       ਜਦੋਂ ਵੀ ਕਦੀ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ - ਪਹਿਲਾ ਨਾਮ ਜਪਣਾ, ਦੂਸਰਾ ਵੰਡ ਛਕਣਾ, ਤੀਜਾ ਕਿਰਤ ਕਰਨੀ। ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਅਤੇ ਲੌਨਿਨ ਦੇ ਫਲਸਫੇ ਅੰਦਰ ਨਾਮ ਜਪਣਾ ਅਤੇ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਮਨਫ਼ੀ ਕਰਕੇ ਬਾਕੀ ਦੋ ਸਿਧਾਂਤ ਮੰਨੇ ਗਏ। ਇਸ ਦਾ ਭਾਵ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਕਿਰਤ ਕਰਨ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਮੰਨਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

       ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਜੀ ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੇ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਕਿਰਤ ਪ੍ਰਤੀ ਮੋਹ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਥੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਮਨ ਘੜਤ ਖ਼ਿਆਲਾਂ ਤੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਕੂੜੀ ਗਿਆਨ ਗੋਦੜੀ ਦੀਆਂ ਮਾਨਸਿਕ ਚੰਚਲਤਾ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਕਰਨ ਦੀ ਵਿਹਲ ਨਹੀਂ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਉਹਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਭਲੀ ਪ੍ਰਕਾਰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਹੱਥੀਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਖੇਤਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇਣ ਲਈ ਖੂਹ ਅਤੇ ਹਲਟ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਸਾਰੀ ਸਾਰੀ ਦਿਹਾੜੀ ਜੱਟਾਂ ਨੇ ਬਲਦ ਹੱਕਦੇ ਰਹਿਣਾ ਅਤੇ ਜੋ ਥੋੜੇ ਜਹੇ ਪਹੁੰਚ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ, ਉਹਨਾਂ ਪਾਸ ਊਠ (ਬੋਤਾ) ਰੱਖਿਆ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਦੀ ਬੱਚਤ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਗੱਡੀ ਦਾ ਕੰਮ ਪੰਜਾਬੀ ਆਪ ਕਰਦੇ ਸਨ ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੋੜ ਪੈਣ ਤੇ ਹੀ ਦਿਹਾੜੀਆਂ ਰੱਖਦੇ ਸਨ। ਪਰ ਮਸ਼ੀਨੀ ਯੁੱਗ ਕਾਰਨ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਹੱਥੀਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਲੋਪ ਹੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੂਸਰਾ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਯੂ.ਪੀ. ਤੇ ਬਿਹਾਰ ਤੋਂ ਕਾਮੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਆਉਣਾ ਵੀ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਗੀਰਦਾਰਾਂ ਵਾਂਗ ਹੁਕਮ ਚਾੜ੍ਹਨ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਬਣ ਗਿਆ।

       ਸਾਡੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਹੱਥੀਂ ਕਿਰਤ ਕਰਨ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਾ। ਜੋ ਲੋਕ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਜਾਤ ਅਭਿਮਾਨੀ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਅਭਿਮਾਨ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਟੁੱਟਾ। ਇੱਕ ਗੱਲ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੱਥੀਂ ਕਿਰਤ ਕਰਨ ਦੀ ਮਹਾਨਾਂਤਾ ਵੱਧ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਜਾਤ-ਅਭਿਮਾਨ ਘੱਟ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ  ਮੁਖੀ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ ਤੇ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਵੀ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

1 ਧੀਆਂ ਦੇ ਕਤਲ
5 ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੱਥੀਂ ਕਿਰਤ ਕਰਨਾ ਅਲੋਪ
8) ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ
4) ਪੰਜਾਬੀ ਪਹਿਰਾਵਾ