ചുറ്റുപാടുമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിലെ ജനങ്ങളിൽ ഒരു വിഭാഗം ഉത്പാദന-സേവന വൃത്തികളിൽ ആകൃഷ്ടരായി നഗരത്തിലേക്കെത്തുന്നതോടെ, അവിടത്തെ നിലവിലുള്ള ഉത്പാദനത്തിന്റെ തോത് ഇരട്ടിക്കുന്നു. ഉത്പാദനശേഷിയിലെ വർധനവ് കൂടുതൽ തൊഴിലവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഇതോടൊപ്പം വിപണനവ്യവസ്ഥയിലും വികാസമുണ്ടാകും. ചുറ്റുപാടുമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ വിളയുന്ന കാർഷിക വിഭവങ്ങൾക്ക് നഗരത്തിനുള്ളിലും അവിടത്തെ ഉത്പന്നങ്ങൾക്ക് സമീപ സ്ഥലങ്ങളിലും മെച്ചപ്പെട്ട വിപണന സൌകര്യം ലഭ്യമായിത്തുടങ്ങുന്നതോടെ ഗതാഗതം പോലുള്ള മറ്റു സേവന വൃത്തികളിലും ഏറ്റമുണ്ടാകും. സമീപപ്രദേശങ്ങളിൽ ലഭ്യമായിട്ടുള്ളിടത്തോളം അസംസ്കൃത വസ്തുക്കളെ സമാഹരിക്കേണ്ടത് നഗരത്തിലെ ഉത്പാദനമേഖലയുടെ മുഖ്യ ആവശ്യമാണ്. ചുറ്റുപാടുമുള്ള മേഖല തങ്ങളുടെ വിളകൾക്കും മറ്റും മെച്ചപ്പെട്ട വിപണിയായും ഉയർന്ന തോതിലുള്ള വേതനം നേടുന്നതിനും വിദ്യാഭ്യാസം, ചികിത്സാസൌകര്യം തുടങ്ങിയവയ്ക്കായും ഏതാണ്ട് പൂർണമായിത്തന്നെ നഗരത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന സ്ഥിതി സംജാതമാകുന്നു. ഈദൃശമേഖലകളെ ബന്ധപ്പെട്ട നഗരത്തിന്റെ പശ്ചാത്പ്രദേശം (Hinderland) എന്നാണു വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. മെച്ചപ്പെട്ട ഉപജീവനമാർഗ്ഗം തേടി കുടിയേറുന്ന ജനങ്ങളിൽ ഭൂരിപക്ഷവും അടിസ്ഥാന സൌകര്യങ്ങളിൽ ആകൃഷ്ടരായി നഗരമധ്യത്തും തുടർന്ന്, ഭൂമിദാരിദ്യ്രംമൂലം പ്രാന്തങ്ങളിലും പാർപ്പുറപ്പിക്കുന്നു. ഇത് നഗരത്തിന്റെ വ്യാപ്തി വർധിക്കുന്നതിനു കാരണമാകുന്നു. പുതിയ അധിവാസ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഉത്പാദനമേഖല കാലൂന്നിത്തുടങ്ങുന്നതോടെ നഗരത്തിന്റെ വ്യാപ്തി ബഹിർദിശകളിലേക്കു സംക്രമിക്കും. പാർപ്പിടകേന്ദ്രങ്ങളുടെ നിർമ്മാണത്തിനും തുടർന്ന് ജനങ്ങളുടെ സഞ്ചാരസൌകര്യത്തിനുമായി ഗതാഗത മാർഗങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ട്; ഒപ്പംതന്നെ ശുദ്ധജല വിതരണം വാർത്താവിനിമയ സൌകര്യങ്ങൾ, മാലിന്യ നിർമാർജ്ജനം തുടങ്ങിയവയ്ക്കുള്ള സംവിധാനങ്ങളും ഏർപ്പെടുത്തേണ്ടിവരുന്നു. ഇതേത്തുടർന്ന് ആദ്യം സേവന സംവിധാനങ്ങളും തുടർന്ന് ഉത്പാദന മേഖലയും നഗരപ്രാന്തങ്ങളിലേക്ക് ശ്രദ്ധതിരിക്കുന്നു. നഗരത്തിന്റെ ഭൂപരമായ വളർച്ചയ്ക്കുള്ള ക്രമാനുഗതമായ നടപടികളുടെ ആദ്യപടി ഇങ്ങനെ പൂർത്തീകരിക്കപ്പെടുന്നു. നഗരങ്ങൾ റോഡുകളെയും റോഡുകൾ നഗരങ്ങളെയും വളർത്തുന്നു.

അതിർവരമ്പുകൾ
നഗരങ്ങളുടെ നിർവചന വ്യവസ്ഥ
നഗരവത്കരണം
ജനങ്ങൾ ആകർഷിക്കപ്പെടുന്നു