandrze, ratuj! Oderwij tę żmiję\nOd mego serca, która krew mą pije.\nCo za sen straszny! Patrz, Lizandrze drogi,\nCzy widzisz? Cała drżę jeszcze od trwogi.\nLizandrze! Przebóg, zniknął! Wszędzie głucho,\nI darmo czeka na odpowiedź ucho.\nMiłość, ŚmierćAch, powiedz, jaka ustroń cię tu kryje,\nAlbo samotność i strach mnie zabije!\nZniknął! Niestety! Ale, opuszczona,\nW śmierci lub w twoje rzucę się ramiona wychodzi.\nKrólowa wróżek leży uśpiona. — Wchodzą: Pigwa, Cichy, Denko, Fujarka, Ryjak i Głodzik.\nCzy zebraliśmy się już wszyscy?\nWszyscy, wszyscy! TeatrCo za przedziwne miejsce dla naszej próby! Ta zielona darń będzie naszą sceną, ten krzak tarniny naszą garderobą, a odegramy sztukę słowo w słowo jak przed księciem.\nPiotrze Pigwo —\nCo chce powiedzieć waligóra Denko?\nSamobójstwoSą rzeczy w tej komedii Pirama i Tyzby, które podobać się nie mogą. Naprzód Piram musi dobyć oręża, żeby się własną zabić ręką; takiego widoku nie mogą znieść damy. Co na to odpowiesz?\nNa Najświętszą Panienkę, straszna to sprawa!\nJa bym sądził, że byłoby najlepiej opuścić to samobójstwo na końcu.\nUchowaj Boże! Znalazłem lekarstwo na wszystko. Napisz mi prolog, a niech w tym prologu stoi wyraźnie, że nikomu nie zrobimy krzywdy naszymi szablami, i że Piram nie zabił się naprawdę. Dla większej pewności, powiedz im, że ja, Piram, nie jestem Piram, ale nazywam się Denko, a jestem tkaczem z profesji; to im wszelki strach odejmie.\nDobry pomysł; postaramy się o taki prolog, a będzie napisany w ośmio- i sześciozgłoskowych wierszach.\nNie, dodaj dwie więcej, niech się składa z ośmiu i ośmiu.\nStrachA czy się lwa nie zlękną czasem damy?\nStrach, NiebezpieczeństwoMości panowie, rzecz ta wymaga namysłu. Wprowadzić, czego nie daj Boże, lwa między damy, to rzecz najstraszniejsza, bo nie ma drapieżniejszego ptaka żyjącego od lwa na całej ziemi; trzeba nam to zawsze mieć na pamięci.\nA więc trzeba, żeby drugi prolog zapowiedział, że to nie lew.\nA w dodatku należy ogłosić nazwisko aktora; trzeba, żeby mu widać było pół twarzy przez lwią paszczę, a on sam musi przez ten otwór w takim lub podobnym mówić niesensie: Panie, albo piękne panie, życzyłbym wam, albo prosiłbym was, albo błagałbym was, żebyście się nie lękały, żebyście nie drżały: moim życiem odpowiadam za wasze. Gdybyście myślały, że przychodzę tu jak lew, krucho byłoby ze mną; ale nie, nie jestem taką poczwarą, jestem człowiekiem, jak inni ludzie; a tu, zdaje się, że będzie pora, aby powiedział swoje nazwisko i oświadczył po prostu, że się nazywa Cichy, a jest stolarzem z profesji.\nI to się da zrobić. KsiężycAle dwie jeszcze zachodzą trudności. Pierwsza, jak wprowadzić światło księżyca do izby, bo jak wiecie, Piram i Tyzbe spotykają się przy świetle księżyca.\nCzy to noc miesięczna, w której mamy przedstawić naszą komedię?\nDo kalendarza! do kalendarza! Zajrzyj do almanachu, szukaj światła księżyca, szukaj światła księżyca!\nChwała Bogu! Księżyc świeci tej nocy.\nMożemy więc zostawić otworem jedną połowę okna izby, w której będziemy grali sztukę, a księżyc będzie nam świecił przez okno.\nTak jest, albo też jeden z nas wejdzie z wiązką ciernia i latarnią, a powie, że przychodzi defigurować albo przedstawiać osobę światła księżyca. Ale jest jeszcze druga trudność, musimy mieć mur w wielkiej izbie, bo Piram i Tyzbe, jak powiada historia, przez szparę w murze rozmawiali.\nNigdy wam się nie uda wnieść muru do izby. Co ty na to, Denko?\nMusi który z nas mur przedstawiać. Trzeba, żeby się poprószył gipsem, albo gliną, albo wapnem, na znak, że jest murem, a musi swoje palce tak trzymać; przez tę szparę Piram i Tyzbe będą do siebie szeptali.\nJeśli się to da zrobić, wszystko pójdzie dobrze. A teraz niech siądzie każdy syn swojej matki i recytuje swoją rolę. Piramie, zaczynaj; jak skończysz, wleź za krzak, i tak każdy z kolei wedle swojej roli.\nWchodzi Puk w głębi.\nCo za dreliszki tutaj hałasują,\nTak blisko wróżek królowej kolebki?\nHa, grają sztukę, więc będę ich widzem,\nA na przypadek może i aktorem.\nMów, Piramie, przybliż się, Tyzby.\nJak kwiatów bezsamicznych pachnące wyziewy —\n— balsamicznych pachnące wyziewy,\nDla mnie ust twoich oddech zapachu ma tyle.\nLecz cicho! Słyszę wrzawę, zaczekaj tu chwilę,\nZobaczę, skąd ta wrzawa i wracam niebawem.\nNie, takiego Pirama świat jeszcze nie widział!\nCzy na mnie teraz kolej?\nA na kogóż, jeśli nie na ciebie? Należy ci zrozumieć, że wyszedł zobaczyć wrzawę, którą słyszał i wróci za chwilę.\nKwiatyPromienisty Piramie, biały lilii krzaku,\nLica twe są rumiane, niby listki róży,\nRozkoszny młodzieniaszku, miluchny żydziaku,\nWierny jak rumak, który biegiem się nie nuży,\nPrzyjdę do ciebie, drogi, na Nygusa grobie.\nNa Ninusa grobie, człowieku. Ale to nie teraz należało ci mówić, to twoja odpowiedź Piramowi. Recytujesz od razu całą twoją rolę, nie czekając na pytanie. Czas ci wrócić, Piramie, twoja kolej minęła, należało ci stanąć na „biegiem się nie nuży”.\nWchodzą: Puk i Denko z oślą głową.\nWierny jak rumak, który biegiem się nie nuży.\nGdybym był pięknym, Tyzbe, twoim byłbym tylko —\nPotworne dziwy! To figiel diabelski, mości panowie, uciekajmy! Rety!\nCzary, StrachPognam was, a ze strachu każdy rozum straci,\nCzemu oni uciekają? To jakieś hultajstwo z ich strony, żeby mi strachu napędzić.\nPotwórO Denko, co się z tobą stało? Co ja widzę na tobie?\nCo widzisz? Widzisz swoją własną oślą głowę, czy nie prawda?\nWychodzi Ryjak — Wchodzi Pigwa.\nBóg z tobą, Denko, Bóg z tobą! Jesteś przedzierzgniętywychodzi.\nPrzewąchałem ich hultajstwo. Chcą ze mnie zrobić osła, przestraszyć mnie, jeśli się im uda. Ale ja sobie będę tu spacerował i śpiewał, aby słyszeli, że się nie boję.\nPtakKos z swym piórem czarnym, lśniącym,\nZe swym dziobem cytrynowym,\nDrozd ze świstem swoim brzmiącym,\nKrólik z skrzydłem motylowym.\nZięba i wróbel na dachu,\nI kukułka czarnobrzucha,\nKtórej mąż niejeden słucha,\nNie śmiąc krzyknąć: „Nie!” ze strachu —\n…bo i któż by zważał na pieśń tak głupiego ptaka? kto by chciał ptakowi kłamstwo zadawać, choćby wrzeszczał z całego gardła „kuku”?\nMiłośćO, śpiewaj jeszcze, słodki śmiertelniku,\nBo piosnka twoja uszy me zachwyca,\nJak twoja postać zachwyca me oczy!\nTwój wdzięk mnie wyznać mimowolnie zmusza,\nŻe Miłość, Rozumlgnie do ciebie cala moja dusza.\nZdaje mi się, mościa pani, że to nie dowodzi wcale twojego wielkiego rozumu; choć prawdę mówiąc, rozum i miłość rzadko chodzą w parze za naszych czasów. Tym większa szkoda, że jaki uczciwy sąsiad nie chce ich pojednać. Jak widzisz, że i ja też mogę dowcipkować przy sposobności.\nBo dowcip w tobie równy twej piękności.\nBynajmniej. Ale gdybym miał dosyć dowcipu, żeby się z tego lasu wydostać, miałbym go dosyć na moje potrzeby.\nMiłość, PrzemocO, z tego lasu nie chciej się wydostać,\nCzy chcesz, czy nie chcesz, musisz tutaj zostać.\nWszechwładną panią w wróżek jestem kraju,\nDzielnice moje w wiecznym kwitną maju,\nA ja cię kocham. Zostań tylko z nami,\nTysiące wróżek będą ci służkami,\nZnosić ci będą perły skryte w morzu,\nŚpiewać, gdy uśniesz na kwiecistym łożu.\nTak cię oczyszczą z wszystkich żużli ziemi,\nŻe będziesz z duchy latał powietrznymi.\nHej, Pajęczynko! Ćmo, Groszkowy Kwiatku, Musztardko!\nCo nam rozkażesz? Dokąd mamy lecieć?\nBądźcie uprzejme, służcie temu panu,\nNiech wasze tańce będą mu zabawą,\nAgrest, morele, morwy jego strawą,\nI winogrona, i figi zielone,\nI pszczół torebki miodem napełnione;\nIch udka, woskiem oblane jarzącym,\nW oku świetlika zapalone lśniącym,\nBędą pochodnią, gdy zechce kochanek\nIść spać wieczorem, albo wstać, gdy ranek.\nPowiewem z skrzydeł motylich wachlarzy\nŚwiatło miesięczne od śpiącego twarzy\nNiezmordowaną ręką odwiewajcie,\nTeraz mu pokłon należny oddajcie.\nDziękuję wam z całego serca, mości panowie. Powiedz mi, proszę, twoje dostojne nazwisko.\nPostaram się o twoją bliższą znajomość, dobry panie Pajęczynko, a jeśli się kiedy w palec skaleczę, nie będę z tobą robił ceremonii. A twoje nazwisko, uczciwy szlachcicu?\nPoleć mnie, proszę, pani Łuszczynce, twojej matce, i panu Strączkowi, twojemu ojcu. Dobry panie Groszkowy Kwiatku, i z tobą także pragnę wejść w bliższe stosunki. Twoje nazwisko, mości panie, jeśli łaska?\nMości panie Musztardko, dobrze mi jest znana twoja cierpliwość. Iluż to paniczów z twojego domu pożarła ta paskudna olbrzymka sztuka mięsa! Możesz mi wierzyć, że twoja rodzina niemało mi już łez wycisnęła. Pragnę bliższej z tobą znajomości, mości panie Musztardko.\nWiedźcie go teraz do mojej altany.\nKsiężyc na ziemię patrzy zapłakany,\nA gdy on płacze, kwiat każdy łzy roni\nPo dziewiczości jakiej pogwałceniu.\nCiszaZwiążcie drogiemu język i w milczeniu\nDo mej go wonnej prowadźcie ustroni.\nCzy też Tytania już się obudziła?\nKto pierwszy stanął w rozbudzonej oczach,\nW sercu jej miłość zapalił szaloną? Wchodzi Puk.\nTo mój posłaniec. Mów, jakieś tej nocy\nWyprawiał dziwy w tym zaklętym borze?\nPani ma w strasznej kocha się potworze.\nBlisko altany kwiecistej, uroczej,\nGdzie sen znużonej pani zamknął oczy,\nBanda ateńskiej czeladzi surowa,\nKtóra się we dnie po warsztatach chowa,\nZbiegła się ćwiczyć w dramatycznym dziele,\nKtórym chce uczcić monarchy wesele.\nNajwiększy dudek, który deklamował\nRolę Pirama, gdy się w gąszczu schował,\nNiby wychodząc po scenie skończonej,\nDał mi sposobność, że niespostrzeżony\nOśląm mu głowę na ramiona rzucił,\nA gdy mój aktor do swej Tyzby wrócił,\nNa niespodziany widok tabor cały,\nJak dzikie gęsi, gdy strzelca ujrzały,\nAlbo jak stado kawek czarnopióre,\nNa odgłos strzelby, kracząc leci w górę,\nW trwodze na wszystkie rozbija się strony,\nStrachTak zniknął tabor aktorów spłoszony.\nGdy wszyscy pierzchli, Piram z oślą głową\nSam jeden z naszą pozostał królową,\nA gdy zbudzona głowę swą podniosła,\nNa pierwszy widok pokochała osła.\nNadspodziewanie rzeczy nam się wiodą.\nLecz czy miłości pokropiłeś wodą,\nJak nakazałem, Ateńczyka oko?\nTak jest. Znalazłem śpiącego głęboko,\nPrzy jego boku ateńską dziewicę,\nKtórej, zbudzony, najpierw ujrzał lice.\nWchodzą: Demetriusz i Hermia.\nCicho! Nasz młodzian zbliża się w te strony.\nTo jest kobieta; lecz młodzian zmieniony.\nCzemu kochanka odpychasz surowo?\nDla gorzkich wrogów gorzkie chowaj słowo.\nRozpaczJak małą słowo dla ciebie jest karą!\nJak słońce dniowi, on mi wiernie służył,\nMógłże mnie odbiec, kiedy sen mnie znużył?\nPrędzej uwierzę, że ktoś całą ziemię\nNa wskroś przewiercił, że księżyca brzemię\nNa drugą stronę przez tę przeszło studnię,\nPogodę słońca zaćmiło południe.\nKłótniaTo być nie może; tyś go zabił zdradą:\nTwarz zbójcy musi, jak twoja, być bladą.\nTwarz zabitego, jak moja, jest białą;\nTwe okrucieństwo mnie zamordowało,\nPięknoLecz wieczna piękność, zbójco, na twym czole\nBłyszczy jak Wenus w swych sióstr bledszych kole.\nWskrzesić Lizandra mego czy to w stanie?\nWróć mi go, błagam, wróć mi, dobry panie!