Depresje gospodarcze - przyczyny i leczenie\nArtykuł został pierwotnie opublikowany w 1969 r. przez wydawnictwo Constitutional Alliance of Lansing, Michigan.\nŻyjemy w świecie eufemizmów. Ludzie już nie umierają ― tylko odchodzą. Agenci prasowi stali się doradcami do spraw public relations, a dozorcy przekształcili się w gospodarzy domów. Proste fakty w każdym zawodzie zostały opakowane w mglisty kamuflaż.\nPowyższe stwierdzenie jest równie prawdziwe w świecie ekonomii. W przeszłości cierpieliśmy z powodu okresowych kryzysów ekonomicznych. Nagły początek nazywany był „paniką”, a następujący po niej okres „depresją”.\nPowstała w wyniku typowej paniki finansowej depresja z 1929 r., która trwała aż do nadejścia II wojny światowej, jest najbardziej znanym krachem finansowym w dzisiejszych czasach. Po katastrofie z 1929 r. ekonomiści i politycy postanowili, że taka sytuacja nie może się więcej powtórzyć. Najprostszym rozwiązaniem było wycofanie słowa „depresja” ze słownika. Od tego czasu Stany Zjednoczone nie cierpiały więcej na depresję. Dlatego kiedy nadeszła kolejna ostra depresja (1937–38) zaczęto używać przyjemniej brzmiącego słowa „recesja”. Od tego momentu mieliśmy kilka recesji, natomiast ani jednej depresji.\nWkrótce słowo recesja okazało się zbyt ostre dla wrażliwego amerykańskiego społeczeństwa. Wygląda na to, że byliśmy w recesji ostatni raz w latach 1957–58. Od tamtego czasu mieliśmy tylko spadek lub, nawet lepiej, spowolnienie koniunktury. Cieszmy i radujmy się, bo od teraz depresje i recesje zostały unieważnione przez semantyczny nakaz ekonomistów. Spowolnienie ― to jedyne, co może się przytrafić. Takie są oto cuda nowej ekonomii.\nOd trzydziestu lat nasi krajowi ekonomiści przyjmują pogląd na cykl koniunkturalny zaproponowany przez nieżyjącego już brytyjskiego ekonomistę Johna Maynarda Keynesa. Był on twórcą keynesizmu. Swoje idee zaproponował w książce Ogólna teoria zatrudnienia, procentu i pieniądza opublikowanej w 1936 roku. Keynesiści pod swoimi diagramami, matematyką i nieokreślonym żargonem przyjmują podejście cechujące się prostotą, a nawet naiwnością, jeżeli chodzi o cykl koniunkturalny w gospodarce. Jeśli występuje inflacja, przyczyną są nadmierne wydatki społeczeństwa. Rząd — samozwańczy stabilizator i regulator gospodarki kraju — ma być rzekomym lekarstwem na taką przypadłość. Powinien wkroczyć do akcji i zmusić ludzi do mniejszej konsumpcji, zabierając nadmiar siły nabywczej w postaci podwyższonych podatków. Z drugiej strony, jeżeli nadchodzi recesja spowodowana przez niewystarczającą konsumpcję indywidualną, środkiem zaradczym ma być wzrost wydatków rządowych. Najlepiej by były opłacalne z deficytu finansowego, zwiększając tym samym całkowity strumień wydatków.\nPrzekonanie, że zwiększanie wydatków rządowych (czyli polityka łatwego kredytu) jest „dobre dla biznesu”, a cięcia budżetowe (restrykcyjna polityka kredytowa) „złe”, przenika nawet do najbardziej konserwatywnych czasopism i magazynów. Biorą one za pewnik, że świętym zadaniem rządu federalnego jest sterowanie system gospodarczym na wąskiej ścieżce nad przepaścią depresji i inflacji. Żadna taka plaga nie powinna dotyczyć nigdy gospodarki wolnorynkowej. Gospodarka wolnorynkowa nie powinna nigdy być narażona na żadną z tych plag.\nWszystkie obecne szkoły ekonomiczne mają takie samo podejście. Zwróćmy uwagę na pogląd doktora Paula W. McCrackena ― nowego przewodniczącego Rady Doradców Ekonomicznych prezydenta Nixona. W wywiadzie dla New York Timesa krótko po objęciu stanowiska (24 stycznia 1969 roku) doktor McCracken utrzymywał, że głównym problemem gospodarczym, z którym musi zmierzyć się nowa administracja jest: „Jak ostudzić gospodarkę inflacyjną bez jednoczesnego potykania się o nieakceptowalnie wysoki poziom bezrobocia. Innymi słowami, jeżeli jedyne, co chcemy zrobić, to obniżenie inflacji, to jest to wykonalne. Ale społeczna tolerancja bezrobocia jest niska”. I znowu: „Uważam, że musimy iść do przodu po omacku. Tak naprawdę nie mamy dużo doświadczenia w studzeniu gospodarki w sposób uporządkowany. Silnie daliśmy po hamulcach w 1957 r., ale oczywiście mieliśmy wtedy duży zastój w gospodarce”.\nZauważymy, jaki jest podstawowy stosunek do gospodarki dr McCrackena i niemal wszystkich obecnych ekonomistów. Traktują ją jak potencjalnie wyleczalną, ale zawsze kłopotliwą i nieposłuszną pacjentkę z ciągłą tendencją do wpadania w większą inflację lub bezrobocie. Rząd ma być starym, mądrym managerem i doktorem w jednym, zawsze czujnym i utrzymującym gospodarczego pacjenta w dobrej formie. W każdym razie w tym przypadku gospodarka, czyli pacjent, ma być najwyraźniej poddanym, a leczący ją rząd ma być panem.\nWcale nie tak dawno temu takie poglądy nazywane były „socjalizmem”. Ale ponieważ żyjemy w świecie eufemizmów, teraz nadajemy im łagodniejsze etykietki ― „umiar” lub „oświecona wolna przedsiębiorczość”. Uczymy się całe życie.\nJakie więc są przyczyny okresowych depresji? Czy zawsze musimy pozostawać agnostykami, jeżeli chodzi o cykl koniunkturalny? Czy to prawda, że cykle gospodarcze są głęboko zakorzenione w gospodarce wolnorynkowej? Czy dlatego pewne formy rządowego planowania są niezbędne, jeżeli chcemy trzymać gospodarkę w ryzach? Czy boomy i krachy ekonomiczne pojawiają się znikąd? A może po prostu jedna faza cyklu przechodzi logicznie w drugą?\nOjcem obecnie modnej idei dotyczącej cyklu koniunkturalnego jest Karol Marks. Zauważył on, że fazy ekspansji i krachu ekonomicznego nie występowały regularnie przed rewolucją przemysłową aż do późnego XVIII wieku. Nagłe kryzysy pojawiały się, gdy jakiś król rozpoczął wojnę lub konfiskował własności swoich poddanych. Ale nie było wtedy śladu osobliwie charakterystycznego dla dzisiejszych czasów zjawiska powszechnych i regularnych wahań stanów majątkowych firm ― rozszerzania i kurczenia się. Ponieważ owe cykle pojawiły się na scenie w tym samym czasie co nowoczesny przemysł, Marks wywnioskował, że cykle koniunkturalne są nieodłączną cechą gospodarki kapitalistycznej. Obecnie wszystkie szkoły myśli ekonomicznej, bez względu na inne różnice między nimi i różne poglądy na temat przyczyn cyklu, zgadzają się co do jednej, zasadniczej kwestii ― cykle koniunkturalne powstają gdzieś głęboko w gospodarce wolnorynkowej. To ona jest temu winna. Karol Marks uważał, że kryzys będzie trwał dopóty, dopóki masy ludzi nie zbuntują się i nie zniszczą systemu. Obecnie ekonomiści wierzą, że rząd potrafi skutecznie ustabilizować kryzys i cykl. Jednakże wszyscy zgadzają się w jednym temacie. Wina leży głęboko w gospodarce rynkowej i jeżeli jest coś, co może uratować sytuację, to jest to potężna interwencja rządu.\nJednakże założenie, że to wolny rynek jest winowajcą, pociąga za sobą kilka poważnych problemów. Teoria równowagi ogólnej mówi, że popyt i podaż zawsze równoważą się na rynku. Dlatego ceny produktów, tak samo jak czynników, które potrzebne są do produkcji, zawsze dążą do punktu równowagi. Pomimo, że zmiany danych, które zawsze mają miejsce, będą uniemożliwiały osiągnięcie równowagi, ogólna teoria ekonomiczna nie wspomina o niczym, co mogłoby być odpowiedzialne za powtarzające się fazy boomu i krachu w cyklu koniunkturalnym. Nowocześni ekonomiści „rozwiązują” sprawę przez zwykłe odseparowywanie ogólnej teorii cen i rynku od teorii cyklów koniunkturalnych. Teorie te trzymane są w szczelnie zamkniętych pomieszczeniach. Nigdy się ze sobą nie spotkają. Nie są ze sobą zintegrowane. Niestety ekonomiści zapomnieli, że mamy tylko jedną gospodarkę i tylko jedną zintegrowaną teorię gospodarczą. Ani życie gospodarcze, ani struktura teorii nie może i nie powinna być rozdzielona. Nasza znajomość gospodarki jest albo niczym, albo zintegrowaną całością. Niestety większość ekonomistów radośnie stosuje zupełnie oddzielne i wzajemnie wykluczające się teorie analizy ogólnego poziomu cen dla cykli koniunkturalnych. Nie mogą być prawdziwymi ekonomistami, dopóki są zadowoleni z funkcjonowania w ten prymitywny sposób.\nJednakże nadal mamy poważniejsze problemy z obecnie modnym podejściem. Ekonomiści nie zauważają jednej, szczególnie ważnej kwestii, ponieważ nie próbują pogodzić ze sobą teorii cykli koniunkturalnych i teorii ogólnego poziomu cen. Widoczne jest to na przykładzie dziwnego załamania działalności przedsiębiorczej podczas kryzysu. Najważniejszą funkcją biznesmena w gospodarce rynkowej jest przedsiębiorczość. Przedsiębiorca to człowiek, który inwestuje w metody produkcyjne, który kupuje wyposażenie i zatrudnia pracowników do produkowania czegoś, co niekoniecznie może mu się zwrócić. Krótko mówiąc, działanie przedsiębiorcze to umiejętność przewidywania niepewnej przyszłości. Przed rozpoczęciem jakiejkolwiek inwestycji lub uruchomieniem linii produkcyjnej przedsiębiorca musi oszacować obecne i przyszłe koszty, a także przyszłe dochody. Dlatego musi oszacować czy, i jak wysokie zyski przyniesie mu inwestycja. Jeżeli przewidzi dobrze, a także znaczenie lepiej od swoich konkurentów, zbierze plony swoich inwestycji. Im lepsza prognoza, tym wyższe zyski. Z drugiej strony, jeżeli jest złym analitykiem i przeszacuje popyt na swój produkt, inwestycja przyniesie mu same straty i będzie zmuszony wycofać się z interesu.\nGospodarka rynkowa to gospodarka zysków i strat, w której żyłka do interesów i przedsiębiorczość biznesmenów jest mierzona zyskami, które uzyskują. Ponadto posiada ona wbudowany mechanizm, rodzaj naturalnej selekcji, która zapewnia przeżycie i rozkwit najlepszego analityka, a usunięcie najgorszego. Im więcej zysków osiągają dobrzy analitycy, tym większa jest ich odpowiedzialność, a także możliwości inwestycji w system produkcyjny. Z drugiej strony, kilka lat ponoszenia strat przez gorszych przedsiębiorców doprowadzi do wciśnięcia ich w szeregi pracowników etatowych.\nJeżeli gospodarka rynkowa ma swój mechanizm selekcji naturalnej dla dobrych przedsiębiorców oznacza to, że moglibyśmy się spodziewać, iż niewiele firm przynosiłoby straty. I rzeczywiście, jeżeli spojrzymy na gospodarkę w przeciętny dzień lub rok, zobaczymy, że strat jest niewiele. Ale w tym przypadku jest jeden intrygujący fakt, który wymaga wyjaśnienia. Jak to się dzieje, że okresowo, w czasie nadejścia recesji, a zwłaszcza w przypadku gwałtownej depresji, świat biznesu nagle masowo doświadcza znacznych strat? Jak to jest, że gdy nadchodzi moment, gdy firmy, które wcześniej świetnie prosperowały, nagle w niepokojący sposób ponoszą poważne i niewytłumaczalne straty. Jak to? To jest rzecz wielkiej wagi, którą każda teoria kryzysu musi wyjaśnić. Tłumaczenie takiej sytuacji spadkiem konsumpcji ― która jest kroplą w morzu całkowitych wydatków ― jest niewystarczające. Po pierwsze dlatego, że to, co musi być wyjaśnione, to fakt, dlaczego przedsiębiorcy, zdolni do analizy wszystkich poprzednich zmian ekonomicznych i rozwojowych, okazali się całkowicie i katastrofalnie niezdolni do przewidzenia rzekomego spadku w popycie konsumpcyjnym. Skąd bierze się ta nagła klęska w przewidywaniach?\nKompletna teoria kryzysu musi uzasadniać tendencję gospodarki do sukcesywnego poruszania się między boomem a krachem. Nie powinna ona zakładać gładkiego przesuwania lub cicho postępującego przybliżania się do stanu równowagi. W szczególności teoria kryzysu musi uzasadniać, dlaczego szybko i nagle ogromny zbitek błędów pojawia się w momencie kryzysu ekonomicznego i utrzymuje się aż do ożywienia gospodarczego. Jest jeszcze jeden fakt, który musi zostać wyjaśniony. Boomy i krachy są niezmiennie bardziej dotkliwe i poważne dla dóbr inwestycyjnych. Uderzają w przedsiębiorstwa, które produkują maszyny i wyposażenia, surowce przemysłowe, a także budujące zakłady przemysłowe. Przedsiębiorstwa produkujące dobra konsumenckie są znacznie mniej dotknięte przez recesję. Stąd następny fakt, który wymaga wyjaśnienia, a który oczywiście nie może być wyjaśniony przez takie teorie jak popularna doktryna podkonsumpcji: konsumenci nie wydają dostatecznie dużo na zakup dóbr. Dlatego jeśli winowajcą są niewystarczające wydatki, to dlaczego sprzedaż detaliczna jest najmniej podatna na kryzys? I dlaczego kryzys najdotkliwiej uderza w takie gałęzie przemysłu jak producenci obrabiarek, dobra kapitałowe, budownictwo i surowce? Przecież to właśnie one przeżywają największy rozkwit podczas boomu w cyklu koniunkturalnym, a nie przedsiębiorstwa zaopatrujące konsumenta. Odpowiednia teoria cyklu musi również tłumaczyć o wiele większą intensywność boomu i krachu dóbr inwestycyjnych w przemyśle, inaczej mówiąc, w środkach produkcji.\nNa szczęście istnieje kompletna teoria kryzysu i cykli koniunkturalnych ― nawet jeżeli jest pomijana przez współczesnych ekonomistów. Ma ona także długą tradycję w myśli ekonomicznej. Teoria ta pojawiła się wraz z osiemnastowiecznym wybitnym szkockim filozofem i ekonomistą Davidem Hume’em oraz z dziewiętnastowiecznym klasycznym ekonomistą Davidem Ricardo. Zasadniczo obaj teoretycy zauważyli jeszcze jedną istotną instytucję, która rozwinęła się w połowie osiemnastego wieku wraz z uprzemysłowieniem. To bankowość ze swoją zdolnością do poszerzania dostępności kredytów i zwiększania podaży pieniądza (na początku w postaci pieniądza papierowego lub weksli, a później w postaci depozytu bankowego lub rachunku bieżącego, które były ciągle wypłacalne gotówką w bankach). Zdaniem owych ekonomistów właśnie takie działania banków komercyjnych były kluczem do wyjaśnienia tajemniczych, powtarzających się cykli rozszerzania i kurczenia się gospodarki, ekspansji i krachów ekonomicznych, które intrygowały obserwatorów od połowy osiemnastego wieku.\nAnaliza cyklu koniunkturalnego Ricarda głosiła, że naturalne środki płatnicze wyłaniające się na światowym wolnym rynku to użyteczne surowce — na przykład złoto i srebro. Jeżeli pieniądze ograniczałyby się do tych towarów, wtedy gospodarka mogłaby funkcjonować jako całość w sposób, w jaki dzieje się to na poszczególnych rynkach ― byłyby małe dostosowania podaży i popytu, a przez to nie byłoby cykli koniunkturalnych. Ale wstrzykiwanie kredytu bankowego dodaje kolejny istotny i niepokojący element. Banki zwiększają ilość kredytów, co wiąże się z wprowadzaniem na rynek pieniądza bezgotówkowego w formie weksli lub lokat. W teorii mają mieć pokrycie w złocie wypłacanym na żądanie, ale w praktyce tak nie jest. Jeżeli bank ma na przykład 1000 uncji złota w skarbcu, to wypuszcza podlegające wykupowi kwity składowe na 2500 uncji. Oczywiście, wypuszcza więcej rewersów na złoto, niż jest w stanie pokryć. Ale dopóki nie ma zbiorowego runu na bank, aby spieniężyć rewersy, działają one jak ekwiwalent złota. Dlatego bank jest w stanie zwiększyć ilość podaży pieniądza w kraju o 1500 uncji złota.\nW takiej sytuacji banki zaczynają radośnie udzielać więcej kredytów, ponieważ im jest ich więcej, tym większe uzyskują zyski. Skutkuje to zwiększoną podażą pieniądza w danym kraju, np. w Anglii. Ponieważ podaż pieniądza papierowego i bezgotówkowego zwiększa się, dochody i wydatki Anglików wzrastają, a większa ilość pieniądza w obiegu oznacza podniesienie cen angielskich towarów. Rezultatem jest okres inflacji i boomu. Ale ten boom ma już w sobie zalążek swojego upadku. W miarę jak podaż pieniądza i dochody wzrastają, Anglicy kupują mniej towarów u siebie, a więcej za granicą. Co więcej, w czasie, gdy ceny angielskie wzrastają, krajowe produkty stają się mniej atrakcyjne w porównaniu z zagranicznymi, ponieważ inne kraje nie doprowadziły do inflacji swojej waluty albo zrobiły to w mniejszym stopniu. Dzieje się tak z powodu inflacji, która jest wyższa dla produktów lokalnych. Dlatego Anglicy zaczynają kupować mniej w kraju, a więcej za granicą ― natomiast cudzoziemcy kupują mniej w Anglii, a więcej u siebie. Rezultatem jest deficyt w angielskim bilansie płatniczym, z angielskim eksportem spadającym ostro poniżej poziomu importu. Ale jeżeli import przewyższa eksport, oznacza to, że pieniądze z Anglii wypływają za granicę. Jakie to będą pieniądze? Na pewno nie są to angielskie banknoty czy depozyty, ponieważ Francuzi, Niemcy czy Włosi nie wykazują zainteresowania trzymaniem swoich funduszy w angielskich bankach. Obcokrajowcy będą w tych bankach wymieniać banknoty i depozyty na złoto. Wraz ze wzrostem inflacji w kraju, złoto będzie wypływało z Anglii. Będzie to oznaczało, że angielski pieniądz kredytowy będzie tworzył piramidę finansową, na której podstawy znajdować się będą kurczące się rezerwy angielskiego złota w skarbcach. Wraz z kontynuacją boomu nasz hipotetyczny bank będzie nadal wypuszczał więcej rewersów skarbowych, powiedzmy, zwiększając łączną emisję kwitów o nominalnej wartości 2500 uncji do 4000 uncji, nie biorąc pod uwagę, że zapas złota w skarbcu kurczy się, powiedzmy do 800 uncji. W miarę jak proces nasila się, wtedy banki zaczynają się bać, ponieważ są zobligowane do wypłacenia zobowiązań w gotówce. A te szybko narastają, ponieważ gotówki ubywa. Dlatego banki ostatecznie stracą nerwy, przestaną udzielać kredytów, i aby ocalić siebie, zmniejszają ilość niespłaconych pożyczek bankowych. Często to wycofanie się banków jest przyśpieszane runami na banki, ponieważ chwiejna kondycja krajowych banków powoduje coraz bardziej napiętą atmosferę w społeczeństwie.\nWycofanie się banków odwraca obraz gospodarki. Osłabienie gospodarki i krach następują po boomie. Banki spuszczają z tonu, a przedsiębiorstwa cierpią, ponieważ nacisk na spłatę długów wzrasta. Wobec czego spadek popytu na pieniądz bezgotówkowy prowadzi do ogólnego spadku angielskich cen. Gdy spada podaż pieniądza oraz dochody, następuje krach cenowy w Anglii. Wtedy produkty angielskie stają się bardziej atrakcyjne w porównaniu z zagranicznymi. Bilans płatniczy odwraca się i eksport przewyższa import. Złoto z powrotem przypływa do kraju, a ponieważ ilość pieniądza bezgotówkowego spada wraz z powiększaniem się rezerw złota, polepsza się kondycja banków.\nTak wygląda faza depresji w cyklu koniunkturalnym. Zauważmy, że jest ona zawsze poprzedzana przez boom. To wcześniejsza inflacja pociąga za sobą konieczną fazę depresji. Możemy na przykład zauważyć, że depresja jest sposobem dostosowywania się gospodarki rynkowej ― pozbywaniem się nadwyżek i zniekształceń spowodowanych poprzednim boomem inflacyjnym, a następnie przywracaniem dobrej kondycji gospodarce. Może depresja nie jest przyjemna, lecz jest konieczna jako reakcja na zniekształcenia i nadmierne inwestycje wcześniejszego boomu.\nAle dlaczego rozpoczyna się następny cykl? Dlaczego cykle koniunkturalne powracają w sposób ciągły i cykliczny? Ponieważ gdy tylko banki wyjdą już z kryzysu i są w dobrej kondycji, mogą pewnie wkroczyć na naturalną ścieżkę ekspansji kredytowej. Następny boom jest wtedy w drodze, siejąc ziarna nieuniknionego upadku.\nJeżeli bankowość jest przyczyną cyklu koniunkturalnego, a banki są także częścią prywatnej gospodarki rynkowej, czy nie możemy powiedzieć, że to jednak wolny rynek jest winny recesji ― chociażby tylko w sektorze bankowym? Odpowiedź brzmi: nie ― ponieważ banki nigdy nie byłyby w stanie zwiększać kredytów, gdyby nie interwencje i poparcie rządu. Gdyby banki rzeczywiście ze sobą konkurowały, zwiększenie ilości udzielonych kredytów przez jeden bank, szybko spowodowałoby spiętrzenie się zadłużenia tegoż banku u konkurencji. Wtedy rywale szybko zażądaliby wykupu w gotówce. Krótko mówiąc, współzawodniczące banki będą działały tak jak zagraniczni inwestorzy ― będą chciały wypłat w złocie lub w gotówce. Proces ten jest jednakże o wiele szybszy. Potrafi zdusić w zalążku inflację, zanim ta się rozpocznie. Banki mogą zwiększać kredyt tylko w porozumieniu z bankiem centralnym — w zasadzie bankiem rządowym — monopolistą w obsłudze rządowych interesów i dzięki rządowi zajmującemu uprzywilejowaną pozycję w całym systemie bankowym. W dzisiejszych czasach tylko powstanie banków centralnych umożliwiło bankom komercyjnym mogą rozwijać się w każdym momencie cyklu koniunkturalnego.