WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH W ANALIZACH REGIONALNYCH ZARYS TEORETYCZNY - PDF\nWYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH W ANALIZACH REGIONALNYCH ZARYS TEORETYCZNY\nDownload "WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH W ANALIZACH REGIONALNYCH ZARYS TEORETYCZNY"\n1 STUDIA I PRACE WYDZIAŁU NAUK EKONOMICZNYCH I ZARZĄDZANIA NR 24 Beata Skubiak Uniwersytet Szczeciński WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH W ANALIZACH REGIONALNYCH ZARYS TEORETYCZNY Streszczenie Regiony odgrywają podstawową rolę w systemie gospodarczym i społecznym kraju. Stanowią one miejsca koncentracji aktywności gospodarczej, tj. tworzenia wartości dodanej oraz miejsc pracy. Niniejszy artykuł stanowi wprowadzenie do problematyki metodologicznej studiów regionalnych. Do ważniejszych odmian metody opisowej można zaliczyć: metodę analizy historycznej badanego obszaru, metodę analizy zdjęć lotniczych i metodę autopsji. Wśród metod ilościowych trzeba wyróżnić: metodę input output przystosowaną do ujmowania przepływów międzygałęziowych i międzyregionalnych, metodę punktową oraz wiele wariantów metody taksonomicznej. W dotychczasowej praktyce badań jednostek przestrzennych stosowano, z różnym powodzeniem, zarówno metody opisowe, jak i ilościowe. Artykuł prezentuje wybrane metody analiz ilościowych i jakościowych, które mogą być wykorzystane w badaniach gospodarki regionu/miasta. Słowa kluczowe: metody statystyczne, analiza regionalna. Wprowadzenie Wiedza o rozwoju miast i regionów narasta w sposób kumulatywny. Regiony odgrywają podstawową rolę w systemie gospodarczym i społecznym kraju. Stanowią one ośrodki koncentracji aktywności gospodarczej, tj. tworzenia wartości dodanej oraz miejsc pracy.\n2 134 GOSPODARKA. ZARZĄDZANIE. ŚRODOWISKO Niniejszy artykuł stanowi wprowadzenie do problematyki metodologicznej studiów regionalnych. Zrozumienie rozwoju miast i regionów i ich roli w rozwoju społeczno-gospodarczym kraju wymaga analizy wszystkich wzajemnie sprzężonych funkcji, jakie spełniają miasta/regiony oraz relacji i powiązań między nimi a otoczeniem. Istnieje bowiem współzależność pomiędzy ekonomicznymi podstawami funkcjonowania miasta/regionu a poziomem i warunkami życia jego mieszkańców i relacjami w sieci osadniczej. Podstawowym celem prezentowanego artykułu jest przedstawienie wybranych metod statystycznych, które mogą być wykorzystane w badaniach gospodarki miasta/regionu. 1. Przegląd wybranych metod statystycznych mających zastosowanie w analizach regionalnych Biorąc za punkt wyjścia techniki badawcze, metody regionalizacji można podzielić na dwie duże grupy: metody opisowe (analiza jakościowa) oraz metody ilościowe. Żadna z nich nie występuje w tzw. czystej postaci. Nie sposób wyobrazić sobie, aby metoda opisowa nie była uzupełniona badaniami statystycznymi (opis zawsze budowany jest na określonych ocenach ilościowych). Również ilościowe podejście do regionalizacji nie może wykluczać charakterystyk jakościowych. Do ważniejszych odmian metody opisowej można zaliczyć: metodę analizy historycznej badanego obszaru, metodę analizy zdjęć lotniczych i metodę autopsji. Wśród metod ilościowych trzeba wyróżnić: metodę input output przystosowaną do ujmowania przepływów międzygałęziowych i międzyregionalnych, metodę punktową oraz wiele wariantów metody taksonomicznej. W dotychczasowej praktyce badań jednostek przestrzennych stosowano, z różnym powodzeniem, zarówno metody opisowe, jak i ilościowe. W USA i krajach Europy Zachodniej badania gospodarki jednostek terytorialnych odznaczają się maksymalnym zmatematyzowaniem metod. W wielu wypadkach spotykamy przesadne oderwanie się od analiz jakościowych, co należy uznać za zjawisko negatywne. Nie ma metod badawczych absolutnie doskonałych. Oznaczałoby to osiągnięcie maksymalnego pułapu możliwości rozwoju wiedzy o świecie. Mogą być\n3 BEATA SKUBIAK WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH 135 tylko metody lepsze lub gorsze, bardziej precyzyjne i mniej precyzyjne. Każdej z nich można zarzucić niedoskonałość, każda ma również pewne indywidualne zalety. Opisowa metoda badania jednostek terytorialnych odznacza się na ogół drobiazgową analizą faktów, co należy uznać za cechę dodatnią. Z drugiej jednak strony, stosując tę metodę, uzyskujemy wyniki nieprecyzyjne i nieporównywalne w szerszej skali, poza tym stwarza ona duże możliwości uzyskania skrajnie subiektywnych ocen. Metody ilościowe nie mają niektórych braków metod opisowych. Przede wszystkim dają one bardzo konkretne (wymierne ilościowo), względnie obiektywne wyniki. Jest to z kolei warunkiem stosowania czasowo-przestrzennych porównań, co nie jest bez znaczenia w badaniach regionalnych. W konkretnych warunkach posługiwanie się ilościowymi metodami analizy regionalnej utrudnia brak odpowiednich materiałów statystycznych, zarówno w ujęciu branżowym, jak i przestrzennym. Badanie prawidłowości zachodzących w zjawiskach i procesach masowych umożliwiają w szczególności metody statystyczno-ekonometryczne. Podstawowe znaczenie przy podejmowaniu decyzji gospodarczych odgrywają metody taksonomiczne, niedające się zastąpić w tym przypadku przez inne. Taksonomiczna metoda różnic przeciętnych (nazwana metodą Czekanowskiego od nazwiska jej twórcy) polega na łączeniu w grupy elementów większej zbiorowości. Łączy się elementy, które w porównaniu z innymi charakteryzują się mniejszymi różnicami przeciętnymi w zakresie szeregu równocześnie uwzględnionych cech. Inaczej mówiąc, jest to klasyfikacja jednostek (w tym przypadku przestrzennych) pewnej zbiorowości ze względu na kilka celowo dobranych cech 1. Metoda taksonomiczna została po raz pierwszy przeniesiona z dziedziny badań antropologicznych do rejonizacji systemów rolniczych przez J. Fiericha 2. Pierwsza udana próba rejonizacji produkcji rolnej metodą taksonomiczną stała się impulsem do powstania wielu opracowań tego typu. 1 A. Fajferek, Region ekonomiczny i metody analizy regionalnej, PWE, Warszawa 1966, s. 48 i nast., oraz Cz. Bywalec, L. Rudnicki, Konsumpcja, PWE, Warszawa, J. Fierich, Metody taksonomiczne rejonizacji rolnictwa na przykładzie województwa krakowskiego, Myśl Gospodarcza 1957, nr 1, s\n4 136 GOSPODARKA. ZARZĄDZANIE. ŚRODOWISKO Przeciwnicy taksonomicznych metod regionalizacji twierdzą, że wobec złożoności gospodarki regionów trudno poszukiwać jednorodnych jednostek terytorialnych. Cała metoda taksonomiczna polega bowiem na grupowaniu jednostek obszarowych w zespoły pod pewnym względem jednorodne. W rzeczywistości nie ma (lub prawie nie ma) zjawisk absolutnie jednorodnych. Odnosi się to zarówno do zjawisk przyrodniczych, jak i społeczno-gospodarczych. Są natomiast obszary jednorodne z punktu widzenia np. zatrudnienia, produkcji, gęstości zaludnienia itp. Nie oznacza to wcale, że dany obszar jest jednorodny w ogóle ani też nie oznacza monokulturowego rozwoju gospodarki. Aby można było stosować metodę taksonomiczną, muszą być spełnione dwa warunki: po pierwsze zjawiska wytypowane jako cechy muszą być ilościowo wymierne, po drugie muszą być zagwarantowane wiarygodne dane statystyczne reprezentujące wartości cech w odpowiednim przekroju terytorialnym. Na całość metody taksonomicznej składa się szereg czynności dających się podzielić na kilka kolejno następujących etapów. Etap pierwszy i zarazem najważniejszy to wybór zespołu cech typologicznych. Wytypowane cechy muszą między innymi możliwie maksymalnie odpowiadać istocie badanego zjawiska. Cechy typologiczne w regionalizacji gospodarczej powinny odzwierciedlać treść ekonomiczną regionu. Ze względów technicznych i merytorycznych nie jest wskazane zestawienie zbyt dużej liczby cech. Zbyt wiele cech może spowodować zaciemnianie zasadniczych konturów przestrzennego układu badanych zjawisk. W pierwszej fazie zestawiamy maksymalną liczbę cech, licząc się z ewentualnością odrzucenia niektórych z nich. W fazie drugiej dokonujemy ich selekcji polegającej na eliminowaniu cech najmniej typologicznych. Selekcję ułatwiają dodatkowe obliczenia współczynników korelacji cech, współczynników zmienności cech i wskaźników odchylenia standardowego. Poza wymaganiami merytorycznymi cechy typologiczne powinny spełniać pewne wymagania natury formalno-statystycznej. W szczególności cechy powinny odznaczać się dużym zróżnicowaniem w przestrzeni (duża wartość współczynnika zmienności), a ponadto powinny być niezbyt silnie skorelowane ze sobą (niski współczynnik korelacji). Kolejnym etapem prac w metodzie taksonomicznej jest standaryzacja wartości ostatecznie wybranych cech, polegająca na przeliczeniu bezwzględnych wartości cech na wartości względne.\n5 BEATA SKUBIAK WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH 137 Ogólną formułę na pracochłonność standaryzacji można przedstawić jako: kn ( n 1) 2 gdzie: k liczba cech, n liczba jednostek badanej zbiorowości (jednostki terytorialne). Etap trzeci polega na zestawieniu skali podobieństw dla zespołów jednostek badanej zbiorowości. Po zaznajomieniu się ze skrajnymi wartościami sum różnic przeciętych oraz z ich rozkładem badacz określa liczbę stopni podobieństwa oraz punktową wielkość przedziałów dla poszczególnych stopni. Nie ma powszechnie obowiązującej skali podobieństw. W czwartym etapie dokonujemy porządkowania zebranego materiału liczbowego na tzw. diagramie Czekanowskiego. Diagram Czekanowskiego zbudowany jest na zasadzie tablicy szachownicowej. W etapie piątym powinno nastąpić wstępne zakreślenie granic regionu. W końcowym etapie przeprowadzamy charakterystykę wyodrębnionych zespołów jednostek obszarowych. Przy delimitowaniu układów przestrzennych przydatne mogą być także mierniki oceny konkurencyjności jednostek terytorialnych. Do badania przestrzennego zróżnicowania konkurencyjności regionów (województw) wyodrębniamy pewną liczbę cech (zmiennych) 3, określających poziom konkurencyjności tych województw i cech konkurencyjności można zapisać następującą, wielowymiarową macierz danych X = n n 2 1 p 2 p np (1) 3 Propozycje agregatowych miar do badania konkurencyjności regionów zawarte zostały w pracy D. Strahl Możliwości wykorzystania miar agregatowych do oceny konkurencyjności regionów, w: Gospodarka lokalna w teorii i praktyce, Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, nr 860, Wrocław 2000, s\n6 138 GOSPODARKA. ZARZĄDZANIE. ŚRODOWISKO gdzie: ik elementy macierzy X, które oznaczają wartość dla i-tego (i = 1, 2,, n) obiektu (regionu) oraz k-tej (k = 1, 2,, p) cechy (zmiennej) konkurencyjności. W macierzy X i-ty wiersz o wymiarach (1 p), postaci: i1 i 2 ip (2) zawiera informacje o wszystkich wyodrębnionych cechach konkurencyjności dla wybranego (i-tego) województwa. Z kolei k-ta kolumna macierzy X, postaci 1k 2 k nk (3) jest (k 1) wymiarowym wektorem wartości wybranej (k-tej) cechy konkurencyjności dla wszystkich badanych województw (obiektów) 4. Do badania zróżnicowań cech konkurencyjności województw użyteczne mogą być procedury standaryzacji badanych cech. Standaryzacji zebranego materiału statystycznego dla i-tego województwa (i = 1, 2,, n) oraz k-tej cechy (k = 1,2,, p) można dokonać m.in. według formuły: Y ik = ik ma, k min, k min, k (4) gdzie: y ik standaryzowana k-ta cecha dla i-tego województwa, ik pierwotna wartość k-tej cechy dla i-tego województwa, ma, k = ma ( 1k, 2k,, nk ), zaś min, k = min ( 1k, 2k,, nk ). 