അശ്ലീലസാഹിത്യപ്രചാരം നിയമത്തിന്റെ അധീനതയിലുള്ള നിയന്ത്രണ-നിരോധന നടപടികൾകൊണ്ട് തടയണമെങ്കിൽ അശ്ലീലമെന്ന പദത്തിനു വ്യക്തവും നിശ്ചിതവുമായ അർഥകല്പന നടത്തേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്. നീതിന്യായനടപടിക്രമത്തിന്റെ വിവിധതലങ്ങളിൽ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കേണ്ടുന്ന വിധികർത്താക്കൾക്കു തങ്ങളുടെ കർത്തവ്യനിർവഹണം സാധ്യമാകണമെങ്കിൽ അശ്ലീലതയെന്ന സങ്കല്പത്തെ നിശ്ചിതവും പ്രയോഗക്ഷമവുമായ ഒരു നിർവചനത്തിന്റെ പരിധിക്കുള്ളിൽ ഒതുക്കി നിർത്തിയേ മതിയാവൂ. ഇത്രയും വൈരുദ്ധ്യം നിറഞ്ഞതും സങ്കീർണവുമായ ഒരു സങ്കല്പത്തെ മേല്പറഞ്ഞതരത്തിലുള്ള ഒരു നൈയാമിക നിർവചനത്തിന്റെ പരിധിക്കുള്ളിൽ കൊണ്ടുവരുന്ന കാര്യത്തിൽ ന്യായാധിപൻമാർക്കു പല ബുദ്ധിമുട്ടുകളും അനുഭവപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.

അശ്ലീലസാഹിത്യപ്രചാരത്തെ തടയുവാൻ ഉദ്ദേശിച്ചിട്ടുള്ള വിവിധരാജ്യങ്ങളിലെ നിയമവ്യവസ്ഥകൾ പരിശോധിക്കുമ്പോഴാണ് നിയമനിർമാതാക്കൾക്ക് ഈ മണ്ഡലത്തിൽ നേരിട്ടിട്ടുള്ള പരാജയത്തിന്റെ കഥ വെളിവാകുന്നത്. പല രാജ്യങ്ങളിലും നിലവിലുള്ള അശ്ലീലനിരോധന നിയമങ്ങൾ അശ്ലീലതയുടെ നിർവചനം ഉൾക്കൊള്ളുന്നതേയില്ല. നിർവചനത്തിനു മുതിരാതെ അശ്ലീലതയെ അശ്ലീലത എന്നുമാത്രം വിവരിച്ചുകൊണ്ടു തുടുങ്ങുന്ന നിയമങ്ങൾ തുടർന്നുള്ള ഭാഗങ്ങളിൽ അശ്ലീലതയെ മറ്റുചില പദപ്രയോഗങ്ങൾകൊണ്ട് വിശേഷിപ്പിക്കുക മാത്രമേ ചെയ്യുന്നുള്ളു. 'അസാന്മാർഗികം', 'അധാർമികം', 'അവിശുദ്ധം', 'അസഭ്യം', 'ആഭാസം', 'വൃത്തിഹീനം', 'അസഹ്യം', 'ലൈംഗിക വികാരോത്തേജകം' എന്നീ വിശേഷണപദങ്ങൾ നിയമനിർമാതാക്കൾ കൂടെക്കൂടെ ഉപയോഗിക്കുന്ന പര്യായങ്ങളാണ്.

അശ്ലീലവികാരങ്ങളെ ഇളക്കിവിടുന്ന രചനകളുടെ പ്രസിദ്ധീകരണത്തെ 18-ാം ശതകം വരെ ബ്രിട്ടനിൽ കൈകാര്യം ചെയ്തുപോന്നത് ക്രൈസ്തവസഭകളായിരുന്നു. 1727-ലാണ് ഈ വിഷയം ഒരു കോടതിവിചാരണയ്ക്ക് ആദ്യം വിധേയമാകുന്നത്. അശ്ലീല പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളെ നിരോധിച്ചുകൊണ്ടുള്ള ആദ്യത്തെ നിയമം (Obscene Publications Act) 1857-ൽ ബ്രിട്ടീഷ് പാർലമെന്റ് പാസ്സാക്കി. ഇപ്പോൾ അവിടെ നിലവിലുള്ളത് ഇതേ പേരിലുള്ള 1859-ലെ നിയമമാണ്. ഈ നിയമം സ്കോട്ട്‌ലാൻ‌ഡിനും വടക്കേ അയർലന്റിനും ഇത് ബാധകമല്ല. അമേരിക്കയിലെ എല്ലാ സ്റ്റേറ്റുകളിലും ഇതിനു തുല്യമായ നിയമനിർമ്മാണങ്ങൾ നടന്നിട്ടുണ്ട്. 'ചർച്ചാവിഷയമായ വസ്തു (സാഹിത്യസൃഷ്ടി) സമൂഹനിലവാരങ്ങൾവച്ചു നോക്കിയാൽ ഒരു ശരാശരി വ്യക്തിയുടെ അധമവികാരങ്ങളെ (prurient interests) ഉത്തേജിപ്പിക്കാൻ പര്യാപ്തമാണോ' എന്നതാണ് അശ്ലീലസാഹിത്യത്തിന്റെ അളവുകോലായി യു.എസ്. സുപ്രീംകോടതി സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത് (റോത്ത് കേസ്, 1957). 1968-ലെ ഹിക്ളിൻ കേസിൽ ഇംഗ്ളണ്ടിലെ ഒരു കോടതി പുസ്തകത്തെ സാകല്യേനയല്ല, അതിലെ ഒറ്റപ്പെട്ട പരാമർശങ്ങളെയാണ് ഇതിന്റെ പരിധിയിൽപ്പെടുത്തിയത്.

