१९७० आणि ८०च्या दशकात पियागे यांच्या कन्स्ट्रक्टिव्हिस्ट थिअरीचा मोठा प्रभाव होता. पिआगे यांची स्वतःची रूची मानसिक विकासाच्या वर्णनात्मक अभ्यासामध्ये असली, तरी ’कन्स्ट्रक्टिव्हिस्ट थिअरी ऑफ लर्निंग’, म्हणजेच शिकण्याच्या कार्यप्रवर्तक सिद्धातांचं पायाभरणीचं बरचसं काम त्यांनी केलं. पिआगे यांचा असा विश्वास होता, की शिकण्याची प्रक्रिया ही मनात सुरू होते: बालकं स्वतःला आलेले अनुभव आणि त्यावर नंतर त्यांचं त्यांनी केलेलं मनन, याच्या आधारावर त्यांचं विश्वाबद्दलचं ज्ञान उभं करतात. ते म्हणत, “तर्कशास्त्र हे जन्मत: येत नसून, ते वेगळं तयार केलेलं आहे. त्यामुळे शिकण्याची पहिली पायरी म्हणजे कारणमीमांसा शोधणे.” पिआगे यांनी आखून दिलेल्या चौकटीनुसार शिक्षकांनी विद्यार्थ्यांना नुसतीच माहिती देण्यापेक्षा बालकं कुठून स्वतः ज्ञान मिळवू शकतील याची दिशा दाखवायला हवी.
पिआगे यांच्या सिद्धांतानुसार, जेव्हा लहान मुलांना एखादी माहिती पहिल्यांदाच नव्याने समजते, तेव्हा त्यांची तेव्हाची जी समज असते त्यात ती माहिती ते बसवायचा आणि मिसळायचा प्रयत्न करतात. माहिती बसवण्याच्या प्रक्रियेत मनात योजना आणि त्यांचं रूप तयार करणं, ज्यायोगे त्या सत्य परिस्थितीच्या ब-यापैकी जवळ जातील हे टप्पे येतात. मिसळण्याच्या प्रक्रियेत मनात तयार असलेल्या योजनांमध्ये नवीन माहिती बसवण्याचा भाग येतो. या दोन प्रक्रियांच्या आधारावर लहान मुलं त्यांच्या मनातली रूपं आणि सत्य यांचा ताळमेळ कसा बसवायचा हे शिकतात. चुकांमधूनही ती शिकतात.
पिआगे यांच्या विचाराचा भर कार्यानुभावावर आधारित शिक्षणावर होता. शाळेत असताना हे अनुभव अधिकाधिक प्रत्यक्ष कार्यानुभावावर आधारित आणि ठोस होत जातात, कारण मुलं चुका करता करता शिकतात. त्यामुळे शोध घेणे, विविध वस्तू हाताळणे आणि नवनवीन वातावरणातले अनुभव घेणे हे बालकांच्या सुरूवातीच्या शिक्षणामधले तीन अतिशय महत्त्वपूर्ण घटक आहेत. आलेल्या अनुभवांवर नंतर केलेलं मनन हेही तितकाच महत्त्वाचं आहे.
पियागे यांची मनन करण्याच्या संकल्पनेचा प्रभाव गणिताच्या शिक्षणावर पडला. मनन करताना बालकं त्यांना माहित असलेल्या साध्या सोप्या बांधणीमधून वरच्या स्तरावरचा मानसिक विकास साधू शकतात. त्यामुळे बालकं गणिती बांधणीचा विकास करायला शिकतात, जे केवळ माहिती मिळवणं आणि ती आहे त्या माहितीमध्ये मिसळवणं याच्या ताळमेळातून साध्य होऊ शकत नाही.
पिआगे यांच्या सिद्धांतानुसार, भाषा आणि प्रतिकं आधी निर्माण होतात आणि मग त्यानंतर त्यांच्याशी संबंधित मानसिक प्रतिकं तयार होतात. संशोधनातही असं सिद्ध झालेलं आहे की बालकं ज्या विशिष्ट मर्यादेपर्यंत लिखित आकडे आणि प्रत्यक्ष संख्या यांचा विचार करू शकतात त्या मर्यादेपर्यंतच ते मनन करू शकतात. पिआगे यांचं असंही म्हणणं होतं की रुढ पद्धतीनं शिक्षण दिलं नाही, तरी बालकं चार गणिती क्रियांकरता स्वतःची वेगळी पद्धत शोधून काढू शकतात.
पिआगे यांच्या सिद्धातांमधून असाही अर्थ काढता येतो की लहान बालकांच्या विविध प्रकल्पांची आखणी आणि बांधणी करण्यासाठी संगणकाचा उपयोग एक खूप चांगलं शैक्षणिक साधन म्हणून करता येऊ शकतो. मॅककॅरिक आणि झियोमिंग यांच्यानुसार संगणकावरचे खेळ या सिद्धांताशी सुसंगत आहेत. पण प्लोमॅन आणि स्टीव्हन यांचा शोध असा होता की शिशूशाळेच्या वर्गात संगणकाचा प्रभाव मर्यादित असतो; त्यांच्या शोधानुसार जेव्हा शिक्षकांनी सांगितल्याप्रमाणे संगणकाचा वापर केला जातो, तेव्हाच त्याचा प्रभाव पडतो. याचा अर्थ असा, की कन्स्ट्रक्टिव्हिस्ट थिअरीनुसार संगणकाच्या यशस्वी वापरासाठी शिशूशाळेच्या शिक्षकांची फार महत्त्वाची भूमिका असते.

टिपण
पिआगे यांची ’कन्स्ट्रक्टव्हिस्ट थिअरी’
विषय
वायगॉट्स्की यांचा सामाजिक-सांस्कृतिक शैक्षणिक सिद्धांत