പിൽക്കാലത്തെ ജർമ്മൻ ചരിത്രത്തിൽ കനോസായാത്രയിലെ സംഭവങ്ങൾക്ക് കുറേക്കൂടി മതേതരമായ അർത്ഥം കൈവന്നു: റോമൻ കത്തോലിക്കാ സഭ ഉൾപ്പെടെ ഏതൊരു ബാഹ്യശക്തിയുടേയും മേൽക്കോയ്മയെ ചെറുക്കാനുള്ള ജർമ്മൻ ദേശീയതയുടെ ദൃഢനിശ്ചയത്തിന്റെ ഓർമ്മയാണ് അപ്പോൾ 'കനോസാ' കൊണ്ടുവന്നത്.  പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ റോമൻ കത്തോലിക്കാസഭയുമായുണ്ടായ 'കുൾത്തൂർകംഫ്' ( Kulturkampf) വിവാദത്തിനിടെ ജർമ്മൻ ചൻസലർ ബിസ്മാർക്ക്, "നാം ശരീരം കൊണ്ടോ ആത്മാവു കൊണ്ടോ കനോസയിലേക്കു പോവില്ല" എന്നു പറഞ്ഞത്, ഇത്തരം നിശ്ചയത്തെയാണ് സൂചിപ്പിച്ചത്. <MASK> അതിന്റെ രാഷ്ട്രീയ-മത-സാംസ്കാരിക നയങ്ങൾ, ബാഹ്യ ഇടപെടൽ കൂടാതെ സ്വയം രൂപപ്പെടുത്തുമെന്നാണ് ബിസ്മാർക്ക് അർത്ഥമാക്കിയത്.
കനോസാ നടത്തം
ഇറ്റാലിയൻ റോം ജർമ്മനി ജർമ്മനിയിലെ