പുതുതായി സ്വതന്ത്രമായ നാടുകളിൽ കൂടുതൽ പ്രതാപമുണ്ടായിരുന്നത് സാമൂതിരി ഭരിച്ചിരുന്ന നെടിയിരുപ്പിനാണ്.12-ആം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് നെടിയിരിപ്പുകാർ പോർളാതിരിയെ തോൽപ്പിച്ച് കോഴിക്കോട് കീഴടക്കിയത്.അതോടു കൂടി ഇവർ തളിക്ഷേത്രത്തിന്റെ ട്രസ്റ്റി ആയിത്തീർന്നു.ആസ്ഥാനം കോഴിക്കോട്ടേക്ക് മാറ്റുകയും ചെയ്തു.ഒരു പ്രസിദ്ധ കച്ചവട കേന്ദ്രമായി കോഴിക്കോട് വളർന്നു.കോഴിക്കോടിന്റെ വളർച്ചയിൽ അറബികളുടെയും പ്രാദേശിക മുസ്ലിംകളുടെയും പങ്ക് എടുത്ത് പറയേണ്ടതാണ്.പന്തലായനി കൊല്ലത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം മനസ്സിലാക്കിയ സാമൂതിരി അവിടെ പിടിച്ചെടുത്തതോടുകൂടി കോഴിക്കോട് ശക്തവും സമ്പന്നവുമായി മാറി.പിന്നീട് മാമാങ്കോത്സവത്തിന്റെ രക്ഷാപുരുഷസ്ഥാനവും സാമൂതിരിക്ക് ലഭിച്ചു.
അരിയിട്ടു വാഴ്ച
കോഴിക്കോട്(നെടിയിരുപ്പ്)
മഹാഭാരതപട്ടത്താനം
പതിനെട്ടരക്കവികൾ