4 Ibidem.\n7 BEATA SKUBIAK WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH 139 Standaryzowanie według tej formuły sprawia, że zawsze otrzymuje się 0 y ik 1. Dla wymienionej formuły standaryzacji otrzymane nowe dane statystyczne są zawsze wielkościami niemianowanymi. W wyniku standaryzacji otrzymujemy następującą wielowymiarową macierz danych: Y = y y y n y y y n 2 y1 p y 2 p y np (5) gdzie: y ik (i = 1, 2,, n), (k = 1, 2,, p) to wartości zmiennej standaryzowanej według procedury (4). Dobór cech (zmiennych) do badania statystycznego zawsze zależy od celu i zakresu analizy. Przy ustalaniu wstępnej listy zmiennych należy jednak przestrzegać pewnych ogólnych wskazówek doboru cech. Zestaw potencjalnych cech diagnostycznych powinien: 5 reprezentować różne aspekty objaśnianego zjawiska, dotyczyć tylko istotnych aspektów i właściwości analizowanego zjawiska, być jednoznacznie i ściśle zdefiniowany, w miarę możliwości zawierać zmienne mierzalne (ilościowe), pozostawać w związku przyczynowo-skutkowym ze zjawiskiem objaśnianym, reprezentować udokumentowane źródła informacji, być kompletnym zbiorem dla wszystkich badanych obiektów. Ze statystycznego punktu widzenia lista wyspecyfikowanych cech nie może być zbyt duża, a zestaw potencjalnych cech diagnostycznych powinien ponadto wykazywać 6 : 5 Por. A. Zeliaś, Ekonometria przestrzenna, PWE, Warszawa 1991, s H. Pionkowski, Mierniki oceny konkurencyjności województw, Człowiek i Środowisko, 2001, nr 25, s\n8 140 GOSPODARKA. ZARZĄDZANIE. ŚRODOWISKO dużą dyspersję cech diagnostycznych, słabe wzajemne skorelowanie, wysokie skorelowanie ze zjawiskiem objaśnianym. Badając dystanse konkurencyjności pomiędzy i-tym oraz j-ym województwem można wykorzystać różne miary odległości analizowanych obiektów 7. Generalnie miary te służą do oceny zróżnicowania konkurencyjności województw w relacji z otoczeniem. O ij = p ( ik jk k = 1 ) 2 Do oceny odległości między regionami można wykorzystać tzw. odległość miejską (metropolitalną), określoną wzorem: O ij = p ik k =1 jk Statystycznego opisu struktury można dokonać za pomocą miar położenia i miar dyspersji. Klasyczną miarą położenia jest średnia arytmetyczna. Dla k-tej cechy konkurencyjności zapisuje się odpowiednio: 1 = n k ik n i= 1 gdzie: n liczebność badanych województw, średnia arytmetyczna. k Miarą dyspersji jest zaś odchylenie standardowe w postaci: S k = 1 n ( ik k ) n i= Por. W. Ostasiewicz, Statystyczne metody analizy danych, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, Wrocław 1999, s. 53 i nast.\n9 BEATA SKUBIAK WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH 141 gdzie: S k odchylenie standardowe dla k-tej cechy konkurencyjności. Odchylenie standardowe jako bezwzględna miara dyspersji, nie informuje o sile zróżnicowania badanej zmiennej i nie nadaje się do porównywania dyspersji różnych cech. Stąd też często obliczaną miarą jako względna dyspersja jest współczynnik zmienności w postaci: sk V = 100 k gdzie: V () współczynnik zmienności, który określa, jaką część średniego poziomu badanej cechy stanowi średnia jej zmienność, mierzona odchyleniem standardowym. Interesującą miarą jest także typowy obszar zmienności. Ze statystycznego punktu widzenia typowe jest to, co mieści się w granicach jednego odchylenia standardowego. A zatem typowy obszar zmienności ma postać: gdzie: X TYP typowe wartości badanej k-tej cechy konkurencyjności. Analiza porównawcza konkurencyjności województw dotyczyć może także zróżnicowań strukturalnych n-przestrzennych obiektów (i = 1, 2,, n) oraz s-sektorów (dziedzin) konkurencyjności (d, q = 1, 2,, s). W tym zakresie będą wykorzystywane wskaźniki struktury. Miary zróżnicowania strukturalnego będą służyć do oceny stanu i zdolności województw do zmian wewnętrznej struktury systemu terytorialnego 8. 8 K. Kukuła, Elementy statystyki w zadaniach, PWN, Warszawa 1998, s. 49 i nast.\n10 142 GOSPODARKA. ZARZĄDZANIE. ŚRODOWISKO Macierz sektorowych struktur konkurencyjności dla poszczególnych obiektów przestrzennych można zapisać następująco: W di = w w w s w w w s 2 w w w 1n 2 n sn gdzie: W di = s m d = 1 di m di przy czym 0 w di 1 s oraz w = 1 d = 1 di Elementy macierzy zawierają wskaźniki struktury, które służyć będą do obliczenia zróżnicowań strukturalnych między dowolnymi układami przestrzennymi. Takich możliwych par jest. n( n 1) 2 Ocena stopnia zróżnicowania każdej pracy układów przestrzennych dokonywana jest według: s w di d 1 V ij = 2 i, j = 1,, n w dj dla Miara zróżnicowania strukturalnego przyjmuje wartości z przedziału [0,1]. Dla identycznych obiektów przyjmuje wartość 0, zaś dla bardzo dużych różnic strukturalnych porównywanych układów przestrzennych wartości są bliższe 1. Macierz zróżnicowań strukturalnych ma postać:\n11 BEATA SKUBIAK WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH 143 V ij = 0 v 21 v n1 v 12 0 v n 2 0 v v 1n 2 n 0 Elementy tej symetrycznej macierzy są stałe na głównej przekątnej, czyli dla i = j wynoszą v ij = 0, zaś v ij = v ji dla i j. Do wyodrębnienia grup regionów o podobnych strukturach należy przyjąć pewną wartość progową V prog. Wówczas, jeśli zróżnicowanie dowolnej pary obiektów obliczone według wzoru jest mniejsze od przyjętej wartości progowej, to te obiekty można uznać za podobne. W przeciwnym przypadku obiekty można uznać za niepodobne pod względem strukturalnym. W warunkach samorządności terytorialnej i gospodarki rynkowej wyzwaniem dla samorządów jest budowanie konkurencyjnej pozycji w skali regionalnej, krajowej, a nawet międzynarodowej. O zdolności do konkurowania poszczególnych regionów decydują zarówno zasoby (ich potencjał, struktura, dostępność), jak i działania władz lokalnych (ich przedsiębiorczość i umiejętność zarządzania zasobami). Podmiotem w grze rynkowej pozostają regiony, które konkurują ze sobą głównie jako jednostki terytorialne i administracyjne. Uwarunkowania wewnętrzne i zewnętrzne oraz relacje zachodzące między nimi sprawiają, że region jako jednostka administracyjna tworzy pewien układ. W układzie tym funkcjonują elementy, które oddziaływują na siebie w różny sposób i z różną siłą. W analizie sytuacji społeczno-gospodarczej jednostek przestrzennych, np. powiatów, można wykorzystać jedną z metod taksonomicznych miarę rozwoju Hellwiga 9. Jest to metoda należąca do wzorcowych formuł agregacji zmiennych. Konstruuje się tu obiekt modelowy, zwany wzorcem rozwoju, który tworzą optymalnie zaobserwowane wartości cech (zmiennych) opisujących dany obszar, czyli najkorzystniej kształtujące się wskaźniki wybrane spośród całej zbiorowości powiatów. Dla każdego z obiektów (powiatów) ustala się jego odległość od powyższego wzorca, którą następnie przekształca się celem ułatwienia analiz porównawczych. Im wyższe wartości otrzymanego wskaźnika 9 Więcej: Z. Hellwig, Zastosowanie metody taksonomicznej do typologicznego podziału krajów ze względu na poziom ich rozwoju i strukturę wykwalifikowanych kadr,,,przegląd Statystyczny, 1968, z. 4.\n12 144 GOSPODARKA. ZARZĄDZANIE. ŚRODOWISKO zmiennej syntetycznej, tym korzystniejsze kształtowanie się analizowanego zjawiska dla danego obiektu i tym samym wyższy poziom jego rozwoju. Przedstawienie szerokiej zbiorowości jednostek przestrzennych w sposób prosty i umożliwiający wyciąganie wniosków, za pomocą metody opisu zjawisk, jest procesem skomplikowanym z uwagi na mnogość obiektów. W związku z tym klasyfikacje i porównania wymagają zastosowania metod wielowymiarowej analizy zmiennych. Dla ułatwienia analizy zaproponowano dwa ujęcia badawcze. Jednym jest analiza ogólnego wskaźnika zwanego syntetycznym, do skonstruowania którego wykorzystuje się wszystkie zaproponowane zmienne. Za jego pomocą sklasyfikowano i uszeregowano wszystkie powiaty według poziomu rozwoju i na tej podstawie wyszczególniono obszary słabo i silnie rozwinięte w aspekcie społeczno-gospodarczym. Celem tego ujęcia będzie również określenie dysproporcji dzielących badane jednostki przestrzenne. Wyodrębnione zostaną na tej podstawie jednostki słabsze oraz silniejsze. Należy jednak pamiętać, że podziały te nie mogą służyć do oceniania i kwalifikowania jednostek biednych i bogatych, gdyż klasyfikacja odbywa się za pomocą metody biorącej pod uwagę jedynie pewną liczbę określonych i wybranych wskaźników. Drugim ujęciem jest wykorzystanie tożsamego zbioru wskaźników, lecz z uwzględnieniem ich podziału na cztery grupy tematyczne (obszary). Obszary to cztery dziedziny życia społeczno-gospodarczego 10 : infrastruktura techniczna, uwarunkowania demograficzne, rynek pracy, gospodarka. Zaprezentowana metoda umożliwia kompleksową ocenę sytuacji powiatów w zaproponowanych obszarach życia społeczno-gospodarczego. Pozwala określić dysproporcje rozwojowe między obszarami za pomocą pięciu wskaźników syntetycznych, skonstruowanych na podstawie kilkunastu danych statystycznych. Można więc sporządzić ranking wybranych obszarów, a graficzne przedstawienie wyników analizy ułatwia w przystępny sposób porównanie do siebie powiatów. Podział taki umożliwia również dokładniejsze rozpoznanie sytuacji powiatów oraz uszczegółowienie informacji wynikających z wskaźnika syntetyczne- 10 Ibidem.\n13 BEATA SKUBIAK WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH 145 go. Analiza wyników w poszczególnych obszarach stwarza szansę głębszego zdiagnozowania sytuacji powiatu, ze wskazaniem na źródło trudności, oraz pozwala określić jego silne i słabe punkty. W ramach każdego z obszarów zaproponowano podział powiatów według otrzymanych wartości wskaźnika syntetycznego (za pomocą metody trzech średnich) na cztery grupy: I o najwyższych wartościach wskaźnika rozwoju, II o średnich wartościach wskaźnika rozwoju, III o niskich wartościach wskaźnik rozwoju, IV o najniższych wartościach wskaźnika rozwoju. Do oceny sytuacji społeczno-gospodarczej powiatów można wykorzystać następujące wskaźniki: obszar I infrastruktura techniczna: długość dróg o twardej nawierzchni na 100 km 2 powierzchni powiatu, udział ludności obsługiwanej przez miejskie i wiejskie oczyszczalnie ścieków w ogólnej liczbie mieszkańców, gęstość sieci wodociągowej, kanalizacyjnej i gazowej; obszar II uwarunkowania demograficzne: małżeństwa zawarte na 1000 ludności, przyrost naturalny, udział dzieci i młodzieży w strukturze ludności; obszar III rynek pracy: wskaźnik bezrobocia, pracujący w gospodarce narodowej do ludności w wieku produkcyjnym; obszar IV rozwój gospodarczy: dochody własne budżetów powiatów na 1 mieszkańca (w zł), wydatki inwestycyjne budżetów powiatów na 1 mieszkańca (w zł), produkcja sprzedana przemysłu na 1 mieszkańca (w zł), zakłady osób fizycznych i spółki cywilne na 1000 mieszkańców, mieszkania oddane do użytku na 1000 ludności. Wyżej wymienione zmienne określające rozwój społeczno-gospodarczy są najczęściej przyjmowanymi zmiennymi w badaniach poziomu rozwoju społeczno- -gospodarczego.