ବ୍ରିଟିଶ୍ ଶାସନାଧୀନ ଭାରତର ଡବ୍ଲୁ.କିନକେଡ୍ ନାମକ ଜଣେ ଅଧିକାରୀ ୧୮୮୮ ମସିହାରେ ପ୍ରକାଶିତ ନିଜ ଲେଖାରେ ଭୀମବେଟ୍‍କା ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଯାଇଛନ୍ତି । ଭୋଜପୁର ହ୍ରଦ ନିକଟରେ ବସବାସ କରୁଥିବା ଆଦିବାସୀଙ୍କଠାରୁ ସଂଗ୍ରହ କରିଥିବା ତଥ୍ୟକୁ ଆଧାର କରି ସେ ଭୀମବେଟ୍‍କାକୁ ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ବୌଦ୍ଧସ୍ଥଳ ବୋଲି ଅଭିହିତ କରିଥିଲେ । ପ୍ରଥମ ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ୱବିତ୍ ଭାବେ ବିଷ୍ଣୁ ଶଙ୍କର ୱାକଣକର ଏହି ସ୍ଥାନରେ କେତେକ ଗୁମ୍ଫାର ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ ଓ ଏହାର ପ୍ରାଗୈତିହାସିକ ମହତ୍ତ୍ୱ ଜାଣି ପାରିଥିଲେ । ସେ ପୂର୍ବରୁ <MASK> ଓ ଫ୍ରାନ୍ସରେ ଦେଖିଥିବା ଶୈଳ ସଂରଚନା ସହିତ ଏଠାକାର ପାହାଡ଼ର ଶୈଳ ସଂରଚନାର ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ରହିଥିବା ବିଷୟ ତାଙ୍କ ମନକୁ ଆସିଥିଲା । ୧୯୫୭ ମସିହାରେ ସେ ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ୱବିତ୍‍ମାନଙ୍କ ଏକ ଦଳ ନେଇ ଭୀମବେଟ୍‍କା ଯାଇଥିଲେ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାଗୈତିହାସିକ ଶୈଳାଶ୍ରୟ ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ ।
ଭୀମବେଟ୍‍କା ଶୈଳାଶ୍ରୟ
ନେପାଳରେ ୟୁନେସ୍କୋ ଫ୍ରାନ୍ସ ସ୍ପେନ୍