गोपीनाथ मुण्डे यांनी महाराष्ट्राचे राजकारण मोठ्या हिमतीने केलेले आहे. ते राजकारणात पुढे जायला लागले तसे त्यांचे अनेक सहकारी त्यांच्यापासून दुरावलेले आहेत. मात्र या दुरावलेल्या लोकांमुळे गोपीनाथ मुण्डे यांच्या स्थानाला फारसा धक्का लागलेला नाही. महाराष्ट्रात मुण्डे यांचे अनेक मोहरे इतर पक्षामध्ये जात असल्यामुळे मुण्डे यांच्या ताकदीवरही परिणाम होत आहे पण अस्तित्व क्षीण झाले नाही. या पडझडीचा फायदा राष्ट्रवादीने घेतला. गोपीनाथ मुण्डे यांचे एक निकटचे सहकारी माजी खासदार जयसिंहराव गायकवाड पाटील हे मुण्डे यांच्यावर चिडून राष्ट्रवादीत गेले होते. तिथे त्यांना खासदारही करण्यात आले. परंतु कालांतराने राष्ट्रवादीचे खरे स्वरूप त्यांच्या लक्षात आले आणि ते आता भाजपमध्ये परत आले आहेत.
गोपीनाथ मुण्डे यांचे एक निकटचे सहकारी खासदार व माजी महसूल राज्यमंत्री उदयनराजे भोसले हे कॉंग्रेसमध्ये गेले होते.

गोपीनाथ मुण्डे यांचे समर्थक व माजी खासदार हरिभाऊ राठोड २० जून, इ.स. २०११ ला कॉंग्रेसमध्ये गेले.

भाजपचे ज्येष्ठ नेते गोपीनाथ मुण्डे यांचे कट्टर समर्थक व भाजपचे जतचे आमदार प्रकाश शेण्डगे यांनी मुण्डेंसोबत फारकत घेत कॉंग्रेसमध्ये प्रवेश केला.

विमल मुन्दडा यांना प्रथम गोपीनाथ मुण्डेने आमदार केले. त्यांनी पक्ष बदलला तरी मुण्डे कुटुम्बाशी स्नेह कायम ठेवला. मुण्डेंनी अनेकांना मोठे केले, परंतु पश्चिम महाराष्ट्रातील पुढाऱ्यांच्या भुलथापांना ते बळी पडले आणि त्यांनी पक्ष बदलला.

गेवराईतील माजी आमदार अमरसिंह पण्डित यांनीही वेगळी चूल मांडली आहे.

भाजपचे खासदार गोपीनाथ मुण्डे यांचे बीडजिल्हय़ातील खन्दे समर्थक म्हणून अमरसिंह पण्डित यांच्याकडे पाहिले जात होते. खासदार गोपीनाथ मुण्डे यांची साथ सोडून भाजपतून राष्ट्रवादी कॉंग्रेसमध्ये प्रवेश केला.

गोपीनाथ मुण्डे यांचे निकटवर्तीय पहिल्यांदा त्यांना सोडून जात आहेत असे नाही. यापूर्वीही टी. पी. मुण्डे, विनायक मेटे, बदामराव पण्डित, फुलचन्द कराड असे कितीतरी नेते त्यांना सोडून इतर पक्षांमध्ये गेले. यापूर्वी भाजप सोडलेले फुलचन्द कराड, टी.पी. मुण्डे, बदामराव पण्डित ही मण्डळी पुन्हा भाजपमध्ये परतण्याच्या मार्गावर आहेत.
गोपीनाथ मुण्डे यांचे जावई डॉ. मधुसुदन केन्द्रे यांनी भाजप सोडून राष्ट्रवादी कॉंग्रेसमध्ये प्रवेश केला.परभणी जिल्ह्यात झालेल्या कार्यक्रमात उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांच्या उपस्थितीत केन्द्रे यांनी राष्ट्रवादी कॉंग्रेसमध्ये प्रवेश केला.
बीड जिल्हा हा गोपीनाथ मुण्डेंचा जिल्हा म्हणून ओळखला जातो. या जिल्ह्यात गोपीनाथ मुण्डे ठरवतील ते होते असे मानले जायचे

एकेकाळी बीड जिल्ह्यासाठी गोपीनाथ मुण्डे म्हणतील ती पूर्व दिशा होती. जिल्हा परिषद, पंचायत समित्या, पतसंस्था, बाजार समित्या, जिल्हा बॅंक, नगरपालिका आदी सत्तास्थानांवर खासदार मुण्डेंचा प्रभाव होता. जिल्ह्यात प्रबळ विरोधक कोणीच नसल्यामुळे सर्व जाती-धर्मांच्या कार्यकर्त्यांना हाताशी धरून त्यांनी राजकीय वैभव प्राप्त केले होते, पण नंतर याला ओहोटी लागत गेली. इ.स. २००७ बीड मध्ये जिल्हा परिषद निवडणुकीनंतर भाजपमध्ये पानगळ सुरू झाली. राज्यमंत्री प्रकाश सोळंके, आमदार सुरेश धस यांनी खासदार मुण्डेंसोबत सवतासुभा करीत राष्ट्रवादीशी सलगी साधली.