\nPrzód psom na strawę dałbym jego kości.\nPrecz, podły kundlu! Dziewiczej skromności\nTy mnie zmusiłeś granice przekroczyć.\nTyżeś śmiał czystą krew jego wytoczyć,\nNić jego życia twym przeciąć orężem?\nPrzestań więc odtąd nazywać się mężem.\nChoć raz bądź szczery: czyż ci serca stało\nObudzonemu w oczy spojrzeć śmiało?\nCzyliś śpiącego zabił? Jakie męstwo!\nI żmija takie odnosi zwycięstwo;\nTo żmii sprawa, nigdy żądło gadu\nWięcej od ciebie nie sączyło jadu.\nHamuj twój zapał; próżny gniew twój wielki;\nJam krwi Lizandra nie wylał kropelki,\nI moim zdaniem Lizander twój żyje.\nWięc powiedz, błagam, gdzie się teraz kryje?\nJakiej nagrody mógłbym za to czekać?\nSprzed moich oczu na zawsze uciekać.\nNa dno się ziemi przed twym okiem skryję;\nWidzieć cię nie chcę, czy umarł, czy żyje wychodzi.\nPróżno ją gonić w pierwszej gniewu sile,\nWolę tu zostać i spocząć na chwilę.\nSmutek, SenDusza tym silniej czuje smutku ciążę,\nGdy czekać będę na niego w tym lesie kładzie się.\nAch, coś ty zrobił! ZdradaDłoń twa oszukana\nZwilżyła oczy biednego młodziana,\nI gdy niewiernym został przeniewierca,\nWlałeś niewiarę do wiernego serca.\nWiernośćTaki jest gorzki wyrok przeznaczenia:\nGdzie jeden wierny, milion wiarę zmienia.\nOd wiatru szybszy, szukaj po tym borze,\nGdzie się ateńska Helena kryć może;\nSmutki bladością lica jej pokryły,\nWestchnienia świeżą z jej żył krew wypiły.\nJaką bądź sztuką przywiedź tu dziewicę;\nLecę; me skrzydło powietrze przecina,\nSzybsze od strzały z łuku Tatarzyna wychodzi.\nKwiaty, MiłośćWsiąknij, kwiatku mój czerwony,\nStrzałą Kupida raniony,\nŚpiącego oczaruj oko;\nA gdy ujrzy ją za chwilę,\nNiech w niej widzi blasku tyle,\nCo w tych gwiazdach tam wysoko.\nNiech na wszystkie swe cierpienia\nBłaga od niej wybawienia.\nArmii wróżek kapitanie,\nHelena bieży w te strony,\nZa nią młodzik odurzony,\nBłagający o kochanie;\nWielka nas zabawa czeka.\nKondycja ludzkaCo głupszego od człowieka!\nUstąp, bo wrzawa tych ludzi\nDemetriusza ze snu zbudzi.\nMiłość, ŚmiechGdy dwóch jednej się przymila,\nCo za pyszna krotofila!\nNie znam piękniejszej zabawy,\nJak pogmatwane tak sprawy.\nWchodzą: Lizander i Helena.\nŁzyNie mów, że szydząc, przysięgi ci kłamię;\nOd łez szyderstwo ucieka spłoszone,\nŚluby miłości we łzach urodzone\nCzystej, rodzimej prawdy noszą znamię.\nZwieszże szyderstwem przysięgę namiętną,\nGdy widzisz na niej wiecznej prawdy piętno?\nCoraz się silniej w własne chwytasz kluby.\nPrzeklęta wojna przez piekło zbudzona,\nW której pod wiary ciosem wiara kona!\nNie mnie, lecz Hermii należą te śluby.\nPrzysięgaKto dwie przysięgi na dwie kładzie szale,\nSam, jak przysięgi, wagi nie ma wcale;\nNa dwóch też szalach śluby twe fałszywe\nPiórka nie ważą, jak bajki kłamliwe.\nGdym jej przysięgał, nie miałem rozsądku.\nDziś, gdy ją zdradzasz, nie więcej w nim wątku.\nAle Demetriusz ją, nie ciebie, kocha.\nOkoHeleno, nimfo, aniele uroczy,\nNa szczytach Tauru czysty śnieg zebrany,\nOddechem wschodnich wiatrów przewiewany,\nKrukiem się wyda, gdy podniesiesz ręce:\nNiech ich dotknięciem usta me poświęcę.\nHonorPiekielne męki! Ach, widzę, że chcecie\nSpołem się biednej urągać kobiecie.\nGdyby iskierka honoru w was tlała,\nNigdy bym takiej krzywdy nie doznała.\nCzyż wam nie dosyć jest mnie nienawidzić,\nCzyli wam jeszcze ze mnie trzeba szydzić?\nGdyby w was dusze, jak twarz, mężów były,\nUst by wam nigdy słowa nie skaziły,\nW których mi miłość składacie namiętną,\nGdy wiem, że jestem dla obu was wstrętną.\nSpółubiegacie, widzę, się wzajemnie\nW miłości ku niej, a w szyderstwie ze mnie.\nŁzyPrawdziwie, godne bohaterów czyny,\nZdrój łez wyciskać z ócz biednej dziewczyny!\nNie wystawiały na szyderstw katusze,\nI śmiechem serca jej nie zakrwawiały.\nZbyt, Demetriuszu, jesteś skamieniały.\nWszak kochasz Hermię, ja ci bez wahania\nMych odstępuję praw do jej kochania,\nA ty znów przestań myśleć o Helenie,\nKocham ją bowiem na wieki, szalenie.\nJeszcze marniejszych słów nigdy szyderca\nHermię z całego ci serca\nPrzysięga, ZdradaJeślim kiedy wiarę\nMógł jej przysięgać, dzieje to już stare;\nSerce me tylko gościem u niej było,\nDziś do Heleny, do domu, wróciło\nI tam zostanie.\nHeleno, on kłamie.\nNie bluźń uczuciom, gdyś pojąć nie w stanie,\nLub ciężko za to skarci cię to ramię.\nAle patrz, twoje nadbiega kochanie.\nJeżeli ciemność świat oku zamyka,\nDźwięk tym potężniej do ucha przenika,\nI co na sile widzenia zmysł traci,\nW dwójnasób ciemność słuchowi to płaci.\nJeśli nie mogły me znaleźć cię oczy,\nUcho sprowadził twych słów dźwięk uroczy.\nCzemuś mnie odbiegł w samotnej ustroni?\nMiłośćNie może zostać, kogo miłość goni.\nJakaż cię miłość od mojego łona\nPiękna Helena, przy której spojrzeniu\nBlednieją gwiazdy na niebios sklepieniu.\nCzyż ci odejście me nie pokazało,\nŻe bić dla ciebie serce to przestało?\nTo żart, Lizandrze, twym słowom nie wierzę.\nI ona z nimi zawarła przymierze!\nWidzę, że sobie przyrzekli wzajemnie\nOkrutnym żartem gorzko szydzić ze mnie.\nNiedobra Hermio, niewdzięczna dziewico!\nMiałażeś serce sprzysięgać się z nimi,\nI pośmiewiska robić mnie ofiarą?\nToż nasze długie, samotne rozmowy,\nGodziny w słodkich spędzone marzeniach,\nSmutek, gdy czas nas rozdzielił na chwilę,\nWszystko to z twojej wybiegło pamięci?\nDni szkolnych przyjaźń, dziecinna niewinność?\nPrzyjaźńJak często, Hermio, niby dwie boginie,\nIgłą kwiat jeden stwarzałyśmy razem,\nZ jednego wzorka, na jednym stołeczku,\nTę samą piosnkę jednym nucąc tonem,\nJak gdyby ręce, głosy, myśli nasze\nJednego tylko ciała były częścią?\nRosłyśmy razem jak podwójna wiśnia,\nPozornie tylko na dwie rozdzielona,\nLecz jedna zawsze pomimo rozdziału;\nNa jednym szczepie dwie piękne jagody;\nDwa ciała, ale jedno tylko serce;\nPodobne sobie jak herbowe tarcze,\nJednej rodziny jednym strojne hełmem.\nChciałażbyś zerwać starą miłość naszą,\nI w zgodzie z nimi z przyjaciółki szydzić?\nKobieta, KrzywdaTo nie dziewicy, nie czyn przyjaciółki.\nJak mnie namiętne słowa twoje dziwią!\nNie ja to ciebie, ty mnie raczej krzywdzisz.\nCzyż nie za twoją podnietą Lizander\nSzyderczo wielbi moją twarz i oko?\nNie twojąż sprawą twój drugi kochanek,\nKtóry przed chwilą nogą mnie odpychał,\nTeraz mnie nimfą, boginią nazywa?\nPowiedz, dlaczego Demetriusz to prawi,\nKiedy mnie w głębi duszy nienawidzi?\nCzemu Lizander niby się wyrzeka\nTwojej miłości, którą płonie cały,\nI u nóg moich składa mi przysięgi,\nJeśli nie z twojej woli i podniety?\nMiłość niespełnionaAch, jeśli twoich nie posiadam wdzięków,\nTwoich powabów i twojego szczęścia,\nJeżeli kocham, co najboleśniejsza,\nBez wzajemności, godną raczej jestem\nPolitowania, a nie twej pogardy.\nSłów twoich myśli nie pojmuję wcale.\nWytrwaj do końca. Poglądaj żałośnie,\nA drwinkuj ze mnie, kiedy się odwrócę,\nMrugajcie wzajem na siebie, do końca\nProwadźcie żarcik tak pięknie zaczęty,\nA będą o nim pisały kroniki.\nGdyby w was była litość, wychowanie,\nZa cel swych szyderstw nie mnie byście wzięli.\nLecz bądźcie zdrowi, w części ma to wina,\nKtórej zaradzi śmierć lub oddalenie.\nZostań! Wymówek słuchaj mych, Heleno,\nPiękna Heleno, życie me, ma duszo!\nDrogi, przestań tak z niej szydzić.\nGłuchy na prośbę, usłucha przymusu.\nNiebezpieczeństwo, MiłośćMarny twój przymus, jak marna jej prośba;\nZ twych gróźb bezsilnych, jak z próśb jej, się śmieję.\nHeleno, ja cię kocham, na me życie!\nTo życie, którem chętnie gotów stracić,\nBy kłamstwo zadać temu, który mówi,\nOn nigdy nie zdoła\nJak ja cię kochać.\nJeżeli tak mówisz,\nChodź, dowiedź tego.\nI owszem, natychmiast.\nLizandrze, powiedz, co to wszystko znaczy?\nPrecz stąd, murzynko!\nHola, mości panie!\nSierdzisz się, widzę, chcesz niby pokazać,\nŻe idziesz za mną, ale się nie ruszasz;\nBardzo potulny z ciebie, widzę, człowiek.\nGniewPuść mnie, kocico, obrzydły łopuchu,\nCo się to znaczy? Skąd to grubiaństwo,\nJa, drogi kochanku?\nOddal się, precz stąd, żółta Tatarzynko!\nCzy nie żartujesz?\nDotrzymam mego słowa, Demetriuszu.\nDaj na to oblig, bo jak teraz widzę,\nTwe słowo złamać lekka może ręka.\nKrzywda, NienawiśćCóż ja mam począć? Czy chcesz, bym ją zabił?\nCzemuś mnie rzucił? O, uchowaj Boże!\nNigdy już spotkać z tobą się nie chciałem.\nWięc przestań wątpić, wyrzecz się nadziei,\nBo to nie żarty, lecz prawda, że z serca\nBrzydzę się tobą, a kocham Helenę.\nRobakHa, ty kuglarko, miłości złodzieju!\nKwiatów robaku! więc w nocy przybyłaś\nI serce memu skradłaś kochankowi?\nPięknie, na honor! Nie masz więc skromności,\nNiemaszże w sobie dziewiczego wstydu?\nWięc pragniesz gwałtem z moich ust łagodnych\nNiecierpliwości wywołać odpowiedź?\nFe, wstydź się, lalko, wstydź, komediantko!\nCiałoLalko? dlaczego? O, teraz rozumiem,\nPorównywając, widzę, naszą kibić,\nNie zapomniała o swej wysmukłości,\nI swoim wzrostem, swym olbrzymki wzrostem,\nPrzemogła na nim; nie ma wątpliwości.\nTakże więc w jego poważaniu wzrosłaś,\nŻe się przy tobie karlicą wydaję?\nWięc jestem małą, malowana tyczko,\nPowiedz, jak małą? Ja ci tylko powiem,\nŻem nie do tego stopnia jeszcze małą,\nBy me paznokcie ócz twych nie dosięgły.\nPanowie, błagam, choć ze mnie szydzicie,\nBrońcie mnie od niej! Nie byłam swarliwą,\nDo obelg nie mam najmniejszego daru\nI mam prawdziwie dziewiczą lękliwość.\nBrońcie mnie od niej! Może się wam zdaje,\nŻe się potrafię sam na sam z nią mierzyć,\nBo trochę niższą wzrostem jest ode mnie —\nNiższą? Znów niższą?\nDobra moja Hermio,\nNie bądź, przez Boga, tak dla mnie okrutną!\nZdradaWszakże ja zawsze kochałam cię, Hermio,\nNigdy ci żadnej nie zrobiłam krzywdy,\nChyba gdym w szale miłości zdradziła\nTwoją ucieczkę; on pobiegł za tobą,\nA ja, przez miłość, pośpieszyłam za nim,\nLecz on mnie słowem odgonił surowym,\nWzgardą, ciosami, śmiercią nawet groził.\nI teraz pozwól w pokoju mi odejść,\nA ja do Aten z mym wrócę szaleństwem\nI mym widokiem dręczyć cię przestanę.\nPozwól mi odejść! Patrz, jak jestem prostą\nI jak potulną.\nMiłość, SzaleniecA któż cię tu trzyma?\nZ kim? Czy z Lizandrem?\nO nie! Z Demetriuszem.\nNie bój się, ona nie zrobi ci krzywdy.\nNie, mości panie, choć trzymasz jej stronę.\nGniewO, wiem, jak śmiałą i chytrą jest w gniewie;\nKrzywda, GniewI znowu małą? Wciąż niską i małą?\nPrecz mi stąd, karlico,\nNiedostrzeżony pęcełku sporysza,\nJesteś nazbyt pochopliwy\nW służbie osoby, która tobą gardzi.\nDaj pokój. Przestań mówić o Helenie,\nNie bierz jej strony, bo jeśli raz jeszcze\nChoć słówko do niej o miłości powiesz,\nPuściła mnie teraz\nJeśli masz serce, idź za mną rozstrzygnąć,\nCzyje są lepsze prawa do Heleny.\nZa tobą? Raczej z tobą, lub przed tobą .\nWychodzą: Lizander i Demetriusz.\nOto są twoje sprawki, mościa panno!\nNie cofaj kroku.\nNie ufam ci wcale,\nPrzed twym przeklętym uciekam widokiem,\nLecz jeśli skorsze do walki twe ręce,\nTo dłuższe moje nogi do ucieczki wybiega.\nNie wiem, co mówić; jestem jak szalona!