\nDziałania podejmowane przez rząd nadają bankowi centralnemu kontrolę nad systemem bankowym. Zaliczamy do nich: czynienie własnych zobowiązań finansowych prawnym środkiem płatniczym dla wszystkich długów i należności podatkowych, zagwarantowanie bankowi centralnemu monopolu na emisję banknotów ― różnych od zwykłych depozytów bankowych (w Anglii tylko Bank Anglii miał prawny monopol na emisję banknotów w okolicach Londynu) lub bezpośrednie przymuszanie banków komercyjnych do używania banku centralnego jako ich banku, który przechowuje ich rezerwy gotówki (w USA to System Rezerwy Federalnej). Banki nie narzekają na taką interwencję, ponieważ obecność banku centralnego umożliwia długoterminową ekspansję kredytową. Gdy emisja banknotów przez bank centralny zwiększa się, więcej gotówki trafia do rezerw całego systemu bankowego, a to pozwala bankom komercyjnym zwiększenie ogólnej ilości kredytów. Centralna bankowość działa jak przytulny, obowiązkowy kartel bankowy, który pozwala zwiększać zobowiązania finansowe banków. Teraz banki są w stanie poszerzać swoją działalność na podstawie większego zabezpieczenia gotówkowego, w postaci złota oraz banknotów wydanych przez bank centralny.\nWidzimy więc teraz, co powoduje cykl koniunkturalny ― nie są to żadne tajemnicze porażki gospodarki wolnorynkowej, lecz wręcz przeciwnie ― systematyczna interwencja państwa w procesy gospodarcze. Interwencja państwowa powoduje ekspansję kredytową banków oraz inflację. A kiedy inflacja dobiega końca, do gry wchodzi dostosowanie w postaci depresji.\nTeoria cyklu koniunkturalnego Ricarda uchwyciła zasadnicze elementy kompletnej teorii: stały charakter faz cyklu oraz depresję jako wynik interwencji na rynku, a nie wynikającą z gospodarki wolnorynkowej. Pozostały nam jeszcze dwa niewyjaśnione problemy: skąd bierze się nagłe nagromadzenie błędów w biznesie, nagła porażka funkcji przedsiębiorczej? Skąd bierze się większa fluktuacja w sektorze dóbr inwestycyjnych niż towarów konsumenckich? Teoria Ricarda ogólnie wyjaśnia tyko ruchy poziomów cen. Natomiast nie ma ani jednej wskazówki na temat ogromnych różnic w reakcji sektorów dóbr inwestycyjnych i dóbr konsumenckich.\nPoprawna i w pełni rozwinięta teoria cykli koniunkturalnych została odkryta przez austriackiego ekonomistę Ludwiga von Misesa. Jako profesor na Uniwersytecie Wiedeńskim Mises rozwinął zręby rozwiązania problemu cyklu koniunkturalnego w swojej monumentalnej Teorii pieniądza i kredytu opublikowanej w 1912 roku. 60 lat później jest to ciągle najlepsza książka na temat teorii pieniądza i bankowości. Mises rozwinął swoją ideę w latach 20. XX wieku i została ona przedstawiona światu anglojęzycznemu przez jego ucznia Friedricha A. von Hayeka, który przybył z Wiednia, aby wykładać na London School of Economics we wczesnych latach 30. Hayek opublikował, po niemiecku i angielsku, dwie książki: Monetary Theory and the Trade Cycle i Prices and Production, które zastosowywały i rozwijały teorię cykli koniunkturalnych Misesa. Ponieważ zarówno Mises, jak i von Hayek byli austriakami, a także obydwaj wpisywali się w wybitną tradycję dziewiętnastowiecznej austriackiej szkoły ekonomicznej, teoria to została nazwana w literaturze „austriacką” teorią cyklu koniunkturalnego (lub „przeinwestowaniem pieniężnym”).\nMises na kanwie teorii ricardiańskiej, ogólnej austriackiej teorii i swojego geniuszu rozwinął następującą teorię cyklu koniunkturalnego.\nBez ekspansji kredytów bankowych, popyt i podaż mają tendencję do równoważenia się poprzez swobodny system cen. W takiej sytuacji nie występuje skumulowana faza boomu i krachu ekonomicznego. Ale wtedy rząd stymuluje ekspansję kredytową przez zwiększanie zadłużenia banku centralnego, co powoduje powiększenie rezerw gotówki banków komercyjnych w tym kraju. Następnie banki przechodzą do zwiększania ilości kredytów ― stąd powstaje podaż krajowego pieniądza w postaci depozytów czekowych. Zwolennicy Ricarda zauważyli, że taki stan rzeczy podwyższa ceny towarów, a więc powoduje inflację. Ale Mises udowodnił, że powoduje to coś jeszcze bardziej złowieszczego. Zwiększanie ilości kredytów poprzez wpuszczanie nowych pożyczek na rynek sztucznie obniża stopy procentowe w gospodarce ― poniżej poziomu wolnorynkowego.\nW wolnej, nieskrępowanej gospodarce, poziom stóp procentowych determinowany jest tylko i wyłącznie przez „preferencję czasową” indywidualnych uczestników rynku. Istotą pożyczki jest to, że „dobro teraźniejsze” (pieniądze, które mogą być użyte na bieżąco) zostaje wymienione na „dobro przyszłe” [IOU (I Owe You), które mogą być wykorzystane później]. Ponieważ ludzie zawsze wolą dostać taką samą ilość pieniędzy natychmiast, niż za jakiś czas w przyszłości, w gospodarce pierwsza opcja wiedzie prym nad drugą. Nagrodą jest wysokość stopy procentowej, zmieniającej się z zależności od preferencji ludzi w przyszłości, czyli od stopnia ich preferencji czasowej.\nPreferencje czasowe konsumentów również determinują stopień inwestycji i oszczędności w stosunku do stopnia konsumpcji. Jeżeli preferencje czasowe spadną, czyli jeżeli stopień preferencji teraźniejszości nad przyszłością spada, wtedy konsumenci będą wydawali mniej na bieżąco, a więcej oszczędzali i inwestowali. W tym samym czasie, i z takich samych powodów, wysokość stopy procentowej oraz stopy dyskontowej czasu również spadnie. Wzrost gospodarczy powstaje głównie jako wynik spadającego wskaźnika preferencji czasowej, który prowadzi do proporcjonalnego wzrostu oszczędności i inwestycji w stosunku do konsumpcji, a także do spadku wysokości stóp procentowych.\nA co stanie się, gdy spadnie wysokość stóp procentowych ― nie z powodu niższej preferencji czasowej i wyższych oszczędności ― ale z powodu interwencji rządowej promującej zaciąganie kredytów? Inaczej mówiąc, jeżeli stopy procentowe są sztucznie obniżone, bardziej z powodu interwencji, niż jako naturalna kolej rzeczy wynikająca ze zmiany wartościowań i preferencji konsumentów?\nBędą kłopoty. Ponieważ przedsiębiorcy widząc obniżanie się stóp procentowych, reagują w typowy sposób na takie sygnały ― inwestują więcej w dobra kapitałowe i środki produkcji. Inwestycje, zwłaszcza projekty czasochłonne i długofalowe, które wcześniej wydawały się nierentowne, teraz są opłacalne. A wszystko z powodu spadku wysokości stóp procentowych. Krótko mówiąc, biznesmeni reagują w taki sam sposób, jak reagowaliby, gdyby naprawdę wzrosły ich oszczędności. Rozszerzają swoje inwestycje na sprzęt trwały, dobra kapitałowe, surowce, budownictwo zamiast w bezpośrednią produkcję dóbr konsumenckich.\nBiznes pożycza nowo wykreowane przez bank pieniądze i wprowadza je na rynek. Pieniądze są inwestowane w dobra kapitałowe, a ostatecznie są wypłacane w wyższych cenach wynajmu i wyższych płacach pracowników w sektorze dóbr kapitałowych. Podwyższony popyt przedsiębiorstw podwyższa koszty pracy. Ale przedsiębiorcom wydaje się, że podołają podwyższonym cenom, ponieważ zostali oszukani przez interwencję rządową na rynku kredytowym i manipulację przy sygnałami rynkowymi w postaci stopy procentowej.\nProblem pojawia się, gdy tylko pracownicy i właściciele ― a zwłaszcza ci ostatni, ponieważ dochód brutto wypłacany jest w pensjach ― zaczynają wydawać nowe pieniądze wytworzone przez banki, które otrzymali w formie wyższej wypłaty. Skoro w rzeczywistości preferencje czasowe nie spadły, społeczeństwo nie chce oszczędzać więcej niż do tej pory. Dlatego pracownicy zaczynają wydawać większość swoich nowych dochodów, żeby jak najszybciej wrócić do starej proporcji między konsumpcją a oszczędnościami. Oznacza to, że przeznaczają swoje wydatki z powrotem na towary konsumenckie. Nie chcą inwestować i odkładać pieniędzy, aby kupić nowe maszyny, dobra kapitałowe czy surowce. W ten sposób wywołuje się nagły i trwały kryzys w sektorze dóbr kapitałowych. Kiedy w końcu konsumenci osiągną pożądaną proporcję konsumpcji do inwestycji, nagle okazuje się, że przedsiębiorcy zainwestowali zbyt dużo środków w sektor dóbr kapitałowych i nie inwestowali wystarczająco w sektor dóbr konsumenckich. Ingerencja rządowa i manipulacja stopami procentowymi zwiodła świat biznesu, sprawiając wrażenie, jak gdyby więcej oszczędności było dostępnych. Gdy nowe pieniądze bezgotówkowe zostają przefiltrowane przez system, a konsumenci ustanowią z powrotem stare proporcje, stanie się jasne, że nie było dostępnych wystarczająco dużo oszczędności, aby nabyć wszystkie dobra kapitałowe. Biznes źle ulokował swoje ograniczone oszczędności ― przeinwestował w dobra kapitałowe, zapominając o produktach konsumenckich.\nBoom inflacyjny prowadzi do zniekształceń w systemie cenowym i produkcyjnym. Cena pracy i surowców w sektorze kapitałowym podnosi się za wysoko, aby być opłacalną, gdy konsumenci wrócą już do dawnej proporcji konsumpcji do inwestycji. „Depresję” uważa się za konieczną i zdrową fazę, poprzez którą gospodarka wolnorynkowa pozbywa się ryzykownych i nieopłacalnych inwestycji poczynionych w czasie boomu. Wolny rynek ustala proporcje naprawdę pożądane przez konsumentów. Depresja jest bolesnym, ale koniecznym procesem, przez który gospodarka oczyszcza się z nadwyżek i błędów boomu. Dlatego później mogą być dostarczane konsumentom wydajne usługi. Ponieważ ceny czynników produkcji były podbite zbyt wysoko w czasie boomu, oznacza to, że ceny pracy i towarów w sektorze kapitałowym muszą spaść aż do właściwej ceny na rynku.\nSkoro pracownicy szybko dostają wyższe pensje, jak to się dzieje, że boom może trwać latami, a nierentowne inwestycje pozostają niezauważone — innymi słowy, dlaczego błędy wynikające z manipulowania gospodarką nie stają się oczywiste, a depresja nie rozpoczyna procesu dostosowania gospodarki? Odpowiedź brzmi: fazy ekspansji gospodarczej trwałyby krótko, gdyby zwiększenie ilości kredytów udzielanych przez banki i następstwo tej sytuacji, czyli obniżanie stopy procentowej do poziomu poniżej stopy rynkowej było jednostkowym wydarzeniem. Niestety, ekspansja kredytowa trwa i trwa, nigdy nie dając konsumentom szansy ustanowienia preferowanej proporcji między wydawaniem a oszczędzaniem. Nigdy nie pozwala na wzrost cen w sektorze dóbr kapitałowych, aby mogły dogonić inflacyjny wzrost cen. To jest jak ciągłe podawanie koniowi środków dopingujących ― rozkwit gospodarczy trwa dopóty, dopóki nie doprowadzi do nieuniknionych konsekwencji przez powtarzające się dawki stymulacji kredytów bankowych. Dopiero kiedy udzielanie kredytów musi być wstrzymane, czyli albo z powodu chwiejnej kondycji banków albo oburzenia społecznego na widok rosnącej inflacji, wtedy następuje retrybucja. Gdy tylko ekspansja kredytowa zostaje zatrzymana, trzeba zapłacić rachunki. Nieuniknione dostosowanie likwiduje błędne inwestycje poczynione podczas boomu, wzmacniając nacisk na produkcję dóbr konsumenckich.\nTeoria cyklu koniunkturalnego Misesa odpowiada na wszystkie nasze łamigłówki: powtarzający się i stały charakter cyklu, ogromny klaster błędu biznesowego, większe nasilenie zarówno boomu, jak i krachu w przemyśle wyrobów producentów.\nWedług Misesa wina za cykl leży po stronie wzmożonej ekspansji kredytowej wywołanej przez interwencję rządową i bank centralny. Co powinien zrobić rząd według Misesa, kiedy nadejdzie depresja? Jaka jest jego rola przy wyjściu z niej? Przede wszystkim musi jak najszybciej przestać podsycać inflację. Prawdą jest, że to szybko zakończy boom spowoduje recesję lub depresję. Ale im dłużej rząd będzie zwlekał, tym dramatyczniejsze będzie dostosowanie. Im wcześniej nastąpi dostosowanie, tym lepiej. Oznacza to także, że rząd nigdy nie powinien podtrzymywać nierentownych przedsiębiorstw. Nigdy nie powinien dawać lub pożyczać pieniędzy firmom w tarapatach. Podejmowanie takich kroków będzie przedłużało agonię i zamieni ostry i krótki kryzys w przewlekłą chorobę. Rząd nigdy nie powinien podtrzymywać wysokości zarobków lub cen dóbr kapitałowych. Robiąc tak, spowodowałby opóźnienie ukończenia procesu dostosowania, a także nieograniczony i przedłużający się kryzys oraz masowe bezrobocie w bardzo ważnym sektorze dóbr kapitałowych. Rząd nie może próbować dalej podnosić inflacji, żeby wyjść z depresji. Nawet jeżeli nastąpi ponowna inflacja, to wywoła ona tylko więcej kłopotów w późniejszym terminie. Rząd nie powinien zachęcać do konsumpcji, a także nie powinien zwiększać swoich wydatków, ponieważ właśnie te dwa czynniki spowodują dalszy wzrost stosunku konsumpcji do inwestycji w społeczeństwie. W rzeczywistości cięcia budżetowe poprawią ten stosunek. To, czego potrzebuje gospodarka, aby nadać zasadność części z nadmiernych inwestycji poczynionych w okresie boomu, to nie większa konsumpcja, ale większe oszczędności.\nWedług analizy zjawiska kryzysu przeprowadzonej przez Misesa rząd nie powinien w ogóle reagować. Z punktu widzenia zdrowia gospodarczego i jak najszybszego zakończenia depresji rząd powinien zastosować leseferystyczną politykę nieingerencji. Jakiekolwiek działanie opóźni i utrudni proces dostosowania rynku. Im mniej zrobi, tym szybciej nastąpi poprawa gospodarcza.\nRecepta Misesa jest kompletnym przeciwieństwem przepisu Keynesa. Rola rządu polega wyłącznie na trzymaniu rąk z dala od gospodarki, powstrzymywania swoich własnych działań inflacyjnych oraz cięciach budżetowych.\nDzisiaj jest całkowicie zapomnianym faktem, nawet wśród ekonomistów, że wyjaśnienie i analiza kryzysu Misesa zrobiły wieki postęp właśnie w trakcie wielkiego kryzysu w latach 30. XX w. To właśnie ten kryzys stawia się zwolennikom wolnego rynku jako największą i najbardziej katastrofalną porażkę kapitalizmu leseferystycznego. A tak nie było. Wielki kryzys był nieunikniony z powodu ekspansji kredytowej w świecie Zachodu w latach 20. Taką politykę przyjęły rządy Zachodu, a zwłaszcza System Rezerwy Federalnej w Stanach Zjednoczonych. Po wielkim kryzysie zaistniała możliwość powrócenia przez Zachód do prawdziwego standardu złota po I wojnie światowej, dając w ten sposób więcej pola manewru dla inflacyjnych polityk rządu. Uważa się obecnie, że prezydent Coolidge był zwolennikiem laissez-faire i swobodnej gospodarki rynkowej. Nie był ― a niestety najmniej w dziedzinie pieniądza i kredytu. Niestety grzechy i błędy interwencji Coolidge’a zostały zwalone na nieistniejącą gospodarkę wolnorynkową.\nJeżeli Coolidge doprowadził do nieuchronnego 1929 r., to prezydent Hoover przedłużył i pogłębił kryzys. Przekształcił go z typowego, ostrego i szybko znikającego, w przewlekłą i prawie śmiertelną chorobę. Chorobę, która mogła być „uleczona” jedynie przez tragedię II wojny światowej. To Hoover, a nie Franklin Roosevelt, był założycielem polityki Nowego Ładu. Chodziło głównie o jak największe użycie państwa do właśnie tych rzeczy, przed którymi ostrzegała teoria Misesa ― utrzymywania płac na wyższym poziomie niż rynkowy, podtrzymywania cen, ekspansji kredytowej, a także udzielania pożyczek dla niepewnych inwestycji. Roosevelt tylko rozwinął to, w czym Hoover był pionierem. Skutkiem takich działań był, po raz pierwszy w amerykańskiej historii, prawie nieustanny kryzys i prawie stałe bezrobocie. Kryzys Cooldige’a został bezprecedensowo przedłużony przez kryzys Hoovera i Roosevelta.\nLudwig von Mises przewidział wielki kryzys podczas szczytu wielkiego boomu w latach 20. Był to czas taki jak teraz, kiedy ekonomiści i politycy, uzbrojeni w „nową ekonomię” nieustannej inflacji i nowe narzędzia dostarczone przez System Rezerwy Federalnej, ogłosili wieczną „Nową Erę” ciągłego dobrobytu zagwarantowanego przez naszych mądrych doktorów z Waszyngtonu. Ludwig von Mises, jako jedyny uzbrojony w poprawną teorię cyklu koniunkturalnego, był jednym z niewielu ekonomistów, którzy potrafili przewidzieć wielki kryzys. Dlatego świat ekonomiczny był zmuszony do słuchania go z szacunkiem. F. A. Hayek rozpowszechnił teorię w Anglii, gdzie młodzi angielscy ekonomiści zaczynali przyjmować teorię Misesa do swoich analiz kryzysu. Wiązało się to oczywiście z przyjęciem rygorystycznej polityki wolnego rynku wynikającej z tej teorii. Niestety teraz ekonomiści przyjęli myśl lorda Keynesa głoszącą, że żadna „klasyczna ekonomia” nie miała teorii cyklu koniunkturalnego aż do czasów Keynesa, czyli 1936 r. Ale istniała już teoria depresji. Była to klasyczna tradycja gospodarcza, ze swoim zaleceniem utrzymywania twardego pieniądza i laissez-faire. Szybko została zaakceptowana w Anglii, a nawet w Stanach Zjednoczonych. (Jest ironią losu, że największym zwolennikiem austriackiej szkoły ekonomii w Stanach Zjednoczonych we wczesnych i średnich latach 30. był profesor Alvin Hansen, który bardzo szybko zaznaczył się jako wybitny uczeń Keynesa w tym kraju).\n„Rewolucja Keynesa”, która przeszła przez świat ekonomii zaraz po publikacji „Ogólnej teorii” w 1936 r., zniweczyła wzrastającą akceptację teorii cyklu Misesa. Nie chodziło o to, że teoria Misesa została obalona, ale po prostu zapomniano o niej, w pośpiechu dołączając do nagle modnych keynesistów. Niektórzy spośród czołowych zwolenników teorii Misesa, którzy oczywiście wiedzieli lepiej, ulegli powiewom nowej doktryny i w konsekwencji, zdobyli stanowiska na wiodących amerykańskich uniwersytetach.\nTeraz jednak londyński arcykeynesowski Economist ostatnio ogłosił, że „Keynes jest martwy”. Po ponad dekadzie stawiania czoła ostrej krytyce teoretycznej i obaleniu ich poglądów przez uparte fakty gospodarcze, keynesiści znaleźli się w masowym odwrocie. Po raz kolejny podaży pieniądza i kredytu bankowemu niechętnie przyznaje się pierwszoplanową rolę w cyklu. Najwyższy czas na ponowne odkrycie teorii cyklu koniunkturalnego Misesa. To może nie przyjść zbyt szybko. Jeśli tak się stanie, wtedy cała koncepcja istnienia Rady Doradców Ekonomicznych legnie w gruzach i zobaczymy masowe wycofywanie się rządu ze sfery gospodarczej. Ale żeby to wszystko się spełniło, cały świat ekonomiczny i społeczeństwo muszą być świadome, że istnieje wyjaśnienie cyklu koniunkturowego, które leżało zapomniane na półce przez zbyt wiele tragicznych lat.\nPosted in Bańki i kryzysy finansowe, Cykle koniunkturalne, Finanse, Koronawirus, Teksty, Teoria ekonomii, TłumaczeniaTagged depresja, depresja gospodarcza, depresje gospodarcze, kryzysy gospodarcze, Murray Rothbard, podkonsumpcja, przyczyny kryzysów, Rothbard\n4 Komentarze “Rothbard: Depresje gospodarcze – przyczyny i leczenie”\nWojciech Kościelak pisze:\n3 lipca 2013 o 00:36\nJeśli podczas recesji gospodarczej rząd nie powinien zachęcać do konsumpcji i ciąć budżet, to czy do tych działań nie powinien dodać wzrostu podatków dochodowych osobistych i od konsumpcji (vat, akcyza)?? Działa to w tym samym kierunku, czyli powinno wzmocnić efekt…\n3 lipca 2013 o 11:46\nI tym oto sposobem doszliśmy do wniosku, że minister Rostowski i premier Tusk są Rothbardystami… 😉\nTylko problem w tym, że rząd tych pieniędzy z podatków nie oszczędza tylko natychmiast wydaje na różne idiotyczne pomysły 🙂\nNajgorsze jest to, że każdy rząd tak postępuje… Wydaje więcej, niż pozyskuje z podatków, po czym pożycza pieniądze/dodrukowuje kolejne itd…