इ.स. २००९ विधानसभेच्या वेळी भाजपाने उमेदवारी न दिल्यामुळे भीमराव धोण्डे व साहेबराव दरेकर या माजी आमदारांनी मुण्डेंसोबत फारकत घेत राष्ट्रवादी कॉंग्रेसमध्ये प्रवेश केला.
इ.स. २०१२ केज विधानसभेच्या वेळी भाजपाने उमेदवारी न दिल्यामुळे माजी डॉ. नयना सिरसाट मुण्डेंसोबत सवतासुभा करीत अपक्ष उमेदवारी कायम केली
अजित पवारांनी गोपीनाथ मुण्डे यांना बीड जिल्हा परिषद निवडणुकीमध्ये पराभूत करण्याचे शर्थीचे प्रयत्न चालवले आहेत.

शरद पवार विरुद्ध गोपीनाथ मुण्डे यांच्यातील शीतयुद्धाच्या पार्श्‍वभूमीवर अजित पवार यांनी गोपीनाथ मुण्डे यांना त्यांच्या जिल्ह्यात धक्का देण्यासाठी पुढाकार घेतला. धनंजय या मुण्डे यांच्या नाराज पुतण्याला हेरले आणि त्याला राष्ट्रवादीच्या कळपात आणले.

गोपीनाथ मुण्डे आणि थोरले बंधू पण्डितअण्णा मुण्डे यांच्यातील भाऊबंदकीचा वाद टोकाला गेला. बीड जिल्हा परिषदेच्या निवडणुकीपासून ते गोपीनाथ मुण्डेपासून दूर गेले.

उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांनी खासदार गोपीनाथ मुण्डे यांचे बंधू पण्डितराव मुण्डे यांना राष्ट्रवादीत घेऊन खासदार गोपीनाथ मुण्डे यांच्या राजकीय वर्चस्वाला सुरुंग लावले. त्यामुळे कौटुम्बिक पातळीवर एकाकी पडलेल्या आणि बीड जिल्ह्यातला एकही मोठा नेता सोबत नसल्याने खासदार गोपीनाथ मुण्डेंच्या दृष्टीने ही खऱ्या अर्थाने राजकीय अस्तित्वाची लढाई ठरली. तीत आतापर्यंतचे सर्व कसब पणाला लावताना जिल्ह्य़ात तळ टोकून खासदार गोपीनाथ मुण्डेंनी एकहाती निवडणूक लढविली आणि जनसमर्थन आपल्या बाजूला वळवण्यात लक्षणीय यश मिळविले.
बीड जिल्ह्यातीलच नाही तर राज्यातील जनतेनं अजितदादांच्या टगेगिरीला चांगलाच टोला देत मुण्डेंना भरभरून मतदान दिलंय. ३५ वर्ष मुण्डेंची एकहाती सत्ता असलेल्या परळीत मुण्डेंना शह देण्यासाठी अजितदादांनी धनंजयची मदत घेलली. मुण्डेंना शह देण्यासाठी अजितदादांनी मुद्दामहून परळीत प्रचाराचा नारळ फोडला. बीडमध्ये मुण्डेंचं घर फोडून पण्डितअण्णा आणि धनंजयला राष्ट्रवादीच्या गळाला लावलं खरं पण बीडच्या जनतेनं गोपीनाथरावांच्या बाजूनं कौल देवून अजितदादांच्या फोडाफोडीच्या राजकारणाला सडेतोड उत्तर दिलंय. बीडला गड राखण्यात मुण्डे यशस्वी ठरले आणि त्यांनी दादांच्या टगेगिरीची चांगलीच धोबीपछाड केलीय. मुण्डेंचं पानिपत करू असं म्हणणाऱ्या धनंजय मुण्डेंचे पानिपत झालंय. याठिकाणी पण्डितअण्णांचा दारूण पराभव झालाय. फक्त बीड जिल्ह्यातच नाही तर एकूणच मराठवाड्यात अजितदादांनी सपाटून मार खाल्ला. गंगाखेडमध्ये मधूसुदन केन्द्रेंना आपल्या गोटात घेणाऱ्या राष्ट्रवादीला चांगलाच धक्का बसलाय. मुण्डेंची ताकद कमी करण्यासाठी केंद्रेंना राष्ट्रवादीत घेतलं खरं मात्र या ठिकाणी केंद्रे अपयशी ठरले. यावेळी गंगाखेडमधील राष्ट्रवादीचं संख्याबळ घटलंय. एकूणच काय तर अजितदादांच्या निवडणुकीच्या तोंडावर फोडाफोडीच्या राजकारणाला मराठवाड्यातील जनतेनं चांगलंच प्रत्यूत्तर दिलंय. मुण्डेंवर केलेली टोकाची टीका आणि घर-घरात फुट पाडण्याच्या दादांच्या राजकारणाला सध्यातरी घरघर लागलीय. फोडा-फोडीचं राजकारण करून सत्ता मिळवण्याचं स्वप्न पाहणाऱ्या अजितदादांच्या राजकारणाला राज्यातील जनतेनं चांगलीच चपराक दिलीय.
आगामी जिल्हा परिषद, नगर परिषद व पंचायत समितीच्या निवडणुका आरपीआयला सोबत घेऊन लढविणार असल्याचे भाजप नेते खा. गोपीनाथ मुण्डे पत्रकारांशी बोलतांना सांगितले. आयोजित पत्रकार परिषदेत बोलतांना खा. मुण्डे म्हणाले की, आगामी निवडणुकीमध्ये युती बरोबर रिपाईला सोबत घेण्यात येणार आहे. त्यामुळे या निवडणुकीत युतीची सत्ता येईलच असा ठाम विश्वास खा. मुण्डे यांनी व्यक्त केला.

