ഇന്ത്യാ വിഭജനത്തിനു മുമ്പ് പാസ്സാക്കിയ ലാഹോർ പ്രഖ്യാപനത്തെത്തുടർന്ന് മുസ്ലീം ജനവിഭാഗത്തിനു പ്രത്യേക രാജ്യം വേണമെന്ന ആശയത്തിനു വീണ്ടും ജീവൻ വെച്ചു. എന്നാൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണാധികാരികൾ അതിനു സമ്മതം നൽകുവാൻ തയ്യാറായില്ല. 1947 ൽ ഇന്ത്യാ പാകിസ്താൻ എന്നീ രണ്ടു രാജ്യങ്ങൾ നിലവിൽ വന്നതോടെ, ഏറേയും മുസ്ലിം ജനവിഭാഗം താമസിക്കുന്ന ബംഗ്ലാദേശ്, കിഴക്കൻ പാകിസ്താൻ എന്നും അറിയപ്പെട്ടു. കിഴക്കൻ പാകിസ്താന്റെ ഭരണം വെല്ലുവിളി നിറഞ്ഞ ഒന്നായിരുന്നു. 1971 മാർച്ച് 25 ന് കിഴക്കൻ പാകിസ്താനിൽ നടന്ന ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ അവാമി ലീഗിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഒരു ഭരണസംവിധാനം നിലവിൽ വന്നുവെങ്കിലും, അതിനെ അംഗീകരിച്ചുകൊടുക്കാൻ പടിഞ്ഞാറൻ പാകിസ്താൻ തയ്യാറായിരുന്നില്ല. ബംഗ്ലാദേശിന്റെ വിമോചന ആവശ്യത്തിനു ചെവികൊടുക്കാതെ അതിനെ അടിച്ചമർത്താനായിരുന്നു പാകിസ്താൻ ശ്രമിച്ചത്. ഓപ്പറേഷൻ സർച്ച് ലൈറ്റ് എന്നു പേരിട്ട സൈനിക നടപടിയിലൂടെ പാകിസ്താൻ ബംഗ്ലാദേശിന്റെ ഭരണ കൈയ്യടക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. 1971 മാർച്ച് 26 നു അവാമി ലീഗ് നേതാവ്, ഷെയ്ഖ് മുജീബുർ റഹ്‌മാൻ സ്വതന്ത്ര ബംഗ്ലാദേശ് നിലവിൽ വന്നതായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. പാകിസ്താന്റെ അധികാരം തിരികെപിടിക്കാൻ പാകിസ്താൻ ഭരണകൂടവും തീരുമാനിച്ചതോടെ, യുദ്ധം പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടു.

കൂട്ടക്കൊല
അധ്യാപകരുടെ മരണം
വിദ്യാർത്ഥികളുടെ മരണം
പശ്ചാത്തലം