\n14 146 GOSPODARKA. ZARZĄDZANIE. ŚRODOWISKO Obok wskaźników wszystkie dane statystyczne należy doprowadzić do stanu porównywalności (np. przeliczone na liczbę mieszkańców, powierzchnię lub podane w formie udziału procentowego). Jest to zabieg konieczny z powodu różnic w wielkości powiatów. Przedstawiona metoda pozwala na rozpoznanie sytuacji powiatów w zaproponowanym zakresie tematycznym oraz dokonanie ich rankingu i klasyfikacji według poziomu rozwoju. Posiada ona jednak, tak jak każda z metod matematyczno-statystycznych, pewne uwarunkowania i założenia, które należy wziąć pod uwagę przy interpretacji wyników. Istotną sprawą jest tu dobór danych i wskaźników, jakie zostały użyte do obliczeń. Od tego zależą bowiem bezpośrednio uzyskane wyniki, co ma ogromne znaczenie dla ich interpretacji. Każdy nowo dodany wskaźnik może zmienić układ wyników i wpłynąć na pozycję w rankingu powiatów. Uzyskane wyniki można więc analizować tylko z uwzględnieniem i w zakresie danych wykorzystanych do obliczeń. Konieczna jest daleko posunięta ostrożność w wyciąganiu wniosków o charakterze praktycznym. Podział zagadnień na obszary tematyczne sprawia, że wyniki z poszczególnych obszarów mogą się wzajemnie wykluczać. Wysoka pozycja w jednym obszarze nie musi wcale oznaczać wysokiej w pozostałych. Odwrotnie proporcjonalne wyniki można zaobserwować w odniesieniu do obszarów rozwój gospodarczy oraz demografia. Występujące duże rozpiętości pomiędzy wynikami poszczególnych powiatów świadczą o różnicach w poziomie ich rozwoju. Jest to spowodowane przede wszystkim występowaniem obok siebie powiatów dużych i małych. Zaprezentowana metoda badania jednostek przestrzennych, oparta o syntetyczny wskaźnik rozwoju ekonomiczno-społecznego, może być użyta do oceny trafności przyjętych rozwiązań, jak również wspomagania procesów decyzyjnych oraz zobiektyzowania rozstrzygnięć politycznych. Do określenia wielkości i struktury bazy ekonomicznej oraz dywersyfikacji funkcjonalnej wykorzystać można dwie klasyczne metody: wskaźnik nadwyżki pracowników i ilorazu lokalizacji 11. Obydwie są tzw. metodami pośrednimi. Oznacza to, że określa się za ich pomocą bazę ekonomiczną danego miasta w oparciu o dane dla całej grupy miast, przy czym najczęściej wykorzystuje 11 M. Jerczyński, Zagadnienia specjalizacji bazy ekonomicznej większych miast w Polsce, w: M. Jerczyński, L.F. Chavez, Z. Siemek, Studia nad strukturą funkcjonalną miast, Prace Geograficzne nr 97, Instytut Geografii PAN, Warszawa, s\n15 BEATA SKUBIAK WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH 147 się liczbę pracujących w mieście według gałęzi gospodarki. Celem nie jest w tym przypadku szczegółowa analiza w skali jednego miasta, lecz dostarczenie podstaw do analiz porównawczych dla wielu miast. Wskaźnik nadwyżki pracowników, zastosowany po raz pierwszy przez ekonomistę amerykańskiego H. Hoyta w 1944 roku, umożliwia pomiar bezwzględnej liczby pracowników sektora egzogenicznego. Jego matematyczna formuła opiera się na założeniu, że wielkość sektora eksportowego w danej gałęzi jest różnicą pomiędzy całkowitą liczbą pracujących w tej gałęzi a iloczynem całkowitej liczby pracujących w mieście i udziału rozważanej gałęzi w całkowitej liczbie pracujących w kraju 12 : Z egz M ZiK = ZiM ZM ZK gdzie: Z egz M pracujący w sektorze egzogenicznym (baza ekonomiczna), Z i M pracujący w działalności i w mieście, ZM pracujący ogółem w mieście, Z i K pracujący w działalności i w kraju, ZK pracujący ogółem w kraju. Natomiast istotą ilorazu lokalizacji (zwanego czasami wskaźnikiem Florence a) jest porównanie dwóch struktur w postaci względnej (procentowej), z których jedna odnosi się do cech danego obiektu (tu: miasta), a druga do całej grupy badanych obiektów (tu wszystkich miast w Polsce). Tzw. podstawowy iloraz lokalizacji wyraża się wzorem 13 : IL = ZiM ZM ZiK ZK 12 Ibidem, s Ibidem.\n16 148 GOSPODARKA. ZARZĄDZANIE. ŚRODOWISKO Jeżeli wskaźnik przyjmuje wartość niższą od 1, oznacza to, że w danym mieście istnieje względny niedobór w zakresie danej działalności, a wielkość odchylenia in minus pokazuje siłę tego niedoboru. Wartości większe od 1 wskazują z kolei na specjalizację miasta w danej działalności, gdyż jej udział w gospodarce lokalnej jest większy niż przeciętnie we wszystkich badanych miastach. Przyjmuje się 14, że te działalności, które charakteryzuje iloraz powyżej 1, tworzą bazę eksportową, przy czym niektórzy autorzy uważają, że powinno to być co najmniej 1,25; 1,5, a nawet 3. Podstawą obliczenia wymienionych wskaźników są dane dotyczące liczby pracujących w danym mieście według faktycznego miejsca pracy. Celem pokazania pozycji (rangi) poszczególnych miast czy regionów stosuje się metody skalarne, które pozycjonują dane miasto/region na tle całej badanej grupy w zależności od jego wyposażenia w usługi. W obliczeniach wykorzystuje się zmodyfikowane klasyczne wskaźniki centralności, bonitacji punktowej i lokalizacji. Relacje przestrzenne między poszczególnymi miastami wyrażają się w postaci siły i kierunku powiązań między nimi. Siłę tę można mierzyć zarówno poprzez przepływy różnego rodzaju elementów materialnych (osób, towarów), jak i niematerialnych (informacji). Jedna z metod określenia tych przepływów opiera się na zidentyfikowaniu miejsc zamieszkania uczniów pobierających naukę w danym mieście. Miejscowość zamieszkania uczniów uczęszczających do szkół dobrze odzwierciedla sferę oddziaływania ośrodków miejskich wyrażanych poprzez codzienne kontakty z miastem (urban daily system). Zbierane informacje dotyczą miejsca zamieszkania uczniów wymienionego typu szkoły na poziomie miejscowości (ewentualnie na poziomie kodu adresowego). Funkcjonalny obszar miejski ma charakter układu przestrzennego o charakterze węzłowym, którego ogniskiem jest ośrodek miejski, otoczony przez obszar powiązany z nim funkcjonalnie. Zasięg funkcjonalnego obszaru miejskiego jest wyznaczany głównie w oparciu o potencjalne i rzeczywiste ciążenia do danego miasta określone na podstawie danych o powiązaniach w zakresie komunikacji publicznej, dojazdów do szkół, a dla niektórych miast także w oparciu o dojazdy do pracy. Trzeba podkreślić, że w przeciwieństwie do wielu współczesnych studiów delimitujących zasięg obszarów funkcjonalnych 14 Ibidem.\n17 BEATA SKUBIAK WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH 149 miast w oparciu tylko o metody pośrednie (np. nasilenia procesów suburbanizacji, nasycenia gmin podmiejskich podmiotami gospodarczymi, analizę budżetów lokalnych jednostek samorządu terytorialnego) podstawą wyznaczania obszarów funkcjonalnych są także metody bezpośrednie, tzn. takie, które dotyczą faktycznie występujących ciążeń. Jednym z głównych diagnostycznych celów badań regionalnych jest wyznaczenie aktualnych i potencjalnych biegunów wzrostu, czyli miejsc w przestrzeni geograficznej odznaczających się w relacji do innych miejsc szybszym rozwojem ekonomicznym, który jest indukowany na sąsiednie obszary. Aby tego dokonać, należy: określić bazę ekonomiczną miasta i trend w tym zakresie, określić poziom rozwoju gospodarczego i tendencje w tym zakresie, zbadać poziom innowacyjności gospodarki w mieście, określić rangę miasta w sieci osadniczej, wyznaczyć kierunki, zasięg i siłę oddziaływania miasta, określić trendy demograficzne i tendencje na rynku pracy, określić trend w zakresie poziomu życia mieszkańców, określić rozkład wybranych wskaźników poziomu rozwoju gospodarczego i poziomu życia w strefie oddziaływania miasta. Wyznaczenie rangi ośrodka i jego zasięgu oddziaływania pozwala na wyznaczenie pozycji ośrodka w hierarchii osadniczej. Zmiany w bazie ekonomicznej, tendencje demograficzne, zmiany w poziomie rozwoju gospodarczego i poziomie życia pozwalają z kolei na wnioskowanie o tempie i kierunku rozwoju miasta. Rozkład wybranych wskaźników poziomu rozwoju gospodarczego i poziomu życia w strefie oddziaływania miasta wraz ze znajomością pozycji miasta w sieci osadniczej pozwala na wnioskowanie o sile oddziaływania tego miasta na otoczenie. O biegunie wzrostu możemy bowiem mówić tylko wtedy, gdy w badanym przedziale czasowym, w mieście o względnie wysokich parametrach poziomu rozwoju, zaobserwowano pozytywne trendy przemian gospodarczych w samym ośrodku i w obszarze jego zaplecza oraz dowiedziono, że pozytywne przemiany w tym zapleczu są wynikiem impulsów wychodzących z miasta. Pozycja miasta w hierarchii, siła jego oddziaływania oraz kierunki zmian pozwalają na identyfikację aktualnych i potencjalnych biegunów wzrostu. To z kolei jest podstawą do sformułowania rekomendacji dla polityki regionalnej.\n18 150 GOSPODARKA. ZARZĄDZANIE. ŚRODOWISKO W ramach badania struktur wieku i trendów demograficznych przeprowadza się badania starzenia się ludności. Do tego celu zastosować można współczynnik starzenia się podwójnego oraz współczynnik wsparcia międzypokoleniowego. Dynamikę procesu starzenia się ludności miast bada się z zastosowaniem wskaźnika starzenia się demograficznego. Syntetyczną analizę układu struktur demograficznych ludności miast wykonuje się przy użyciu macierzowej tablicy korelacyjnej współczynników demograficznych struktur wieku. Na jej podstawie dokonuje się syntetycznej typologii struktur wieku ludności miast z zastosowaniem metody taksonomicznej k-średnich. Celem opracowania charakterystyki demograficznej miast oraz ustalenia współzależności między poszczególnymi składnikami przyrostu rzeczywistego ludności przeprowadza się typologię J. Webba 15. Polega ona na wyodrębnieniu typów miast w zależności od kształtowania się poziomu przyrostu naturalnego i salda migracji. Istnieje osiem klas głównych tego podziału (od A do H), przy czym miasta w klasach A D charakteryzują się wzrostem liczby ludności, zaś te zaklasyfikowane do E H jej spadkiem. Podsumowanie W artykule zaprezentowane zostały wybrane metody i techniki badań w zakresie analiz regionalnych. Były to zarówno metody przetwarzania ilościowego, opierające się na analizie statystycznej danych dla całego zbioru, jak i metody jakościowe, bazujące m.in. na eksperckiej ocenie badanej problematyki czy wywiadów zogniskowanych. Stosowanie różnorodnych metod ilościowych i jakościowych gwarantuje osiągnięcie zarówno trafności, jak i rzetelności w analizie i interpretacji zjawisk społeczno-gospodarczych. Zaprezentowane metody badań umożliwiają: 1. zidentyfikowanie zmieniających się funkcji miast i regionów, ich potencjału rozwojowego oraz aktualnych i potencjalnych barier ich dalszego rozwoju gospodarczego, 2. określenie struktur i trendów demograficznych oraz kapitału ludzkiego i aktywności społecznej, 15 Ludność, ruch naturalny i migracje w województwie lubelskim w 2006 roku, Urząd Statystyczny, Lublin, 2007, s. 13.