ജീവികൾക്കു നിലനില്ക്കാൻ സാധ്യമല്ലാത്ത സമുദ്രമേഖല അജീവമേഖല (Azoic zone) എന്നു വിളിച്ചുവരുന്നു. <MASK> അത്യഗാധതകളിൽ ജീവികൾക്കു നിലനില്ക്കുവാൻ സാധിക്കുകയില്ലെന്നായിരുന്നു മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന വിശ്വാസം. കടൽമാർഗ്ഗം ഭൂമിയെ വലംവച്ച ഫ്രാൻസിസ് പെറോൺ (1775-1810) സമുദ്രങ്ങളിലെ താപനിലയെപ്പറ്റി നടത്തിയ പഠനങ്ങളായിരുന്നു ഈ വിശ്വാസത്തിന്നാധാരം. ആഴംകൂടുന്നതനുസരിച്ച് സമുദ്രാന്തർഭാഗത്തെ ഊഷ്മാവ് കുറഞ്ഞുവരുന്നു എന്ന് അദ്ദേഹം കണ്ടെത്തി. ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ അഗാധതകളുടെ അടിത്തട്ട് എപ്പോഴും ഹിമാവൃതമാണെന്ന് അദ്ദേഹം കരുതി. മെഡിറ്ററേനിയൻ കടലിൽ എഡ്വേർഡ് ഹോർബ്സ് (1815-54) നടത്തിയ ഗവേഷണങ്ങളും (1841-42) ആഴക്കടലിൽ ജീവികളില്ലെന്ന വിശ്വാസത്തെ ബലപ്പെടുത്തി. 300-700 മീറ്ററിൽ കൂടുതലുള്ള ആഴങ്ങൾ ജീവിരഹിതമാണെന്ന് ഹോർബ്സ് അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. ഈ ഭാഗങ്ങളിൽ ജീവികളില്ലാതെ പോയത് പ്രാണവായുവിന്റെ അപര്യാപ്തതമൂലമായിരിക്കാമെന്ന് അദ്ദേഹം അനുമാനിച്ചു.
അജീവമേഖല
കടലിൽ കരിങ്കടൽ സമുദ്രത്തിന്റെ മെഡിറ്ററേനിയൻ