ബാലഡ്സിന്റെ പ്രസിദ്ധീകരണസമയത്ത് വേഡ്സ്‌വർത്തുമാർക്കൊപ്പം ജർമ്മനിയിലെത്തിയ കോൾറിഡ്ജ് ഗോട്ടിഞ്ഞൻ സർവകലാശാലയിൽ പഠനം തുടങ്ങി. വേഡ്സ്‌വർത്തും ഡോറത്തിയും താമസിയാതെ ഇംഗ്ലണ്ടിലേക്കു മടങ്ങി. ഒരു വർഷത്തോളം ജർമ്മനിയിൽ കഴിഞ്ഞ കോൾറിഡ്ജ്, ജർമ്മൻ ഭാഷ പഠിക്കാനും ജർമ്മൻ തത്ത്വചിന്തയിൽ അവഗാഹം നേടാനും ശ്രമിച്ചു. തത്ത്വചിന്തയുടെ കെട്ടുപാടുകളിൽ, സംവേദനാശേഷിയും കല്പനാചാതുരിയും ദുർബ്ബലമായതോടെ അദ്ദേഹം കവിതയെ മിക്കവാറും ഉപേക്ഷിച്ചു. "എന്നിലെ കവി മരിച്ചു; ഒരു വരി എഴുതുന്നതെങ്ങനെയെന്ന് ഞാൻ മറന്നു" എന്ന് അദ്ദേഹം ഏറ്റുപറഞ്ഞു. ഇതിനിടെ കോൾറിഡ്ജ് പത്നി സാറായുമായി ഏറെ അകൽച്ചയിലായിരുന്നു. 1799 ജൂലൈ മാസം ഇംഗ്ലണ്ടിൽ മടങ്ങിയെത്തിയ കോൾറിഡ്ജ്, പണ്ടു താൻ പ്രണയിച്ചിരുന്ന മേരി ഇവാൻസിന്റെ സഹോദരി സാറാ ഹച്ചിൻസണുമായി പ്രണയത്തിലായി. എങ്കിലും രണ്ടാമത്തെ ഈ സാറാ അദ്ദേഹത്തെ സ്നേഹിച്ചെങ്കിലും സ്വീകരിച്ചില്ല. കോൾറിഡ്ജിന്റെ കവിപ്രതിഭയുടെ അവസാനത്തെ പ്രകടനമായി കരുതപ്പെടുന്ന 'ഡിജക്ഷൻ' (Dejection) എന്ന കവിത, ഈ തിരസ്കാരത്തിന്റെ നൈരാശ്യത്തിൽ പിറന്നതാണ്.

1800 ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ വേഡ്സ്‌വർത്തുമാരെ സന്ദർശിക്കാനെത്തിയ കോൾറിഡ്ജ് ഒടുവിൽ സകുടുംബം ഡോറത്തി കണ്ടെത്തിയ ഗ്രെറ്റാ ഹാൾ എന്ന വീട്ടിലേക്കു താമസം മാറ്റി. ശീതകാലത്ത് കോൾറിഡ്ജിന്റെ ആസ്ത്‌മയും മറ്റും കലശലാകുന്ന തരം സാഹചര്യമാണ് അവിടെയുണ്ടായിരുന്നത്. അതിനാൽ, മോണിങ്ങ് പോസ്റ്റ് ദിനപത്രം എഡിറ്ററുടെ ജോലി വച്ചുനീട്ടിയപ്പോൾ അതു സ്വീകരിച്ച് അദ്ദേഹം ലണ്ടണിലേക്കു പോയി. പത്രത്തിലെ ഒരു വർഷക്കാലത്തെ ജോലിക്കു ശേഷം 1802-ൽ ഗ്രെറ്റാ ഹാളിൽ മടങ്ങിയെത്തിയപ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആരോഗ്യം കൂടുതൽ മോശമാവുകയും കറുപ്പുസേവ കൂടുകയും ചെയ്തിരുന്നു. 1804-ൽ ആരോഗ്യം ഭേദപ്പെടുമെന്ന ആശയിൽ അദ്ദേഹം വേഡ്സ്‌വർത്തിൽ നിന്ന് കടം വാങ്ങിയ 100 പൗണ്ടുമായി മെഡിറ്ററേനിയനിലെ മാൾട്ടാ ദ്വീപിലേക്കു പോയി. അവിടെ കറുപ്പു സേവയിൽ നിന്നു വിട്ടുനിൽക്കാൻ അദ്ദേഹം ശ്രമിച്ചു. മാൾട്ടയിലെ ബ്രിട്ടീഷ് ഗവർണ്ണറുടെ കാര്യദർശിയും മറ്റുമായി കോൾറിഡ്ജ് ജോലിചെയ്തു. ഒരുവർഷത്തെ ഉദ്യോഗത്തിന്റെ തളർച്ചക്കു ശേഷം ലഹരിയിലേക്കു മടങ്ങിയ കോൾറിഡ്ജ് 1806-ൽ ഇംഗ്ലണ്ടിൽ തിരിച്ചെത്തി. ഭാര്യയിൽ നിന്നു വിവാഹം മോചനം നേടാനുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശ്രമം വിജയിച്ചില്ല. ഒടുവിൽ അദ്ദേഹം 6 വയസ്സുള്ള മകൻ ഡെർവന്റിനേയും കൂട്ടി സാറായെ ഉപേക്ഷിച്ചുപോയി. അവരെ പിന്നെ സംരക്ഷിച്ചത് സഹോദരീഭർത്താവായിരുന്ന കവി റോബർട്ട് സൗത്തിയാണ്.

1810-ൽ വേഡ്സ്‌വർത്തുമായുള്ള കോൾറിഡ്ജിന്റെ സൗഹൃദം അവസാനിച്ചു. കോൾറിഡ്ജിന്റെ സ്വഭാവത്തിന്റെ അസ്ഥിരതയെക്കുറിച്ച് സുഹൃത്തുക്കളിൽ ചിലർക്ക് വേഡ്സ്‌വർത്ത് മുന്നറിയിപ്പു കൊടുത്തതും സാറാ ഹച്ചിൻസണുമായുള്ള തന്റെ പ്രണയത്തിന്റെ പരാജയത്തിനു കാരണം വേഡ്സ്‌വർത്തുമാരായിരുന്നു എന്ന കോൾറിഡ്ജിന്റെ വിശ്വാസവും മറ്റും ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ഈ സൗഹൃദത്തിന്റെ തകർച്ചയെ സഹായിച്ചു.

ബാല്യം, വിദ്യാഭ്യാസം
സ്വപ്നജീവി
ദാർശനികൻ
തകർച്ചകൾ