ഭൂമിയിൽ നിൽക്കുന്ന ഒരു നിരീക്ഷകനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, യഥാർത്ഥവുംകൃത്യവുമായ കിഴക്ക്, തെക്ക്, പടിഞ്ഞാറ്, വടക്കു ദിശകൾ എങ്ങനെയാണു നിർണ്ണയിക്കാനാവുക? സൂര്യൻ ഉദിക്കുന്നതും അസ്തമിക്കുന്നതുമായ ദിശകൾ വർഷത്തിലെ ഓരോ ദിവസവും മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കും. അതും കൂടാതെ, നിരീക്ഷകൻ നിൽക്കുന്ന സ്ഥലത്തിന്റെ [[അക്ഷാംശം]] അനുസരിച്ചും ഈ ദിശ മാറാം.

എന്നാൽ ഇതുപോലെ ദിവസേന മാറാതെ സ്ഥിരമായി നിൽക്കുന്ന ഒന്നാണ് കുത്തനെ നിൽക്കുന്ന ഒരു വടിയുടേയോ മറ്റോ കൃത്യം നട്ടുച്ചനേരത്തെ നിഴൽ. (ഓരോ ദിവസവും ഇത്തരം നിഴലുകൾ അടയാളപ്പെടുത്തി ഒരു വർഷംകൊണ്ട് പൂർണ്ണമാവുന്ന ഒരു രേഖാചിത്രമാണ് [[സൂര്യകാലടി]]. ഒരു നിശ്ചിതസ്ഥലത്ത് എല്ലാദിവസവും നട്ടുച്ചയ്ക്ക് കൃത്യമായും വടക്കു ചൂണ്ടുന്ന ദിശയിലായിരിക്കും ഈ നിഴൽ. (ഓരോ ദിവസവും നിഴലിന്റെ നീളം ഏറ്റവും കുറഞ്ഞിരിക്കുന്ന മുഹൂർത്തം, അതായത് സൂര്യൻ നേരേ ഉച്ചിയിൽ വരുന്ന സമയമാണ് നട്ടുച്ച.) അതിനാൽ, കൃത്യമായ വടക്ക് ഈ നിഴലിൽനിന്നും കണ്ടുപിടിക്കാം. അതിൽനിന്നും കൃത്യം എതിർദിശയിൽ തെക്ക്, തെക്കുവടക്കിനു കൃത്യം ലംബമായി, ഉദിക്കുന്ന വശത്ത് കിഴക്കും അസ്തമിക്കുന്ന വശത്ത് പടിഞ്ഞാറും.



പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
ജ്യോതിശാസ്ത്രത്തിലെ വടക്ക്
വടക്ക് അടിസ്ഥാന ദിശയെന്ന നിലയിൽ
യഥാർത്ഥ വടക്ക്