இந்து தொன்மவியலின் படி நரசிம்மர் பிரகலாதனுக்காக இரண்யனை (இரண்யகசிபுவை) வதைக்க சிங்க உருவமெடுத்து, அழித்தப் பிறகு அடங்காத கோபத்துடனே இருந்தார். அதனால் உலகில் உள்ள உயிர்கள் எல்லாம் துன்பப்பட்டன. தேவர்களும், முனிவர்களும் சிவபெருமானை அடைந்து தங்களை காக்கும் படி வேண்டினர். சிவபெருமானும் அவர்களின் வேண்டுகோளுக்கிணங்கி, நரசிம்மரை அடக்க சரபம் என்றும் பறவை வடிவினை (பறவையும், பூதமும், மிருகமும் கலந்த ஒரு புதிய வடிவை எடுத்ததாக புராணங்கள் கூறுகின்றன) எடுத்து சண்டையிட்டார். அந்த வடிவுக்கு சரபேஸ்வரர் என்று பெயர். அப்போது நரசிம்மர் கண்ட பேருண்டம் என்ற பறவையின் சக்தியை தோற்றுவித்தார். இப்பறவையானது, சரப பறவைக்கு எதிரியாகும். எனவே சரபர் நெற்றிக்கண்ணிலிருந்து பிரத்தியங்கிரா தேவியை தோற்றுவித்தார். இத் தேவி கண்ட பேருண்டத்தினை விழுங்கினார். அதன்பின்பு சரபர், நரசிம்மரை தோற்கடித்தார். சரப வடிவத்தின் இறக்கையின் பக்கம் காணப்படுபவளே இந்த பிரத்யங்கரா தேவி.

இந்த நிகழ்வு குஞ்சிதாங்க்ரி ஸ்தவம் என்ற நூலில் உமாபதி சிவம் குறிப்பிட்டுள்ளார். 

பிரத்தியங்கிரா தேவி சரபரின் மனைவியருள் ஒருத்தியாவார்.

பெயரிலக்கணம்
வழிபாட்டு முறை
தோற்றக் காரணம்
வடிவம்