\nWybiega za Heleną.\nTo twe niedbalstwo. Znów się omyliłeś,\nLub złe swe figle płatasz dobrowolnie.\nWierzaj mi, królu, to była omyłka.\nWszak powiedziałeś, że go łatwo w borze\nPoznam po jego ateńskim ubiorze.\nCzyliż zgrzeszyłem, jeślim sok uroczy\nNa ateńskiego męża wylał oczy?\nLecz nie żałuję błędu, bo ich swary,\nWyznaję, królu, bawią mnie bez miary.\nSkrzyżować miecze wybiegli szalenie,\nWięc leć i wkoło nocy roztocz cienie,\nNiech jasne gwiazdy, co na niebie płoną,\nW mgle jak Acheron czarnej znów utoną;\nW gęstwinach lasu obłąkaj rywali,\nNie dozwól, aby kiedy się spotkali;\nCzasem Lizandra naśladuj ton mowy,\nI Demetriusza gorzkimi karć słowy,\nTo jak Demetriusz drażń gniew przeciwnika,\nA wciąż niech jeden przed drugim umyka,\nAż nietoperza skrzydłami otoczy\nSen, obraz śmierci, znużone ich oczy.\nLizandra oko zwilż sokiem tych liści,\nOn mu źrenice z ułudzeń oczyści,\nWzrok mu zwyczajny swoją zwróci siłą,\nI ujrzy znowu wszystko, jak wprzód było,\nA sprawa cała, za ich rozbudzeniem,\nMarnym się tylko wyda im marzeniem,\nW zgodzie do Aten z tej wrócą podróży,\nDo dni ich końca nic jej nie zachmurzy.\nTo twoja sprawa, a ja, gdy królowa\nW me ręce odda indyjskie pacholę,\nZ potwornych złudzeń oczy jej wyzwolę,\nI wszędzie zgoda zakwitnie znów nowa.\nCzas nagli, królu; szybkie nocy smoki\nW bystrym polocie sieką już obłoki,\nDuchA tam jutrzenka świt już zapowiada,\nNa cmentarz duchów powraca gromada,\nJuż potępieńców spłoszonych tłum cały,\nŚród dróg rozstajnych śpiących, lub śród morza,\nDo robacznego znów powrócił łoża;\nDuchy przed światłem z swej się woli kryją\nI z czarną nocą w wiecznych ślubach żyją.\nLecz my przed jasnym nie pierzchamy rankiem.\nCzęstom z jutrzenki polował kochankiem;\nBez trwogi głębie lasu przebiegamy,\nChoć wschód otworzy swoje złote bramy,\nDraśnie Neptuna blaskiem swych promieni,\nZielone wody na złoto przemieni.\nLeć, nie trać chwili, by przed wschodem słońca\nDo szczęśliwego przywieść rzeczy końca wychodzi.\nBłądzeniePrzez doliny, góry, wody,\nGdzie, Demetriuszu, szukać\nmam twej głowy?\nTu na cię czekam, przyjdź, jestem gotowy.\nIdźmy na równiejsze pole.\nWybiega Lizander — Wchodzi Demetriusz.\nGdzieżeś, Lizandrze, tchórzliwe pacholę?\nUciekasz, widzę, fałszywy junaku;\nOdpowiedz, w jakim schowałeś się krzaku?\nGwiazdy, jak widzę, wyzywasz zuchwale,\nJęzykiem walczysz w bohaterskim szale,\nChowasz się jednak; pokaż się tu, chłopię,\nRózgą cię tylko jak dziecko wykropię,\nByłoby hańbą karcić cię orężem.\nMam cię, na koniec.\nPojedynekIdź za moim głosem,\nTam zobaczymy, kto lepszym jest mężem,\nTam się na koniec z swoim spotkasz losem.\nWychodzą — Wraca Lizander.\nCiągle wyzywa, a ciągle ucieka,\nIdę, gdzie woła, a gdzie on nie czeka;\nSkrzydeł mu, widzę, strach pożyczył chyży,\nŻadna mnie pogoń do niego nie zbliży,\nW nocy na dzikie zagnany bezdroże\nZnużone ciało na chwilę tu złożę, kładzie się\nA gdy się słońce na niebie pokaże,\nZnajdę zuchwalca i, jak godzien, skarzę.\nZasypia — Wchodzą: Puk i Demetriusz.\nNigdyż cię, tchórzu, dopędzić nie zdołam?\nJeśli masz serce, przybądź, tu cię wołam,\nAle uciekasz, bo trwoga cię toczy,\nNie masz odwagi raz spojrzeć mi w oczy.\nDaremno czas tracę.\nWszystkie te żarty z lichwą ci zapłacę,\nGdy dzień mi twoją kryjówkę odsłoni.\nNa teraz próżnej zrzekam się pogoni,\nI na tej zimnej wypocznę darninie;\nLecz odwleczona chłosta cię nie minie.\nKładzie się i zasypia. — Wchodzi Helena.\nSenNigdyż się nocy nie doczekam końca,\nMiłość, SmutekCo? Troje tylko? Czwarta przyjdzie skoro,\nI złożą piękne dwie pary we czworo.\nZapłakana już nadchodzi.\nTen Kupido, łotr malutki,\nCo za męki, co za smutki\nW sercach biednych kobiet rodzi!\nW tej rozpaczliwej, bolesnej podróży,\nOblana rosą, odarta przez głogi,\nIść dalej, czołgać nie mogę się dłużej,\nBo woli służbę wymówiły nogi.\nTu spocznę. Niechaj Lizandra Bóg strzeże,\nJeśli się szablą zetrą dwaj rycerze! kładzie się.\nCzaryNa tej trawie\nNiezawodnych lekarstw siłą.\nWyciska sok na oczy Lizandra.\nBądź jej cieniem,\nWszystko będzie znów, jak było.\nSwój do swojej znowu wróci,\nSwoją Kasię znajdzie Maciej,\nNikt się niczym nie zasmuci,\nI chłop klaczy swej nie straci.\nDemetriusz, Lizander, Helena i Hermia zostają uśpieni.\nWchodzą: Tytania i Denko w orszaku Wróżek. Oberon w głębi, niewidziany.\nNa łoże z kwiatów przyjdź tu do kochanki,\nNiech się z twym pięknym obliczem popieszczę,\nGłowę twą lśniącą ustroję w róż wianki,\nDługie twe uszy wycałuję jeszcze.\nGdzie Groszkowy Kwiatek?\nPodrap mnie w głowę, Groszkowy Kwiatku! A gdzie monsieurPajęczynka?\nMonsieur Pajęczynko, dobry monsieur, weź w rękę twój oręż i zabij mi czerwonogiego bąka na wierzchołku ostu i, dobry monsieur, przynieś mi miodowy jego pęcherzyk. Tylko bądź ostrożny w tej wyprawie, a nade wszystko, dobry monsieur, daj baczność, żeby nie pękł pęcherzyk, bo byłoby mi bardzo przykro, gdybym cię zobaczył osmarowanego miodem. Gdzie monsieur Musztardka?\nSługaDaj rączkę, monsieur Musztardko. Tylko proszę, bez ceremonii, dobry monsieur.\nNic, dobry monsieur, tylko, żebyś pomógł drapać mnie kawalerowi Pajęczynce. Muszę zajrzeć do balwierza, bo zdaje mi się, że jestem okrutnie włochaty na twarzy, a tak jestem delikatnym osłem, że byle mnie włosek załechtał, muszę się drapać.\nCzy chciałbyś słuchać muzyki, kochanku?\nMam ja niezgorsze ucho do muzyki. Niech mi zagrają w bębenek i fujarkę.\nPowiedz, mój słodki, co byś chciał na obiad?\nA jużci miarkę obroku. Chętnie bym przegryzł dobrego, suchego owsa. Zdaje mi się także, że wielki mam apetyt na wiązkę siana. Nie ma jak dobre, pachnące siano!\nMam śmiałą wróżkę, która pójdzie szukać\nŚwieżych orzechów w spichlerzu wiewiórki.\nWolałbym raczej garść lub dwie garście suchego grochu. Ale nakaż, proszę, twoim ludziom, żeby mi nie przeszkadzali, bo czuję wielką do snu ekspozycję.\nSen, MiłośćŚpij! Ja cię w moje owinę ramiona,\nOberon występuje — Wchodzi Puk.\nWitaj, Robinie! Spojrzyj, co za widok!\nNad jej szaleństwem już litość mnie bierze,\nBo Hańba, Głupotagdym przed chwilą spotkał ją za lasem,\nDla tego durnia zbierającą zioła,\nW gniewie surowym skarciłem ją słowem,\nWłochate bowiem skronie tego osła\nUbrała w wonny świeżych kwiatów wianek,\nA rosa, która czasami błyszczała\nNa pączkach, niby wschodnich pereł sznurek,\nTeraz świeciła w pięknych kwiatów oku\nJak łzy żałoby nad wielką ich hańbą.\nGdym wyrzutami gniew mój zaspokoił,\nO przebaczenie prosiła w pokorze,\nWięc zażądałem pazia, jej podrzutka,\nPosłuszna, jedną z swych wróżek posłała,\nAby pacholę przywiodła natychmiast\nDo mojej w wróżek królestwie altany.\nJuż mam to chłopię; aby jej zapłacić,\nTę hydną z oczu jej zdejmę ułudę.\nTy, dobry Puku, pożyczoną głowę\nZdejm z ateńskiego ramion czeladnika,\nAżeby razem z innymi zbudzony\nMógł z nimi także do Aten powrócić,\nO wszystkich nocy tej wypadkach myśleć\nJak o marzeniu tylko nieprzyjemnym.\nLecz naprzód wróżek królowę wyzwolę.\nDotyka jej oka zielem.\nCzaryBądź, jak wprzód byłaś, niech obłęd uleci,\nNiech oko twoje będzie, jak przód było;\nDiany pączek śród Kupida kwieci\nDokona cudu czarów swoich siłą.\nZbudź się, Tytanio, z długiego uśpienia!\nAch, Oberonie, jak straszne marzenia!\nToż mi się zdało, że kochałam osła.\nTo twój kochanek.\nJak się nim teraz duszą brzydzę całą!\nCicho! Robinie, odejm mu tę głowę.\nMuzyka, CzaryTeraz, Tytanio, niech twoja muzyka\nNa pięciu śpiących głęboki sen zleje,\nNie do snu, ale do śmierci podobny.\nZmysł ich, muzyko, snem owioń głębokim!\nZbudzony, własnym twym patrz głupim okiem!\nMuzyka, Błogosławieństwo, ŚlubUderz, muzyko! cicha muzyka Twą dłoń daj mi drogą,\nKolebkę śpiących lekką trąćmy nogą,\nBo przyjaźń w dawnej wróciła nam mocy.\nW książęcym domu jutro, o północy,\nBłogosławieństwa poniesiem życzenia\nNa wszystkie jego przyszłe pokolenia,\nA z Tezeuszem dwie kochanków pary\nZłączą się węzłem miłości i wiary.\nŚwitKrólu wróżek, już skowronek\nWita pieśnią bliski dzionek.\nWięc ze smutkiem i milczeniem\nZa niknącym gońmy cieniem;\nPrędzej świat oblecim wkoło\nNiż księżyca błędne czoło.\nSenLećmy, królu! powiesz w locie,\nWychodzą — Słychać za sceną odgłos rogów. — Wchodzą: Tezeusz, Hippolita, Egeusz i ich Orszaki.\nNiech gajowego przywoła z was jeden,\nBo po obrzędzie święta dokonanym,\nGdy cały ranek swobody nam został,\nNiech moja droga usłyszy muzykę\nMoich ogarów. W zachodniej dolinie\nNiech je natychmiast strzelcy rozsforują.\nIdźcie, powtarzam, szukać gajowego.\nPolowaniePiękna królowo, z tamtej góry szczytu\nPiesMoje ogary spartańskiej są rasy,\nUsłyszysz sama. —\nLecz cóż to za nimfy?\nTo moja córka uśpiona, mój królu,\nTo jest Lizander, a przy nim Demetriusz,\nA to Nedara córka jest, Helena.\nDziwię się, co ich zebrało tu razem.\nPewno o świcie wyszli, by obchodzić\nMajowe święto, i tu pośpieszyli\nBlasku naszemu przydać orszakowi.\nLecz, Egeuszu, czy nie dziś Helena\nMa nam swój wybór stanowczo objawić?\nTak jest, dziś, królu.\nIdź więc, a każ strzelcom,\nAby ich rogów zbudzili odgłosem.\nRogi i krzyki za sceną. — Demetriusz, Lizander, Hermia i Helena zrywają się zbudzeni.\nDzień dobry! Święty minął już Walentyn,\nA dziś dopiero ptaszki się tu parzą?\nPrzebacz mi, królu! Klękają wszyscy przed Tezeuszem.\nTylko proszę, wstańcie.\nWiem, że was miłość zrobiła wrogami,\nSkądże ta zgoda? Jaką mogła sprawą\nNienawiść starej wyrzec się zazdrości,\nI bez obawy spać przy nienawiści?\nNie mogę, królu, jasno odpowiedzieć,\nNa pół uśpiony, a na pół zbudzony.\nSam nie wiem, w jaki przybyłem tu sposób,\nLecz mi się zdaje — chciałbym prawdę wyznać —\nLecz tak jest, teraz sobie przypominam,\nPrawoZ Hermiąm tu przybył; myślą było naszą\nOpuścić miasto, aby się ratować\nOd ateńskiego prawa surowości.\nSkończ, dosyć na tym! Niech na jego głowę\nCała surowość praw ateńskich spadnie.\nChcieli ucieczką skraść nam, Demetriuszu,\nTobie małżonkę, a mnie moją wolę,\nAby ma córka żoną twoją była.\nGniewZ ust się Heleny dowiedziałem, królu,\nA miłość za mną pognała Helenę.\nLecz teraz, królu, nie wiem, jaką siłą,\nSiłą cudowną, miłość ma dla Hermii\nJak śnieg stopniała, zdaje mi się teraz\nJak przypomnienie błyszczącego cacka,\nZa którym w moim dzieciństwie goniłem.\nDziś moją wiarą, serca mego cnotą,\nJedynym celem, ócz moich rozkoszą,\nHelena tylko. MiłośćNim ujrzałem Hermię,\nHelenie, królu, byłem zaręczony;\nJak chory, miłym wzgardziłem pokarmem,\nDzisiaj, zdrowemu, smak rodzimy wrócił,\nKocham go, pragnę, za nim tylko wzdycham,\nI odtąd wierny będę mu na zawsze.\nSzczęsne spotkanie, piękni kochankowie!\nResztę powieści wysłuchamy później.\nŚlubNa przekór twojej woli, Egeuszu,\nW jednej świątyni, wkrótce z nami razem\nWiecznym łańcuchem zwiążem dwie te pary.\nZbyt jest już późno; nasze polowanie\nDo stosowniejszej odkładamy pory.\nTeraz do Aten. Trzech mężów, trzy żony\nW dniu jednym ślubne przywdzieją korony.