ഭൂമിയുടെ ഉപരിതലം വളരെയേറെക്കാലത്തെ ഭൗമശാസ്ത്ര പ്രക്രിയകളുടെ ഫലമാണ്. കടൽത്തീരങ്ങളുടെ ഇന്നത്തെ അവസ്ഥ ഏകദേശം 13000 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് ഉണ്ടായിരുന്ന ഹിമയുഗം ക്ഷയിച്ചു തുടങ്ങിയതു മുതൽ ഇന്നേവരെയുള്ള ദീർഘകാലത്തെ പരിവർത്തനങ്ങളുടെ ഫലമാണ്. ഇന്നത്തെ സമുദ്രതലത്തിന്റെ ഏകദേശം 137 മീറ്റർ താഴെ ആയിരുന്നിരിക്കണം അന്നത്തെ സമുദ്രതലം ഹിമം ഉരുകിയതോടെ ഇത് ഏകദേശം ഒരു നൂറ്റാണ്ടിൽ ഒരു മീറ്റർ എന്ന തോതിൽ ഉയർന്നു. ഏകദേശം 6000 കൊല്ലങ്ങൾക്കു മുമ്പ് ഈ തോത് കുറഞ്ഞുവരുകയും 3000 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് ജലതലം ഏതാണ്ട് ഇന്നത്തെ നിലവാരത്തിൽ എത്തുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോൾ അത് ഏകദേശം ഒരു നൂറ്റാണ്ടിൽ 150 മി. മീ. കണക്കിൽ ഉയരുന്നു എന്നാണ് കണക്കാക്കിയിരിക്കുന്നത്. കഴിഞ്ഞ 3000 വർഷങ്ങളായി ജലനിരപ്പിന് ഗണ്യമായ വ്യത്യാസം ഉണ്ടായിട്ടില്ല എന്നർഥം. ജലതലത്തിന്റെ ഉയർച്ച ചെറിയ പാറക്കഷണളെയും മൺതരികളെയും തരംഗപ്രവർത്തനം കൊണ്ട് ചരിവുകുറഞ്ഞ ഉറച്ചതീരങ്ങളിൽ നിക്ഷേപിക്കുകയും തത്ഫലമായി ഇന്നു നാം കാണുന്ന തരത്തിലുള്ള പുതിയ കടൽപ്പുറങ്ങൾ (beaches) രൂപംകൊള്ളുകയും ചെയ്തു. വലിയ നദികൾ സമുദ്രതലത്തോട് സന്ധിക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങളിൽ മണ്ണും ചെളിയും നിക്ഷേപിച്ച് പുതിയ കരകളും തിട്ടകളും രൂപീകരിച്ചു. അതോടനുബന്ധിച്ച് കായലുകളും ചതുപ്പുകളും ഉണ്ടായി. ഉയർന്ന അക്ഷാംശങ്ങളിൽ ഹിമനദികൾ (glaciers) തൂക്കായ ഭൂതലങ്ങൾ കരണ്ട് താഴ്വാരങ്ങളിൽ നിക്ഷേപിച്ച ഉരുണ്ട പാറക്കഷണങ്ങളെയും മൺതരികളെയും ചേർത്ത് സമുദ്രത്തിലെ ഒഴുക്കുകളും ഓളങ്ങളും ബീച്ചുകളായി രൂപപ്പെടുത്തി. സമുദ്രതലം താരതമ്യേന സ്ഥിരത കൈവരിച്ചതോടെ കരരൂപീകരണ പ്രക്രിയയുടെ ആക്കം കുറഞ്ഞു. ഇന്നത്തെ അവസ്ഥയിൽ കടലാക്രമണം മൂലം നശിക്കുന്നതിനേക്കാൾ കൂടുതൽ കര സമുദ്രതലത്തിനു മുകളിൽ ഉണ്ടാകുന്നു എന്നാണ് നിഗമനം. 