യേശുവും ദൈവവുമായുള്ള പാരസ്പര്യത്തെ സംബന്ധിച്ച്, നാലാം നൂറ്റാണ്ടിൽ <MASK> എന്ന പുരോഹിതൻ അവതരിപ്പിച്ച സിദ്ധാന്തവും അതു പിന്തുടരുന്ന വിശ്വാസധാരയുമാണ് ആരിയനിസം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. മനുഷ്യാവതാരം ചെയ്ത ദൈവവചനമായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന യേശു, ദൈവികത്രിത്വത്തിലെ ആളുകളിലൊന്നും ദൈവപിതാവുമായി ഏകസത്ത പങ്കിടുന്നവനുമാണെന്ന വാദം തള്ളിയ ആരിയൂസ്, ദൈവവുമായി സമാനസത്ത പങ്കിടുന്നവനെങ്കിലും ദൈവത്തിനു കീഴുള്ളവനും ദൈവത്തിന്റെ ആദ്യസൃഷ്ടിയുമാണ് യേശുവെന്ന് വാദിച്ചു. യേശുവിനെ, സൃഷ്ടിക്കപ്പെടാത്തവനും അനാദിയുമായി കരുതുന്ന മുഖ്യധാരാക്രിസ്തീയതകൾ എല്ലാം തന്നെ ആരിയനിസത്തെ 'പാഷണ്ഡത' (വേദവ്യതിചലനം) ആയി കണക്കാക്കുന്നു.  കത്തോലിക്കാ, ഓർത്തഡോക്സ്, പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് ക്രിസ്തീയതകൾ ഈ സിദ്ധാന്തത്തെ തിരസ്കരിക്കുന്നു. എങ്കിലും മോർമോണുകൾ, യഹോവയുടെ സാക്ഷികൾ തുടങ്ങിയ മതപ്രസ്ഥാനങ്ങളുടെ വിശ്വാസസംഹിതകൾ ആരിയനിസത്തോട് ചേർന്നു നിൽക്കുന്നു.
ആരിയനിസം
കോൺസ്റ്റന്റൈനും ആരിയൂസ് അത്തനാസിയൂസിനെപ്പോലുള്ളവർ അത്തനാസിയൂസിന്റെ