\nA więc do Aten spieszmy, Hippolito.\nWychodzą: Tezeusz, Hippolita, Egeusz i Orszak.\nWszystko mi zda się małe i niejasne,\nJak góry w dali zdają się obłokiem.\nMnie się znów wszystko wydaje podwójne,\nJak każdym okiem osobno widziane.\nJak znaleziony klejnot, mój Demetriusz\nZda mi się moim i znowu nie moim.\nSenMyślę, że śpimy i marzymy wspólnie.\nBył tu z mym ojcem.\nI z swą Hippolitą.\nI do świątyni woła nas za sobą.\nWięc idźmy za nim, to nie sen był marny.\nW drodze marzenia nasze opowiemy.\nWychodzą. — Denko się budzi.\nJak przyjdzie na mnie kolej, zawołajcie mnie, a odpowiem. Pierwsze moje słowa są: Przepiękny Piramie! — Hola, ho! Piotrze Pigwo! Fujarko, naprawiaczu miechów! Ryjaku, kotlarzu! Głodziku! Jak Bóg żywy, uciekli, a zostawili mnie śpiącego. SenPrzedziwne miałem widzenie. Miałem sen, a żaden ludzki dowcip nie wypowie, co to za sen był. Człowiek, co by chciał sen ten wytłumaczyć, po prostu byłby osłem. Zdawało mi się, że byłem — nikt nie potrafi zgadnąć, czym byłem. Zdawało mi się, że byłem i zdawało mi się, że miałem. Ale kto by się podjął powiedzieć, co mi się zdało, że miałem, ten po prostu byłby pstrokatym błaznem. Oko ludzkie nie słyszało, ucho ludzkie nie widziało, ręka ludzka niezdolna posmakować, język pojąć, a serce wypowiedzieć, co mi się śniło. Namówię Piotra Pigwę, żeby o tym śnie napisał balladę, tytuł jej będzie: Sen Denka, bo jest bezdenna, a zaśpiewam ją przy końcu sztuki, w przytomności księcia. Być nawet może, że dla dodania jej krasy, zanucę ją nad umarłą Tyzbe wychodzi.\nAteny. Izba w domu Pigwy.\nWchodzą: Pigwa, Fujarka, Ryjak i Głodzik.\nCzyście posłali do domu Denka? Czy wrócił?\nAni słychu o nim. Bez wątpienia leży gdzieś zaczarowany.\nJeśli nie wróci, krucho z naszą sztuką; bez niego kroku nie ruszy, czy nie prawda?\nBez niego wszystko przepadło, bo nie ma w Atenach drugiego człowieka, co by mógł przedstawić Pirama.\nNie, nie ma. On ma po prostu najbystrzejszy dowcip ze wszystkich czeladników ateńskich.\nA do tego najpokaźniejszą postawę; a co do słodyczy głosu, to drugi słowik.\nNależało ci powiedzieć: to drugi lew, bo Ptaksłowik, odpuść Boże, to rzecz do niczego.\nMości panowie, książę wraca ze świątyni, gdzie w dodatku odbył się ślub dwóch lub trzech pań i panów. Gdyby nam się udało przedstawić naszą sztukę, wyszlibyśmy wszyscy na ludzi.\nChciwośćO, słodki waligóroDenko! gdzie jesteś? Tak więc, straciłeś pół-złotka na dzień, przez całe życie. Nie uszedłby pół-złotka na dzień, bo dałbym się powiesić, gdyby mu książę nie dał pół-złotka na dzień za odegranie Pirama. Zarobiłby je uczciwie; pół- złotka na dzień za Pirama, albo nic.\nGdzie moje chłopaki? gdzie moje serduszka?\nDenko! O dniu waleczny! O szczęśliwa godzino!\nMości panowie, mógłbym wam cuda opowiadać, ale nie pytajcie, co to za cuda, bo jeśli wam powiem słówko, nie jestem Ateńczykiem. Opowiem wam jednak wszystko słowo w słowo, jak się stało.\nOpowiedz, słodki Denko.\nO mnie ani słowa. TeatrWszystko co wam powiem, jest, że książę już po obiedzie. Zbierzcie wszystkie wasze rupiecie; dobre tasiemki do bród, nowe wstążki do trzewików. Zbierzcie się co prędzej w pałacu; niech każdy odczyta swoją rolę, bo mówiąc krótko a węzłowato, sztuka nasza jest preferowaną. Na każdy przypadek niech Tyzbe weźmie świeżą bieliznę, a ten, co gra lwa rolę, niech nie obcina paznokci, bo muszą wisieć, jak lwie pazury. A prócz tego, najdrożsi aktorowie, nie jedzcie ani cebuli ani czosnku, bo z ust waszych mają wychodzić słodkie oddechy, i nie wątpię, że kto bądź je usłyszy, przyzna, że słodka to komedia. Dość słów na teraz, idźmy!\nAteny. Pokój w pałacu Tezeusza.\nWchodzą: Tezeusz, Hippolita, Filostrat, Panowie i Orszak.\nPowieść kochanków dziwna mi się zdaje.\nWięcej w niej dziwu, niż prawdy, i nigdy\nW te czarodziejskie bajki nie uwierzę.\nMózg zakochanych i szalonych kipi,\nKształtuje formy, których zimny rozum\nNigdy pochwycić i pojąć nie zdoła.\nPoetaKażdy poeta, lunatyk, kochanek\nTen widzi diabłów więcej, niż ich w piekle —\nTo wariat; równie szalony kochanek\nWidzi w Murzynce Heleny urodę;\nPoetaOko poety, w uniesienia szale,\nStrachA gdy w ciemności trwoga ją ogarnie,\nIch powieść jednak o cudach tej nocy,\nO niepojętych uczuć ich przemianach,\nCoś pewniejszego, jak marzenie, znaczy,\nRzeczywistości wielkie ma pozory,\nMimo dziwactwa i swej cudowności.\nWchodzą: Demetriusz, Lizander, Hermia i Helena.\nAle patrz, pełni wesela przychodzą.\nNiech zawsze radość, moi przyjaciele,\nI świeża miłość mieszka w sercach waszych!\nA wierniej jeszcze niechaj towarzyszy\nWaszym przechadzkom, biesiadom i łożu!\nJakimże tańcem, jaką maskaradą\nWiek nieskończony trzech godzin zapełnim\nOd końca uczty do chwili spoczynku?\nGdzie mistrz zwyczajny zabaw naszych teraz?\nCo ma pod ręką? Czy ma jaką sztukę,\nBy zmniejszyć nasze trzygodzinne męki?\nGdzie jest Filostrat?\nNa rozkazy, królu.\nCzas, ZabawaJak wieczór skrócisz? Jaką maskaradą\nLub jakim tańcem? Zabawy nam trzeba,\nAby oszukać krok czasu leniwy.\nOto spis, królu, gotowych rozrywek,\nSpojrzyj i wybierz, od czego mam zacząć.\n„Bitwa Centaurów z harf towarzyszeniem,\nPrzez ateńskiego śpiewana rzezańca”.\nSam ją kochance mej opowiedziałem\nNa chwałę mego krewnego Alcyda.\n„Szalona wściekłość pijanych Bachantek,\nTrackiego wieszcza szarpiących w kawałki”.\nStary to przedmiot; widziałem go dawniej,\nGdy, Teb zwycięzca, wróciłem do Aten.\n„Głód, NaukaPłacz Muz dziewięciu nad śmiercią nauki,\nUmarłej z głodu niedawnymi czasy”.\nTo jakaś ostra musi być satyra,\nNie dla niej pora przy ślubnych jest godach.\n„Śmieszna tragedia, krótka ale nudna,\nTyzby, kochanki młodego Pirama”.\nKrótka a nudna? Tragedia a śmieszna?\nA więc śnieg czarny albo lód gorący?\nJak potrafimy zgodzić tę niezgodę?\nNuda, Sztuka, TeatrSztuka to, królu, długa na słów dziesięć,\nDlatego nudna. Na swoim w niej miejscu\nNie ma jednego słowa lub aktora.\nŻe to tragedia, królu, trudno wątpić,\nSkoro w niej Piram z własnej ginie ręki.\nŚmiechGdym próby słuchał, oczy me, wyznaję,\nŁzami zabiegły, ale łez weselszych\nNigdy śmiech z ludzkich źrenic nie wycisnął.\nJacy tę sztukę grają aktorowie?\nPozycja społecznaTłum twardoręki tutejszej czeladzi,\nBędziem jej słuchać.\nNie, szlachetny panie;\nZnam całą sztukę, licha to ramota,\nNa twą cześć w pocie czoła wyuczona,\nChyba że mogą chwilę cię zabawić\nDobre ich chęci.\nPragnę widzieć sztukę,\nBo co powinność w hołdzie nam przynosi,\nW prostocie ducha, zawsze jest przyjemne.\nZabierzcie miejsca; wprowadzić aktorów.\nNie lubię patrzeć na bezsilny mozół,\nUpadający pod służby ciężarem.\nNic podobnego nie zobaczysz, droga.\nWszak nam powiedział, że to nad ich siły.\nTym więcej łaski za nic im dziękować.\nZabawą dla nas będą ich usterki;\nA gdzie się potknie gorliwość uboga,\nChęci, nie talent wzgląd szlachetny sądzi.\nStrach, Pozycja społecznaW moich podróżach nieraz mnie uczeni\nMilcząca miłość i niema prostota\nNajwymowniejsze dla mojej są duszy.\nŁaskawy panie, prolog już gotowy.\nPrzy odgłosie trąb i rogów wchodzi Prolog.\nJeżeli was obrazim, to w naszej jest myśli;\nPokazać, żeśmy bawić was, nie nudzić przyśli\nUbogim przedstawieniem sztuki naszej wątku,\nI to jest szczery koniec naszego początku.\nRozważcie to. Przychodzim tylko na przekorę;\nNie przychodzim, by w dobrą ucieszyć was porę,\nTo nasz cel. By wesele w sercach wam obudzić\nNie jesteśmy tu; żeby na chwilę was nudzić\nGotowi aktorowie, a sztuki swej tokiem\nWyłożą, co przed waszym przesunie się okiem.\nTen zuch nie zważa na punkta.\nJechał na swoim prologu, jak dziki źróbek; nie wie, co to jest stanąć. Dobra nauka, miłościwy panie: nie dość jest mówić, trzeba jeszcze mówić, jak należy.\nTo prawda. Grał na swoim prologu, jak dziecko na fujarce; dźwięk, tylko że bez ładu.\nTeatrMowa jego podobna jest do powikłanego łańcucha; nie brak żadnego ogniwa, ale wszystko w nieporządku. Lecz co dalej?\nWchodzą: Piram i Tyzbe, Mur, światło Księżyca i Lew w pantomime.\nTen widok może trochę zadziwia słuchaczy,\nAle prawda niebawem wszystko wytłumaczy.\nTen mąż jest to Piramus, jeśli chcecie wiedzieć,\nA że dama ta Tyzbe, mogę wam powiedzieć.\nTen człek, którego wapno, jak widzicie, bieli,\nTo lichy mur, co biednych kochanków tych dzieli.\nJeśli muszą przez szpary jego nieszczęśliwi\nDo ucha sobie szeptać, niech was to nie dziwi.\nTen znowu z psem, latarnią i tą wiązką cierni\nPrzedstawia blask księżyca; kochankowie wierni\nPrzy tym blasku księżyca poprzysięgli sobie\nOdbyć miłosny sobór na Ninusa grobie.\nW końcu ta straszna bestia, co się lew nazywa:\nGdy w nocy ufna Tyzbe pierwsza tam przybywa,\nSpłoszył ją swoim rykiem, i gdy pełna trwogi\nUciekała co prędzej, płaszcz jej spadł wśród drogi,\nA lew go krwawą paszczą czerwono pomazał.\nSamobójstwoGdy się wysmukły młodzian Piramus pokazał,\nZnajdując wiernej Tyzby płaszcz zamordowany,\nSwój miecz krwawy, występny, jakby opętany,\nNiby rożen w głębiny piersi swoich wcisnął,\nSkąd strumień krwi gorącej na powietrze trysnął.\nTyzbe pod morwą skryta, kiedy powróciła,\nMiecz kochanka z rozpaczy w sercu utopiła.\nTeraz lew, blask księżyca, mur, dwaj kochankowie,\nKażdy, jak przyjdzie kolej, resztę wam opowie.\nWychodzą: Prolog, Tyzbe, Lew i światło księżyca.\nDziwno by mi było, gdyby lew przemówił.\nNic w tym dziwnego przecie, mój królu. ZwierzętaDlaczegóżby lew nie mógł mówić, gdy mówi tylu osłów.\nWypadło, żem jest murem w izbie tej, panowie,\nJa, kotlarz, co Ryjakiem naprawdę się zowie,\nKtóż by lepszej wymagał mowy od kłaków i wapna?\nTo najdowcipniejsza ściana, o jakiej zdażyło mi się słyszeć.\nPiram zbliża się do muru, słuchajmy!\nNocNocy ciemna, owita w czarne prześcieradło,\nPodobno w mojej Tyzby pokaże się zdrada.\nO, murze, słodki murze! O, murze kochany,\nCo dzielisz moje pola i ojca jej łany,\nPozwól mi przez twą szparę, mureczku mój drogi,\nPo drugiej stronie okiem szukać mej niebogi.\nMur podnosi otwarte palce.\nDzięki! Niech za to Jowisz podpiera cię stale!\nPrzekleństwoCo ja widzę? Niestety, nie widzę nic wcale.\nZdaje mi się, że mur, jeżeli ma serce, powinien przekleństwem na przekleństwo odpowiedzieć.\nNie, nie, najjaśniejszy panie, nie powinien. Po słowach „co mnie tak zawiodły!” jest kolej na Tyzbe. Ma wejść teraz, a ja mam na nią czatować przez szparę. Zobaczycie, że wszystko się stanie, słowo w słowo, jak wam powiedziałem. Czy widzicie? Nadchodzi.\nO murze, już ty nieraz słyszałeś me łkanie,\nGdy przyszło z Piramusem bolesne rozstanie.\nWiśniowymi ja nieraz ogrzałam ustami\nWidzę głos, hej, do szpary! Czy mi się nie zdarzy\nDosłyszeć chciwym uchem Tyzby mojej twarzy?\nDrogi! Bo myślę, że to ty, Piramie?\nMyśl, co chcesz, ale nie wątp, że ja, że nie kłamię,\nJa, wierny twój Limander.\nJa Helena, wierna,\nPóki mnie nie zabierze śmierć niemiłosierna.\nNigdy Szefel wierniejszy nie był Prokrusowej.\nJak Prokrus Szefelowi, tak ja Piramowi.