Løgtingslimir í Føroyum 2019-2022

Listi yvir løgtingslimir 2019-2023.

Síðan 2008 hevur Løgtingið í Føroyum havt 33 limir, ið eru valdir í einum valdømi.

Løgtingsvalið 2019 varð hildið hin 31. august 2019.

Øll eru vald eftir persónligum atkvøðum á flokslistum.
Av teimum 33 tingslimunum vóru 8 kvinnur valdar.

Valdu løgtingslimirnir eru hesi:

Fínteljingin liðug.

Sí eisini
Løgtingslimir í Føroyum 2015–2019
Løgtingslimir í Føroyum 2011–2015
Løgtingslimir í Føroyum 2008–2011

Keldur

Føroyskur politikkur
Føroyskir politikarar
Listar yvir løgtingslimir í Føroyum
Listar yvir føroyskir politikarar
Løgtingslimir
2019 í politikki


Løgtingsvalið 1916

Løgtingsvalið í Føroyum í 1916 varð hildið hin 28. februar 1916, men bert í sunnari parti av Føroyum.

Úrslit
Sambandsflokkurin misti tveir tingsessir, men var framhaldandi størsti flokkur á Føroya Løgtingi, við 10 av teimum 20 sessunum.

Ávísingar úteftir
 Løgtingsval skift á valdømi og flokkar (1906-2004), hagstova.fo

Keldur

Løgtingsval
Listar
1916


Løgtingsvalið 1914

Løgtingsvalið í Føroyum í 1914 varð hildið hin 2. februar 1914, men bert í norðara parti av Føroyum.

Úrslit
Sambandsflokkurin misti ein tingsess, men var framhaldandi størsti flokkur á Føroya Løgtingi, við 12 av teimum 20 sessunum.

Ávísingar úteftir
 Løgtingsval skift á valdømi og flokkar (1906-2004), hagstova.fo

Keldur

Løgtingsval
Listar
1914


Løgtingsvalið 1918

Løgtingsvalið í Føroyum í 1918 varð hildið hin 24. apríl 1918.
Kvinnur høvdu fingið valrætt til løgtingsval í 1916 og kundu fyrstu ferð velja í 1918.

Úrslit
Sambandsflokkurin misti ein tingsess, meðan Sjálvstýrisflokkurin fekk tveir tingsessir afturat.
Við 11 av teimum 20 sessunum gjørdist Sjálvstýrisflokkurin fyrstu ferð størsti flokkur á Føroya Løgtingi.

Ávísingar úteftir
 Løgtingsval skift á valdømi og flokkar (1906-2004), hagstova.fo

Keldur

Løgtingsval
Listar
1918


Løgtingsvalið 1920

Løgtingsvalið í Føroyum í 1920 varð hildið hin 10. november 1920.

Úrslit
Sambandsflokkurin fekk ein tingsess afturat, meðan Sjálvstýrisflokkurin misti ein tingsess.
Báðir flokkar á Føroya Løgtingi vóru nú eins stórir.

Ávísingar úteftir
 Løgtingsval skift á valdømi og flokkar (1906-2004), hagstova.fo

Keldur

Løgtingsval
Listar
1920


Løgtingsvalið 1924

Løgtingsvalið í Føroyum í 1924 varð hildið hin 10. november 1924.
 Talið av løgtingslimum varð hækkað frá 20 til 23.

Úrslit
Sambandsflokkurin fekk triggjar tingsessir afturat og gjørdist størsti flokkur á Føroya Løgtingi, við 13 av teimum 23 sessunum.

Ávísingar úteftir
 Løgtingsval skift á valdømi og flokkar (1906-2004), hagstova.fo

Keldur

Løgtingsval
Listar
1924


Zuzana Čaputová

Zuzana Čaputová (fødd 21. juni 1973 í Bratislava) er ein slovakiskur politikari. Hin 15. juni 2019 gjørdist hon forseti í Slovakia eftir valsigurin 30. mars 2019. Hon gjørdist fyrsti kvinnuligi forsetin í Slovakia.

Hon hevur mastergrad frá universitetinum í Bratislava.

Keldur

Føðingar í 1973
Slovakiskir politikarar
Kvinnuligir statsleiðarar


Vesturland

Vesturland er landøki ella landspartur (islendskt: landsvæði ella landshluti) norðan fyri Reykjavík í vestara parti av Íslandi.

Vesturland er ein av teimum 8 landspørtunum í Íslandi. Víddin á lendinum er 9.554 km² og har búðu 15.370 fólk í 2010.
Borgarnes er miðdepil fyri tænastur og Akranes er størsti býur.

Í vestara parti av økinum er eitt stórt nes, sum kallast Snæfellsnes. Nesið liggur millum Faksaflógva fyri sunnan og Breiðafjarðar fyri norðan. Størsti býur á nesinum er Stykkishólmur.

Myndir

Ávísingar úteftir
Vesturland, nat.is
Borgarnes, nat.is
West Iceland, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

Ísland


Løgtingsvalið 1954

Løgtingsvalið 1954 til Føroya Løgting varð hildið mánadagin hin 8. november 1954, fýra ár eftir seinasta valið, ið varð hildið hin 8. november 1950.

Úrslit
Tjóðveldisflokkurin gjørdist stóri vinnarin, og fekk fýra tingsessir afturat. Samstundis gjørdist hann næststørsti flokkur.
Sambandsflokkurin hevði eina afturgongd á 1,3 prosentstig, men var framhaldandi størsti flokkur.
Av teimum fýra flokkunum, sum høvdu afturgongd, misti Fólkaflokkurin tveir tingsessir og Javnaðarflokkurin misti ein tingsess.
Kjartan Mohr, sum var uttanflokka, fekk ein tingsess.

Talið av løgtingslimum varð hækkað frá 25 til 27.

Ávísingar úteftir
 Løgtingsval skift á valdømi og flokkar (1906-2004), hagstova.fo

Keldur
 Atkvøður: Løgtingsval 1950-1958, hagstova.fo

 Tinglimir:

Løgtingsval
Listar


Løgtingsvalið 1950

Løgtingsvalið 1950 til Føroya Løgting varð hildið mikudagin hin 8. november 1950, fýra ár eftir seinasta valið, ið varð hildið hin 8. november 1946.

Úrslit
Fólkaflokkurin hevði eina stóra afturgongd og fekk 32,3 prosent av atkvøðunum.
munandi minni enn á løgtingsvalinum í 1946, tá flokkurin fekk 40,9 prosent.
Men Fólkaflokkurin var framhaldandi størsti flokkur.
Og Sambandsflokkurin var framhaldandi næststørsti flokkur.
Tjóðveldisflokkurin stillaði upp til løgtingsvalið fyri fyrstu ferð og fekk næstan 10 prosent av atkvøðunum.

Talið av løgtingslimum varð hækkað frá 20 til 25.

a)Valevni fyri Javnaðarflokkin og Sjálvstýrisflokkin stillaðu upp í 1946 á felags lista.

Ávísingar úteftir
 Løgtingsval skift á valdømi og flokkar (1906-2004), hagstova.fo

Keldur
 Atkvøður: Løgtingsval skift á valdømi og flokkar (1946-1954), statbank.hagstova.fo
 Tinglimir:

Løgtingsval
Listar


Vetrar-OL

Vetrar-OL (teir olympisku vetrarleikirnir) er ein altjóða fleir-ítróttastevna, ið verður hildin fjórða hvørt ár.
M.a. eru skirenning, íshockey, skílop og skoyturenning á skránni. Altíð eru nógvir áskoðarar til t.d. skilopskappingarnar í vetrar OL.
Teir olympisku vetrarleikirnir er tann ítróttastevnan ið er hægst í metum millum allar stevnur innan vetrarítróttin í heiminum.

Avgerðin um at halda Olympiskir vetrarleikir varð tikin á ráðstevnuni í Lausanne í Sveis í 1921. Fyrstu vetrarleikir hava verið í 1924.

Vertsbýir fyri vetrar-OL

Sí eisini
 Summar-OL

Keldur

Vetrar-OL


St. Moritz

Sankt Moritz, stytt: St. Moritz (retoromanskt: San Murezzan, italskt: San Maurizio d'Engadina)
er ein lítil fjallabýur í fylkinum (kanton) Graubünden í landsynningsparti í Sveis.

Fjallabýurin liggur fram við St. Moritzvatni (St. Moritzersee á týskum), í uml. 1800 metra hædd.
Í 2018 búðu millum fimm og seks túsund fólk í St. Moritz.

Býurin var vertur fyri Vetrar-OL í 1928 og 1948.

Myndir

Sí eisini
 Listi yvir sveisiskar býir eftir íbúgvatali

Ávísingar úteftir
Almenna heimasíða, gemeinde-stmoritz.ch
Søgan hjá býnum, hls-dhs-dss.ch  (á týskum)
St. Moritz, wikivoyage.org (á týskum)
St. Moritz, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

Býir í Sveis


Salt Lake City

Salt Lake City er høvuðsstaður og størsti býur í amerikanska stakríkinum Utah.

Salt Lake City liggur í einum dali í Klettafjøllum, í eini hædd millum 1320 og 1580 metrar yvir havinum.

Í 2018 búðu fleiri enn 200 túsund fólk í sjálvum býnum, við forstøðum vóru tað 1.021.243 fólk.
Býurin varð grundlagdur í 1847. Hann er uppkallaður eftir Stóra saltvatni (Great Salt Lake á enskum ), ið liggur í ein útnyrðing úr býnum.

Høvuðssæti hjá Mormonar er í Salt Lake City. Mormonkirkjan varð set á stovn av Joseph Smith í New York í 1830.

Býurin var vertur fyri Vetrar-OL í 2002.

Myndir

Ávísingar úteftir
Almenna heimasíða, slc.gov
Salt Lake City, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

Býir í Utah


Sotsji

Sotsji (russiskt: Сочи) er ein russiskur býur í landøkinum Krasnodar í Suðurrusslandi.
Býurin liggur við Svartahavið og við fótin av fjøllum í vestara Kavkasus.

Søga
Býurin varð grundlagdur í 1838 undir navninum Aleksandrija (Александрия).
Í 1896 varð navnið broytt til Sotsji, eftir ánni, sum rennur ígjøgnum býin.
Í 2018 hevði Sotsji uml. 424 túsund íbúgvar.

Russiski býurin var vertur fyri Vetrar-OL 2014 og Paralympiski vetrarleikir 2014.

Ávísingar úteftir
Heimasíða, sochi.ru  (á russiskum)
Sochi, wikivoyage.org  (á enskum)

Keldur

Býir í Russlandi


Beinir Johannesen

Beinir Johannesen (føddur 12. februar 1997) er ein føroyskur politikari (FF), handilsleiðari, lesandi úr Klaksvík.

Tá Beinir bleiv valdur í løgtingið, hevði hann nýliga lokið miðnámsprógv og var býráðslimur í Klaksvíkar Býráð fyri Fólkaflokkin.
Hann stillaði upp til løgtingsvalið fyri fyrstu ferð og varð valdur inn á tingið á valinum 31. august 2019.
Hann fekk 995 persónligar atkvøður og tað vórðu flestar atkvøður bæði í Fólkaflokkinum og hjá teimum valevnunum, ið vórðu vald inn á ting fyri fyrstu ferð. Hann gjørdi eisini eitt sera gott fólkatingsval 5. juni, tá ið hann fekk 677 persónliga atkvøður.

Hin 10. november 2022 varð hann valdur til formann Fólkafloksins, eftir at Christian Andreasen legði frá sær sum formaður, stutt eftir fólkatingsvalið 2022 og dagin eftir, at løgmaður útskrivaði løgtingsval. Beinir var tá 25 ára gamal.

Familja
Beinir Johannesen er abbasonur Vilhelm Johannesen, sum var løgtingsmaður frá 1980-2008. Hann er eisini bróðirsonur Aksel V. Johannesen, løgmann og formann Javnaðarfloksins.

Ávísingar úteftir
- Eg helt eg kundi gera mun, in.fo, 15.02.2020
Hesi stilla upp til løgtingsvalið 2019 - A - Beinir Johannesen, kvf.fo
Býráðslimir, klaksvik.fo

Keldur

Føroyskir politikarar
Løgtingslimir
Politikarar úr Fólkaflokkinum
Føðingar í 1997


ISO 3166-2:LI

ISO 3166-2:LI er Liktinsteins partur av ISO 3166-2, sum er partur av standardinum ISO 3166, ásettur av millumtjóða felagsskapinum International Organization for Standardization (ISO).

Broytingar og dagføringar
Á heimasíðuni hjá ISO (OBP) vórðu kunngjørdar hesar broytingar:

Keldur

Liktinstein
ISO 3166


Vaduz

Vaduz er høvuðsstaðurin og næststørsta kommunan í Liktinstein.
Høvuðsstaðurin liggur miðskeiðis á vestaru síðuni av landinum, fram við Rínánni.

Í 2018 búðu í kommununi 5605 fólk.

Søga
Fyrstu ferð er tað í miðøldini, at Vaduz verður nevndur í skrivligum keldum.
Í einum skjali frá tíðarskeiðnum 1175/1200 stendur ættarnavnið de Faduzes.

Myndir

Ávísingar úteftir
Almenna heimasíða, vaduz.li
Søgan hjá býnum, hls-dhs-dss.ch  (á týskum)
Vaduz, wikivoyage.org (á týskum)
Vaduz, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

Kommunur í Liktinstein


ISO 3166-2:AD

ISO 3166-2:AD er andorranski parturin av ISO 3166-2, sum er partur av standardinum ISO 3166, ásettur av millumtjóða felagsskapinum International Organization for Standardization (ISO).

Broytingar og dagføringar
Á heimasíðuni hjá ISO (OBP) vórðu kunngjørdar hesar broytingar:

Keldur

Andorra
ISO 3166


ISO 3166-2:AT

ISO 3166-2:AT er Eysturríkis partur av ISO 3166-2, sum er partur av standardinum ISO 3166, ásettur av millumtjóða felagsskapinum International Organization for Standardization (ISO).

Broytingar og dagføringar
Á heimasíðuni hjá ISO (OBP) vórðu kunngjørdar hesar broytingar:

Keldur

Eysturríki
ISO 3166


ISO 3166-2:DE

ISO 3166-2:DE er Týsklands partur av ISO 3166-2, sum er partur av standardinum ISO 3166, ásettur av millumtjóða felagsskapinum International Organization for Standardization (ISO).

Broytingar og dagføringar
Á heimasíðuni hjá ISO (OBP) vórðu kunngjørdar hesar broytingar:

Keldur

Týskland
ISO 3166


ISO 3166-2:AX

ISO 3166-2:AX er Álands  partur av ISO 3166-2, sum er partur av standardinum ISO 3166, ásettur av millumtjóða felagsskapinum International Organization for Standardization (ISO).

Tað eru ikki nakrar alment ásettar ISO 3166-2 kotur fyri Áland í løtuni.

Broytingar og dagføringar
Á heimasíðuni hjá ISO (OBP) vórðu kunngjørdar hesar broytingar:

Ávisingar úteftir
Municipalities of Åland, statoids.com

Keldur

Áland
ISO 3166


Suðurland

Suðurland er landøki ella landspartur (islendskt: landsvæði ella landshluti) í Suðuríslandi.

Suðurland er ein av teimum 8 landspørtunum í Íslandi. Víddin á lendinum er 24.690 km² og í 2008 búðu har 24.176 fólk.

Størsti býur og miðdepil fyri tænastur í landspartinum er Selfoss. Aðrar bygdir í økinum eru Eyrarbakki, Stokkseyri og Hveragerði.

Kommunur
Landsparturin fevnir um 15 kommunur (islendskt: sveitarfélög).

 Ásahreppur
 Bláskógabyggð
 Flóahreppur
 Grímsnes- og Grafningshreppur
 Hrunamannahreppur
 Hveragerðisbær
 Mýrdalshreppur
 Rangárþing eystra
 Rangárþing ytra
 Skaftárhreppur
 Skeiða- og Gnúpverjahreppur
 Sveitarfélagið Árborg
 Sveitarfélagið Hornafjörður
 Sveitarfélagið Ölfus
 Vestmannaeyjabær

Myndir

Ávísingar úteftir
Upplifðu Suðurland, south.is (á íslendskum)
Visit  South Iceland, south.is  (á enskum)
Kort af Suðurlandi, south.is (á íslendskum)
Viðburðir, south.is (á íslendskum)
Samtök sunnlenskra sveitarfélaga – SASS, sass.is
Selfoss, nat.is
South Iceland, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

Ísland


ISO 3166-2:AI

ISO 3166-2:AI er Anguilla partur av ISO 3166-2, sum er partur av standardinum ISO 3166, ásettur av millumtjóða felagsskapinum International Organization for Standardization (ISO).