\n19 BEATA SKUBIAK WYKORZYSTANIE METOD STATYSTYCZNYCH ocenę miast i regionów pod kątem poziomu i warunków życia w kontekście dostępności usług publicznych oraz funkcjonowania instytucji publicznych, 4. określenie modelu przestrzennego rozwoju sieci, z uwzględnieniem kierunków i tendencji przekształceń tego modelu, oraz identyfikację i delimitację obszarów funkcjonalnych na poziomie regionalnym, subregionalnym i lokalnym. Literatura Bywalec Cz., Rudnicki L., Konsumpcja, PWE, Warszawa, Fajferek A., Region ekonomiczny i metody analizy regionalnej, PWE, Warszawa Fierich J., Metody taksonomiczne rejonizacji rolnictwa na przykładzie województwa krakowskiego, Myśl Gospodarcza 1957, nr 1. Hellwig Z., Zastosowanie metody taksonomicznej do typologicznego podziału krajów ze względu na poziom ich rozwoju i strukturę wykwalifikowanych kadr,,,przegląd Statystyczny 1968, z. 4. Jerczyński M., Zagadnienia specjalizacji bazy ekonomicznej większych miast w Polsce, w: Jerczyński M., Chavez L.F., Siemek Z., Studia nad strukturą funkcjonalną miast, Prace Geograficzne nr 97, Instytut Geografii PAN, Warszawa. Kukuła K., Elementy statystyki w zadaniach, PWN, Warszawa Ludność, ruch naturalny i migracje w województwie lubelskim w 2006 roku, Urząd Statystyczny, Lublin, 2007, s. 13. Ostasiewicz W., Statystyczne metody analizy danych, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, Wrocław Pionkowski H., Mierniki oceny konkurencyjności województw, w: Człowiek i Środowisko, 25 (1) Strahl D., Możliwości wykorzystania miar agregatowych do oceny konkurencyjności regionów, w: Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, nr 860, Gospodarka lokalna w teorii i praktyce, Wrocław Zeliaś A., Ekonometria przestrzenna, PWE, Warszawa 1991.\n20 152 GOSPODARKA. ZARZĄDZANIE. ŚRODOWISKO APPLICATION OF STATISTICAL METHODS IN REGIONAL ANALYSYS AN THEORETICAL OUTLINE Summary Knowledge about cities and regional development grows in a cumulative way. Regions play a basic role in the economic and social system of the country. They represent the concentration of economic activity, i.e. the creation of total value and jobs. This article is an introduction to the methodological problems of regional studies. Understanding the growth of cities and regions and their role in socio-economic development of the country requires an analyse of all their mutual functions that the cities/regions represent and the relationships and connections between them and the environment. There is a certain interdependence between the economic fundamentals of functioning of the region and the level and living conditions of people and relationships in the urban network. The article presents some chosen methods of quantitative and qualitative analysis, which can be applied in studies of the economy of the region/city. Keywords: statistical methods, analysis of regional. Translated by Beata Skubiak\nIDENTYFIKACJA I DELIMITACJA OBSZARÓW WZROSTU I OBSZARÓW PROBLEMOWYCH W WOJEWÓDZTWIE DOLNOŚLĄSKIM\nIDENTYFIKACJA I DELIMITACJA OBSZARÓW WZROSTU I OBSZARÓW PROBLEMOWYCH W WOJEWÓDZTWIE DOLNOŚLĄSKIM Prezentowany raport przedstawia wyniki przeprowadzonych przez Urząd Statystyczny we Wrocławiu badań, które\nBadania autokorelacji przestrzennej INFRASTRUKTURA I EKOLOGIA TERENÓW WIEJSKICH INFRASTRUCTURE AND ECOLOGY OF RURAL AREAS Nr 8/2008, POLSKA AKADEMIA NAUK, Oddział w Krakowie, s. 207 214 Komisja Technicznej\nAnaliza porównawcza rozwoju społeczno-gospodarczego powiatów województwa podkarpackiego\n180 dr Małgorzata Stec Zakład Statystyki i Ekonometrii Uniwersytet Rzeszowski Analiza porównawcza rozwoju społeczno-gospodarczego powiatów województwa podkarpackiego WPROWADZENIE Powiaty województwa podkarpackiego\nProf. zw. dr hab. inż. dr h.c. Stanisław Urban Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Badania rynkowe (wybrane elementy) Przez badania (analizę) rynku rozumiemy oparte na naukowych podstawach rozpoznanie


Przycisk PDC - Elektryka, oświetlenie - Passat Forum\nPrzez Odini1992, 9 Styczeń w Elektryka, oświetlenie\nRejestracja: 4 Grudzień 2018\nPosiadam samochód VW Passat b5 fl rocznik 2001 1.9 TDI 130 KM automat. Jestem w trakcie montowania przednich czujników parkowania ( zamienniki) posiadam oryginalny włącznik PDC od Sharana. Czy ktoś posiada jakiś schemat tego włącznika , bądź orientuje się w jaki sposób podłączyć ten włącznik aby działał prawidłowo?. Który PIN za co jest odpowiedzialny?\nPodaj numer tego włącznika.\nSą dwa numery i trochę nieczytelne :7M3919281 i drugi YM21/L07AAAW . Ten drugi numer jest bardzo mało czytelny wiec możliwe że gdzieś zrobiłem błąd.\nTo ci powinno pomóc: Link\nA czy powinienem zastosować jakiś przekaźnik do instalacji?\nTo zależy co chcesz tym przyciskiem robić.\nChcesz załączać ten przedni moduł na kilka(naście) sekund?\nRejestracja: 18 Luty 2015\nNapisano czwartek o 19:15 (edytowane)\n5 godzin temu, Odini1992 napisał:\ntu masz lekki problem, przekaźnik można wykorzystać na dwa sposoby\n1. aby nie obciążać włącznika, ale układ będzie włączony jak będziesz trzymał przycisk - puścisz - wyłączasz\n2. aby załączyć i pozostawić włączony układ - naciśniesz - się załączy i już nie wyłączy aż do utraty zasilania układu.\nTy potrzebujesz przełącznika sterowanego impulsem - impuls - włączone - impuls - wyłączone. Takie cuda to już układ elektroniczny, poszukaj takiego na elektrodzie. Najlepiej z timer`em w razie zapomnienia o wyłączeniu\nEdytowane czwartek o 19:17 przez konrad.p\nNapisano niedziela o 19:31\nGeneralnie chciałbym aby ten przycisk działał na zasadzie. Włączam ( zapal się żółta dioda podświetlenia) naciskam ponownie - wyłączam ( zapala się czerwona dioda) bądź jeżeli istnieje taka możliwość aby włączyć i po chwili gdy czujniki nie widzą przeszkody przełącznik się wyłączył.\nPo wyłączeniu gaśnie żółta dioda i tyle. Podświetlenie jest niezależne od stanu przycisku tylko od włączenia świateł min pozycyjnych.\nBez dodatkowego modułu sterującego nie ma szans by tak działało jak piszesz. Przycisk (sam) Ci tego nie zapewni.\nNatomiast by się wyłączyło jak już nie "widzi" przeszkody to jak na razie Sajsfikszyn 😉.\nOryginalnie jak jest przycisk to można włączyć i wyłączyć a samo się wyłączy po przekroczeniu 15km/h.\nNapisano niedziela o 21:37\nRozumiem, a istnieje w ogóle możliwość aby wykorzystać ten przełącznik w jakiś sposób bez tego modułu?\nNapisano niedziela o 21:46\nPoczytaj co masz napisane wcześniej.\nJak podłączysz bezpośrednio to czujniki będą działać jak będziesz go trzymać. Puścisz to się wyłączą..\nZakładam że masz czujniki sterowane zasilaniem - jest prąd to działa, nie ma to nie działa.\nPoszukaj na forum elektroda, tam znajdziesz układ sterujący z przełączaniem impulsami\nJak zrozumiałeś co napisałem to powinieneś ogarnąć, jeżeli natomiast nie wiesz o co chodzi to odpuść.


Usługi, badania termowizyjne - Dzielnica Mokotów - Warszawa - Portal Informacyjny City Media\nUSŁUGI, BADANIA TERMOWIZYJNE - MOKOTÓW\nW dzielnicy Mokotów działa szereg firm oferujących kompleksowe usługi i badania termowizyjne w konkurencyjnych cenach. Badanie termowizyjne dla budownictwa, elektroenergetyki, energetyki, przemysłu, medycyny, weterynarii , nauki oraz techniki to tylko część usług, jakie oferują firmy zlokalizowane na terenie Mokotowa. Badanie kamerą termowizyjną ? Analiza termowizyjna ? Nie musisz już szukac daleko.\nJeżeli kupili Państwo mieszkanie w dzielnicy Mokotów albo wynajmują Państwo lokal w Warszawie to z pewnością w okresie zimowym, będą płacili Państwo rachunki za ogrzewanie. Problem pojawia się, kiedy rachunki są bardzo wysokie, a w pomieszczeniu nadal chłodno. Rozwiązaniem może być przeprowadzenie badania termowizyjnego, które pomoże ustalić powody utraty ciepła. Wiele firm na warszawskim Mokotowie świadczy usługi termowizyjne w dobrej cenie.\nNa czym dokładnie polega badanie termowizyjne?\nZa pomocą kamery termowizyjnej rejestruje się promieniowanie cieplne. Badanie pokaże rozkład temperatur w pomieszczeniach oraz ścianach wewnątrz i na zewnątrz mieszkania. Dzięki temu można określić wady termiczne takie jak mostki cieplne lub zła izolacja ścian. Usługi termowizyjne obejmują nie tylko badanie, lecz także przegląd dokumentacji technicznej, opis i analizę termogramów i wnioski wynikające z ekspertyzy.\nBadanie termowizją z pomocą mokotowskich firm najlepiej wykonać w sezonie grzewczym, kiedy różnica między temperaturą na zewnątrz, a w środku jest największa. Ponadto badanie dobrze jest wykonać o świcie, gdy budynek nie został jeszcze ogrzany przez słońce. Nawet jeśli odbierają Państwo mieszkanie od dewelopera warto, aby zainwestowali Państwo w badanie termowizyjne.\nTermowizja pozwoli sprawdzić ciągłość izolacji, szczelność okien oraz wykryje inne usterki. Nawet jeśli w mieszkaniu mają Państwo ciepło, to warto pomyśleć o badaniu termowizyjnym, jeśli rachunki za ogrzewanie są wysokie – może właśnie w izolacji ścian tkwi problem. Również przed wymianą instalacji grzewczej lub ocieplaniem budynku, warto przeprowadzić termowizję. Zachęcamy do zaufania firmom w obrębie Mokotowa, które wykonują profesjonalne badania termowizyjne. Usługi termowizyjne to klucz do zatrzymania ciepła w Państwa domu.\nFirmy zajmujące się usługami i badaniami termowizyjnymi na terenie Dzielnicy Mokotów oferują:\nBadania termowizyjne dla biur i firm - profesjonalne usługi termowizyjne w budynkach i lokalach biurowych, w tym dokładne sprawdzenie okien i drzwi w zakresie strat ciepła i szczelnośći oraz kompelsowe sprawdzenie instalacji elektrycznych w biurowcach poprzez audyt termowizyjny.\nBadania termowizyjne dla Klienta indywidualnego - dokładne badania termowizyjne dla mieszkańców Mokotowa w mieszkaniach oraz domach jedno i wielorodzinnych, w tym lokalizacja miejsc, przez które ucieka ciepło, badania szczelności drzwi i okien, znalezienie przyczyn powstawania pleśni i grzybów oraz sprawdzenie izolacji i elewacji domów.\nBadania termowizyjne dla zakładów pracy - kompleksowe usługi termowizyjne w budynkach przemysłowych i gospodarczych, w tym ocena strat ciepła i badanie szczelnośći okien oraz drzwi, sprawdzanie instalacji elektrycznej przy pełnym obciążeniu, sprawdzanie pracy maszyn i silników elektrycznych oraz sprawdzanie komór chłodniczych.\nJaka jest cena usługi termowizyjnej na terenie Dzielnicy Mokotów?\nCena usługi termowizyjnej zaczyna się od około 300 złotych przy lokalu mieszkalnym do 60 metrów kwadratowych, do około 500 złotych przy budynkach do 250 metrów kwadratowych.\nIle kosztuje badanie termowizyjne z opinią techniczną na terenie Mokotowa?\nKoszt badania termowizyjnego z dodatkową opinią techniczną zaczyna się od około 400 złotych, aż do około 700 złotych w zależności od wielkości budynku.\nJaka jest cena za kompleksowe sprawdzenia całego budynku mieszkalnego na Mokotowie?\nCeny kompleksowego sprawdzenia budynku zaczyna się od około 1400 złotych, aż do około 3000 złotych w zależności od powierzchni budynku i rodzajów badań.\nPowyższy cennik usług i badań termowizyjnych na terenie Mokotowa jest orientacyjny, dlatego też ceny w rzeczywistości mogą się różnić.