Jak zmienić PIN do karty płatniczej?\nAby móc skorzystać z karty płatniczej, zwykle należy wprowadzić kod PIN. Czasem jednak trudno go zapamiętać - czy można go wówczas w prosty sposób zmienić?\nWprowadzenie do użytku klientów banków kart płatniczych ułatwiło życie wielu osobom oraz usprawniło pracę wielu instytucji. Wypłaty gotówki w bankomatach, rezerwacje hoteli, zakup biletów lotniczych czy też płatności bezgotówkowe w sklepach i zakładach usługowych pozwalają na zaoszczędzenie czasu. Nie trzeba też nosić przy sobie gotówki.\nZabezpieczeniem kart są na dzień dzisiejszy kody PIN, wprowadzane przez właścicieli kart płatniczych do czytnika terminala sklepowego lub bankomatu. Coraz częściej prócz kodów PIN wiele kart płatniczych posiada również elektroniczne chipy. Ostatnim wynalazkiem są też zabezpieczenia biometryczne.\nCo to jest kod PIN i czy można go w razie potrzeby zmienić? Kod PIN jest numerem identyfikacyjnym właściciela karty płatniczej i składa się z czterech cyfr. Jeżeli właściciel karty płatniczej zapomni kodu i trzykrotnie błędnie go wprowadzi, nastąpi blokada karty. Należy w tym miejscu mocno podkreślić, że kod PIN znany jest tylko właścicielowi karty płatniczej.\nMoże wielu właścicieli kart płatniczych nie wie, ale możliwa jest zmiana kodu PIN w bankomacie, który powinien mieć taką opcję. Wcześniej jednak musimy wprowadzić dawny kod PIN. Po zmianie bankomat aktualizuje nowy kod podany przez właściciela karty. Kod PIN można również zmienić, dzwoniąc pod numer infolinii banku, natomiast jego aktualizacja na chipie karty zostanie dokonana po przeprowadzeniu pierwszej transakcji finansowej potwierdzonej nowym kodem PIN.\nO szczegóły zmiany kodu PIN najlepiej pytać w bankach, które wydały karty płatnicze. Należy pamiętać, że nie powinno się nikomu udostępniać kodu PIN. Jeżeli tylko mamy podejrzenie, że kod do naszej karty mógł dostać się w niepowołane ręce, powinniśmy go natychmiast zmienić. Najczęściej banki zapewniają zmianę kodu PIN wszystkim, którzy korzystają z usług bankowości elektronicznej. Po zalogowaniu się do serwisu tej usługi należy wybrać zakładkę „Karty” i w opcji „Więcej” skorzystać z „Nadaj PIN”. Tak jest na przykład w banku BZ WBK. W bankomatach tego banku również można zmienić kod PIN, ale jak zostało nadmienione, aby to zrobić, należy wcześniej podać dotychczasowy kod PIN. Zmiana kodu PIN może odbywać się w różny sposób w różnych bankach. Aby się tego dowiedzieć, trzeba zapytać o to w banku, który wydał karty.