Tað eru ikki nakrar alment ásettar ISO 3166-2 kotur fyri Anguilla í løtuni.

Keldur og ávísingar úteftir
3166:AI - Broytingar og dagføringar, iso.org
Districts of Anguilla, statoids.com

Anguilla
ISO 3166


Otrantostræti

Otrantostræti (italskt: Canale d'Otranto) er eitt stræti í Miðjarðarhavi.

Strætið, sum er uml. 70 kilometrar til breiddar og uml. 700-1100 metrar djúpt, liggur millum eysturstrondina í Apulia í Suðuritalia og albansku vesturstrondina.
Tað er einasta sjóvegis farleið millum Adriahav og Jónahav (Adriatarhavið og Jóniska havið).

Strætið er uppkallað eftir italska býnum Otranto. Býurin er ytst í landsynningspartinum á italsku hálvoynni.

Myndir

Keldur

Italia


Bridgeport

Bridgeport er amerikanskur havnarbýur í stakríkinum Connecticut.
Býurin liggur við Long Island sundið, umleið 80 kilometrar í ein landnyrðing úr New York.

Í 2018 búðu á leið 144 túsund fólk í sjálvum býnum og við forstøðum vóru tað fleiri enn 923 túsund fólk.
Harvið er hann størsti býur í Connecticut.

Áin Pequonnock rennur ígjøgnum býin.

Søga
Síðani 17. øld hevur verið búseting í økinum, sum tá varð nevnt Strat-field.

Myndir

Ávísingar úteftir
Heimasíða, bridgeportct.gov
Bridgeport, Connecticut, wikivoyage.org  (á enskum)

Keldur

Connecticut
Býir í Connecticut


Devon

Devon er eitt greivadømi (county), sum liggur í útsynningsparti av Onglandi.
Fyrrverandi heiti er Devonshire.

Móti vestri hevur greivadømið mark til Cornwall, í eystri mark við Dorset og í landnyrðingspartinum við Somerset.
Í 2018 búðu næstan 1,2 mió fólk í økinum, sum er 6.707 ferkilometrar til víddar.
Miðdepilin er í Exeter, ið samstundis er næststørsti býur í greivadøminum.
Størsti býur er Plymouth. Aðrir kendir býir eru Torquay og Exmouth.

Fyrisitingarliga uppbýtið
Greivadømið er býtt upp í hesi 10 økini (districts):

Myndir

Ávísingar úteftir
Almenna heimasíða hjá Devon County Council, devon.gov.uk
Devon, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

Ongland


Strandarflogbóltur

Strandarflogbóltur (beach volleyball á enskum) er eitt serligt slag av flogbólti.
Strandarflogbóltur verður spældur uttandura.

Myndir

Ávísingar úteftir
Strandarflogbóltur, fivb.org
 Reglurnar, fivb.org

Keldur

Ítróttur
Flogbóltur


Squash (sport)

Squash er bóltleikur við lítlum bólti ið minnir eitt sindur um tennis. Tó verður bólturin sligin við kettjara móti einum veggi.
Vanliga verður bóltleikurin spældur innandura sum einmansleikur.

Ávísingar úteftir
 WSF, worldsquash.org (á enskum)
 Reglurnar, worldsquash.org (á enskum)

Keldur

Ítróttur
Squash


Christian Andreasen

Christian Andreasen (føddur 10. desember 1959) er advokatur og politikari fyri Fólkaflokkin.
Í mars 2022 gjørdist hann formaður fyri Fólkaflokkin.

Lívsleið
Christian Andreasen er útbúgvin løgfrøðingur og starvast sum advokatur í Tórshavn. Hann er medeigari av advokatfyritøkuni Advokatskrivstovan, Frúutrøð 4 í Tórshavn. Hann hevur sitið í eini røð av nevndum. Fyri tíðarskeiðið 1989 - 1996 var hann formaður fyri Líkningarráð Føroya, fyri tíðarskeiðið 1993 - 1996 formaður fyri mvg-nevndini. Síðani 1989 hevur hann verið nevndarformaður fyri P/f J&K Petersen og siðani 1998 nevndarformaður fyri P/f SMS. Fyri tíðarskeiðið 2001 til 2009 var hann nevndarformaður fyri P/f Atlantic Airways. Síðani 2010 hevur Christian Andreasen verið forseti fyri FSF. Hann hevur eisini sitið í altjóða nevndum í UEFA og FIFA. Síðani 2013 hevur hann verið limur av FIFA Appeal Committee, frá 2010 - 2016 í UEFA Players Status og síðani 2016 í UEFA Legal Committe. Í juni 2019 bleiv hann valdur sum formaður fyri UEFA Legal Committee.

Politisk lívsleið
Christian Andreasen stillaði upp til fólkatingsvalið 2019 og fekk 709 atkvøður ella 3.flestar atkvøður á listanum hjá Fólkaflokkinum. Til løgtingsvalið í august 2019 bleiv hann valdur í Løgtingið fyri Fólkaflokkin.

Hann varð valdur til formann fyri Fólkaflokkin í mars mánaði 2022.

Løgtingsnevndir
Í Løgtinginum er Christian Andreasen valdur sum formaður fyri Rættarnevndina og fyri Landsstýrismálanevndina fyri tíðarskeiðið 2019-2023.

Keldur

Føðingar í 1959
Løgtingslimir
Politikarar úr Fólkaflokkinum
Føroyskir løgfrøðingar


Impartial

Impartial er ein føroyskur tónleikabólkur úr Havn. Bólkurin hevur fimm limir: Jákup Ólavsson (sang, guitar), Bjørn Askham ( lead gittar), Regin Gaard (Rytm, gittar), Oddmar K Hermansen (bass) og Jóhan Petersen (trummur). Elsa Sevdal spældi bass men fór úr bólkinum  9 sep 2019.  Benjamin Hansen spældi trummur í bólkinum, men fór úr bólkinum í 2018.

Útgávur
 2019 New World, New Spine (EP)

Føroyskir tónleikabólkar
Metaltónleikabólkar
Rokktónleikabólkar


Erika Fatland

Erika Fatland (f. 27. august 1983 í Haugesund) er norskur rithøvundur og útbúgvin sosialantropologur. Hon er mentanarmannfrøðingur við serfrøði í Russlandi. Hon fekk sítt altjóða gjøgnumbrot í 2015 fyri bókina Sovjetistan, sum varð týdd til 15 mál. Fatland hevur skrivað fleiri bøkur, teirra millum Foreldrekrigen, ið er ein humoristisk barnabók; Englebyen - Fortellinger fra Beslam, ið snýr seg um harðrendu yvirgangsatsóknina í Beslam í Norðurkaukasus í September 2004; og Året uten sommer, sum er skrivað í kjarlarvørrinum av yvirgangsatsóknunum í Oslo og á Utøya á sumri 2011.

Harumframt hevur hon skrivað bókina Markið - Ein ferð kring Russland (2017), sum Pauli Nielsen hevur umsett til føroyskt. Bókin er um eina ferð, rithøvundurin hevur gjørt kring Russland. Gjøgnum Aserbadsjan, Estland, Finnland, Fólkalýðveldið Kina, Georgia, Hvítarussland, Kasakstan, Lettland, Litava, Mongolia, Noreg, Norður-Korea, Ukraina, Pólland og Landnyrðingsleiðina. Hetta er bók um at vera granni hjá tí ómátaliga heimsveldinum Russlandi. Um teir stóru mentanarligu munirnar millum londini, rithøvundurin vitjar, og sum liva í skugganum av tí eina stóra felagsnevnaranum, sum á ymsan hátt hevur merkt tey øll - at liva undir liðini á Russlandi, heimsins størsta landi. Hon ger ferð ígjøgnum 14 lond og leggur alt markið – 20000 kilometrar – aftur um seg. Bókin er umsett til 12 mál.

Útgivið
 Foreldrekrigen, 2009
 Englebyen, 2011
 Året uten sommer, 2012
 Sovjetistan. En reise gjennom Turkmenistan, Kasakhstan, Tadsjikistan, Kirgisistan og Usbekistan, 2014
 Vinterkrigen, 2017
  Grensen - En reise rundt Russland' ("Markið - Ein ferð kring Russland"), 2017

Norskir rithøvundar


Føroya Pedagogfelag

Føroya Pedagogfelag er eitt føroyskt fakfelag fyri hjálparfólk, námsfrøðingar og leiðarar innan námsfrøðiliga virkisøki. Dagstovnar, barnagarðar, vøggustovur, frítíðarheim, ungdómshús, virksemishús, sambýli, bústovnar, verkstøð, dagtilhald, viðgerðarstovur, barnaheim osfr..

Felagið
Felagið, ið varð stovnað hin 1. juni 1982, hevur sum endamál millum annað at virka fyri, at fólk við pedagogútbúgving verða sett í øll størv, hvørs uppgáva er at menna børn og ungfólk, eins og tilkomin, sum hava tørv fyri pedagogiskari menning.

Núverandi nevndin (2021)
Jógvan Philbrow, formaður
Nikkil Heinesen, næstformaður
Gunnvá Akraberg Hansen, nevndarlimur
Annika Østerø, nevndarlimur
Harald Joensen, nevndarlimur

Fyrrverandi nevndir
Fyrsta nevndin var Arne Jensen, Marin í Dali, Katrin Petersen, Ingrid Dalsgaard og Jórun Niclasen.

Forfólk
 Katrin Petersen, 1982-1984
 Ingrid Dalsgaard, 1984-1986
 Hildur Patursson, 1986-1998
 Arne Jensen, 1992
 Carita Bjørklund, 1998-2004
 Jarvin F. Hansen, 2004-2010
 Maud W. Hansen, 2010-2015
 Jógvan Philbrow, 2015-

Ávísingar úteftir
 Almenna heimasíðan hjá felagnum: pedagogfelag.fo

Keldur

Føroya Pedagogfelag
Føroysk fakfeløg


Ítróttarfelagið Hvirlan

Ítróttarfelagið Hvirlan var stovnað 8. mars 2008 í Tórshavn. Endamálið er at íðka frælsar ítróttir. Felagið hevur regluliga venjing á Tórsbreyt og skipar eisini fyri renning á vegi og gøtum.

Ávísingar úteftir
 Hvirlan.fo, Heimasíðan hjá ítróttarfelagi

Keldur

Føroysk ítróttafeløg


Guide to Faroe Islands

Guide to Faroe Islands er størsta samstarvið í føroysku ferðavinnuni. Høgni Reistrup stovnaði felagið í Havn í 2018. Høgni er stjóri í Guide to Faroe Islands.

Ferðafólk, sum vitja í Føroyum, kunnu bíleggja sær túrar og aðrar upplivingar beinleiðis á síðuni hjá Guide to Faroe Islands, sum savnar øll tey mongu tilboðini, sum føroyskir veitarar bjóða ferðafólkum.

Guide to Faroe Islands er bæði til verandi veitarar, og so ber eisini til hjá nýggjum veitarum at brúka portalin. Tað er lætt og skjótt sum veitari at stovna egnan brúkara á Guide to Faroe Islands og leggja veitingarnar til ferðafólk út á síðuna. Síðani marknaðarførir Guide to Faroe Islands tilboðini hjá bæði stóru og smáu veitarunum.

Á vári 2019 vóru oman fyri 100 ymiskar upplivingar við ferðaleiðara á síðuni.

Vinnuframi stuðlaði í 2018 felagnum at byrja virksemið.

Guide to Faroe Islands læt ein sølukliva upp á flogvøllinum í novembur 2019. Klivin er í komuhøllini á Vága Floghavn

Heiður
 2019 - Fyritøkan varð tilnevnd Ársins nýbrot av Ferðavinnufelagnum á ferðavinnustevnu í Havn í mars 2019.

Keldur

Slóðir úteftir
 Almenn heimasíða

Føroyskar fyritøkur
2018


Half-Life 2

Half-Life 2 (stílført sum HλLF-LIFE2) er eitt telduspæl við science fiction-tema, skapað av Valve Corporation og útgivið til Microsoft Windows í 2004. Telduspælið er framhald av Half-Life og spælarin spælar aftur sum Dr. Gordon Freeman, ið onkur ár eftir Black Mesa-hendingini vaknar í City 17, har hann má hjálpa gamlar vinir.

Mótsett Half-Life hevur Half-Life 2 nýggjan motor, Source, ið er eitt broytt avbigdi av GoldSrc-motorini. Sum undanspælið sítt fekk Half-Life 2 sera góðir ummæli fyri teknindini, spælmekanismuni og frásøgnini, og tað verður eisini talt ímillum hini bestu spølini nakrantíð.

Half-Life 2 fekk tvey framhøld: Half-Life 2: Episode One og Half-Life 2: Episode Two.

Keldur

Telduspøl
Half-Life
Fyrsta persóns skotspæl


Elis Poulsen

Elis Poulsen (føddur 22. juni 1952, deyður 22. juli 2019)
var føroyskur útvarpsmaður.

Næstan øll í Føroyum kenna eyðkendu røddina hjá Elisi Poulsen. Hann hevði sína fyrstu tónleikasending í útvarpinum í 1989. Sendingin kallaðist 'Á Tónatingi'. Síðani gjørdi hann nógvar aðrar kendar sendingar, so sum 'Máltráðin', 'Lurtararnir og vit', 'Millum fjals og fjøru', 'Tit skriva vit spæla' og ikki minst "Upp á tá”, har Elis spældi norðurlendskan dansibandstónleik út til føroyingar hvørt fríggjakvøld. Henda sendingin hevur verið sera væl umtókt kring landið. Seinnu árini gjørdi hann sendingina saman við Finnur Olsen.

Familja
Elis Poulsen varð ættaður úr Skopun og búði á Sandi. Hann var sonur Drikku, ættað úr Hvalba, og Jóan Hendrik Poulsen, vanliga nevndur 'Enni', úr Skopun. Elis vaks upp í Skopun í fyrra partin av barnaárunum. Seinni flutti hann, saman við foreldrum og systkjum, til Íslands, har pápi hansara silgdi við íslandskum skipum.

Tá Elis var komin til mans, kom hann heim til Føroyar og giftist við Jonnu Krog av Sandi. Eitt skifti búðu tey í Íslandi, men fluttu seinni heim aftur og settu búgv á Kjálkanum á Sandi, har tey fingu 2 børn.

Seinnu árini viknaði heilsan hjá Elisi orsakað av álvarsamari sjúku. Elis var 67 ár tá hann andaðist.

Ávísingar úteftir
 Ein hugleiðing um tað góða lívið - í gleði og sorg, in.fo,  17. februar 2020
 Finnur: Elis var glaður og spontanur, in.fo,  26. juli 2019
 Minningarorð um Elis Poulsen, Gerhard Lognberg, vp.fo, 24.07.2019
 Ein tøkk nú Elis er farin um sýn, Sandoyar Tjóðveldisfelag, in.fo,  27. juli 2019
 Elis Poulsen heiðraður, kvf.fo, 4. aug. 2017

Keldur

Føðingar í 1952
Andlát í 2019
Útvarpsvertir


Rakul Sørensen

Rakul Sørensen er ein føroysk ítrottakvinna í rógving.

Hon var rógvari fyri Havnar róðrarfelag, og setti met í inniróðri, í bólkinum Gentur 15-16 ár í 2008, við tíðini, 08:06.3, á 2000 metrum.

Keldur

Føroyskir rógvarar


Peter Schreier

Peter Schreier (føddur 29. juli 1935 í Meißen, Týsklandi, deyður 25. desember 2019 í Dresden) var ein týskur tenorsangari og dirigentur.

Schreier er viðurkendur sum ein av teimum fremstu sangarunum innan lýriskan tenorsang í 20. øld. Hann gavst at syngja, tá ið hann fylti 70 ár.

Ávísingar úteftir
Peter Schreier, dresdnerphilharmonie.de (Ævisøga, á týskum)
Peter Schreier (Tenor, Conductor), bach-cantatas.com (Ævisøga, á enskum)

Keldur

Týskarar
Týskir sangarar
Føðingar í 1935
Andlát í 2019


Levi Hanusarson

Levi Hanusarson (føddur 5. september 2005, á Nesi) er ein føroyskur rennari (Racerunning)

Hann luttók fyri Føroyar í altjóða kappingini fyri ung ítróttarfólk við breki (World Para Athletics Junior Championships) ið var hildin í Nottwil nærindis býnum Luzern í Sveis í 2019.

