ഹൈദരാബാദ് നൈസാം തന്റെ രക്ഷയ്ക്കായി നിർത്തുന്ന ഇസ്റ്ഇന്ത്യാക്കമ്പനി സേനയുടെ സംരക്ഷണച്ചെലവ് വഹിച്ചുകൊള്ളാമെന്നേറ്റ ഒരു കരാറിൽ ഒപ്പ് വച്ചത് 1761-ലാണ്. കമ്പനി പിന്നീട് അവ്ധ്, കൂച്ച് ബിഹാർ, കർണാട്ടിക് എന്നീ നാട്ടുരാജ്യങ്ങളുമായി ഒപ്പുവച്ച മറ്റു കരാറുകൾക്ക് മാതൃകയായത് 1761-ലെ ഈ കരാറാണ്. 1773-ൽ അവ്ധുമായി ഒപ്പിട്ട ബനാറസ് കരാർ കമ്പനിയുടെ ഭാഗത്തുനിന്നുണ്ടായ തന്ത്രപരമായ നീക്കത്തിന്റെ ഫലമായിരുന്നു. കമ്പനി പ്രദേശങ്ങളെ മറാത്തരുടെയും അഫ്ഗാൻകാരുടെയും ആക്രമണങ്ങളിൽനിന്നും പരിരക്ഷിക്കുന്നതിനായി അവ്ധിനെ ഒരു ഇടരാജ്യമായി നിലനിർത്തുകയെന്ന നയം സ്വീകരിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് അവ്ധുമായി സൌഹൃദം നിലനിർത്തുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി എത്തിച്ചേർന്നതായിരുന്നു 1773-ലെ ബനാറസ് കരാർ. മുഗൾ ചക്രവർത്തിയിൽനിന്നും പിടിച്ചെടുത്ത അലഹബാദ്, കോറ എന്നീ ജില്ലകൾ അവ്ധിലെ നവാബിന് നൽകിയതിനുപകരമായി 50 ലക്ഷം രൂപയും, നവാബിന്റെ രക്ഷയ്ക്കായി നിർത്തുന്ന കമ്പനിസേനയുടെ സംരക്ഷണച്ചെലവും നവാബ് നൽകണമെന്ന് ഈ കരാർ വ്യവസ്ഥചെയ്തിരുന്നു. 18-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അന്ത്യത്തിൽ കമ്പനിയും നാട്ടുരാജാക്കന്മാരും തമ്മിൽ എത്തിച്ചേർന്ന ഇത്തരം ഉടമ്പടികൾ സഹായസഖ്യ വ്യവസ്ഥകൾ എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെട്ടത്. ആദ്യത്തെ ഗവർണർ ജനറലായ വാറൺ ഹേസ്റിങ്ങ്സാണ് സഹായവ്യവസ്ഥ കൂട്ടുകെട്ടുകൾക്ക് തുടക്കംകുറിച്ചതെങ്കിലും, ഇതിനെ ബ്രിട്ടീഷ് അധീശശക്തിയുടെ വ്യാപനത്തിനായുതകുന്ന മികവുറ്റ ഉപാധിയാക്കിമാറ്റിയത് വെല്ലസ്ലിയാണ് (1798-1805). നാട്ടുരാജ്യങ്ങളുമായി പരസ്പരസഹായത്തിന്റെയും പരസ്പര സൌഹൃദത്തിന്റെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഇദ്ദേഹം ഒപ്പിട്ട 100-ഓളം കരാറുകൾപ്രകാരം കമ്പനിയുടെ അറിവോ സമ്മതമോ കൂടാതെ നാട്ടുരാജാക്കന്മാർക്ക് മറ്റ് രാജാക്കന്മാരുമായി യുദ്ധം ചെയ്യാനോ കൂടിയാലോചനകളിൽ ഏർപ്പെടാനോ അനുവാദമില്ലായിരുന്നു. എന്നുമാത്രമല്ല, പൊതുസമാധാനം പാലിക്കുന്നതിന് വലിയ രാജ്യങ്ങൾ ഓരോന്നിനും നാട്ടുകാരുടെ ഓരോ സേന ഉണ്ടായിരിക്കേണ്ടതും അതിന്റെ കമാൻഡ് ഇംഗ്ലീഷ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാർ വഹിക്കേണ്ടതുമാണ് എന്ന നിബന്ധനയും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഈ സേനകളുടെ വാർഷിക ചെലവുകൾ നേരിടുന്നതിന് ഓരോ രാജ്യവും തങ്ങളുടെ രാജ്യത്തിന്റെ ഓരോ ഭാഗം ബ്രിട്ടീഷ് പരമാധികാരത്തിന് വിട്ടുകൊടുക്കണമെന്ന് നിഷ്കർഷിക്കുകയുണ്ടായി. അതേസമയം ചെറിയ രാജ്യങ്ങൾ കപ്പം നല്കേണ്ടതാണെന്നും വ്യവസ്ഥ ചെയ്തിരുന്നു. പകരമായി ബാഹ്യ ആക്രമണങ്ങളിൽനിന്നും ആഭ്യന്തരകലാപങ്ങളിൽനിന്നുമുള്ള സംരക്ഷണമായിരുന്നു കമ്പനി വാഗ്ദാനം ചെയ്തത്. 

ഹൈദരാബാദ് നൈസാമുമായി ഒപ്പുവച്ച കരാർ
ബ്രിട്ടീഷ്കാരുടെ അമിതമായ ഇടപെടൽ
പോരാളിരാജ്യങ്ങൾ
ഇന്ത്യൻ യൂണിയൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടു