લડવા માટે તૈયાર બંને પક્ષો વચ્ચે ખૂબ દાવપેચ થયા અને કરનાલ અને કુંજપુરા ખાતે અથડામણો થઈ. દિલ્હીથી આશરે ૯૦ કિમી ઉત્તરે યમુનાના કાંઠે સ્થિત કુંજપુરા પર મરાઠાઓએ હુમલો કર્યો અને અફઘાન છાવણીમાંના તમામ સૈનિકો માર્યા ગયા અથવા બંદી બનાવાયા. કુંજપુરા ખાતે તૈનાત ૧૫,૦૦૦ અફઘાન સૈનિકો વિરુદ્ધ મરાઠાઓએ ધાર્યા કરતાં આસાનીથી વિજય મેળવ્યો. અબ્દાલીના કેટલાક શ્રેષ્ઠ સેનાપતિઓ માર્યા ગયા. અહમદ શાહે વરસાદને કારણે બે કાંઠે વહેતી યમુનાના ડાબા કાંઠે છાવણી ઉભી કરી હતી અને તેથી તે કુંજપુરા ખાતે સહાય કરવા અસમર્થ હતા. કુંજપુરાની છાવણી ખાતે અબ્દાલીની નજર સમક્ષ થયેલ ખુવારીથી તે એટલા વ્યાકુળ બન્યા કે તેમણે કોઈપણ ભોગે યમુના પાર કરવા આદેશ આપ્યો. ઓક્ટોબર ૧૭, ૧૯૬૦ના રોજ અહમદ શાહ અને તેમના સાથીઓએ શહાદ્રા ખાતેથી છાવણી સમેટી અને દક્ષિણ તરફ કૂચ કરી. ગણતરીપૂર્વકનું જોખમ લઈ અને અહમદ શાહ નદીમાં ઉતર્યા અને તેમની પાછળ અંગરક્ષકો તેમજ સૈનિકો ઉતર્યા. ઓક્ટોબર ૨૩ અને ૨૫ વચ્ચે બાગપત ખાતે તેઓએ નદી પાર કરી. આમ કરતાં તેમને કોઈ વિરોધ ન નડ્યો કેમ કે મરાઠાઓ હજુ કુંજપુરાની છાવણીને લૂંટવામાં વ્યસ્ત હતા.

તેનો વિરોધ કરી અને પરિસ્થિતિ સંભાળવા માટે રઘુનાથરાવે ઉત્તરમાં જવાનું હતું. રઘુનાથરાવે આમ કરવા માટે મોટી રોકડ રકમ અને સૈન્યની માંગણી કરી જેના માટે પેશવાના પિત્રાઈ અને દિવાન સદાશિવરાવ ભાઉએ મના કરી. તેથી રઘુનાથરાવે જવા માટે ના પાડી. ત્યારબાદ સદાશિવરાવ ભાઉને મરાઠા સૈન્યના સર્વોચ્ચ સેનાપતિ બનાવાયા અને તેમના નેતૃત્વ હેઠળ પાણીપતની લડાઈ લડવામાં આવી.

અબ્દાલીના સૈન્યને નદી ઓળંગતા અટકાવવામાં નિષ્ફળ રહ્યા બાદ મરાઠાઓએ પાણીપત ખાતે રક્ષણાત્મક ગોઠવણી કરી અને દુશ્મન સૈન્યનો અફઘાનિસ્તાનનો રસ્તો રોક્યો અને તે જ રીતે અબ્દાલીના સૈન્યએ મરાઠાઓનો દક્ષિણ તરફનો માર્ગ રોક્યો. જોકે ઓક્ટોબર ૨૬ના રોજ અહમદ શાહના મોખરાના સૈનિકો સાંબલ્કા; જે સોનીપત અને પાણીપત અધવચ્ચે આવેલ છે તે સ્થળે, મરાઠા સૈન્યના પાછળના સૈનિકોના સંપર્કમાં આવ્યા. ભીષણ અથડામણ થઈ જેમાં અફઘાનોએ ૧,૦૦૦ સૈનિકો ગુમાવ્યા પણ તેઓએ મરાઠાઓને પોતાના મુખ્ય સૈન્ય તરફ ધકેલી દીધા જેમણે અનેક દિવસો સુધી ધીમી ગતિએ પીછેહઠ ચાલુ રાખી. તેને કારણે મરાઠા સૈન્ય આંશિક રીતે ઘેરાઈ ગયું. ત્યારબાદ થયેલી અથડામણોમાં; ગોવિંદ પત બુંદેલા જેમની સાથે તાલીમ વિનાનું ૧૦,૦૦૦ સૈનિકોનું અશ્વદળ હતું અને તેઓ પોતાના ૫૦૦ સૈનિકો સહિત જંગલમાં ચારો એકઠો કરવા ગયા ત્યારે મેરઠ પાસે તેમના પર ઓચિંતો હુમલો થયો અને લડાઈમાં તેઓ માર્યા ગયા. ત્યારબાદ દિલ્હીથી પાણીપત રોકડ રકમ અને ખાધા ખોરાકીનો પુરવઠો પહોંચાડવા નીકળેલા ૨,૦૦૦ મરાઠા સૈનિકોનું નુક્શાન થયું. તેમ થતાં મરાઠા સૈન્ય ઘેરાઈ ગયું અને અહમદ શાહે તેમના પુરવઠાની હરોળ કાપી નાખી.

પુરવઠો અને ખાધા ખોરાકીની ખેંચ સર્જાતાં મરાઠા છાવણીમાં તણાવમાં વધારો થયો. શરુઆતમાં મરાઠાઓએ લાંબી પહોંચ મર્યાદા ધરાવતી, ફ્રાન્સ દ્વારા નિર્મિત તોપખાનાંની ૧૫૦ તોપો નિયુક્ત કરી હતી. ઘણા કિલોમિટર પહોંચ મર્યાદા ધરાવતી આ તોપ તત્કાલીન તોપોમાં શ્રેષ્ઠ ગણાતી હતી. મરાઠા યોજના અનુસાર જે સમયે તેમની પાસે તોપખાનાંની સહાય હોય તે સમયે અફઘાન સૈન્યને લડવા માટે ફરજ પાડવાની હતી.

પ્રસ્તાવના
શરુઆતની અથડામણો
પરિણામના કારણો
લોકપ્રિય માધ્યમોમાં