Tann 3. august 2019 setti hann eitt heimsmet. Hann rann heimsins bestu tíð í 100m Racerunning fyri U16 í bólki RR1. Nakrar vikur seinni varð metið góðkent av Racerunning.

Ávísingar úteftir
Levi Hanusarson, racerunning.org
Nottwil 2019: Breathless third day, paralympic.org
Official World Rankings 2019, db.ipc-services.org

Keldur

Ítróttafólk úr Føroyum
Føroyskir rennarar
Føðingar í 2005


Wiltshire

Wiltshire (stytt Wilts) er eitt enskt greivadømi (county),
sum liggur í útsynningsparti av Onglandi.

Í 2018 búðu meiri enn 720 túsund fólk í økinum, sum er 3.485 ferkilometrar til víddar.
Størstu býir eru Swindon, Salisbury, Trowbridge og Chippenham.

Miðdepilin er í Trowbridge.

Landafrøðiliga grannalagið
Í útnorðri og norðri hevur Wiltshire mark við Gloucestershire,
í landnorðri við Oxfordshire, í eystri við Berkshire,
í ein landsynning við Hampshire, í suðri við Dorset,
og í vestri við Somerset.

Fyrisitingarliga uppbýtið
Til 2009 var greivadømið býtt upp í hesi øki (districts):

Síðan 2009 eru bara hesi 2 øki eftir:

Myndir

Ávísingar úteftir
wiltshire.gov.uk Almenna heimasíða hjá Wiltshire County Council
Wiltshire, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

Ongland
Wiltshire


2020-árini

Øldir: 20. øld - 21. øld - 22. øld

Áratíggju: 1970-árini 1980-árini 1990-árini 2000-árini 2010-árini - 2020-árini - 2030-árini 2040-árini 2050-árini 2060-árini 2070-árini

Ár: 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2026 2027 2028 2029

Hendingar

Slóðir úteftir

2020-árini


Springfield (Massachusetts)

Springfield er ein býur í amerikanska stakríkinum Massachusetts.

Býurin liggur í sunnara partinum av Massachusetts, tætt við markið til stakríki Connecticut.
Áin Connecticut rennur fram við býnum.

Í 2018 búðu uml. 155 túsund fólk í Springfield.
Harvið er hann triðstørsti býur í Massachusetts, næst eftir Boston og Worcester. Høvuðssætið hjá Hampden County er í Springfield.

Býurin liggur einans 39 km norðan fyri høvuðsstaðin í Connecticut, sum eitur Hartford og økið millum Hartford og Springfield er eisini kent sum "Knowledge Corridor", tí ikki minni enn 32 lærdir háskúlar við tilsamans 160 000 lesandi eru staðsettir her í økinum.

Kurvabóltur
Kurvabóltur varð uppfunnin í býnum seint í 19. øld.

Kurvabóltur er bóltleikur millum tvey lið á fimm leikarum har sum málini eru upphongdar netkurvar.
Hesar kurvar eru í eini hædd sum svarar til umleið tríggjar metrar.
Fyrsti dysturin ímillum skipað lið var í Springfield í 1891.

Ítróttarsavnið Basketball Hall of Fame er staðsett har í býnum.

Kend fólk úr Springfield
 Chester Harding, amerikanskur myndamálari (1792-1866).
 John Brown, amerikanskur frælsisstríðsmaður (1800-1859).
 Charles Goodyear, amerikanskur uppfinnari (1800-1860).
 Dr. Seuss, amerikanskur rithøvundur (1904-1991).
 Timothy Leary, amerikanskur høvundur og sálafrøðingur (1920-1996).
 Kurt Russell, amerikanskur sjónleikari (f. 1951).

Myndir

Ávísingar úteftir
Almenna heimasíða, springfieldcityhall.com

Keldur

Massachusetts
Býir í Massachusetts


Don Larsen

Don James Larsen (føddur 7. august 1929 í Michigan City í Indiana, deyður 1. januar 2020 í Hayden í Idaho)
var ein amerikanskur hornabóltsleikari.

Hann spældi sum "pitcher" m.a. fyri New York Yankees.
Larsen er tann einasti pitcher í Major League Baseball (MLB), sum megnaði at spæla eitt sokallað perfect game.
Tað hendi í World Series finaluni tann 8. oktober 1956.

Ávísingar úteftir
Almenna heimasíða hjá Don Larsen
 Video: Larsen is perfect, mlb.com

Keldur

Føðingar í 1929
Andlát í 2020
Ítróttafólk úr USA


Clement Attlee

Clement Richard Attlee (føddur 3. januar 1883 í Putney í Surrey, deyður 8. oktober 1967 í London)
var bretskur politikari.

Attlee var floksleiðari í Labour flokkinum frá 1935 til 1955
og forsætisráðharri í Bretlandi frá 1945 til 1951.
Winston Churchill var bæði undanmaður og eftirmaður hjá Attlee í embætinum sum forsætisráðharri.

Ávísingar úteftir
Clement Attlee, number10.gov.uk (á enskum)
Past Prime Ministers - Clement-Attlee, gov.uk (á enskum)

Keldur

Onglendingar
Bretskir politikarar
Bretskir forsætisráðharrar
Føðingar í 1883
Andlát í 1967


Salisbury

Salisbury (Ensk úttala: [ˈsɔːlzbri] ella [ˈsɔːzbri]) er ein enskur býur ið liggur sunnaliga í greivadøminum Wiltshire (Wiltshire County), í útsynningspartinum av Onglandi.

Í 2011 búðu 40.302 fólk í býnum.
Harvið er Salisbury næststørsta býur í greivadøminum, næst eftir Swindon.

Salisbury er søguligur býur, grundlagdur á hesum staði í miðøldini.
Stásiliga dómkirkjan, "Salisbury Cathedral", varð vigd í 1258.
Tornið er 123 m høgt og harvið tað hægsta kirkjutornið í Onglandi.
Eitt makaskjal av frælsisbrævinum Magna Carta frá miðøldini verður varðveitt har í dómkirkjuni.

Áirnar Avon og Wylye renna har í býnum saman í eitt.

Heimskenda fornminni Stonehenge liggur einar 13 kilometrar norðan fyri býin.

Myndir

Ávísingar úteftir
salisburycitycouncil.gov.uk Almenna heimasíða hjá Salisbury City Council
Salisbury, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

Býir í Onglandi


Studentaskúlin og HF-skeiðið í Eysturoy

Studentaskúlin og HF-skeiðið í Eysturoy byrjaði í august 1982 í leigaðum hølum við Gøtugjógv. Rektari varð Sámal í Skorini. Í august 1993 flutti skúlin í nýbygd høli á Kambsdali, beint við síðuna av nýggja Handilsskúlanum á Kambsdali. 1. august 2015 vóru Studentaskúlin og HF-skeiðið í Eysturoy og Føroya Handilsskúli á Kambsdali lagdir saman í ein stovn, Miðnám á Kambsdali.

Rektarar:

 Sámal í Skorini 1982 - 1. apríl 2011
 Helga Foldbo (settur rektari) 1. apríl 2011 - februar 2015
 Páll Isholm (settur rektari ) februar 2015, heldur fram sum rektari á samanlagda stovninum Miðnám á Kambsdali august 2015 -

Skúlar í Føroyum


Hava-purpursólhattur

Hava-purpursólhattur (frøðiheiti Echinacea purpurea)
er ein planta ið hoyra til kurvablómuættina (Asteraceae).

Upprunaliga kemur plantan úr Norðuramerika,
har hon veksur fleiristaðni sum villvaksandi planta.

Plantan verður upp í 50-120 cm.

Sí eisini
 Plantulívið í Føroyum

Ávísingar úteftir
Echinacea purpurea, Wikispecies (á enskum)
 Echinacea purpurea - (L.)Moench, pfaf.org (á enskum)
EASTERN PURPLE CONEFLOWER, plants.usda.gov (á enskum)

Keldur

Plantur


2030-árini

Øldir: 20. øld - 21. øld - 22. øld

Áratíggju: 1980-árini 1990-árini 2000-árini 2010-árini 2020-árini - 2030-árini - 2040-árini 2050-árini 2060-árini 2070-árini 2080-árini

Ár: 2030 2031 2032 2033 2034 2035 2036 2037 2038 2039

Hendingar

Slóðir úteftir

2030-árini


2040-árini

Øldir: 20. øld - 21. øld - 22. øld

Áratíggju: 1990-árini 2000-árini 2010-árini 2020-árini 2030-árini - 2040-árini - 2050-árini 2060-árini 2070-árini 2080-árini 2090-árini

Ár: 2040 2041 2042 2043 2044 2045 2046 2047 2048 2049

Hendingar

Slóðir úteftir

2040-árini


2050-árini

Øldir: 20. øld - 21. øld - 22. øld

Áratíggju: 2000-árini 2010-árini 2020-árini 2030-árini 2040-árini - 2050-árini - 2060-árini 2070-árini 2080-árini 2090-árini 2100-árini

Ár: 2050 2051 2052 2053 2054 2055 2056 2057 2058 2059

Hendingar

Slóðir úteftir

2050-árini


2060-árini

Øldir: 20. øld - 21. øld - 22. øld

Áratíggju: 2010-árini 2020-árini 2030-árini 2040-árini 2050-árini - 2060-árini - 2070-árini 2080-árini 2090-árini 2100-árini 2110-árini

Ár: 2060 2061 2062 2063 2064 2065 2066 2067 2068 2069

Hendingar

Slóðir úteftir

2060-árini


2070-árini

Øldir: 20. øld - 21. øld - 22. øld

Áratíggju: 2020-árini 2030-árini 2040-árini 2050-árini 2060-árini - 2070-árini - 2080-árini 2090-árini 2100-árini 2110-árini 2120-árini

Ár: 2070 2071 2072 2073 2074 2075 2076 2077 2078 2079

Hendingar

Slóðir úteftir

2070-árini


Haag

Haag (niðurlendskt: Den Haag ella 's-Gravenhage)
er stórbýur í Niðurlondum.

Har í Haag búgva fleiri enn 539 túsund fólk og harvið er hann triðstørsti býur landsins. Haag er tann býurin, har niðurlendska stjørnin hevur sæti. Harafturat er hann høvuðsstaður í landslutinum Zuid-Holland.

Altjóða Dómstólurin, sum er einasti høvuðstovan Sameindu Tjóða uttanfyri USA, heldur til í Haag.

Myndir

Ávísingar úteftir
 Almenna heimasíðan:
denhaag.nl (á niðurlendskum)
denhaag.nl/en (á enskum )
The Hague, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

 Upplýsingarnar um Haag eru fingnar til vega frá niðurlendsku og ensku útgávuni av Wikipediu.

Býir í Niðurlondum


570-árini f.Kr.

Øldir: 7. øld f.Kr. - 6. øld f.Kr. - 5. øld

Áratíggju: 620-árini f.Kr.  610-árini f.Kr. 600-árini f.Kr. 590-árini f.Kr. 580-árini f.Kr. - 570-árini f.Kr. - 560-árini f.Kr. 550-árini f.Kr. 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr.

Ár: 579 f.Kr. 578 f.Kr. 577 f.Kr. 576 f.Kr. 575 f.Kr. 574 f.Kr. 573 f.Kr. 572 f.Kr. 571 f.Kr. 570 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

6. øld f.Kr.
Áratíggju


580-árini f.Kr.

Øldir: 7. øld f.Kr. - 6. øld f.Kr. - 5. øld

Áratíggju: 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr.  610-árini f.Kr. 600-árini f.Kr. 590-árini f.Kr. - 580-árini f.Kr. - 570-árini f.Kr. 560-árini f.Kr. 550-árini f.Kr. 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr.

Ár: 589 f.Kr. 588 f.Kr. 587 f.Kr. 586 f.Kr. 585 f.Kr. 584 f.Kr. 583 f.Kr. 582 f.Kr. 581 f.Kr. 580 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

6. øld f.Kr.
Áratíggju


590-árini f.Kr.

Øldir: 7. øld f.Kr. - 6. øld f.Kr. - 5. øld f.Kr.

Áratíggju: 640-árini f.Kr. 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr.  610-árini f.Kr. 600-árini f.Kr. - 590-árini f.Kr. - 580-árini f.Kr. 570-árini f.Kr. 560-árini f.Kr. 550-árini f.Kr. 540-árini f.Kr.

Ár: 599 f.Kr. 598 f.Kr. 597 f.Kr. 596 f.Kr. 595 f.Kr. 594 f.Kr. 593 f.Kr. 592 f.Kr. 591 f.Kr. 590 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

6. øld f.Kr.
Áratíggju


600-árini f.Kr.

Øldir: 8. øld f.Kr. - 7. øld f.Kr. - 6. øld f.Kr.

Áratíggju: 650-árini f.Kr. 640-árini f.Kr. 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr.  610-árini f.Kr. - 600-árini f.Kr. - 590-árini f.Kr. 580-árini f.Kr. 570-árini f.Kr. 560-árini f.Kr. 550-árini f.Kr.

Ár: 609 f.Kr. 608 f.Kr. 607 f.Kr. 606 f.Kr. 605 f.Kr. 604 f.Kr. 603 f.Kr. 602 f.Kr. 601 f.Kr. 600 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

7. øld f.Kr.
Áratíggju


8. øld f.Kr.

9. øld f.Kr. – 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmiklir persónar

Uppfinningar

Ár í 8. øld f.Kr.


600 f.Kr.

Øldir: 7. øld f.Kr. – 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr.

Áratíggju: 650-árini f.Kr. 640-árini f.Kr. 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr. 610-árini f.Kr. - 600-árini f.Kr. - 590-árini f.Kr. 580-árini f.Kr. 570-árini f.Kr. 560-árini f.Kr. 550-árini f.Kr.

Árstal: 605 f.Kr. 604 f.Kr. 603 f.Kr. 602 f.Kr. 601 f.Kr. - 600 f.Kr. - 599 f.Kr. 598 f.Kr. 597 f.Kr. 596 f.Kr. 595 f.Kr.

Hendingar
Býurin Mýrrha (núverandi Izmir) varð lagdur í oyði av tí lydiska konginum Alyattes umleið ár 600 f.Kr.

Føðingar

Andlát

6. øld f.Kr.


700 f.Kr.

Øldir: 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr. – 6. øld f.Kr.

Áratíggju: 750-árini f.Kr. 740-árini f.Kr. 730-árini f.Kr. 720-árini f.Kr. 710-árini f.Kr. - 700-árini f.Kr. - 690-árini f.Kr. 680-árini f.Kr. 670-árini f.Kr. 660-árini f.Kr. 650-árini f.Kr.

Árstal: 705 f.Kr. 704 f.Kr. 703 f.Kr. 702 f.Kr. 701 f.Kr. - 700 f.Kr. - 699 f.Kr. 698 f.Kr. 697 f.Kr. 696 f.Kr. 695 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

7. øld f.Kr.


800 f.Kr.

Øldir: 9. øld f.Kr. – 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr.

Áratíggju: 850-árini f.Kr. 840-árini f.Kr. 830-árini f.Kr. 820-árini f.Kr. 810-árini f.Kr. - 800-árini f.Kr. - 790-árini f.Kr. 780-árini f.Kr. 770-árini f.Kr. 760-árini f.Kr. 750-árini f.Kr.

Árstal: 805 f.Kr. 804 f.Kr. 803 f.Kr. 802 f.Kr. 801 f.Kr. - 800 f.Kr. - 799 f.Kr. 798 f.Kr. 797 f.Kr. 796 f.Kr. 795 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

8. øld f.Kr.


700-árini f.Kr.

Øldir: 9. øld f.Kr. - 8. øld f.Kr. - 7. øld f.Kr.

Áratíggju: 750-árini f.Kr. 740-árini f.Kr. 730-árini f.Kr. 720-árini f.Kr.  710-árini f.Kr. - 700-árini f.Kr. - 690-árini f.Kr. 680-árini f.Kr. 670-árini f.Kr. 660-árini f.Kr. 650-árini f.Kr.

Ár: 709 f.Kr. 708 f.Kr. 707 f.Kr. 706 f.Kr. 705 f.Kr. 704 f.Kr. 703 f.Kr. 702 f.Kr. 701 f.Kr. 700 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

8. øld f.Kr.
Áratíggju


9. øld f.Kr.

