கோப்பாயை யாழ்ப்பாண மன்னர்கள் தமது நடவடிக்கைகளின் முக்கிய ஒரு மையமாக தெரிவு செய்ததற்குப் பல காரணங்கள் இருக்கலாம். நல்லூர் இராசதானியின் கடற்கரைப் பட்டினமாக யாழ்ப்பாணம் விளங்கினாலும் இதன் பாதுகாப்பிற்காகப் பண்ணைத்துறை, கொழும்புத்துறை, கோப்பாய், செம்மணி போன்ற இடங்களில் அரண்களை அமைத்தனர் எனக் கூறப்படுகிறது. 16 ஆம் நூற்றாண்டில் போரத்துக்கேயருக்கும் யாழ்ப்பண மன்னர்களுக்கும் இடையே நடந்த போராட்டத்தில் யாழ்ப்பாண மன்னர்களுக்கும் இடையே நடந்த போராட்டத்தில் யாழ்ப்பாண மன்னர்கள் கோப்பாயில் உள்ள கோட்டையைத் தமது முக்கிய பாதுகாப்பு அரண்களாகப் பயன்படுத்தியதாகக் கூறப்படுகிறது. குறிப்பாக சங்கிலி மன்னன் காலத்தில் போர்த்துக்கேயர் மீண்டும் படையெடுக்கலாம் என அஞ்சித் தமது படையின் ஒரு பிரிவை நல்லூரிலும் இன்னொரு பிரிவை கோப்பாயிலும் வைத்திருந்ததாகத் தெரிகிறது.

யாழ்ப்பாண அரசு காலத்தில் அதிலும் குறிப்பாக சங்கிலி மன்னன் ஆட்சியில் இது ஒரு முக்கிய பாதுகாப்பு அரணாகவும் அரச மையமாகவும் திகழ்ந்ததெனக் கூறலாம். 1505 இல் இலங்கைக்கு வந்த போர்த்துக்கீசர் தென்னிலங்கையில் கரைநாடுகளை வசப்படுத்தி ஆண்ட போதும் யாழ்ப்பாணத்தைக் கைப்பற்ற எடுத்த படையெழுச்சிகள் பல தோற்க்கடிக்கப்பட்டன. மீண்டும் 1624 இல் புரட்டாதியில் காக்கைவன்னியன் என்பவன் சூழ்ச்சியுடன் பறங்கிப் படை வழமை போல் கொழும்புத்துறையில் இறங்காது பண்ணையில் இறங்கி நல்லூரை நோக்கி நகர்ந்தது. அன்று விஜயதசமி, ஆயுத பூசையில் தமது ஆயுதங்களை வைத்து வழிபாடு செய்து கொண்டிருந்த நேரம். திடீரென நுழைந்த பறங்கிப் படைகளின் குண்டுமாரிக்கு எதிர்கொள்ள தமிழ் வீரர்கள் ஆயத்தமான போது காக்கைவன்னியன் தோன்றிச் செய்த சூழ்ச்சியினால் சங்கிலியனை அகப்படுத்திச் சிறையிலிட்டனர். சங்கிலியன் சிறைக்கூடத்திலிருந்து சுரங்கப்பாதை வழியாக வெளியேறி தப்பி கோப்பாய்க் கோட்டைக்குப் பின்வாங்கினான். பறங்கியர் நல்லூர்க் கோட்டையைக் கைப்பற்றிக்கொண்டு கோப்பாய்க் கோட்டையை நோக்கி வந்தனர். சங்கிலியன் கோப்பாயில் தங்கியிருந்து அங்கிருந்து தென்மராட்சி ஊடாக மந்துவிலில் உள்ள இன்னொரு கோட்டைக்குச் சென்றதாகக் கூறப்படுகிறது. யாழ்ப்பாண அரசுகால தென்னிந்திய வணிகம் பருத்தித்துறை , கச்சாய், கோப்பாய் வழியாக நடந்ததாக பிற்கால இலக்கியங்கள் கூறுகின்றன. இவ்வாறு பலவழிகளில் கோப்பாய் சிறப்புற்றிருந்ததே அங்கு யாழ்ப்பாண அரசு காலக் கோட்டையொன்று அமைக்கப்படக் காரணமாகும். இதனால் யாழ்ப்பாண அரசு காலத்தில் நல்லூரை அடுத்து மக்கள் அதிகமாக வாழ்ந்த இடமாக கோப்பாய் இருந்திருக்கலாம். இதை இங்கு பரவலாகக் கிடைத்த யாழ்ப்பாண அரசுகால நாணயங்களும் உறுதிப்படுத்துகின்றன.
வரலாறு
அமைப்பு
தற்போதைய நிலையும் இடுபாடுகளின் எச்சங்களும்
அழிவு