ചരിത്രപുരുഷന്മാർ, ദേശീയ നേതാക്കന്മാർ, ദേവാലയങ്ങൾ, പക്ഷിമൃഗാദികൾ, വൃക്ഷലതാദികൾ, ഭൂമി, സൂര്യൻ, ചന്ദ്രൻ, നക്ഷത്രങ്ങൾ, പ്രപഞ്ചസൃഷ്ടി, ജനനം, മരണം, ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങൾ എന്നു തുടങ്ങി മനുഷ്യന്റെ ജ്ഞാനത്തിനും ചിന്തയ്ക്കും വിഷയമായിട്ടുള്ള എന്തിനെക്കുറിച്ചും ഐതിഹ്യങ്ങൾ നിലവിലുണ്ട്. മതം, കല, ദർശനം എന്നിവയുടെ ഉദ്ഭവംപോലും ഐതിഹ്യത്തിൽ തേടുന്നവരെ കാണാം. അത്ഭുതഭയശോകാദി വിഭിന്ന വികാരങ്ങൾ മനുഷ്യനിൽ ഉണർത്തിപ്പോന്നിട്ടുള്ള കാലത്തെയും അതിൽ പുരുഷത്വം ആരോപിച്ച കാലനേയും സംബന്ധിക്കുന്ന പല കഥകളും ഉണ്ട്. മരണത്തെ ജയിക്കണമെന്ന ഉത്ക്കടാഭിവാഞ്ചയാണ് കാലനെ തോല്പിക്കുന്ന കഥകളുടെ കാതൽ. സത്യവാന്റെ ജീവനെ വീണ്ടെടുത്ത സാവിത്രിയുടെയും നിത്യയൗവനം നേടിയ മാർക്കണ്ഡേയന്റെയും കഥകള് ഈ തരത്തിൽ ഉള്ളവയാണ്. ഇപ്പോൾ അനുഭവിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്ന സ്ഥിതിയോട് അസംതൃപ്തി തോന്നുമ്പോൾ ഇതവസാനിക്കണമെന്ന വിചാരം ഉയരുന്നു. വ്യക്തിതലത്തിൽ മരണത്തിന്റെ ആവശ്യകതയും സമഷ്ടിതലത്തിൽ പ്രളയത്തിന്റെ അനിവാര്യതയും അംഗീകരിക്കുന്ന കഥകൾ ഇങ്ങനെ ആവിർഭവിക്കുന്നു.

ലോകം എങ്ങനെ, എന്ന്, ഉണ്ടായി? ഇതു നശിച്ചുപോകുമോ? നശിക്കാത്ത ഒന്നും ഇതിൽ അവശേഷിക്കയില്ലേ? ലോകത്തിൽ മനുഷ്യന്റെ സ്ഥിതിയെന്താണ്? ജനനത്തിനു മുമ്പും മരണത്തിനു ശേഷവും മനുഷ്യനു സത്തയുണ്ടോ? പൂപോലെ വിടർന്നു കൊഴിയുന്ന ക്ഷണികമായ പ്രതിഭാസമാണോ ജീവിതം? തത്ത്വചിന്തയിൽ ഉയർത്തപ്പെടാറുള്ള ഇത്തരം ചോദ്യങ്ങൾ ‍ഐതിഹ്യം തനതായ ശൈലിയി കൈകാര്യം ചെയ്യാറുണ്ട്. 

സമാന പ്രമേയങ്ങൾ
ഐതിഹ്യ പഠനം
പലതരം കഥകൾ
അടിസ്ഥാനവികാരങ്ങളുടെ പങ്ക്