ട്രിയറിൽ 1836 ലെ വേനൽക്കാലവും ശരത്കാലവും ചെലവഴിച്ച കാൾ മാർക്സ് തന്റെ പഠനത്തെക്കുറിച്ചും ജീവിതത്തെക്കുറിച്ചും കൂടുതൽ ഗൗരവതരമായി ചിന്തിച്ചുതുടങ്ങി. 1836 ഒക്ടോബറിൽ മാർക്സ് ബെർലിനിൽ എത്തുകയും സർവകലാശാലയുടെ നിയമ വൈജ്ഞാനികശാഖയിൽ ചേരുകയും മിത്തൽസ്ട്രാസിൽ ഒരു മുറി വാടകയ്ക്ക് എടുക്കുകയും ചെയ്തു. പഠനത്തിന്റെ ആദ്യ ഘട്ടത്തിൽ എഡ്വേർഡ് ഗാൻസിന്റേയും (പുരോഗമനപരമായ ഹെഗലിയൻ നിലപാടിനെ പ്രതിനിധീകരിച്ചിരുന്ന അദ്ദേഹം ചരിത്രത്തിലെ യുക്തിസഹമായ വികസനം, പ്രത്യേകിച്ച് അതിന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യവാദി വശങ്ങൾ, സാമൂഹിക ചോദ്യത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം എന്നിവ ഊന്നിപ്പറഞ്ഞുകൊണ്ട് വിശദീകരിച്ചു)  കാൾ വോൺ സാവിഗ്നിയുടേയും (ഹിസ്റ്റോറിക്കൽ സ്‌കൂൾ ഓഫ് ലോയെ പ്രതിനിധീകരിച്ച വ്യക്തി) പ്രഭാഷണങ്ങളിൽ പങ്കെടുത്തു. നിയമമാണ് പഠിക്കുന്നതെങ്കിലും തത്ത്വചിന്തയിൽ ആകൃഷ്ടനായ അദ്ദേഹം തത്ത്വചിന്തയില്ലാതെ ഒന്നുംതന്നെ പൂർത്തീകരിക്കുകയില്ല എന്ന് വിശ്വസിച്ച് രണ്ടും സമ്മിശ്രണം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള വഴി തേടി. അടുത്തിടെ അന്തരിച്ച ജർമ്മൻ തത്ത്വചിന്തകനായ ജോർജ്ജ് വിൽഹെം ഫ്രീഡ്രിക്ക് ഹേഗലിന്റെ ആശയങ്ങളോട് വിമർശനബുദ്ധിയോടെയെങ്കിലും മാർക്സ് ആകൃഷ്ടനായി. ഹേഗലിന്റെ പുരോഗമനപരമായ ആശയങ്ങൾ അക്കാലത്ത് യൂറോപ്പിലാകമാനം ചർച്ച ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നു. മാർക്സ് ഹെഗേലിയൻ ആശയങ്ങളോട് ആഭിമുഖ്യം പുലർത്തുന്ന യങ് ഹെഗേലിയൻസ് എന്ന രാഷ്ട്രീയ സംഘടയിൽ ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കാൾ മാർക്സിനെ പോലെ തന്നെയായിരുന്നു സംഘടനയിലെ മറ്റുള്ളവരെല്ലാം. ഹെഗേലിയൻ ചിന്താഗതികളോടെ ഒരു വിമർശനബുദ്ധിയോടെയാണ് എല്ലാവരും സമീപിച്ചിരുന്നത്. എന്നാൽ ഹേഗൽ അവതരിപ്പിച്ച വൈരുദ്ധ്യാത്മകത എന്ന ആശയത്തെ അവരെല്ലാവരും ഏറെ ഇഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്നു. ഇക്കാലത്ത് മാർക്സ് കൂടുതലും ഹെഗേലിയൻ ആശയങ്ങളെ വിമർശന ബുദ്ധിയോടെ വ്യാഖ്യാനിക്കാനും, പഠിക്കാനുമാണ് കൂടുതൽ ശ്രദ്ധപുലർത്തിയിരുന്നത്.

കാൾ മാർക്സ് തന്റെ സ്വയം സംതൃപ്തിക്കായി ധാരാളം എഴുതുമായിരുന്നു. 1837-ൽ മാർക്സ് തന്റെ ആദ്യത്തെ നോവൽ എഴുതി പൂർത്തിയാക്കി. "സ്കോർപിയൺ ആന്റ് ഫെലിക്സ്" എന്നതായിരുന്നു അതിന്റെ പേര്. പിന്നീട് ചില കവിതകളും എഴുതിയിരുന്നുവെങ്കിലും അതിലൊന്നും തന്നെ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയുണ്ടായില്ല. 1971-ൽ മാർക്സിന്റെ ഏകാംഗനാടകമായ ഔലാനെ പിന്നീട് രംഗത്തവതരിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി.