देशात किंवा राज्यांमध्ये एका पक्षाची सत्ता येऊ शकत नाही असे चित्र आहे. या पार्श्वभूमीवर महाराष्ट्रात कॉंग्रेस-राष्ट्रवादी कॉंग्रेसला सत्तेतून हटवायचे असेल तर समविचारी शक्तींनी एकत्र आले पाहिजे अशी लोकभावना आहे. याचा अंदाज घेवून शिवसेना आणि मनसे यांनी आगामी राजकीय वाटचालीचा विचार करावा आणि अहंकार सोडून विधायक भूमिका घेवून एकत्र यावे, मनसेसोबत भाजप-सेनेने युती करावी या प्रस्तावावर शिवसेना आणि मनसे या दोन्ही पक्षांकडून कडाडून टीका झाली असली तरी सर्वसामान्य जनतेच्या मनात तोच विषय असल्यामुळे भाजपचे नेते गोपीनाथ मुण्डे यांनी त्याच प्रस्तावाचा पुनरूच्चार नांदेड येथील भाजपचा विभागीय मेळाव्यात केला. मुण्डे यांनी महायुती होण्याची गरज प्रतिपादित केली.
खडकवासला विधानसभा मतदारसंघात भाजपचे उमेदवार भीमराव तापकीर विजयी झाल्याची प्रतिक्रिया विचारली असता मुण्डे म्हणाले की, अजितदादांच्या मनमानी कारभाराला मतदारांनी दिलेले हे चोख उत्तर आहे. सत्तेचा माज, टगेगिरी आणि मस्तीची भाषा त्यांच्या डोक्यात शिरली होती. पण, मतदारांनी त्यांना त्यांची जागा दाखवून दिली आहे. भाजप, शिवसेना आणि रिपाई पक्ष आठवले गटाच्या युतीनंतर मिळालेला हा पहिलाच विजय आहे. या युतीवर मतदारांनी शिक्कामोर्तब केल्याचे या निकालानंतर स्पष्ट होत आहे. महागाई, भ्रष्टाचार आणि दहशतवाद रोखण्यात सरकारला आलेल्या अपयशामुळे मतदारांच्या मनात खदखदत असलेल्या असन्तोषाला मतदारांनी या निवडणुकीच्या माध्यमातून मार्ग मोकळा करून दिला असे स्पष्ट करीत मुण्डे म्हणाले की, जनता चांगल्या पर्यायाच्या शोधात होती आणि तो पर्याय त्यांना सापडला आहे.

संघर्ष प्रतिमा
राजकीय कारकिर्द
व्यक्तिगत आयुष्य
राजकीय कर्तृत्व