[[File:Raggiana Bird-of-Paradise wild 5.jpg|thumb|alt= Bird faces up with green face, black breast and pink lower body. Elaborate long feathers on the wings and tail.|right|বাৰ্ড অব পেৰেডাইজ ([[:en:Bird of Paradise|Bird of Paradise]])ৰ অন্তৰ্গত অন্য প্ৰজাতিসমূহৰ দৰেই [[:en:Raggiana Bird of Paradise|Raggiana Bird of Paradise]]ৰ মতা চৰাইটোৰো প্ৰজনন কালত অত্যন্ত উজ্জ্বল আৰু দেখনিয়াৰ ৰং হোৱা দেখা যায়৷ ই মাইকী চৰাইজনীক মুগ্ধ কৰাত সহায় কৰে৷ ]]
চৰাইৰ প্ৰজাতিসমূহৰ ভিতৰত ৯৫% চৰায়ে একগামী (monogamous)৷ প্ৰজাতি ভেদে চৰায়ে প্ৰায়ে প্ৰজনন কালছোৱা, কেতিয়াবা কেইবাবছৰলৈ আৰু কোনো কোনো ক্ষেত্ৰত মৃত্যু পৰ্যন্ত যোৰা পাতি থাকে৷ একগামীতাই মাক-দেউতাকৰ যত্নৰ নিশ্চিতি দিয়ে৷ 

অন্যান্য বংশবৃদ্ধিৰ প্ৰক্ৰিয়া (mating systems) সমূহ হ'ল, পলিগাইনি ([[:en:Polygyny|polygyny]]), পলিএন্ড্ৰি ([[:en:Polyandry|polyandry]]), পলিগেমী ([[:en:Polygamy|polygamy]]), পলিগাইনেন্ড্ৰি ([[:en: Polygynandry|polygynandry]]) আৰু [[:en:Promiscuity|promiscuity]] ইত্যাদি৷ 

প্ৰজননৰ সময়ত প্ৰধানকৈ মতা চৰাইটোৱে বিভিন্ন ধৰণৰ প্ৰদৰ্ষণ (courtship display) কৰে৷ প্ৰায়বোৰ এনে প্ৰদৰ্শন সাধাৰণতে চৰাইৰ গান বা বিশেষ মাত , নাচোন, উৰন্ত অৱস্থাত কৰা ডেউকাৰ কৌশল আদিৰ মাধ্যমত হয়৷ মাইকী চৰায়ে এনে প্ৰদৰ্শন সমূহৰ ভিত্তিত পছন্দৰ মতা চৰাইটো নিজৰ লগৰীয়া হিচাপে বাচনি কৰে৷ [

উমনি পৰজীৱী (Brood parasites)
মানৱ সমাজত গুৰুত্ব
ধৰ্ম আৰু লোক-সংস্কৃতিত
সমাজ