കോട്ടയിലെ കവാടങ്ങൾ പല കാലയളവുകളിലായി നിർമ്മിച്ചതാണ്. കോട്ടയുടെ മുകളിലേക്കുള്ള വളഞ്ഞുപുളഞ്ഞുള്ള വഴിയിൽ പലയിടത്തായാണ് ഈ കവാടങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നത്. കോട്ടയുടെ ഏറ്റവും താഴെയുള്ള "രഞ്ജിത് സിങ് ഗേറ്റ്"' പണിതിരിക്കുന്നത് സിഖ് സാമ്രാജ്യസ്ഥാപകനായ രഞ്ജിത് സിങ്ങിന്റെ ആധിപത്യകാലത്താണ്. ഇരട്ടക്കവാടമായ ഇതിന് മരംകൊണ്ടുള്ള വാതിലാണുള്ളത്. ഈ കവാടത്തിനു മുന്നിൽ കോട്ടയുടെ വശങ്ങളിലുള്ള ഇരുനദികളെയും യോജിപ്പിക്കുന്ന ഒരു കിടങ്ങും നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. 

ഇരുമ്പുകമ്പികളും പട്ടകളും കൊണ്ടുള്ള വാതിലുണ്ടായിരുന്നു എന്നതിനാലാണ് "അഹീനി ദർവാസ"ക്ക് ആ പേരുവന്നത്. നിലവിൽ ഇതിന് വാതിലുകളൊന്നുമില്ല. ഈ കവാടത്തിനുശേഷം അമീറി ദർവാസ കാണാം ഇതുരണ്ടും കോട്ടയിലെ ആദ്യ മുഗൾ പ്രതിനിധിയായിരുന്ന നവാബ് അലി ഖാൻ നിർമ്മിച്ചതാണ്. നാലാമത്തെ കവാടമായ "ജഹാംഗീരി ദർവാസ" വഴിയിലെ ഒരു കൊടും വളവിനുശേഷമാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. 1621-ൽ ജഹാംഗീർ കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തതിനു ശേഷം തന്നെ പണിതതാണിത്. ഈ കമാനത്തിനു മുകളിൽ കോട്ട പിടിച്ചെടുത്ത തിയതി ആലേഖനം ചെയ്തുവച്ചിട്ടുണ്ട്.

ഇരുവശത്തും ഉയർന്ന മതിലുകളോടുകൂടിയ വീതികുറഞ്ഞ കവാടമാണ് "അന്ധേരി ദർവാസ". "ഹന്ദേലി ദർവാസ" എന്നും ഇതിനുപേരുണ്ട്. വീതിയില്ലാത്തതിനാൽ ഇരുണ്ടിരിക്കാമെന്നതിനാലായിരിക്കാം ഈ പേര്. ആകെ തകർന്നുകിടക്കുന്ന ഈ കവാടം ഇപ്പോൾ പുനർനിർമ്മിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. അന്ധേരി ദർവാസ കടക്കുമ്പോൾ രണ്ട് വഴികളുണ്ട്. ഒന്ന് കോട്ടയുടെ മറുഭാഗത്തേക്ക് പുറത്തേക്കിറങ്ങാനുള്ള വഴിയാണ്. ജഹാംഗീർ നിർമ്മിച്ച മസ്ജിദും, രണ്ടു തടാകങ്ങളും ഈ വഴിയിലുണ്ട്. രണ്ടാമത്തെ വഴി കോട്ടയുടെ മുകളിലെ പ്രധാനഭാഗത്തേക്കുള്ളതാണ്. "ദർശനി ദർവാസ" എന്ന കവാടത്തിലൂടെയാണ് ഇങ്ങോട്ടുകടക്കുന്നത്. കോട്ടയുടെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ഭാഗം ദർശനി ദർവാസയുടെ ഭാഗമാണ്. ഇരുഭാഗത്തും ഗംഗ, യമുന എന്നീ നദീദേവതകളുടെ ശില്പങ്ങൾ കൊത്തിവച്ചിരിക്കുന്ന കവാടമാണിത്. ക്ഷേത്രങ്ങളിരിക്കുന്ന തളത്തിലേക്കാണ് ഈ കവാടത്തിലൂടെ പ്രവേശിക്കുന്നത് എന്നതിനാലാണ് ദർശനി ദർവാസ എന്ന പേര് വന്നിരിക്കുന്നത്. ഈ തളത്തിലെ ലക്ഷ്മീനാരായൺ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഇടതുവശത്തുകൂടി കൊട്ടാരങ്ങളുടെ തട്ടിലേക്കുള്ള "മഹലോം കാ ദർവാസ" ആരംഭിക്കുന്നു.
ഈ കവാടങ്ങൾ കൂടാതെ കോട്ടക്കു മുകളിൽ നിന്ന് നദിയിലേക്ക് നീളുന്ന ഒരു രഹസ്യപാതകൂടിയുണ്ടെന്നും ഇതുവഴിയാണ് ഗൂർഖകളുടെ ആക്രമണകാലത്ത് സൻസാർ ചന്ദ് കോട്ടയിൽ നിന്നും രക്ഷപ്പെട്ടതെന്നും പറയപ്പെടുന്നു.

ക്ഷേത്രങ്ങൾ
സ്ഥാനം
കവാടങ്ങൾ
ഹമ്മം