2009ની હોન્ડુરાન બંધારણની કટોકટી એ હજી પણ ચાલી રહેલી બંધારણીય કટોકટી છે. રાષ્ટ્રપ્રમુખ માન્યુએલ ઝેલાયાએ 28 જૂનના, નવેમ્બરમાં આવનારી ચૂંટણીઓમાં હોન્ડુરાનોને ચોથું મતપત્ર આપવાની ઇચ્છાથી "મરજીયાત લોકમત" લેવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો, જે મતપત્ર પછી હોન્ડુરાન લોકોને એમ પૂછવોનો હતો કે નવા રાષ્ટ્રપ્રમુખના કાર્યકાળમાં તેઓ બંધારણ સભા રચવા માગે છે કે કેમ. સુપ્રીમ કોર્ટે નીચલી કોર્ટના ચુકાદાને સમર્થન આપ્યું હતું જેણે એ જ મુદ્દા પર પહેલાંના લોકમતના આધારે તેને ગેરબંધારણીય ગણાવ્યો હતો અને તેની મનાઈ ફરમાવી હતી. સુપ્રીમ કોર્ટે નિર્ણાયક, લોકમત, અંગે કોઈ નિર્ધારણ આપ્યું નહોતું, તેના બદલે ઝેલાયા દ્વારા કોઈ પણ બાબત પર, કોઈ પણ રીતે, લોકમત લેવાનો પ્રયાસ થશે તો તે ગેરકાનૂની હશે, એવો કાયદેસરનો દાવો કર્યો હતો.

ઝેલાયાએ 2006માં પસાર થયેલા, નાગરિક સહભાગિતાના કાયદાના આધાર પર, લોકમત લેવાના પોતાના નિર્ણયને અમલમાં મૂકવાનું નિશ્ચિત કર્યું. ઝેલાયાએ ગેરકાયદેસર રીતે, લોકમત સર્વેક્ષણ લેવાના આદેશની અવજ્ઞા કરવા બદલ, લશ્કરના વડા, જનરલ રોમિયો વાસક્યુએઝ વેલાસ્ક્યુએઝને બરતરફ કર્યા, પણ સુપ્રીમ કોર્ટે તેમને પૂર્વસ્થિતિએ રાખવાનો આદેશ આપ્યો. તે પછી સુપ્રીમ કોર્ટે લશ્કરને ઝેલાયાનું નિવેદન લેવા માટે તેમને અટકાયતમાં લેવાનો આદેશ આપ્યો. 28 જૂન 2009ના, મતદાન માટે સુનિશ્ચિત કરાયેલી તારીખના દિવસે, વહેલી સવારે લશ્કરે ઝેલાયાની તેમના નિવાસસ્થાનેથી ધરપકડ કરી;

હવાઈ માર્ગે સાન જોસ, કોસ્ટા રિકા લઈ જઈ જતાં પહેલાં ઝેલાયાને તેગુસિગાલ્પાની બહાર એક લશ્કરી હવાઈથાણામાં (ઍરબેસમાં) રાખવામાં આવ્યા હતા. ઝેલાયાએ કેટલાક પ્રસંગોએ દેશમાં પાછા પ્રવેશવા માટે પ્રયાસ કર્યો હતો. બંધારણ મુજબ, કોઈ પણ હોન્ડુરાન નાગરિકને દેશનિકાલ કરવો એ ગેરકાનૂની છે. હોન્ડુરાન કૉંગ્રેસના પૂર્વપ્રમુખ અને ઝેલાયાના જ પક્ષના સદસ્ય, રોબેર્તો મિશેલેટ્ટીએ રવિવાર 28 જૂનની બપોરે નેશનલ કૉંગ્રેસ વતી રાષ્ટ્રપ્રમુખ તરીકે શપથ લીધા, જે સત્ર 27 જાન્યુઆરી 2010ના રોજ પૂરું થયું.

શરૂઆતમાં, વિશ્વનો એક પણ દેશ આ નવી સરકારને કાયદેસર માનવા તૈયાર થયો નહીં; યુએન(UN)ના તમામ સદસ્યોએ ઝેલાયાને દૂર કરાયાની ઘટનાને સત્તાન્તર માટેની ચાલ તરીકે વખોડી કાઢી. યુ.એસ. કૉંગ્રેસના કેટલાક રિપબ્લિકન પાર્ટીના સદસ્યોએ આ નવી સરકારને ટેકો જાહેર કર્યો. 21 સપ્ટેમ્બર 2009ના, ઝેલાયા હોન્ડુરાસ પાછા ફર્યા અને બ્રાઝિલિયન દૂતાવાસમાં દાખલ થયા. સરકારે દૂતાવાસને આપવામાં આવતી ઉપયોગી સેવાઓમાં વિક્ષેપ પાડ્યો અને જ્યારે ઝેલાયાના સમર્થકોએ દૂતાવાસની આસપાસ વિરોધ દેખાવો કર્યા ત્યારે એ વિસ્તારમાં વ્યવસ્થા જાળવવાના પ્રયાસરૂપે ત્યાં સંચારબંધી (કર્ફ્યૂ) લાદી.

એ પછીના દિવસે, પીસીએમ-એમ-016-2009 (PCM-M-016-2009) હુકમનામામાં, તેણે પાંચ બંધારણીય અધિકારોને મુલત્વી રાખવાનો હુકમ કર્યો, આ અધિકારો હતા- વ્યક્તિગત સ્વતંત્રતા (કલમ 69), અભિવ્યક્તિની સ્વતંત્રતા (કલમ 72), અવરજવરની સ્વતંત્રતા (કલમ 81), બંદીપ્રત્યક્ષીકરણ (કલમ 84) અને મંડળ રચવાની અને સભા ભરવાની સ્વતંત્રતા. તેણે એક ડાબેરી રેડિયો અને એક ટેલિવિઝન સ્ટૅશનને બંધ કરી દીધા. માનવ અધિકારોને મુલત્વી રાખતા આ હુકમનામાને લા ગાસેતામાં 19 ઑક્ટોબર 2009ના સત્તાવાર રીતે પાછું ખેંચવામાં આવ્યું.

2009ની હોન્ડુરાન રાજકીય કટોકટી
ઊર્જા
રાજકારણ
ઉત્સવો