1911--ൽ അവസാനിച്ച ഒരു പഠനത്തിൽ അതിനുമുമ്പുള്ള കൊല്ലങ്ങളിൽ ബ്രിട്ടനിൽ 2687 ഹെക്റ്റർ പുതിയ കര നഷ്ടപ്പെടുകയും 19487 ഹെക്ടർ പുതിയകര ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്തതായി കാണുന്നു. പക്ഷേ നഷ്ടപ്പെട്ട ഭൂമി പലപ്പോഴും മനുഷ്യപ്രയത്നം കൊണ്ടു സാമ്പത്തിക മൂല്യം നേടിയതും, പുതിയ കര കല്ലും മണ്ണും ചെളിയും നിറഞ്ഞു താഴ്ന്നതും പെട്ടെന്ന് ഉപയോഗയോഗ്യമാക്കാൻ പ്രയാസമുള്ളതും ആണ്. ഏതായാലും മൊത്തം കടൽക്കരകളിൽ അധികപങ്കിന്റെയും ലാഭനഷ്ടത്തെപ്പറ്റി വിശദമായി ഒരു പഠനം നടന്നിട്ടില്ല. വ്യാവസായിക മുന്നേറ്റം കൊണ്ടും ജനനിബിഡത ശാസ്ത്രപുരോഗതി കൊണ്ടും മുന്നേറിയ ബ്രിട്ടൺ, യു. എസ്., ജർമനി, ജപ്പാൻ, യു. എസ്. എസ്. ആർ. മുതലായ രാജ്യങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക പ്രാധാന്യമുള്ള തീരഭാഗങ്ങളും ലോകത്തെങ്ങും പ്രധാന തുറമുഖങ്ങളോട് അനുബന്ധിച്ചുള്ള മേഖലകളും മാത്രമാണ് വിശദമായ പഠനത്തിനു വിധേയമായിട്ടുള്ളത്.
കടലാക്രമണത്തിന്റെ അന്തിമഫലങ്ങൾ തീരശിലകളുടെ ഉറപ്പിനെയും മൺതരികളുടെ ഗുണങ്ങളെയും പ്രത്യേകിച്ചു തരികളുടെ വലിപ്പത്തെയും കനത്തെയും കൂടി ആശ്രയിച്ചിരിക്കും. തീരങ്ങൾ ഇന്നത്തെ രൂപം പ്രാപിച്ചതും ഈ ഘടകങ്ങളെ ആശ്രയിച്ചു തന്നെയാണ്. കടൽത്തീരങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച പഠനങ്ങളിൽ പഠനോദ്ദേശ്യം അനുസരിച്ച് കരകളെ പലതരത്തിൽ വർഗീകരിക്കാറുണ്ട്. ജലതലത്തിന്റെ ക്രമമായ ഉയർച്ചയിൽ ഉണ്ടായ തീരരൂപമാണോ അതോ ഹിമവാഹികളും നദികളും സമുദ്രം|സമുദ്രതിര]] പ്രക്രിയകളും നികത്തിയെടുത്ത കരയാണോ എന്നുള്ളത് വളരെ പ്രസക്തമാണ് അതുപോലെ തീരഭാഗത്ത് കടൽ അടുത്ത കുറേ കാലങ്ങളായ മുന്നേറിക്കോണ്ടിരിക്കുകയാണോ പിൻ‌‌വാങ്ങുകയാണോ എന്നുള്ള എന്നുള്ള വസ്തുതയും പ്രധാനമാണ്. തീരപ്രദേശങ്ങളില്ലാത്ത തൂക്കായ ഉറച്ച പാറയാണെങ്കിൽ കടലാക്രമണം ഏശുകയില്ല. പക്ഷേ സ്തരങ്ങളുള്ളതാണെങ്കിൽ അവയിലെ മൃദുവായ ശിലകൾ തരംഗ പ്രവർത്തനഫലമായി ക്രമേണ കരണ്ട് ക്ഷയിച്ചുപോകും ഇതിന്റെ ഫലമായി ദുർബലമായി തീരുന്ന ഭാഗങ്ങൾ പെട്ടെന്ന് ഇടിഞ്ഞു വീഴാനും ഇടയുണ്ട്. തൂക്കായ പാറക്കെട്ടുകളോടു ചേർന്ന് വീതികുറഞ്ഞു താഴ്ന്ന തിട്ടകൾ പാറ കരെണ്ടെടുക്കുന്നതിനുതകുന്ന കൽക്കഷണങ്ങളും മൺതരികളും തരംഗത്തിന് സംഭാവന ചെയ്യും. ഒരു നീണ്ട കാലയളവിൽ ഈ പ്രക്രിയ എത്ര ഉറച്ചപാറയ്ക്കും. ഉറച്ച് കഠിനമായ കരിങ്കല്ല് നോർ‌‌വേയിലെ ഫിയോഡ് (fjord)കൾ പോലെ ഉരുണ്ട ഗോളരൂപത്തിലോ പരന്ന തലങ്ങളായോ കരണ്ടുപോകും. ഉറച്ച ബസാൾട്ട് (basalt) പാറകൾ തൂണുകൾ പോലെയോ തൂൺ കൂട്ടങ്ങൾ രൂപം പ്രാപിക്കും. ന്യൂയോർക്കിൽ ഹഡ്സൺ നദീ മുഖത്തുള്ള പാലിസേഡ്സ് (palisades) എന്ന പ്രകൃതിദൃശ്യം ഇങ്ങനെ ഉണ്ടായതാണ്.