\nPocałuj mnie, kochana, przez muru szczelinę.\nAch, nie twoje usteczka, lecz całuję glinę!\nCzyli chcesz przy Nygusa grobie na mnie czekać?\nLecę na śmierć lub życie, chwili nie chcę zwlekać.\nJa, mur, tutaj skończyłem rolę moją całą,\nWięc odchodzę, bo nic mi robić nie zostało.\nWychodzą: Mur, Piram i Tyzbe.\nTeraz mur między dwoma sąsiadami rozwalony.\nNie ma na to lekarstwa, panie, gdy mury podsłuchują bez ostrzeżenia.\nNie słyszałam jeszcze głupszej ramoty.\nJeżeli nie gorzej o nich myślimy, jak oni sami o sobie, mogą uchodzić za niepospolitych ludzi. Ale zbliżają się dwie szlachetne bestie: człowiek i lew.\nWchodzą: Lew i światło księżyca.\nKobieta, StrachPiękne panie, serduszka których biją w trwodze,\nWięc wiedzcie, że ja, Cichy, stolarz, lwa gram rolę,\nŻe tu sobie żadnego gwałtu nie pozwolę,\nBo wiem, że gdybym przyszedł naprawdę z lwa siłą,\nZ moim gardłem i głową krucho by tu było.\nCo za poczciwa i sumienna bestia!\nJeszcze nie widziałem lepszej bestii.\nTen lew to istny lis z odwagi.\nPrawda, a gęś z roztropności.\nNie, panie, bo jego odwaga nie może porwać jego roztropności, a lis porywa gęsi.\nJego roztropność, jestem pewny, nie może porwać jego odwagi, bo gęś nie porywa lisa. Ale zostawmy to jego roztropności, a słuchajmy teraz księżyca.\nTa latarnia jest rogów księżyca obrazem.\nPowinien by rogi nosić na głowie.\nJuż nie jest na młodziku, rogi też jego są niewidzialne w pełni.\nTa latarnia jest rogów księżyca obrazem,\nJa chłopem na księżycu jestem tu zarazem.\nTo błąd największy z całej sztuki; należało go wsadzić w latarnię, bo jakże inaczej byłby chłopem na księżycu?\nNie śmie tam wejść dla świecy; widząc knot jej długi, bał się, żeby mu nie utarto rogów razem z knotem.\nTen księżyc nudzić mnie zaczyna; pragnęłabym, żeby się już zmienił.\nGłupotaWnosząc ze słabego światełka jego roztropności, zdaje się, że jest już na schyłku. Przez grzeczność jednak i wyrozumiałość musimy dać mu czas potrzebny.\nProwadź rzecz dalej, księżycu!\nKsiężyc, TeatrWszystko, co miałem wam powiedzieć, było oświadczyć, że ta latarnia jest księżycem; ja chłopem na księżycu; ten pęk ciernia moim pękiem ciernia, a ten pies moim psem.\nAleć to wszystko powinno być w latarni, bo wszystko to jest na księżycu. Ale cicho! zbliża się Tyzbe.\nTo stary grób Nygusa, a gdzie me kochanie?\nKsiężyc, TeatrPięknie świeciłeś, księżycu! Na uczciwość, ten księżyc świeci z rzadką gracją.\nWtem nadszedł Piramus.\nA lew zniknął.\nSłońce, KsiężycDzięki, księżycu, za twe słoneczne promienie,\nBo widzę, że przy twego światła srebrnych strugach\nZobaczę moją Tyzbę na zielonych smugach.\nLecz stój! wielki Boże!\nLecz patrz, czy być może?\nOczy moje, czy widzicie?\nO, kaczątko, moje życie,\nTwój płaszcz pięknie haftowany\nTwoją krwią pomalowany?\nPrzybywajcie z piekła jędze,\nParki, życia mego przędzę\nNiech nożyce wasze utną!\nSkończcie, zniszczcie istność smutną!\nTa namiętność i śmierć drogiej kochanki zdolne prawie zasmucić człowieka.\nNiech zginę, jeśli mi nie żal tego poczciwca.\nAch, dlaczegóż, naturo, ulepiłaś lwice?\nSkoro ten lew okrutny połknął mą dziewicę,\nCo jest, nie, nie, co była najpiękniejszą panią,\nŻyjącą, kochającą: życie dałbym za nią!\nŁzy, SamobójstwoŚmierćPłyńcie z oczu, łez mych strugi,\nDalej z pochwy, mieczu długi!\nNiechaj ostrze twe utonie\nTu, w Pirama lewym łonie,\nW którym słyszę serca tyk.\nWięc umieram myk! myk! myk!\nDuszaJuż ja teraz trup bez ruchu,\nNiech języka światło zniknie!\nNiechaj księżyc w przepaść smyknie!\nA ty teraz giń! giń! giń!\nUmiera. Wychodzi światło księżyca.\nAle dlaczego odeszło światło księżyca, nim wróciła Tyzbe i znalazła kochanka?\nZnajdzie go przy świetle gwiazd. Nadchodzi, jej rozpacz kończy sztukę.\nSądzę, że nie będzie rozwlekła po stracie takiego Pirama; mam nadzieję, że krótko się sprawi.\nPiórko przeważy szalę, kto lepszy, Piramus, czy Tyzbe.\nJuż go zobaczyła słodkim swoim okiem.\nI tak po nim płacze, videlicet.\nŚmierć, RozpaczCzy śpisz, kochaneczku?\nAch, więc zimny grób przyciśnie\nJego nosa świeże wiśnie,\nLilie ust jego srebrzyste,\nLic jego złoto pierwiosnek?\nO, łzy moje wiekuiste,\nBo on miał oczy zielone jak czosnek!\nTrzy siostrzyce, przybywajcie,\nA ręce blade jak mleko\nKrwi czerwonej jego rzeką\nBez ustanku polewajcie,\nGdyście przecięły, złe jędze,\nDni jego jedwabną przędzę!\nSamobójstwoLecz języku, dość tych żali!\nPrzyjdź mi w pomoc, wierna stali!\nUtoń w głębiach mego łona!\nPrzyjaciele, bądźcie zdrowi!\nTak Tyzbe kona.\nBądźcie zdrowi! zdrowi! zdrowi!\nZostało światło księżyca i Lew, żeby pogrzebać umarłych.\nI mur do pomocy.\nNie, możecie mi wierzyć; mur już rozwalony, który rozdzielił ich ojców. Czy chcecie teraz widzieć epilog, albo przysłuchać się bergamaskiemu tańcowi, wykonanemu przez dwóch tancerzy naszego cechu?\nTylko proszę, żadnego epilogu; sztuka wasza nie potrzebuje obrony. Nie broń nikogo; bo gdzie wszyscy aktorowie pomarli, nie potrzeba ganić jednego. SztukaGdyby ten, co to napisał, grał rolę Pirama i powiesił się na podwiązce Tyzby, byłaby to prześliczna tragedia, choć jest nią i teraz, na uczciwość, a odegraną znakomicie. Pokaż nam teraz wasz bergamaski taniec, a daj pokój epilogowi. Taniec klaunów.\nCzasŻelazny język wymówił dwunastą;\nA więc do łożnic! to prawie czas wróżek.\nBoję się jutro rano tak spać długo,\nJak długo wieczór ten przeciągnęliśmy.\nO ciężkim nocy kroku ta nam farsa\nNie dała myśleć. Czas spać, przyjaciele.\nBędziem to święto obchodzili godnie\nWśród uczt i tańców dwa jeszcze tygodnie. Wychodzą.\nGłodna ryczy teraz lwica,\nWilki wyją do księżyca;\nDziennej pracy potem zlany\nChrapie wieśniak zmordowany.\nGasną ognie, a na wieży\nHuka puszczyk, pod kotary,\nGdzie cierpiący łazarz leży,\nŚle do myśli kir i mary.\nDuchZ grobów wstają w tej godzinie\nRozbudzone duchów koła,\nI milczące, po dolinie,\nCiągną ścieżką do kościoła.\nMy, co od słońca spojrzenia\nUciekamy przy Hekacie,\nCiągle w cieniów skryte szacie,\nWierne nocy jak marzenia,\nCzas nasz teraz; ani myszy\nDom ten święty nie usłyszy.\nPierwszym przybył, by w podwórzu\nZmieść tą miotłą kłęby kurzu.\nWchodzą : Oberon i Tytania z Orszakiem.\nZ gasnącego niech ogniska\nBlask w tym domu świeży błyska;\nNiechaj wróżki me radośnie,\nJak ptaszyna w pierwszej wiośnie,\nNucą ze mną pieśń wesołą\nI zatoczą tańców koło.\nNaprzód chórem pieśń zanucim,\nPotem pójdziem, ręka w ręce,\nI w komnaty te książęce\nBłogosławieństw skarby rzucim.\nPieśń i tańce.\nAż do świtu, wróżki moje,\nPrzebiegajcie te podwoje,\nGdy Błogosławieństwomy do ślubnej kotary\nBłogosławieństw niesiem dary,\nBy wszystko, co tam wyrośnie,\nW wiecznej chwały kwitło wiośnie.\nTrzem tym parom szczęście damy,\nNic ich życia nie zasmuci,\nDłoń natury żadnej plamy\nNa potomstwo ich nie rzuci.\nNigdy oblicza ich dzieci\nNi zajęczej znamię wargi,\nKtóre rodzi wstręt i skargi,\nNi brodawka nie oszpeci.\nPoświęcajcie polną rosą,\nKażdy kątek; wasze nogi\nCichy pokój w wszystkie progi\nI szczęście niechaj poniosą.\nLat tysiące niech przepłynie,\nA dom szczęściem ten niech słynie!\nDobry tańców mają czas;\nA o świcie czekam was.\nWychodzą: Oberon, Tytania i Orszak.\nSen, PożegnanieJeśli was nasze obraziły cienie,\nOd redakcji: Poniżej zamieszczamy tekst Józefa Ignacego Kraszewskiego, służący za wstęp do wydania Snu nocy letniej w XII tomie Dzieł zebranych Shakespeare'a z roku 1895.\nCzarodziejska ta fantazja powinna by się właściwie nazywać: Snem nocy Świętojańskiej — Midsummer nie oznacza w Anglii nieokreślonego jakiegoś dnia letniego, ale tę pełną czarów noc Św. Jana, dnia 24 czerwca, którą u nas też obchodzono Sobótkami, z tymi samymi obrzędami prawie, co na Zachodzie.\nOdwieczna cześć Baala, która się po całym rozeszła świecie, wspólną była z innymi i narodom słowiańskim. Baalową tę noc obchodzono ogniami zapalonymi, śpiewami i skokami, począwszy od brzegów Dniepru i Wisły, aż do Renu, Sekwany i Tamizy. Co więcej, też same nawet z nią w Anglii związane były gusła, podania i obrzędy. Jak u nas, szukano tej nocy w Anglii nie kwiatu wprawdzie, ale nasienia paproci. Duchy z królową swą na czele, szatany pod wodzą swego pana walczyły o posiadanie tego cudownego ziarna.\nGrose w swym Provincial Glossary opowiada o kimś, co poszedłszy za nasieniem paproci, pobity został i potłuczony przez zazdrosne duchy.\nDziwy się działy w tę noc Kupałową; duchy umarłych występowały z grobów, widma zbliżały się i mieszały z ludźmi żywymi, najdziksze sny ich trapiły, łudziły i przepowiadały przyszłość. Marzenia te zwano „Szałem nocy Św. Jana” i dlatego Szekspir dramatowi swemu fantastycznemu nadał ten tytuł, którego znaczenie u nas się zaciera… a w Anglii jest zrozumiałym.\nWszystko, co widzieć mamy, jest jakby snem, ułudą, rozgorączkowanej wyobraźni igraszką…\n(Akt V. Scena I)\nSzekspir pisząc tę cudną fantazję w końcu XVI wieku, gdy jeszcze palono w najlepsze czarownice (i długo potem), gdy nie wierzyć w duchy, widma i czarnoksięskie praktyki, w konszachty z diabłami, w zaklęcia i wywoływania duchów uważało się za grzech i bezbożność, dał dowód wielkiej wyższości swej nad pojęcia wieku. Współczesny mu, także pisarz dramatyczny, Juliusz książę brunszwicki, który podobne nawet z poetą angielskim układał sztuki dla sceny, palił u siebie tak gorliwie czarownice, że plac, na którym się egzekucje odbywały, jak las palów niedogorzałych wyglądał. Szekspir z tych mrzonek fantazji rozbujałej czynił właściwy użytek, przędąc z nich złote poezji nici, tkając z nich tę różnobarwną tkankę, która obleka Burzę i Sen nocy letniej.\nW jego świecie duchów, podobnym do świata ludzi, mieszczą się Oberony i Tytanie, Puki i Ariele, postacie cudnej piękności, poczwarne i fantastycznych kształtów, pocieszne Groszkowe Kwiatki i Gorczyczki. Było to nowością zuchwałą w XVI wieku, zamiast lękać się czarów i duchów, robić z nich zabawę i posługiwać się nimi na scenie. Należy poecie więcej może, niż uwielbienie geniuszu, bo cześć dla odwagi, z jaką w ten sposób protestował przeciwko obłąkaniom, które na czarowników używały stosu, tortury i miecza.\nPoeta czerpał z obfitej skarbnicy podań ludu, ale każdy z kwiatków uszczkniętych, tchem jego ożywiony, nowego nabierał blasku. Z drukowanych materiałów służyły mu, wedle badaczy angielskich, z Chaucera Canterbury Tales, opowiadania w The Wif of Bathes Tale z czasów króla Artura.\nU Chaucera też zapożyczył postacie Tezeusza i Hippolity i wiele szczegółów, nawet pomysł do wybornej parodii dramatu o Piramie i Tyzbie.