ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ পশ্চিম উপকূলৰ মহাৰাষ্ট্ৰৰ কুৰলা অঞ্চলত আনন্দীবাঈৰ জন্ম হৈছিল। জন্মতে তেওঁৰ নাম যমুনা আছিল। সেই সময়ত প্ৰচলিত বাল্যবিবাহৰ ৰীতি অনুসৰি মাত্ৰ ন বছৰ বছয়তে গোপালৰাও যোশীৰ লগত তেওঁৰ বিবাহ হয়। গোপালৰাও তেওঁতকৈ প্ৰায় ২০ বছৰ ডাঙৰ আছিল আৰু তেওঁৰ প্ৰথম পত্নী ঢুকাইছিল।

বিয়াৰ পিছত গোপালৰাওৱে তেওঁৰ নাম আনন্দী ৰাখে। গোপালৰাও কল্যানত ডাক বিভাগৰ কেৰাণী হিচাপে কৰ্মৰত আছিল। তাৰ পিছত তেওঁ অলিবাগ আৰু পিছলৈ কলিকতালৈ বদলি হয়। তেওঁ এজন প্ৰগতিশীল মনৰ মানুহ আছিল আৰু নাৰীশিক্ষাৰ প্ৰতি সহানুভূতিশীল আছিল।

১৪ বছৰ বয়সত আনন্দীবাঈৰ এটি পুত্ৰ সন্তান জন্ম হয়। কিন্তু উপযুক্ত চিকিৎসা নোপোৱাৰ বাবে লৰাটো মাত্ৰ ১০ দিন জীয়াই থাকে। এই ঘটনাই তেওঁৰ মনত আঘাত দিয়ে আৰু তেওঁ এগৰাকী চিকিৎসক হবলৈ মন মেলে।
প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
শিক্ষা
বঁটা আৰু সন্মান
ভাৰতলৈ প্ৰত্যাৱৰ্তন