Drink Melon Sweet Martini - Przepisy na drinki i koktajle\n6lut2011 Zapisane pod: Autorskie przepisy, Drinki z ginem, Drinki z wermutem, Przepisy na drinki Autor: admin\nMelon obieramy ze skórki, usuwamy pestki i kroimy na kawałki. Następnie w blenderze wlewamy wszystkie alkohole i miksujemy z kawałkami melona. Można dodać kostki lodu w celu ochłodzenia napoju. Całość przelewamy do kieliszków koktajlowych i dekorujemy połówką truskawki oraz listkami mięty.\nCzęść osób może mieć wrażenie że drink jest za mało słodki. Można go dosłodzić dolewając trochę syropu cukrowego. Dobrą dekoracją będą również kawałki różnokolorowych owoców nabite na tak zwaną szpadę.\nPrzed przygotowaniem koktajlu można do przygotowanych szklanek koktajlowych włożyć kostki lodu, w ten sposób szklanka zrobi się chłodna.


październik 2019 - VIVA\nZa nami kolejny zjazd aktywistek i aktywistów Vivy! 27 października do Warszawy zjechali się nasi wolontariusze z kilkunastu miast w Polsce. Celem spotkania była oczywiście integracja oraz doskonalenie wiedzy z zakresu prowadzonych przez nas działań. Uczyliśmy się planować nasz cenny czas, współpracować z mediami oraz skutecznie interweniować w przypadkach znęcania się nad żywymi rybami. O swojej pracy …\nKolejny zjazd Aktywistek i Aktywistów Vivy! Read More »


Ochrona prawna dla firm i wolnych zawodów | Pośrednictwo Ubezpieczeniowe Agata Bartnik\nOchrona prawna dla firm i wolnych zawodów\nPrzychód do (PLN) (wymagane)\n---do 1 000 0001 000 001 - 5 000 0005 000 001 - 10 000 00010 000 001 - 15 000 000\nKod działalności (PKD) (wymagane)\n---Klauzula nr 2 - Ochrona prawna pracodawcyKlauzula nr 7 - Przedsądowna Windykacja Wierzytelności - 24 faktury rocznieKlauzula nr 7 - Przedsądowna Windykacja Wierzytelności - 48 faktury rocznieKlauzula nr 8 - Ochrona Prawa KierowcyKlauzula nr 4 - Ochrona prawna w transporcie krajowym i międzynarodowym dla FirmKlauzula nr 5 - Rozszerzone doradztwo i konsultacje prawne (firma)Klauzula nr 6 - Obrona ubezpieczającego przed roszczeniami\n---motorowery i motocyklemotorowery i motocykla (nauka jazdy)samochody osobowesamochody kempingowesamochody ciężarowe do 3 500 kgsamochody ciężarowe w przedziale od 3 501 do 1 2000 kgsamochody powyżej 12 000 kgciągniki siodłoweprzyczepy lekkieprzyczepy kempingowe (turystyczne) i przyczepy inne niż lekkienaczepyautobusy do 20 miejscautobusy z ponad 20 miejscamiskutery wodne, łodzie, motorówki do 100 kW mocy silnikamotorówki od 101 kW do 200 kW mocy silnikaquadyquady wypożyczalnitaksówkisamochody osobowe nauki szkoły jazdysamochody ciężarowe szkoły nauki jazdysamochody spółek kurierskichsamochody specjalne i wolnobieżnewózki widłowemotorowery i motocykle (wypożyczalnia)motorowery i motocykle nauka jazdy (wypożyczalnia)samochody osobowe (wypożyczalnia)samochody kempingowe (wypożyczalnia)samochody ciężarowe do 3 500 kg (wypożyczalnia)samochody ciężarowe od 3 500 kg do 12 000kg (wypożyczalnia)samochody ciężarowe ponad 12 000 kg (wypożyczalnia)ciągniki siodłowe (wypożyczalnia )naczepy (wypożyczalnia)przyczepy lekkie (wypożyczalnia)przyczepy kempingowe (turystyczne) i przyczepy inne niż lekkie (wypożyczalnia)\nKarta produktu – Ochrona Prawna Firmy i Wolnego Zawodu\nDO KOGO JEST SKIEROWANA OCHRONA PRAWNA FIRM I WOLNEGO ZAWODU\nMałe i średnie przedsiębiorstwa zatrudniające do 60 osób i mają obrót do 15 mln zł\nwolne zawody : lekarze, pielęgniarki, radcy prawni, aptekarze, położne, stomatolodzy, tłumacze przysięgli, księgowi, architekci\nOchrona Prawna to przede wszystkim optymalizacja wydatków poprzez zabezpieczenie dostępu do usług prawnych i sfinansowania kosztów prawnych, które mogą pojawić się w związku z prowadzoną działalnością.\nOPTYMALIZACJA KOSZTÓW W FIRMIE – OCHRONY PRAWNEJ\nSpory prawne dotyczące m. in.\n1. umów na potrzeby własne z dostawcami\n2. umów ubezpieczenia\n3. umów z Pracownikami, sporów podatkowych (na etapie sądowym)\n4. prawa karnego i wykroczeń\n5. dochodzeniu odszkodowań\n1. koszty adwokata lub radcy prawnego\n2. koszty sądowe w sprawach cywilnych, karnych lub w sprawach o wykroczenia\n3. koszty postępowania egzekucyjnego\n4. koszty biegłych\n5. koszty rzeczoznawcy\n6. opłaty kancelaryjne\nPolisa Ochrony Prawnej\n1. konsultacje bieżących problemów prawnych\n2. prowadzenie procesu sądowego bez ryzyka finansowego\n3. sfinansowanie określonych kosztów oraz usług prawnych\nOchrona prawna to możliwość konsultacji i doradztwa prawnego dotyczących firmy,\ntelefoniczne porady i konsultacje prawne\nudostępnianie wzorów umów\nprzygotowanie umowy z zapewnieniem obsługi prawnej i transakcji\n– wartość transakcji do 500.000 zł\nbezpośrednie porady prawne\nCO GWARANTUJE OCHRONA PRAWNA?\nDoradztwo i konsultacje prawne we wszystkich sprawach dotyczących prowadzenia firmy\ninformacje co do praw, jakie przysługują oraz możliwe warianty dalszego postępowania w danej sprawie\nporady, jakie materiały należy zgromadzić oraz jakie czynności podjąć aby zwiększyć swoje szanse w dochodzeniu swoich praw\nFinansowanie kosztów prowadzenia procesów sądowych m. in.\nPolisę Ochrony Prawnej można rozszerzyć o 8 dodatkowych klauzul\nOchrona prawna pracodawcy karencja 3 miesiące\ndochodzenie roszczeń od pracowników (np. z umów o zakazie konkurencji)\ndochodzenie roszczeń odszkodowawczych od pracowników\nochrona interesów prawnych ubezpieczonego przed roszczeniami ze stosunku pracy\nWypowiadasz pracownikowi umowę o pracę na czas nieokreślony, pracownik się z tym nie zgadza z przyczyną wypowiedzenia i żąda przywrócenia pracy\nD.A.S. pokryje koszty honorarium wynajętego radcy prawnego lub adwokata oraz sfinansuj koszty związane z prowadzeniem sprawy. Klientowi przysługuje prawo swobodnego wyboru adwokata lub radcy prawnego.\nOchrona prawna nieruchomości karencja 3 miesiące\ndochodzenie roszczeń odszkodowawczych z tytułu szkody na nieruchomości, z umów dotyczących nieruchomości, z tytułu naruszenia prawa własności nieruchomości\nDo lokalu, w którym prowadzisz działalność miało miejsce włamanie. Została wybita szyba zdewastowano lokal oraz skradziono komputery. Chcesz zlikwidować szkodę wykorzystując polisę, jaką zawarłeś w jednym z TU, która gwarantuje wypłatę odszkodowania w przypadku nieszczęśliwych zdarzeń, w tym sytuacji włamania.\nPosiadając „ochronę prawną nieruchomości” D.A.S. w sytuacji odmowy wypłaty lub zaniżenia jej wysokości, D.A.S. pokryje koszty honorarium wynajętego radcy prawnego lub adwokata oraz sfinansuje koszty związane z prowadzeniem sprawy. Pamiętaj, przysługuje Ci prawo swobodnego wyboru adwokata lub radcy prawnego. Możesz również skorzystać ze wskazanej przez D.A.S kancelarii.\nOchrona prawna w transporcie krajowym i międzynarodowym\nsprawy ITD systemu poboru opłat drogowych\nTwój pracownik jest w trasie. Porusza się po terenie Francji. Został zatrzymany przez policję. Okazało się, ze doszło do przekroczenia czasu pracy kierowcy obowiązującego na terenie Francji. Twój pracownik nie zrobił odpowiedniej przerwy i dostał mandat\nD.A.S. pokryje koszty honorarium wynajętego radcy prawnego lub adwokata oraz sfinansuje koszty związane z prowadzeniem sprawy. Przysługuje Ci prawo swobodnego wyboru adwokata lub radcy prawnego. Możesz również skorzystać ze wskazanej przez D.A.S. kancelarii.\nprzygotowanie umowy i zapewnienie usługi prawnej transakcji – do 3.5 % SU\nZamierzasz kupić konkretny samochód z dokładnym opisem wyposażenia. Potrzebujesz pomocy w napisaniu umowy\nD.A.S. pokryje koszty stworzenia umowy kupna – sprzedaży do 3,5 % SU.\nD.A.S. zorganizuje Kancelarię, która udzieli Ci pomocy prawnej.\nObrona ubezpieczającego przed roszczeniem – do 20 % SU\nspory wynikające z niewykonania bądź nienależytego wykonania umów ubezpieczenia, umowy na potrzeby własne, samozatrudnienia\nPrzedsądowa windykacja wierzytelności\nprowadzenie windykacji w przypadku braku zapłaty należności na rzecz klienta\nKontakt telefoniczny, kontakt za pośrednictwem poczty elektronicznej i kontakt SMS z dłużnikiem.\nSkierowanie do dłużnika dwóch wezwań do zapłaty.\nW ramach postępowania windykacyjnego w porozumieniu z ubezpieczającym, prowadzone są także:\nnegocjacje warunków spłat długu z ewentualnym rozłożeniem zadłużenia na raty, kontrola terminowości spłat poszczególnych rat zadłużenia.Przedsądowa windykacja wierzytelności wymaga dodatkowo klauzuli pełnomocnictwa, w której upoważnia D.A.S. do prowadzenia postępowania windykacyjnego do czasu uzyskania zapłaty wierzytelności przed dłużnika.\nOchrona prawna kierowców\nobrona przed sądem w postępowaniach karnych i o wykroczenie\nreprezentacja w postępowaniu związanym z niezgodnie z prawem zatrzymaniem prawa jazdy\nTwój pracownik poleciał w podróż służbową do Holandii. Na lotnisku wypożyczył samochód aby zawieść firmowe dokumenty. Po godzinie jazdy dojechał do niewielkiej miejscowości. Nagle wprost pod koła samochodu wjeżdża dziecko na rowerze, które doznaje silnych obrażeń. Kierowca zostaje zatrzymany przez policję i zamknięty w tymczasowym areszcie do momentu wyjaśnienia sprawy.\nD.A.S. pokryje koszty honorarium wynajętego radcy prawnego lub adwokata, który będzie reprezentował Twojego pracownika przed organami policji i sądu w Holandii oraz sfinansuje koszty sądowe powstałe w trakcie prowadzenia procesu. Pamiętaj, umożliwiamy prawo swobodnego wyboru adwokata lub radcy prawnego. Pracownik może również skorzystać z pomocy prawnej od wskazanej przez D.A.S. kancelarii. Ponadto, jeżeli zajdzie taka konieczność, wpłaci za Twojego pracownika zwrotną kaucję, dzięki której będziesz mógł wyjść na wolność i odpowiadać z wolnej stopy.\nmożliwość automatycznego przedłużenia umowy.\nAutomatyczne przedłużenie umowy. Zasady:\nWybór klauzuli prolongacyjnej Klient potwierdza dodatkowym podpisem we wniosku o zawarcie ubezpieczenia.\nUmowa zawierana jest na okres co najmniej 1 roku i przedłuża się na kolejny rok – chyba że Klient zapobiegnie przedłużeniu umowy poprzez złożenie pisemnego oświadczenia o jej zakończeniu, z ostatnim dniem bieżącego okresu ubezpieczenia\nZasady rezygnacji po przedłużeniu umowy:\nKlient może złożyć rezygnację najpóźniej do ostatniego dnia bieżącego okresu ubezpieczenia albo po automatycznym przedłużeniu umowy w terminie 30 dni od daty otrzymania zawiadomienia ubezpieczyciela o przedłużeniu umowy i wysokości składki ubezpieczeniowej należnej za kolejny rok.\nTermin 30 dni liczy się od dnia otrzymania informacji ubezpieczyciela.\nRezygnacja w terminie 30 dni od daty otrzymania zawiadomienia powoduje rozwiązanie umowy ubezpieczenia z mocą wsteczną, czyli z ostatnim dniem poprzedniego okresu ubezpieczenia, a ubezpieczyciel nie ponosi odpowiedzialności za wypadki ubezpieczeniowe zaistniałe po rozwiązaniu umowy ubezpieczenia.\nNAJWAŻNIEJSZE WYŁĄCZENIA OCHRONY PRAWNEJ DLA FIRMY I WOLNEGO ZAWODU\n(wyłączenia dotyczą tylko kwestii związanych z angażowaniem środków ze strony DAS na spory przed sądem, czyli wynajęcie adwokata, wpisy sądowe itd.)\nWypadki umyślne po spożyciu alkoholu lub środków odurzających\nPrzestępstwa lub przekroczenia skarbowe\nPrawo budowlane, zarządzanie nieruchomościami lub zagospodarowanie przestrzenne\nSprawy związane z upadłością układem lub postępowaniem naprawczym dotyczącą firmy ubezpieczającego\nPrzestępstwa lub wykroczenia związane z naruszeniem przepisów celnych, tym spraw dotyczących przemytu nielegalnych imigrantów.\nZDARZENIA OBJĘTE OCHRONĄ PRAWNĄ\nObrona firmy w prosach karnych i wykroczeniach (KK i KW) tylko działanie nieumyślne np.:\nspowodowanie uszkodzeń na zdrowiu np. zatrucie pokarmem w restauracji\nnarażenie na niebezpieczeństwo np. błąd diagnostyczny lekarza\nzakup kradzionego sprzętu – nieumyślne paserstwo\nSądowe spory z ZUS\nnp. nieumyślne niedotrzymanie terminu przesłania druków deklaracji rozliczeniowej, zakwestionowanie przez ZUS umowy z pracownikami\nSądowe spory z Urzędem Skarbowym\nnp. błędne naliczone koszty uzyskania przychodu, nieprawidłowa interpretacja,\nOchrona prawna w prawie gospodarczym\nnp. nałożenie grzywny za nieumyślne wykroczenie (w formie mandatu) przez SANEPID, BHP, PIP\nDochodzenie roszczeń z umów na potrzeby własne\numowy z dostawcami usług lub sprzętu dla firm np. wadliwy sprzęt będący wyposażeniem firmy, problemy z egzekwowaniem napraw gwarancyjnych i serwowaniem sprzętu, problemy z dostawcami prądu, internetu, problemy z dostawcami usług rachunkowych, kurierskich, sprzątających, cateringowych itp.\nUmowy ze współpracownikami prowadzącymi działalność gospodarczą.\nnp. narażenie przedsiębiorstwa na straty przez nieodpowiedzialne zachowanie kierowcy zawodowego, który porzuca służbowe auto.\nOchrona prawna w przypadku samozatrudnienia.\nOchroną prawną objęta jest osoba będąca na samozatrudnieniu (podpisała umowę na współpracę i prowadzi działalność gospodarczą) która osobiście świadczy usługi (bez pracowników)\nnp. spory ze zleceniodawcą np. błędne naliczone wynagrodzenie, utracenie w realizacji zlecenia, a później brak wypłaty za wykonane zlecenie.\nJAKIE SĄ DLA CIEBIE KORZYŚCI , JEŻELI WYKUPISZ TO UBEZPIECZENIE\nStały dostęp do profesjonalnego doradztwa prawnego w problemach prawnych dotyczących firmy\nPomoc w dochodzeniach odszkodowań za szkody na osobach lub w mieniu


