২০০৩ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত স্বাক্ষৰিত বি টি চি চুক্তিমতে অসমত চাৰিখন জিলা- কোকৰাঝাৰ, বাক্সা, চিৰাং আৰু ওডালগুৰিৰে বড়োলেণ্ড স্বায়ত্ব শাসিত অঞ্চল স্থাপিত হয়। বৰপেটা, নলবাৰী, কামৰূপ আৰু দৰং জিলাৰ অংশৰে বাক্সা জিলাৰ সৃষ্টি কৰা হৈছে। ২০০৩ চনৰ অক্টোবৰত ইয়াৰ ঘোষণা কৰা হয় আৰু ২০০৪ চনৰ ১ জুনৰ পৰা আনুষ্ঠানিকভাৱে কাম-কাজৰ আৰম্ভণি হয়। বাক্সাৰ প্ৰথম উপায়ুক্ত আছিল ড: আনোৱাৰুদ্দিন চৌধুৰী। 

"বাক্সা" নামটো কোনো কোনো লোকে "বাগ্‌ছা" বুলিও কয়। সম্ভৱতঃ এই নামটো ঠেক পথ বুজোৱা ভূটানী শব্দ "বাংছা" শব্দৰ পৰা আহিছে, কাৰণ ভূটানৰ ৰজা বা সাধাৰণ মানুহে এই অঞ্চলেৰেই পাহাৰ-ভৈয়ামৰ মাজত যাতায়ত কৰিছিল। আনহাতে বড়ো সূত্ৰৰ মতে "বাগ্‌ছা" নামৰ ধান শস্যৰ পৰাহে এই নামটো আহিছে কিন্তু কোচ জাতিৰ ভাষাৰ পৰা জনা যায় বাকছা -কথা কোৱআ আৰু গাহুৰি পুৱআলি হে আছিল।

প্ৰশাসনিক আৰু ৰাজনৈতিক গাঁথনি
জনগাঁথনি
ইতিহাস
ভৌগোলিক তথ্য