Kierująca citroenem miała 3 promile alkoholu!\n28.11.2019 Rybnik, Region Aktualności\nDzięki reakcji świadków drogówka zatrzymała pijaną kierującą. 53-letnia mieszkanka Rybnika miała blisko 3 promile alkoholu w organizmie. Grozi jej do 2 lat więzienia.\n26 listopada, po godzinie 20 dyżurny rybnickiej policji otrzymał informację o nietrzeźwej kierującej.\n- Funkcjonariusze drogówki natychmiast udali się w rejon Boguszowic, gdzie przy ulicy Włościańskiej czekali świadkowie. Wcześniej wyjęli kluczyki ze stacyjki citroena – informuje aspirant Bogusława Kobeszko, oficer prasowa komendy w Rybniku.\n53-letniej mieszkanka Rybnika wydmuchała na alkomacie prawie 3 promile alkoholu. Za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości odpowie przed sądem. Grozi do 2 lat pozbawienia wolności.\njan 2019-11-29 10:02:57\nTrzy promile alkoholu to były w wydychanym powietrzu , krwi , czy w organizmie ?


Uncategorized | Strona 2 z 69 | Gazeta Giełdowa\n1 marca, 2019 24 kwietnia, 2019 Paweł Malik\tkomentarzy 6 - Portal Analiz\nDziś na Portalu Analiz Raport New Connect – 7 spółek o najwyższych obrotach (m.in. 4Mass, Farm51, Ultimate Games) i 17\n25 lutego, 2019 24 kwietnia, 2019 Paweł Malik\tkomentarzy 6 Ambra\nWyniki AMBRY w IV kw. 2018 zrobiły na mnie wrażenie. Niskie zbiory winogron w 2017 roku spowodowały mocny wzrost cen\n22 lutego, 2019 24 kwietnia, 2019 Paweł Malik\tkomentarzy 18 - Portal Analiz, AC AUTOGAZ\nAC S.A (GPW: ACG, ACAUTOGAZ) działa na rynku już od 30 lat. Produkuje we własnym zakładzie w Białymstoku i sprzedaje\n21 lutego, 2019 24 kwietnia, 2019 Paweł Malik\tkomentarzy 5 - Portal Analiz\nAbonenci Portalu Analiz najczęściej wskazywali Mercator Medical, Kruka i Arctic typując spółki, które najlepiej zachowają się do końca marca 2019\n18 lutego, 2019 24 kwietnia, 2019 Paweł Malik\tkomentarze 4 - Ogólne\nOstatnie tygodnie pokazują siłę małych spółek na GPW. W grudniu przedstawiłem istotny z punktu widzenia kursów MiŚ-ów wykres: LINK – wpływy do\n15 lutego, 2019 24 kwietnia, 2019 Paweł Malik\tBrak komentarzy - Portal Analiz, Auto Partner\nGrupa AUTO PARTNER jest importerem i dystrybutorem części zamiennych do samochodów osobowych, dostawczych i motocykli. Jest to znaczący gracz na\n13 lutego, 2019 24 kwietnia, 2019 Paweł Malik\tkomentarzy 5 - Ogólne\nNa blogu OkiemMaklera.com pojawił się ciekawy wywiad, który powinien każdy początkujący (i nie tylko) inwestor przeczytać. Pozwolę sobie opublikować kilka\n12 lutego, 2019 24 kwietnia, 2019 Paweł Malik\tkomentarzy 5 - Ogólne\nKiedyś był tylko Totolotek i dla bogatszych kasyno. Dziś jest większa konkurencja m.in. forex i kryptowaluty nazywane dla zmyłki inwestycjami,


Fortuna 1 Liga: Miedź zagra z Koroną Kielce | Legnica.Online\nStrona główna Sport Miedź Legnica Fortuna 1 Liga: Miedź zagra z Koroną Kielce\nMiedź Legnica w najbliższy piątek zagra z Koroną Kilce po raz 7. Legniczanie w dotychczasowych spotkaniach mają minimalnie lepszy bilans od gospodarzy nadchodzącego spotkania. Nie zmienia to jednak faktu, że pojedynki obu drużyn najczęściej kończą się remisowo i nie pada w nich zbyt wiele bramek.\nPierwsze pojedynki Miedzi Legnica i Korony Kielce sięgają sezonu 1990/91. Wtedy jeszcze na II-ligowych boiskach Miedź odniosła jedyne jak na razie zwycięstwo nad Koroną. O zdobyciu kompletu punktów przesądził wtedy jeden gol. W pierwszym meczu pomiędzy zespołami z Legnicy i Kielc padł bezbramkowy remis.\nJak się później okazało na kolejne potyczki kibice obu drużyn musieli czekać 18 lat. Po upływie tego czasu obie drużyny spotkały się ze sobą już w Ekstraklasie. W trzech meczach padły trzy remisy i tylko dwa gole. Również remisem zakończyło się ostatnie spotkanie Miedzi i Korony. Tym razem w I lidze, legniczanie w roli gospodarza, zremisowali 1:1. Bramki w tym spotkaniu zdobyli Marcel Gąsior dla Korony i Kamil Zapolnik dla Miedzi.\nHISTORIA SPOTKAŃ KORONA – MIEDŹ.\n1990/91 II liga – Korona Kielce – Miedź Legnica 0:0\n1990/91 II liga – Miedź Legnica – Korona Kielce 1:0\n2018/19 Ekstraklasa – Miedź Legnica – Korona Kielce 1:1\n2018/19 Ekstraklasa – Korona Kielce – Miedź Legnica 0:0\n2020/21 I liga, Miedź Legnica – Korona Kielce 1:1\nPoprzedni artykułPolicja ostrzega przed oszustwami metodą na BLIK\nNastępny artykułZUS: Wzrosła liczba wypłaconych zasiłków pogrzebowych na Dolnym Śląsku


Po kimś to mam ...: października 2013\n... wczoraj udało mi się skończyć haft na jesienny SAL. Cieszę się z tego, że wyrobiłam się w czasie mimo tego, że co chwilę coś odciągało mnie od haftowania.\nPierwszy raz robiłam monogram, ale mogę odważnie stwierdzić, że nie jest to mój ostatni raz ;)\nCała praca szła sprawnie i do przodu bez żadnych problemów. Teraz trzeba tylko wyprać i przygotować do oprawy.\nTutaj na zdjęciu widać ślady pewnego rozchlapania ;) i linie które zawsze rysuję sobie ołówkiem dla ułatwienia. Wszystko pięknie się spierze po namoczeniu w ciepłej wodzie z proszkiem.\n... troszkę zbliżeń...\nTeraz jest moment który bardzo lubię. To czas którym mogę sobie wybrać kolejny wzór do wyszywania mając czyste sumienie i świadomość, że poprzedni hafcik jest skończony. Mam już w głowie kilka pomysłów. Pozostaje tylko sprawdzić ile mulin mam w domu, a ile trzeba dokupić.\nWczoraj wieczorem popadało u nas dosyć solidnie. W związku z tym moje marzenia o ciepłym i "bezbłotnym" Święcie Zmarłych legły w gruzach ;) Bardzo szkoda....a miało być tak ciepło...\nAutor: Joanna K o 09:47 1 komentarz:\n... na szczęście w moim robótkowaniu, a nie w życiu ;) Dzisiaj postanowiłam skończyć mój dyniowy haft na SAL z Babskiego Hobby. Spakowałam do koszyka wszystko co było mi potrzebne - tak mi się bynajmniej wydawało. Tak czy siak okazało się, że podczas wyszywania moja igła znikła. Szukałam, szukałam i nic... Ponieważ nie miałam przy sobie innej, postanowiłam odłożyć haftowanie dyni, i zrobić coś na szydełku...\n...ponieważ przygotowuję dla Was pewien opis - przepis pod tytułem "jak zrobić...", fakt zgubienia igły nie był niczym strasznym :) mogłam ten czas poświęcić na szydełkowanie. Tak więc robiłam sobie kolejne rzędy ciesząc się pięknym i spokojnym dniem, kiedy nagle okazało się, że pomyliłam sobie ilość słupków w jednym rzędzie. Okazało się, że dzięki temu musiałam spruć większość mojej dzisiejszej pracy... nie powiem Wam jakie słowa chodziły mi wtedy po głowie ;)\nInstrukcja wykonania musi poczekać, jednak pokażę małą zapowiedź:\n... Poza tym wszystkim, nieustannie cieszę się z tej pięknej pogody - ta jesień jest wymarzona - ciepła, słoneczna i bez deszczu, takiego typowo jesiennego. Dzięki temu nadal można spędzać dużo czasu na świeżym powietrzu, spacerować i podziwiać piękne widoki. Oby taki stan pogody trwał jak najdłużej, a przynajmniej do Wszystkich Świętych.\n... u nas już wyrasta zboże :)\nAutor: Joanna K o 22:06 1 komentarz:\n...Wreszcie skończona ...\n... jakiś czas temu postanowiłam zrobić poszewkę na "jaśka" z babcinych kwadratów. Szukając inspiracji, trafiłam na bloga Krysi. Znalazłam tam świetny pomysł i instrukcję wykonania babcinego kwadratu z różą. Jak zrobić taki kwadrat krok po kroku? Wszystko jest opisane tutaj.\nNa moją poszewkę zrobiłam najpierw 9 kwadratów - szydełkiem nr 3, włóczką "Kotek". Później dorobiłam jeszcze kilka, na wypadek, gdyby okazało się, że będzie potrzebna ich większa ilość.\nPo zszyciu okazało się, że wystarczy mi 9 kwadratów. Aby wszystko ładnie pasowało, obrobiłam dookoła elementy jednym rzędem słupków. Tył poduszki w całości jest zrobiony z słupków, a cała poszewka zapinana jest na guziki.\nTutaj przed zszyciem boków:\nTutaj znajdziecie mój wcześniejszy post dotyczący początków tej poduszki, a w całej "akcji" jak zawsze brał udział mój Najwierniejszy Przyjaciel...\nPoza tym, w niedzielę byliśmy po raz ostatni na wyjazdowych grzybach. Sezon uważam za zakończony. Dziś już prawie wszystkie liście pospadały z drzew, a jeszcze kilka dni temu było tak kolorowo.\nDobrze, że mamy jeszcze ciepłe i słoneczne dni...