1909-ൽ ക്ലാർക്ക് സർവകലാശാലയിൽവച്ച് സിഗ് മണ്ട് ഫ്രോയിഡ് തന്റെ മാനസികാപഗ്രഥനസിദ്ധാന്തം അവതരിപ്പിച്ചുവെങ്കിലും 1930-കളിൽ മാത്രമേ വികാസമനഃശാസ്ത്രജ്ഞർക്കിടയിൽ ഇതിനു പ്രചാരം നേടുവാൻ കഴിഞ്ഞുള്ളൂ. ബാല്യകാലത്തുണ്ടാകുന്ന എല്ലാ അനുഭവങ്ങളും വളരെ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നവയാണെന്നും ഒരു മനുഷ്യന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിന് രൂപം നല്കുന്നതിൽ ബാല്യകാലാനുഭവങ്ങൾ ഗണ്യമായ പങ്ക് വഹിക്കുന്നു എന്നും ഫ്രോയ്ഡ് സ്പഷ്ടമാക്കി.

1920-കളിലാണ് വികാസ മനഃശാസ്ത്രം ഒരു പ്രധാന മനഃശാസ്ത്രശാഖയായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടത്. കുട്ടികളുടെ വളർച്ചയുടെ ശാസ്ത്രീയാപഗ്രഥനം, ശിശുസംരക്ഷണം, വിദ്യാഭ്യാസം, ചികിത്സ മുതലായ രംഗങ്ങളിലെ പ്രശ്നങ്ങൾക്കു പരിഹാരം കണ്ടെത്തുവാൻ ഇതു സഹായകമാകും എന്ന് മനഃശാസ്ത്രജ്ഞർ വിശ്വസിച്ചു. ലോറ സ്പെൽമാൻ റോക്ക്ഫെല്ലർ ഫണ്ടിന്റെ ആഭിമുഖ്യത്തിൽ കൊളംബിയ, കാലിഫോർണിയ, അയോവ, മിനിസോട്ട, ടൊറോൺടോ എന്നീ സർവകലാശാലകളിൽ കുട്ടികളുടെ വികാസത്തെക്കുറിച്ചു ഗവേഷണം നടത്തുവാൻ പ്രത്യേക കേന്ദ്രങ്ങൾ തുറന്നു പ്രവർത്തിച്ചു. ഫെൽസ് റിസർച്ച് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്, യേൽ ചൈൽഡ് സ്റ്റഡി സെന്റർ എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങളായിരുന്നു ഈ പഠനത്തിനു വേണ്ടി യു.എസ്സിൽ പ്രവർത്തിച്ചു തുടങ്ങിയ പ്രധാന ഗവേഷണ കേന്ദ്രങ്ങൾ. ജനീവയിലെ ദി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ജെ-ജെറൂസോയും വിയന്ന സൈക്കോളോജിഷെ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടും ആയിരുന്നു യൂറോപ്പിലെ ഈദൃശ പഠനകേന്ദ്രങ്ങൾ.

1930-കളിൽ വ്യവഹാരവാദം വികാസ മനഃശാസ്ത്രത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഘടകമായി അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ഇത് വികാസ മനഃ ശാസ്ത്രത്തിന്റെ ധ്രുവീകരണത്തിനു കാരണമായി. വ്യത്യസ്ത മനഃശാസ്ത്ര സിദ്ധാന്ത സമിതികൾ അവലംബിച്ച വീക്ഷണങ്ങ ളുടെ സാധുത പരീക്ഷിക്കുക എന്നതായിരുന്നു പിന്നീട് നടന്ന ഗവേഷണത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം.

