ആസ്മ രോഗനിർണയത്തിൽ അതീവപ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു അളവാണു പ്രേരിത നിശ്വാസ വ്യാപ്തം (Forced Expiratory Volume, FEV). ശ്വാസകോശം പരമാവധി വികസിക്കുന്ന രീതിയിൽ വായു ഉള്ളിലേക്കെടുത്തതിനു ശേഷം സ്പൈറോമെട്രി () എന്ന ഒരു യന്ത്രത്തിന്റെ കുഴലിലൂടെ ശക്തമായി പുറത്തേക്ക് ഊതുന്നു. ഇങ്ങനെ ഊതുമ്പോൾ ശ്വാസകോശത്തിൽ നിന്ന് പരമാവധി പുറന്തള്ളാൻ പറ്റുന്ന വായുവിന്റെ മൊത്തം അളവിനെ പ്രേരിത ശ്വസന ശേഷി (Forced Vital Capacity, FVC) എന്നു പറയുന്നു. പുറത്തെയ്ക്കൊഴുകുന്ന ഈ നിശ്വാസ വായുവിനെ സമയബന്ധിതമായി അളന്ന് കിട്ടുന്ന അങ്കങ്ങളിലൊന്നാണ് “പ്രേരിത നിശ്വാസ വായുവ്യാപ്തം” (Forced Expiratory Volume). ഒരു സെക്കന്റിൽ എത്ര ലിറ്റർ വായു പുറത്തേക്കൊഴുക്കാൻ രോഗിക്ക് കഴിഞ്ഞു എന്നതിനെയാണു FEV എന്നതുകൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്.

ആസ്മാ രോഗനിർണയത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന പടിയായും പ്രേരിത നിശ്വാസ വ്യാപ്തത്തെ ഉപയോഗിക്കാം. അതായത് രോഗാവസ്ഥയിലിരിക്കുമ്പോൾ മരുന്നായി നൽകുന്ന ശ്വാസനാള വികസന പ്രേരകങ്ങൾ (bronchodilators) മൂലം രോഗിയുടെ പ്രേരിത നിശ്വാസ അളവ് ശതമാനക്കണക്കിൽ 12%ൽ കൂടുതലും വ്യാപ്തക്കണക്കിൽ 200 മില്ലിലിറ്ററിൽ കൂടുതലും വർധിക്കുന്നുവെങ്കിൽ അയാൾക്ക് ആസ്മയുള്ളതായി കണക്കാക്കാം. രോഗിക്ക് ശ്വാസം മുട്ടൽ ഇല്ലാതിരിക്കുന്ന അരോഗാവസ്ഥയിലെ “പ്രേരിത നിശ്വാസ വായുവ്യാപ്ത”വും ശ്വാസം മുട്ടലുള്ളപ്പോഴുള്ള അളവും തമ്മിൽ താരതമ്യം ചെയ്ത് ആദ്യത്തേതിനെ അപേക്ഷിച്ചു രണ്ടാമത്തേത് എത്രശതമാനം കണ്ട് കുറഞ്ഞിട്ടുണ്ടെന്നു നോക്കി രോഗത്തിന്റെ ഗതിവിഗതികൾ പ്രവചിക്കാം. ഈ രീതി മുഖ്യമായും രോഗം നിർണയിക്കപ്പെട്ട ഒരാളിലെ ചികിത്സ എത്രത്തോളം ഫലിക്കുന്നു എന്നും രോഗത്തിന്റെ ഭാവിഗതി എന്തായിരിക്കും എന്നും പ്രവചിക്കാനാണുത്തമം. 

മറ്റൊരു പ്രധാന കണക്കാണ് ഒരു സെക്കന്റിലെ പ്രേരിത നിശ്വാസ വ്യാപ്തത്തെ മൊത്തം പ്രേരിത ശ്വസന ശേഷി കൊണ്ട് ഭാഗിക്കുമ്പോൾ കിട്ടുന്ന അനുപാതം. ഇതിനെ FEV/FVC അഥവാ ഒരു സെക്കന്റിലെ പ്രേരിത നിശ്വാസ വ്യാപ്ത ശതമാനം എന്നുപറയുന്നു. സാധാരണനിലയിൽ ഇത് പ്രേരിത ശ്വസന ശേഷിയുടെ 75% മുതൽ 80% വരെയാണ്. ആസ്മയിലും സമാനമായ ശ്വാസതടസ്സ രോഗങ്ങളിലും (ഉദാ:എംഫൈസീമ, സനാതന ബ്രോങ്കൈറ്റിസ്) ഈ ശതമാനം കുറയുന്നു. ആസ്മ രോഗികളിൽ പലപ്പോഴും ഇത് 75%ത്തിൽ താഴെയാണു.

ആസ്മയിലോ മറ്റ് സമാന രോഗങ്ങളിലോ ശ്വാസനാളികളുടെ അമിതപ്രതികരണമാണോ ശ്വാസം മുട്ടലിനു കാരണമാകുന്നതെന്ന് പരീക്ഷിക്കാനായി മെഥാക്കൊളീൻ (Methacholine), കാർബക്കോൾ (Carbachol), ഹിസ്റ്റമീൻ (Histamine) തുടങ്ങിയ രാസവസ്തുക്കളെ മരുന്നു രൂപത്തിൽ രോഗിക്ക് നൽകി പ്രകോപനപരീക്ഷ (provocation challenge) നടത്താറുണ്ട്. മെഥാക്കൊളീനോ ഹിസ്റ്റമീനോ മറ്റ് സമാന ശ്വാസനാളീ പ്രകോപന വസ്തുക്കളോ നൽകിയശേഷം ശ്വാസനാളിയുടെ അടവു പരിശോധിക്കാനായി പ്രേരിത നിശ്വാസ വായുവ്യാപ്തം അളക്കുമ്പോൾ നിശ്വാസവായുവ്യാപ്തം സാധാരണ അവസ്ഥയിൽ നിന്ന് 20% കണ്ട് കുറയുന്നുവെങ്കിൽ അതിനെ ഒരു പോസിറ്റിവ് പരീക്ഷണമായി കണക്കാക്കാം.

ആസ്പിരിൻ മൂലമുണ്ടാകുന്ന ആസ്മ
പടിപടിയായുള്ള ഔഷധപ്രയോഗം
രോഗനിർണയം
പ്രേരിത നിശ്വാസ അളവ്