\nAutor: Joanna K o 14:54 2 komentarze:\nSzal na drutach "Grey Ruffle" - jak go zrobić - opis wykonania.\nTak nazywa się ten śliczny szal. Jakiś czas temu znalazłam go w Ravelry i postanowiłam zrobić taki dla siebie. Bardzo lubię wszelakie falbanki, więc od razu zabrałam się za "drutowanie". ;)\nSzal jest ciepły i fajnie otula szyję. Może też służyć jako narzutka na ramiona. Świetnie też pasuje do zimowych płaszczyków.\nAby zrobić ten szal, musimy umieć robić skrócone rzędy. Mimo wielu różnych opinii krążących na temat skróconych rzędów stwierdzam, że nie taki diabeł straszny jak go malują. Jak już załapiemy o co chodzi, to na pewno polubimy ten rodzaj dziergania.\nPomysł i oryginalny opis udostępniła Svetlana Kolesova na Ravelry. Znajdziemy go tutaj. Strona wymaga rejestracji, ale za to jest ogromną skarbnicą wzorów na druty i szydełko.\nJa nazywam swój szal Rosyjskim Otulaczem Szyi. Ponieważ autorka udostępniła opisy w języku rosyjskim i angielskim, ja postanowiłam zrobić tłumaczenie na język polski.\nOpis wykonania Grey Ruffle - Svetlany Kolesovej:\nMerynos 50g/125 m = 3-4 motki, druty z żyłką 3,5.\nNabieramy 307 oczek na druty.\nPierwsze siedem rzędów przerabiamy ściegiem francuskim (w każdym rzędzie przerabiamy oczka na prawo).\nOd tego momentu robimy rzędy skrócone. (Po tych siedmiu rzędach robionych ściegiem francuskim). Pamiętajmy, aby wyjmować marker i wstawiać w miejscu gdzie jest podana ilość oczek przed którymi należy go umieścić. Robótkę należy odwracać po wstawieniu markera na drugą stronę.\nRząd 1 - oczka prawe do 10 oczka od końca - wstawiamy marker, odwracamy robótkę.\nRz.2 - oczka lewe do 10 oczka od końca - wstawiamy marker, odwracamy robótkę.\nRz.3 - oczka prawe do 3 oczka przed markerem, wstawiamy marker.\nRz.4 - oczka lewe do 3 oczka przed markerem, wstawiamy marker.\nRząd 3 i 4 powtarzamy 36 razy.\nRz.77 - oczka prawe do 5 oczka przed markerem, wstawiamy marker.\nRz.78 - oczka lewe do 5 oczka przed markerem, wstawiamy marker.\nRz.79 - oczka prawe do końca rzędu\nRz.80 - oczka lewe do końca rzędu\nTeraz robimy falbankę, czyli obrzeże szala:\nM1 = dodajemy 1 oczko przerabiając nitkę od tyłu pomiędzy oczkami.\n*...* - oznacza, że powtarzamy dany motyw do końca rzędu.\nRz.1 - 1 oczko spuścić, *2 lewe, 1 prawe, 2 lewe* - powtórzyć 61 razy =( *2l, 1p, 2l* *2l, 1p, 2l* itd)\nRz.2 - i wszystkie parzyste rzędy robimy tak jak schodzą z druta.\nRz.3 - 1 o spuścić,* 2l, M1, 1p, M1, 2l *, i tak powtarzać do końca, o. brzegowe.\nRz.5 - 1 spuścić *2l, M1, 3p, M1, 2l* o brzegowe.\nRz.7 - 1 spuścić *2l, M1, 5p, M1, 2l* o brzegowe\nRz.9 - 1 spuścić *2l, M1, 7p, M1, 2l* o brzegowe\nRz.11 - 1 o spuścić, *2l, M1, 9p, M1, 2l* o brzegowe\nRz.13 - 1 o spuścić *2l, M1,11p, M1, 2l* o brzegowe\nRz.14 - ostatni rząd - zamykamy wszystkie oczka.\nDotarliśmy do końca. Mam nadzieję, że komuś przyda się moje tłumaczenie. Gdyby były jakieś problemy to chętnie pomogę.\nPrzy okazji robienia kolejnego Grey Ruffle postaram się zrobiś fotorelację i opisać dokładnie jak robić skrócone rzędy.\nAutor: Joanna K o 12:38 1 komentarz:\nAutor: Joanna K o 19:18 Brak komentarzy:\n... była wczoraj, ale zapowiada się i dzisiaj ;) Dzień był cudnie słoneczny i ciepły, a gdzieniegdzie można było spotkać Babie Lato. Taka piękna pogoda powinna nas cieszyć przez całą jesień. Korzystając z tej pięknej pogody, spędziliśmy cały dzień na świeżym powietrzu. Niestety przymrozki które nawiedziły nas kilka dni temu porobiły trochę szkód. Niektóre kwiaty i jarzyny są umarznięte, a liście już na dobre spadają z drzew. Mimo tego pięknie jest w lesie. Słońce przebija się między drzewami, a kolorowe liście tworzą piękne dywany.\nW taki dzień aż chce się spacerować w jesiennym słońcu:\nJa wyszywam dynię na jesienny SAL. Wczoraj było tyle:\nCzasu na robótki mam mniej niż zwykle, ponieważ porządkuję wszystko przed zimą. Poza tym chodzimy sobie na grzyby. Mam nadzieję, że taka piękna pogoda będzie z nami jeszcze długo.\nAutor: Joanna K o 11:23 Brak komentarzy:\nNie było mnie przez kilka dni na blogu. Chciałam porobić sobie porządki w ogródku przed zimą. Wujek obiecał zaorać mi kawałek ziemi na której mam jarzyny, aby na wiosnę wszystko było tak jak potrzeba. Poza tym robiłam jeszcze pomidory na zimę do słoików. Miałam mało czasu na robótkowanie, jednak z doskoku coś udało mi się zrobić.\nSkończyłam robić Misia. Mam gotowe wszystkie elementy. Teraz muszę wybrać się na poszukiwanie wypełniacza.\nPrzygotowałam opis i wszystko, co jest potrzebne do jego wykonania.\nNarysowałam schemat na Afrykański Kwiat - jakość kiepska (nie znam programu do robienia schematów). Gdyby były problemy - chętnie pomogę. To schemat na pięciobok. Robiąc sześciobok - zaczynamy od sześciu oczek łańcuszka i robimy tak jak poniżej, dodając dodatkowe słupki w pierwszym rzędzie. Tak samo postępujemy z czworobokiem.\nNa blogu Craftypantki jest opis jak zrobić taki kwiat.\nWłóczka - Kotek. Na całego Misia zużyłam dwa i pół motka włóczki kremowej i półtora motka włóczki granatowej. Szydełko - 3,5.\nUszy Misia to dwa sześciokąty.\nŁapka: 8 sześciokątów / x2 (bo dwie łapki) = 16 sześciokątów\nNoga: 2 pięciokąty, 9 sześciokątów / x2 = 4 pięciokąty i 18 sześciokątów\nBrzuch: 2 czterokąty, 8 pięciokątów, 12 sześciokątów\nPoniżej widać brzuch: od góry 4 pięciokąty, trzy rzędy sześciokątów i na dole jeden rząd pięciokątów. Po wypchaniu otwory zaszywamy dwoma czterokątami.\nGłowa: 3 czterokąty, 6 pięciokątów, 5 sześciokątów\nPrzeliczając wszystkie elementy wyszło mi, że na takiego misia potrzebujemy:\nNa całego misia potrzebujemy łącznie 76 elementów.\nMój Miś ma pozszywane elementy i czeka na wypchanie. Gdyby znalazł się ktoś chętny do zrobienia takiego misia - chętnie pomogę. Uwaga - małe misie które często spotykamy sieci mają inną ilość motywów.\nPrzy okazji chcę Wam powiedzieć, że zaczęłam wyszywać dynię na wspólne jesienne wyszywanie z dziewczynami z Babskiego Hobby.\nAutor: Joanna K o 14:33 14 komentarzy:


Pani Marta chciała tylko poprawić swoją urodę. Po zabiegu bała się jej nawet córka - WP Kobieta\nmedycyna estetycznanieudana operacja plastycznaoperacje plastycznemartwica\nHistorię pani Marty opublikowano najpierw na facebookowej stronie "Życie jest piękne i ja też". Światło dzienne ujrzało zdjęcie rany, jaka pojawiła się na czole kobiety po nieudanym zabiegu medycyny estetycznej. Pani Marta chciała wypełnić zmarszczki na czole botoksem, a skończyło się na martwicy.\n- Po wbiciu igły w czoło powstał siniak. Potem zaczęła lecieć mi krew, którą tamowałam wacikiem. Pani X powiedziała, że to normalne, że się zdarza. Kiedy wstałam, zobaczyłam siniak – wtedy był płaski, bladozielony. Pani X próbowała rozładować atmosferę, mówiła, że pierwszy raz coś takiego widzi. Dodatkowo dość mocno bolała mnie skóra przy linii włosów, którą także mi ostrzyknęła wypełniaczem. Powiedziała, żebym zakryła sobie zmianę fluidem, który przyniosła mi z gabinetu fryzjerskiego obok. Słuchałam jej jak zaczarowana – mówi kobieta w rozmowie z "Gazetą Wyborczą".\nPrawdziwy dramat zaczął się jednak później. Dzień po zabiegu pani Marta dostała koszmarnej migreny i skierowała się na SOR. Tam lekarz pomógł jej, jednak dopiero po tym, jak kosmetyczka wykonująca zabieg dostarczyła wypełniacz, którego użyła.\nPani Marta przyznaje, że kosmetyczka nie poczuwa się do odpowiedzialności za nieudany zabieg. Sprawa zostanie skierowana do sądu w związku z wysokimi kosztami leczenia, jakimi obarczona została oszpecona kobieta.\nPieniądze to jednak nie jedyny problem, z jakim zmagała się pani Marta po nieudanym zabiegu. - Córka uciekała na mój widok – zdradza kobieta. Teraz czeka ją półroczne leczenie, które zakończy się powstaniem blizny, podobnej do tej, które tworzą się po ospie.\nLekarze ostrzegają, żeby zabiegi medycyny kosmetycznej wykonywać tylko w wykwalifikowanych salonach, w których pracują osoby uprawnione do przeprowadzenia zabiegów lekarskich.


