ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ଜାତୀୟ ଚମ୍ବଲ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ ଓ ନେପାଳର ଚିତ୍ତବନ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଘଡ଼ିଆଳ ପ୍ରଜନନ କେନ୍ଦ୍ରରେ ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀରମାନଙ୍କ ପ୍ରଜନନ ଓ ବଂଶବୃଦ୍ଧି ପ୍ରତି ବିଶେଷ ଦୃଷ୍ଟି ଦିଆଯାଇଥାଏ । ଏହି ପ୍ରଜନନ କେନ୍ଦ୍ରରେ ଶାବକ କୁମ୍ଭୀରମାନଙ୍କୁ ଦୁଇ-ତିନି ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ (ପ୍ରାୟ ୧ ମିଟର୍ ଲମ୍ବା ହେବା ଯାଏ) ରଖାଯାଏ ଓ ତାହା ପରେ ପ୍ରାକୃତିକ ଅଧିବାସରେ ଛାଡ଼ିଦିଆଯାଏ ।

ଭାରତରେ ମାନ୍ଦ୍ରାଜ୍ କୁମ୍ଭୀର ବ୍ୟାଂକ୍, ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ବନ୍ୟଜୀବ ଉଦ୍ୟାନ, ଜୱାହରଲାଲ ନେହେରୁ ପ୍ରାଣୀ ଉଦ୍ୟାନ (ବୋକାରୋ ଷ୍ଟିଲ୍ ସହର), ବାଙ୍ଗାଲୋର୍‍ର ବାନେର୍ଘଟା ଚିଡ଼ିଆଘର, ଜୁନାଗଡ଼ ଚିଡ଼ିଆଘର, ଚଣ୍ଡିଗଡ଼ର ଛତବିର ଚିଡ଼ିଆଘର, ଇଟାନଗରର ପ୍ରାଣୀ ଉଦ୍ୟାନ ଇତ୍ୟାଦିରେ ମଧ୍ୟ ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀରମାନଙ୍କୁ ରଖାଯାଇଛି । ଶ୍ରୀଲଙ୍କାର ଜାତୀୟ ଜୀବ ଉଦ୍ୟାନ ଓ ସିଙ୍ଗାପୁର ଚିଡ଼ିଆଖାନାରେ ଏକ ପ୍ରଜନନଶୀଳ କୁମ୍ଭୀର ଯୁଗଳ ରଖାଯାଇଛି । ଜାପାନର ନୋଗେୟାମା ଚିଡ଼ିଆଖାନାରେ ଦୁଇଟି ମାଈ ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର ରଖାଯାଇଛି । ୟୁରୋପ୍‍ର ଚେକ୍ ଗଣରାଜ୍ୟର ପ୍ରାଗ୍ ଚିଡ଼ିଆଖାନା ଓ କ୍ରକ୍‍ଜୁ ଚିଡ଼ିଆଘରେ, ଜର୍ମାନୀର ବର୍ଲିନ୍ ଚିଡ଼ିଆଖାନାରେ ଓ ଡେନ୍‍ମାର୍କ୍‍ର କୁମ୍ଭୀର ଚିଡ଼ିଆଘରେ ମଧ୍ୟ କିଛି ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର ରହିଛନ୍ତି ।

୨୦୦୦ ମସିହାରେ ନେପାଳର ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର ପ୍ରଜନନ କେନ୍ଦ୍ରରୁ ୬ଟି ଶାବକ କୁମ୍ଭୀର ଫ୍ରାନ୍ସର ଲା ଫେର୍ମେ ଅଉ କ୍ରୋକୋଡାଇଲ୍‍ସ୍ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରାଯାଇଥିଲା ।

ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାର ହନଲୁଲୁ ଚିଡ଼ିଆଘରେ, କ୍ଲିଭ୍ଲ୍ୟାଣ୍ଡ ମେଟ୍ରୋପାର୍କ ଜୁ, ଫୋର୍ଟ୍ ୱର୍ଥ୍ ଜୁ, ସାନ୍ ଡିଏଗୋ ଜୁ, ନ୍ୟାସନାଲ୍ ଜୁଓଲୋଜିକାଲ୍ ପାର୍କ୍, ସାନ୍ ଆଣ୍ଟୋନିଓ ଜୁ ଓ ସେଣ୍ଟ୍ ଅଗଷ୍ଟିନ୍ ଆଲିଗଟର୍ ଫାର୍ମରେ କିଛି ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର ରଖାଯାଇଛି । ପାକିସ୍ଥାନର ଲାହୋର୍ ଚିଡ଼ିଆଖାନାରେ ଏକ ପ୍ରଜନନକ୍ଷମ କୁମ୍ଭୀର ଯୁଗଳ ରଖାଯାଇଛି । ଲକ୍ଷ୍ନୌ ନିକଟସ୍ଥ କୁକ୍ରେଲ୍ ସଂରକ୍ଷିତ ଜଙ୍ଗଲରେ ମଧ୍ୟ ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର ରହିଛନ୍ତି । 

ସଂରକ୍ଷଣ
ପରିସ୍ଥିତିକ ବ୍ୟବହାର
ଭୌଗୋଳିକ ବିତରଣ ଓ ଅଧିବାସ
ପ୍ରଜନନ କେନ୍ଦ୍ରରେ ଥଣ୍ଟିଆ କୁମ୍ଭୀର