ઇ. સ. 1400ની સાલથી સંગીતનાં સાધનો ઉપર પશ્ચિમી દેશોનું પ્રભુત્વ વધવા માંડ્યું. ખરા અર્થમાં જોઇએ તો સૌથી વધારે ફેરફારો તેમાં રેનેસાં સમયગાળા દરમિયાન આવ્યા હતા. ગાવા અને નાચવા ઉપરાંત પણ લોકો તેનો ઉપયોગ કરવા માંડ્યા અને વાદકોએ માત્ર વાદ્ય આધારિત સંગીત વગાડવાનું શરૂ કર્યું. કિબોર્ડ તેમજ તંતુવાદ્યોનો પોલિફોનિક વાદ્યો તરીકે વિકસાવવામાં આવ્યાં અને સંગીતકારો આધુનિક ટેબ્લેટ્યોરનો ઉપયોગ કરીને વધુ જટિલ સંગીતને ગોઠવવા લાગ્યા. સંગીતકારો કોઈ એક ચોક્કસ વાદ્યો માટે સંગીતના ટુકડાઓ બનાવવા માંડ્યા. સોળમી સદીના અંત ભાગમાં સંગીતની મંડળીઓ બનાવવી તે સામાન્ય બની ગયું.કારણ કે દરેક વાદ્યો માટે સંગીતનું લખાણ અસ્તિત્વમાં આવી ચૂક્યું હતું. સંગીતકારો હવે સંગીતની મંડળીને ખાસ નામ દેવા માંડ્યા હતા અહીં સ્વતંત્ર કલાકારો પોતાને મનફાવે તે રીતે તેમની કલાને રજૂ કરી શકતા હતા. પોલિફોનિક પદ્ધતિને કારણે પ્રખ્યાત સંગીતનું દમન થવા લાગ્યું અને સાધનના ઉત્પાદકો હવે તે પ્રકારનાં સાધન બનાવવા લાગ્યાં હતાં.

વર્ષ 1400ની શરૂઆતમાં સંગીતરચના વધુ શક્તિશાળી અવાજની માગ કરી રહી હોવાના પૂર્વ ચિન્હો મળી જવાને કારણે સંગીતનાં સાધનોના વિકાસમાં વધારો થવા પામ્યો હતો. સંગીતનાં સાધનો કેવી રીતે બનાવવાં, વગાડવા અને તેનું સૂચિકરણ કેવી રીતે કરવું તે અંગે લોકો પુસ્તકો પણ લખવા માંડ્યા હતા. આ પ્રકારનું પ્રથમ પુસ્તર સેબાસ્ટિયન વિરડુંગની 1511 ટ્રિટાઇઝ "મ્યુઝિકા ગેત્યુશ્ત અન્ડ અન્ગેઝોગેન" (અંગ્રેજી "મ્યુઝિક જર્મનાઇઝ્ડ એન્ડ એબ્સ્ટ્રેક્ટેડ" ) હતું. શિકારીનાં શિંગડાંઓથી માંડીને ગાયના ગળે બાંધવાની ઘંટડીઓ જેવાં અનિયમિત સંગીતનાં સાધનોનું નિરૂપણ વિરડુંગે તેનાં પુસ્તકમાં કર્યું હોવાથી તેની ખાસ્સી એવી નોંધ લેવાઈ છે. જોકે વિરડુંગ આ બાબતે નિર્ણયાત્મક રહ્યો છે. અન્ય પુસ્તકો ત્યારબાદ આવ્યાં જેમાં આર્નોલ્ટ શિલિકનું "સ્પિજેલ દેર ઓર્ગેલમાશેર અન્ડ ઓર્ગેનિસ્તેન" (અંગ્રેજી "મિરર ઓફ ઓર્ગન મેકર્સ એન્ડ ઓર્ગન પ્લેયર્સ" ) તે જ વર્ષે પ્રસિદ્ધ થયું હતું તેમાં ઓર્ગન કેવી રીતે બનાવવું અને કેવી રીતે વગાડવું તેનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો. રેનેસાં સમયગાળા દરિમયાન સંગીતનાં વાદ્યો અંગેનાં જે સંસ્થાકીય અને સંદર્ભગ્રંથો પ્રકાશિત થયા તેમાંનું એક પુસ્તક સુષિર વાદ્યો અને તંતુવાદ્યોના ઊંડાણથી વિવરણ અને તેનાં ચિત્રાંકનો માટે જાણીતું બન્યું છે. તેમાં સાધનોનાં કદનું પણ વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે. આ પુસ્તકનું નામ "સિન્તાગ્મા મ્યુઝિકમ" છે અને તેના લેખક માઇકલ પાર્કટોરિયસ છે. 16મી સદીના સંગીતનાં સાધનો અંગે આ પુસ્તકને અધિકૃત સંદર્ભગ્રંથ માનવામાં આવે છે.