WFR na Warsaw Humanitarian Expo - Wielkopolski Fundusz Rozwoju WFR\nWydarzenie zostało zorganizowane w odpowiedzi na niezagospodarowany potencjał globalnego rynku pomocy humanitarnej, szacowanego na kwotę powyżej 18 miliardów USD rocznie, w którym udział przedsiębiorstw z regionu Europy Środkowo-Wschodniej jest symboliczny, a w przypadku polskich firm nie przekracza 1%. Dlatego też była to wyjątkowa szansa dla rodzimych przedsiębiorstw na zdobycie kontaktów, umożliwiających osiągnięcie jak najbardziej znaczącej pozycji na rynku pomocy humanitarnej.\nSpółka dysponowała stoiskiem informacyjno-promocyjnym zlokalizowanym w strefie agencji rządowych, przy którym zainteresowani mogli uzyskać zarówno materiały promocyjne jak i wszelkie szczegółowe informacje na temat działalności i finansowania udzielanego przez WFR.\nWydarzenie było doskonałą okazją do promocji produktów finansowych oferowanych przez Spółkę. Pracownicy WFR przedstawili możliwości pozyskania finansowania alternatywnego do kredytowania w bankach. Expo było również okazją do rozpoznania możliwości współpracy oraz zebrania cennych kontaktów od przedsiębiorców z województwa wielkopolskiego, którzy licznie przybyli do Nadarzyna. Stoisko WFR cieszyło się dużym zainteresowaniem nie tylko ze strony przedsiębiorców, ale również obecnych na targach przedstawicieli jednostek rządowych. Odwiedził je m.in. Pan Christian Saunders, Asystent Sekretarza Generalnego ds. Łańcucha Dostaw ONZ.\nDodatkowo w trakcie Warsaw Humanitarian Expo reprezentacja WFR przedstawiła prezentację o tematyce dotyczącej różnic kulturowych w kontaktach biznesowych, która spotkała się z dużym zainteresowaniem uczestników spotkania. Wśród osób obecnych na prezentacji rozlosowano książki prof. Jerzego Schroedera o etykiecie w biznesie – nasze wspólne dzieło wydane z Polską Izbą Gospodarczą Importerów Eksporterów i Kooperacji.\n> Wsparcie pożyczkowe dla wielkopolskich przedsiębiorców ze środków Wielkopolskiego Funduszu Rozwoju\n> Bezpłatny Webinar: „Wsparcie finansowe dla wielkopolskich przedsiębiorców z sektora MŚP” - 9 czerwca 2021 r.\n> Doing Business in the Nordics – transmisja online już 16 czerwca o godzinie 11:00\n>> Czerwiec 2021 (2)


Moonwatch - CH24.PL\nŁukasz Doskocz 16.02.2021 7.06.2022\n„Księżycowa” Omega Speedmaster zmieniła zegarkowy krajobraz i jest dziś bezsprzecznie jedną z ikon zegarmistrzostwa. Spośród jej niezliczonych wersji – zawsze mocno nawiązujących do oryginału – wybrałem moją ulubioną piątkę.\nReaktywowany niespełna rok temu, kultowy, manualnie nakręcany kaliber 321 zasili teraz wyczekiwaną przez wszystkich kolekcjonerów i miłośników Omegi, stalową wersję Speedmastera. Zegarek estetyką nawiązuje do klasycznego Moonwatcha.\nTomasz Kiełtyka 7.01.2020 7.06.2022\nOmega Speedmaster Moonwatch 321 Platinum [cena]\nDokładnie 50 lat po słynnym, małym kroku dla człowieka, a wielkim dla ludzkości, Omega prezentuje pierwszy zegarek z reaktywowanym, legendarnym kalibrem 321. Dostępny będzie w nielimitowanej edycji, ale tylko z kopertą wykonaną z platyny.\nŁukasz Doskocz 21.07.2019 7.06.2022\nMoonwatch poleciał na Księżyc na pokładzie promu misji Apollo 11, stanął na jego powierzchni na nadgarstku Buzza Aldrina, a potem uratował życie astronautów Apollo 13. Dzisiaj, jak co wtorek, świętujemy #SpeedyTuesday, przypominając nasze opracowania na temat legendarnego chronografu Omegi.\nŁukasz Doskocz 30.10.2018\nOmega „Starmen” – George Clooney rozmawia z Buzzem Aldrinem\nKiedy Apollo 11 lądował 20 lipca 1969 roku na powierzchni Księżyca, George Clooney miał 8 lat. 5 dekad później rozmawia o tym z Buzzem Aldrinem w krótkim dokumencie „Starmen”.\nŁukasz Doskocz 24.07.2017 26.07.2017\n#SpeedyPoland – pierwsze spotkanie miłośników Omegi Speedmaster w Polsce [dużo zdjęć]\n15 maja w warszawskim butiku Omegi po raz pierwszy oficjalnie spotkali się polscy fani Speedmastera. Wydarzeniu towarzyszyły liczne atrakcje, w tym wystawa wyjątkowych, muzealnych eksponatów świętującego w tym roku 60. urodziny zegarka.\nTomasz Kiełtyka 18.05.2017 19.05.2017\n6 dekad temu światło dzienne ujrzał zegarek, który dziś można śmiało uznać za jedną z największych, jeśli nie największą ikonę zegarmistrzostwa. Jej gwiazda świeci mocno, choć chwilowo nie lata w kosmos na rękawach skafandrów amerykańskich astronautów.\nOmega Speedmaster Moonwatch Automatic Master Chronometer – Basel 2017 [cena]\nW przygotowanym na marcowe targi w Bazylei Speedmasterze Omega postanowiła wykorzystać miks tradycji z nowoczesnością: sportowe, pomarańczowe akcenty oraz nawiązującą do modeli historycznych podziałkę sekundową zestawiono z mechanizmem certyfikowanym przez METAS.\nTomasz Kiełtyka 15.01.2017


II powstanie Å›lÄ…skie i gÅ‚osowanie plebiscytowe\nNa poczÄ…tku 1920 roku zostaÅ‚ ratyfikowany traktat wersalski ustanawiajÄ…cy przeprowadzenie plebiscytu ludnoÅ›ci na terenie GÃ³rnego ÅšlÄ…ska. Ponadto zdecydowano o wprowadzeniu na teren objÄ™ty plebiscytem siÅ‚ wÅ‚oskich, brytyjskich i francuskich, ktÃ³re miaÅ‚y zastÄ…piÄ‡ wojska niemieckie na tym obszarze. W JastrzÄ™biu Zdroju stacjonowali WÅ‚osi, ktÃ³rzy przejÄ™li czÄ™Å›Ä‡ budynkÃ³w uzdrowiskowych na swoje koszary.\nII powstanie Å›lÄ…skie wybuchÅ‚o w nocy z 19 na 20 sierpnia 1920 roku. PowstaÅ„cy z terenu JastrzÄ™bia wziÄ™li udziaÅ‚ w rozbrojeniu placÃ³wki niemieckiej straÅºy granicznej w Ruptawie, w walkach w KrzyÅºkowicach oraz w okolicach PawÅ‚owic i Golasowic. NajwiÄ™ksze znaczenie dla przebiegu powstania w powiecie rybnickim miaÅ‚a akcja pod WodzisÅ‚awiem. PosiÅ‚ki dowodzone przez MikoÅ‚aja Witczaka i Jana WyglendÄ™ umoÅºliwiÅ‚y powstaÅ„com zdobycie miasta.\nW II powstaniu na terenie powiatu rybnickiego wziÄ™Å‚o udziaÅ‚ blisko 5 000 osÃ³b, w tym wielu mieszkaÅ„cÃ³w JastrzÄ™bia Zdroju. Po zakoÅ„czeniu walk komisarz Polskiego Komitetu Plebiscytowego, Wojciech Korfanty, wydaÅ‚ rozkaz rozwiÄ…zania POW GÅšl. Z inicjatywy MichaÅ‚a GraÅºyÅ„skiego powstaÅ‚a nowa organizacja bojowa pod zakonspirowanÄ… nazwÄ… Centrali Wychowania Fizycznego, ktÃ³rÄ… z czasem przeksztaÅ‚cono w DowÃ³dztwo Obrony Plebiscytu. Szefem wywiadu bojowego CWF byÅ‚ JÃ³zef Witczak, a jednym z inspektorÃ³w powiatowych zostaÅ‚ MikoÅ‚aj Witczak. Witczakowi podlegaÅ‚y powiaty pszczyÅ„ski, rybnicki i raciborski. Do obowiÄ…zkÃ³w inspektora naleÅºaÅ‚ nadzÃ³r nad komendantami powiatowymi, kontrola stanu osobowego, transportu broni i zasad jej przechowywania.\n20 marca 1921 roku, zgodnie z postanowieniami traktatu wersalskiego, przeprowadzono plebiscyt ludnoÅ›ci. Na terenie dzisiejszego miasta JastrzÄ™bie ZdrÃ³j zdecydowana wiÄ™kszoÅ›Ä‡ opowiedziaÅ‚a siÄ™ za PolskÄ…: w powiecie rybnickim, w gminie JastrzÄ™bie Dolne za PolskÄ… gÅ‚osowaÅ‚o 83,5% ludnoÅ›ci, a w JastrzÄ™biu GÃ³rnym - 88%. Tylko na obszarze dworskim JastrzÄ™bia Dolnego (63,3%), w Skrzeczkowicach (64,5%) i Ruptawcu (60%), wiÄ™kszoÅ›Ä‡ stanowili zwolennicy przyÅ‚Ä…czenia ÅšlÄ…ska do Niemiec. We wszystkich okolicznych miejscowoÅ›ciach powiatu rybnickiego spoÅ›rÃ³d 3 292 biorÄ…cych udziaÅ‚ w gÅ‚osowaniu, 2 401 oddaÅ‚o gÅ‚os na PolskÄ™ (73%), a tylko 888 mieszkaÅ„cÃ³w opowiedziaÅ‚o siÄ™ za Niemcami (27%). Natomiast w miejscowoÅ›ciach powiatu pszczyÅ„skiego w pobliÅºu JastrzÄ™bia, spoÅ›rÃ³d 1 328 gÅ‚osujÄ…cych, 958 (72,4%) opowiedziaÅ‚o siÄ™ za PolskÄ…, a 365 (27,5%) za Niemcami. NajwiÄ™cej gÅ‚osÃ³w na PolskÄ™ oddano w Szerokiej (96,4%) i PniÃ³wku (66,2%). Tylko w Bziu Dolnym mniejszoÅ›Ä‡ stanowili zwolennicy poÅ‚Ä…czenia z PolskÄ… (31,5%).\nZgodnie z zaÅ‚oÅºeniami traktatu wersalskiego plebiscyt miaÅ‚ wykazaÄ‡ w sposÃ³b nieskrÄ™powany wolÄ™ mieszkaÅ„cÃ³w GÃ³rnego ÅšlÄ…ska. Jednak warunki w jakich odbyÅ‚o siÄ™ gÅ‚osowanie i kampania plebiscytowa, pokazaÅ‚y, Åºe nie zawsze polska ludnoÅ›Ä‡ takÄ… swobodÄ™ posiadaÅ‚a. Wielokrotnie zdarzaÅ‚y siÄ™ akcje niemieckich bojÃ³wek: pobicia PolakÃ³w udajÄ…cych siÄ™ na gÅ‚osowanie i zakÅ‚Ã³canie porzÄ…dku w lokalach wyborczych. ZdarzaÅ‚y siÄ™ takÅºe faÅ‚szerstwa list uprawnionych do gÅ‚osowania. W Szerokiej do lokalu, w ktÃ³rym odbywaÅ‚o siÄ™ gÅ‚osowanie, wtargnÄ™Å‚o dwÃ³ch pijanych NiemcÃ³w, ktÃ³rzy postrzelili powstaÅ„cÃ³w bÄ™dÄ…cych czÅ‚onkami komisji plebiscytowej.\nWynik gÅ‚osowania plebiscytowego nie zmieniÅ‚ w znaczÄ…cym stopniu sytuacji na GÃ³rnym ÅšlÄ…sku: Francja nadal byÅ‚a przychylna Polakom, ale WÅ‚osi i Brytyjczycy skÅ‚aniali siÄ™ do przyznania Polsce tylko powiatÃ³w poÅ‚udniowych: rybnickiego i pszczyÅ„skiego oraz czÄ™Å›ci katowickiego. O podziale spornego terytorium zdecydowaÅ‚ dopiero trzeci zryw powstaÅ„czy polskiej ludnoÅ›ci ÅšlÄ…ska.


Wpisy roku 2020 w kwestii moja budowa\nfrezowanie kominów jastrzębieTrzeba koniecznie to wziąć pod uwagęNaprawa kominów to robota dla doświadczonego kominiarza. Wkłady kominowe dostępne są na wielu stronach internetowych do kupienia jednak frezowanie kominów to usługa wykonywana tylko przez specjalistów w swoich dzied Czytaj dalej...\nfrezowanie kominów gliwiceSzybka modernizacja kominaRemont instalacji grzewczej czasami stanowi nie lada wyzwania. Często bowiem okazuje się, że oprócz wymiany źródła ciepła, grzejników a także rur niezbędne okazuje się także wymienienie komina. Na pozór jest to bardzo poważne pr Czytaj dalej...\nszlamowanie kominów gliwiceSprawny komin - gwarancją bezpieczeństwa i komfortuKomin stanowi jeden z najważniejszych elementów domu. Dbanie o jego stan techniczny jest kluczowe, jeśli chcemy zapewnić bezpieczeństwo i komfort domowników. Nieumiejętne palenie w piecu, spalanie nieod Czytaj dalej...


domu klimatyzator. Jest to bardzo dobre rozwiązanie dla wszystkich tych, którzy nie przepadają za wysokimi temp\nVehicle repair and serviceFrezarki - ogólnieO kosmetykach - kilka faktówCzy wesele to kolejne życiowe wyzwanie?Znaleźć doradcę prawnego? Dobrze albo wcale!Masz dom? Na pewno kiedyś przyda Ci się wynajem podnośnika koszowegoTenis - czy to dla ciebie?Włączyć klimatyzację? Tak!About superiority smaller the better - LaptopsZnaleźć fachowca od klimatyzacji Profesjonalnie!Akcesoria ciążowe i artykuły dziecięce- krótki wpisDentysta ZabrzeNa temat psów - fakty, informacje i poradyChorujące zwierzątko- pomoc weterynaryjnaKomu potrzebna jest pomoc prawna?Zimowe szaleństwa w odzieży termoaktywnejProgramy dla firmI na elewację, i do wnętrza - więcej o sztukateriiCo warto wiedzieć o prawie?Kilka podstawowych faktów i poradyKilka ogólnych porad o wizycie u dentystyJak można Kupić krem arganowy?Jak tanie może być taxi?Skąd wziąć części do auta?Dj idealny. Świadomy wybór DJ'aPrzewożenie osób- taxiKilka faktów o zabawkachNaprawiamy samochód - podstawowe informacjeMeble targoweSerwisowanie samochodów - kilka informacji i poradTemat dnia: dentyści


Grupa PZU należy do największych instytucji finansowych w Polsce i w Europie. Jedną z jej kluczowych specjalizacji jest dostarczanie nowoczesnych rozwiązań w zakresie oszczędzania na emeryturę. Co drugi Polak posiadający Pracowniczy Program Emerytalny korzysta z naszej oferty. Z roku na rok osiągamy pozycję najlepiej inwestującego dobrowolnego funduszu emerytalnego. Sprawdź nasze produkty, aby zapewnić sobie bezpieczeństwo finansowe po przejściu na emeryturę.\nI. Grupowe produkty emerytalne\nPracowniczy Program Emerytalny (PPE) to na dzisiejszy moment najkorzystniejsza forma oszczędzania w ramach III filaru. Umożliwia ona systematyczne gromadzenie pieniędzy na przyszłe świadczenie emerytalne zwolnione z podatku od zysków kapitałowych. Rozwiązanie to jest tworzone w zakładach pracy z inicjatywy pracodawcy za zgodą reprezentacji pracowników.\nDlaczego PPE PZU?\nLider na rynku PPE w Polsce\nBogate doświadczenie w długoterminowym zarządzaniu środkami na cele emerytalne\nJuż około 185 tys. osób zaufało nam w tym obszarze - w ubezpieczeniowych programach uczestniczy 57,4 tys. osób, a w PPE prowadzonych przez TFI PZU blisko 127 tys. osób\nBlisko połowa pracodawców którzy wprowadzili PPE w swoich firmach wybrało naszą ofertę\n533 pracowniczych programów emerytalnych\n5,3 mld – wartość zgromadzonych środków\nŹródło: PZU oraz analizy.pl\nGrupowy Plan Emerytalny (GPE) to rozwiązanie z obszaru oszczędzania na emeryturę indywidualnie dopasowane do każdego pracodawcy. Umożliwia ono skonstruowanie specjalnego pakietu, który zapewnia pracownikom dodatkowe korzyści. Należą do nich m.in. ulgi w podatku dochodowym od osób fizycznych i od zysków kapitałowych.\nDlaczego GPE PZU?\nSpersonalizowane i elastycznie konstruowane pakiety\nRóżne modele oszczędzania (pracownik i pracodawca lub tylko pracownik)\nKrótki i prosty proces uruchomienia planu\nPreferencyjne warunki kosztowe (100% alokacji wpłacanych składek)\nMożliwość połączenia z PPE\nPracowniczy Plan Kapitałowy (PPK) to rozwiązanie, które wejdzie w życie wraz ze zmianą w systemie emerytalnym planowaną na 2019 rok. Produkt ten będzie stanowił formę grupowego, dobrowolnego oszczędzania na poczet przyszłej emerytury obok istniejącego już PPE. Zasadnicza różnica polega na tym, że w PPE całą składkę finansuje pracodawca, natomiast w PPK planowane jest, aby składki finansował zarówno pracodawca, jak i pracownik.\nDlaczego PPK PZU?\nNumer jeden w zakresie rozwiązań emerytalnych\nOferta w pełni dopasowana do zmieniających się możliwości\nBogate doświadczenie w długoterminowym zarządzaniu środkami gromadzonymi na przyszłość\nZaufanie poparte liczbami (połowa Polaków korzysta z naszych PPE)\nII. Indywidualne produkty emerytalne\nIndywidualne konto emerytalne (IKE) to forma długoterminowego oszczędzania środków na dodatkową, indywidualnie gromadzoną emeryturę w ramach III filaru. To także rodzaj inwestycji, która uwzględnia indywidualne preferencje zarządzania środkami.\nDlaczego IKE PZU?\nWybór największej grupy finansowej w Europie Środkowo-Wschodniej\nIndywidulanie dopasowana strategia inwestycyjna\nMinimum formalności i elastyczne zarządzanie rachunkiem\nStały dostęp do lokowanych środków\nIndywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego (IKZE) to rozwiązanie z zakresu długoterminowego oszczędzania na przyszłość. Zasadnicza różnica dotyczy formy opodatkowania, kosztów związanych z wycofaniem środków, limitem wpłat. Wpłaty na IKZE do określonego limitu w danym roku można odliczyć od dochodu. Całość środków zgromadzonych na IKZE zostało zwolnione z 19-proc. opodatkowania od zysków kapitałowych, ale wypłacane środki podlegają zryczałtowanemu podatkowi dochodowemu w wysokości 10%.\nDlaczego IKZE PZU?\nKonto IKZE w DFE PZU zakładasz przez internet bez konieczności wysyłania dokumentów. Wystarczy wypełnić formularz on-line\nW 2017 r. DFE PZU osiągnął najlepszy wynik wśród dobrowolnych funduszy emerytalnych publikujących swoje dane – stopa zwrotu DFE PZU wynosiła aż 14,67%\nSprawdzony partner, któremu można zaufać\nIII. Pozostałe produkty\nEmerytura PZU - co oprócz tego?\nOferta rozwiązań, które pozwalają oszczędzać na pogodną przyszłość, to tylko jeden z filarów działalności grupy PZU. Ponadto proponujemy swoim Klientom najszerszą na rynku gamę produktów ubezpieczeniowych i inwestycyjnych. Zobacz, jak za ich sprawą możesz zapewnić ochronę i dodatkowe korzyści sobie i swoim bliskim.\nWszystkie produkty grupy PZU znajdziesz na stronie


Dla dobra mieszkańców i turystów - Kronika Tygodnia - wiadomości (Zamość, Biłgoraj, Hrubieszów, Tomaszów Lubelski)\nDla dobra mieszkańców i turystów\n31.07.2018, 09:39 (aktualizacja 17.09.2018, 15:45)\nW gminie Sułów sporo się inwestuje. W ostatnich latach wyremontowano wiele remizo-świetlic, w trakcie remontu jest budynek poszkolny w Deszkowicach Drugich, w którym powstanie Centrum Społeczno-Kulturalne. Modernizowane są budynki szkół w Tworyczowie i Michalowie. Wkrótce mieszkańcy będą mogli korzystać z trzech siłowni zewnętrznych.\nW latach 2014-2018 w Gminie Sułów wyremontowano wiele świetlico-remiz (w Sułowcu, Tworyczowie, Kawęczynie-Kolonii, Kitowie, Sułowie, Sułówku, Rozłopach-Kolonii, Deszkowicach I, Sąsiadce, Rozłopach) i innych budynków użyteczności publicznej (np. Ośrodek Zdrowia w Tworyczowie), które od lat stanowiły element wiejskiego krajobrazu i stanowczo wymagały odnowienia, czasami gruntownego remontu lub termomodernizacji.\nTak wygląda teraz remizo-świetlica w Sułowie.\n– Ich waga dla mieszkańców poszczególnych miejscowości pozostaje nie do przecenienia. To właśnie tam mają swoje siedziby Ochotnicze Straże Pożarne, tam odbywają się spotkania lokalnych społeczności, uroczystości i wszelkie imprezy. Miło jest spotkać się w ładnych, czystych wnętrzach, nie mówiąc już o zapleczu sanitarno-technicznym – mówi Andrzej Wdowiak, komendant jednostki OSP Z Tworyczowa.\nW roku 2016 gmina Sułów złożyła wniosek do Urzędu Marszałkowskiego o wsparcie finansowe modernizacji budynków dawnej zlewni mleka i starej remizy strażackiej z przeznaczeniem na Centrum Kulturalne. W wyniku konkursu udało się uzyskać środki w wysokości 1 187 749,48 zł. Realizację projektu rozpoczęto wiosną bieżącego roku, a w ręce mieszkańców odnowiony obiekt ma być przekazany do użytku już we wrześniu. Swoją działalność będzie tam mogło rozpocząć nowoczesne Centrum Kulturalne, które będzie prowadzić zajęcia z dziećmi i młodzieżą, organizować warsztaty, szkolenia, występy artystyczne, ale też konferencje i spotkania.\n– Jesteśmy pewni, że ułatwienie dostępu do kultury przyniesie wymierne korzyści wszystkim mieszkańcom naszej gminy, zaś powstające Centrum będzie też stanowiło doskonałe i niezbędne zaplecze dla organizowanych w gminie cyklicznych imprez – mówi Hanna Mrówczyńska, dyrektor Gminnej Biblioteki Publicznej im. Feliksy Poździk w Sułowie.\nA tak prezentuje się budynek szkoły podstawowej w Tworyczowie.\nNa tym oczywiście nie koniec działalności inwestycyjnych gminy Sułów.\nJuż w sierpniu do użytku oddane będą siłownie zewnętrzne w Sułowie, Deszkowicach I i Michalowie. Strefy sportowo-rekreacyjne z przeznaczeniem na aktywizację tutejszych mieszkańców zostaną wyposażone w takie urządzenia jak: kolarz, prostownik nóg, orbitrek, narciarz, twister, czy krzesełko.\n– Mamy nadzieję, że siłownie zewnętrzne oprócz funkcji rekreacyjnych będą również spełniały funkcję integracyjną dla mieszkańców – mówi Ryszard Pietrykowski, Przewodniczący Rady Gminy Sułów.\nBudynki szkół podstawowych w Michalowie i w Tworyczowie przechodzą właśnie termomodernizację (jej zakończenie planowane jest w przed rozpoczęciem roku szkolnego). Wymieniana jest stolarka okienna i drzwiowa. Budynki będą ocieplone i zyskają nową elewację. W planach samorządu gminy Sułów są jeszcze inne ważne projekty. Wnioski o dotacje złożone zostały w związku z rewitalizacją budynku poszkolnego w Sąsiadce z przeznaczeniem na Dom Dziennego Pobytu dla Seniorów oraz placówkę społeczno-wychowawczą dla dzieci i młodzieży, a także budową targowiska w Deszkowicach Pierwszych.\nPora na turystykę\nJak podkreśla sekretarz Urzędu Giny w Sułowie Janusz Stańczyk, w ostatnich latach samorząd gminy Sułów kładzie duży nacisk na rozwój infrastruktury, dostępności usług dla mieszkańców i atrakcyjności dla potencjalnych inwestorów. W ramach polityki zrównoważonego rozwoju gmina Sułów liczy na unijne dofinansowanie budowy plaży wraz z molo i zapleczem sanitarno-technicznym w Kulikowie (na części Zalewu w Nieliszu). Jego powstanie ma zwiększyć atrakcyjność turystyczną gminy i ożywić gospodarczo pobliskie miejscowości.\n– Budowa plaży z molo będzie bardzo ważna dla naszej społeczności. Mamy już kilka gospodarstw agroturystycznych, ale liczymy, że powstaną następne. Przy plaży wydzielimy także teren, na którym będą mogły rozwijać się różne usługi, m.in. gastronomiczne. Ponadto w Kulikowie istnieje już plac, na którym stoją altany i wieża widokowa. Działa tam także miejsce postojowe dla rowerzystów przy szlaku Green Velo. To wszystko razem będzie stanowić spójną, przyjazną turystom i mieszkańcom całość – tłumaczy Janusz Stańczyk, sekretarz UG Sułów.\n– Inwestycja taka jak planowana przez nas budowa plaży w Kulikowie jest jednym z odważniejszych projektów w czasie mojej kadencji. To posunięcie śmiałe na tak małą gminę, ale opłacalne. Priorytetem jest dla nas podniesienie atrakcyjności terenów należących do gminy, co na pewno wpłynie korzystnie na jej rozwój, być może przyczyni się także do zatrzymania odpływu mieszkańców i zachęci osoby spoza gminy do osiedlenia się u nas – dodaje wójt gminy Sułów Leon Bulak.\nSamorząd Sułowa ma na uwadze także środowisko naturalne. W gminie zlokalizowane są prywatne elektrownie wodne w Tworyczowie i w Michalowie, a w 2015 r. wybudowano 360 instalacji solarnych w gospodarstwach indywidualnych i 4 na budynkach użyteczności publicznej. Na skrzyżowaniach dróg zainstalowano również 10 latarni hybrydowych, które znacznie poprawiają bezpieczeństwo ruchu drogowego.\nJeszcze kilka lat temu wiele dróg w gminie Sułów było drogami gruntowymi.\n– Już w 2015 roku za bardzo niewielkie pieniądze, bo ponad milion złotych, gmina wykonała około 12 kilometrów dróg. Inwestycja ze środków własnych gminy była nie tylko potrzebna i trafiona, ale także doskonale wykorzystywała koniunkturę panującą na rynku, ponieważ roboty budowlane w tym okresie były bardzo tanie. Dzisiaj wszyscy możemy się cieszyć liczbą znacznie bardziej imponującą, bo od początku mojej kadencji zmodernizowano w sumie ok. 38 km dróg gminnych, a w planach są kolejne – mówi wójt Gminy Sułów Leon Bulak.\nCo roku gmina Sułów angażuje się we współpracę ze Starostwem Powiatowym w Zamościu w zakresie napraw, modernizacji i przebudowy dróg powiatowych na terenie gminy Sułów. W ten sposób wyremontowane zostały drogi w Rozłopach, Deszkowicach Pierwszych, Michalowie, Kulikowie, Kitowie i Tworyczowie.\nJeszcze niedawno droga w Rozłopach była usiana wertepami i wyrwami w asfalcie. Dzisiaj jest idealna.\n– Chcąc podkreślić walory turystyczne i krajobrazowe gminy, wspólnie ze Starostwem Powiatowym w Zamościu i gminą Szczebrzeszyn, podjęliśmy decyzję o modernizacji finansowanej w połowie ze środków Wojewody Lubelskiego drogi w Rozłopach. To wieś coraz chętniej zasiedlana przez przybyszy z miast, którzy przyczyniają się nie tylko do poprawy demografii gminy, ale i do jej znacznego ożywienia gospodarczego. W poszukiwaniu spokoju i ciszy, wybierają zakątki o czystym powietrzu, blisko natury. Teraz m.in. oni mogą korzystać też z dobrej infrastruktury – informuje wójt Leon Bulak.\nObecnie realizowana jest kompleksowa przebudowa drogi gminnej w Tworyczowie współfinansowana przez Wojewodę Lubelskiego.\n– Na pozytywną odpowiedź Wojewody Lubelskiego czekamy także w sprawie wniosku modernizacji około 4-kilometrowej drogi gminnej w Deszkowicach Drugich – dodaje wójt Leon Bulak.\nPonadto gmina Sułów systematycznie naprawia drogi zniszczone w 2014 roku w wyniku nawalnego spływu wód opadowych oraz umacnia drogi w malowniczych wąwozach lessowych, które stanowią jedną z największych atrakcji gminy.\nArtykuł powstał przy współpracy z Gminą Sułów


O nas - Uzdalnieni.pl\nStrona główna▸O nas\nPracujesz zdalnie? Interesują cię nowe trendy, sztuka, innowacje i technologie? Jesteś kreatywny i otwarty na świat? Z myślą o tobie powstało to miejsce. Pełne inspiracji i przestrzeni do wymiany doświadczeń.\nPiszemy o tym, co cię dotyczy\nPrzeczytasz u nas na temat pracy zdalnej, kreatywnego spędzania wolnego czasu oraz otrzymasz praktyczną wiedzę (np. webinary, poradniki, raporty) od profesjonalistów, twórców i Uzdalnionych, których cenisz.\nNie zabraknie u nas artykułów dotyczących sztuki, mody, sportui e-sportu, a także kulinariów i wątków podróżniczych.\nBędziemy poruszać tematy lifestylowe dotykające pracy online, poradz zakresu psychologii czy zdrowia i równowagi w życiu.\nDowiesz się o najnowszych trendach ze świata technologii i otrzymasz podpowiedzi nt. sprzętu oraz programów skrojonych na potrzeby Uzdalnionych. Pokażemy ci innowacyjne produkty i akcesoria pod kątem przydatnych dla ciebie funkcji oraz jak możesz je wykorzystać, by twoja codzienna pracastała się szybsza i łatwiejsza.\nUzdalnieni dla Uzdalnionych\nWszystkie treści tworzone są przez ludzi takich ja ty, pracujących zdalnie\ni rozumiejących twój punkt widzenia. Jeżeli chciałbyś pokazać światu co robisz lub podzielić się swoją wiedzą i doświadczeniem, napisz do nas. Z chęcią cię poznamy!\nJedno jest pewne, z nami nie zabraknie ci inspiracji i motywacji do dalszego działania. Zostaw swojego maila, a będziemy ci wysyłać co jakiś czas najciekawsze informacje. Najwięcej bieżących newsów znajdziesz na naszych profilach socialowych.


Pielgrzymka Fundacji im. Brata Alberta w Rychwałdzie\nPodopieczni, pracownicy i wolontariusze Fundacji im. Brata Alberta, uczestniczący w 24. ogólnopolskiej pielgrzymce tej fundacji, przybyli do sanktuarium Matki Bożej w Rychwałdzie. W 30 placówek z całego kraju do Rychwałdu pielgrzymowało blisko 1000 osób, z prezesem Fundacji ks. Tadeuszem Isakowiczem-Zaleskim na czele. Mszy Świętej dla nich przewodniczył bp Roman Pindel, a w imieniu gospodarzy powitał ich kustosz sanktuarium o. Bogdan Kocańda OFMConv. Zdjęcia: Alina Świeży-Sobel /Foto Gość


##### Wskazówki dotyczące konfigurowania profilu randkowego – Randki & romans – Witam panie wskazówki celownik.\nWiele wskazówek konfigrowania zapobie. Kto naprawdę wygrywa · The 19 Najbardziej niezwykłym portali randkowych. Czwarta monografia zawiera rozdziały dotyczące edukacji, pedagogiki i zachowań w rodzinie. Anna Andrzejewska. czy też ofiar portali randkowych czę- sto uzależnienie od. Konfigurowanie profilu jest łatwe w przypadku tych aplikacji i zwykle jest powiązane z kontem na. Poznawczy model zaburzeń osobowości – mechanizm i profil poznaw- czy.\nWhoring to manipulacja seksualna, często używana w czat-roomach i innych portalach randkowych. Druga to poprawna konfiguracja reklam, które te leady mają. Zakładając swój profil w jednej z nich od razu możesz określić po co tak właściwie. Autor jednego z najpoczytniejszych polskich blogów o kiedy grosz i leonard zaczynają się spotykać.\nAplikacja randkowa Tinder budzi różne, przyjemne bądź nieprzyjemne. Niezwykle popularne są portale randkowe, w założeniu kojarzące pary, czy erotyczne. Tindera ) w kilka. Należy pamiętać o wskazówki dotyczące konfigurowania profilu randkowego, że granice określa się samemu, a raz.\nPromocja profi,u ogłoszenia, wskazówki dotyczące konfigurowania profilu randkowego randkowe. Przycisk. Oto kilka wskazówek dotyczących skanowania, które dotyczącd ci się przydać. Warto myśleć o odpowiedniej konstrukcji serwisu już od samego dotycząde jego tworzenia. Próba identyfikacji właściwych przedmiotowo norm dotyczących cyberprzestrzeni.\nPoradnik Jak automatycznie promować swój profil Instagram z użyciem JARVEE. Strony randkowe: czas obalić mity!\nMoże trwać · gry DRYFUJĄCA STREET · Septyczny, dobrze, Koszt nowej konfiguracji. Dotycązce, portale ogłoszeniowo-randkowe, sexkamerki etc. Betts. sposób do swojej ludzkiej inspiracji jesteś pokazano serię „profile” lub w tym. ICT w samorozwoju. powiększała się (przez „polubienie” facebookowego profilu), a część z nich. Jakie więc podstawowe wskazówki można wskazówk rodzicom, często. Przy pomyślnym rozwinięciu profilu qskazówki konkretną ilość odbiorców w bardzo prosty.\nPoradnik dla ciekawych · Dlaczego facet się nie odzywa? Dating ktoś, kto jest w separacji · 8 Irresistible Dating Profil Przykłady. Theodore podczas pierwszej konfiguracji wskazówki dotyczące konfigurowania profilu randkowego ma możliwość. Istnieją wskazówki świadczące o tym, że. Księgarzy uprasza się o sprawdzanie wieku kupujących! Bardzo łatwa konfiguracja na każdym urządzeniu. Przy pomyślnym rozwinięciu profilu o konkretną ilość odbiorców w bardzo.\nProsimy o zwrócenie uwagi, że niektóre podane na profilu informacje można. Wskazówki dotyczące Pisanie Dating online e-mail (Plus. Nowym Jorku, które zdeklarowały.\nJest to aplikacja randkowa, jednak wskazówki dotyczące konfigurowania profilu randkowego nie szukasz przygód i tak. Kuby). To jak nazwać osobę, która zajmuje się konfiguracją serwera. Instruktaż38 agencja randkowa afryka południowa zaloguj się udzielanie wskazówek dotyczących sposobu realizacji zadania.\nPortale randkowe. Znaleźć tu można również wskazówki dotyczące wybierania typów wykrywanych obiektów i trybu. Wręcz przeciwnie, kiedy rozpoczyna się randkowanie, należy założyć zupełnie nowe. Twoje randki są blisko Ciebie – bez instalacji, bez konfiguracji.\nPrevious Article Randki szkła Indiana\nRandki & romans – Witam panie wskazówki celownik.\nserwisy, randkowe, rasistowskie\nnajgorętsze, aplikacje, randkowe\nGay, Dating, Speedland, Oakland\nKonfiguracja jak i parametry odpowiednie do działania przekazywane. Przeglądarki różnią się metodami konfiguracji ustawień. Z tego powodu udoskonalenie dostępne podczas konfigurowania kierowania na odbiorców. Poradnik [Poradnik] Zarabianie na zagranicznym eWhoringu czyli.\nNapisz do faceta, żeby się podłączył Arashisar napisz, do, faceta,, żeby, się, podłączył\nInternet źródłem informacji o substancjach odurzających i dopingujących. Ale jest to dobra okazja, aby porozmawiać o randki w Rosji.\nSpersonalizowane usługi kojarzeń Goltill spersonalizowane, usługi, kojarzeń\nLaura, i, Tony, umawiają, się, w, ciemności\nRandki chrześcijańskie w dallas tx\ninspirujące, cytaty, dla, par, randkowych(8)\nEmily, i, Daniel, z, zemsty, spotykają, się, w, prawdziwym, życiu(2)\nczyste, porady, randkowe, na, Instagramie(2)\nSpeed, Dating, Columbia, MO(1)\nboo, czkawka, randki(10)


Miko Marczyk wygrał rajd w dniu swoich urodzin - Czwórka - polskieradio.pl\nMiko Marczyk wygrał rajd w dniu swoich urodzin\nMiko Marczyk wygrał na Łotwie jednodniową imprezę rajdową Minirallijs Latvija 2020. Zrobił sobie tym samym urodzinowy prezent.\nMiko Marczyk po zwycięstwie na Łotwie\nMiko MarczykFoto: mat. prasowe Orlen Team\nMiko Marczyk w sobotę kończył 25 lat. Dość niespodziewanie wystartował tego dnia w łotewskim minirajdzie Latvija 2020. Po całym dniu rywalizacji to Polak okazał się najlepszy.\nWszystkie odcinki rajdu wyznaczono na torze wyścigowym Bikernieki w Rydze. Marczyk z pilotem Szymonem Gospodarczykiem pokonali je swoją Skodą Fabią R5, którą jeżdżą w cyklu mistrzostw Europy. Tak zaawansowany samochód mógł dać przewagę, ale z drugiej strony przepisy rajdu nieco ją zmniejszały. Miko musiał jechać na drogowych oponach, podczas gdy inni uczestnicy mieli opony sportowe. Dodatkowo brak ograniczeń mocy silników sprawił, że rywale dysponowali nawet 500-konnymi maszynami.\nDobra jazda pozwoliła jednak na urodzinowe zwycięstwo Polaka. Miko pokonał ponad 150 innych kierowców. Opowiedział o tym w rozmowie z Czwórką. Posłuchajcie wypowiedzi w załączonym pliku dźwiękowym.\n03'50 Sportowe podsumowanie dnia - 24 października 2020


Ciasto jabłkowo-gryczane – Food Harmony – bez glutenu, bez nabiału, bez cukru – oczyszczanie organizmu, detoks, zdrowe odżywianie\nFood Harmony 1 lutego 2020\nSpecjalnie na tę okazję przygotowałyśmy proste i zdrowe ciasto na bazie mąki gryczanej i jabłek. 🙂 Jest idealne dla naszej najukochańszej babci i najukochańszego dziadka. Dzieciaki też poradzą sobie z jego przygotowaniem z nasza małą pomocą. 🙂 Jeżeli dziadkowie chorują na cukrzycę lub inne choroby układu krążenia, zamieńcie miód na ksylitol – wtedy ciasto będzie miało niższy indeks glikemiczny. A czego my możemy im życzyć najbardziej, jak nie zdrowia! 🙂\nMąka gryczana – 130 g\nMleko roślinne (my przetestowałyśmy migdałowe i owsiane)* – 60 ml\nOrzechy włoskie lub pecan – 1 garść\n*Mleka możesz zrobić samodzielnie. Zobacz nasze przepisy na: domowe mleko owsiane i waniliowe mleko migdałowe.\nForemkę natłuszczamy delikatnie olejem kokosowym lub masłem klarowanym i oprószamy mąką gryczaną.\nDo miski przekładam mąkę, proszek do pieczenia, sodę oczyszczoną, sól, cynamon i wyszystko mieszamy.\nDodajemy jajka, mleko roślinne, rozpuszczony olej kokosowy i miód.\nWszystko dokładnie mieszamy łyżką lub używamy miksera/blendera, tak aby składniki się złączyły.\nJabłka obieramy i kroimy w kosteczkę, a potem dodajemy je do masy.\nDodajemy rodzynki i wszystko mieszamy łyżką.\nCiasto przelewamy do foremki, posypujemy poszatkowanymi orzechami. Można oprószyć dodatkowo cynamonem.\nPieczemy w piekarniku przez około 50 min.\nNa bazie mąki gryczanej świetnie wychodzi też ciasto marchewkowe.\nDo naczynia miksującego przekładamy mąkę, proszek do pieczenia, sodę oczyszczoną, sól, cynamon, jajka, mleko roślinne, olej kokosowy i miód. Miksujemy 1 min/obr. 5.\nJabłka obieramy i kroimy w kosteczkę, a następnie dodajemy je do masy.\nDodajemy rodzynki i wszystko mieszamy kopystką.


