മാത്രകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഗണകല്പന ചെയ്യേണ്ടയിടങ്ങളിൽ നാലുമാത്രകൾ ചേരുന്നതാണ് ഒരു ഗണം. ലഘുവിന് ഒരു മാത്ര, ഗുരുവിന് രണ്ടു മാത്ര. അങ്ങനെ നാലുമാത്രയായി അഞ്ചുവിധം ഗണം വരും. 

ഈ ഗണങ്ങൾക്ക് പ്രത്യേകിച്ച് പേരുകൾ ഇല്ല. ആദ്യത്തേതിനെ നഗണവും ലഘുവും ചേർന്നത് എന്നും രണ്ടാമത്തേതിനെ ഗുരുദ്വയം എന്നും പറഞ്ഞുവരുന്നു. ശേഷിച്ചവ യഥാക്രമം ഭ, ജ, സ എന്ന ഗണങ്ങൾ തന്നെ. എന്നാൽ ചില ഛന്ദഃശാസ്ത്രജ്ഞർ ഇവയ്ക്ക് പേരുനൽകി ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. "സർവലഘു" അഥവാ "പനിമതി" (‌‌υ ‌‌υ ‌‌υ ‌‌υ), "സർ‌വഗുരു" അഥവാ "മാനം" (‌‌– –), "ആദിഗുരു" അഥവാ "കാമിനി" (‌‌– υ υ), "മധ്യഗുരു" അഥവാ "വധൂടി" (‌‌υ – υ), "അന്ത്യഗുരു" അഥവാ "വിജയം" (‌‌υ υ –) എന്നിങ്ങനെയാണ് മാത്രാഗണങ്ങൾക്ക് നൽകുന്ന പേരുകൾ.

അക്ഷരങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഗണങ്ങൾ
പഠനസൂത്രങ്ങൾ
ഉദാഹരണം
മാത്രയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഗണങ്ങൾ