ঈদগাহ ময়দানত গোট খোৱা মুছলমান লোকসকলে জাক পাতি দলিতসকলৰ বস্তিত গণ লুটপাত, জুই লগাই দিয়া আদি কাৰ্যত লিপ্ত হ’ল। তেওঁলোকে নগৰৰ বিভিন্ন অঞ্চলত আৰক্ষী বাহিনীৰ লোককো মাৰধৰ কৰিলে। উত্তৰ প্ৰদেশৰ সশস্ত্ৰ আৰক্ষীৰ এজন কনিষ্টবলক জীয়াই জীয়াই পুৰি মাৰিলে। সন্ধিয়ালৈ মুছলমানসকলৰ এটা গোটে গলছহিদ আৰক্ষী চকীত জুই লগাই দিয়ে আৰু দুজন আৰক্ষীক হত্যা কৰি অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ লুট কৰে। ইয়াৰ পিছত আৰক্ষীয়েও হিংসাত্মক পন্থা লয়।

পিছদিনা ১৪আগষ্টত জামাত-ই-ইছলামী-হিন্দে বিভিন্ন ৰাজনৈতিক দলৰ মুছলমান লোকসকলক গোট খুৱায় আৰু সংঘৰ্ষটোক গৰিহণা দি এটা বিবৃতি জাৰী কৰে। পৰৱৰ্তী পৰ্যায়ত হিংসাই ধৰ্মীয় ৰূপ লয় আৰু মোৰাদাবাদ জিলাৰ গ্ৰামীণ অঞ্চলকে ধৰি ওচৰৰ আলিগড় নগৰতো হিংসা বিয়পি পৰে। হিংসা প্ৰশমণ কৰিবলৈ অঞ্চলটোত সেনা বাহিনী নিয়োগ কৰা হয়। ২ চেপ্তেম্বৰলৈ মোৰাদাবাদত হিংসা নিয়ন্ত্ৰণাধীন হয় আৰু চৰকাৰে সেনা বাহিনীক অপসাৰণ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে।
ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ নেতা ভি পি সিঙৰ মুখ্যমন্ত্ৰিত্বৰ কালচোৱাত এই সংঘৰ্ষৰ ঘটনা ঘটে। কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী যোগেন্দ্ৰ মাকৱানাই হিংসাৰ বাবে আৰ.এচ.এচ, জনসংঘ আৰু ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টিক জগৰীয়া কৰে। প্ৰধান মন্ত্ৰী ইন্দিৰা গান্ধীয়ে ইয়াৰ আঁৰত বিদেশী শক্তি (অৰ্থাৎ পাকিস্তানৰ) সাম্প্ৰদায়িক দলবোৰ থকাৰ অভিযোগ কৰে। দি টাইমচ্ অৱ ইণ্ডিয়াৰ সম্পাদক গিৰিলাল জৈনে মুছলমানসকলৰ মাজত থকা “অসামাজিক ব্যক্তি” (anti-social elements) কিছুমানক আংশিকৰূপে দায়ী কৰে। মুছলমান নেতাসকলে প্ৰকৃত সত্যক আওকান কৰি আৰ.এচ.এচক জগৰীয়া কৰিব বিচৰা কথাটোৰো সমালোচনা কৰে। তেওঁ ইন্দিৰা গান্ধীৰ ‘’বিদেশী হাত’’ তত্বটোকো credence দিয়ে আৰু উত্তৰ প্ৰদেশলৈ অহা পাকিস্তানৰ ভ্ৰমণকাৰীৰ এখন তালিকা দি এটা প্ৰবন্ধও প্ৰকাশ কৰে। বি.জে.পি. নেতা লালকৃষ্ণ আদৱানীয়ে হিংসাৰ বাবে মুছলমান নেতাসকলক দোষাৰোপ কৰে। চৰকাৰে এলাহাবাদ উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ বিচাৰপতি চাক্সেনাক সংঘৰ্ষৰ বিষয়ে অনুসন্ধান কৰিবলৈ নিয়োগ কৰে। বিচাৰপতি চাক্সেনাই ১৯৮৩ৰ মে’ত প্ৰতিবেদন দাখিল কৰে, য’ত হিংসাত্মক ঘটনাৰাজিৰ বাবে মুছলমান নেতাসকল আৰু ভি.পি. সিঙৰ প্ৰতি আঙুলি টোৱোৱা হৈছিল।
ফিৰিঙতি
পৰৱৰ্তী প্ৰভাৱ
পৃষ্ঠভূমি
আগষ্ট হিংসা