ಮಧ್ಯಯುಗದ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಬಿಮಾರಿಸ್ತಾನ್ ಎಂಬ ಜಾಗೆಯು ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲರಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ಒದಗಿಸುವ ತಾಣವಾಗಿತ್ತು.ಅಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಪರಿಣತರಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲದೇ ಸ್ವಾಗತದೊಂದಿಗೆ ಕಾಳಜಿಯೂ ದೊರೆಯುತಿತ್ತು. ಇದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮಧ್ಯಯುಗದ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ವೈದ್ಯರು ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿಹೋಗಿ ರೋಗ ವಾಸಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಪದ್ದತಿಗೆ ತೆರೆ ಎಳೆದರು.ಹೀಗಾಗಿ ಆಗಿನ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳ ವಿಭಿನ್ನತೆ ಈಗ ಪೂರ್ಣಪ್ರಮಾಣದ ಆರೈಕೆ ತಾಣಗಳಾದವು.ಆಗಿನ ವಾಸಿ ಮಾಡುವ ದೇವಾಲಯ,ನಿದ್ದೆ ದೇವಾಲಯ,ಹಾಸ್ಪೈಸ್,ಆಶ್ರಯ ತಾಣ,ಲೇಜರೆಟ್ ಅಥವಾ ಲೇಪರ್ ಹೌಸ್ ಇತ್ಯಾದಿಗಳು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದವು.ರೋಗಗ್ರಸ್ತರು,ಹುಚ್ಚ(ಮಾನಸಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥ) ಇವರನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ದೂರ ಮಾಡುವುದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿತ್ತು. ಕೆಲವರ ಪ್ರಕಾರ ಬಿಮಾರಿಸ್ತಾನ್ ಗಳೇ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಮೊದಲ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ "ಮೊದಲ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳಾಗಿವೆ."ಇದೇ ಮೊದಲ ಶಬ್ದವೆನ್ನಬಹುದು.
ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಉಚಿತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆಸ್ಪತ್ರೆ 8ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಹರುನ್ ಅಲ್ -ರಸಿದ್ ನ ಅಬ್ಬಾಸಿದ್ ಕಾಲಿಫೇಟ್ ಬಾಗ್ದಾದಲ್ಲಿ ತೆರೆದರು. ಸುಮಾರು872ರಲ್ಲಿ ಈಜಿಪ್ತನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು.ನಂತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹಾಗು ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಸ್ಪೇನ್ ಮತ್ತು ಮಘರಿಬ್ ನಿಂದ ಪರ್ಸಿಯಾದವರೆಗೆ ಈ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳ ಆರಂಭ ಸುರುವಾಯಿತು. ಸಮಯ ಕಳೆದಂತೆ ಪರಿಣತ ವೈದ್ಯರು ಮತ್ತು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸಕರನ್ನು ನೇಮಕಮಾಡಿಕೊಂಡು ಅವರ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ದಿಪ್ಲೊಮಾಗಳು,"ಇಜಾಹ್" ಮುಂತಾದವಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಅವರಿಗೆ ಆಧುನಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಯಿತು. ಮೊದಲ ಮಾನಸಿಕ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯು 705ರಲ್ಲಿ ಬಾಗ್ದಾದನಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಸಲಾಯಿತು. ಹಲವಾರು ಇಸ್ಲಾಮಿಕ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಉಪಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಮೀಸಲಾಗಿದ್ದವು.
ಎಂಟು ಮತ್ತು ಹನ್ನೆರಡೆನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿCE ಮುಸ್ಲಿಮ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು ಉಪಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟ ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಒಂಬತ್ತು ಮತ್ತು ಹತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬಾಗ್ದಾದ್ ನಲ್ಲಿನ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳನ್ನು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ವೈದ್ಯರು ಮತ್ತು ದಾದಿಯರ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾದಲು ಆರಂಭಿಸಿದವು.ಸುಮಾರು ಇಪ್ಪೈದು ವೈದ್ಯರ ತಂಡವೊಂದಿಗೆ ಸಜ್ಜಾಗಿತ್ತು. ತುನೇಸಿಯಾದಲ್ಲಿ ಅಲ್ -ಕ್ವೆರವಾನ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮತ್ತುಒಂದು ಮಸೀದೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಲಾಯಿತು.ಅಘ್ಲಾಬಿದ್ ಈತನ ಆಳ್ವಿಕೆ ಕಾಲದಲ್ಲಿಸುಮಾರು830CE ನಲ್ಲಿ ಸುಸಜ್ಜಿತವಾಗಿ ಆರಂಭವಾದವು.ನಂತರ ಎಲ್ಲ ಸೌಕರ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ನೀರಿಕ್ಷಣಾ ಕೊಠಡಿ ಮತ್ತು ಒಂದು ಮಸೀದೆ ಕಟ್ಟಿಸಿ ವಿಶೇಷ ಸ್ನಾನದ ಮನೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಅಸ್ಪತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಡಾನ್ ನಿಂದ ಕರೆಸಿ ಮಹಿಳಾದಾದಿಯರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳಾ ವೈದ್ಯರನ್ನು ನೇಮಕ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಪ್ರಪಂಚದಲಿನ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರಿಗಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ತಪಾಸಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ,ಔಷಧಿಯ ಶುದ್ಧತೆಯ ನಿಯಮಗಳು,ದಾದಿಯರು,ತರಬೇತಿದಾರರು,ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸಾ ವಿಧಾನಗಳು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದವು. ಈ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ರೋಗಗಳಿಗಾಗಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ವಾರ್ಡ್ ಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.ಹೀಗಾಗಿ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕರೋಗಿಗಳು ಇತರ ಕಾಯಿಲೆಯವರಿಂದ ದೂರ ಇರುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇತ್ತು.

ವಿಭಾಗಗಳು
ಟೀಕೆ
ಸಾಮಾನ್ಯ
ಮಧ್ಯಯುಗದ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಪ್ರಪಂಚ ಮಧ್ಯಯುಗದ