ഇംഗ്ലണ്ടിൽ കാംപ്ബെൽ പ്രഭു രൂപംകൊടുത്ത നിയമത്തിൽ 'അശ്ലീലത' നിർവചിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ലായിരുന്നു. കുമ്പസാരത്തിന്റെ പൊയ്മുഖം മാറ്റപ്പെടുന്നു എന്ന ഒരു ലഘു ഗ്രന്ഥത്തിലെ ചില ഭാഗങ്ങൾ പ്രസ്തുത നിയമത്തിന്റെ പരിധിയിൽപ്പെടുമോ എന്ന പ്രശ്നം 1868-ൽ കോടതി മുൻപാകെ ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടു. ചീഫ് ജസ്റ്റീസ് കോക്ളോൺ ആ അവസരം വിനിയോഗിച്ച് അശ്ലീലതയ്ക്ക് ഒരു നിർവചനം നല്കാൻ ഒരുമ്പെടുകയുണ്ടായി. അശ്ലീലത ഉണ്ടെന്ന് ആരോപിതമായ പ്രസിദ്ധീകരണത്തിന് അതു വായിക്കാനും അസാൻമാർഗിക പ്രേരണയ്ക്ക് വശംവദരാകാനും ഇടയുള്ളവരായ ഒരു വിഭാഗത്തെ അധഃപതിപ്പിക്കുകയും ദുഷിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുവാനുമുള്ള പ്രവണത ഉണ്ടെന്നു വരികിൽ അത് അശ്ലീലപ്രസിദ്ധീകരണമായി പരിഗണിക്കപ്പെടേണ്ടതാണെന്ന് ഇദ്ദേഹം അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. ഹിക്ളിൻ നിയമശാസനം എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന പ്രസ്തുത വിധി, 19-ാം ശതകത്തിന്റെ ഉത്തരാർധത്തിൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ രാഷ്ട്രീയ മേധാവിത്വവും സ്വാധീനശക്തിയും പുലർത്തിയിരുന്ന രാജ്യങ്ങളിലൊക്കെയും അംഗീകൃതമായി. ഏകദേശം ഒരു നൂറ്റാണ്ടുകാലം 'ഹിക്ളിൻ നിയമം' നിലനിന്നുപോന്നു.

20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ പ്രാരംഭകാലം മുതല്ക്കുതന്നെ ഹിക്ളിൻ പ്രമാണത്തിനെതിരായി ന്യായവാദങ്ങൾ അമേരിക്കയിൽ ഉയർന്നു തുടങ്ങിയിരുന്നു. എങ്കിലും പ്രസിദ്ധമായ യൂലിസസ് കേസിന്റെ തീർപ്പോടുകൂടി(1934)യാണ് ഹിക്ളിൻ നിയമാനുശാസനം തിരസ്കരിക്കുവാൻ അമേരിക്കൻ കോടിതികൾക്കു സാധിച്ചത്. ഒരു ഗ്രന്ഥം അശ്ലീലമാണോ എന്നു നിശ്ചയിക്കേണ്ടത് അതിന്റെ പ്രകടവും പ്രസ്ഫുടവുമായ ഭാവം നോക്കിയിട്ടുവേണം; ആക്ഷേപകരമെന്നു തോന്നുന്ന ഭാഗങ്ങൾക്കു പ്രതിപാദ്യവുമായിട്ടുള്ള ബന്ധം, അത് ആധുനികമാണെങ്കിൽ അംഗീകൃതനിരൂപകൻമാരുടെ ഇടയിൽ ഗ്രന്ഥത്തിനു നേടാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടുള്ള പ്രചാരം, ഗ്രന്ഥം പ്രാചീനമാണെങ്കിൽ കഴിഞ്ഞ കാലത്ത് അതിനു നേടാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടുള്ള അനുകൂലാഭിപ്രായം എന്നിവയൊക്കെ മേല്പറഞ്ഞ മാനദണ്ഡം പ്രയോഗിക്കുന്നതിനു സഹായകങ്ങളായ തെളിവുകളാണ്. തിരുത്തിയെഴുതപ്പെട്ട ഒരു മാനദണ്ഡം അനുസരിച്ച് ജെയിംസ് ജോയ്സിന്റെ യൂലിസസ് ഒരു അശ്ലീലഗ്രന്ഥമല്ലെന്നു കോടതി വിധി കല്പിച്ചു. അമേരിക്കൻ സുപ്രീംകോടതിയുടെ റോത്ത് കേസിലെ വിധി (1957) ഹിക്ളിൻ പ്രമാണത്തെ ഐക്യനാടുകളിൽനിന്നും പൂർണമായി നിഷ്കാസനം ചെയ്തു.

വാദഗതികൾ
ബ്രിട്ടീഷ് അശ്ലീലതാ നിരോധന നിയമം
ഇന്ത്യയിൽ
നിയമത്തിന്റെ ഇടപെടൽ