\nPostać Robina „good-fellow” (Puka) była i jest dotąd tak popularną, iż z mnogich o nim powieści wybór tylko był trudnym. Sama osnowa tego dramatu, marzenia, fantazji wcale nie jest zawikłaną. Tezeusz, książę ateński, ma się żenić z Hippolitą, królową Amazonek. Czas ślubu nie nadszedł jeszcze, czynią się ku niemu przygotowania. Wtem nadchodzi Egeusz, ojciec małej, ślicznej, żywej Hermii, ze skargą do króla. Postanowił on ją wydać za Demetriusza (który wprzódy kochał się w pięknej, smukłej, majestatycznej postaci Helenie) — Hermia, kapryśne dziewczę, dała się zbałamucić piosnkom, jedwabnym słówkom i darom młodego Lizandra. Ojciec, któremu dziecię odmawia posłuszeństwa, żąda od księcia rozkazu, przymuszenia jej, grożąc skazaniem na wieczną pokutę i zamknięcie w dziewiczym klasztorze Diany. Jeśli nie pójdzie za Demetriusza, nie wyda jej za nikogo. Hermia nie daje się zastraszyć groźbami. Lizander namawia ją do ucieczki z sobą i naznacza miejsce schadzki, w gaju pod miastem, skąd w dalszą wyruszyć mają drogę.\nMamy więc naprzód parę księżęcą i dwie pary kochanków, około których dramat ma się rozwinąć. W lesie spotykamy się jeszcze z królem duchów Oberonem i królową Tytanią, poróżnionych z sobą o fraszkę: chłopaka, którego król chce wziąć do usług swoich, a królowa mu go nie daje.\nKropelka soku, wysączona z bratków (Viola tricolor), ma mieć tę własność, że puszczona na powiekę śpiącego, zapala go miłością ku istocie, którą pierwszą ujrzy po przebudzeniu. Oberon chce się pomścić na Tytanii, posyła Puka po sok cudowny, rozkazuje namaścić jej powieki i podsuwa w chwili ocknięcia się tkacza Denka, któremu Puk przyczepił głowę oślą. Biedna Tytania szaleje za poczwarną istotą.\nTymczasem w lesie razem znajduje się Lizander i Helena, przychodzi Demetriusz, osoby te spotykają się, gubią, współzawodnicy waśnią, a figlarny Puk złośliwe płata im sztuki.\nWśród tego dramatu dwojga par zakochanych, nie licząc królowej Tytanii, nadzwyczaj komicznie przedstawia się trupa artystów dramatycznych, złożona z biednych rzemieślników ateńskich, mających w czasie wesela króla grać, gwoli rozrywki jego, historię o Piramie i Tyzbe. Tragiczny ten przedmiot w rękach i na ustach cieśli, stolarza, tkacza, miechownika, kotlarza i krawca, zmienia się w przedziwną farsę i parodię wielu zapewne teatrów z czasów Szekspira. Podobni amatorowie sztuki dramatycznej i dziś by się jeszcze znaleźli. W scenach przygotowujących się artystów, mających grać role Muru, Światła księżycowego, Lwa, humor i dowcip jest niezrównany. Jest to satyra, która niegdyś jeszcze ostrzejszą być musiała, dotykając znanych ludzi i okoliczności, o które się co dzień ocierano. W ogóle też teatr Szekspira, mimo komentatorów i tradycji, stracił wiele dla nas z tych rysów, które współcześni tylko pochwycić mogli. Mnóstwo napomknień i aluzji niezrozumiałymi się stały.\n„Najrzewniejsza komedia i najokropniejsza śmierć Pirama i Tyzby”.\nWspomniany przez amatorów-artystów Herkules na przykład, był jedną z najulubieńszych figur przedszekspirowskiego teatru.\nW Green'a Groatsworih of Wit jeden z aktorów mówi: „Dwanaście prac herkulesowych wygrzmiałem ze sceny”.\nScena, gdy Denko obiecuje pod sekretem, ostrzec widzów, że nie jest prawdziwym Lwem, i że się nie mają czego obawiać, przypomina anegdotę słyszaną przez Malone'a, którą Szekspir zużytkował.\nDawano raz na Tamizie przedstawienie uroczyste dla królowej Elżbiety; niejaki Harry Goldingham wystąpić miał w roli Ariona na delfinie. Tymczasem od wilgoci dostał chrypki, głos mu nie służył, i gdy się królowa zbliżyła, począł suknie, w które był przebrany, zrzucać, wołając: Nie jestem Arionem, jako żywo, ale sławetnym i uczciwym Harrym Goldinghamem… Co królowę niezmiernie ubawiło.\nRok, w którym Szekspir wymarzył tę fantazję, ten sen na jawie, daje się oznaczyć dosyć prawdopodobnie. W samej sztuce są pewne skazówki. Gdy Filostrat daje do wyboru Tezeuszowi sztukę, jaka ma być graną w czasie zabaw weselnych, między innymi wymienia:\n„Dziewięć muz we łzach, nad zgonem nauki, która niedawno z nędzy umarła”.\nŁzy Muz Spensera, do których to jest aluzją, wyszły w roku 1591.\nDrugą wskazówką jest wspomnienie w Romeo i w tym Śnie królowej Mab, dozwalające przypuszczać, że oba dramaty pochodzą mniej więcej z jednej epoki, zatem między 1593 a 1594. Na ostatek Meres w Palladis Tamia (1598) już go wspomina. Malone oznacza rok 1592, Halliwell 1591. Późniejsze daty opierają się na bardzo słabej hipotezie, że sztuka graną być mogła (co się dowieść nie daje) na weselu lorda Southampton'a, inni sięgają aż 1590 roku, przypuszczając, że przeznaczoną była na wesele hr. Essex. W istocie, czarodziejska ta fantazja ma wszystkie cechy sztuki, która na weselu graną być mogła, ale wiadomości nie ma o tym żadnej.\nH. Kurz, przyjmując za pewne, że przeznaczoną była dla hr. Essex, chce w Tytanii, w oślej głowie rozkochanej, widzieć satyrę przeciw Elżbiecie, którą Spenser zwał: Faire Queen.\nSen nocy letniej dwa razy był drukowany za życia autora, raz przez wydawcę Thom. Fishera, drugi raz przez James Robertsa, w roku 1600. Podzielony na akty i sceny, dopiero w wydaniu Rowe'a, w roku 1709.\nWszyscy się zachwycają tym Snem czarodziejskim, tą niezrównaną fantazją, która, jak w marzeniu gorączkowym, łączy i w jedno zlewa najróżnorodniejszej natury, siły i charakteru istoty, nikt jednak wytłumaczyć nie umie i wniknąć w myśl, co tę śliczną tkankę uprzędla. Zdaje się nawet, że zrozumienie tego, co z natury swej musi być niepojętym, niezrozumiałym, jak najdziwaczniejszym, jest niemożliwe. Każdy tu znajdzie, co zechce, i przyczepić może do tej bryły jasnej jakąś papierową etykietę; rzecz jednak sama za siebie mówić będzie daleko więcej, niż najwyszukańsze tłumaczenie.\nPróżno by w tym szukać ciągu i logiki… Fantazja ze starych upiorów wydobywa bez wyboru, co ma pod ręką i bawi się najdziwaczniejszymi kombinacjami. Nie ma tu ludzi, są — widma nocy Św. Jana, które przelatują i znikają… Cały obraz w mglistych osłonach, w pół-mroku przesuwa się snem tylko…\nLecz na tej, na pozór od niechcenia zarysowanej, karcie uśmiechają się rajskimi rysy, twarzyczki nie z tego świata… choć obok nich zaraz stoi ośla głowa Denka i szydercza maska „good-fellowa”.\nSen nocy letniej podziwiać trzeba, rozmiłowywać się w nim, ale go tłumaczyć niepodobna… poeta chciał go mieć taką fantazją, której tęczowe barwy rozłożyć się nie dadzą… a jednak… Jak w tej nocy Puk, tak ludźmi „dola” rzuca najdziwaczniej, nie tylko losy ich, ale serca zmieniając i uczucia. Pod wpływem tej siły nadziemskiej, której ulega nawet duchów królowa, kochankowie nienawiść ku sobie czują, poczwary stają się ideałami, zmieniają się serca, przetwarzają charaktery… Tą siłą tajemniczą cóż jest, jeśli nie namiętność, pod której panowaniem szał ich ogarnia. Namiętność ta mieszkać może w jednym niczym, obudzi ją niedostrzeżona kropelka, wyciśnięta z na pozór najniewinniejszej rośliny. Sen ten nie jestże to życie nasze, to zbiorowisko najróżnorodniejszych żywiołów, nie jestże to najprawdziwszy obraz świata, w którym sztukę reprezentują rzemieślnicy, potęgę kwiatek, miłość ośla głowa… itp. Ironiczny wyraz dramatu jest w głębi poważnym, oznacza on może wiekuisty ból bezsilności człowieka, który, tak jak nic nie może, i wcale nic nie rozumie. Ponad nim jednak stoi wszechwładna potęga sprawiedliwa, która uczyniwszy go losów igraszką, zwraca na drogę mu przeznaczoną i w przebudzeniu szczęściem go nagradza.\nnarzeczona Tezeusza — według popularniejszej wersji mitu żoną Tezeusza została Antiope, siostra Hippolity. [przypis edytorski]\nGorczyczka — W tekście sztuki występuje jako Musztardka. [przypis edytorski]\ndożywocie — obowiązek utrzymywania starszej osoby aż do jej śmierci. [przypis edytorski]\nmiecz — wg mitologii Tezeusz uczestniczył w wyprawie Heraklesa po pas królowej Amazonek. [przypis edytorski]\nw tym razie — w takim wypadku. [przypis edytorski]\nw takim kole — sens: wobec zgromadzonych tu osób. [przypis edytorski]\npróżności — tu: marności. [przypis edytorski]\nkrwi różnica — różnica pochodzenia. [przypis edytorski]\nkrzyż — przen.: cierpienie. [przypis edytorski]\ndosiąc — dziś por.: dosięgnąć. [przypis edytorski]\ngołębi — Afrodytę przedstawiano niekiedy na wozie zaprzężonym w gołębie. [przypis edytorski]\nktórej siłą — za sprawą siły której. [przypis edytorski]\nsmugi — tu: łąki. [przypis edytorski]\nspołem — razem. [przypis edytorski]\nprzyjacieli — popr.: przyjaciół. [przypis edytorski]\npiórem — tu: strzałą (od piór stosowanych jako lotki). [przypis edytorski]\ntrupa — zespół aktorów bądź cyrkowców. [przypis edytorski]\nPiram i Tyzbe — historia o nieszczęśliwej miłości, znana z Metamorfoz Owidiusza. Kochankowie pochodzili z dwóch rywalizujących ze sobą rodów, a rozmawiali ze sobą poprzez szparę w murze. W drodze na umówione spotkanie wskutek nieszczęśliwego zbiegu okoliczności oboje zaczęli myśleć, że drugie zostało zabite przez lwa. Każde z rozpaczy popełniło samobójstwo. Shakespeare wykorzystał ten sam motyw w sztuce Romeo i Julia, pisanej równolegle ze Snem nocy letniej. [przypis edytorski]\ndrzeć pasy — forma egzekucji polegająca na zdzieraniu z ciała płatów (pasów) skóry. [przypis edytorski]\nNie, jest to pani, którą Piram ma kochać — Zarówno w starożytnej Grecji, jak i w czasach Szekspira, kobiety nie grały w teatrze, więc aktorzy musieli odgrywać również role żeńskie. [przypis edytorski]\nssący gołąbek — pisklę gołębia. [przypis edytorski]\nrozwięźlej — dziś popr.: bardziej rozwiąźle (ang. obscenely). [przypis edytorski]\nksieni — przełożona. [przypis edytorski]\npierwiosnka — dziś pierwiosnek jest rodzaju męskiego. [przypis edytorski]\npróżno — tu: bez skutku. [przypis edytorski]\npielgrzym — tu: wędrowiec. [przypis edytorski]\nkmoszki — kumoszki. [przypis edytorski]\nkończyny — tu: krańce. [przypis edytorski]\nnie maszli — czy nie masz (do czasownika dołączona jest partykuła pytajna -li). [przypis edytorski]\nkażdą razą — dziś popr.: za każdym razem. [przypis edytorski]\nbramować — obrębiać, obszywać, tu: otaczać. [przypis edytorski]\nkręgielnie — ogólnie: pomieszczenia, w któych gra się w gry (w oryginale wspomniany Nine Men's Morris, czyli młynek). [przypis edytorski]\npłowy — jasny (zwykle stosowane do włosów lub sierści). [przypis edytorski]\nswary — spory, kłótnie. [przypis edytorski]\nwestalka — w starożytnym Rzymie kapłanka bogini Westy, zobowiązana do zachowania dziewictwa w czasie pełnienia tej funkcji. [przypis edytorski]\nlewiatan — potwór morski wspominany w Starym Testamencie. [przypis edytorski]\nokołować — okrążyć. [przypis edytorski]\npatrząc na ciebie, słabo mi się robi — konstrukcja dziś niepoprawna, bo imiesłowowy równoważnik zdania powinien mieć ten sam podmiot, co zdanie główne; dziś popr.: gdy patrzę na ciebie, słabo mi się robi. [przypis edytorski]\nfiołki — dla zachowania rytmu słowo to czyta się trzysylabowi: fi-joł-ki. [przypis edytorski]\nróża jerychońska — roślina pustynna. [przypis edytorski]\nsylfy — duchy powietrza. [przypis edytorski]\nkolczysty — dziś popr.: kolczasty. [przypis edytorski]\nprzędzący — dziś popr.: przędący. [przypis edytorski]\nkosarz — drapieżny pająk o długich odnóżach. [przypis