പ്രമുഖ വ്യവഹാര വാദിയായ ജോൺ ബി.വാട്ട്സണിന്റെ നിരീക്ഷണങ്ങൾ വികാസ മനഃശാസ്ത്രത്തിൽ വളരെയധികം പ്രഭാവം ചെലുത്തി. ശിശുക്കളിലുണ്ടാകുന്ന ഭയവും അത് ദൂരീകരിക്കാനുള്ള മാർഗവും എന്തായിരിക്കണമെന്നതിനെക്കുറിച്ച് ഇദ്ദേഹം നടത്തിയ പഠനങ്ങൾ പ്രസിദ്ധമാണ്. ആന്തരിക നിരീക്ഷണമല്ല, മറിച്ച് വസ്തുനിഷ്ഠമായ നിരീക്ഷണവും മാപനവുമാണ് മനുഷ്യ വ്യവഹാരം മനസ്സിലാക്കുവാൻ ഉപയോഗിക്കേണ്ടത് എന്ന് ഇദ്ദേഹം പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഈ നിഗമനം വികാസ മനഃശാസ്ത്രത്തെ ഒരു പുതിയ വഴിത്തിരിവിലേക്കെത്തിക്കുവാൻ പര്യാപ്തമായി.

എന്നാൽ വ്യവഹാരവാദത്തിന് നിരവധി വിമർശനങ്ങൾ നേരി ടേണ്ട സ്ഥിതി വന്നുചേർന്നു. ഗെസ്റ്റാൾട്ട് മനഃശാസ്ത്രജ്ഞരും, മാനസികാപഗ്രഥനവാദികളും വ്യവഹാരവാദത്തെ നിശിതമായി വിമർശിച്ചു. വ്യവഹാരവാദത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന വിമർശകൻ ജീൻ പിയാജെറ്റ് ആയിരുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ നിരീക്ഷണങ്ങൾ പിന്നീട് ധാരണാവികാസത്തെ സംബന്ധിച്ച ഒരു സിദ്ധാന്തമായി രൂപപ്പെട്ടു.

വികാസ മനഃശാസ്ത്ര ഗവേഷണങ്ങൾ ധാരണാവികാസത്തിന്റെ പഠനങ്ങളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിനിന്നില്ല. ആർനോൾഡ് ഗെസൽ എന്ന മനഃശാസ്ത്രജ്ഞൻ വ്യത്യസ്ത കഴിവുകളുടെ വികാസത്തെക്കുറിച്ച് സമഗ്രമായ ഗവേഷണം നടത്തി. ഒരേ അനുഭവം തന്നെ പല വ്യക്തികളിൽ വ്യത്യസ്ത പ്രഭാവം ചെലുത്തുവാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് ഗെസൽ തെളിയിച്ചു. ഒരു വ്യക്തിക്ക് ശാരീരിക വളർച്ചയുടെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങളിലുണ്ടാകുന്ന മാറ്റങ്ങൾക്കനുസൃതമായാണ് ഓരോ അനുഭവവും അയാളിൽ പ്രഭാവം ചെലുത്തുന്നത് എന്ന സിദ്ധാന്തത്തിന് വ്യാപകത്വം ലഭിച്ചു.

1940 മുതൽ 50 വരെയുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ ഈ മനഃശാസ്ത്ര ശാഖയുടെ വളർച്ചയ്ക്ക് മാന്ദ്യം സംഭവിച്ചു. 1950-നു ശേഷം വികാസ മനഃശാസ്ത്ര ഗവേഷണത്തിന് ആക്കം കൂടി. മനഃശാസ്ത്ര സിദ്ധാന്തങ്ങൾക്കും ഗവേഷണോപാധികൾക്കും ഉണ്ടായ പുരോഗമനം വികാസ മനഃശാസ്ത്രത്തിന്റെ വളർച്ചയ്ക്ക് സഹായകമായി. 1962-ൽ യു.എസ്സിൽ നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഒഫ് ചൈൽഡ് ഹെൽത്ത് ആൻഡ് ഹ്യൂമൻ ഡെവലപ്മെന്റ് സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. വികാസ മനഃശാസ്ത്രത്തിലും സമാന സ്വഭാവമുള്ള മറ്റു ശാസ്ത്ര ശാഖകളിലും ഗവേഷണം നടത്തുവാൻ ആവശ്യമായ പരിശീലനം നല്കുക എന്നതായിരുന്നു ഈ സ്ഥാപനത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം.

