સ્વાઝીલેન્ડ ભૌગોલિક ખામીયુક્ત પ્રદેશ પર વસેલું છે જે લેસોથોની ડ્રેકેન્સબર્ગ પર્વતમાળા, ઉત્તર થઈને ઝિમ્બાબ્વેના પૂર્વીય ઉચ્ચપ્રદેશો, કેન્યાની ગ્રેટ રીફ ખાણો થઈને અંતે, પેટેર્સ હાલનું તૂર્કીમાં થઈને પસાર થાય છે.

નાનો, ચોતરફ ભૂમિ સરહદ ધરાવતો દેશ, સ્વાઝીલેન્ડ છે જેની ઉત્તર, પશ્ચિમ અને દક્ષિણ સરહદે દક્ષિણ આફ્રિકા ગણરાજ્ય છે અને પૂર્વ સરહદે મોઝામ્બિકા છે. સ્વાઝીલેન્ડમાં 17,364 કિમીનો ભૂમિ વિસ્તાર હોવા છતા, અંદાજે તે વેલ્સના કદ અથવા અમેરિકાના ન્યૂ જર્સી રાજ્ય જેવડો દેશ છે, જેમાં ચાર ભૌગોલિક પ્રદેશો આવેલા છે. તે ઉત્તરથી દક્ષિણ તરફ ઊંચાઈવાળો પ્રદેશ ધરાવે છે.

સ્વાઝીલેન્ડ અંદાજે 26°30'એસ (S), 31°30'ઈ (E) પર આવેલું છે. સ્વાઝીલેન્ડમાં અનેક પ્રકારની ભૂમિ છે જેમાં મોઝામ્બિકન સરહદે ડુંગરાળ પ્રદેશથી માંડીને પૂર્વમાં ઘાંસના મેદાનો અને ઉત્તર-પશ્ચિમમાં વરસાદી જંગલો આવેલા છે. આ દેશમાં ગ્રેટ ઉસુતુ નદી સહિતની કેટલીક નદીઓ પણ વહે છે.

મોઝામ્બિકા સાથેની પૂર્વ સરહદમાં પર્વતમાળા લુબોમ્બો છે, જે અંદાજે 600 મીટર ઊંચાઈ ધરાવે છે. ત્રણ નદીઓ ન્ગ્વાવુમા, ઉસુતુ અને મ્બ્લુઝીના ધસમસતા પ્રવાહના કારણે પર્વતો તુટી ગયા છે. આ દેશ પશુપાલન પર આધારિત છે.

દેશની પશ્ચિમ સરહદનો વિસ્તાર સરેરાશ 1200 મીટરની ઊંચાઈ ધરાવતા પ્રદેશોના ઢોળાવ પર વસેલો છે. પહાડો વચ્ચે થઈને પસાર થતી નદી ઊંડી ખાણોમાંથી ખળખળ કરતી વહે છે જેના કારણે આ પ્રદેશ ઘણો રમણીય લાગે છે. મ્બાબાને તેની રાજધાની છે જે ઊંચા સપાટ મેદાનો પર વસેલી છે.

મધ્યમ ઊંચાઈ ધરાવતો પ્રદેશ સમુદ્ર સ્તરથી લગભગ 700 મીટરે વસેલો છે જેમાં સ્વાઝીલેન્ડની સૌથી વધારે વસ્તી છે અને પર્વતીય પ્રદેશો કરતા ઓછો વરસાદ થાય છે. માન્ઝીની, અહીંનું મુખ્ય વ્યાપારિક અને ઔદ્યોગિક શહેર છે જે મધ્યમ ઊંચાઈઓના પ્રદેશો પર વસેલું છે.

સ્વાઝીલેન્ડનો નીચાણવાળો પ્રદેશ અંદાજે 250 મીટરની ઊંચાઈએ વસેલો છે અને બીજા વિસ્તારો કરતા ઓછી વસ્તી ધરાવે છે તેમજ વૃક્ષો અને ઘાંસના મેદાનોના કારણે લાક્ષાણિક આફ્રિકન દેશ દેખાય છે. આ પ્રદેશમાં પ્રારંભિક દિવસોમાં મોટાપાયે મેલેરિયા ફેલાવાથી તેનો વિકાસ થંભી ગયો છે.

સ્વાસ્થ્ય
વહીવટી વિભાગો
વસ્તી-વિષયક માહિતી
ભૂગોળ