ആന്റണി വാൻ ല്യൂവൻഹോക്ക് ആണ് സ്വയം നിർമ്മിച്ച മൈക്രോസ്കോപ്പിലൂടെ ആദ്യമായി സൂക്ഷ്മജീവികളെ നിരീക്ഷിച്ചത്. അദ്ദേഹത്തിന് സമശീർഷനായിരുന്ന റോബർട്ട് ഹൂക്ക് സൂക്ഷ്മജീവികളുടെ ജീവനത്തെക്കുറിച്ച് മൈക്രോസ്കോപ്പിലൂടെ നിരീക്ഷിക്കുകയും 1665 ൽ മൈക്രോഗ്രാഫിയ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ ഈ നിരീക്ഷണഫലങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തികയും സെൽ അഥവാ കോശം എന്ന പദം ആദ്യമായി മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.
സൂപ്പിലെ സൂക്ഷ്മജീവികളെ തിളപ്പിക്കുന്നതുവഴി നശിപ്പിക്കാം എന്ന കണ്ടെത്തൽ നടത്തിയത് ലസാരോ സ്പല്ലാൻസി എന്ന ശാസ്ത്രജ്ഞനാണ്. വായുവുമായി സമ്പർക്കത്തിലെത്താതെ പുതുതായി ഇത്തരം വസ്തുക്കളിൽ സൂക്ഷ്മജീവികൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നില്ലെന്നും അദ്ദേഹം കണ്ടെത്തി.

സൂക്ഷ്മജീവികളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സുപ്രധാനപരീക്ഷണനിരീക്ഷണങ്ങൾ നടത്തിയത് ലൂയി പാസ്ചറാണ്. സൂപ്പിനെ തിളപ്പിച്ച് സൂക്ഷ്മജീവികളുടെ സാന്നിദ്ധ്യം ഒഴിവാക്കിയതിനുശേഷം ഫിൽട്ടർ മൂടികൾ ഉള്ളതും ഇല്ലാത്തുമായ വ്യത്യസ്ത പാത്രങ്ങളിൽ സൂക്ഷിച്ചു. ഫിൽട്ടറുള്ള പാത്രത്തിലെ ഭക്ഷ്യാവശിഷ്ടത്തിൽ സൂക്ഷ്ജീവികൾ രൂപപ്പെട്ടില്ല. മൂടിവയ്ക്കാത്ത പാത്രങ്ങളിൽ സൂക്ഷ്മജീവികൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടത് പാത്രത്തിനുപുറത്തുനിന്ന് രേണുക്കളായോ പൊടിപടലങ്ങളിലൂടെയോ എത്തിയതിനാലാണ് എന്നദ്ദേഹം അനുമാനിച്ചു. 

1876 ൽ റോബർട്ട് കോക്ക് എന്ന ശാസ്ത്രജ്ഞൻ സൂക്ഷ്മജീവികൾ രോഗമുണ്ടാക്കുമെന്ന് തെളിയിച്ചു. ആന്ത്രാക്സ് രോഗബാധിതരായ കന്നുകാലികളുടെ രക്തത്തിൽ ബാസില്ലസ് ആന്ത്രാസിസ് എന്ന ബാക്ടീരിയകളുടെ സാന്നിദ്ധ്യം അദ്ദേഹം കണ്ടെത്തി. രോഗബാധിതമായ കന്നുകാലിയുടെ ശരീരത്തിലെ രക്തഘടകങ്ങൾ രോഗമില്ലാത്തവയിൽ കുത്തിവയ്പിച്ച് രോഗബാധയുണ്ടാക്കി. പോഷകമാധ്യമത്തിൽ വളർത്തിയ ബാക്ടീരിയയെ കുത്തിവച്ചാലും രോഗമുണ്ടാക്കാമെന്ന് അദ്ദേഹം തെളിയിച്ചു. ഈ പഠനങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സൂക്ഷ്മജീവികളും രോഗങ്ങളുമായുള്ള ബന്ധം വിശദീകരിക്കുന്ന ആശയങ്ങൾ അദ്ദേഹം അവതരിപ്പിച്ചു. ഇത് കോക്ക്സ് പോസ്റ്റുലേറ്റ് എന്നറിയപ്പെടുന്നു. 
സൂക്ഷ്മജീവിശാസ്ത്രത്തിന്റെ വളർച്ച
രോഗങ്ങൾ
ആവാസസ്ഥാനങ്ങൾ
ആർക്കിയ