<MASK>  സമതലത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്ന സ്ഥലമായ ഹരിദ്വാറിൽ 19-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ നദിക്കു കുറുകെ ഒരണകെട്ടി.  ഉത്തർപ്രദേശിൽ ജലസേചനത്തിനു വേണ്ടി അപ്പർഗംഗാ കനാൽ എന്നും ലോവർഗംഗാ കനാൽ എന്നും പേരുള്ള രണ്ടു തോടുകൾ  നിർമിച്ചു.  6.4 ലക്ഷം ഹെക്റ്റർ സ്ഥലത്ത് ജലസേചനം അതുകൊണ്ട് സാധിക്കും.  അന്ന് അപ്പർഗംഗാകനാൽ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ജലസേചന കനാൽ ആയിരുന്നു; ഇപ്പോൾ ഈ പദവി ഇല്ലെങ്കിലും അനേകം പവർഹൗസുകൾ ഇവയിലെ ജലം ഉപയോഗിച്ച് വൈദ്യുതോത്പാദനം നടത്തിവരുന്നു.
ഇന്ത്യൻ നദീതട പദ്ധതികൾ
പട്ടണത്തിന് സഹ്യാപർവതത്തിൽ ഹരിദ്വാറിൽ ഗംഗാനദി