অভিনয়ৰ বাবে প্ৰস্তুত কৰা পুতলাবোৰৰ হাত ভৰি আৰু ডিঙি দৰ্শকে দেখা নোপোৱাকৈ ক’লা সূতা এডাল বান্ধি আঁৰ কাপোৰ আঁৰত থকা এজন ব্যক্তিয়ে ভিতৰৰ পৰা পুতলাবোৰ পৰিচালনা কৰে। আঁৰ কাপোৰ আঁৰত থকা ব্যক্তিজনে ক’লা সূতাৰ সহায়ত অৰ্থপূৰ্ণ আৰু জীৱন্ত ৰূপত পুতলাবোৰ পৰিচালনা কৰে। সূতা ধৰি প্ৰদৰ্শন কৰা এই কাৰ্য পৰাই পিছলৈ নিশ্চয় সূত্ৰধাৰ শব্দটো অহা বুলি ভবাৰ থল আছে। নাটকত সূত্ৰধাৰে পুতলাৰ দ্বাৰা অভিনয় কৰায়।খোল,তাল আদিৰ তালে তালে পৰিবেশ উত্তপ্ত কৰি তোলে।পুতলা নাচ অভিনয়ৰ সময়ত নল বা খাগৰী,কলপাত, বাঁহেৰে সজা পেঁপাৰ সহায়ত অভিনয় বিশ্বাসযোগ্য কৰি তুলিবলৈ বিভিন্ন ধৰণৰ পুতলাৰ মাত উলিয়াই বচন মাতে। ইয়াৰ লগে লগে বায়ন নামৰ এজন পাৰদৰ্শী ব্যক্তিয়ে পুতলাৰ বচন আৰু অভিনয় ব্যাখ্যা কৰি গৈ থাকে। পুতলা নাচ প্ৰদৰ্শনৰ বাবে এখন সুকীয়া মঞ্চৰ প্ৰয়োজন। দৰ্শক আৰু মঞ্চৰ মাজৰ ঠাইখিনিত গায়ন-বায়নৰ দলটি থাকে, সৰ্ম্পূন দলটিত মুঠ ছয়,সাতজন মান লোক থাকে। গায়ন-বায়নৰ গীতৰ মাজেদি অভিনয়ৰ কাহিনীভাগে বিকাশ লাভ কৰে। পুতলাই বায়নৰ লগত কথা পাতি ৰাইজক হঁহুৱায়।এই নাচত নৱৰস থাকে।গায়ন-বায়নৰ দলটিৰ কাষতে থকা মঞ্চৰ আঁৰকাপোৰৰ সিপাৰেদি পুতলাবোৰৰ প্ৰৱেশ আৰু প্ৰস্থান দেখুওৱা হয়। সূত্ৰধাৰ সকলে পুতলাৰ সহায়ত ধৰ্মীয় আখ্যানৰ পৰা আৰম্ভ কৰি আন বিভিন্ন আখ্যান ব্যাখ্যা আৰু অভিনয় কৰি দেখুৱাই।
পুতলা প্ৰস্তুত প্ৰণালী
অসমৰ পুতলা নাচ
পুতলা নাচৰ অভিনয় প্ৰক্ৰিয়া
পুতলা নাচৰ প্ৰকাৰ