<MASK> (૧૮૨૦-૧૮૯૮) અને નર્મદ (૧૮૩૩-૧૮૮૬) આધુનિક ગુજરાતી સાહિત્યનો ચીલો ચાતરનાર સર્જકો છે. દલપતરામનું વીણાચરિત્ર તેમની આનંદી અને વિનોદી ભાષાના પ્રયોગ પરની પકડને દર્શાવે છે. તેઓ આધુનિક ગુજરાતી સાહિત્યના પ્રથમ સાહિત્યકાર ગણવામાં આવે છે. તેમના સર્જનમાં ગદ્ય અને પદ્ય બંનેનો સમાવેશ થાય છે. ગદ્યમાં તેમણે નાટક, નિબંધ અને પ્રકીર્ણ વિષયો પર સર્જન કર્યા છે જેમાં લક્ષ્મીનાટક, મિથ્યાભિમાન, સ્ત્રીસંભાષણ, તાર્કિકબોધ, દૈવજ્ઞદર્પણ અને ભૂતનિંબધ સામેલ છે. પદ્યમાં તેમણે ઋતુવર્ણન, ધર્મ, ઈશ્વર, સંસ્થાન સુધારા અને દેશોદ્ધાર પર સર્જનો કર્યા છે જેમાં ફાર્બસવિલાસ, ફાર્બસવિરહ, દલપતપિંગળ અને હોપ વાચનમાળા સામેલ છે.
ગુજરાતી સાહિત્ય
કલાપી દલપતરામ કાન્ત દયારામ