ശരീഅത്ത്(നിയമ ശാസ്ത്രം) ത്വരീഖത്ത് (സാധന വഴി) ഹഖീഖത്ത്(യാഥാർഥ്യം) മഅരിഫത്ത് (ബ്രഹ്മജ്ഞാനം ) എന്നിങ്ങനെയാണ് സൂഫി സഞ്ചാരങ്ങൾ. ശരീഅത്ത് ദൈവത്തിന് സമർപ്പണം ചെയ്യുക, ത്വരീഖത്ത് അവനെ ലക്ഷ്യമാക്കുക, ഹഖീഖത്ത് അവനെ അനുഭവപ്പെടുക എന്നതാണ്. ശരീഅത്ത് പൂർണ്ണമായി അനുസരിച്ചു ജീവിക്കുന്നവരാണ് ത്വരീഖതിലേക്കു പോവുക. ഒരു സൂഫി ശൈഖിനെ (യോഗിയെ) ഇതിന് കണ്ടെത്തണം. 
ശൈഖുമാർ നാല് വിധമുണ്ട്.ശൈഖുത്തഅ്‌ലീം (പഠിപ്പിക്കുന്ന ഗുരുനാഥൻ), ശൈഖുത്തബർറുക് (പുണ്യത്തിനു വേണ്ടി തുടരപ്പെടുന്നത്) 
ശൈഖുത്തർഖിയത് (സ്ഥാനാരോഹണം കൊടുക്കുന്ന ഗുരുനാഥൻ), ശൈഖുത്തർബിയത് (വളർത്തിയെടുക്കുന്ന ഗുരുനാഥൻ).

ഗുരുവിനു ബൈഅത് പ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു കൊണ്ടാണ് ത്വരീഖതിലേക്കു പ്രവേശിക്കുക , നെഞ്ചിൽ (ഹൃദയത്തിൽ ) കൈ വെച്ചോ ഗുരുവിന്റെ കൈപത്തിക്കുള്ളിൽ കൈപത്തി ചേർത്ത് പിടിച്ചോ ആയിരിക്കും ഇത് സ്വീകരിക്കുക . ഇതോടെ അയാൾ സൂഫിസത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു. മുസാഫാത് (ആലിംഗനം ) ദിക്ര് ചൊല്ലി കൊടുക്കല് ,ഖിര്ഖ (സ്ഥാനവസ്ത്രം), തലപ്പാവ് ധരിപ്പിക്കൽ എന്നിവ പിന്നീട് നടക്കുന്നു . ത്വരീഖത്തു സ്വീകരിക്കുന്നതോടു കൂടി ഗുരു മുറബ്ബിയും ശിഷ്യൻ മുരീദുമായി മാറുന്നു . ഇതോടു കൂടി ശിഷ്യന്റെ ദൈനം ദിന ജീവിതത്തിലെ കർമ്മങ്ങൾ ഗുരു ക്രമീകരിച്ചു കൊടുക്കുന്നു .ചിട്ടയോടെ അത് തുടർന്ന് പോകാം.ദർവീഷ്,പീർ എന്നൊക്കെയാണ് ഇത്തരക്കാരെ വിശേഷിപ്പിക്കുക .
എന്നാൽ സൂഫിസത്തിൽ ഉന്നത തലങ്ങൾ താണ്ടണം എന്ന് ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ ഗുരുവിന്റെ കീഴിൽ രിയാള (ആത്മീയ പരിശീലനം) തുടങ്ങുന്നു. ആസക്തിയെ മെരുക്കലാണ് ഇതിൽ പ്രധാനം. ദിനം മുഴുവൻ നീണ്ടു നിൽക്കുന്ന നമസ്കാരം, ഖുർആൻ പാരായണം സ്തോത്രങ്ങൾ ഉരുവിടൽ , വ്രതം, ഭക്ഷണ നിയന്ത്രണം “ (ഒരു ദിവസത്തെ ഭക്ഷണം ഒരു ഈത്ത പഴമോ, ഒരു ഗ്ളാസ്സ് പാലോ/ വെള്ളമോ മാത്രമായിരിക്കും )” മൗന വ്രതം , ധ്യാനം ,രാത്രി ഉറങ്ങാതിരിക്കൽ ,ദേശാടനം എന്നിവയൊക്കെ രിയാളയുടെ ഭാഗമാണ്. വർഷങ്ങൾ നീണ്ടു നിൽക്കുന്ന പ്രക്രിയകൾ ആണിവയെല്ലാം. ദേശാടനങ്ങളിൽ സൂഫി യോഗിയുടെ ശവ കുടീരങ്ങൾ സന്ദർശിക്കുക നിർബന്ധമായ കടമയായി കരുതുന്നു. 
റിയാളകൾ പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ ഹഖീഖത്തിലേക്കും,മഅരിഫാത്തിലേക്കും മുരീദ് എത്തിച്ചേരും അതോടു കൂടി മുരീദിൽ നിന്നും ശൈഖിലേക്കുള്ള മാറ്റം സംഭവിക്കും ഇതിൽ ഹഖീഖത് എന്ന സ്ഥാനം പിന്നിടുമ്പോൾ രഹസ്യങ്ങൾ വെളിവാക്കപ്പെടുമെന്നും മഅരിഫത്തിലെത്തുന്ന നേരം സ്രഷ്ടാവുമായുള്ള മറ നീക്കപ്പെടുമെന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു . 

മഅരിഫത്തിലെത്തുന്ന സൂഫി യോഗികൾക്കു ഫന, ഫാനാഉൾ ഫന എന്നിങ്ങനെയുള്ള ഉന്മാദ (മജ്തബ ) അവസ്ഥകൾ അഭി മുഖീകരിക്കേണ്ടതായി വരും , ഈ സമയം അധിക പേരും ഇസ്ലാമിക നിയമ വ്യവസ്ഥയായ ശരീയത് പാലിക്കാറില്ല . ഉന്മാദത്തിന്റെ ഇളവ് ഉള്ളതിനാൽ മത പരമായി അത് തെറ്റാകുന്നില്ല എന്നാണ് സൂഫിസത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന പാരമ്പര്യ പണ്ഡിതന്മാരുടെ അഭിപ്രായം . ഇത്തരം ഉന്മാദ അവസ്ഥകളിൽ നിന്നും പല സൂഫികളും മുക്തമാകാറില്ല , വളരെ ചുരുക്കം ആളുകൾ ഈ യവസ്ഥയും തരണം ചെയ്തു സൂഫിസത്തിലെ അത്യുന്നത പദവിയിലെത്തിച്ചേരും . ഹല്ലാജ് , ബുൾ ഷാഹ് കേരളത്തിലെ അബൂബക്കർ മടവൂർ എന്നിവർ ഉന്മാദ അവസ്ഥയിൽ ജീവിച്ചവരാണ്. ജുനൈദുൽ ബാഗ്ദാദ് . ജീലാനി ,ഗസ്സാലി എന്നിവർ ഈയവസ്ഥ തരണം ചെയ്തവരാണ് .

ആചാര രീതികൾ
സൂഫി ഗ്രന്ഥരചന
വളർച്ചാ മുരടിപ്പ്
സൂഫിസത്തിലേക്കുള്ള പാത