കാന്റർബറിയിലെ രക്തസാക്ഷിയായ വിശുദ്ധ തോമസ് ബെക്കിറ്റിന്റെ പള്ളിയിലേക്ക് മുപ്പതോളം ആളുകളുടെ ഒരു സംഘം നടത്തുന്ന തീർഥാടനത്തിന്റെ കഥയാണ് കാന്റർബറികഥകളെന്ന കഥാസമാഹാരത്തിന്റെ ചട്ടക്കൂട്. യാത്രക്കുമുൻപ് തീർഥാടകർ ലണ്ടണിലെ റ്റബേർഡ് സത്രത്തിൽ ഒത്തുകൂടിയപ്പോൾ, നേരം പോക്കിനായി ഓരോരുത്തരും അവരവർക്ക് അറിയാവുന്ന കഥകൾ മറ്റുള്ളവരുമായി പങ്കുവക്കണമെന്ന ആശയം മുന്നോട്ടുവച്ചത് സത്രം ഉടമയായിരുന്നു. ഏറ്റവും നല്ല കഥ പറയുന്ന ആൾക്ക് സൗജന്യഭക്ഷണവും അയാൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്തു. കാന്റർബറിയിലേക്കും തിരിച്ചുമുള്ള യാത്രയിൽ ഓരോ തീർ‍ഥാടകനും ഒരു വഴിക്ക് രണ്ടു കഥ വച്ച് പറയണം എന്നായിരുന്നു വ്യവസ്ഥ. ഒരു തീർഥാടകന്റെ വക നാലു കഥ എന്ന ഈ കണക്കനുസരിച്ച് കാന്റർബറി കഥകൾ നൂറിലേറെ ഉണ്ടാകേണ്ടതാണ്. എന്നാൽ, ചോസറുടെ ഈ ബൃഹദ്പദ്ധതി പൂർത്തിയാക്കതെ പോയതുകൊണട്, ഇന്നുള്ള സമാഹാരത്തിൽ ഇതിന്റെ ഏതാണ്ട് നാലിലൊന്ന് കഥകളേയുള്ളു.

സമാഹാരം തുടങ്ങുന്നത് അതീവഹൃദ്യമായ ഒരാമുഖത്തോടെയാണ്(Prologue). ഇതിൽ ചോസർ തീർഥാടകസംഘത്തിലെ അംഗങ്ങളെ ഓരോരുത്തരെയായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു. പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇംഗ്ലണ്ടിന്റെ ഒരു പരിഛേദമാണ് ചോസർ പ്രസിദ്ധമായ ഈ ആമുഖത്തിൽ കാണിച്ചുതരുന്നത്. (ലോക)സാഹിത്യത്തിൽ ഒരിടത്തും, ഒരു മുഴുവൻ ജനതയുടേയും രേഖാചിത്രമായ ഈ ആമുഖത്തോടു താരതമ്യപ്പെടുത്തവുന്നതായി ഒന്നുമില്ലെന്നും, ധനവാനേയും ദരിദ്രനേയും, വൃദ്ധനേയും യുവാവിനേയും, ആണിനേയും പെണ്ണിനേയും, പുരോഹിതനേയും വിശ്വാസിയേയും, പണ്ഡിതനേയും പാമരനേയും, ദർ‍‌വൃത്തനേയും സദാചാരിയേയും, കരയിലും കടലിലും, പട്ടണത്തിലും നാട്ടിൻപുറത്തുമായി അതിശയോക്തി കലർത്താതെ അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുകയാണ് അതിലെന്നും ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.

