സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയുടെ കാരണങ്ങൾ കണ്ടെത്തുന്നതിൽ ആളുകൾ കൂടുതൽ താല്പര്യം കാണിച്ചതോടെ, വൈദ്യശാസ്ത്രവും മനോരോഗവും നിയമപരിധിയിലെ നിയമവും മതവുമായി മത്സരിക്കാൻ തുടങ്ങി. പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ആളുകൾ സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയെ ശാസ്ത്രീയമായി പഠിക്കാൻ തുടങ്ങി. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ, മിക്ക സിദ്ധാന്തങ്ങളും സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയെ ഒരു രോഗമായി കണക്കാക്കുകയും സാംസ്കാരപരമായി ഇത് എങ്ങനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്നതിനെക്കുറിച്ച് വളരെയധികം വിലയിരുത്താനും തുടങ്ങി. സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയുടെ സിദ്ധാന്തങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ മാനസിക ശാസ്ത്രത്തിൽ ഒരു മാതൃകാപരമായ മാറ്റം ഉണ്ടായി. ചികിത്സയിലൂടെയും സ്വാതന്ത്യ്രത്തിലൂടെയും സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികത ഭേദമാക്കാൻ സാധിക്കുമെന്ന് സൈക്യാട്രിസ്റ്റുകൾ വിശ്വസിക്കാൻ തുടങ്ങി. സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയുടെ ജനിതക, ഹോർമോൺ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മറ്റ് സിദ്ധാന്തങ്ങൾ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു. സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയെ എങ്ങനെയാണ് രോഗകാരണമായി കാണുന്നത് എന്നതിന് വ്യത്യാസങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു.ആദ്യകാല മനോരോഗവിദഗ്ദ്ധരായ [[സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ്]], ഹാവ്ലോക്ക് എല്ലിസ് എന്നിവർ സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ സഹിഷ്ണുത പുലർത്തുന്ന നിലപാടുകൾ സ്വീകരിച്ചു.[[File:Sigmund Freud, by Max Halberstadt (cropped).jpg|thumb|upright|സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ്]]സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികത സാധാരണമല്ലെന്നും ചില ആളുകൾക്ക് "ഒഴിവാക്കാനാവില്ല" എന്നും സിഗ്മണ്ടും എല്ലിസും വിശ്വസിച്ചു. ആൽഫ്രഡ് കിൻസിയുടെ സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയെക്കുറിച്ചുള്ള ഗവേഷണങ്ങളും പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളും സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയെ അസാധാരണമായ ഒരു അവസ്ഥയായി കാണുന്നതിൽ നിന്ന് സാമൂഹികവും സാംസ്കാരികവുമായ ഒരു മാറ്റം ആരംഭിച്ചു. സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയെക്കുറിച്ചുള്ള മനഃശാസ്ത്രപരമായ പഠനങ്ങളിലെ മാറുന്ന കാഴ്ചപ്പാടുകൾ 1952-ലെ ഡയഗ്നോസ്റ്റിക് സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കൽ മാനുവലിന്റെ (DSM) ആദ്യ പതിപ്പിൽ നിന്നും വ്യക്തമാണ്. 1973-ലെ തുടർന്നുള്ള മാറ്റത്തിൽ ഇഗോ-ഡിസ്റ്റോണിക് സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികത രോഗനിർണയം DSM-II വിഭാഗത്തിലെ "ലൈംഗിക ആഭിമുഖ്യ അസ്വസ്ഥത" എന്ന് മാറ്റിസ്ഥാപിച്ചു. എന്നിരുന്നാലും, 1987 വരെ DSM-III-R ൽ ഇതൊരു മാനസിക വിഭ്രാന്തിയായി പൂർണ്ണമായും ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.

സ്വതസ്സിദ്ധമായ ഉഭയവർഗപ്രണയിയോടുള്ള സിഗ്മണ്ടിന്റെ വിശ്വാസം 1940-ൽ [[Sandor Rado|സാണ്ടർ റാഡെ]] നിരസിച്ചു. പിൽക്കാല മനഃശാസ്ത്രവിദഗ്ദ്ധർ റാഡെയെ പിന്തുടർന്നു. മനുഷ്യരിൽ ജൈവിക ഉഭയവർഗപ്രണയി ഇല്ലെന്ന് റാഡെ വാദിച്ചു. മനഃശാസ്ത്രവിദഗ്ദ്ധനായ [[Edmund Bergler|എഡ്മണ്ട് ബെർഗ്ലർ]] സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയെക്കുറിച്ചുള്ള സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികത: രോഗമോ ജീവിതരീതിയോ? (1956) (Homosexuality: Disease or Way of Life?) എന്ന വിശകലനത്തിലൂടെ ഉഭയവർഗപ്രണയി നിലവിലില്ലെന്നും എല്ലാ ഉഭയവർഗപ്രണയികളും സ്വവർഗാനുരാഗികളാണെന്നും വാദിച്ചു. 