വികാസ മനഃശാസ്ത്രത്തിന്റെ പ്രാരംഭ ദശയിൽ ബാല്യവും കൗമാരവും മാത്രം കേന്ദ്രീകരിച്ചാണു ഗവേഷണം നടന്നിരുന്നത്. ക്രമേണ മനുഷ്യായുസ്സിന്റെ മറ്റു ദശകളും ഗവേഷകരിൽ കൗതുകം ഉണർത്തിത്തുടങ്ങി. ഇന്ന് വികാസ മനഃശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് ആറ് പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങളാണുള്ളത്: ഒരു വ്യക്തിയുടെ രൂപം, പെരുമാറ്റം, താത്പര്യങ്ങൾ, ലക്ഷ്യങ്ങൾ എന്നിവയിൽ പ്രായത്തിനനുസരിച്ചു ണ്ടാകുന്ന മാറ്റങ്ങൾ ഏതെല്ലാമാണെന്നു കണ്ടെത്തുക, ഈ മാറ്റ ങ്ങൾ ഏതു സമയത്താണു സംഭവിക്കുന്നത് എന്നു മനസ്സിലാക്കുക, എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇവ സംഭവിക്കുന്നത് എന്നു നിർണയിക്കുക, ഒരു വ്യക്തിയുടെ പെരുമാറ്റത്തിൽ ഇവ എങ്ങനെ പ്രഭാവം ചെലുത്തുന്നു എന്നു മനസ്സിലാക്കുക, ഈ മാറ്റങ്ങൾ പ്രവചിക്കാവുന്നവയാണോ അല്ലയോ എന്നു കണ്ടെത്തുക, ഈ മാറ്റങ്ങൾ സാർവത്രികമോ അതോ വ്യക്തിഗതമോ എന്നു പരിശോധിക്കുക.

ശാരീരികമായ വളർച്ചയെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വിവിധ ഘട്ടങ്ങളുടെ സ്വഭാവത്തിന്റേയും അനുഭവജ്ഞാനത്തിന്റേയും ഫലമായി ഒരു വ്യക്തിയിലുണ്ടാകുന്ന പുരോഗമനോന്മുഖമായ മാറ്റങ്ങളെയാണ് 'വികാസം' (development) എന്ന വാക്കുകൊണ്ട് വിവക്ഷിക്കുന്നത്. ഗുണാത്മകമായ മാറ്റങ്ങൾക്കാണ് വികാസം എന്ന പേർ നല്കാവുന്നതെന്ന് വാൻഡെൻ ഡീൽ (Vanden Daele) പ്രസ്താവിക്കുന്നു.

വികാസത്തിൽ പരസ്പരവിരുദ്ധങ്ങളായ രണ്ടു പ്രക്രിയകളാണ് സാധാരണയായി നടക്കുന്നത്. ശാരീരികവും മാനസികവുമായ കഴി വുകളുടെ പോഷണവും (growth) ശോഷണ(atrophy)വും വികാസത്തിന്റെ ഭാഗങ്ങളാണ്. ഈ രണ്ടു പ്രക്രിയകളും ഭ്രൂണം രൂപം കൊള്ളുന്ന നിമിഷം മുതൽ ആരംഭിക്കുകയും വ്യക്തിയുടെ മരണം വരെ തുടരുകയും ചെയ്യുന്നു. ചെറുപ്പത്തിൽ പോഷണവും വാർധക്യത്തിൽ ശോഷണവും കൂടുതലായി നടക്കുന്നു. സ്വന്തം സാഹചര്യങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെടുവാനും സഹജീവികളുമായി സഹകരിച്ച് മുമ്പോട്ട് നീങ്ങുവാനും മനുഷ്യനെ പ്രാപ്തനാക്കുക എന്നതാണ് വികാസത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം.

ഫ്രോയ്ഡ്
പഠനവിഷയം
എലിസബത്ത് ബിഹർലോക്കിന്റെ പത്ത് തത്ത്വങ്ങൾ
ജി സ്റ്റാൻലി ഹാൾ