മണൽക്കല്ല് (sand stone), ചുണ്ണാമ്പുകല്ല് (lime stone), വെട്ടുകല്ല് മുതലായ കാഠിന്യം കുറഞ്ഞശിലകൾ എളുപ്പം കരളിനു വിധേയമാകും. അതുകൊണ്ടുണ്ടാകുന്ന ഇടിയലും ശിലയുടെ ലേയത്വ വൈവിധ്യവും (difference in solubility) കാരണം ഇത്തരം തീരങ്ങൾ ചെങ്കുത്തു പാറകളായോ പടിപടിയായോ രൂപപ്പെടുന്നു. ഹിമനദികൾ ഉത്പാദിപ്പിച്ച കടൽത്തീരങ്ങൾ ഉരുണ്ട പാറകൾ ഉള്ളവയാണ്. കടലിന്റെ പ്രവർത്തനം കൊണ്ടുണ്ടായ കരകൾ മണൽത്തിട്ടകളാണ്. നദീ മുഖങ്ങളോടനുബന്ധിച്ച് ചെളിത്തിട്ടകൾ ഉണ്ടാകും. താരതമ്യേന അടുത്ത കാലത്തുണ്ടായ കാറ്റിന്റെയോ, ശക്തിയായ വേലായ പ്രവർത്തനത്തിന്റെയോ, തിരയടിയുടെയോ ഫലമായി ക്രമേണചരിഞ്ഞ് പെട്ടെന്ന് സമതലമായ മണൽപ്പുറമോ, സമാന്തര തിട്ടകളായ മണൽക്കൂനകളോ (dunes) ആയിക്കാണാവുന്നതാണ്. ഇത്തരം കടൽത്തീരങ്ങളിലാണ് കടലാക്രമണം പെട്ടെന്നു ദൃശ്യമാക്കുന്നത്. മണൽത്തരികളുടെ വലിപ്പവും ഘനവും ആഘാതത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്ന നിർണ്ണായക തരംഗ പ്രവർത്തനത്തിന്റെ ഫലത്തെ നിർണയിക്കുന്ന ഘടകങ്ങളാണ് ചവറയ്ക്കടുത്തുള്ള മോണസൈറ്റ് (monazite), ഇൽമെനൈറ്റ് (Ilmenite) ധാതുനിക്ഷേപങ്ങൾ ഇതിന്റെ പ്രകടമായ ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.

തീരധാരകൾ കൊണ്ടോ, നദീനിക്ഷേപങ്ങൾ കൊണ്ടോ കരയ്ക്കു സമാന്തരമായി കടലിൽ, കരയിൽ നിന്ന് വിട്ടുമാറി നീണ്ട തിട്ടകൾ പലസ്ഥലത്തും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം തിട്ടകൾ തരംഗങ്ങൾക്കും വേലിയേറ്റങ്ങൾക്കും ശക്തി കുറയ്ക്കുന്നു. ആലപ്പുഴയ്ക്കടുത്ത് ഇടവപ്പാതിക്കാലത്ത് ചാകരയുണ്ടാകുന്ന പ്രദേശവും വൈപ്പിൻ‌‌കരപോലെ താരതമ്യേന സ്ഥിരരൂപം പ്രാപിച്ച തിട്ടകളും ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്.

പ്രതിരോധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ
കടൽത്തീര രൂപീകരണം
കടലോരധാരകൾ
കാരണങ്ങളും രൂപങ്ങളും