Zakłamana historia powstania | Przegląd\nAutor: Krzysztof Wasilewski\t| Lipiec 29, 2013\n200 tys. cywilnych ofiar, zagłada miasta, arogancja dowódców – o tym nie usłyszymy w rocznicę powstania warszawskiego\nPoczątek sierpnia to w Polsce czas umacniania mitu powstania warszawskiego. Nie usłyszymy o arogancji dowództwa Armii Krajowej, o cywilach, którzy stali się zakładnikami chorych z ambicji generałów, ani o zagładzie miasta. Dlatego niewygodną prawdę o powstaniu ujawnia „Przegląd”.\n„Powstanie warszawskie było niesamowitym sukcesem wojskowym”, orzekł w ubiegłym roku prof. Norman Davies. Według niego, sukces polegał na kontynuowaniu walk przez dwa miesiące pomimo braku jakichkolwiek szans powodzenia. Jak widać, śmierć ponad 200 tys. cywilów i całkowite zniszczenie polskiej stolicy to dla brytyjskiego profesora nic nieznaczące detale.\nDywagacje prof. Daviesa można zrzucić na karb specyficznego brytyjskiego humoru. Co jednak da się wybaczyć obcokrajowcowi (nawet tak zaangażowanemu w sprawy polskie jak Davies), trudno puścić płazem rodzimym znawcom tematu. Tymczasem od lat część historyków i polityków uparcie wbija nam do głów kult powstania. Nie bez ich udziału Muzeum Powstania Warszawskiego stało się obowiązkowym punktem programu każdej szkolnej wycieczki, a na uroczystościach rocznicowych nie może zabraknąć żadnego czołowego polityka.\nEUFORIA I GŁÓD\nMit powstania warszawskiego jest mozolnie budowany, począwszy od podręczników szkolnych, a na wypowiedziach przedstawicieli najwyższych władz państwowych skończywszy. Generałowie Tadeusz Bór-Komorowski, Tadeusz Pełczyński czy Antoni Chruściel „Monter” już dawno temu zostali wpisani do panteonu wybitnych polskich dowódców. Liczba szkół różnych szczebli noszących ich imiona mówi sama za siebie. Tylko czekać, aż za tym przykładem podąży samo wojsko i przydzieli jakiejś jednostce któregoś z grona wybitnych patronów.\nJak zatem wygląda prawda o powstaniu? Z jednej strony, nie sposób nie wspomnieć o euforii, jaka zapanowała na stołecznych ulicach 1 sierpnia 1944 r. „Ludność stolicy zespoliła się z wojskiem w walce i nawet nieuzbrojeni, porwani entuzjazmem młodzieży, budują barykady przeciw czołgom wroga”, raportował Bór-Komorowski. Z drugiej – radość szybko przerodziła się w rozgoryczenie, gdy walki zaczęły się przedłużać, przynosząc coraz więcej ofiar cywilnych.\nMorale cywilów słabło w miarę kurczenia się zapasów żywności, wody i leków. Okupacyjna rzeczywistość nie była łatwa, lecz w porównaniu z warunkami powstańczymi mogła się wydawać czasem spokoju i stabilizacji. Czym bowiem były kłopoty z zaopatrzeniem i kartkami z wcześniejszych lat przy obecnym nieustannym głodzie i pragnieniu? „Byliśmy tak zgłodniali, że jedliśmy mięso z konia, którego toczyły robaki, jedliśmy też wychudzone koty i psy”, wspominała Barbara Szymakowa, w czasie powstania 13-letnia dziewczynka, mieszkająca u dziadków przy ul. Burakowskiej.\nOczywiście pierwsze dni sierpnia to okres żywiołowego wsparcia powstania. Mieszkańcy sami organizowali się w drużyny. Młodzi i starzy, mężczyźni i kobiety – wszyscy z równym zapałem garnęli się do budowy barykad. Chętnie też udzielali się w szpitalach i kuchniach polowych. Do czasu.\nJuż w połowie sierpnia w wielu miejscach miasta panowała anarchia. „Władze administracyjne nie dają już sobie rady. Starosta – człowiek młody bardzo i niedoświadczony – nie panuje nad sytuacją”, skarżył się jeden z powstańców. Drugi w tym samym czasie meldował, że „wzrastała ciągle liczba głosów przeklinających powstanie i rząd”.\nNad rozkazami Armii Krajowej górę brały ogólne zniechęcenie i apatia. „Nastawienie ludności w schronach cechuje chorobliwa bierność – alarmowano 12 sierpnia ze Starego Miasta. – Zupełnie biernie znoszą głód (niektórzy nie jadają po 2-3 dni), nie wykazują żadnej inicjatywy w kierunku starań o żywność”. Coraz trudniej było o ochotników do stawiania barykad i pracy w szpitalach. W wielu przypadkach dopiero groźbą czy wręcz przemocą powstańcy rekrutowali pomocników.\nMinorowe nastroje potęgowane były przez zniszczenia zmuszające ludzi do tłoczenia się w piwnicach. Silne więzy sąsiedzkie rozluźniły się na skutek wymieszania się osób o różnym statusie materialnym, wykształceniu czy poglądach politycznych. W takich warunkach łatwo było o spory i kłótnie, które nierzadko przeradzały się w rękoczyny. „Załamywała się dyscyplina, a poczęły szerzyć kradzieże i drobne przestępstwa. (…) Niektórzy stawali się nieczuli na cierpienia innych, nawet jeśli osoby cierpiące należały do rodziny. Przestawano grzebać ciała zmarłych”, wspominał o. Medard Parysz, kapelan powstania. Wspólnota z pierwszych dni walk przestawała istnieć.\nGłód, choroby i trudy życia w piwnicach odbierały ludziom wiarę w zwycięstwo. Kwitła jedynie spekulacja. O ile na początku sierpnia litr wody kosztował 200 zł, o tyle po kilkunastu dniach trzeba było już płacić 600 zł za szklankę. Jeszcze droższe były lekarstwa i żywność, o które trwała nieustanna walka między powstańcami a cywilami. Nic dziwnego, że mieszkańcy z utęsknieniem wspominali czasy niemieckich kartek.\nZapewne jednak największy wpływ na pogorszenie nastrojów ludności cywilnej miała wzmagająca się brutalność oddziałów okupacyjnych. Dowódca akcji pacyfikacyjnej gen. Erich von dem Bach-Zelewski miał do dyspozycji m.in. brygadę SS RONA (2 tys. żołnierzy), złożoną z rosyjskich i ukraińskich zwyrodnialców, oraz brygadę SS Oskara Dirlewangera rekrutowaną z niemieckich kryminalistów, którzy wsławili się bestialstwem na tyłach frontu wschodniego, a także dwa bataliony Kozaków, batalion specjalny z Wrocławia i zmilitaryzowany policyjny batalion z Poznania.\nŻołnierze zostali tak dobrani, by bez skrupułów mordowali ludność cywilną. „Przy każdym domu leżały trupy, przy niektórych domach częściowo popalone: dzieci, kobiety, mężczyźni i starcy. Domy zaś wszystkie już były spalone” – tak wyglądała pacyfikacja powstania od pierwszych jego dni.\nMasowe mordy i gwałty były na porządku dziennym. Już 1 sierpnia zostało rozstrzelanych 20 mieszkańców domu przy ul. Powązkowskiej 41. 4 sierpnia Niemcy zamordowali ok. 4 tys. mężczyzn, kobiet i dzieci, którzy schronili się w fabryce przy ul. Wolskiej 60. Następnego dnia oddziały SS dokonały masakry chorych w Szpitalu Wolskim. Kolejny tysiąc rozstrzelano w szpitalu św. Łazarza. Aż 5 tys. osób zamordowano w fabryce Ursus.\nOkrucieństwo oddziałów pacyfikacyjnych dotykało na równi dorosłych i dzieci. Tymczasem za sprawą mediów i niektórych polityków w naszej zbiorowej świadomości utrwalił się obraz „małego powstańca”, który w przydużym hełmie bohatersko broni stolicy. Nic więc dziwnego, że na udział nieletnich w powstaniu patrzymy jak na romantyczną przygodę, niczym na harcerskie podchody. Cóż jednak romantycznego w zmasakrowanym – dosłownie i w przenośni – dzieciństwie?\nOkupanci mordowali cywilów bez względu na wiek. W szpitalach pijani żołnierze dla zabawy zabijali noworodki, niektórzy „ćwiczyli” cesarskie cięcie na ciężarnych kobietach. Jak w każdym konflikcie rosła liczba sierot i półsierot. W najtrudniejszej sytuacji były dziewczynki. We wspomnieniach z powstania wciąż przewijają się zbiorowe gwałty dokonywane przez oprawców na nieletnich. Wzruszające jest opowiadanie o ponad 250 ślubach zawartych podczas powstania. Trudniej mówić, że dla wielu nastolatek ich pierwszy raz to najbardziej upodlające wydarzenie w życiu, często zakończone śmiercią w męczarniach.\n„Tuż obok nas siedzi skulona starsza pani z niedorosłą dziewczynką. Pijana zgraja podchodzi do nich, jeden z tych bandytów szarpie dziewczynkę za rękę, coś bełkoce pijackim głosem. (…) Dziewczyna wstaje ze szlochem, żołdak odprowadza ją na bok kilka kroków i po chwili cały dramat rozgrywa się na oczach wszystkich. Brutalny atak, płacz i krzyk tej 14-letniej, żałosne jęki, sapania zdobywcy… Dziewczynka wyrywa się, ucieka, przypadła do krewnej, szlocha, płaczemy razem, po kilku minutach znowu ją szarpie inny…”, relacjonowała Zofia Wędrychowska, nauczycielka.\nStrach o życie swoje i najbliższych przerodził się w złość przeciwko tym, którzy wywołali powstanie. Wbrew obietnicom dowództwa walki się przedłużały. Stolica i jej mieszkańcy pozostawali bez wsparcia sojuszników. Armia Czerwona nawet nie zbliżyła się do rogatek miasta, a prowadzone przez RAF wsparcie powietrzne było niewystarczające. 20 sierpnia Biuro Informacji i Propagandy (BIP) meldowało: „Głosy defetystyczne są jeszcze odosobnione i nieliczne, lecz słabnięcie odporności nerwowej staje się dosyć powszechne”.\nKażdy kolejny dzień samotnych zmagań nasilał rozgoryczenie ludności cywilnej. „Po trzech tygodniach walk w Warszawie sytuacja wyrażająca się w braku skutecznej pomocy dla powstania nabiera cech skandalu politycznego. Opinia publiczna oskarża [emigracyjny] Rząd o brak wszelkiego znaczenia na terenie międzynarodowym. Niechęć wobec aliantów przeradza się we wrogi stosunek”, depeszowano do Londynu 23 sierpnia.\nSprawna dotychczas machina propagandowa zacięła się. Przez cały okres powstania ukazywało się ok. 130 dzienników, tygodników i magazynów, spośród których największe osiągały nakład 28 tys. egzemplarzy. Początkowo czytane z wielkim zainteresowaniem, z czasem stawały się źródłem frustracji mieszkańców. W jednym z raportów BIP alarmowano: „Sensacyjne tytuły niektórych dzienników w rodzaju: »Opanowaliśmy Politechnikę«, gdy wiadomo, żeśmy ją stracili (…), zamiast podnosić nastroje, raczej je obniżają, podrywając jednocześnie zaufanie i wiarę w prawdomówność naszej propagandy”.\nZmianę nastrojów społeczeństwa najbardziej odczuli sami powstańcy. Młoda łączniczka wspominała, jak głodujące matki z dziećmi z wyrzutem patrzyły na powstańców, którzy chronili się w ich piwnicach. „Na żołnierzy spoglądały z niechęcią – pisała – zupełnie inaczej niż na początku powstania, kiedy to obrzucały ich kwiatami”.\nCzas dogorywającego powstania sprzyjał rozluźnieniu obyczajów. Obok wielu przykładów bohaterstwa czy solidarności cywilów były także czyny haniebne. Zatłoczone piwnice okazywały się doskonałym miejscem do kradzieży, rozbojów, a nawet morderstw. Rosła liczba osób skazanych na śmierć za kolaborację z okupantem. Nieraz dochodziło do samosądów, których ofiarami padali m.in. ocalali Żydzi. Zdarzały się kuriozalne sytuacje, kiedy ratunek widziano w poddaniu się niemieckim żołnierzom.\nMieczysław Dobrowolski, który we wrześniu 1944 r. znalazł się w szpitalu zorganizowanym w miejskim ośrodku zdrowia, zapamiętał „nieopisaną radość” pośród personelu po wkroczeniu Niemców. „Tegoż dnia wieczorem – wspominał – nie wiadomo skąd znalazła się żywność, i to w większych ilościach. Przez cały wieczór pracownicy szpitala raczyli się wódką i wreszcie jedli do syta. Po każdym kieliszku powtarzali: Za wszystkie czasy!”.\nCoraz częściej mieszkańcy domagali się zgody na ewakuację. Pierwsze takie próby podejmowano już na początku powstania, jednak w obliczu ogólnej euforii nikt z dowództwa nie traktował ich poważnie. Chętnym do opuszczenia swoich domów nie robiono problemów, choć niedwuznacznie sugerowano im tchórzostwo. Problem zaczął się, gdy prośby zamieniły się w żądania, a ich liczba zaczęła lawinowo rosnąć.\nPod koniec sierpnia cywile przebywający na Starówce w kościołach Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny i św. Franciszka udali się do mjr. Stanisława Błaszczaka „Roga”, domagając się umożliwienia im ewakuacji. Spotkali się z odmową. Jak przekonywał dowódca, „jeśli duża grupa osób w towarzystwie osób duchownych opuści ten teren i przejdzie na obszary zajmowane przez Niemców, to wśród powstańców załamie się wola walki. Każdy, kto będzie próbował wyjść, zostanie zastrzelony jako zdrajca”.