ഏകദേശം ഒരു നൂറ്റാണ്ടിനു മുൻപ് രണ്ട് കലാകാരന്മാർ തമ്മിലുണ്ടായ വാദപ്രതിവാദമാണ് ഇതിലേയ്ക്ക് വഴിവെച്ചത്. മലയാളസാഹിത്യത്തിന്റെ വളർ‌ച്ചയ്ക്ക് നിദാനമായ വിദ്യാവിനോദിനി മാസികയുടെ ജനയിതാവായ സി.പി. അച്യുതമേനോനും അതിനെ എതിർത്ത കവി കൊടുങ്ങല്ലൂർ കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ തമ്പുരാനും ആയിരുന്നു അവർ.

സംസ്കൃതപദങ്ങൾ തീരെ ഉപേക്ഷിച്ച് ഒന്നോ രണ്ടൊ ശ്ലോകങ്ങൾ രചിയ്ക്കുക എന്നതിൽ കവിഞ്ഞ് ഒരു കാവ്യം പൂർണ്ണമായും രചിയ്ക്കുക അസാദ്ധ്യമാണെന്ന് അച്യുതമേനവനും അത് സാദ്ധ്യമാണെന്ന് തമ്പുരാനും വാദിച്ചു. വാദം സമർത്ഥിയ്ക്കുന്നതിനായി നല്ല ഭാഷ എന്ന ഒരു കാവ്യം നിർമ്മിച്ച് കൊ.വ.1066ൽ വിദ്യാവിനോദിനിയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.
സംസ്കൃതഭാഷയുടെ അതിപ്രസരത്തിൽ നിന്ന് മലയാളത്തിന്റേത് മാത്രമായ ഒരു രീതി അവലംബിയ്ക്കണമെന്നതിൽ കവിഞ്ഞ് സംസ്കൃതഭാഷയോടുള്ള അവഗണനയായിരുന്നില്ല ഇത്തരമൊരു പ്രസ്ഥാനം രൂപം കൊള്ളാൻ കാരണമായത്.

സംസ്കൃതസാഹിത്യത്തിന്റെ മേൽക്കോയ്മയെ അവഗണിച്ച് മലയാളഭാഷയെ അതിന്റെ നൈസർഗ്ഗികസൗന്ദര്യത്തോടെ അവതരിപ്പിച്ച വെണ്മണിപ്രസ്ഥാനം രൂപം കൊണ്ടതുംശക്തിപ്പെട്ടതും ഇക്കാലത്തായിരുന്നു. പച്ചമലയാള ശൈലിയോടൊപ്പം ദ്രുതകവനതയും ഈ കവികൾ പ്രയോഗിച്ചിരുന്നു
മലയാള ഭാഷയുടെ തനിമയോട് വെണ്മണിപ്രസ്ഥാനം കാട്ടിയ താല്പര്യം പച്ചമലയാള പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ആവിർഭാവത്തൊടെ അളക്കപ്പെട്ടു.

കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ തമ്പുരാൻ തെളിച്ചുകാട്ടിയ ഈ രീതിയെത്തുടർന്ന് പലകവികളും രംഗത്ത്വന്നെങ്കിലും അവരിൽ പ്രമുഖൻ കുണ്ടൂർ നാരായണ മേനവൻ ആണ്. നാലു ഭാഷാകാവ്യങ്ങൾ എന്ന പേരിൽ സമാഹരിയ്ക്കപ്പെട്ട കോമപ്പൻ, ശക്തൻ തമ്പുരാൻ, പാക്കനാർ, കണ്ണൻ എന്നീ കൃതികൾ ഈ രീതിയിൽ രചിയ്ക്കപ്പെട്ടവയാണ്. വടക്കൻ പാട്ടിലെ വീരസാഹസികനായ പാലാട്ട് കോമന്റെ കഥപറയുന്നതാണ് കോമപ്പൻ. ശുദ്ധമായ മലയാള പദങ്ങൾ എത്ര ഹൃദ്യമായ വിധത്തിൽ ഉപയോഗിയ്ക്കാം എന്ന് ഈ കവിത തെളിയിയ്ക്കുന്നു.

ഇതിവൃത്തം
അവലംബം
ഉൽഭവത്തിനു പിന്നിൽ
കോമപ്പനിലെ ഒരു ശ്ലോകം