1957-ൽ ഏകാധിപതിയായ കാസ്റ്റില്ലോ അർമാസ് അന്തരിച്ചപ്പോൾ ഒട്ടോ തിരിച്ച് ഗ്വാട്ടിമാലയിലെത്തി. അവിടെ അദ്ദേഹം സാംസ്കാരിക പ്രവർത്തനങ്ങളിലും, സാൻ കാർലോസ് യൂണിവേർസിറ്റിയിലെ നിയമപഠനത്തിലും ഏർപ്പെട്ടു. 1959-ൽ ഫിലാഡെൽ‌ഫോ സലാസർ സ്ക്കോളർഷിപ്പിന്റെ (Filadelfo Salazar Scholarship) സഹായത്തിൽ പഠനത്തിനായി <MASK> പോയ അദ്ദേഹം ലെയ്‌പ്‌സിഗ് യൂണിവേർസിറ്റിയിൽ നിന്നും ആർട്ട്സിൽ ബിരുദാനന്തരബിരുദം സമ്പാദിച്ചു. 1957 മുതൽ 1959 വരെയുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ രചനകൾ വിദ്യാർത്ഥികളുടെ മാഗസിനുകളിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടു. യൂറോപ്പ്, ഏഷ്യ, ആഫ്രിക്ക എന്നിവിടങ്ങളിൽ നടത്തിയ യാത്രകൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനുഷ്യത്വത്തെ സംബന്ധിച്ചും ഈ ലോകത്തെ സംബന്ധിച്ചുമുള്ള കാഴ്ചപ്പാടിന് രൂപം നൽകി. 1964-ൽ സ്വന്തം നാട്ടിലേക്ക് തിരിച്ചെത്തി, സാംസ്കാരിക രംഗത്തും തൊഴിലാളി പാർട്ടിയിലും സജീവമായി പ്രവർത്തിച്ചു. ഒരു പരീക്ഷണ നാടകശാലക്കും രൂപം നൽകി. ബ്രെതോൾഡ് ബ്രെഹ്തിന്റെ സ്വാധീനം ഇതിൽ കാണാം. ഈ കാലയളവിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ രചനകൾ യൂണിവേർസിറ്റി വിദ്യാർത്ഥികളുടെ പുസ്തകമായ റ്റെകും ഉമാനിലും (Tekum Uman) അവരുടെ മാഗസിനിലും (Spears and letters) പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടു.
ഒട്ടോ റെനെ കാസ്റ്റില്ലോ
ജർമ്മനിയിലേക്ക് മായൻ ഗ്വാട്ടിമാലയിലെ സി.ഐ.എ.യുടെ