\nTrudno się oprzeć wrażeniu, że ludność cywilna stała się zakładnikiem powstańców, a nade wszystko ich dowódców. Była im potrzebna, bo bez niej dalsza walka traciła jakikolwiek sens. „Gdy zabraknie mieszkańców – przekonywał gen. Okulicki – możemy oczekiwać, że poczuje się żołnierz osamotniony i nie potrafi się zdobyć na obronę tej kupy gruzów, jaką dzisiaj przedstawia Warszawa”. Każda strata wśród cywilów była więc dla polskiego dowództwa usprawiedliwiona.\nOficjalną zgodę na ewakuację ludności dowództwo AK wydało dopiero 8 września. Jednak nawet wówczas cywile opuszczający teren walk nie mogli liczyć na sympatię czy choćby zrozumienie ze strony powstańców. Jeden z nich meldował: „Żołnierze byli oburzeni wymarszem ludności. Idącym robiono uszczypliwe uwagi, nie pozwalano dawać papierosów. Jeden żołnierz z placówki przy ul. Lwowskiej powiedział do mnie, że gdyby zauważył swą matkę w tym tłumie, zastrzeliłby ją. Narzekał, że władze pozwalają na taki wstyd, a przede wszystkim, że tylu młodych ludzi wychodzi”.\nMieszkańcy Warszawy rozczarowali się powstaniem. Ich początkowe gorące poparcie wynikało z przekonania, że potrwa ono zaledwie kilka dni i zakończy się wyzwoleniem stolicy. W końcu tak im obiecywano w licznych odezwach i artykułach. Jeszcze 7 września gen. Antoni Chruściel „Monter” przekonywał, a raczej w sposób niegodny oficera kłamał: „Wierzcie w to głęboko, że dowództwo nie zawiedzie, że myślimy o wszystkim. Do nadejścia z zewnątrz pomocy upłynie jeszcze najwyżej 4-5 dni. Pomimo że źle się odżywiacie i znużeni jesteście bez granic, duch Wasz musi się zdobyć na to niedługie już przetrwanie”.\nFundamentem mitu powstania warszawskiego jest teza, że miało ono szanse powodzenia. Tymczasem w samym dowództwie Okręgu Warszawa AK mało kto był optymistą nawet przed jego wybuchem. „Czy pan widzi i rozumie sens tego wszystkiego, co my tu robimy?”, pytał 29 lipca gen. Pełczyński świeżo przybyłego z Londynu Jana Nowaka. Kurier nie potrafił odpowiedzieć twierdząco na to pytanie. Co gorsza, problemy z odpowiedzią miał sam Pełczyński.\nDni poprzedzające powstanie polskie dowództwo spędzało na wzajemnym przekonywaniu się o jego sensie. Przy czym rzadko podnoszono argumenty natury militarnej czy strategicznej. Wszak takich być nie mogło. Zdecydowanie więcej uwagi poświęcano kwestiom honoru i odwagi. Gen. Leopold Okulicki przekonywał: „Nie mam żadnych złudzeń, co nas tu czeka po wejściu Rosjan i ujawnieniu się, ale choćby mnie spotkało najgorsze, wolę to aniżeli zrezygnowanie z wszystkiego bez walki. Musimy spełnić nasz obowiązek do końca”.\nRozważania generalicji w kraju nie przekonywały władz emigracyjnych. Analizując rozmowy na linii Warszawa-Londyn w lipcu 1944 r., nie sposób nie dojść do wniosku, że decyzja o wywołaniu powstania była jawnym złamaniem dyrektyw naczelnego wodza. Stojący na czele polskiego wojska gen. Kazimierz Sosnkowski wielokrotnie ostrzegał, że zorganizowanie akcji przeciwko Niemcom „bez uprzedniego porozumienia z ZSRR na godziwych podstawach byłoby politycznie nieusprawiedliwione, zaś (…) pod względem wojskowym niczym innym jak aktem rozpaczy”.\nPodobnie wypowiadali się rząd i prezydent. Jeden z ministrów, Jan Stańczyk, uważał „za konieczne przestrzec kraj przed jakimikolwiek odruchami rozpaczy, skierowanymi przeciwko wojskom sowieckim”. Tymczasem te i inne ostrzeżenia dowództwo Okręgu Warszawa AK świadomie zlekceważyło. Generalicja zdawała sobie sprawę, że powstanie miało minimalne szanse powodzenia, lecz opacznie przez nią rozumiane honor i odwaga przeważyły szalę na korzyść akcji zbrojnej.\nGłówną ofiarą nonszalancji dowództwa AK była ludność cywilna Warszawy. W planach wojskowych jawiła się ona jako przedłużenie siły zbrojnej. Tak też traktowały ją oddziały okupacyjne, które z równą brutalnością rozprawiały się z powstańcami, jak i ze starcami, kobietami czy dziećmi. Podobnie postrzegały mieszkańców Warszawy emigracyjne władze. Komentując kapitulację powstania, premier Stanisław Mikołajczyk zawyrokował: „Garnizon i ludność stolicy wypełniły powinność żołnierską ponad granice ludzkiej wytrzymałości i męstwa”.\nDecyzja o narażeniu życia setek tysięcy cywilów dałaby się jeszcze obronić, gdyby istniały realne przesłanki sukcesu powstania. Tymczasem, cytując gen. Władysława Andersa, „nie miało ono najmniejszych szans powodzenia, a naraziło nie tylko naszą stolicę, ale i tę część Kraju, będącą pod okupacją niemiecką, na nowe straszliwe represje”. Ofiary obciążają sumienie dowództwa AK, które w przypływie emocji wywołało powstanie, a także władz emigracyjnych, które nie były w stanie zapobiec tej samobójczej decyzji.\nMieszkańcom Warszawy nie sposób odmówić bohaterstwa. Jednak było to bohaterstwo wymuszone. O ile bowiem dowództwo i żołnierze świadomie przystąpili do powstania, o tyle ludność cywilna została w nie wciągnięta siłą. Nikt nie pytał, czy niemal milion osób chciało i było gotowych wypełnić swoją „żołnierską powinność”.\nWarszawa skapitulowała 3 października 1944 r. W ciągu dwóch miesięcy zginęło ok. 16 tys. polskich żołnierzy i aż 200 tys. zwykłych mieszkańców. Oznacza to, że na śmierć jednego walczącego powstańca przypadało niemal 13 ofiar cywilnych. Ponad pół miliona tych, którzy przeżyli, zostało zmuszonych do opuszczenia miasta.\nDramat stolicy nie skończył się wraz z jej kapitulacją. Budowniczowie mitu powstania niechętnie wypowiadają się na temat dalszych losów Warszawy i jej mieszkańców. Dlaczego? Odpowiedź jest banalnie prosta. Całkowite zniszczenie największego polskiego miasta – Paryża Północy, jak nazywano je przed wojną – oraz skazanie ponad pół miliona osób na wielomiesięczną tułaczkę trudno nazwać inaczej niż klęską. Milczenie spowodowane jest także chęcią zatuszowania niewygodnej dla niektórych prawdy, że Warszawę odbudowano za czasów władzy ludowej.\nPopowstańcza rzeczywistość miała niewiele wspólnego z mitem niezwyciężonego miasta. Przypominała raczej apokalipsę. „To całe wychodzenie szło powoli. I było podobne do zbierania się na Sąd Ostateczny”, zanotował w pamiętniku Miron Białoszewski. W słowach tych nie było nic z literackiej hiperboli. Niemal co czwarty ocalały mieszkaniec stolicy i pobliskich wsi trafił do obozów koncentracyjnych lub został wysłany na roboty przymusowe do Niemiec. Wielu nie doczekało końca wojny.\nO losie warszawskich tułaczy nie usłyszymy w debacie o powstaniu. Prawda mogłaby zepsuć lansowany od lat obraz „przegranych zwycięzców”, w którym mieszkańcy opuszczali swoje miasto z podniesioną głową. Tylko z czego mogli być dumni? Ze śmierci bliskich? Z utraty całego majątku? Głodu, choroby, gwałtów? W starciu z popowstańczymi realiami bohaterstwo czasu walki stawało się niepotrzebnym bagażem.\n„Brak słów, by opisać stan fizyczny i psychiczny warszawskich nędzarzy – zapisała w dzienniku mieszkanka Łowicza, dokąd trafiła część uchodźców. – Brud, rozpacz, łzy, otępienie i te straszne opowieści. Na zadawane zewsząd pytania o młodych pada ponura odpowiedź: »Albo już nie żyją, albo wywiezieni do Niemiec, albo jeszcze walczą, czekając na swój los«”. Dla wielu jedyną pociechą w tym trudnym czasie była pomoc i opieka gospodarzy.\nNie zawsze jednak uchodźcy ze zniszczonej stolicy mogli liczyć na taką życzliwość jak w Łowiczu. Alfred Kuzka, mieszkaniec Marymontu z ul. Czosnowskiej, który w czasie powstania z żoną i dziećmi przebywał na Starym Mieście, a potem z najbliższymi został wysłany do Starej Wsi, wspominał, jak musiał wysłuchiwać docinków w rodzaju: „Musimy ich karmić. Po co nam to? Sami nie mamy”. Właściciele gospodarstwa, do którego trafił, traktowali ich jak darmową siłę roboczą. Kuzkowie spali w opuszczonym młynie, a kiedy upomnieli się o zapłatę za pracę, zostali niemal siłą wypędzeni ze wsi. „Wy warsiarskie dziady! Przyśliśta nas tu obżyrać. Dali, jazda do Warszawy! Mamy dosyć swoich”, usłyszeli na pożegnanie. Czy zatem można się dziwić, że piewcy „cudownej jedności narodu w walce z okupantem” wolą ten i podobne epizody skwitować milczeniem?\nPowstanie warszawskie to jedno z najtragiczniejszych wydarzeń w historii Polski. To także przykład, jak arogancja, niepohamowane ambicje i brak zrozumienia dla ludzkiej krzywdy mogą doprowadzić do zagłady milionowego miasta i jego mieszkańców. Czy wyciągniemy w końcu z tego wnioski? Wątpliwe. Mit powstania umacnia się z każdym rokiem. Jak na naród kochający się w swojej historii dosyć nonszalancko ją traktujemy.\nPrzy opracowywaniu tekstu korzystałem z książek: Exodus Warszawy. Ludzie i miasto po Powstaniu 1944. T. 1. Pamiętniki, relacje, opracowanie Małgorzata Berezowska, Warszawa 1992; Joanna K.M. Hanson, Nadludzkiej poddani próbie. Ludność cywilna Warszawy w powstaniu 1944 r., Warszawa 1989; Na tropach tragedii. Powstanie Warszawskie 1944, wybór dokumentów wraz z komentarzem Jan M. Ciechanowski, Warszawa 1992; Andrzej Przemyski, Ostatni komendant generał Leopold Okulicki, Lublin 1990; Eugeniusz Duraczyński, Rząd polski na uchodźstwie 1939-1945, Warszawa 1993; Andrzej Krzysztof Kunert, Władysław Bartoszewski, Rzeczpospolita Walcząca. Powstanie warszawskie 1944. Kalendarium, Warszawa 1994.\nJarosław Tomczyk 31 lipca, 2014, 22:17\nGdzie lub jak mogę nabyć książkę „Zakłamana Historia Powstania”?!\na.mierzejewska 4 sierpnia, 2014, 11:37\nNa konto wydawcy „Przeglądu” należy wpłacić 41 zł, wpisując na przelewie dokładny adres, pod który ma trafić przesyłka polecona lub kupić w Głównej Księgarni Naukowej im. B. Prusa w Warszawie, ul. Krakowskie Przedmieście 7.\njednrek 13 listopada, 2016, 12:18\nAnonim 12 stycznia, 2017, 10:43\nElżbieta Karczmarczyk 1 sierpnia, 2019, 23:31\nStraszne.. A tyle lat idealizowano Powstanie Warszawskie.. Wygląda że miał być to romantyczny zryw, była jatka… I tragedia… 😢\nOdpowiedz na „a.mierzejewska” Anuluj pisanie odpowiedzi


Agnestariusz - notatki w kratki i książkowe zapiski: Opowieść o szczęściu ;-)\nPosted by Agnesto at 9.6.11\nPisany inaczej 9 czerwca 2011 14:11\nNajważniejsze że się podobało :-)\nsabinka.t1 9 czerwca 2011 15:03\nJa tam lubię takie "odskocznie" :)\nPóki co przerabia je siostra moja, ja pewnie we wakacje :)\nMarta????a nie przypadkiem Monika ?\nkasandra_85 9 czerwca 2011 15:56\nTeż dostałam od Pani Moniki takie harlequiny, ale to nie moja działka:). Za to mama coś tam sobie podczytuje, tak dla relaksu:)\nAgnesto 9 czerwca 2011 16:17\nMarta D., na pewno. Tak było podpisane. To znaczy pełnym nazwiskiem.\nGeneralnie to też nie moja działka, ale lubię poznawać te inne działki, no i czasem coś odmienić, a czytam rozmaite rzeczy.


Calvin Klein - ZEGAREK CALVIN KLEIN Established K9H236L6 - UCK/0728\nReferencja: K9H236L6 | Model: UCK/0728\nKlasyczny zegarek na skórzanym pasku Calvin Klein to kwintesencja stylu amerykańskiej marki, który wspaniale prezentuje się zarówno w eleganckich jak i casualowych stylizacjach. Czasomierz z kolekcji Established Lady Established Rose Gold PV CK K9H236L6 oparty jest na stali szlachetnej 316L, która zapewnia trwałość oraz przyjemny błysk. Na białym cyferblacie w szykowny sposób prezentują się indeksy liniowe oraz smukłe wskazówki, pokryte różowym złotem w technologii PVD. Na uwagę zasługuje również koperta w mniejszym rozmiarze (średnica 32,0 mm), która odpowiednio koresponduje z przejrzystą tarczą. Mówiąc o modelu CK K9H236L6 trudno pominąć eleganckie zapięcie, które idealnie dopasowuje się do kształtu kobiecego nadgarstka, nie krępując jego ruchów. Kwarcowy czasomierz jest niezwykle solidny dzięki zastosowaniu szkła mineralnego oraz wytrzymałej stali szlachetnej 316L. Prezentowany model cechuje się wodoodpornością na poziomie 30 metrów.