While industrial development is essential for the progress of the country, it is equally important that agriculture gets its due share.
দেশৰ আৰ্থিক বিকাশৰ বাবে শিল্পায়ন যেনেদৰে অপৰিহাৰ্য, তেনেদৰে কৃষিখণ্ডৰ উন্নীতকৰণো সমানেই গুৰুত্বপূৰ্ণ। শিল্পায়ন সফল কৰি তুলিবলৈ হ’লে প্ৰথমে কৃষিখণ্ডৰ উন্নতি সাধন কৰি ল’ব লাগিব। সন্দেহ নাই, কৃষিখণ্ডৰ উন্নীতকৰণৰ বাবে পোনেই জলসিঞ্চন ব্যৱস্থা সুগম কৰি তোলাটো প্ৰয়োজন। জলসিঞ্চনৰ ব্যৱস্থা সুগম হ’লেহে কৃষকসকলে বতৰৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাকৈ গোটেই বছৰজুৰি এডৰা মাটিতে কেইবাটাও শস্য উৎপাদন কৰিব পাৰে। মাটি চহ কৰা, শস্য চপোৱা আদি কামতো উন্নত যান্ত্ৰিক পদ্ধতি প্ৰয়োগ হ’ব লাগিব। কৃষিখণ্ডৰ উন্নীতকৰণত কম গুৰুত্ব দি শিল্পায়নত বেছি গুৰুত্ব দিয়াৰ অৰ্থ হ’ল – দেশৰ জনসাধাৰণৰ মাজত ব্যাপক অসমতাৰ সৃষ্টি কৰা, একাংশ লোকক বিত্তশালী কৰি তোলাৰ পৰিৱৰ্তে গৰিষ্ঠ সংখ্যক লোকক আৰ্থিকভাবে দুৰ্বল কৰি তোলা। সেয়ে চৰকাৰে শিল্পায়ন আৰু কৃষিখণ্ডৰ উন্নীতকৰণৰ মাজত এক পৰিকল্পিত, সমানুপাতিক আৰু সংহতিমূলক বিনিয়োগ আঁচনি গ্ৰহণ কৰা প্ৰয়োজন। নক’লেও হয় যে শিল্প প্ৰযুক্তিৰ তুলনাত কৃষিপ্ৰযুক্তি বহু পিছ পৰি আছে। এক ঘন্টা শ্ৰমৰ উৎপাদন ক্ষমতা শিল্পখণ্ডৰ তুলনাত কৃষিখণ্ডত স্বাভাৱিকতে যথেষ্ট কম। দৃষ্টান্তস্বৰূপে, বৰ্তমান দেশৰ সোতৰখন ৰাজ্যৰ কৃষকৰ গড় আয় বছৰি মাথোন বিশ হেজাৰ টকা। শিল্পখণ্ড আৰু কৃষিখণ্ডৰ মাজত পণ্য উৎপাদনৰ এনে বৃহৎ পাৰ্থক্য থকা বাবেই বিশ্বৰ উন্নত দেশসমূহত শিল্পপণ্য আৰু কৃষিপণ্যৰ মাজত সমতা আনিবলৈ পঞ্চাশ শতাংশ পৰ্যন্ত ৰাজসাহায্য প্ৰদান কৰে। চীনৰ দৰে উন্নয়নশীল দেশেও কৃষিখণ্ডত ৰাজসাহায্য বৃদ্ধি কৰি অহাৰ পৰিৱৰ্তে ভাৰতে কৃষিখণ্ডত ৰাজ সাহায্য বৃদ্ধি কৰাৰ পৰিৱৰ্তে অযৌক্তিকভাবে হ্ৰাস কৰিহে আনিছে।