ઓડિસી નૃત્યની સૌપ્રથ સ્પ્ષ્ઠ આકૃતિ ઉદયગિરીમાં આવેલ મંચપુરીની ગુફામામ્ મલી આવે છે જેને રાજા ખરવેલા ના સમયમાં કોતરવામાં આવી હતી. તેમાં બે રાણીની વચ્ચે બેઠેલ રાજા આ નૃત્ય જોઈ રહ્યા છે જે અન્ય મહિલા વાદ્ય વાદકો સાથે નર્તક નૃત્ય કરે છે. આમ ઓડિસી નૃત્યમૂળે એક બિનસંપ્રદાયિક નૃત્ય હતું. પાછળથેએ તે ઓડિસાના મંદિર સંસ્કૃતિ સાથે ભળી ગયું. પુરીના જગ્ગનાથ મંદિરથી શરુ કરી આને ઓડિસાના દરેક શૈવ, વૈષ્ણવ અને શાક્ત(શક્તિ) મંદિરમાં પ્રદર્શિત કરાતું. એક શિલા લેખમાં અવું પણ વર્નન મલી આવ્યું છે કે દેવસાસી કર્પુર્શ્રી બૌદ્ધ મઠથી ખુબ પ્રભાવીત હતાં જ્યામ્ તેઓ પોતાની માતા અને દાદી સાથે નૃત્ય કરતાં. આમ એ ખબર પડે છે કે ઓડિસી નૃત્યની શરુઆત દરબારી નૃત્ય તરીકે થઈ. પાછળથેએ તે જૈન ધર્મ અને બૌદ્ધ મઠ સહિત સર્વ ધાર્મિક સ્થળોએ પ્રદર્શિત કરાતો. શરુઆતમાં ઓડિસી નૃત્ય 'મહારે' દ્વારા પ્રભુને પ્રસન્ન કરવા કરાતો જેઓ પોતાનું સમગ્ર જીવન પ્રભુની સેવામાં સમર્પિત કરતાં. ભારતીય મંદિરની શિલ્પ કળામાં મલી આવતા શિલ્પોની સાથે આ નૃત્ય ઘણું સામ્ય ધરાવે છે. 

તાડપત્ર પુરાવા
ઓડિસી સંગીત
મૂળ અને ઇતિહાસ
મંદિર ઇતિહાસ