1949ൽ അന്നത്തെ മദ്രാസ് സർക്കാർ ഗോവിന്ദ പൈയ്ക്ക് രാഷ്ട്രകവി പുരസ്കാരം നൽകി ആദരിച്ചു. അദ്ദേഹെം 1951ൽ മുമ്പായിൽ വെച്ച് നടന്ന കന്നഡ സാഹിത്യ സമ്മേളനത്തിൻറെ അധ്യക്ഷനായിരുന്നു.അദ്ദേഹത്തിൻറെ 125ആം പിറന്നാൾ ആഘോഷത്തിൻറെ സദവസരത്തിൽ ഗോവിന്ദ പൈയുടെ പേരിൽ ദേശീയ പുരസ്കാരത്തിനും രൂപം നൽകി. അദ്ദേഹം താമസിച്ച വീടിനെ ദേശീയ സ്മാരകമായി പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തു.
ഉഡുപ്പിയിലെ ഡോ. ടി.എം.എ. പൈ പ്രതിഷ്ഠാനം തങ്ങളുടെ എം.ജി.എം. കോളേജിൽ ഗോവിന്ദ പൈ സംശോധന കേന്ദ്രത്തിന് രൂപം നൽകി.മഞ്ചേശ്വരത്തുള്ള സർക്കാർ കോളേജിന് എം.ഗോവിന്ദ പൈയുടെ പേരു നൽകി കേരള സംസ്ഥാനം കവിയുടെ സ്മരണ നിലനിർത്തുന്നു. 1965ൽ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട ഗോവിന്ദ പൈ സംശോധന കേന്ദ്രം, ഗോവിന്ദ പൈയുടെ ശേഖരത്തിൽ നിന്നുള്ള 35 ഭാഷകളിലെ 5000 പുസ്തകങ്ങൾ സംരക്ഷിച്ച് വരികയാണ്. അത് കൂടാതെ ഗോവിന്ദ പൈയുടെ പുരാവസ്തു ശേഖരവും ഇവിടെ കാണാം. ആർഷ പാരംപര്യത്തിൻറെയും അഭിജാതവും സമകാലീനവും ഉൾക്കൊണ്ട്കൊണ്ട് സാഹിത്യപരവും ചരിത്രപരവുമായ ഗവേഷണം നടത്തുക എന്ന ഉദ്ദേശത്തൊടെ ആണ് കേന്ദ്രം പ്രവർത്തിച് വരുന്നത്. 

അതു കൂടാതെ 'ഗിളിവിണ്ടു' എന്ന സംരംഭത്തിനും ഈ സന്ദർഭത്തിൽ തുടക്കം കുറിക്കുകയുണ്ടായി. കേന്ദ്ര സർക്കാറും കേരള സർക്കാറും കർണാടക സർക്കാറും ചേർന്നാണ് ഈ സംരംഭത്തിനു ചുമതലയെടുക്കുന്നത്. രണ്ട് കോടിയോളം ചെലവു വരുന്ന പദ്ധതിയിൽ ആംഫിതിയേറ്റർ, ഗ്രന്ഥശാല, കലാമൂല്യമുള്ള വസ്തുക്കൾ പ്രദർശിപ്പിക്കാനുള്ള സ്ഥലം, കൈയെഴുത്തുപ്രതികൾ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള സ്ഥലവും പുരാവസ്തു ഗവേഷണത്തിന് വേണ്ട സൌകർയവും ഒരുക്കുന്നുണ്ട്.ഈ സംരംഭത്തിന് പ്രധാന ധനസഹായം നൽകുന്നത് ഇന്ത്യൻ ഓയിൽ കോർപ്പരേഷൻ ആണ്.