10. øld f.Kr. – 9. øld f.Kr. – 8. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmiklir persónar

Uppfinningar

Ár í 9. øld f.Kr.


800-árini f.Kr.

Øldir: 10. øld f.Kr. - 9. øld f.Kr. - 8. øld f.Kr.

Áratíggju: 850-árini f.Kr. 840-árini f.Kr. 830-árini f.Kr. 820-árini f.Kr.  810-árini f.Kr. - 800-árini f.Kr. - 790-árini f.Kr. 780-árini f.Kr. 770-árini f.Kr. 760-árini f.Kr. 750-árini f.Kr.

Ár: 809 f.Kr. 808 f.Kr. 807 f.Kr. 806 f.Kr. 805 f.Kr. 804 f.Kr. 803 f.Kr. 802 f.Kr. 801 f.Kr. 800 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

9. øld f.Kr.
Áratíggju


900-árini f.Kr.

Øldir: 11. øld f.Kr. - 10. øld f.Kr. - 9. øld f.Kr.

Áratíggju: 950-árini f.Kr. 940-árini f.Kr. 930-árini f.Kr. 920-árini f.Kr.  910-árini f.Kr. - 900-árini f.Kr. - 890-árini f.Kr. 880-árini f.Kr. 870-árini f.Kr. 860-árini f.Kr. 850-árini f.Kr.

Ár: 909 f.Kr. 908 f.Kr. 907 f.Kr. 906 f.Kr. 905 f.Kr. 904 f.Kr. 903 f.Kr. 902 f.Kr. 901 f.Kr. 900 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

10. øld f.Kr.
Áratíggju


10. øld f.Kr.

11. øld f.Kr. – 10. øld f.Kr. – 9. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk

Uppfinningar

Ár í 10. øld f.Kr.


910-árini f.Kr.

Øldir: 11. øld f.Kr. - 10. øld f.Kr. - 9. øld f.Kr.

Áratíggju: 960-árini f.Kr. 950-árini f.Kr. 940-árini f.Kr. 930-árini f.Kr. 920-árini f.Kr. - 910-árini f.Kr. - 900-árini f.Kr. 890-árini f.Kr. 880-árini f.Kr. 870-árini f.Kr. 860-árini f.Kr.

Ár: 919 f.Kr. 918 f.Kr. 917 f.Kr. 916 f.Kr. 915 f.Kr. 914 f.Kr. 913 f.Kr. 912 f.Kr. 911 f.Kr. 910 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

10. øld f.Kr.
Áratíggju


850-árini f.Kr.

Øldir: 10. øld f.Kr. - 9. øld f.Kr. - 8. øld f.Kr.

Áratíggju: 900-árini f.Kr. 890-árini f.Kr. 880-árini f.Kr. 870-árini f.Kr. 860-árini f.Kr. - 850-árini f.Kr. - 840-árini f.Kr. 830-árini f.Kr. 820-árini f.Kr. 810-árini f.Kr. 800-árini f.Kr.

Ár: 859 f.Kr. 858 f.Kr. 857 f.Kr. 856 f.Kr. 855 f.Kr. 854 f.Kr. 853 f.Kr. 852 f.Kr. 851 f.Kr. 850 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

9. øld f.Kr.
Áratíggju


750-árini f.Kr.

Øldir: 9. øld f.Kr. - 8. øld f.Kr. - 7. øld f.Kr.

Áratíggju: 800-árini f.Kr. 790-árini f.Kr. 780-árini f.Kr. 770-árini f.Kr. 760-árini f.Kr. - 750-árini f.Kr. - 740-árini f.Kr. 730-árini f.Kr. 720-árini f.Kr. 710-árini f.Kr. 700-árini f.Kr.

Ár: 759 f.Kr. 758 f.Kr. 757 f.Kr. 756 f.Kr. 755 f.Kr. 754 f.Kr. 753 f.Kr. 752 f.Kr. 751 f.Kr. 750 f.Kr.

Hendingar
 21. apríl 753 f.Kr. - Sambært søgnini varð býurin Róm grundlagdur av Romulusi.

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

8. øld f.Kr.
Áratíggju


650-árini f.Kr.

Øldir: 8. øld f.Kr. - 7. øld f.Kr. - 6. øld f.Kr.

Áratíggju: 700-árini f.Kr. 690-árini f.Kr. 680-árini f.Kr. 670-árini f.Kr. 660-árini f.Kr. - 650-árini f.Kr. - 640-árini f.Kr. 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr. 610-árini f.Kr. 600-árini f.Kr.

Ár: 659 f.Kr. 658 f.Kr. 657 f.Kr. 656 f.Kr. 655 f.Kr. 654 f.Kr. 653 f.Kr. 652 f.Kr. 651 f.Kr. 650 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

7. øld f.Kr.
Áratíggju


650 f.Kr.

Øldir: 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr. – 6. øld f.Kr.

Áratíggju: 700-árini f.Kr. 690-árini f.Kr. 680-árini f.Kr. 670-árini f.Kr. 660-árini f.Kr. - 650-árini f.Kr. - 640-árini f.Kr. 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr. 610-árini f.Kr. 600-árini f.Kr.

Árstal: 655 f.Kr. 654 f.Kr. 653 f.Kr. 652 f.Kr. 651 f.Kr. - 650 f.Kr. - 649 f.Kr. 648 f.Kr. 647 f.Kr. 646 f.Kr. 645 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

7. øld f.Kr.


659 f.Kr.

Øldir: 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr. – 6. øld f.Kr.

Áratíggju: 700-árini f.Kr. 690-árini f.Kr. 680-árini f.Kr. 670-árini f.Kr. 660-árini f.Kr. - 650-árini f.Kr. - 640-árini f.Kr. 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr. 610-árini f.Kr. 600-árini f.Kr.

Árstal: 664 f.Kr. 663 f.Kr. 662 f.Kr. 661 f.Kr. 660 f.Kr. - 659 f.Kr. - 658 f.Kr. 657 f.Kr. 656 f.Kr. 655 f.Kr. 654 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

7. øld f.Kr.


658 f.Kr.

Øldir: 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr. – 6. øld f.Kr.

Áratíggju: 700-árini f.Kr. 690-árini f.Kr. 680-árini f.Kr. 670-árini f.Kr. 660-árini f.Kr. - 650-árini f.Kr. - 640-árini f.Kr. 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr. 610-árini f.Kr. 600-árini f.Kr.

Árstal: 663 f.Kr. 662 f.Kr. 661 f.Kr. 660 f.Kr. 659 f.Kr. - 658 f.Kr. - 657 f.Kr. 656 f.Kr. 655 f.Kr. 654 f.Kr.  653 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

7. øld f.Kr.


651 f.Kr.

Øldir: 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr. – 6. øld f.Kr.

Áratíggju: 700-árini f.Kr. 690-árini f.Kr. 680-árini f.Kr. 670-árini f.Kr. 660-árini f.Kr. - 650-árini f.Kr. - 640-árini f.Kr. 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr. 610-árini f.Kr. 600-árini f.Kr.

Árstal: 656 f.Kr. 655 f.Kr. 654 f.Kr. 653 f.Kr. 652 f.Kr. - 651 f.Kr. - 650 f.Kr. 649 f.Kr. 648 f.Kr. 647 f.Kr. 646 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

7. øld f.Kr.


601 f.Kr.

Øldir: 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr. – 6. øld f.Kr.

Áratíggju: 650-árini f.Kr. 640-árini f.Kr. 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr. 610-árini f.Kr. - 600-árini f.Kr. - 590-árini f.Kr. 580-árini f.Kr. 570-árini f.Kr. 560-árini f.Kr. 550-árini f.Kr.

Árstal: 606 f.Kr. 605 f.Kr. 604 f.Kr. 603 f.Kr. 602 f.Kr. - 601 f.Kr. - 600 f.Kr. 599 f.Kr. 598 f.Kr. 597 f.Kr. 596 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

7. øld f.Kr.


609 f.Kr.

Øldir: 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr. – 6. øld f.Kr.

Áratíggju: 650-árini f.Kr. 640-árini f.Kr. 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr. 610-árini f.Kr. - 600-árini f.Kr. - 590-árini f.Kr. 580-árini f.Kr. 570-árini f.Kr. 560-árini f.Kr. 550-árini f.Kr.

Árstal: 614 f.Kr. 613 f.Kr. 612 f.Kr. 611 f.Kr. 610 f.Kr. - 609 f.Kr. - 608 f.Kr. 607 f.Kr. 606 f.Kr. 605 f.Kr. 604 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

7. øld f.Kr.


950-árini f.Kr.

Øldir: 11. øld f.Kr. - 10. øld f.Kr. - 9. øld f.Kr.

Áratíggju: 1000-árini f.Kr. 990-árini f.Kr. 980-árini f.Kr. 970-árini f.Kr. 960-árini f.Kr. - 950-árini f.Kr. - 940-árini f.Kr. 930-árini f.Kr. 920-árini f.Kr. 910-árini f.Kr. 900-árini f.Kr.

Ár: 959 f.Kr. 958 f.Kr. 957 f.Kr. 956 f.Kr. 955 f.Kr. 954 f.Kr. 953 f.Kr. 952 f.Kr. 951 f.Kr. 950 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

10. øld f.Kr.
Áratíggju


11. øld f.Kr.

12. øld f.Kr. – 11. øld f.Kr. – 10. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk

Uppfinningar

Ár í 11. øld f.Kr.


890-árini f.Kr.

Øldir: 10. øld f.Kr. - 9. øld f.Kr. - 8. øld f.Kr.

Áratíggju: 940-árini f.Kr. 930-árini f.Kr. 920-árini f.Kr. 910-árini f.Kr. 900-árini f.Kr. - 890-árini f.Kr. - 880-árini f.Kr. 870-árini f.Kr. 860-árini f.Kr. 850-árini f.Kr. 840-árini f.Kr.

Ár: 899 f.Kr. 898 f.Kr. 897 f.Kr. 896 f.Kr. 895 f.Kr. 894 f.Kr. 893 f.Kr. 892 f.Kr. 891 f.Kr. 890 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

9. øld f.Kr.
Áratíggju


810-árini f.Kr.

Øldir: 10. øld f.Kr. - 9. øld f.Kr. - 8. øld f.Kr.

Áratíggju: 860-árini f.Kr. 850-árini f.Kr. 840-árini f.Kr. 830-árini f.Kr. 820-árini f.Kr. - 810-árini f.Kr. - 800-árini f.Kr. 790-árini f.Kr. 780-árini f.Kr. 770-árini f.Kr. 760-árini f.Kr.

Ár: 819 f.Kr. 818 f.Kr. 817 f.Kr. 816 f.Kr. 815 f.Kr. 814 f.Kr. 813 f.Kr. 812 f.Kr. 811 f.Kr. 810 f.Kr.

Hendingar
 814 f.Kr. – Býurin Karthago verður stovnaður av Dido

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

9. øld f.Kr.
Áratíggju


701 f.Kr.

Øldir: 9. øld f.Kr. – 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr.

Áratíggju: 750-árini f.Kr. 740-árini f.Kr. 730-árini f.Kr. 720-árini f.Kr. 710-árini f.Kr. - 700-árini f.Kr. - 690-árini f.Kr. 680-árini f.Kr. 670-árini f.Kr. 660-árini f.Kr. 650-árini f.Kr.

Árstal: 706 f.Kr. 705 f.Kr. 704 f.Kr. 703 f.Kr. 702 f.Kr. - 701 f.Kr. - 700 f.Kr. 699 f.Kr. 698 f.Kr. 697 f.Kr. 696 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

8. øld f.Kr.


690-árini f.Kr.

Øldir: 8. øld f.Kr. - 7. øld f.Kr. - 6. øld f.Kr.

Áratíggju: 740-árini f.Kr. 730-árini f.Kr. 720-árini f.Kr. 710-árini f.Kr. 700-árini f.Kr. - 690-árini f.Kr. - 680-árini f.Kr. 670-árini f.Kr. 660-árini f.Kr. 650-árini f.Kr. 640-árini f.Kr.

Ár: 699 f.Kr. 698 f.Kr. 697 f.Kr. 696 f.Kr. 695 f.Kr. 694 f.Kr. 693 f.Kr. 692 f.Kr. 691 f.Kr. 690 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

7. øld f.Kr.
Áratíggju


790-árini f.Kr.

Øldir: 9. øld f.Kr. - 8. øld f.Kr. - 7. øld f.Kr.

Áratíggju: 840-árini f.Kr. 830-árini f.Kr. 820-árini f.Kr. 810-árini f.Kr. 800-árini f.Kr. - 790-árini f.Kr. - 780-árini f.Kr. 770-árini f.Kr. 760-árini f.Kr. 750-árini f.Kr. 740-árini f.Kr.

Ár: 799 f.Kr. 798 f.Kr. 797 f.Kr. 796 f.Kr. 795 f.Kr. 794 f.Kr. 793 f.Kr. 792 f.Kr. 791 f.Kr. 790 f.Kr.

Hendingar

Týðandi persónar

Slóðir úteftir

8. øld f.Kr.
Áratíggju


753 f.Kr.

Øldir: 9. øld f.Kr. – 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr.

Áratíggju: 800-árini f.Kr. 790-árini f.Kr. 780-árini f.Kr. 770-árini f.Kr. 760-árini f.Kr. - 750-árini f.Kr. - 740-árini f.Kr. 730-árini f.Kr. 720-árini f.Kr. 710-árini f.Kr. 700-árini f.Kr.

Árstal: 758 f.Kr. 757 f.Kr. 756 f.Kr. 755 f.Kr. 754 f.Kr. - 753 f.Kr. - 752 f.Kr. 751 f.Kr. 750 f.Kr. 749 f.Kr. 748 f.Kr.

Hendingar
 21. apríl - Sambært søgnini varð býurin Róm grundlagdur av Romulusi.

Føðingar

Andlát

8. øld f.Kr.


570 f.Kr.

Øldir: 7. øld f.Kr. – 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr.

Áratíggju:  620-árini f.Kr. 610-árini f.Kr. 600-árini f.Kr. 590-árini f.Kr. 580-árini f.Kr. - 570-árini f.Kr. - 560-árini f.Kr. 550-árini f.Kr. 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr.

Árstal: 575 f.Kr. 574 f.Kr. 573 f.Kr. 572 f.Kr. 571 f.Kr. - 570 f.Kr. - 569 f.Kr. 568 f.Kr. 567 f.Kr. 566 f.Kr. 565 f.Kr.

Hendingar

Føðingar
 Pythagoras, grikskur heimspekingur og støddfrøðingur (deyður umleið 495 f.Kr.).
 Xenofanes, grikskur heimspekingur (deyður umleið 475 f.Kr.).

Andlát

6. øld f.Kr.


590 f.Kr.

Øldir: 7. øld f.Kr. – 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr.

Áratíggju: 640-árini f.Kr. 630-árini f.Kr. 620-árini f.Kr. 610-árini f.Kr. 600-árini f.Kr. - 590-árini f.Kr. - 580-árini f.Kr. 570-árini f.Kr. 560-árini f.Kr. 550-árini f.Kr. 540-árini f.Kr.

Árstal: 595 f.Kr. 594 f.Kr. 593 f.Kr. 592 f.Kr. 591 f.Kr. - 590 f.Kr. - 589 f.Kr. 588 f.Kr. 587 f.Kr. 586 f.Kr. 585 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

6. øld f.Kr.


630 f.Kr.

Øldir: 8. øld f.Kr. – 7. øld f.Kr. – 6. øld f.Kr.

Áratíggju: 680-árini f.Kr. 670-árini f.Kr. 660-árini f.Kr. 650-árini f.Kr. 640-árini f.Kr. - 630-árini f.Kr. - 620-árini f.Kr. 610-árini f.Kr. 600-árini f.Kr. 590-árini f.Kr. 580-árini f.Kr.

Árstal: 635 f.Kr. 634 f.Kr. 633 f.Kr. 632 f.Kr. 631 f.Kr. - 630 f.Kr. - 629 f.Kr. 628 f.Kr. 627 f.Kr. 626 f.Kr. 625 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

7. øld f.Kr.


12. øld f.Kr.

13. øld f.Kr. – 12. øld f.Kr. – 11. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk

Uppfinningar


13. øld f.Kr.

14. øld f.Kr. – 13. øld f.Kr. – 12. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk

Uppfinningar


14. øld f.Kr.

