ଡେରିଭେଟିଭ ହେଉଛି ଏକ ଆର୍ଥିକ ସିକ୍ୟୋରିଟି ଯାହାର ମୂଲ୍ୟ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଏକ ଆସେଟରୁ ବାହାର କରାଯାଇଥାଏ । ଡେରିଭେଟିଭ ସ୍ୱୟଂ ହେଉଛି ଦୁଇ ବା ତଦ୍ରୁଦ୍ଧ ପକ୍ଷ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ପ୍ରକାର ରାଜିନାମା ଯାହା କୌଣସି ଏକ ଆସେଟର ମୂଲ୍ୟ ଉପରେ ହୋଇଥାଏ । ନିମ୍ନଲିଖିତ ଆସେଟ ଗୁଡ଼ିକୁ ଡେରିଭେଟିଭରେ ଉପଯୋଗ କରାଯାଇଥାଏ ଯଥା ଶେୟାର, ବଣ୍ଡ, ଡିବେଞ୍ଚର, କମୋଡିଟି, ମୁଦ୍ରା, ସୁଧହାର ଓ ବଜାର ସୁଚକାଙ୍କ । ମୁଖ୍ୟତଃ ଚାରିପ୍ରକାରର ଡେରିଭେଟିଭ ଜିନିଷ ଅଛି । ସେଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:

ଶେୟାର
ସଞ୍ଚୟ ଖାତା
ଡେରିଭେଟିଭ ଜିନିଷ
ଆସେଟ