പൊതുവായ ഈ ആമുഖത്തിന് ശേഷം ഓരോരുത്തരായി കഥകൾ പറയുന്നു. മിക്കവരും കഥകൾക്ക് മുൻപ് മുഖവുരയായി ചിലത് പറയുന്നുണട്. ഈ മുഖവുരകളിൽ പലതും, കഥപോലെ തന്നെ രസകരമാണ്. എവിടേയും ലോകോക്തികളും തത്ത്വവിചാരവും നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്നു. അതിനൊപ്പം ഒരിക്കലും ചോസറെ വിട്ടുപിരിയാത്ത ഫലിതവും. ചിലപ്പോൾ അത് ഉപദേശത്തിന്റെ രൂപത്തിലാണ്. തന്റെ കഥയുടെ മുഖവുരയിൽ മില്ലുടമ തരുന്ന ഒരുപദേശം ഇതാണ്:- 
One shouldn't be too inquisitive in lifeEither about God's secrets or one's wife(ഭാര്യയുടേയും ദൈവത്തിന്റേയും രഹസ്യങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽഏറെ ജിജ്ഞാസ ഒരുത്തനും നന്നല്ല.)പലപ്പോഴും ഫലിതം സൃഷ്ടിക്കുന്നത്, കഥപറയുന്ന തീർഥാടകക്കിടയിലെ സ്നേഹ-ദ്വേഷങ്ങളുടെ രസതന്ത്രമാണ്. കാര്യസ്ഥന്മാരെ(Reeves) പരിഹസിക്കുന്ന കഥയായിരുന്നു മില്ലുടമ പറഞ്ഞത്. ധാന്യം പൊടിക്കാൻ കൊണ്ടുവരുന്നവരിൽ നിന്ന് അധികകൂലിവാങ്ങുന്നത് ശീലമാക്കിയിരുന്ന ഒരു മില്ലുടമയെ പറ്റിച്ച് അയാളുടെ വീട്ടിൽ രാത്രി കഴിച്ച് അയാളുടെ ഭാര്യയും മകളുമായി രമിച്ച രണ്ടു കേംബ്രിഡ്ജ് സർവകലാശാലാ വിദ്യാർത്ഥികളുടെ കഥ പറഞ്ഞാണ് കാര്യസ്ഥൻ ഇതിനു പകരം വീട്ടിയത്.കഥകൾ തമ്മിലും അവ പറയുന്നവർ തമ്മിലുമുള്ള രസകരമായ ഈ കൊടുക്കൽ‌വാങ്ങൽ കാന്റർബറി കഥകളിൽ ഉടനീള‍മുണ്ട്. കഥകളിലെ ദ്വയാർഥപ്രയോഗങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ഫലിതം പലപ്പോഴും സഭ്യതയുടെ അതിരു ലംഘിക്കുന്നുവെന്ന് തോന്നിയേക്കാം. 
Three times the night, from midnight into morn,The miller's daughter, helped me grind my corn.
എന്നാണ് മില്ലുടമയെ പറ്റിച്ച വിദ്യാർത്ഥികളിലൊരുവൻ രാത്രിയിലെ തന്റെ അനുഭവത്തെപ്പറ്റി നേരം വെളുത്തപ്പോൾ പറഞ്ഞത്.

കഥപറയുന്നവരും കേൾക്കുന്നവരും ക്രൈസ്തവതീർ‍ഥാടകരായിരുന്നു. തീർഥാടകസംഘത്തിൽ സന്യാസവൈദികനും, കന്യസ്ത്രീയും ആശ്രമാധിപനും ഒക്കെയുണ്ട്. എന്നിട്ടും മതസ്ഥാപനങ്ങളും അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവരും ചോസറുടെ പരിഹാസത്തിന്റെ പ്രധാന ഇരകളിൽ പെട്ടു. തുടക്കത്തിലെ ആമുഖത്തിൽ, തീർഥാടകരിൽ ഒരുവനായ സന്യാസവൈദികനെക്കുറിച്ച് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്, തന്റെ അടുത്ത് കുംബസാരത്തിനെത്തുന്നവരിൽ നല്ല സംഭാവന തരുന്നവരോട് അയാൾ വളരെ മയത്തിൽ പെരുമാറിയിരുന്നു എന്നാണ്. സംഭാവനയുടെ വലിപ്പം പാപിയുടെ പശ്ചാത്താപത്തിന്റെ ആഴം അറിയാനുള്ള അളവുകോലായിരുന്നു അയാൾക്ക്. പോകുന്ന പട്ടണങ്ങളിലെല്ലാമുള്ള മദ്യഷാപ്പുകളും അവിടത്തെ പരിചാരികമാരെയും അയാൾക്ക് പരിചയമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ കുഷ്ടരോഗികളും യാചകരും മറ്റുമായുള്ള സംസർഗം തന്റെ നിലക്ക് ചേരുന്നതല്ല എന്ന് അയാൾക്ക് അറിയാമായിരുന്നു.

കാന്റർബറി കഥകൾ
ട്രോയ്‌ലസും ക്രെസിഡായും
നയതന്ത്രദൗത്യങ്ങൾ
രാജസേവനം, സൈനികദൗത്യം, തടവ്