15. øld f.Kr. – 14. øld f.Kr. – 13. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk

Uppfinningar


15. øld f.Kr.

16. øld f.Kr. – 15. øld f.Kr. – 14. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk

Uppfinningar


16. øld f.Kr.

17. øld f.Kr. – 16. øld f.Kr. – 15. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk

Uppfinningar


17. øld f.Kr.

18. øld f.Kr. – 17. øld f.Kr. – 16. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk


18. øld f.Kr.

19. øld f.Kr. – 18. øld f.Kr. – 17. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk


19. øld f.Kr.

20. øld f.Kr. – 19. øld f.Kr. – 18. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk


20. øld f.Kr.

21. øld f.Kr. – 20. øld f.Kr. – 19. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk


21. øld f.Kr.

22. øld f.Kr. – 21. øld f.Kr. – 20. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk


31. øld f.Kr.

32. øld f.Kr. – 31. øld f.Kr. – 30. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk


30. øld f.Kr.

31. øld f.Kr. – 30. øld f.Kr. – 29. øld f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk


1. áratúsund f.Kr.

Áratúsund: 2. áratúsund f.Kr. – 1. áratúsund f.Kr. – 1. áratúsund

Hendingar

Týdningarmikil fólk

Øldir

Slóðir úteftir

Ár
Áratúsund


2. áratúsund f.Kr.

Áratúsund: 3. áratúsund f.Kr. – 2. áratúsund f.Kr. – 1. áratúsund f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk

Øldir

Slóðir úteftir

Ár
Áratúsund


3. áratúsund f.Kr.

Áratúsund: 4. áratúsund f.Kr. – 3. áratúsund f.Kr. – 2. áratúsund f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk

Øldir

Slóðir úteftir

Ár
Áratúsund


4. áratúsund f.Kr.

Áratúsund: 5. áratúsund f.Kr. – 4. áratúsund f.Kr. – 3. áratúsund f.Kr.

Hendingar

Týdningarmikil fólk

Øldir

Slóðir úteftir

Ár
Áratúsund


Gablatíðin

Gablatíðin er tiðin frá 1655 (1661) - 1708, tá feðgarnir Christoffer von Gabel og Frederik von Gabel høvdu Føroyar í len frá danska konginum og einarætt til allan handil við Føroyar.

Ávísingar úteftir
  Gabla-tíðin í Føroyum eitur aðrastaðni “lítla ístíðin.”, r7, 30.september 2017

Keldur

Føroya søga


Jacinda Ardern

Jacinda Kate Laurell Ardern (ensk úttala: /dʒəˈsɪndə ˈɑːrdɜːn/; fødd 26. juli 1980) er nýsælendskur politikari og sitandi forsætisráðharrin í Nýsælandi.

Hon varð fyrstu ferð vald inn á nýsælendska tingið í 2008.
Í august mánaði 2017 gjørdist hon leiðari í nýsælendska arbeiðaraflokkinum Labour Party og síðan oktober 2017 er hon forsætisráðharrin í Nýsælandi.

Ávísingar úteftir
Rt Hon Jacinda Ardern, parliament.nz (á enskum)
Rt Hon Jacinda Ardern, labour.org.nz (á enskum)

Keldur

Nýsælendingar
Politikarar
Kvinnuligir stjórnarleiðarar
Føðingar í 1980


Wellington

Wellington (maori: Te Whanganui-a-Tara) er høvuðsstaður í Nýsælandi. Býurin liggur í sunnara enda av Norðuroynni.

Wellington varð grundaður av bretum í 1839. Hann gjørdist høvuðsstaður í Nýsælandi í 1865.
Í 2019 hevði Wellington um leið 418.500 íbúgvar og er harvið næststørsti býur í landinum eftir Auckland.

Myndir

Ávísingar úteftir
Heimasíða: wellingtonnz.com (á enskum)
Wellington, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

 Upplýsingarnar um Wellington eru fingnar til vega frá norsku og ensku útgávuni av Wikipediu.

Nýsæland
Býir í Nýsælandi
1839


Auckland

Auckland er størsti býur í Nýsælandi.
Býurin liggur í útnyrðingspartinum av Norðuroynni.
Í 2018 hevði Auckland um leið 1,6 mió. íbúgvar.
Hetta svarar til ein triðing av øllum fólkunum í landinum.
Næststørsti býur í Nýsælandi er høvuðsstaðurin Wellington.

Miðbýurin er bygdur á einum 2 km breiðum eiði, sum er millum tvær víkir,
víkin Waitemata Harbour norðanfyri og stóra víkin Manukau Harbour sunnanfyri.
Maoriar, upprunafólkið í Nýsælandi, búsettust í økinum longu fyri um leið 670 árum síðan (1350).
Býurin Auckland varð grundaður av bretum í 1840.

Myndir

Ávísingar úteftir
Almenna heimasíðan: aucklandcouncil.govt.nz (á enskum)
Auckland, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

 Upplýsingarnar um Auckland eru fingnar til vega frá norsku og ensku útgávuni av Wikipediu.

Nýsæland
Býir í Nýsælandi
1840


3. áratúsund

Áratúsund: 2. áratúsund – 3. áratúsund – 4. áratúsund

3. áratúsund byrjaði 1. januar 2000 og fer at enda 31. desember 2999.

Hendingar
 Yvirgangsálopini í september 2001
 Irak-kríggið (2003-2011)
 Yvirgangsatsókn í Beslan í 2004
 Yvirgangsálopið í Noregi 2011
 Borgarakríggið í Sýria
 Kríggið ímóti IS
 Flóttafólkakreppan
 Yvirgangsálopið móti einum skúla í Peshawar í 2014
 Yvirgangsálopið móti Charlie Hebdo í januar 2015
 Yvirgangsálopini í París í november 2015
 Yvirgangsálopini í Brussel í mars 2016
 Yvirgangsálopið í Orlando í juni 2016
 Yvirgangsálopið í Nice í juli 2016

Viðkomandi persónar

A

B
 George W. Bush

C
 David Cameron

D

F
 Frans pávi

G

H
 François Hollande

I

J
 Boris Johnson

K

L

M
 Emmanuel Macron
 Theresa May
 Angela Merkel

N

O
 Barack Obama

P
 Vladimir Putin

R

S
 Saddam Hussein

T
 Donald Trump

V

W

Slóðir

Ár
Áratúsund


5. áratúsund f.Kr.

Áratúsund: 6. áratúsund f.Kr. – 5. áratúsund f.Kr. – 4. áratúsund f.Kr.

Hendingar

Øldir

Slóðir úteftir

Ár
Áratúsund


6. áratúsund f.Kr.

Áratúsund: 7. áratúsund f.Kr. – 6. áratúsund f.Kr. – 5. áratúsund f.Kr.

Hendingar

Øldir

Slóðir úteftir

Ár
Áratúsund


Christchurch

Christchurch er ein býur í Nýsælandi.
Býurin liggur við eysturstrondina av Suðuroynni.

Christchurch varð grundaður av bretum í 1848.
Í 2019 hevði býurin fleiri enn 377 túsund íbúgvar.
Harvið er hann størsti býurin á Suðuroynni og triðstørsti býurin í Nýsælandi eftir Auckland og Wellington.

Ávísingar úteftir
Heimasíða: ccc.govt.nz (á enskum)
Christchurch, wikivoyage.org (á enskum)

Keldur

 Upplýsingarnar um Christchurch eru fingnar til vega frá norsku og ensku útgávuni av Wikipediu.

Nýsæland
Býir í Nýsælandi
1848


Brarup kirkja

Brarup kirkja (danskt: Brarup Kirke) er ein gomul kirkja í Brarup á Falster í Danmark frá umleið 1200.

Altarið og málningarnir inni í kirkjuni

Keldur

Ávísing úteftir
 Nordvestfalster pastorat

Slóðir

Kirkjur í Danmark


Región Sæland

Región Sæland (Danskt: Region Sjælland) er ein av teimum fimm Regiónunum í Danmark, sum vóru settar á stovn 1. januar 2007 eftir at Kommunalreformurin varð samtyktur í 2005.

Regiónir í Danmark


Kirk Douglas

Kirk Douglas (føddur sum Issur Danielovitch 9. desember 1916 í Amsterdam, New York, deyður 5. februar 2020 í Beverly Hills, Kalifornia) var amerikanskur sjónleikari, framleiðari og filmsleikstjóri.

Kirk Douglas spældi nógvar stórar leiklutir í filmum úr Hollywood. Hann gjørdist ein ein av teimum kendastu filmsjónleikarunum  í 1950-árunum og 1960-árunum.

Ávísingar úteftir
Almenna heimasíða: kirkdouglas.com (á enskum)
Kirk Douglas, IMDb (á enskum)
Um sjónleikaran Kirk Douglas, vp.fo [archive.org]

Keldur

Amerikanskir sjónleikarar
Føðingar í 1916
Andlát í 2020


Dotter

Johanna Maria Jansson, betri kend sum Dotter, (fødd 10. juni 1987 í Arvika) er ein svensk songkvinna og sangskrivari. Hon tók fyri fyrstu ferð lut í Melodifestivalen í 2018, men hon kom ikki víðari tá. Hon var aftur við í 2020, og tá kom hon beinleiðis víðari til finaluna.

Útgávur

Stakløg
2014 – My Flower
2015 – Dive
2016 – Creatures of the Sun
2017 – Evolution
2018 – Rebellion
2018 – Cry
2019 – Heatwave
2019 – Walk With Me
2019 - I Do
2020 – Bulletproof
2020 - Backfire
2020 - Im Sorry
2020 - Vintern jag var Sexton
2021 - Little Tot

Útvortis ávísing
Allmusic.com

Svenskar songkvinnur
Føðingar í 1987


Neutron

Nevtrónin ella Neutronin er ein subatomiskur partikkul, tekin n ella n^0, við ongum elektroniskum ravnmagnsløðing og nøgd á eitt sindur meira enn einari protón. Protónir og neutronir gera kjarnina av atominum. Protónir og neutronir skikka sær líkasum hvørt annað inni í kjarnuni og báar eindirnar hava næstan ein massa á einari atomiskari eind (dalton). Báar eindirnar vera nevndar nukleonir. Teirra ognarlutir og sín ámillum ávirkan er lýst sum atomalisfrøði.

Evnið og kjarnuognir av kjarnuni eru valdir av nummarinum av protonum, eisini nevnt atomiska nummarim, og nummarið av neutronum, nevnt neutron nummarið. Atomiska massanummarið er tað samlaða talið av nukleonum. T.d, kolevni hevur atomiskt nummar á 6 og tað ríkiliga kolevnið-12 evnisjavningurin (isotopurin) hevur 6 neutronir, afturímóti tað sjálvsama kolevni-13 evnisjavningurin (isotopurin) hevur 7 neutronir. Summi evni koma fram í náttúruni við bert einum støðugum isotopi, so sum Flúr (Fluor). Onnur evni koma fram við nógvum støðugum isotopum, so sum Tin við tíggju støðugum isotopum.

Í kjarnuni knýtast protónir og neutronir seg saman vegna atomorku. Neutronir eru ásettar fyri at stabilisera kjarnuna, við undantakinum av einum einkjuprotón Hydrogen atominum. Neutronir eru gjørdar ríkiligar í kjarnukloyving og samanbræðing. Tær eru fyrst og fremst ein gevari til ta nukleosyntesuna av evnafrøðiligum evnum í stjørnum ígjøgnum kloyving, bræðing og neutronfangandi mannagongdini.

Neutronin er ógvuliga umráandi tá tað kemur til framleiðslu av kjarnorku. Neutronin varð uppdagað í 1932 av James Chadwick, í áratígginum eftir hann hevði uppdagað hana hendu nógvar ymiskar royndir við kjarnuumbroytingum. Eftir hetta uppdagaði man kjarnukloyvingina í 1938, tá fann man skjótt útav at um kloyvingin framleiddi neutronir, sum hvør av hesum kundi flúgvi inn í arðar kjarnir og harvið skapa eina ketu reaktion. Hesar fyrstu hendingar og finningar leiddu til tað fyrsta kjarnorkuverkið (Chicago Pile-1, 1942) og tað fyrsta kjarnorku vápni (Trinity 1945).

fríðar Neutronir, sjálvt um tær ikki beinleiðis ioniserað atomir, elva til ioniseraða geisling (radiation). Júst hetta kann vera lívfrøðiliga fraligt fyri okkum, treytað av hvussu nógv talan er um, sum einum kemur undir. Tó er altíð, óansað hvar tú ert, ein lítil stráling har tú ert staddur. Hetta nevna vit bakstøðis-stráling, hesar eru natúrligar strálingar, ið fara fram á skorpuni av jørðini, og koma av natúrligum evnum. Hesar neutronir streyma runt allastaðnist. So tá vit skula máta eftir radioaktiviteti, so er umráandi fyrst at vita, hvussu høg tann natúrliga strálingin er, júst á tí stað.

Tann fríða Neutronin hevur ein massa á  ella  ella 1,008664915u. Neutronin hevur eitt radius á og hevur spinn-½ fermion. Nutronin hevur onga mátingaføra løðing. Við positivu løðingini hjá protonini, verður hon (protonin) beinleiðis ávirka av elektriskum feltum (ravnmagns-øki), har aftur ímóti neutronini, ið ikki verður ávirka av ravnmagnsøkjum. Harafturímóti hevur Neutronin eitt magnetiskt-bil (magnetic moment) so í tí tíðarbilinum verður Neutronin ávirka av magnetiskum økjum. Men magnetiska-bili hevur negativt virðið tí at orienteringin er umvend av spinninum hjá neutronini.

Ein frí Neutron er óstøðu (óstabil), fellur ímóti einari proton, elektrón og antineutrino (antineutron) við eini lívstíð á umleið 15 minuttir (). Hetta radioaktiva fellingin (fáningin), eisini kent sum beta fáning, er møgulig tí massin av neutronini er eitt sindur størri enn tann hjá protonini. Ein frí proton er tó støðu. Men tá tær verða bundnar saman í einari kjarnu, kann úrslitið vera bæði støðugt og óstøðugt. Tað velst tó um, hvussu kjarnin er sett saman og hvørjir lutitnir eru, ið er innblandiaðir. Beta fáningin, tá neutonir fella ímóti protonum, ella umvent, er stýrt eftir Tí Veiku Orkuni og tað krevur eina útsending ella eina upptøku (innslúsan) av elektrónum og neutronum, ella antipartikklar teirra.

Protonir og neutronir uppføra seg á næstan sama hátt undir kjarnorku í kjarnanum. Konseptið (hugtakið) av isospin, har protonin og neutron vera sæddar sum tveir kvantum (quantum) statir av sama partikli, er brúkt til at skapa sín ámillum ávirkan av nukleonum við kjarnu- ella Veiku okrunum. Vegna styrkini av kjarnorkuni á stuttum avstandi er bindingin av nukleonum neira enn sjey ordanir av støddini størri enn elktrónmangetiska orkau bindingin, ið heldur elektrónum saman, í atomum. Kjarnureaktionir (so sum kjarn-fissión) hevur tí ein orku densitet á meira enn tíggju milliónir ferir so nógv sum kemiskar bindingar. Tí av massa-orku-javngildi, kjarnu bindingarorkan reducera (minka) massan av kjarnunum. Tá ið saman um kemur, er førleikin av kjarnuorkuni at goyma orkurestir frá tí elektromagnetiskku afturrakstinum (repulsion) av kjarnulutunum er støði fyri meginpartin av orkuni sum framleiðir kjarnorkuverk ella atombombur. í kjarnufissión er upptakan av einari neutron av einari tungari kjarnu (t.d. Uranium-235) viðførir at kjarnan gert óstabil og brotnar, og partarnir vera til minni og lættari nýggjar kjarnir og eisini sendir tað burtur aðrar neutronir. Hesar positivu løddu og løttu kjarnirnar vekja síðani og frágeva elektromagnetiska potentiala orku.

Neutronin er flokkað sum eina hadron, tí at hon er ein samanseettur partikkul gjørdur av kvarkum (quark). Neutronin er eisini flokkað sum ein Baryon, tí tað er samansett av trimum valens (valence) kvarkum. Tann avmarkaða støddin av neutronini og magnetiskatíðarbilinum fortelja okkum tað, at neutronin er ein samansettur partikkul, sum er tað øvuta av eunum fundamentalum partikkli (eisini nevnt elementariskur partikkil). Ein neutron hevur tveir niðurkvarkar við einari løðing á  og ein uppkvark ivð løðingini .

