ಮುಸ್ಲಿಂ ರಾಜಮನೆತನದವರು, ಶ್ರೀಮಂತರು ತಮ್ಮ ವೈಭವವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ರತ್ನಗಂಬಳಿಗಳನ್ನು ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಅತಿಥಿಗೃಹಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲಹಾಸುಗಳಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಂದಿನ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸುಲ್ತಾನರಿಗೆ ರತ್ನಗಂಬಳಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇದ್ದ ಪ್ರೀತಿ ಅವರ ಸೌಂದರ್ಯ ಪ್ರಜ್ಞೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿ. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ರತ್ನಗಂಬಳಿಯ ಉಪಯೋಗ ಅವುಗಳ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಮುಸ್ಲಿಮರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರದ ಹಾಸುವಿಗೆ ನಮಾeóïಲಿಕ್ ಎನ್ನುವರು. ಕೆಲವು ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರಗಳಿಗೆ ಸುಂದರ ವಿನ್ಯಾಸದ ಚಿಕ್ಕಗಾತ್ರದ ರತ್ನಗಂಬಳಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಂತಹ ರತ್ನಗಂಬಳಿಗೆ ಮಿಹ್ವೆರಾ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. 

ರತ್ನಗಂಬಳಿಗಳನ್ನು ಹದಿನೇಳನೆಯ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪರ್ಷಿಯದಿಂದ ಏಷ್ಯ ಮತ್ತು ಐರೋಪ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ರಪ್ತು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಯುರೋಪಿನ ಕ್ರೈಸ್ತರು ರತ್ನಗಂಬಳಿಯನ್ನು ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯ ವಸ್ತುವಾಗಿ ಚರ್ಚಿನ ಒಳಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲದ ಹಾಸುಗಳಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಬೇರೆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಗೋಡೆ ಅಥವಾ ಮೇಜಿನ ಮೇಲೆ ಹೊದಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇಟಲಿಯಲ್ಲಿ ರತ್ನಗಂಬಳಿಯನ್ನು ಉಪ್ಪರಿಗೆಯ ಮೊಗಸಾಲೆಯ ಮೇಲೆ ನೇತು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುರೋಪಿಯನ್ನರ ಅಭಿರುಚಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ವಿವಿಧ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿ ಹೆಚ್ಚು ಬೇಡಿಕೆ ಬರುವ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಈಜಿಪ್ಟಿನವರು ರಪ್ತುಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಚದುರಾಕೃತಿ, ಗುಂಡಾಕೃತಿ, ಶಿಲುಬೆಯಾಕೃತಿಯ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಮೇಜಿನ ಮೇಲೆ ಹೊದಿಕೆಯಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದುದುಂಟು. ಹದಿನೇಳನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನೆಲದ ಹಾಸುಗಳಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಹಾಸುಗಂಬಳಿ ಇಪ್ಪತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸುವ ವಸ್ತುವಾಯಿತು. ಕೈಗಾರಿಕಾಕ್ರಾಂತಿಯ ಬಳಿಕ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ರತ್ನಗಂಬಳಿಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕೈಮಗ್ಗದ ದುಬಾರಿ ಬೆಲೆಯ ರತ್ನಗಂಬಳಿಗಳಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆ ಕುಸಿಯಿತು.

ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ನರು, ಯುರೋಪಿನ್ನರು ಎಲ್ಲರಂತೆ ನೆಲಹಾಸಾಗಿ, ದ್ವಾರದ ತೆರೆಗಳಾಗಿ ರತ್ನಗಂಬಳಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಜರಿಗೆ ಕಪ್ಪಕೊಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ರತ್ನಗಂಬಳಿಯನ್ನು ಕೊಡುವ ಪದ್ಧತಿ ಮುಸ್ಲಿಮರ ಕಾಲದಲ್ಲಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ನೆರೆ ರಾಜ್ಯಗಳ ಸ್ನೇಹ ಸಂಪಾದಿಸಲು ನವಾಬರು ರತ್ನಗಂಬಳಿಗಳನ್ನು ಕಾಣಿಕೆಯನ್ನಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಿದುದ್ದುಂಟು. ಇಂಥ ಕೊಡುಗೆ ಸ್ನೇಹ ಬಾಂಧವ್ಯದ ಸಂಕೇತವಾಗಿತ್ತು. ಮುಸ್ಲಿಂ ಸುಲ್ತಾನರು ಪ್ರಯಾಣದ ಬಿಡಾರಗಳಲ್ಲಿ ಡೇರೆಗಾಗಿ, ಗೋರಿಯ ಹೊದಿಕೆಗಾಗಿ, ಕುದುರೆ ಸವಾರಿಯಲ್ಲಿ ಆಸನದ ಪೀಠಕ್ಕೂ ರತ್ನಗಂಬಳಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಸ್ಪೇನ್
ತುರ್ಕಿ
ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರತ್ನಗಂಬಳಿಗಳು
ರತ್ನಗಂಬಳಿಗಳ ಬಳಕೆ