સોળમી સદીમાં સંગીતનાં સાધનોનાં ઉત્પાદકોએ વાયોલિન જેવાં અનેક સાધનો આપ્યાં હતાં. તે વખતે વાયોલિનનો જે આકાર હતો તે જ આજે છે. સૌંદર્યની લાવણ્યતા ઉપર પણ ભાર આપવામાં આવ્યો. શ્રોતાઓને સંગીતનાં સાધનનો દેખાવ અને બાહ્ય રંગરૂપ જોઈને પણ આનંદનો અનુભવ થવા લાગ્યો. યોગ્ય રંગરૂપ અને આકાર ધરાવતું સાધન તેનો સૂર છેડે ત્યારે લોકો પ્રસન્નતા અનુભવતા. તેથી સંગીતનાં સાધનોનાં ઉત્પાદકો કાચામાલ અને તેને બનાવવાની મજૂરી ઉપર સવિશેષ ધ્યાન આપવા લાગ્યા. લોકો ઘરોમાં અને સંગ્રહાલયોમાં સંગીતનાં સાધનોનો સંગ્રહ કરવા લાગ્યા. આ સમયગાળા દરમિયાન ઉત્પાદકો એક જ પ્રકારનું સાધન વિવિધ કદમાં બનાવવા લાગ્યા. જેની પાછળનો આશય "વાદક વૃંદ" ની માગ પૂરી કરવાનો હતો. અથવા તો પછી આ પ્રકારનાં જૂથ માટે કોઈ ચોક્કસ પ્રકારનું કામ લખવામાં આવ્યું હોય તેને પૂરો કરવા માટેનો રહેતો. ઉત્પાદકોએ અમુક સાધનોમાં ખાસ વિશેષતાઓ પણ ઉમેરી કે જે આજે પણ સાધનોમાં જોવા મળે છે. દા. ત. મલ્ટિપલ કિબોર્ડ અને પેડલ વાળા ઓર્ગન અસ્તિત્વ ધરાવતા હોવા છતાં પણ પંદરમી સદીની સરૂઆતમાં સોલો સ્ટોપ્સ આધારિત ઓર્ગન બહાર પાડવામાં આવ્યું. આ સ્ટોપ્સ બનાવવા પાછળનો આશય વિશિષ્ટ પ્રકારના ધ્વનિને મિશ્રિત કરવાનો હતો. તે સમયમાં સંગીતની જે જટિલતા હતી તેના માટેની તે જરૂરીયાત હતી. ટ્રમ્પેટની શોધ તેના આધુનિક યુગમાં નવા અવતારે થઈ જેના કારણે તેની હેરફેરની ક્ષમતામાં સુધારો આવ્યો. વાદકો તેને સુવ્યવસ્થિત ધોરણે ચેમ્બર મ્યુઝિકમાં ભેળવવા માટે મ્યુટ્સનો ઉપયોગ કરવા લાગ્યા.

બાંધકામ
રેન્જ
મધ્ય યુગ
રિનેસન્સ