ନବକଳେବରରେ  ଏହି ନବନିର୍ମିତ ଦର୍ଶନ କଲେ ସାୟୁଜ୍ୟ ମୁକ୍ତି, ସର୍ବବିଘ୍ନ ନାଶ ଓ ରୋଗସନ୍ତାପ ଦୂରୀଭୂତ ହୁଏ ବୋଲି ଲୋକବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି । ପଞ୍ଚରାତ୍ର ଉପାସନା ଧାରାରେ ଚତୁର୍ଦ୍ଧାମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କର ନିତ୍ୟନୈମିତ୍ତିକ ସେବା ସଂପନ୍ନ କରାଯାଏ । ପାଞ୍ଚରାତ୍ର ମତରେ ମହୋତ୍ସବର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର ହୋଇଥିବାରୁ ରଥତ୍ରୟ ମନ୍ଦିର ଆକୃତିରେ ଗଢ଼ାଯାଏ । ଠାକୁରମାନେ ଶ୍ରୀଗୁଣ୍ଡିଚା ତିଥିରେ ରଥାରୋହଣ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ରଥ ତିନୋଟିକୁ ବୈଦିକ ବିଧିରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଏ । <MASK>ର ପୁରୋହିତ ଏହି ପ୍ରତିଷ୍ଠା କାର୍ଯ୍ୟ ସଂପନ କରିଥାଆନ୍ତି । ରଥପ୍ରତିଷ୍ଠା ପରେ ଠାକୁରମାନେ ରଥାରୋହଣ କରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତଥା ରଥାରୋହଣ ପରେ ରଥରେ ମନୁଷ୍ୟ, ପକ୍ଷୀ, ମାର୍ଜାର, ନେଉଳ ପ୍ରଭୂତି ଅଶୁଭଙ୍କର ପ୍ରାଣୀ ଆରୋହଣ ନକରିବା ନିମିତ୍ତ ବିଶେଷ ଧାନ ଦିଆଯାଏ । ରଥ ତିନିଗୋଟି ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହେବା ପରେ ଚତୁର୍ଦ୍ଧାମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କର ପହଣ୍ଡି ବିଜେ ହୋଇଥାଏ ।
ରଥ
ପୁରୀ ଲିଙ୍ଗରାଜ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର କଳ୍ପବୃକ୍ଷ