Líka sum protonir so eru kvarkarnir av einari neutron bundnir saman av tí Sterku Kraftini lagt ímillum av gluonum. Kjarnorku kraftin er úrslit av tí annarligu ávirkanini av tí meira fundemantalu Sterku Kraftini.

Keldulisti

Alisfrøði


Miðalvarping

Miðalvarping (interjection á enskum) er smáorð, ið gevur ljóð fyri hýri, kenslum o. till.. Smáorð av hesum slagi seta fólk inn ímillum í talu síni.

Miðalvarpingar á føroyskum eru t.d. ádú, áh, ája, ass, dekan, hey, hó, hygga síggj, píkasjey, skál, takk, tví..
Saman mynda hesi smáorðini ein orðaflokk. Miðalvarpingar bendast ikki.

Hygg eisini at
 Føroyskt mál - Miðalvarpingar

Keldur

Málfrøði
Orðaflokkar


Sambindingarorð

Sambindingarorð (á latíni: coniunctio; á enskum: conjunction) eru smáorð, sum binda saman einstøk orð, setningsliðir og heilar setningar.

Á føroyskum verða tvey sløg av sambindingarorðum nýtt:
 Javnskipandi sambindingarorð (coordinating conjunction á enskum)
Orð av hesum slagi eru t.d.: og, bæði-og, ella, hvørki-ella, annaðhvørt-ella, men.
 Undirskipandi (ella innskipandi) sambindingarorð (subordinating conjunction á enskum)
Orð av hesum slagi eru t.d.: at, tí at, av tí at, tá ið, til, fyrr enn, so, so at, um, sum, hóast, har ið, uttan.

Vanligastu sambindingarorðini á føroyskum eru og, at og sum.

Sambindingarorð bendast ikki.

Hygg eisini at
 Føroyskt mál - Sambindingarorð

Keldur

Málfrøði
Orðaflokkar


FC Hegelmann

Futbolo klubas Hegelmann ella FC Hegelmann er eitt fótbóltsfelag úr Kaunas í Litava. Felagið varð stovnað í 2009.

Landskappingin (2016.–)

Núverandi hópur
Dagført 16. desember 2022.

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

Keldur

Slóðir
 heimasíðan hjá
 lietuvosfutbolas.lt

Litavisk fótbóltsfeløg


Sterkt bend sagnorð

Sterkt bend sagnorð eru sagnorð, sum hava onga ending í 3. persóni í tátíð eintali (eitt stavilsi).

Dømi eru:
  at bíta – hann beit
  at finna – hon fann
  at flúgva – hann fleyg
  at koma – hon kom
  at lesa – hon las
  at liggja – hann lá
  at renna – hann rann
  at syngja – hon sang
  at springa – hann sprakk
  at sita – hon sat
  at taka – hann tók

Les eisini
 Veikt bend sagnorð
 Ávirkandi sagnorð
 Óávirkandi sagnorð

Slóðir úteftir
 Sterkt bend sagnorð á síðu 37 í bókini Stutt Mállæra (Anna Maria Reinert Jensen og Harry Davidsen), snar.fo
 Sterkt bend sagnorð á síðu 133 í bókini Mállæra (Paulivar Andreasen og Árni Dahl), Føroya Skúlabókagrunnur

Keldur

Orðaflokkar


Sporting CP

Sporting Clube de Portugal er portúgalskt knattspyrnufélag. Það var stofnað árið 1906 af José Alvalade og spilar leiki þess á Estádio José Alvalade, til heiðurs stofnanda.

Fótbóltshópur

Heiður
 Primeira Liga: 19
 1940–41, 1943–44, 1946–47, 1947–48, 1948–49, 1950–51, 1951–52, 1952–53, 1953–54, 1957–58, 1961–62, 1965–66, 1969–70, 1973–74, 1979–80, 1981–82, 1999–2000, 2001–02, 2020/21

 Portúgalska bikarinn: 17
 1940–41, 1944–45, 1945–46, 1947–48, 1953–54, 1962–63, 1970–71, 1972–73, 1973–74, 1977–78, 1981–82, 1994–95, 2001–02, 2006–07, 2007–08, 2014–15, 2018–19

Portúgalska ofurbikarinn: 8
 1982, 1987, 1995, 2000, 2002, 2007, 2008, 2015

Taça da Liga: 2
 2017–18, 2018–19

 UEFA Cup Winners Cup: 1
 1963–64

Keldur

Slóðir úteftir
 Almenn heimasíða

Fótbóltsfeløg


Ohms lóg

Ohm's lóg sigur at streymurin ígjøgnum ein leiðara fylgir lutfallinum á spenninginum ímillum punktini yvir leiðaran. Hettar førur til ein konstant ið lýsir hetta lutfalli, ið verður kallaður elektrisk mótstøða. Hetta lutfallið verður lýst við fylgjandi líking:

Har I er streymur í rennur í gjøgnum leiðarin, mált í Amper,  V er spenningur máldur yvir leiðarin, máldur í Volt, og R er elektriska mótstøðan á leiðarunum, máldur í Ohm.

Streymrás greining

Ohms lóg kann skrivast uppá tríggjar mátar, ið allir lýsa lutfalli ímillum streym, spenning og mótstand:

Tilvísingar


Kenny Rogers

Kenneth Donald „Kenny“ Rogers (føddur 21. august 1938 í Houston, Texas, deyður 20. mars 2020 í Sandy Springs, Georgia)
var amerikanskur sangari, sangskrivari og sjónleikari.

Hann byrjaði sína lívsleið sum sangari í 1957. Sum crossover-sangari millum popp- og country, gjørdist hann ein tann fremsti og mest seljandi tónleikarin í seinnu helvt av 20. øld, serliga í 70- og 80-árunum. Kendasti og mest vælumtókti sangurin, hann hevur sungið, man vera "Lucille" frá 1977.

Í 2007 varð Kenny Rogers upptikin í Country Music Hall of Fame.

Slóðir úteftir
 kennyrogers.com - Heimasíðan hjá Kenny Rogers (á enskum)
 Kenny Rogers, imdb.com (á enskum)
 Kenny Rogers deyður, portal.fo, 21. mars 2020 (á føroyskum)
 Kenny Rogers, country music star, dies aged 81, guardian.com  (á enskum)
 Kenny Rogers, snl.no (á norskum)
  Kenny Rogers , countrymusichalloffame.org (á enskum)

Keldur

Amerikanskir tónleikarar
Country sangarar
Country tónleikarar
Føðingar í 1938
Andlát í 2020


Montemagno

Montemagno (týskt: Montmagn) er ein kommuna í landslutinum Asti (AT) í Piemonte, í Norðuritalia. Kommunan liggur 30 kilometrar eystan fyri Torino og 18 kilometrar í ein landnyrðing frá Asti. Tann 30. november 2017 búðu 1120 fólk har.

Økið er 16,1 ferkilometrar til støddar. Montemagno hevur mark til hesar kommunur: Altavilla Monferrato (í landslutinum Alessandria), Casorzo, Castagnole Monferrato, Grana, Refrancore, Viarigi.

Kend fólk, fødd í Montemagno

 Luigi Giuseppe Lasagna (f. 1850 - d. 1895), biskupur av Oea.

Myndir

Slóðir úteftir
 Almenna heimasíðan á italskum og á enskum

Býir og bygdir í Italia
Piemonte


Maj Sjöwall

Maj Sjöwall (fødd 25. september 1935 í Stokkhólmi, deyð 29. apríl 2020 í Landskrona), var svenskur kvinnuligur rithøvundur og týðari.

Í árunum frá 1965 til 1975 skrivaði hon saman við svenska rithøvundin Per Wahlöö vælkendu krimi-skaldsøgurøðina um løgreglumannin Martin Beck og hansara samstarvsfelagar.

Bøkur (úrval)
Krimirøðin um Martin Beck (saman við Per Wahlöö):
1965 – Roseanna
1966 – Mannen som gick upp i rök
1967 – Mannen på balkongen
1968 – Den skrattande polisen
1969 – Brandbilen som försvann
1970 – Polis, polis, potatismos!
1971 – Den vedervärdige mannen från Säffle
1972 – Det slutna rummet
1974 – Polismördaren
1975 – Terroristerna

Slóðir úteftir
 Ingi Samuelsen: Rithøvundurin Maj Sjöwall deyð, 84 ár, portal.fo, 29. apríl 2020
Beck-författaren Maj Sjöwall har gått bort, svt.se, 29. apríl 2020 (á svenskum)
 Kungl. biblioteket: (Sjöwall, Maj, 1935-) , libris.kb.se

Keldur

Svenskir rithøvundar
Kvinnuligir rithøvundar
Føðingar í 1935
Andlát í 2020


Agnar Nielsen

Aksel Agnar Aagaard Nielsen (føddur 6. november 1928 i Vestmanna. deyður 3. mai 2020) var føroyskur politikari (SB), løgtingsmaður og løgtingsformaður.

Agnar Nielsen var bedingsmeistari í Vestmanna 1958-65, stjóri á Vestmanna skipasmiðju 1972-81, og kavari 1966-72. Sum politikari hevði hann sæti á Løgtingi í 20 ár, frá 1970 til 1990. Í tveimum umførum var hann eisini løgtingsformaður, fyrru ferðina frá 1978-79 og aftur tíggju ár seinni, frá 1989-90.

Slóðir úteftir
 Edmund Joensen: Ein kappi er farin, vp.fo, 5. mai 2020
 Agnar Nielsen - bls. 323 - Bind 2, Løgtingið 150 - Hátíðarrit, Tórshavn 2002

Keldur

Føroyskir politikarar
Føðingar í 1928
Politikarar úr Sambandsflokkinum
Løgtingslimir
Løgtingsformenn í Føroyum
Andlát í 2020


Jim Hanks

James Mathew "Jim" Hanks (føddur 15. juni 1961) er amerikanskur sjónleikari og skemtari.

Keldur

Slóðir úteftir

 Jim Hanks á Internet Movie Database

Føðingar í 1961
Amerikanskir sjónleikarar
Amerikanskir raddaleikarar


New World, New Spine (EP)

New World, New Spine er fyrsta EPin hjá føroyska bólkinum Impartial, ið kom út í 2019.

Sanglisti
Jákup Ólavsson og Bjørn Askham hava skriva sangirnir. Frídur Jacobsen hevur hjálpt við teksti til "Reflection".

1. Your God (3:03)
2. Say It (4:50)
3. Reflection (3:43)
4. Einki Søtt (3:33)
5. Coming For You (6:13)

Tónleikaútgávur


Enya

Enya (fødd 17. mai 1961 í Gweedore í Donegal í Irlandi) er ein írsk sangarinna, sangskrivari og tónleikari.

Útgávur
 Enya (1987) (givin út undir heitinum The Celts fyri aðru ferð í 1992)
 Watermark (1988)
 Shepherd Moons (1991)
 The Memory of Trees (1995)
 A Day Without Rain (2000)
 Amarantine (2005)
 And Winter Came... (2008)
 Dark Sky Island (2015)

Ávísingar úteftir
Enya, imdb.com (á enskum)
Enya, discogs.com (á enskum)

Keldur

Írskar songkvinnur
Kvinnuligir rithøvundar
Føðingar í 1961


Gaoth Dobhair

Gaoth Dobhair (á írskum) ella Gweedore (á enskum) er landaøki og sóknarkommuna í vestara parti av greivadømi Donegal í útnyrðingsparti av Írlandi.

Landaøkið er 26 kilometrar til longdar og 14 kilometrar breitt. Í sóknarkommununi búgva um leið 4000 fólk.

Størstu bygdirnar eru Croichshlí (Crolly), Dún Lúiche (Dunlewey), An Bun Beag (Bunbeg), Doirí Beaga (Derrybeg) og Cnoc Fola (Bloody Foreland).

Landaøkið liggur í tí partinum av landinum, har fólk í høvuðsheitum tosa gæliskt. Hesi økini í Írlandi kallast Gaeltacht.

Kend fólk
 Clannad
 Moya Brennan
 Enya

Listi yvir bygdir í økinum
 An tArd Donn (Arduns)
 Ard na gCeapairí (Ardnagappery)
 Baile an Droichid (Ballindrait)
 An Baile Láir (Middletown)
 An Bun Beag (Bunbeg)
 Bun an Inbhir (Bunaninver)
 Bun an Leaca (Brinalack ella Brinaleck)
 An Charraic (Carrick)
 Carraig an tSeascain (Carrickataskin)
 Cnoc an Stolaire (Knockastolar)
 Cnoc Fola (Bloody Foreland)
 Coitín ella An Choiteann (Cotteen)
 Croichshlí ella Croithlí (Crolly)
 Dobhar (Dore)
 Na Doirí Beaga ella Doire Beag (Derrybeg)
 Dún Lúiche (Dunlewey)
 Glaise Chú (Glasserchoo)
 Glaiseach ella An Ghlaisigh (Glassagh)
 Gleann Tornáin (Glentornan)
 Gleann Ualach (Glenhola)
 Luinneach (Lunniagh)
 Loch Caol (Loughkeel)
 Machaire Chlochair (Magheraclogher)
 Machaire Gathlán (Magheragallon ella Magheragallen)
 Mín an Chladaigh (Meenacladdy)
 Mín a Dubh (Meenaduff)
 Mín a Loch (Meenalough)
 Mín an Iolair (Meenaniller)
 Mín na Cuinge (Meenacuing)
 Mín Uí Bhaoill (Meenaweel)
 Port Uí Chuireáin (Curransport)
 Seascann Beag (Sheskinbeg)
 An Sloitheán (Sleghan)
 Srath na Corcra (Stranacorkra)
 An Tor (Torr)

Myndir

Ávísingar úteftir
 Heimasíða: gaothdobhair.ie
 Gweedore, wikivoyage.org (enskt)

Býir í Írlandi


Marmennil

Marmennil er ein yvirnáttúrulig vera.

Hann er líkur fólki, men er góðan mun minni í vakstralagi; fingrarnir á honum eru langir. Hann livir  á havsbotni og ger útróðrarmonnum mein við at bíta agnið av onglunum og seta fast í botn, so at teir mega slíta snørini; verður hann krøktur, er hann so handa-fimur, at hann kann at loysa teymarnar undan snørinum og soleiðis sleppa undan at verða drigin upp  undir borð sum annar fiskur og tikin inn í bát.

Marmennilin gongur aftur í fleiri søgnum í Føroyum, m.a. í Elduvík.

Marmennilin er fleiri ferðir avmyndaður av listamanninum William Heinesen, men er eisini at síggja á standmyndunum á grótkastinum uttanfyri bátahylin í Fuglafirði, umframt eisini at verða avmyndaður við standmynd í Elduvík, sum er gjørd av myndahøggara Hans Paula Olsen. Eisini hevur Annika Hoydal ein sang við sama navni.

 (1985) - Heygar og Dreygar - Avmyndaður á bandahúsa - Yggdrasil
 (1997) - Heitislag: Marmennil - á útgávuni Havið - Annika Hoydal
 (2004) - Portrið til heimin - 5 standmyndir í Fuglafirði avdúkaðar - Kunstgruppen 7*9*13
 (2020) - Standmynd í Elduvík avdúkað - Hans Pauli Olsen

Keldur

Ævintýrverur
Fólkaminni


Torkil Beder

Petur Torkil Beder livdi frá 27. februar 1924 til 19. oktobur 2007. Torkil var prestur í Norðuroya eystara prestagjaldi (1954), til hann gjørdist prestur í Fuglafjarðar prestagjaldi (1956), og sat í embætinum til 1989, tá hann fór frá vegna sjúku.

Umframt at verða prestur, undirvísti Torkil eisini í Latíni á Miðnámsskúlanum á Kambsdali, var aktivur limur í skúlaráðnum í Fuglafjarðar Skúla í 30 ár, og nevndarlimur í Ítróttarfelagi Fuglafjarðar í árunum 1978 - 1979. Eisini hevur Torkil Beder verið í útgevandi nevnd fyri Kirkjublaðið, útgivið stuttsøgur í Mín jólabók, umframt at hava týtt nakrar av sálmunum í Sálmabók Føroya kirkju.

Torkil Beder hevur givið út bókina Mangt er millum himmal og jørð, saman við systkinnabarninum Erling Poulsen. Bókin snúði seg um pátrúgv, og var ein antologi av ymiskum frásagnum, sum teir savnaðu inn saman í árunum frammanundan útgávuna. Bókin varð prýdd við tekningum eftir Edward Fuglø listamálara. Seinni kom eisini bókin Meiri er millum himmal og jørð, sum varð útgivin av Erling Poulsen, við hjálp frá Torkili.