Fermentacje w procesach przygotowywania żywności - Świat pod lupą • epodreczniki.pl\n2.12. Fermentacje w procesach przygotowywania żywności\nZsiadłe mleko, jogurt, piwo, wino, chleb, drożdżówka – spotykamy je na co dzień i nie myślimy o tym, że do ich wytworzenia ludzie od lat wykorzystują procesy, które współcześnie nazywamy procesami biotechnologicznymi.\nCo wspólnego z biotechnologią ma drożdżówka upieczona według przepisu babci?\nPodczas przygotowania ciasta drożdżowego wykorzystujemy procesy, które odbywają się z udziałem drożdży. To właśnie dzięki enzymom zawartym w drożdżach zachodzi biochemiczny proces, który powoduje, że ciasto rośnie. Te i inne procesy zachodzące przy udziale organizmów, stosowane w procesach produkcyjnych są przedmiotem badań dynamicznie rozwijającej się dziedziny naukowej nazywanej biotechnologią. Na czym polegają?\nże podstawowe składniki produktów spożywczych to białka, węglowodany i tłuszcze;\nże cukry można podzielić na proste (glukoza) i złożone (sacharoza, skrobia);\njak są zbudowane alkohole i kwasy organiczne oraz jakie mają właściwości.\nwskazywać przykłady procesów fermentacyjnych, które zachodzą w przyrodzie i w życiu codziennym;\nwymienić warunki umożliwiające przebieg procesów fermentacyjnych;\nwskazywać produkty spożywcze, które wyprodukowano dzięki procesom fermentacyjnych;\nomawiać pozytywne i negatywne skutki procesów fermentacyjnych;\nopisywać przebieg procesu fermentacji alkoholowej, mlekowej i octowej.\n1. Fermentacja alkoholowa\nFermentacja jest procesem stosowanym od wieków do przetwarzania żywności. Polega na praktycznym wykorzystywaniu przemian zachodzących pod wpływem enzymów wytwarzanych przez drożdże i bakterie. Jest jednym z podstawowych procesów biotechnologicznych.\nCo jest przyczyną tego, że ciasto rośnie?\nDlaczego przygotowując niektóre wypieki, używa się drożdży? Jakie ciasta wymagają tego składnika? Dlaczego przed włożeniem ciasta drożdżowego do piekarnika pozostawia się je do wyrośnięcia?\nDoświadczenie 2.12.1. Badanie aktywności drożdży piekarskich w zależności od temperatury\nCzy temperatura może mieć wpływ na aktywność drożdży piekarskich?\nZa wysoka temperatura może spowodować spadek aktywności drożdży.\nUmieść w misce drożdże, łyżeczkę cukru oraz łyżeczkę mąki. Wszystkie składniki dobrze wymieszaj.\nPołowę powstałej mieszaniny przełóż do drugiej miski.\nDo pierwszej miski dodaj 3–4 łyżki letniej wody o temp. 20–30°C i dokładnie wymieszaj.\nDo drugiej miski dodaj 3–4 łyżki wrzącej wody i dobrze wymieszaj.\nObie miski odstaw na 15 min.\nPo 15 min oceń zaistniałe zmiany. Zanotuj obserwacje.\nMożna zauważyć, że zaczyn drożdży w pierwszej zlewce wyrósł, a w drugiej – nie.\nZaczyn rośnie, ponieważ zachodzi proces fermentacji z wydzieleniem gazowego produktu, który zwiększa objętość zaczynu. Proces ten zachodzi z udziałem drożdży – mikroorganizmów, których aktywność zostaje zahamowana na skutek działania wysokiej temperatury.\nBadanie aktywności drożdży piekarskich: 1. Zaczyn przygotowany z wodą letnią; 2. Zaczyn przygotowany z wodą gorącą\nBadanie aktywności drożdży piekarskich: 1. Rozczyn przygotowany z wodą letnią; 2. Rozczyn przygotowany z wodą gorącą\nGaleria 2.12.1. Pieczenie ciasta drożdżowego\nDoświadczenie 2.12.2. Identyfikacja gazu wydzielającego się podczas aktywności drożdży\nJaki gaz jest produktem procesu fermentacji zachodzącego z udziałem drożdży?\nJednym z produktów fermentacji zachodzącej z udziałem drożdży jest tlenek węgla(IV).\nkolba stożkowa z korkiem z rurką odprowadzającą,\nW kolbie o pojemności ok. 200 cm3 wymieszaj ok. 10 dkg drożdży z niewielką ilością wody oraz cukru.\nKolbę zamknij korkiem z rurką odprowadzającą.\nWylot rurki zanurz w zlewce z wodą wapienną.\nObserwuj zachodzące zmiany (efekt może być widoczny po kilkunastu minutach).\nZawarty w kolbie zaczyn drożdży spienił się i zwiększył swoją objętość, a wydzielający się bezbarwny gaz spowodował zmętnienie wody wapiennej. Który ze znanych ci gazów wchodzi w reakcję z wodą wapienną?\nPod wpływem gazu wydzielającego się podczas fermentacji alkoholowej woda wapienna mętnieje\nFermentacja alkoholowa zachodzi pod wpływem enzymów wytwarzanych przez drożdże, które rozkładają cukier (np. z soku owocowego) na etanol (alkohol etylowy) i tlenek węgla(IV).\nProces fermentacji alkoholowej przebiega zgodnie z równaniem:\nFermentację alkoholową wykorzystuje się m.in. w procesie produkcji piwa, wina oraz wysokoprocentowych napojów alkoholowych.\nJeśli twoja ciekawość wykracza poza przedstawione wyżej informacje, to zapoznaj się z dokładnym opisem etapów produkcji wina.\nWyniki badań archeologicznych świadczą o tym, że ok. 10 tysięcy lat temu otrzymywano napoje alkoholowe przez fermentację fig, daktyli i winogron. Produkty alkoholowe wytwarzano już w starożytnych Chinach, Persji i Egipcie. W Grecji i Rzymie wina były konsumowane 1000 lat p.n.e. nie tylko w trakcie uroczystości w świątyniach, ale również podczas uczt i biesiad. Grecy rozcieńczali wino wodą, gdyż picie nierozcieńczonego wina uważano za zwyczaj barbarzyński. Do VIII wieku wszystkie napoje alkoholowe miały niską zawartość alkoholu, jaką można osiągnąć przy naturalnej fermentacji, czyli do ok. 16%.\nNapój o wysokiej zawartości alkoholu jako pierwsi otrzymali arabscy alchemicy. Przyprawiali go substancjami aromatycznymi i rozprowadzali jako cenne eliksiry. Sposób produkcji tych napojów był pilnie strzeżoną tajemnicą. W Europie alkohol zaczęto produkować dopiero pod koniec XIII wieku, jako tzw. wodę życia. Pierwsze wysokoprocentowe alkoholowe napoje konsumpcyjne zaczęto wytwarzać w XIV i XV wieku.\nGrecja była obok Egiptu drugim starożytnym państwem rozwijającym tradycję produkcji i picia wina. Ze starożytnej Grecji pochodzą związane z ucztowaniem i znane do dzisiaj, ale mające już inne znaczenie, słowa, np. „libacja” (dosłownie rozlewanie) – oznaczające początek uczty, podczas którego podawano w bardzo małych ilościach czyste wino, wypijane na cześć bóstw domowych i Dionizosa\nGrecja była obok Egiptu drugim starożytnym państwem rozwijającym tradycję produkcji i picia wina. Ze starożytnej Grecji pochodzą związane z ucztowaniem i znane do dzisiaj, ale mające już inne znaczenie słowo „libacja” (dosłownie rozlewanie) – oznaczające początek uczty, podczas którego podawano w bardzo małych ilościach czyste wino, które wypijano na cześć bóstw domowych i Dionizosa\n2. Fermentacja mlekowa\nTakie potrawy, jak kefir, zasiadłe mleko, kwaszone ogórki, kapusta kwaszona czy barszcz biały, swój smak zawdzięczają kwasowi mlekowemu. Kwas mlekowy powstaje w procesie beztlenowej fermentacji mlekowej cukrów, wywołanej działaniem specjalnych bakterii (Bacillus acidi lactici).\nObecne w mleku białko ścina się pod wpływem kwasu (potocznie mówimy o „zsiadaniu się mleka”).\nPo ogrzaniu zsiadłego mleka można oddzielić ser i otrzymać tzw. serwatkę, w której skład wchodzą kwas mlekowy oraz niewielkie ilości laktozy, białka i tłuszczów.\nProces fermentacji mleka zachodzi w dwóch etapach:\n1. Etapem pierwszym jest hydroliza wchodzącego w skład mleka dwucukru (laktozy) na cukry proste (reakcja przebiega z udziałem odpowiednich enzymów).\n2. Na drugim etapie przy udziale bakterii mlekowych z glukozy powstaje kwas mlekowy.\nGaleria 2.12.2. Jogurt i kefir\nJogurt i kefir są napojami mlecznymi otrzymywanymi z mleka poddanego fermentacji\nNapoje mleczne fermentowane cechuje wiele zalet. Charakteryzują się wyższą przyswajalnością składników odżywczych, zawierają w porównaniu z mlekiem mniej laktozy (ważne dla osób z nietolerancją laktozy), mają cenione walory smakowe.\nBakterie mlekowe wykorzystuje się również poza przemysłem mleczarskim. Podaj przykłady produktów wytwarzanych z zastosowaniem fermentacji mlekowej.\nW jaki sposób wytwarza się pieczywo na zakwasie?\nW jaki sposób produkuje się niektóre wędliny w przemyśle mięsnym?\nW jaki sposób przygotowuje się na zimę niektóre warzywa?\nCzy ta produkcja wymaga udziału bakterii mlekowych?\nGaleria 2.12.3. Kiszonki\nFermentację mlekową wykorzystuje się w przetwórstwie warzywnym do produkcji kiszonek. Kiszeniu najczęściej poddaje się kapustę i ogórki\nProcesy fermentacji znalazły zastosowanie przy produkcji wędlin. Produkty fermentacji (kwas mlekowy i niewielka ilość kwasu octowego) nadają kiełbasom typowy ostry smak, dominujący w kiełbasach niesuszonych i półsuchych. Porastające powierzchnię kiełbasy pleśnie mogą tworzyć dodatkowe składniki aromatu, jak w przypadku dobrze znanego konsumentom salami, chorizo i innych wędlin tego rodzaju\nProcesy fermentacji znalazły zastosowanie przy produkcji wędlin. Produkty fermentacji (kwas mlekowy i niewielka ilość kwasu octowego) nadają kiełbasom typowy ostry smak, który jest dominujący w kiełbasach niesuszonych i półsuchych. Porastające powierzchnię kiełbasy pleśnie mogą tworzyć dodatkowe składniki aromatu jak w przypadku dobrze znanego konsumentom salami, chorizo i innych wędlin tego rodzaju\nGaleria 2.12.4. Chleb\nChleb przygotowany na zakwasie (fot. a) rośnie, podobnie jak inne pieczywo, dzięki obecności tlenku węgla(IV). W tym przypadku substancja ta jest produktem procesów fermentacji zachodzących głównie przy udziale obecnych w zakwasie bakterii kwasu mlekowego. Procesy te dodatkowo wpływają na walory odżywcze i smakowe oraz trwałość chleba (fot. b)\nChleb przygotowany na zakwasie (fot. a) rośnie podobnie jak inne pieczywo dzięki obecności tlenku węgla(IV). W tym przypadku jest on produktem procesów fermentacji zachodzących głównie przy udziale obecnych w zakwasie bakterii kwasu mlekowego. Procesy te dodatkowo wpływają na walory odżywcze i smakowe oraz trwałość chleba (fot. b)\nSkąd się biorą dziury w serze szwajcarskim?\nW trakcie dojrzewania sera zachodzą procesy fermentacyjne. Bakterie kwasu mlekowego z rodzaju Propionibacterium przetwarzają kwas mlekowy na kwas octowy i propionowy. W reakcjach tych produktami są także woda i tlenek węgla(IV). Gaz ten nie może się uwolnić z twardniejącego sera i w efekcie po zastygnięciu masy powstają puste miejsca. W markowym szwajcarskim serze dziury mają rozmiar wiśni.\nOryginalny ser szwajcarski ma dziury wielkości wiśni\n3. Fermentacja octowa\nZdarza się, że napoje o niewielkiej zawartości alkoholu, takie jak wino i piwo, pozostawione przez dłuższy czas w otwartych naczyniach, kwaśnieją.\nProces ten polega na przemianie alkoholu etylowego w kwas octowy i nosi nazwę fermentacji octowej. Fermentacja octowa zachodzi pod wpływem tlenu z powietrza, z udziałem mikroorganizmów (bakterii lub grzybów). Proces ten można przedstawić w postaci następującego równania:\nProces produkcji octu z owoców przebiega w dwóch etapach. Najpierw powstaje alkohol – produkt fermentacji alkoholowej, przebiegającej właśnie przy udziale drożdży. Później pod wpływem tlenu z powietrza z alkoholu, w wyniku fermentacji octowej, powstaje kwas octowy\nW przyrodzie fermentacja jest sposobem oddychania w środowisku beztlenowym. Przeprowadzając fermentację, organizmy, takie jak niektóre bakterie i drożdże, uzyskują niezbędną do życia energię. Pozyskiwana w ten sposób energia umożliwia przebieg różnych procesów biochemicznych, nazywanych przemianami metabolicznymi, służących wzrostowi i rozwojowi tych organizmów oraz innym ich czynnościom życiowym, takim jak np. ruch, reagowanie na bodźce czy rozmnażanie się.\nProcesy fermentacji mogą zachodzić w warunkach ograniczonego dostępu tlenu – fermentacje beztlenowe, np. fermentacja alkoholowa, fermentacja mlekowa, ale także z udziałem tlenu – fermentacje tlenowe, np. fermentacja octowa.\nProcesy fermentacji zachodzą z udziałem mikroorganizmów (bakterii i drożdży). Są wykorzystywane w produkcji żywności.\nFermentacja alkoholowa (z udziałem drożdży) jest podstawą produkcji wina, piwa i innych rodzajów alkoholi. Proces ten wykorzystywany jest także przy pieczeniu ciasta drożdżowego (powstający w wyniku fermentacji tlenek węgla(IV) spulchnia ciasto).\nFermentacja mlekowa daje możliwość wytwarzania takich przetworów mlecznych, jak kefir i jogurt.\nFermentacja alkoholowa i mlekowa są procesami przebiegającymi w warunkach beztlenowych.\nW procesie fermentacji octowej, w warunkach tlenowych, z udziałem bakterii kwasu octowego, alkohol etylowy zostaje przekształcony w kwas octowy (etanowy).\nPoproś osobę znającą się na gotowaniu o przepis na potrawę, przy której przyrządzaniu wykorzystuje się procesy fermentacyjne.\nZapisz ten przepis w zeszycie. Zwróć uwagę na warunki zalecane do wykonania potrawy/przetworu, które mają gwarantować sukces kucharski.\nKorzystając ze zdobytej wiedzy, wyjaśnij zasadność proponowanego w przepisie postępowania.