പിന്നീടുള്ള കുറച്ചുകാലം കാൾ മാർക്സ് തന്റെ ഡോക്ടറേറ്റ് പ്രബന്ധത്തിന്റെ പണിപ്പുരയിലായിരുന്നു. "ദ ഡിഫറൻസ് ബിറ്റ്വീൻ ദ ഡെമോക്രൈറ്റിയൻ ആന്റ് എപിക്യൂറിയൻ ഫിലോസഫി ഓഫ് നേച്വർ" എന്നതായിരുന്നു വിഷയം. 1841-ൽ കാൾ ഈ പ്രബന്ധം പൂർത്തിയാക്കി. ബെർലിൻ സർവ്വകലാശാലയിലെ ചില അദ്ധ്യാപകരുടെ എതിർപ്പുമൂലം, അദ്ദേഹത്തിന് അത് ജെന സർവ്വകലാശാലയിലാണ് സമർപ്പിക്കാൻ കഴിഞ്ഞത്. അവിടെനിന്നാണ് പ്രസ്തുത വിഷയത്തിൽ കാളിന് ഡോക്ടറേറ്റ് ലഭിക്കുന്നത്.

ഒരു ജോലിക്കു വേണ്ടി മാർക്സ് പത്രപ്രവർത്തനത്തിലേക്കു തിരിഞ്ഞു. 1842-ൽ അദ്ദേഹം കൊളോണിലേക്കു പോയി, അവിടെ "റൈനിഷെ സൈറ്റുങ്" എന്ന പത്രസ്ഥാപനത്തിൽ ചേർന്നു. ഇവിടെ വെച്ച് രാഷ്ട്രീയ ആശയങ്ങൾക്ക് സ്വന്തം നിലയിൽ വ്യാഖ്യാനങ്ങൾ നൽകാൻ തുടങ്ങി. യൂറോപ്യൻ സർക്കാരുകളുടെ പിന്തിരിപ്പൻ നയങ്ങളെ മാർക്സ് അതിനിശിതമായി വിമർശിച്ചു. കൂടാതെ നിലവിലുള്ള സോഷ്യലിസ്റ്റ് ആശയങ്ങൾ കാലഹരണപ്പെട്ടതാണെന്ന് കാൾ വാദിച്ചു. കാൾ മാർക്സിന്റെ ആശയങ്ങൾ അടങ്ങുന്ന പത്രം പ്രഷ്യൻ സർക്കാർ വളരെ സൂക്ഷ്മമായി ശ്രദ്ധിക്കാൻ തുടങ്ങി. ഓരോ ലക്കവും പുറത്തിറങ്ങുന്നതിനു മുൻപ് വളരേയെറെ മുറിച്ചു നീക്കലുകൾ സർക്കാർ നടത്തിത്തുടങ്ങി. റഷ്യൻ രാജാധികാരത്തെ കഠിനമായി വിമർശിച്ച ഒരു ലക്കത്തിനുശേഷം, റഷ്യയിലെ നിക്കോളാസ് രണ്ടാമൻ ഈ പത്രം നിരോധിക്കണം എന്ന് സർക്കാരിനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. 1843-ൽ പ്രഷ്യൻ സർക്കാർ ഈ പത്രം നിരോധിച്ചു. എന്നാൽ ഇതിനെ കഠിനമായി വിമർശിച്ച് കാൾ മാർക്സ് ഹെഗെൽ ആശയങ്ങളോട് അനുഭാവം പുലർത്തുന്ന മറ്റൊരു മാസികയിൽ ലേഖനം എഴുതി. ഈ ലേഖനം മൂലം ഈ മാസികയും സർക്കാർ നിരോധിച്ചു.

1843-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട ഓൺ ദ ജൂയിഷ് ക്വസ്റ്റ്യൻ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ, രാഷ്ട്രീയത്തേയും മനുഷ്യന്റെ വിമോചനത്തെക്കുറിച്ചും വളരെ വ്യക്തമായി താരതമ്യ പഠനം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ കൊളോൺ വിട്ടു പോരുന്നതിനു മുമ്പ് ഏതാനും ചില പുസ്തകങ്ങൾ കൂടി മാർക്സ് പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയുണ്ടായി.
മരണാനന്തരം
ലണ്ടൻ: 1849–1883
ചെറുപ്പകാലം 1818–1835
ആദ്യകാല പ്രവർത്തനങ്ങൾ 1836–1843