സാധാരണ ശ്രീകോവിലിന്റെ മൂന്നിരട്ടി വലിപ്പമുണ്ട് ഇവിടത്തെ വലിയ വട്ടശ്രീകോവിലിന്. കേരളത്തിൽ അണ്ഡാകൃതിയിലുള്ള ഏക ശ്രീകോവിലാണിത്. .വടക്കുംകൂർ മഹാരാജാവിന്റെ കാലത്ത് ആദ്യ കാലങ്ങളിൽ വൈക്കം തലസ്ഥാനവും പിന്നീട് അത് കടുത്തുരുത്തിയുമായിരുന്നു. ക്ഷേത്രശില്പികളായ വിശ്വബ്രാഹ്മണരെ തമിഴ് നാട്ടിൽ നിന്ന് വിളിച്ചു വരുത്തി ക്ഷേത്രങ്ങൾ പണി കഴിപ്പിക്കുന്നത് ആ കാലഘട്ടത്തിൽ വലിയ അന്തസ്സായി മഹാരാജാക്കന്മാർ കരുതിയിരുന്നു.തമിഴ് നാട്ടിൽ രാജ രാജ ചോളനു വേണ്ടി തഞ്ചൈ പെരിയ കോവിൽ നിർമിച്ച ചോള ശില്പി കളുടെ വംശത്തിൽ പെട്ടവർ ആണ് വൈക്കം ക്ഷേത്ര വും നിർമിച്ചതു. തിരുനെൽ വേലിയിലുള്ള ശങ്കരൻ കോവിലിനു സമീപമുള്ള അഗ്രഹാരങ്ങളിലാണ് ശിൽപികൾ താമസിച്ചിരുന്നത്. ഭാരതത്തിൽ വേദ കാലത്ത് ഉണ്ടായിരുന്ന സുപർണസ ഋഷി ഗോത്രത്തിന്റെ പിൻഗാമികൾ ആണ് വിശ്വബ്രാഹ്മണർ.രാമായണത്തിൽ ഖരവധം കഴിഞ്ഞു വരുന്ന ശ്രീ രാമൻ അംഗുലീയം കിരീടവും നിർമ്മിച്ചു നൽകി പട്ടാഭിഷേകം നടത്തി തരുവാനും സുപർണസ ഋഷി ഗോത്രത്തിലെ മുനീശ്വരൻമാരുടെ സമീപം ദൂതൻമാരെ വിട്ട് അറിയിക്കുവാൻ പറയുന്ന രംഗം ഉണ്ട്.

ആംജനേയ സ്വാമിയാണ് വിശ്വബ്രാഹ്മണരുടെ കാവൽ.  ഹനുമാൻ സ്വാമി ഈ പ്രപഞ്ചമുള്ളിടത്തോളം വിശ്വബ്രാഹ്മണരെ സംരക്ഷിച്ചു കൊള്ളാമെന്നു ശ്രീരാമനു വാക്ക് കൊടുക്കുന്നുണ്ട് . ഋഗ്വേദത്തിലും ഋഷി സൂക്ത്തങ്ങളുണ്ട്. 

