<MASK> കൂടൽമാണിക്യം ക്ഷേത്രം (ഭരതക്ഷേത്രം) - തൃശ്ശൂർ ജില്ല (): തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിൽ ഇരിഞ്ഞാലക്കുട നഗരത്തിലാണ് കൂടൽമാണിക്യം സംഗമേശ്വരസ്വാമിക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാനപ്രതിഷ്ഠ രാമാനുജനായ ഭരതനായാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നതെങ്കിലും ശൈവ-വൈഷ്ണവ ചൈതന്യങ്ങളോടുകൂടിയ ശങ്കരനാരായണനായും സങ്കല്പമുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിലെ പൂജകൾ വൈഷ്ണവഭാവത്തിലും ആചാരം ശൈവഭാവത്തിലുമാണ് നടത്തപ്പെടുന്നത്. ജ്യേഷ്ഠന്റെ പാദുകങ്ങൾ പൂജിച്ച് ബ്രഹ്മചര്യനിഷ്ഠയോടെ ജീവിയ്ക്കുന്ന ഭരതനാണ് സങ്കല്പം. ആറടിയോളം ഉയരമുള്ള ചതുർബാഹുവിഗ്രഹം കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നു. വിഗ്രഹത്തിന്റെ ഇടതുകൈകളിൽ ശംഖചക്രങ്ങളും, പുറകിലെ വലതുകയ്യിൽ വില്ലും കാണാം. മുന്നിലെ വലതുകൈ അഭയഹസ്തമാണ്. ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഉപദേവതകളില്ല. എന്നാൽ, ദുർഗ്ഗ, ഭദ്രകാളി, ഹനുമാൻ എന്നിവർക്ക് അദൃശ്യസാന്നിദ്ധ്യങ്ങളുള്ളതായി വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. കൂടാതെ ക്ഷേത്രമതിലിനുപുറത്ത് പ്രത്യേകം ക്ഷേത്രത്തിൽ ഗണപതിഭഗവാനും കുടികൊള്ളുന്നു. താമരമാല, വഴുതനങ്ങ നിവേദ്യം, മീനൂട്ട്, വെടിവഴിപാട് എന്നിവയാണ് ഭഗവാന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. മേടമാസത്തിൽ ഉത്രം നാളിൽ കൊടികയറി പതിനൊന്നുദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ഉത്സവവും തുലാമാസത്തിൽ തിരുവോണം നാളിൽ നടത്തപ്പെടുന്ന മുക്കുടി നിവേദ്യവും പിറ്റേ ദിവസത്തെ തൃപ്പുത്തരിയുമാണ് പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ.
നാലമ്പലം
ഉത്രം ഇരിഞ്ഞാലക്കുട തിരുവോണം ഇരിങ്ങാലക്കുട