ഒരിക്കൽ യാല ദേശീയോദ്യാനം ഉൾപ്പെടുന്ന മുഴുവൻ പ്രദേശവും പുരാതന സിംഹളരുടെ രാജ്യമായ രുഹുന ആയിരുന്നു. പുരാതനരാജ്യമായ രുഹുനയിൽ വടക്ക് രാജരത യിലെപ്പോലെ ജലസേചനം, ബൃഹത്തായ കെട്ടിടങ്ങൾ, നിലവാരമുള്ള ജീവിതരീതികൾ എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളന്ന ഒരു മഹത്തായ സംസ്കാരം നിലനിന്നിരുന്നു. ഈ സുവർണ്ണ കാലഘട്ടത്തിന്റെ നിർമ്മിതിയാണ് സ്മാരകങ്ങളും സിതുൽപഹുവ, കൊട്ടാടോല, അഗുസചെട്ടിയ പോലുള്ള പുണ്യസ്ഥലങ്ങളും. ഇവയിലുടനീളം ബുദ്ധിസം വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നത് കാണാം. രുഹുന ദേശീയോദ്യാനത്തിലെ പ്രസിദ്ധിയാർജ്ജിച്ച ആർക്കിയോളജിക്കൽ സൈറ്റ് ആണ് സിതുൽപഹുവ. ബി.സി. രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ബുദ്ധസ്തൂപമായ ഡഗോബ, കൊത്തുപണികൾ ചെയ്ത ശിലകൾ, 164 -ൽപരം ശിലാലിഖിതങ്ങൾ എന്നിവ ഇവിടെനിന്നും കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട്. പ്രമുഖ തീർത്ഥാടന ക്ഷേത്രമായ |കാറ്റരാഗമയുടെ അടുത്താണ് സിതുൽപഹുവ. മഗുൾ മഹാവിഹാര (ക്ഷേത്രം), അകസചെട്ടിയ (ഷ്റൈൻ) എന്നിവ ബി.സി. രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ പുരാതനസിംഹളരുടെ രാജ്യമായ രുഹുനയിൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടവയാണ്. കവൻതിസ്സ രാജാവും വിഹാരമഹാദേവിയും വിവാഹം ചെയ്ത സ്ഥലത്താണ് മഗുൾ മഹാവിഹാര സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. സിംഹളരുടെ ഇടയിൽ 'മഗുൾ' എന്ന വാക്കിനർത്ഥം 'വിവാഹം' എന്നാണ്.

ചരിത്രം
കാലാവസ്ഥ
പക്ഷിജന്തുജാലങ്ങൾ
സസ്യജാലങ്ങൾ