കൊച്ചിരാജ്യത്തിൽ ഉത്തരവാദഭരണത്തിനു വേണ്ടി 1938 ൽ നടന്ന സമരമാണ് പൊതുവേ കൊച്ചിയിലെ ഉത്തരവാദപ്രക്ഷോഭം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. മലബാറിലെ ദേശീയ പ്രസ്ഥാനങ്ങളും, തിരുവിതാംകൂറിലെ ഉത്തരവാദപ്രക്ഷോഭവും എല്ലാം കൊച്ചിയുടെ  രാഷ്ട്രീയമേഖലകളിൽ ചലനം സൃഷ്ടിച്ചിരുന്നു. <MASK> ഹോംറൂൾ പ്രസ്ഥാനവും, ഗോപാലകൃഷ്ണഗോഖലെയുടെ സ്മരണാർത്ഥം ആരംഭിച്ച  ഗോഖലേ സ്മാരക സംഘവും തൃശ്ശൂരിൽ പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചിരുന്നു. 1918 ൽ പ്രവർത്തനമാരംഭിച്ച കൊച്ചിമഹാജനസഭയുടെ ആദ്യത്തെ സമ്മേളനത്തിലാണ് കൊച്ചിയിൽ ഉത്തരവാദഭരണം വേണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടത്. 1919 ആയപ്പോഴേക്കും ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സും ഈ മേഖലയിൽ ശക്തിപ്രാപിക്കുകയും ഉത്തരവാദപ്രക്ഷോഭത്തിൽ പങ്കാളികളാവുകയും ചെയ്തു. ഇക്കണ്ടവാര്യർ, മൂത്തേടത്തു നാരായണമേനോൻ, പാലിയത്ത് ചെറിയകുഞ്ഞുണ്ണി അച്ചൻ എന്നിവരായിരുന്നു പ്രക്ഷോഭങ്ങളെ മുന്നിൽ നിന്നും നയിച്ചിരുന്നത്.
കൊച്ചിയിലെ ഉത്തരവാദപ്രക്ഷോഭം
ഗോപാലകൃഷ്ണഗോഖലെയുടെ ഗാന്ധിജിയുടെ ഡോക്ടർ.ആനീബസന്റിന്റെ വേലുത്തമ്പിദളവയുമായി