ഭിന്നലിംഗക്കാർക്കും സ്വവർഗാനുരാഗികൾക്കും ഇടയിൽ ഉള്ളതിനേക്കാൾ ലൈംഗിക മുൻഗണന ഉഭയവർഗപ്രണയികൾക്കിടയിലെ മുതിർന്നവരാകുന്നതിനു മുമ്പുള്ള ലൈംഗിക വികാരങ്ങളുമായി വളരെ ശക്തമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നുവെന്ന് [[Alan P. Bell|അലൻ പി. ബെൽ]], [[Martin S. Weinberg|മാർട്ടിൻ എസ്. വെയ്ൻ‌ബെർഗ്]], സ്യൂ കീഫർ ഹമ്മർ‌സ്മിത്ത് എന്നിവർ [[Sexual Preference (book)|സെക്ഷ്വൽ പ്രിഫെറൻസ്]] എന്ന പുസ്തകത്തിൽ 1981-ൽ റിപ്പോർട്ടുചെയ്തു. ഇതും മറ്റ് കണ്ടെത്തലുകളും അടിസ്ഥാനമാക്കി, പ്രത്യേകമായ സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയെക്കാൾ സാമൂഹികവും ലൈംഗികവുമായ പഠനത്തെ ഉഭയവർഗപ്രണയി കൂടുതൽ സ്വാധീനിക്കുന്നുവെന്ന് അവർ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.ഉഭയവർഗപ്രണയിയെ ജൈവശാസ്ത്രപരമായ ഘടകങ്ങൾ സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയെ കൂടുതൽ സ്വാധീനിച്ചേക്കാമെന്ന ബെൽ കാഴ്ചപ്പാട് വിശ്വസനീയമായി തോന്നാമെന്ന് ലെറ്റിറ്റിയ ആൻ പെപ്ലാവ് എഴുതി.

സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതക്കൊപ്പം മനുഷ്യരിലെ ഉഭയവർഗപ്രണയിയും പ്രധാനമായും പഠിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ലൈംഗിക ഗവേഷണത്തിന് ഇത് ഒരു പ്രശ്നമാണെന്ന് വാൻ വൈക്കും ഗീസ്റ്റും വാദിക്കുന്നു, കാരണം ഉഭയവർഗപ്രണയികളെ പ്രത്യേകം നിരീക്ഷിച്ച കുറച്ച് പഠനങ്ങളിൽ ഉഭയവർഗപ്രണയികൾ പലപ്പോഴും ഭിന്നലിംഗക്കാരിൽ നിന്നും സ്വവർഗാനുരാഗികളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമാണെന്ന് കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ, ഉഭയവർഗപ്രണയി എല്ലായ്പ്പോഴും ദ്വൈതാവസ്ഥയ്ക്കിടയിലുള്ള ഒരു പകുതി പോയിന്റിനെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നില്ല. ആശയവിനിമയത്തിലെ ജൈവപരമായതും, ന്യായവിചാരം, വ്യത്യസ്ത സംസ്കാരം എന്നിവയാണ് ഉഭയവർഗപ്രണയിയെ സ്വാധീനിക്കുന്നതെന്ന് ഗവേഷണം സൂചിപ്പിക്കുന്നു, ഇത് വ്യത്യസ്തതരം ഉഭയവർഗപ്രണയത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നു.

ലൈംഗിക ആഭിമുഖ്യം സംബന്ധിച്ച നിലവിലെ ചർച്ചയിൽ, ജൈവശാസ്ത്രപരമായ വിശദീകരണങ്ങളെ സാമൂഹിക ശാസ്ത്രജ്ഞർ ചോദ്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് ഫെമിനിസ്റ്റുകൾ അവരുടെ ജീവിതത്തെയും ലൈംഗികതയെയും കുറിച്ച് ബോധപൂർവമായ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കാൻ സ്ത്രീകളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികരായ പുരുഷന്മാരും സ്ത്രീകളും തമ്മിലുള്ള മനോഭാവത്തിലെ വ്യത്യാസവും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പുരുഷന്മാർ അവരുടെ ലൈംഗികതയെ ജൈവശാസ്ത്രപരമായി കണക്കാക്കാനുള്ള സാധ്യത കൂടുതലാണ്. ഇത് "ലെസ്ബിയൻ ലോകത്തിന്റെ സങ്കീർണ്ണതകളല്ലയെന്ന് ഈ സംസ്കാരത്തിലെ സാർവത്രിക പുരുഷന്മാരിലെ അനുഭവത്തെയും പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു. സാംസ്കാരികവും സന്ദർഭോചിതവുമായ ഘടകങ്ങൾ സ്ത്രീകളുടെ ലൈംഗികതയെ കൂടുതൽ ശക്തമായി ബാധിച്ചേക്കാം എന്നതിന് തെളിവുകളുണ്ട്.

ആഫ്രിക്ക
ഫ്രോയിഡും മനഃശാസ്ത്ര വിശകലനവും
ആത്മഹത്യ
സ്വവർഗ്ഗലൈംഗികതയുടെ ശാസ്ത്രീയപഠനം