മനുഷ്യന്റെ മനോവ്യാപാരങ്ങളുടെ അപഗ്രഥനത്തിൽനിന്ന് വിജ്ഞാനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള തന്റെ സിദ്ധാന്തം സ്ഥാപിക്കാൻ മറ്റൊരു ബ്രിട്ടിഷുകാരനായ ജോൺ ലോക്ക് പരിശ്രമിച്ചു. സ്വതഃസിദ്ധമായി, നൈസർഗികമായി, സംശയ രഹിതമായി ഓരോ മനുഷ്യനും അറിയാൻ കഴിയുന്നത് സ്വന്തം അസ്തിത്വവും ദൈവത്തിന്റെ അസ്തിത്വവും മാത്രമാണെന്ന് ലോക്ക് വാദിച്ചു. മനുഷ്യന് അറിയാൻ കഴിയുന്നത് "ആശയങ്ങൾ" (ideas) മാത്രമാണെന്നും ഈ ആന്തരികാശയങ്ങൾക്ക് അനുഗുണമായി മനുഷ്യമനസ്സിന് വെളിയിലായി യഥാർഥത്തിൽ എന്തെങ്കിലും പദാർഥം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നുണ്ടോ എന്ന് ഉറപ്പിച്ചു പറയുക സാധ്യമല്ലെന്നും ലോക്ക് ശഠിച്ചു. ഇങ്ങനെ ബാഹ്യപദാർഥങ്ങളുടെ അസ്തിത്വത്തിൽ സംശയം പ്രകടിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ബ്രിട്ടീഷ് ആശയവാദത്തിന് ലോക്ക് അടിസ്ഥാനമിട്ടു. ലോക്കിന്റെ അനന്തരഗാമികൾ ആ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പല സിദ്ധാന്തങ്ങളും പടുത്തുയർത്തി.

ആപേക്ഷികവാദം
ശാസ്ത്രീയാനുഭവവാദം
സിദ്ധാന്തം
ജോൺ ലോക്ക് (1561-1626)