Útgávur

1961 - Gleðihátíðin mikla, Mín jólabók, Bókadeild Føroya Lærarafelags
1988 - Oyndafjarðar kirkja 1838 - 1988, Meinigheitsráðið
1990 - Gleðin, hon er fødd í dag, Mín jólabók, Bókadeild Føroya Lærarafelags
1991 - Og ljósið skínur í myrkrinum, Mín jólabók, Bókadeild Føroya Lærarafelags
1994 - Orðið er hold, Mín jólabók, Bókadeild Føroya Lærarafelags
1995 - Gleðilig jól, Mín jólabók, Bókadeild Føroya Lærarafelags
Í oyðimørk burtur av slóðaum vegi. Evangeliskt sangsavn

Útgávur saman við øðrum

1995 - Mangt er millum himmal og jørð, Bókadeild Føroya Lærarafelags (1995)
2000 - Meiri er millum himmal og jørð, Bókadeild Føroya Lærarafelags (2000)

Týðingar

Í deyðans bondum Jesus lá. Sálmabók Føroya kirkju, sálmur 208 (M. Luther, 1524)
 Vár trúgv várt fasta álit er. Sálmabók Føroya kirkju, sálmur 478 (J.H. Schrader, 1731)
 Við nái í Guðs hjarta. Sálmabók Føroya kirkju, sálmur 502 (C.O. Rosenius, 1844)
 Statt upp, mín sál, á morgni fró. Sálmabók Føroya kirkju, sálmur 209 (W.A. Wexels, 1858)
 Guðs kirkjulið er heimsins størsta undur. Sálmabók Føroya kirkju, sálmur 248 (R. Fangen, 1942)
 O, Harri, hvønn skulu vit fara til?. Sálmabók Føroya kirkju, sálmur 476 (H.A. Tandberg, 1977)

Keldur

Føðingar í 1924
Andlát í 2007
Føroyskir rithøvundar


Erling Poulsen

Thomas Erling Poulsen  (føddur 20. juni 1924 í Vági, deyður 22. november 2006)
var føroyskur lærari og rithøvundur.

Erling Poulsen var útbúgvin lærari sum tók fyrra part av próvnum á Jonstrup Seminarium á sumri 1951 og annan part á Føroya Læraraskúla 1952. Hann varð fyrst vikarur í Vági og síðani lærari á sama staði í 36 ár til á sumri 1988. Hann gavst sum lærari av heilsubrekum og flutti til Havnar.

Sum rithøvundur gav hann fleiri bøkur út. Millum hesar er bókin Mangt er millum himmal og jørð, sum hann útgav saman við systkinnabarninum Torkil Beder, og bókin Meiri er millum himmal og jørð, sum útkom nøkur ár eftir.

Útgávur (úrval)
 1991 - Víkarbyrgi
1991 - Grind og bátar í Vági
 1992 - Laura, Immanuel og Aldan ganga burtur
 1995 - Smyrlarnir í strandfarasigling
 1997 - Tjaldrið : fyrsta Tjaldrið hjá Skipafelagnum Føroyum
 1998 - Lopra : niðursetubygd og hvalastøð
 2000 - Marité
 2001 - Bjargingarbrøgd I
2002 - Bjargingarbrøgd II
 2004 - Loranstøðin við Eggjarnar

Útgávur saman við øðrum
1995 - Mangt er millum himmal og jørð
2000 - Meiri er millum himmal og jørð

Keldur

Føðingar í 1924
Andlát í 2006
Føroyskir rithøvundar


Hjáorð

Hjáorð  eru orð, sum verða sett hjá sagnorðum, lýsingarorðum, hjáorðum og fyrisetingum.
Hjáorðini greiða frá, hvar, nær og hvussu okkurt er.

Dømi eru:
 Hvar?: her, higar, hagar, o.s.fr
 Nær?: nú, tá, árla, síðla, ongantíð, altíð, o.s.fr
 Hvussu?: væl, illa, o.s.fr

Hjáorðini kunnu býtast í seks høvuðsflokkar.
Hesir eru:
 Staðarhjáorð
 Tíðarhjáorð
 Spurnarhjáorð
 Munarhjáorð
 Lýsingarhjáorð
 Onnur hjáorð

Summi hjáorð verða stigbend.

Hygg eisini at
 Føroyskt mál - Hjáorð

Slóðir úteftir
 Hjáorð á síðu 37 í bókini Stutt Mállæra (Anna Maria Reinert Jensen og Harry Davidsen), snar.fo
 Hjáorð á síðu 134 í bókini Mállæra (Paulivar Andreasen og Árni Dahl), Føroya Skúlabókagrunnur

Keldur

Málfrøði
Orðaflokkar


Veikt bend sagnorð

Veikt bend sagnorð eru sagnorð, sum enda í 3. persóni í tátíð eintali við -di, -ti, -ði ella -aði (tvey ella fleiri stavilsi).

Dømi eru:
við -di:
  at gera – hann gjørdi
  at krevja – hon kravdi
  at telja – hann taldi
  at selja – hon seldi
  at benda – hann bendi
  at senda – hon sendi
  at fylgja – hann fylgdi
  at liva – hon livdi
  at heingja – hann hongdi
  at steingja – hann stongdi
  at goyma – hon goymdi
  at hoyra – hon hoyrdi
  at spyrja – hann spurdi
við -ti:
  at keypa – hann keypti
  at gifta – hon gifti
  at flyta – hann flutti
við -ði
  at hava – hann hevði
  at leggja – hann legði
  at siga – hon segði
við -aði
  at tala – hann talaði
  at elska – hon elskaði
  at leita – hann leitaði
  at skriva – hon skrivaði
  at byrja – hann byrjaði

Les eisini
 Sterkt bend sagnorð
 Ávirkandi sagnorð
 Óávirkandi sagnorð

Slóðir úteftir
 Veikt bend sagnorð á síðu 37 í bókini Stutt Mállæra (Anna Maria Reinert Jensen og Harry Davidsen), snar.fo
 Veikt bend sagnorð á síðu 133 í bókini Mállæra (Paulivar Andreasen og Árni Dahl), Føroya Skúlabókagrunnur

Keldur

Orðaflokkar


Silicium

Silicium ella silicon er eitt frumevni, ið hevur atomnummar 14 í skeiðbundnu skipaninini.

Frumevni


Kirundi

Kirundi, eisini kent undir heitinum rundi, er eitt bantumál ið verður tosað av í minsta lagi 9 milliónum fólkum í Eysturafrika (heilt ítøkiliga í Burundi og í pørtum av grannalondunum Tansania og Kongo-Kinshasa). Størsti parturin av teimum ið tala málið, búgva í Burundi, har næstan øll fólk duga at tosa kirundi.

Málið er sera nær skilt við kinyarwanda, ið verður tosað av nærum øllum fólkum í grannalandinum Rwanda. Munurin ímillum hesi bæði málini er so lítil, at borgarar úr báðum londum kunnu samskifta nøkulunda hvør við annan.

Kirundi er eitt av teimum trimum almennu málunum í Burundi og einasta tjóðarmál.

Ávísingar úteftir
Elizabeth E. Cox: Kirundi (á enskum)
Book I, Lessons 1-125, matana.de
Book II, Grammar, matana.de
Dictionary Kirundi-English / English-Kirundi, matana.de
What Languages Are Spoken In Burundi?, worldatlas.com

Viðmerkingar

Keldur

Bantumál
Burundi
Mál í Burundi


Kongo (fleiri týdningar)

Heitið Kongo hevur fleiri týdningar:

 Fólkaræðiliga Lýðveldið Kongo (Kongo-Kinshasa), eitt land í Miðafrika
 Lýðveldið Kongo (Kongo-Brazzaville), eitt land í Miðafrika
 Kongoá, ein stór á í Miðafrika


Tupelo (Mississippi)

Tupelo er sættstørsti býur í amerikanska stakríkinum Mississippi.
Í býnum búgva fleiri enn 38 túsund fólk (2019).

Søga
Býurin varð grundlagdur í fyrra helmingi av 19. øld, í einum øki har nógv trø av slagnum Tupelo vuksu.
Hetta er í hvussu er søgan sum verður søgd.

Kend fólk
Elvis Presley, amerikanskur sangari (1835-1977)

Myndir

Sí eisini
 Mississippi
 Sambandsríki Amerika

Ávísing úteftir
 Heimasíða: tupeloms.gov
 Tupelo, Mississippi, wikivoyage (á enskum)

Keldur

Býir í Mississippi


Bowling Green (Kentucky)

Bowling Green er triðstørsti býur í amerikanska stakríkinum Kentucky.

Býurin liggur nakað miðskeiðis í Kentucky, um leið 100 kilometrar norðan fyri Nashville í Tennessee.
Í 2019 búðu fleiri enn 70 túsund fólk í býnum.

Áin Barren River rennur framvið býnum.

Søga
Evropeisk niðursetufólk búsettu seg her í økinum í seinna helmingi av 18. øld.
Býurin varð grundlagdur undir navninum Bolin Green í 1798.

Undir Amerikanska borgarakrígnum var
Bowling Green fyribils høvuðsstaðurin hjá suðurstatssinnaðu stjórnini í Kentucky.

Í 1906 varð lærdi háskúlin Western Kentucky University (WKU) stovnaður.

Bilverksmiðurin, sum framleiðir Chevrolet Corvette, er her í Bowling Green.

Myndir

Kend fólk
 Sam Bush, tónleikari
 Rand Paul, politikari

Vinarbýir
 Kawanishi, Hyogo, Japan
 Erfurt, Thüringen, Týskland

Ávísingar úteftir
 Almenna heimasíða: bgky.org
Bowling Green (Kentucky), wikivoyage.org

Keldur

Kentucky
Býir í Kentucky


Magdalena Andersson

Eva Magdalena Andersson (fødd 23. januar 1967 í Uppsala)
er svenskur búskaparfrøðingur og politikari. Tíðliga í november 2021 gjørdist hon forkvinna í svenska Javnaðarflokkinum og seint í november mánaði varð hon vald tvær ferðir til forsætisráðfrú í Svøríki. Fyrstu ferð tann 24. november og aðru ferð tann 29. november. Hon er fyrsti kvinnuligi forsætisráðharri í Svøríki nakrantíð.

Magdalena Andersson hevur verið ríkisdagslimur fyri Sosialdemokratarnar síðan 29. september 2014 og fíggjarmálaráðfrú frá oktober 2014 til november 2021.

Tann 4. november 2021 varð hon vald sum forkvinna í svenska Javnaðarflokkinum og harvið gjørdist hon valevni til sessin sum forsætisráðfrú.

Mikudagin 24. november 2021 varð hon fyri fyrstu ferð vald til forsætisráðfrú í Svøríki, men tá legði hon frá sær 7 tímar seinni, tí Umhvørvisflokkurin fór burturúr stjórnini. Tann 29. november varð hon umsíðir góðkend fyri aðru ferð í eina viku sum kvinna í forsætismálaráðnum, tá 101 limir av teimum 349 í Ríkisdegnum atkvøddu fyri henni, meðan 75 lótu vera við at atkvøða, og 173 atkvøddu ímóti henni. Harvið var Magdalena Andersson á øðrum sinni í fimm dagar vald til forsætisráðfrú í Svøríki – sum fyrsta kvinnan nakrantíð. Hon tók við embætinum sum forsætisráðfrú og leiðari fyri eina stjórn bara við Javnaðarflokkinum hin 30. november 2021. Magdalena Andersson tók við eftir Stefan Löfven, sum í summar boðaði frá, at hann fór at gevast í politikki.

Hósdagin 15. september 2022 hevur hon biðið formannin í svenska Ríkisdegnum, um at loysa seg úr embætinum sum forsætisráðfrú, tí at borgarligi vongurin hevði vunnið svenska ríkisdagsvalið sunnudagin 11. september 2022 við 176 tingsessum móti 173.

Ávísingar úteftir
 Magdalena Andersson, regeringen.se
 Riksdagen.se - Magdalena Andersson, riksdagen.se
 Magdalena Andersson er aftur forsætisráðharri, kvf.fo, 29. november 2021

Keldur

Svenskir politikarar
Socialdemokraterna
Føðingar í 1967


Stefan Löfven

Kjell Stefan Löfvén (føddur 21. juli 1957 í Stokkhólmi)
er svenskur politikari og fyrrverandi forsætisráðharri Svøríkis.

Hann var formaður fyri Socialdemokraterna frá 27. januar 2012 til 4. november 2021.
Frá oktober 2014 til november 2021 hevur hann verið svenski forsætisráðharrin.
Avloysarin bæði sum formaður og forsætisráðharri gjørdist Magdalena Andersson.

Ávísingar úteftir
 Stefan Löfven, regeringen.se
 Stefan Löfven, riksdagen.se
 Stefan Löfven, socialdemokraterna.se
 Stefan Löfven: "Sörvåge är hemma", allehanda.se

Keldur

Svenskir politikarar
Socialdemokraterna
Føðingar í 1957


Guðni Th. Jóhannesson

Guðni Thorlacius Jóhannesson, føddur 26. juni 1968 í Reykjavík,
er íslendskur søgufrøðingur og politikari.
Hann er sitandi íslendski forsetin.

Guðni varð valdur við 39,1% av atkvøðunum sum landsins 6. forseti tann 25. juni 2016.
Hann tók við embætinum 1. august sama ár.

Guðni varð afturvaldur á forsetavalinum seint í juni 2020 við 92,2% av atkvøðunum.

Ávísingar úteftir
 Bjarni Mohr: Forsetin verður helst afturvaldur, kvf.fo
 Høgni Djurhuus: 90,4 prosent ætla at velja sitandi forseta, kvf.fo
Løgmaður sent íslendska forsetanum lukkuynski, vp.fo

Keldur

Føðingar í 1968
Íslendskir forsetar
Forsetar


Carl Reiner

Carlton "Carl" Reiner (føddur 20. mars 1922 í Bronx, New York City, deyður 29. juni 2020 í Beverly Hills, Kalifornia)
var amerikanskur filmsleikstjóri, framleiðari, leikrithøvundur og sjónleikari.

Reiner er eitt sera kent navn innan filmsheimin. Millum annað hevur hann vunnið 9 Emmy-virðislønir og 1 Grammy-virðisløn.

Ávísingar úteftir
 Carl Reiner, imdb.com (á enskum)
 Carl Reiner, themoviedb.org (á enskum)
 Carl Reiner, svenskfilmdatabas.se (á svenskum)

Keldur

Amerikanskir sjónleikarar
Føðingar í 1922
Andlát í 2020


Heini Olsen

Heini Olsen (føddur 2. juli 1930 Inni á Fjørð í Vestmanna) er útbúgvin verkfrøðingur úr Vestmanna.
Foreldur: Dagmar og Haldor Olsen.

Heini hevur sum verkfrøðingur arbeitt víða um heim, m.a. í Iran, Afghanistan, Zanzibar, Nigeria. m.a. fyri byggifyritøkuna Kampsax. Seinnu árini stóð Heini Olsen sum deildarleiðari fyri projektertandi vegadeildini hjá Landsverkfrøðinginum (nú: Landsverk) fyri stóru útbyggingini av føroyska vegakervinum. Heini hevur lýst lív sítt í endurminningarverkinum "Meg minnist - og ørminnist".

 Meg minnist - og ørminnist 1 (1930 - 1948)
 Meg minnist - og ørminnist 2 (1949 - 1956)
 Trý túsund nætur og trinnar - millum mohammedsmenn og kvinnur (1956-57)

Ávísingar úteftir
 Heini Olsen, sprotin.fo

Keldur

Føroyskir rithøvundar
Føðingar í 1930


Micheál Martin

Micheál Martin (írskt: Micheál Ó Máirtín; føddur 1. august 1960 í Cork)
er írskur politikari. Síðan 27. juni 2020 er hann forsætisráðharri Írlands (írskt: Taoiseach).

Hann var uttanrikisráðharri í Írlandi frá mai 2008 til januar 2011 og síðan januar 2011 hevur hann verið formaður fyri flokkin Fianna Fáil.