ഗോവിന്ദ പൈ ഇന്ന് ഓർക്കപ്പെടുന്നത് അദ്ദേഹത്തിൻറെ കവിതകളും നാടകങ്ങളും നിബന്ധങ്ങളും അടങ്ങുന്ന സാഹിത്യപരവും സമൂഹപരവുമായ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടേ ആണെങ്കിലും ഒരു സംഭവബഹുലമായ ജീവിതം തന്നെ ആയിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിൻറേത്. സുഹൃത്തുക്കളുടെയും വായനക്കാരുടെയും വിശാലമായ ഒരു കൂട്ടം തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന് ഉണ്ടായിരുന്നു. പല പല എഴുത്തുകാർ അദ്ദേഹത്തെ കുറിച്ച് ഗ്രന്ഥങ്ങളെഴുതി. ഇതുപോലെയുള്ള ഗ്രന്ഥങ്ങളിലൂടെ നമുക്ക് ഗോവിന്ദ പൈയുടെ ജീവിതത്തെ കുറിച്ച് കൂടുതൽ അറിയുവാൻ സാധിക്കും. 1965ൽ കുന്ദാപുരത്തിൽ ഗോവിന്ദ പൈ സ്മരണിക പ്രസിദ്ധീകരിച്ചപ്പോൾ എഴുപതിൽ പരം മികവുറ്റ എഴുത്തുകാർ ഗോവിന്ദ പൈയുടെ ജീവിതത്തെ കുറിച്ചും പ്രതിഭയെ കുറിച്ചും ലേഖനങ്ങളെഴുതി. 
ആദ്യഭാഗത്ത്
ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൻറെ തുടക്കത്തിൽ കന്നഡയിൽ കവിത രചിക്കണമെങ്കിൽ ആദിപ്രാസം നിർബന്ധമായിരുന്നു. ഒട്ടുമിക്ക എഴുത്തുകാരൊക്കെയും ഈ പാത പിൻതുടരുക തന്നെ ചെയ്തു. ഗോവിന്ദ പൈയും ആദ്യകാലത്ത് ആദിപ്രാസം അനുസരിച്ച് തന്നെ കവിതകൾ രചിച്ചു. ഗോവിന്ദ പൈയുടെ ആദ്യത്തെ കവിത "സുവാസിനി" അതേ പേരിലുള്ള മാസികയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടു. "സ്വദേശാഭിമാനി"യിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട രണ്ട് കവിതകളാണ് "സുഭദ്രാ വിലാപ" എന്നതും "കാളീയ മർദ്ദന" എന്നതും. ഇപ്പറഞ്ഞ കവിതകളൊക്കെ ആദിപ്രാസം അനുസരിച്ച് തന്നെ എഴുതി. സ്വദേശാഭിമാനിയിൽ 1903നും 1910നും ഇടയ്ക്കാണ് ഈ കവിതകൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടത്.

പിൽക്കാലത്ത് ഗോവിന്ദ പൈ ആദിപ്രാസത്തെ ചോദ്യം ചെയ്തു തുടങ്ങി. സംസ്കൃത കാവ്യത്തിലും ഇംഗ്ലീഷ് കാവ്യത്തിലും ഇല്ലാത്ത ആദിപ്രാസം അവയുടെ ഔന്നത്യത്തെ ബാധിക്കുന്നില്ലല്ലോ. ഒരിക്കൽ തൻറെ ഗുരുവായ പഞ്ചെ മംഗേശ് രാവുവിനോട് ആദിപ്രാസം കൈവെടിയുന്നതിനെ കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായം ചോദിക്കുകയുണ്ടായി. ആദിപ്രാസം അനുസരിക്കാതെ കവിത എഴുതുക കഴിവുകേടിൻറെ ലക്ഷണമാണെന്ന് ആയിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിൻറെ മറുപടി. ഈ മറുപടിയോടെ ഗോവിന്ദ പൈ തൃപ്തനായില്ല. ഗോവിന്ദ പൈ വഴിമാറി ചിന്തിച്ചു. ആദ്യകാലത്ത് ആദിപ്രാസം അനുസരിച്ച് താൻ എഴുതിയ കവിതകളിൽ പലതും അദ്ദേഹം കീറിക്കളഞ്ഞു. 1911ൽ ബറോഡയിൽ എത്തിയപ്പോഴാണ് അദ്ദേഹം ആദിപ്രാസം കൈവെടിയാൻ തീരുമാനിച്ചത്. ഇന്ന് ഗോവിന്ദ പൈ പിൻതുടർന്ന മാർഗ്ഗമാണ് രാജമാർഗ്ഗം.

ജീവിതചര്യ
ആദ്യകാല ജീവിതം
﻿സംശോധനം
പൈതൃകം