തിരുനെൽവേലിയിലുള്ള ശ്രീ പരാശയമയ കോലാരി നാഥ മഠത്തിൽ വി ശ്വബ്രാഹ്മണരുടെ സ്വാമിയാരുടെ അനുമതിയോടെ ആദ്യം തൊടുപുഴയിൽ ആണ് ഇവർ എത്തുന്നത്. ശില്പികളും സ്വർണ്ണ പ്പണിക്കാരും സംഘത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. തിരുവാഭരണങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുന്നതും പ്രതിഷ്ഠ കർമ്മങ്ങളും ഇവരാണ്. അവിടെ ഇപ്പോൾ ശ്രീ കൃഷ്ണ സ്വാമി ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപമുള്ള അണ്ണാമല നാഥർ ക്ഷേത്രം ആണ് ആദ്യം പണിതത്. മലയാള പണിയാളുകളെ  സഹായത്തിനു രാജാവ് ഏർപ്പെടുത്തി. പക്ഷെ ആ കോവിൽ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയാക്കാതെയാണ് വൈക്കത്തു വന്നത്. കാരണം വ്യക്ത്തമല്ല. ഇപ്പോൾ വൈക്കം ക്ഷേത്രത്തിൽ കാണുന്ന വട്ട ശ്രീ കോവിലും അനുബന്ധ ശില്പങ്ങളും ചോള ശില്പ മാതൃകയിൽ പണിതത് വിശ്വബ്രാഹ്മണരാണ്. തിരുവാഭരണങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചു പ്രതിഷ്ഠ കർമ്മങ്ങൾക്കു സഹായിച്ചത്  സ്വർണ്ണപണിക്കാരും.ക്ഷേത്ര നിർമാണത്തിന്റെ കൂലി ആയി അന്നത്തെ രാജാക്കൻ മാർ 36 ഗ്രാമങ്ങളിൽ വീടും ഏക്കർ കണക്കിന് സ്ഥലവും സ്വർണ്ണ പണി സ്വർണ്ണ വ്യാപാരം എന്നിവ നടത്താനുള്ള അവകാശ വും ചോള ശില്പി മാർക്ക് നൽകി അതിനൊപ്പം വൈക്കത്തു അഷ്ടമിക്ക് സന്ധ്യവേല എന്ന ചടങ്ങു നടത്തുവാനുള്ള അവകാശ വും തിരുവണ്ണാ മല സ്വാമിയാരു ടെ നിർദേശം പ്രകാരം നൽകി. ഈ ശ്രീ കോവിൽ ആദ്യം നിർമ്മിച്ചത് പെരുംതച്ചനാണ്. പിന്നീട് ചോള ശിൽപികൾ പുനർനിർമ്മിച്ചു . ശ്രീകോവിലിന് ഒരുനിലയേയുള്ളൂ. അത് ചെമ്പുമേഞ്ഞിരിയ്ക്കുന്നു. ശ്രീകോവിലിന് മുകളിൽ സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടം ശോഭയോടെ തലയുയർത്തിനിൽക്കുന്നു. ശ്രീകോവിലിന് രണ്ടുമുറികളുണ്ട്. അവയിലേയ്ക്ക് കടക്കാൻ ആറാറുപടികളും. 'പടിയാറും കടന്നവിടെച്ചെല്ലുമ്പോൾ ശിവനെക്കാണാകും ശിവശംഭോ' എന്ന വരികളിൽ നിന്ന് ഇത് മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയും. ശ്രീകോവിലിലെ രണ്ടാമത്തെ മുറിയായ ഗർഭഗൃഹത്തിൽ രണ്ടടിയോളം പൊക്കമുള്ള പീഠത്തിൽ ആറടിയിലധികം പൊക്കം വരുന്ന അതിഭീമാകാരമായ ശിവലിംഗം കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നു. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ശിവലിംഗങ്ങളിലൊന്നാണിത്. ശിവന് പ്രിയപ്പെട്ട കൂവളമാല, തുമ്പപ്പൂമാല, രുദ്രാക്ഷമാല തുടങ്ങിയവ കൊണ്ട് ഇതിന്റെ മുക്കാൽ ഭാഗവും മറഞ്ഞിരിയ്ക്കുകയാകും. വിശ്വപ്രകൃതിയുടെ മൂലതേജസ്സിനെ മുഴുവൻ ആവാഹിച്ചുകൊണ്ട് സാക്ഷാൽ വൈക്കത്തപ്പൻ ശ്രീലകത്ത് മഹാശിവലിംഗമായി കുടികൊള്ളുന്നു.

ശ്രീകോവിൽ അതിമനോഹരമായ ചുവർച്ചിത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് അലംകൃതമാണ്. നടരാജൻ, ദശാവതാരം, ശ്രീദേവീഭൂദേവീസമേതനായ മഹാവിഷ്ണു, അർജുനനെ പരീക്ഷിച്ച് പാശുപതാസ്ത്രം നൽകുന്ന ശിവൻ - അങ്ങനെ വിവിധതരം ചുവർച്ചിത്രങ്ങൾ ശ്രീകോവിൽച്ചുവരുകളെ അലംകൃതമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഇവയിൽ ഈയിടെ പുതിയ ചായമിടുകയുണ്ടായി. ശ്രീകോവിലിന്റെ പടിഞ്ഞാറേ നടയിൽ അടഞ്ഞ ഒരു വാതിൽ കാണാം. അവിടെ പാർവ്വതീസാന്നിദ്ധ്യമുള്ളതായി വിശ്വസിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. ആ നട തുറക്കാറില്ല. പകരം വിളക്കുവയ്പ് മാത്രമേയുള്ളൂ. വടക്കുവശത്ത് ഓവ്, വ്യാളീമുഖത്തോടെ മനോഹരമായി നിർമ്മിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. ശിവക്ഷേത്രമായതിനാൽ ഇതിനപ്പുറം പ്രദക്ഷിണം പാടില്ല.

രാമായണമാസം, ഗണപതിഹോമം, ഇല്ലം നിറ, തൃപ്പുത്തരി
ശ്രീകോവിൽ
വടക്കുപുറത്തു പാട്ട്
ക്ഷേത്ര നിർമ്മിതി