കേരളത്തിലെ റോമൻ നാണയശേഖരം ആദ്യമായി കണ്ടെത്തിയത് 1847-ൽ കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ കോട്ടയം വാണിയൻകടവ് പുഴയോരത്തു നിന്നാണ്. ഇത് എഡ്ഗാർ തേഴ്സ്റ്റൻ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. തൃശൂർ ജില്ലയിലെ ഇയ്യാലിൽനിന്നു ലഭിച്ച ശേഖരമാണ് കേരള പുരാവസ്തു വകുപ്പിനു കീഴിലുള്ള ആദ്യശേഖരം. ഇതിൽ 12 റോമൻ ഓറി (സ്വർണം), 71 ദിനാരി (വെള്ളി), 34 മുദ്രാങ്കിത (വെള്ളി) നാണയങ്ങളാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്. ഇത് ബി സി ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിനും എ.ഡി. ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിനും ഇടയിലത്തേതാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.

1992-ൽ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ നെടുങ്കണ്ടത്തുനിന്നു ലഭിച്ച നാണയങ്ങളാവാം കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കമാർന്ന റോമൻ സാന്നിധ്യത്തിന്റെ തെളിവ്. ഇവിടെനിന്നും 8 റോമൻ നാണയങ്ങളും അഗസ്റ്റസിന്റെ കാലത്തെ 11 നാണയങ്ങളും ലഭിച്ചിരുന്നു. ഇതിൽ 190 ബി.സി.യിലെ നാണയങ്ങൾവരെ ഉണ്ടായിരുന്നു. മറ്റ് നിരവധി നിധിശേഖരങ്ങളിൽനിന്നും വിവിധ കാലഘട്ടങ്ങളിലെ റോമൻ നാണയങ്ങൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. റോമുമായി നിലനിന്ന വ്യാപാരങ്ങളുടെ ഖനീഭവിച്ച തെളിവുകളായിവേണം ഈ നാണയങ്ങളെ മനസ്സിലാക്കാൻ.

ചൈനീസ്, അറേബ്യൻ നാണയങ്ങളും വെനീഷ്യൻ ഡ്യൂക്കറ്റുകളും വൈദേശികബന്ധത്തിന്റെ തെളിവുകളാണ്. ഡ്യൂക്കറ്റുകളുപയോഗിച്ച് നെക്ലേസുകളും മറ്റും നിർമിച്ചിരുന്നു. ഇവയ്ക്ക് ക്രിസ്ത്യാനികൾക്കിടയിൽ വ്യാപക പ്രചാരമുണ്ടായിരുന്നു. മധ്യകാല കൃതികളിൽ കാണുന്ന 'ആമാട' ഡ്യൂക്കറ്റിനാൽ നിർമിതമത്രെ. 

പോർച്ചുഗീസ്, ഡച്ച്, ഫ്രഞ്ച്, ബ്രിട്ടീഷ് അധിനിവേശകാലത്ത് നിരവധി നാണയങ്ങൾ അവരുടേതായി കമ്മട്ടം ചെയ്ത് ഇവിടെ പ്രചാരത്തിൽ വരുത്തിയിരുന്നു. 1521-57 വരെ ചെമ്പ് ബസാറുക്കൊ (കാൽ, അര, ഒന്ന്, രണ്ട്, നാല്) കൊച്ചിക്കുവേണ്ടി പോർച്ചുഗീസുകാർ കമ്മട്ടം ചെയ്തിരുന്നു. പോർച്ചുഗീസുകാർ കൊച്ചിക്കുവേണ്ടി ഇറക്കിയ നാണയങ്ങളായിരുന്നു റീസ്, എറ്റിയ (ചെമ്പ്), സിറഫിം, റുപിയ, റീസ്, ബസാറുക്കൊ, ടങ്ക, പത്താക്ക്, ബസ്റ്റിയാവൊ (വെള്ളി), പത്താക്ക്, സിറഫിം, എസ്ക്യൂഡോ (സ്വർണം) എന്നിവ.

കാന്തിരവീരരായന്റെ കാന്തിരാജൻപണവും മൈസൂർ സുൽത്താന്റെ നാണയങ്ങളും പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്നു. സ്ഥലനാമം മുദ്രണം ചെയ്ത ആദ്യ നാണയങ്ങൾ പുറത്തിറക്കിയത് കോഴിക്കോടും ഫറുഖിലുമുള്ള ടിപ്പുവിന്റെ കമ്മട്ടങ്ങളിൽനിന്നാണ്.

മാഹിപണവും കാരയ്ക്കൽ കാശും ഫ്രഞ്ച് സാന്നിധ്യത്തിന്റെ രേഖകളാണ്. തലശ്ശേരിപ്പണമെന്ന പേരിൽ 1/5 രൂപ ഇംഗ്ളീഷുകാർ പ്രചരിപ്പിച്ചു. തലശ്ശേരി വെള്ളയെന്നും ഈ നാണയങ്ങൾ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. എട്ടുതരം നാണയങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു, തലശ്ശേരിപ്പണ പരമ്പരയിൽ. ഡി.എ.സി., ഡി.ഒ.സി. എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പതിച്ച ഡാനിഷ് നാണയങ്ങളും പ്രസിദ്ധമാണ്.

ചൈന
വൈദേശിക നാണയങ്ങൾ
ഡെയ്ൻസ് (എഡി 17-19 ശ)
ഇന്തോ-ഗ്രീക്കു നാണയങ്ങൾ (ബിസി 2-3 ശ)