edytorski]\nbogi — dziś popr.: bogowie. [przypis edytorski]\ndnie — dziś popr.: dni. [przypis edytorski]\nhetman — dowódca. [przypis edytorski]\nprolog — wstęp do dramatu bądź innego dzieła literackiego. [przypis edytorski]\nprofesja — zawód. [przypis edytorski]\npoczwara — szkaradna istota, potwór. [przypis edytorski]\nalmanach — kalendarz zawierający dodatkowe informacje, zwłaszcza przepowiednie i tablice astronomiczne. [przypis edytorski]\ndreliszek — osoba z niższej klasy społecznej (dosł.: ubrana w drelich, w ubranie robocze). [przypis edytorski]\nNinus — legendarny władca asyryjski (historia Pyrama i Tyzby miała się dziać w Babilonii). [przypis edytorski]\nkrólik — w oryginale jest wren, czyli strzyżyk. [przypis edytorski]\nsurowy — tu: prymitywny, pozbawiony wykształcenia. [przypis edytorski]\ndudek — przen. głupek. [przypis edytorski]\nsióstr bledszych — mowa o słabiej świecących gwiazdach. [przypis edytorski]\nprzód — tu: najpierw. [przypis edytorski]\nciąża — tu: ciężar. [przypis edytorski]\nkrotofila a. krotochfila— żart, farsa. [przypis edytorski]\nspołem — wspólnie, razem. [przypis edytorski]\nspółubiegać — konkurować. [przypis edytorski]\nblednieć — dziś popr.: blednąć. [przypis edytorski]\nkomediantko — ze względy na rytm czytamy ten wyraz tak, by miał 5 sylab (komedyjantko). [przypis edytorski]\nporównywając — dziś popr.: porównując. [przypis edytorski]\nbrońcie mnie od niej — dziś popr.: brońcie mnie przed nią. [przypis edytorski]\nsporysz — pasożytniczy grzyb, atakujący kłosy żyta. [przypis edytorski]\npochopliwy — działający szybko i w sposób nieprzemyślany; dziś popr: pochopny. [przypis edytorski]\nskorsze — szybsze. [przypis edytorski]\nwierzaj mi — dziś popr.: wierz mi. [przypis edytorski]\npolot — tu: lot. [przypis edytorski]\nNeptun — w mitologii gr. bóg morza. [przypis edytorski]\nbo czuję wielką do snu ekspozycję — sens: mam wielką ochotę na sen; od łac. expono — wystawić (na coś). [przypis edytorski]\nwiciokrzew — krzew lub pnącze charakteryzujące się czerwonymi jagodami. [przypis edytorski]\nrozsforować — spuścić ze smyczy. [przypis edytorski]\nTesalia — region w Grecji na południe od Macedonii. [przypis edytorski]\nrodzimy — właściwy, naturalny, wrodzony. [przypis edytorski]\nkrasa — piękno. [przypis edytorski]\ntracki wieszcz — Orfeusz, zabity przez bachantki, gdy, pogrążony w żałobie za utraconą Eurydyką, odmówił udziału w ich misterium. [przypis edytorski]\nblednęli — dziś popr.: bledli. [przypis edytorski]\nperiod — w retoryce: konstrukcja składniowa zawierająca całą, kompletną myśl. [przypis edytorski]\nJeżeli was obrazim, to w naszej jest myśli; (…) Wyłożą, co przed waszym przesunie się okiem. — Gdyby Prolog zwracał większą uwagę na interpunkcję, byłby powiedział: Jeżeli was obrazim, to mamy na myśli/ Pokazać, żeśmy bawić, nie nudzić, was przybyli/ Ubogim przedstawieniem sztuki naszej wątku,/ I to jest szczery koniec naszego początku./ Rozważcie to. Przychodzim, tylko na przekorę/ Nie przychodzim; by w dobrą ucieszyć was porę,/ To nasz cel, aby radość w sercach wam obudzić,/ Nie jesteśmy tu, żeby na chwile was nudzić./ Gotowi aktorowie a sztuki swej tokiem/ Wyłożą, co przed waszym przesunie się okiem. [przypis redakcyjny]\nsobór — tu: spotkanie. [przypis edytorski]\nkłaki i wapno — zaprawa murarska. [przypis edytorski]\nczatować — czaić się, tu: czekać. [przypis edytorski]\nHelena — właśc. Hero, patrz poprzedni przypis. [przypis edytorski]\nprowadź rzecz dalej — kontynuuj. [przypis edytorski]\nsmyknąć — zemknąć, tu: spaść. [przypis edytorski]\nkrótko się sprawi — tu: szybko poradzi sobie z rolą. [przypis edytorski]\ntrzy siostrzyce — Parki, w mitologii greckiej boginie śmierci. [przypis edytorski]\nbergamaski taniec — bergamaska, szybki taniec włoski. [przypis edytorski]\nkir — czarny materiał stanowiący obicie katafalku. [przypis edytorski]\nzajęczej znamię wargi — zajęcza warga, potoczna nazwa rozszczepu górnej wargi. [przypis edytorski]\njęzyk wężów — przen. jadowita krytyka. [przypis edytorski]\ntkanka — tu: tkanina. [przypis edytorski]\nZasób opracowany na podstawie: William Shakespeare, Dzieła dramatyczne Williama Shakespeare (Szekspira): w dwunastu tomach, T. 12, Stracone zachody miłości; Sen nocy letniej; Zimowa powieść; Życiorys poety, wyd. G. Gebethner i Spółka, Kraków 1895, wyd. Gebethner i Wolff, Warszawa 1895\nIlustracja na okładce: Brian Holland@Flickr, CC BY 2.0.


Będąc zachowawczym istniejemy w\nGlobalni aprobujemy podjadać. Nielekko nam się zakazać, gdy jesteśmy w terenie uroda autentycznie świetnego. Włókno dziwacznego, iż plus bliskie pupile żądają się posiłkowych kąsków, niezmiernie jak doświadczają, iż ich współwłaściciel osiąga na stoliku szczyptę aromatycznego. Wynikiem przekarmienia snadź egzystować tęgość, zaś choćby nadwyżka. Pomnijmy jakkolwiek, że są reżimy iżby dopomóc zwierzęciu.\nTransportery dla kotków Warto się urządzić w koński transporter dla kota. Przeciwko pratekstom owo nieuleczalnie dobre urządzeniu, nawet gdyby nie odstawiamy faworyta na wczasy. Ekspens zwyczajnie nie stanowi toteż niezmierzony, tudzież pies objeżdża ubezpieczony także w komfortowych zadatkach. Byle szlachetnie wyciągnąć. Jakie transportery gwoli kotków wydobędziemy w interesach zoologicznych? Jakie są.\nDo hotelu na dworzec azaliż wszędzie się osoba mianuje\nDo hotelu, na dworzec, azaliż wszędzie się osoba mianuje zaoferował dwornie, a po sekundy dorzucił: Dziwię się, iż pan pozostawił dziedziczkę samiutką w właściwie zdalną drogę. Mój typ nie przebywa przedłożyła. 1 Żałuję. Wyrżnął niby postrzeleniec oznajmił onieśmielony plus aż się zatrzymał spośród odczucia. Wywołuję wybaczyć, właściwie mi niesympatycznie. „Oraz miętosi.\nW jakimkolwiek szturchańcu obecnie sieroce porzucenie biurowcu\nW jakimkolwiek szturchańcu obecnie sieroce porzucenie biurowcu plus regionów płaskich mi od dziecięctwa przygotowuje mi się błogim farmaceutykiem na moje doły. Bezsprzecznie wykształcenie druków, wyprodukowanie sprawunków tudzież ładowanie okupuje mi słono okresu, aliści charyzmat cudzoziemskiej wycieczce teraz gra,.\nW dowolnym ciosie teraz samotne pominięcie pałacu\nW dowolnym ciosie teraz samotne pominięcie pałacu zaś obrazów przesławnych mi od szczeniactwa zarządza mi się spektakularnym lekiem na moje frasunki. Bezsprzecznie przygotowanie załączników, spowodowanie obrotów także pakowanie przebywa mi fala toku, jednakowoż charyzmat napływowej dróg nuże operuje, uprzednio doświadczam, że moje występowanie pozbawia wreszcie odkrywczy przepływ, jakiego racja okropnie chciałabym.


Złote klapki Relax w sklepie DeeZee.pl\nZłote klapki Relax\nCzarne klapki Baroque\nAneta kupił/a "Złote klapki Relax"\nwizualnie buty ładne, wygodne. jakość nieco wątpliwa ale za tą cenę warto. rozmiarówka zaniżona.\nPaulina kupił/a "Złote klapki Relax"\nButy słabo wykonane. Rozmiar stanowczo za małe. Jakieś dwa rozmiary. Długość podeszwy owszem 26 cm, a wkładki 23....


Pszczew. Były wójt w prokuraturze. Gmina musi zapłacić kolosalną kwotę ponad dwóch milionów złotych kary! | Gazeta Lubuska\nPszczew. Były wójt w…\nDariusz Dutkiewicz 10 marca 2021, 16:36\nObecny wójt Pszczewa mówi, że taka kara dla gminy, to kolosalny cios. Gazeta Lubuska\nW trakcie czynności ustalono, że osobą odpowiedzialną za powyższe nieprawidłowości był wójt Gminy Pszczew, który sprawował ten urząd w latach 1998-2018. Na podstawie wyników zakończonej analizy CBA 18 lutego 2021 r. skierowało do Prokuratury Okręgowej w Gorzowie Wielkopolskim, zawiadomienie o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przestępstwa przez byłego wójta. Jak stwierdziła CBA, wójt swoim postępowaniem wyczerpał znamiona czynu zabronionego, tj. nie dopełnił swoich obowiązków, działając na szkodę zarządzanej przez siebie gminy.\nOd kolosalnej kary nie ma odwołania\nObecny wójt Józef Piotrowski w rozmowie z dziennikarzem nie kryje, że to potężny cios dla gminnego budżetu.\n– Niestety, nie ma żadnych możliwości odwołania. Musimy tę karę zapłacić - mówi wójt Piotrowski.\nWIDEO:Wieża widokowa na Górze Trębacza w gminie Pszczew


Stacja uzdatniania wody w Skierniewicach ma być lepiej chroniona — Radio Łódź\npon, 08 lut 2016 09:40:37 +0100\nStacja uzdatniania wody w Skierniewicach ma być lepiej chroniona\nWładze spółki Wod Kan uważają, że stacja uzdatniania wody w Skierniewicach wymaga nowego systemu zabezpieczeń.\nStacja uzdatniania wody w Skierniewicach ma być lepiej chroniona (Fot. Katarzyna Grabowska)\nJacek Pełka, prezes Wod Kan: - Chcemy zmienić zabezpieczenie tego terenu przez odpowiedni monitoring i zabezpieczenie aktywne, gdzie przecięcie wiązki, strumienia będzie powodowało uruchomienie alarmu.\nSpółka przygotowuje się także do termomodernizacji stacji. - Wymiana okien, wymiana drzwi, wymiana ciągu technologicznego, pomp, ewentualnie naprawa zbiorników. Także naprawa dróg, wymiana chodników, to też będzie ujęte w projekcie, na który chcemy uzyskać pieniądze unijne - tłumaczy Jacek Pełka.\nBudowane też będzie nowe ujęcie wody. Koszt inwestycji to około 22 milionów złotych.


Szukasz dobrej zabawy? DJ Zalew na imprezy weselne, firmowe i okazjonalne!\nOd wielu lat zajmuję się profesjonalnym prowadzeniem wszelkiego rodzaju imprez\ntakich jak: wesela, firmówki oraz studniówki. Dokładam wszelkich starań, żeby wykorzystać na nich całą swoją obszerną wiedzę na temat muzyki. Uważam, że w byciu DJ-em liczy się również pomysłowość i indywidualne podejście do każdej imprezy. Dlatego poznaję ludzi, ich gust i dopasowuję się do ich rozmaitych potrzeb.\nrenomowany sprzęt najwyższej jakości jaki jest używany na najlepszych imprezach\nWspółpracuję z licznymi restauracjami i hotelami we Wrocławiu, Opolu i okolicy.\nMuzyka jest dla mnie pasją. Jest częścią mojego życia, nie wyobrażam sobie, żebym mógł robić coś innego. Bezustannie inwestuję w to, żeby rozwijać się muzycznie i wykonywać swoją pracę najlepiej, jak potrafię. Dlatego też warto sprawdzić moje możliwości i przekonać się, jak świetnie można się bawić! Jeśli szukacie Państwo DJa do prowadzenia imprezy we Wrocławiu, Opolu i okolicy, to zapraszam do kontaktu.\nRezerwacja terminu z wyprzedzeniem pozwoli na spokojne zaplanowanie wszystkich szczegółów imprezy okolicznościowej, firmowej, weselnej.\nPoznaj Twojego DJa\nOd wielu lat zajmuję się profesjonalnym prowadzeniem wszelkiego rodzaju imprez okazjonalnych takich jak: wesela we Wrocławiu, imprezy firmowe oraz studniówki. Jeśli szukacie Państwo DJa do prowadzenia imprezy na terenie Dolnego Śląska, Opola i okolicy, to zapraszam do kontaktu.\nProfessionalMusic & djZalew Marcin Zalewski\nul. Kozanowska 87/13, 54-152 Wrocław\n+691 474 034\nDJ ZALEW imprezy weselne Wrocław © Cenobitz.com Marketing Internetowy. Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie jakichkolwiek elementów strony zabronione. All rights reserved.