Ávísingar úteftir
 Micheál Martin á heimasíðuni hjá flokkinum: Micheál Martin, fiannafail.ie (á enskum)

Keldur

Írar
Írskir politikarar
Forsætisráðharrar í Írland
Føðingar í 1960


Greensboro, North Carolina

Greensboro (úttala: /ˈɡriːnzbʌroʊ/) er stórbýur í amerikanska lutstatinum North Carolina.
Í 2019 búðu um leið 296 túsund fólk í býnum.
Hervið er Greensboro triðstørsti býur í North Carolina, bara Charlotte og høvuðsstaðurin Raleigh eru størri.

Søga
Greensboro varð grundlagdur í 1808. Býurin er uppkallaður eftir amerikanska generalinum Nathanael Greene.

Ávísingar úteftir
 Heimasíða: greensboro-nc.gov
 Greensboro, wikivoyage (á enskum)

Keldur

North Carolina
Býir í North Carolina


Knoxville, Tennessee

Knoxville er stórbýur í amerikanska lutstatinum Tennessee.
Í 2019 búðu um leið 187 túsund fólk í býnum.
Hervið er Knoxville størsti býur í eystara parti av lutstatinum og triðstørsti býur í Tennessee sum heild; bara Memphis og høvuðsstaðurin Nashville eru størri.

Áin Tennessee rennur tætt fram við miðbýnum.

Søga
Knoxville varð grundlagdur í 1791.
Býurin er uppkallaður eftir amerikanska heryvirmanninum Henry Knox.

Ávísingar úteftir
 Heimasíða: cityofknoxville.org
 Knoxville, wikivoyage (á enskum)

Keldur

Tennessee
Býir í Tennessee


Narendra Modi

Narendra Damodardas Modi (fæddur 17. september 1950) er indverskur stjórnmálamaður sem starfaði sem 14. og núverandi forsætisráðherra Indlands síðan 2014. Hann var aðalráðherra Gújarat frá 2001 til 2014 og er þingmaður Varanasi. Modi er meðlimur í Bharatiya Janata flokknum.

Keldur

Indarar
Politikarar
Statsleiðarar
Føðingar í 1950


Blueberry

Blueberry kann sipa til:

 Teknirøðina Blueberry
 Tónleikabólkin Blueberry Jam Session

Fleiri týdningar


Richmond (Kentucky)

Richmond er sættstørsti býur í amerikanska stakríkinum Kentucky.
Býurin liggur í Bluegrass-øki, í eystara parti av lutstatinum, um leið 50 km sunnan fyri Lexington.

Í 2019 búðu í Richmond um leið 36 túsund fólk.
Lærdi háskúlin "Eastern Kentucky University" (EKU) er staddur í býnum.

Søga
Richmond varð grundlagdur í 1798. Býurin er uppkallaður eftir býnum Richmond í Virginia.

Kend fólk
 Daniel Boone (1734-1820), amerikanskur slóðbrótari
 Cassius Marcellus Clay (1810-1903), amerikanskur politikari

Ávísingar úteftir
 www.richmond.ky.us
Richmond (Kentucky), wikivoyage.org (enskt)

Keldur

Kentucky
Býir í Kentucky

en:Richmond, Virginia
nl:Richmond (Virginia)


Tennesseeá

Tennesseeá (enskt: Tennessee River) er ein á í eystara parti í USA.

Áin er um leið 1049 km long.
Hon rennur gjøgnum stakríkini Tennessee, Alabama, Mississippi og Kentucky.

Tennesseeá byrjar í Knoxville í eystara parti av lutstatinum Tennessee,
har tvær áir (Holston River og  French Broad River) renna saman í eitt.
Í vestara parti í Kentucky, nærindis býnum Paducah, rennur áin út í Ohioánna.
Tennesseeá er tann longsta tvørá av Ohioánni.

Ávísingar úteftir
 Tennessee River System, tennesseeencyclopedia.net

Keldur

Áir í USA
USA


Chattanooga, Tennessee

Chattanooga er fjórðstørsti býurin í amerikanska stakríkinum Tennessee.

Býurin liggur í landsynningsparti av Tennessee, á markinum til grannastakríki Georgia, 216 km í ein landsynning úr Nashville og 180 km í ein útsynning úr Knoxville.

Tennesseeá rennur ígjøgnum býin.

Ávísingar úteftir
 Almenna heimasíða: chattanooga.gov
 Chattanooga, Tennessee, tennesseeencyclopedia.net
 Chattanooga (Tennessee), wikivoyage.org

Keldur

Tennessee
Býir í Tennessee


SEV

{{Infobox company
| name = Elfelagið S.E.V.
| type = Interkommunalt lutafelag <ref>

Elfelagið SEV er eitt interkommunalt lutafelag  í Føroyum, sum veitir streym / elorku til føroyska samfelagið. SEV er felagsskapur, sum allar kommunur í Føroyum eiga, og sum harvið allir føroyingar eiga.

Søga
Elfelagið SEV varð stovnað í 1946. Navnið SEV kemur av fyrsta stavi í oyggjarnøvnunum Streymoy, Eysturoy, Vágar. Sev fevnir nú um alt landið.

Sí eisini
 Vatnorka í Føroyum
 Elektrisitetsverkið í Botni

Ávisingar úteftir
Heimasíðan hjá SEV: sev.fo

Keldur

Føroyskir felagsskapir
Búskapur
Vinnulív
Vinnufeløg


Jürgen Klopp

Jürgen Norbert Klopp (føddur 16. juni 1967 í Stuttgart) er ein týskur fótbóltsvenjari og fyrrverandi fótbóltsleikari.
Síðan 2015 er hann høvuðsvenjari hjá enska Premier League liðnum Liverpool F.C..

Sum fótbóltsleikari hevur hann spælt í fleiri ár við ymiskum týskum fótbóltsfeløgum, m.a. við Eintracht Frankfurt II (1987–1988) og við Mainz 05 (1990–2001).

Í februar mánaði 2001 gjørdist hann venjari hjá Mainz 05. Sjey ár seinni, í 2008, skifti hann til Borussia Dortmund og tann 8. oktober 2015 tók hann við sum venjari í Liverpool.

Slóðir úteftir
Jürgen Klopp profile, liverpoolfc.com (á enskum)

Keldur

Føðingar í 1967
Týskir fótbóltsvenjarar
Týskarar
Týskir fótbóltsleikarar


Virgil van Dijk

Virgil van Dijk (niðurlendsk úttala: [vɑn ˈdɛik]; føddur 8. juli 1991 í Breda) er niðurlendskur fótbóltsspælari (verjuleikari). Síðan 1. januar 2018 hevur hann spælt fyri enska Premier League felagið Liverpool F.C.. Í mars 2018 gjørdist hann liðskiparin á niðurlendska landsliðnum.

Van Dijk skifti frá Southampton til Liverpool fyri 630 mió. kr (£75 mió.). Avtalan gjørdi hann til táverandi heimsins dýrasta verjuleikara.

Hann var kosin ársins leikari í Europa í 2019.

Ávísingar úteftir
Virgil van Dijk - Defender, liverpoolfc.com (á enskum)
Liverpool agree deal to sign Virgil van Dijk, liverpoolfc.com

Keldur

Niðurlendskir fótbóltsleikarar
Føðingar í 1991


Alisson

Alisson Ramses Becker (føddur 2. oktober 1992 í Novo Hamburgo, Brasil)
er ein brasilskur fótbóltsleikari, ið spælir sum málverji fyri Liverpool F.C. og A-landsliðið hjá Brasil.

Slóðir úteftir
Alisson Becker, liverpoolfc.com (á enskum)

Keldur

Føðingar í 1992
Brasilskir fótbóltsleikarar


Lone Dybkjær

Lone Dybkjær (fødd Lone Vincents, 23. mai 1940 í Frederiksberg, deyð 20. juli 2020 í Keypmannahavn (Bispebjerg)) var danskur verkfrøðingur og politikari (Radikale Venstre).

Lone Dybkjær varð fyrstu ferð vald í Fólkatingið í 1973. Í 2009 boðaði hon frá, at hon ikki fór at stilla upp aftur. Hon tók seg úr Fólkatinginum í 2011.

Hon var umhvørvismálaráðharri í donsku stjórnini (Poul Schlüter III) frá 1988 til 1990.
Í 1994 gjørdist hon limur í Evropatinginum, har hon sat til 2004.

Lone Dybkjær var gift við Ib Dybkjær frá 1964 til 1980. Tey áttu tvey børn.
Hon giftist í 1994 við fyrrverandi danska forsætismálaráðharranum Poul Nyrup Rasmussen, sum Lone var gift við til hon doyði..

Ávisingar úteftir
 Lone Dybkjær deyð, kvf.fo, 21. juli 2020
 Lone Dybkjær (RV), ft.dk
Hyldest til Lone Dybkjær, radikale.dk

Keldur

Danskir politikarar
Fólkatingslimir
Politikarar úr Radikale Venstre
Føðingar í 1940
Andlát í 2020


Stjórnin hjá Poul Schlüter II

Stjórnin hjá Poul Schlüter II hevur verið stjórn Danmarkar frá 10. september 1987 til 3. juni 1988.

Onnur stjórnin hjá Poul Schlüter var ein samgonga millum hesar flokkar: Det Konservative Folkeparti (K), Venstre (V), Centrum-Demokraterne (CD), Kristeligt Folkeparti (KF).

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Poul Schlüter II, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
1987
1988


Stjórnin hjá Poul Schlüter III

Stjórnin hjá Poul Schlüter III hevur verið stjórn Danmarkar frá 3. juni 1988 til 18. desember 1990.

Stjórnin var ein samgonga millum Det Konservative Folkeparti (K), Venstre (V) og Radikale Venstre (RV).

Ávisingar úteftir
Regeringen Poul Schlüter III, stm.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
1988
1989
1990


Stjórnin hjá Poul Schlüter IV

Stjórnin hjá Poul Schlüter IV hevur verið stjórn Danmarkar frá 18. desember 1990 til 25. januar 1993.

Fjórða stjórnin hjá Poul Schlüter var ein samgonga millum Det Konservative Folkeparti (K) og Radikale Venstre (RV).

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Poul Schlüter IV, stm.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
1990
1991
1992
1993


Stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen I

Stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen I hevur verið stjórn Danmarkar frá 25. januar 1993 til 27. september 1994.

Fyrsta stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen var ein samgonga millum Socialdemokraterne (S), Centrum-Demokraterne (CD), Radikale Venstre (RV) og Kristeligt Folkeparti (KF).

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Poul Nyrup Rasmussen I, stm.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
1993
1994


Stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen III

Stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen III hevur verið stjórn Danmarkar frá 30. desember 1996 til 23. mars 1998.

Triðja stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen var ein samgonga millum Socialdemokraterne (S) og Radikale Venstre (RV).

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Poul Nyrup Rasmussen III, stm.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
1996
1997
1998


Stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen II

Stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen II hevur verið stjórn Danmarkar frá 27. september 1994 til 30. desember 1996.

Onnur stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen var ein samgonga millum Socialdemokraterne (S), Radikale Venstre (RV) og Centrum-Demokraterne (CD).

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Poul Nyrup Rasmussen II, stm.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
1994
1995
1996


Stjórnin hjá Poul Schlüter I

Stjórnin hjá Poul Schlüter I hevur verið stjórn Danmarkar frá 10. september 1982 til 10. september 1987.

Fyrsta stjórnin hjá Poul Schlüter var ein samgonga millum heser flokkar: Det Konservative Folkeparti (K), Venstre (V), Centrum-Demokraterne (CD),Kristeligt Folkeparti (KF).

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Poul Schlüter II, stm.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
1982
1983
1984
1985
1986
1987


Stjórnin hjá Anker Jørgensen V

Stjórnin hjá Anker Jørgensen V hevur verið stjórn Danmarkar frá 30. desember 1981 til 10. september 1982.

Fimta stjórnin hjá Anker Jørgensen varð skipað við sosialdemokratunum sum einasti flokkur í donsku stjórnini.

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Anker Jørgensen V, stm.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
1981
1982


Stjórnin hjá Anker Jørgensen IV

Stjórnin hjá Anker Jørgensen IV hevur verið stjórn Danmarkar frá 26. oktober 1979 til 30. desember 1981.

Fjórða stjórnin hjá Anker Jørgensen varð skipað við sosialdemokratunum sum einasti flokkur í donsku stjórnini.

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Anker Jørgensen IV, stm.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
1979
1980
1981


Stjórnin hjá Anker Jørgensen III

Stjórnin hjá Anker Jørgensen III hevur verið stjórn Danmarkar frá 30. august 1978 til 26. oktober 1979.

Triðja stjórnin hjá Anker Jørgensen var ein samgonga millum Socialdemokraterne (S) og Venstre (V).

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Anker Jørgensen III, stm.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
1978
1979


Stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen IV

Stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen IV hevur verið stjórn Danmarkar frá 23. mars 1998 til 27. november 2001.

Fjórða stjórnin hjá Poul Nyrup Rasmussen var ein samgonga millum Socialdemokraterne (S) og Radikale Venstre (RV).

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Poul Nyrup Rasmussen IV, stm.dk
Regeringen Poul Nyrup Rasmussen IV, regeringen.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
1998
1999
2000
2001


Stjórnin hjá Helle Thorning-Schmidt II

Stjórnin hjá Helle Thorning-Schmidt II hevur verið stjórn Danmarkar frá 3. februar 2014 til 28. juni 2015.

Onnur stjórnin hjá Helle Thorning-Schmidt var ein samgonga millum Socialdemokraterne (S) og Radikale Venstre (RV)
Tað var ein minnilutastjórn, sum varð stuðlað av Socialistisk Folkeparti (SF) og Enhedslisten (EL).

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Helle Thorning-Schmidt II, stm.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
2014
2015


Stjórnin hjá Lars Løkke Rasmussen II

Stjórnin hjá Lars Løkke Rasmussen II hevur verið stjórn Danmarkar frá 28. juni 2015 til 28. november 2016.

Onnur stjórnin hjá Lars Løkke Rasmussen varð skipað við Venstre (V) sum einasti flokkur í donsku stjórnini.
Tað var ein minnilutastjórn, sum varð stuðlað av trimum flokkum, Dansk Folkeparti (DF), Liberal Alliance (LA) og Det Konservative Folkeparti (K).

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Lars Løkke Rasmussen II, stm.dk
 Regeringen Lars Løkke Rasmussen II, regeringen.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
2015
2016


Stjórnin hjá Lars Løkke Rasmussen III

Stjórnin hjá Lars Løkke Rasmussen III hevur verið stjórn Danmarkar frá 28. november 2016 til 27. juni 2019.

Triðja stjórnin hjá Lars Løkke Rasmussen var ein samgonga millum Venstre (V), Liberal Alliance (LA) og Det Konservative Folkeparti (K). Tað var ein minnilutastjórn, sum varð stuðlað av høgrasinnaða flokkinum Dansk Folkeparti (DF).

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Lars Løkke Rasmussen III, stm.dk
 Regeringen Lars Løkke Rasmussen III, regeringen.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
2016
2017
2018
2019


Stjórnin hjá Mette Frederiksen

Stjórnin hjá Mette Frederiksen hevur verið stjórn Danmarkar síðan 27. juni 2019.

Stjórnin hjá Mette Frederiksen er skipað við sosialdemokratunum sum tann einasti flokkur í donsku stjórnini.
Tað er ein minnilutastjórn, sum verður stuðlað av Socialistisk Folkeparti (SF), Enhedslisten (EL) og  Radikale Venstre (RV).

Listi yvir ráðharrar
Danska stjórnin hevur hesir ráðharrarnar:

Sí eisini
 Danskir forsætisráðharrar

Ávisingar úteftir
Regeringen Mette Frederiksen, stm.dk
 Regeringen Mette Frederiksen, regeringen.dk
Regeringer fra 1953 til i dag, stm.dk

Keldur

Danskar stjórnir
Danskur politikkur
2019


Georgiar

Georgiar ella kartvelar (georgiskt: ქართველები, kartvelebi) — sum eru 5 milliónir fólk. Georgiar tosa georgiskt mál.

Keldur
Eastmond, Anthony (2010), Royal Imagery in Medieval Georgia, Penn State Press
Suny, R. G. (1994), The Making of the Georgian Nation, Indiana University Press
Lang, D. M. (1966), The Georgians, Thames & Hudson
Rayfield, D. (2013), Edge of Empires: A History of Georgia, Reaktion Books
Rapp, S. H. Jr. (2016) The Sasanian World Through Georgian Eyes, Caucasia and the Iranian Commonwealth in Late Antique Georgian Literature, Sam Houston State University, USA, Routledge
Toumanoff, C. (1963) Studies in Christian Caucasian History, Georgetown University Press
Fólk
Georgia