പാലിയിലെ മിക്കവാറും വാക്കുകൾക്ക് ജൈന-പ്രാകൃതങ്ങളെപ്പോലെയുള്ള മദ്ധ്യ ഇൻഡോ ആര്യൻ ഭാഷകളിൽ സമാനപദങ്ങളുണ്ട്. ആദ്യകാലത്തെ വൈദികസംസ്കൃതവും പാലിയുമായുള്ള ബന്ധം കൂടുതൽ സങ്കീർണ്ണമാണ്. ചരിത്രദൃഷ്ടിയിൽ നോക്കുമ്പോൾ പാലിക്കും സംസ്കൃതത്തിനും ഇടയിലുള്ള സ്വാധീനം ഇരുവഴിക്കുമുള്ളതാണ്. പാലിക്ക് സംസ്കൃതത്തോടുള്ള സമാനത പലപ്പോഴും പെരുപ്പിച്ചുകാട്ടാറുണ്ട്. സംസ്കൃതം ജീവഭാഷയല്ലാതായിത്തീർന്നതിനുശേഷം എഴുതപ്പെട്ട സംസ്കൃതരചനകളെ താരതമ്യത്തിനുപയോഗിക്കുന്നതുകൊണ്ടാണ് ഇതുസംഭവിക്കുന്നത്. മദ്ധ്യ-ഇൻഡിക് ഭാഷകളുടെ സ്വാധീനം പ്രകടമാക്കുന്ന അത്തരം സംസ്കൃതരചനകൾ പലപ്പോഴും ആ ഭാഷകളുടെ പദസമ്പത്തിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് കടമെടുക്കുന്നു. അതുപോലെ, പിൽക്കാലപാലിയിലെ സാങ്കേതികപദശേഖരത്തിന്റെ ഒരു വലിയ ഭാഗം സംസ്കൃതത്തിലെ സമാനവിജ്ഞാനശാഖകളിൽ നിന്ന് അതേപടിയോ, ശബ്ദസംബന്ധമായ നീക്കുപോക്കുകളോടെയോ സ്വീകരിച്ചവയാണ്.

വിശുദ്ധഗ്രന്ഥശേഖരത്തിന്റെ കാലത്തിനുശേഷമുള്ള പാലി അത് ഉപയോഗത്തിലിരുന്ന നാടുകളിലെ ഭാഷകളിൽ നിന്നും വാക്കുകൾ കടം കൊണ്ടിട്ടുണ്ട്. ശ്രീലങ്കയിലെ സിംഹളഭാഷയിൽ നിന്ന് പാലിയിൽ കടന്നുകൂടിയ പദങ്ങൾ ഇതിനുദാഹരണമാണ്. ഈ പ്രയോഗങ്ങൾ ത്രിപിഠകങ്ങളിൽ പെടുന്ന ശുദ്ധപീഠകത്തിലെയും മറ്റും പാലിയെ അതിന്റെ പിൽക്കാല വ്യാഖ്യാനങ്ങൾ, ജാതകങ്ങൾ പോലെയുള്ള കഥകൾ, എന്നിവയിലെ പാലിയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നു. കടം കൊണ്ട അത്തരം വാക്കുകളെ ആധാരമാക്കി ഗ്രന്ഥപാഠങ്ങളുടെ കാലഗണന നടത്തുന്ന രീതി ഇപ്പോൾ ഏറെ പുരോഗതി പ്രാപിച്ചിട്ടുണ്ട്.

പദസമ്പത്ത്
പശ്ചാത്തലം
പാലി മലയാളത്തിൽ
സ്വരപദ്ധതിയും രൂപപ്രകൃതിയും