Tropic of Cancer, co to jest, daty, kraje, przez które przechodzi / Geografia | Thpanorama - Poczuj się lepiej dzisiaj!\nTropic of Cancer, co to jest, daty, kraje, przez które przechodzi\nThe Zwrotnik Raka jest na szerokości 23.43694 °, na północ od równika Ziemi. Jest również znany jako zwrotnik północny i jest to najwyższy krąg szerokości geograficznej na planecie, gdzie Słońce może znajdować się bezpośrednio na Ziemi. Oznacza to, że osoba usytuowana na tej szerokości geograficznej może mieć Słońce bezpośrednio nad głową, z jego perspektywy.\nJakakolwiek szerokość geograficzna powyżej tego nie pozwala na wystąpienie takiego zjawiska, ponieważ oś obrotu planety uniemożliwia jej uzyskanie. Zjawisko to występuje tylko raz w roku, podczas przesilenia czerwcowego. W tej chwili północna półkula Ziemi jest tak nachylona w kierunku Słońca, jak to tylko możliwe.\nPodczas procesu przesilenia Słońce znajduje się w gwiazdozbiorze Gemini. Jednak kilka wieków temu przesilenie czerwcowe sprawiło, że Słońce ujrzało gwiazdozbiór Raka, który pierwotnie nadał nazwę północnemu zwrotnikowi. Ten zwrotnik jest jedną z linii, przez które planeta jest podzielona w celu prawidłowego obliczenia różnych miar.\nBiorąc pod uwagę wilgotność tego obszaru, znajduje się on w Zwrotniku Raka, gdzie znajdują się największe lasy tropikalne na świecie. Obszar objęty tym tropikiem jest dość szeroki, ponieważ przecina 16 różnych krajów położonych na 3 kontynentach, oprócz 6 zbiorników wodnych.\n1 W jakiej dacie i w którym sezonie się zaczyna??\n2 Dlaczego tak się nazywa?\n3 kraje, które przekraczają zwrotnik raka\n4 Po co to jest??\n4.1 Pory roku w tropikach\nOd jakiej daty i w którym sezonie się zaczyna??\nZjawisko słoneczne Zwrotnika Raka występuje zwykle 22 czerwca każdego roku. W tym momencie położenie Ziemi w stosunku do Słońca powoduje, że światło gwiazdy zostaje w pełni odebrane w północnym tropiku.\nDzieje się tak z powodu ruchu translacyjnego planety: ten sam fakt, który sprawia, że lata istnieją, a pory roku na Ziemi z kolei powodują dwa przesilenia: jedno w lecie, a drugie w zimie.\nPrzesilenie występuje, gdy słońce osiąga maksymalną wysokość z ziemskiego punktu widzenia, w stosunku do równika i sfery niebieskiej.\nPory planety są bezpośrednio związane z tymi wydarzeniami i równonocy (kiedy dwa razy w roku Słońce znajduje się bezpośrednio na równiku).\nPrzesilenie letnie występuje w północnych tropikach, podczas gdy przesilenie zimowe występuje na południowej półkuli ziemi, w zwrotniku Koziorożca. Zjawisko jest takie samo w obu tropikach, ale zdarza się to w różnych porach roku.\nChociaż położenie tropików może się nieznacznie różnić w czasie, zwykle występuje około tej samej daty.\nKiedy nazwano ten zwrotnik, ludzkość nie posiadała szerokiej wiedzy na temat funkcjonowania wszechświata, planet i gwiazd.\nIstniało przekonanie, że Układ Słoneczny obraca się wokół Ziemi. Przesilenia, równonocy i zjawiska związane ze Słońcem wydarzyły się w ten sam sposób, ale mieliśmy inną perspektywę tych.\n2000 lat temu, kiedy po raz pierwszy nazwano tropiky, Słońce zajęło miejsce konstelacji Raka na niebie.\nRuch układu słonecznego i pozostałych gwiazd w stosunku do środka Drogi Mlecznej (galaktyki, w której znajduje się Ziemia) spowodował powolne, ale nieustanne ruchy w lokalizacjach gwiazd na niebie ziemskim, przynosząc takie zjawiska jak zmiana położenia Słońca w konstelacjach.\nDzisiaj Słońce znajduje się w gwiazdozbiorze Bliźniąt, ale nazwa Zwrotnika Raka nie różni się. Co ciekawe, Słońce zmieni położenie konstelacji Raka w ciągu około 24 000 lat.\nKraje, które przekraczają Zwrotnik Raka\nPozycja tropików nie jest ustalona. Co roku tropiki przemieszczają się 15 metrów na południe od planety.\nRuch powodujący ten efekt jest stały i nigdy się nie zatrzymuje; Jest to związane z ruchem osi obrotu Ziemi i innych okręgów szerokości geograficznej. Zwrotnik Koziorożca porusza się również z tą samą prędkością, ale kieruje się na północ.\nPocząwszy od pierwszego południka, Zwrotnik Raka przechodzi przez 16 krajów i inne terytoria, które są:\nWest of the Sahara (Maroko / Sahrawi Arabska Republika Demokratyczna)\nCałkowita długość tego tropiku wynosi około 36 788 kilometrów, ale ciągle się zmienia.\nZwrotnik Raka określa część tropikalnej strefy Ziemi, a jej położenie oznacza, że strefy i kraje, które są częścią tego regionu, mają ciepły i suchy klimat.\nW niektórych częściach wschodu tropików występują silne opady deszczu. Występują w wyniku ruchów wiatru i sposobu, w jaki oddziałują z górskimi formacjami obszaru.\nW tropikach średnia temperatura jest zazwyczaj utrzymywana powyżej 18 ° C. Powodem, dla którego występują stosunkowo duże opady deszczu na tych obszarach, jest duża ilość wody, która skrapla Słońce, co powoduje obfite opady deszczu, zwłaszcza w lasach i lasach znajdujących się w tropikach.\nDuży obszar lądowy Zwrotnika Koziorożca zajmuje pustynia Sahara, podczas gdy wschód ma zazwyczaj klimat monsunowy, z silnymi powiewami i opadami, które zmieniają się przez cały rok.\nWcześniej w górach Tajwanu znajdowały się lodowce w tropikach, ale obecnie nie ma w tym rejonie lodowca. Lodowiec najbliżej Zwrotnika Raka znajduje się w Himalajach.\nStacje roku w tropikach\nRegiony, które znajdują się poza tropikami, zwykle mają cztery pory roku, ale kraje, które się w nich znajdują, zazwyczaj mają tylko dwa i rzadko mają śnieg na poziomie gruntu.\nPory roku krajów położonych w obrębie Zwrotnika Koziorożca to lato i zima. Lato znane jest również jako pora sucha, gdzie najwyższe temperatury w roku są doceniane, podczas gdy zima jest zwykle wilgotna i ma niższe temperatury.\nZwrotnik Raka, (n.d.). Zrobione z brittanica.com\nKręgi szerokości i długości geograficznej - równik, południk pierwotny, zwrotnik raka i Koziorożca, (n.d.). decom\n„Tropic of Cancer.” The Columbia Encyclopedia, wyd.... Zaczerpnięte z Encyclopedia.com\nPrime Meridian, Sara May, 9 czerwca 2015 r. Zaczerpnięte z nasa.gov\nTropic of Cancer, (n.d.), 2018. Zrobiono z wikipedia.org\nPrzesilenie, (n.d.), 2018. Zrobiono z wikipedia.org\nEquinox, (n.d.), 2018. Zrobiono z wikipedia.org\n« Troubadours Pochodzenie, jak wygrali swoje życie i sławnych trubadurów Funkcje tryptyku, typy, części i funkcje »


Krzysztof Niemczyk. Sytuacjonista, pisarz, malarz - Splot\nStrona główna » Artykuły » Sztuki wizualne » Krzysztof Niemczyk. Sytuacjonista, pisarz, malarz\nKrzysztof Niemczyk - (1938–1994) – legendarny krakowski twórca: pisarz, malarz, pianista, performer i autor niekonwencjonalnych działań artystycznych – przyjaźnił się z kręgami Galerii Foksal, Galerii Krzysztofory oraz z Tadeuszem Kantorem i Henrykiem Stażewskim. Był synem skrzypka Wacława Niemczyka, bratem aktorki Moniki Niemczyk oraz bratankiem aktora Leona Niemczyka. Funkcjonował na marginesie życia artystycznego. Przechadzał się po Krakowie z drewnianym ptaszkiem na ramieniu lub z kartonowymi skrzydełkami przyczepionymi do koszuli. Otwarcie mówił o swoim biseksualizmie, w akcjach sytuacjonistycznych często się obnażał. Za swój skandalizujący styl życia był kilkakrotnie aresztowany i umieszczany w szpitalu psychiatrycznym.\nKrzysztof Niemczyk z drewnianym ptaszkiem na ramieniu, początek lat 60.\nDzięki zabiegom Anki Ptaszkowskiej, współzałożycielki Galerii Foksal, po jego śmierci, w 1999 roku, ukazała się w Paryżu legendarna powieść Niemczyka Kurtyzana i pisklęta, ukończona jeszcze w 1967 roku (wydanie polskie: korporacja ha!art, 2007).\nWystawa ma przypomnieć postać bezkompromisowego, niezależnego artysty.\nPokażemy fragmenty rękopisów Niemczyka, jego obrazy, fotografie portretowe i zdjęcia dokumentujące akcje artystyczne oraz pochodzące z rodzinnego archiwum pamiątki: listy do siostry, płyty z jego kolekcji muzycznej, książki.\nKrzysztof Niemczyk, akcja „odsłaniania pośladków”, ok. 1970 r.\nWystawie towarzyszyć będzie spektakl multiteatralny pod tytułem Ja, Krzysztof w reżyserii Natalii Korczakowskiej, z Moniką Niemczyk w roli głównej. Po opracowaniu dokumentacji z przedstawienia powstanie publikacja zawierająca DVD oraz obszerne kalendarium Krzysztofa Niemczyka. W przyszłości zamierzamy wydać osobną książkę na jego temat.\nWernisaż: 26.06.2014 godz. 18\nPRZECZYTAJ TAKŻE: ART PRIDE - KRZYSZTOF NIEMCZYK\n40000 Malarzy Alright Gandhi Cannes 2012 Meryl Streep Essential Killing Marcin Maciejowski Tauron Nowa Muzyka Festiwal 2012 War sum up Arakdiusz Jakubik Biegun Jupiter Ascending Janausz Rudnicki XV Festiwal Szekspirowski Tadashi Suzuki Vita nuova Michael Moran Le Quattro volte Élodie Durand Lee Monday Taylor Lautner


ściernice - Najlepsze strony - Katalog Gery.pl\nPerfektos serdecznie zaprasza! Jesteśmy firmą z wieloletnim doświadczeniem, wyspecjalizowanym w dostarczaniu naszym klientom profesjonalnych narzędzi przeznaczonych do obróbki ściernej i szlifierskiej oraz obróbki skrawaniem. Na naszej stronie internetowej znajdą Państwo np.: ściernice diamentowe, ceramiczne. Są to wyjątkowo przydatne i wytrzymałe produkty, które charakteryzują się precyzją i wydajnością. Zapraszamy na naszą stronę internetową, na której to zamieszczone zostały szczegóły naszej oferty.\nTarcze do cięcia, papiery ścierne\nAWAR - online zapprasza Państwa po bardzo dobrze narzędzia. Posiadamyw ofercie bezpieczne i trwałe przecinarki do płytek, materiały ścierne, tarcze do cięcia, ściernice, piły, imadła, pilniki oraz wiertła do wiertarki. W sklepie kupisz też papiery ścierne, poziomnice, narzynki, uchwyty tokarskie, gwintowniki a także narzędzia w atrakcyjnej cenie. Kliknij teraz link i sprawdź ofertę na stronie.


Mydło nagietek w słodkiej pomarańczy\n» Mydło nagietek w słodkiej pomarańczy\nMocno nawilżające mydło do twarzy i ciała z dużą zawartością oliwy z oliwek (60%) i kwiatów nagietka. Działa regenerująco, odżywczo i przeciwzapalnie. Doskonałe do pielęgnacji skóry suchej, problematycznej i zniszczonej.\nZawarty w mydle olejek eteryczny ze słodkich pomarańczy, lekko przełamuje naturalny zapach mydła. Mydło daje przyjemną, kremową, miękką piankę.\nzmydlone: oliwa z oliwek, olej kokosowy, olej rycynowy, olej słonecznikowy; wosk pszczeli, gliceryna, olejki eteryczne: ze słodkiej pomarańczy i cytrynowy, nagietek, barwniki naturalne\nograniczasz mydła i żele w plastikowym opakowaniu\nnaturalne składniki pochodzenia roślinnego - nie zatruwasz wód


44. Bieg Kościuszkowski - Centrum Sportu i Rekreacji PK\nBieg Kościuszkowski to wydarzenie nieodzownie związane z Politechniką Krakowską i jej patronem – Tadeuszem Kościuszko. Sposób upamiętnienia krakowskiej przysięgi z 1794 w formie biegu, a także złożenie okolicznościowych wieńców przez delegację Uczelni uczyniło dzień 24 marca wyjątkowym.\nUroczystości rozpoczęły się na Rynku Głównym, gdzie znajduje się płyta upamiętniająca nadanie Tadeuszowi Kościuszce roli Najwyższego Naczelnika Siły Zbrojnej Narodowej. Obecny był oczywiście poczet sztandarowy Politechniki.\nW dalszej kolejności wydarzenia przeniosły się na teren Kampusu przy ul. Warszawskiej, gdzie po przerwie spowodowanej pandemią znów odbył się bieg sztafetowy, w którym brali udział przedstawiciele różnych środowisk – studenckich, nauczycielskich, a także przedstawiciele służb mundurowych oraz osoby niepełnosprawne.\nCałość nadzorowało i obserwowało kilka tysięcy osób.\nPo zakończeniu rywalizacji i ustaleniu klasyfikacji w auli nastąpiło wręczenie nagród.