ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତି ଶ୍ୟାମସୁନ୍ଦରଙ୍କ ଗଭୀର ଆଗ୍ରହ ଥିଲା । ପୁରାତନ ତାଳପତ୍ର ପୋଥି ଆଦି ସଙ୍ଗ୍ରହ କରି ପଢ଼ିବାରେ ସେ ସୁଖ ପାଉଥିଲେ । କର୍ଣ୍ଣାଟ ରାଗରାଗିଣୀରେ କେତେକ ଗୀତ ରଚନା କରି ସେ ଓଡ଼ିଶୀ ସଙ୍ଗୀତର ଦାକ୍ଷିଣାତ୍ୟ ରୀତିକୁ ଉନ୍ନତ କରିଥିଲେ । 'Feasts and Fasts of the Oriyas' ନାମକ ଖଣ୍ଡିଏ କ୍ଷୁଦ୍ର ସଂକଳନଟିଏ ରାଜଗୁରୁ ଲେଖିଥିଲେ ।
ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାରେ କଚେରୀରେ ତେଲୁଗୁ ବଦଳରେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ପ୍ରଚଳନ ପାଈଁ ରାଜଗୁରୁଙ୍କ ଭୂମିକା ଅତୁଳନୀୟ

ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତି ଅବଦାନ
ରାଜବଂଶର ଅଧ୍ୟାପକ
ଦେହତ୍ୟାଗ
ବାଲ୍ୟ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା