അബ്ദാലി പഷ്തൂണുകളിൽ, ദുറാനി സാമ്രാജ്യചക്രവർത്തിമാരുടെ വംശമായ പോപൽസായ് വംശത്തിലെ സാദോസായ് വിഭാഗത്തേപ്പോലെത്തന്നെ പ്രമുഖസ്ഥാനം അലങ്കരിച്ചിരുന്ന ഒന്നാണ്‌ ബാരക്സായ് വംശത്തിലെ മുഹമ്മദ്സായ് വിഭാഗം. 1747-ൽ അഹ്മദ് ഷാ അബ്ദാലിയെ, പഷ്തൂണുകളുടെ നേതൃസ്ഥാനത്തേക്ക് തിരഞ്ഞെടുത്തപ്പോൾ, ബാരക്സായ് വംശത്തിലെ മുഹമ്മദ്സായ് വിഭാഗത്തില്പ്പെട്ട ഹജ്ജി ജമാൽ ഖാനെ (ജീവിതകാലം:1719-70/71), അഹ്മദ് ഷായുടെ പ്രധാന ഉപദേഷ്ടാവായി നിയമിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. അന്ന് പഷ്തൂണുകളുടെ നേതൃസ്ഥാനത്തേക്ക് പരിഗണിക്കപ്പെട്ടവരിൽ പ്രമുഖനായിരുന്ന ഒരാളുമായിരുന്നു ഹജ്ജി ജമാൽ ഖാൻ. പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അന്ത്യം മുതൽ, കാബൂളിലെ ദുറാനി ഭരണാധികാരിയെ നിശ്ചയിക്കുന്നതിൽ ബാരക്സായ്/മുഹമ്മദ്സായ്കളുടെ സ്വാധീനം നിർണായകമായിരുന്നു.

ഹജ്ജി ജമാൽ ഖാന്റെ പുത്രനായ പയിന്ദ ഖാൻ മുഹമ്മദ്സായ്, ദുറാനി സാമ്രാജ്യകാലത്ത് വലിയ രാഷ്ട്രീയപ്രാധാന്യം നേടിയ വ്യക്തിയാണ്‌. രണ്ടാം ദുറാനി ചക്രവർത്തി തിമൂറീന്റെ ഉപദേശകനായിരുന്ന ഇദ്ദേഹം തിമൂറിന്റെ പിൻ‌ഗാമിയായി സമാൻ ഷായെ 1793-ൽ ചക്രവർത്തിസ്ഥാനത്തെത്തിക്കുന്നതിൽ പ്രധാന പങ്കുവഹിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ അട്ടിമറിക്കു ശ്രമിച്ചു എന്ന കാരണത്താൽ പയിന്ദ ഖാനെ, 1799-ൽ സമാൻ ഷാ തന്നെ വധിക്കുകയായിരുന്നു.

എങ്കിലും പയിന്ദ ഖാന്റെ പുത്രന്മാർ അക്കാലത്ത് അഫ്ഗാനികളിലെ ഏറ്റവും ശക്തരായ വിഭാഗമായി മാറി. പുത്രന്മാരിൽ ഏറ്റവും മൂത്തവനായ ഫത് ഖാൻ, സമാൻ ഷായുടെ അർദ്ധസഹോദരനായ മഹ്മൂദിനൊപ്പം ചേർന്ന് 1800-ആമാണ്ടിൽ സമാൻ ഷായെ അധികാരത്തിൽ നിന്നു പുറത്താക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്ന് പഞ്ചാബിലും സിന്ധിലും മറ്റും ദുറാനി സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ വികസനത്തിനു വേണ്ടി സിഖുകാർക്കെതിരെ ഫത് ഖാൻ യുദ്ധത്തിലേർപ്പെടുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഫത് ഖാന്റെ അസാന്നിധ്യത്തിൽ 1803-ൽ സമാൻ ഷായുടെ സഹോദരൻ ഷൂജ, മഹ്മൂദിനെ പുറത്താക്കി കാബൂളിൽ അധികാരത്തിലേറിയെങ്കിലും 1809-ൽ ഫത് ഖാന്റെ ശക്തമായ പിന്തുണയോടെ മഹ്മൂദ് ഷാ വീണ്ടും കാബൂളിൽ അധികാരത്തിൽ തിരിച്ചെത്തി.

മഹ്മൂദ് ഷായുടെ രണ്ടാം ഭരണകാലത്ത് അഫ്ഗാനികൾക്ക് നിരവധി അധീനപ്രദേശങ്ങൾ നഷ്ടമാകുകയും ഫത് ഖാന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള അഫ്ഗാൻ സൈന്യം തന്നെ സിഖുകാരോട് പലവട്ടം പരാജയപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഇതിനിടെ മഹ്മൂദ് ഷായുടെ പുത്രനായ കമ്രാനും ഫത് ഖാനും തമ്മിൽ രൂക്ഷമായ അഭിപ്രായവ്യത്യാസവും നിലനിന്നിരുന്നു. തന്റെ പുത്രന്റെ പക്ഷം ചേർന്ന മഹ്മൂദ് ഷാ 1818-ൽ ഹെറാത്തിൽ വച്ച് ഫത് ഖാനെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതോടെ ഫത്ഖാന്റെ സഹോദരന്മാർ എല്ലാവരും ഒന്നിക്കുകയും മഹ്മൂദ് ഷായെ ഭരണത്തിൽ നിന്നും പുറത്താക്കുകയും ചെയ്തു.

അബ്ദുർറഹ്മാൻ ഖാൻ
ബാരക്സായ് വംശം
അധികാരത്തിലേക്ക്
ഭരണാധികാരികൾ