ಭಾರತದ  ಜನಪದ ದ ಪ್ರಕಾರ ,2500 ಬಿ.ಸಿ.ಯನ್ವಯ,ಭಾರತೀಯರ ಮಹಾಕಾವ್ಯ  ಮಹಾಭಾರತ ದಲ್ಲಿ   ಪಾಂಡವರ ರಾಜಧಾನಿ  <MASK> ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ಸಂಪದ್ಭಿರಿತ   ನಗರ.    ಹಿಂದೂ ಗ್ರಂಥಗಳ   ಪ್ರಕಾರ ದೆಹಲಿಯನ್ನು    ಸಂಸ್ಕೃತ ದಲ್ಲಿ  ಹಸ್ತಿನಾಪುರ ಎಂದು,ಅಂದರೆ  "ಆನೆಗಳ -ನಗರ " ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ . 19ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದವರೆಗೆ ಇಂದ್ರಪ್ರಸ್ಥವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಹಳ್ಳಿಯೊಂದು ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತು.  ಬ್ರಿಟಿಷರು ಆ ಹಳೆಯ ಹಳ್ಳಿಯನ್ನು ಒಡೆದು ಹಾಕಿ ನವ ದೆಹಲಿ ಗೆ 19   ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ   ನಾಂದಿ ಹಾಡಿದರು.  ಭೂಗರ್ಭ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ ,ಇಂದಿನ ಹಳೆ ಕೋಟೆ ಇರುವ ಕಡೆ  ಇಂದ್ರಪ್ರಸ್ಥ ಇತ್ತು ಎಂದು ತಿಳಿಯಲಾಗಿದೆ.    ಸಂಶೋಧನೆಯಿಂದ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಸಾಮಾನುಗಳು (ಸಿ . ಕ್ರಿ.ಪೂ 1000 ಕಾಲದ್ದು)ದೊರೆತಿದ್ದು, ಕೆಲ ಪುರಾತತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪಡುವ ಪ್ರಕಾರ ಮಹಾಭಾರತದ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದೆಂದರೂ , ಈ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಪೂರಕ ಸಾಕ್ಷ್ಯಾಧಾರಗಳು  ದೊರೆತಿಲ್ಲ.
ದೆಹಲಿಯ ಇತಿಹಾಸ
ಇಂದ್ರಪ್ರಸ್ಥ ಕೋಟೆ ಲಾಹೋರ್ ಹೈದರಾಬಾದ್