ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની સરકાર એ યુનાઈટેડ કિંગડ્મની અંદર હસ્તાંતરિત સરકાર છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડના એક્ઝિક્યુટીવ બધા મળીને 108 સભ્યો છે, જેઓ ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની વિધાનસભા વતી યુકે(UK) સરકાર અને યુકે(UK) સંસદ સાથે હસ્તાંતરિત બાબતો અંગે વિચાર-વિમર્શ અને લેણદેણ કરે છે અને તેઓ આરક્ષિત બાબતો માટે જવાબદાર છે. વિધાનસભામાં ચૂંટણી એકલ પરિવર્તનીય મત દ્વારા, તે સાથે 18 વેસ્ટમિન્સ્ટર મતદાન વિભાગોના પ્રત્યેક માટે 6 ચુંટાયેલા પ્રતિનિધિઓ હોય છે. તે યુરોપિયન યુનિયનનો પણ મતદાન પ્રદેશ છે.

ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ હાઉસ ઓફ કોમન્સ માટે 18 મેમ્બર્સ ઓફ પાર્લિયામેન્ટ (સંસદસભ્ય) ચૂંટે છે; તેઓ બધા બેઠકો ધારણ કરતા નથી, જેમ કે સિન ફેઈનના સંસદસભ્યો(વર્તમાનમાં પાંચ)એ, જેને તમામ સંસદસભ્યો માટે જરૂરી લેખવામાં આવે છે તે રાણીની સેવામાં સોગંદ લેવાનો ઇનકાર કર્યો છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ કાર્યાલય યુકે(UK) સરકારમાં આરક્ષિત બાબતો અંગે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે તથા યુ કે સરકારમાં ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનાં હિતોની રજૂઆત કરે છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનું કાર્યાલય ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ માટેના રાજ્ય સચિવ દ્વારા દોરવણી પામે છે, જે યુનાઈટેડ કિંગડ્મની મંત્રી પરિષદમાં બેસે છે.

ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ એ ઈંગ્લૅન્ડ, વેલ્સ અને સ્કૉટલૅન્ડથી અલગ, નિરાળું કાનૂની ન્યાયાધિકાર ક્ષેત્ર છે.

ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં મુખ્ય રાજકીય વિભાજન સંઘવાદીઓ અથવા વફાદારો, જેઓ ઇચ્છે છે કે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ યુનાઈટેડ કિંગડ્મના ભાગ તરીકે રહેવાનું ચાલુ રાખે અને રાષ્ટ્રવાદીઓ અથવા પ્રજાસત્તાકવાદીઓ વચ્ચે છે, જેઓ ઇચ્છે છે કે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ શેષ આયર્લૅન્ડ સાથે જોડાય, યુનાઈટેડ કિંગડ્મથી સ્વતંત્ર રહે. આ બંને વિરોધી દૃષ્ટિકોણો વધુ ઊંડા સાંસ્કૃતિક વિભાગો સાથે જોડાયેલા છે. સંઘવાદીઓ વધારે પડતી સરસાઈ ધરાવતા પ્રોટેસ્ટન્ટ છે, જેઓ મુખ્યત્વ સ્કૉટિશ, ઈંગ્લિશ, વેલ્સ અને હ્યુજનોટ અપ્રવાસી તરીકે ઊતરી આવેલા છે, તે જ રીતે જૂના ગેલિક આયરિશમૅન જેઓ પ્રોટેસ્ટન્ટ પંથમાં ધર્માંતરિત થયેલા છે. રાષ્ટ્રવાદીઓ મુખ્યત્વે કૅથલિક અને પૂર્વે સ્થિર થયેલી જનસંખ્યામાંથી ઊતરી આવેલા છે, જેઓ સ્કૉટિશ જમીનદાર તેમ જ કેટલાક પ્રોટેસ્ટન્ટવાદમાંથી ધર્માંતરિત થયેલા લોકો કરતાં લઘુમતિમાં છે. સ્ટૉર્મોન્ટ સરકાર (1921-1972) અંતર્ગત રાષ્ટ્રવાદીઓ સામેના ભેદભાવે 1960ના દાયકામાં રાષ્ટ્રવાદી નાગરિક અધિકાર ચળવળને ઉપર ઉઠાવી. કેટલાક સંઘવાદીઓએ દલીલ કરી કે કોઈ પણ ભેદભાવ ફક્ત ધાર્મિક અથવા રાજકીય હઠધર્મીને કારણે ન હતા, પરંતુ સામાજિક-આર્થિક, સામાજિક-રાજકીય તથા ભૌગોલિક કારણોની વધુ સંકુલતાને પરિણામે હતા. કારણ જે હોય તે, ભેદભાવનું અસ્તિત્વ અને જે રીતે રાષ્ટ્રવાદીઓના ગુસ્સાએ તેને હાથ ધર્યો એ તથ્યે મહત્ત્વનું યોગદાન આપ્યું જેને લીધે લાંબા સમય સુધી સંઘર્ષ ચાલ્યો, તે ધ ટ્રબલ્સના નામે ઓળખાયો. રાજકીય અજંપો અને બેચેની 1968 અને 1994 વચ્ચે મોટા ભાગે તીવ્ર હિંસક તબક્કામાંથી પસાર થયા.

2007 પ્રમાણે, જનસંખ્યાના 36% લોકોએ પોતાને સંઘવાદી, 24% લોકોએ પોતાને રાષ્ટ્રવાદી અને 40% લોકોએ પોતાને ઉપરના બન્નેમાંથી એકેય નહીં એ રીતે ઓળખાવ્યા. 2009ના અભિપ્રાય મત અનુસાર 69% લોકોએ લાંબા સમય સુધીની પ્રાથમિકતા વ્યક્ત કરી કે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડે યુનાઈટેડ કિંગડ્મનું સભ્યપદ જાળવી રાખવું જોઈએ (સીધા શાસન તળે અથવા હસ્તાંતરિક સરકાર સહિત), જ્યારે 21% લોકોએ યુનાઈટેડ આયર્લૅન્ડના સભ્યપદ માટે પ્રાથમિકતા વ્યક્ત કરી. આ વિસંગતિને એ રીતે સ્પષ્ટ કરી શકાય કે પ્રોટેસ્ટન્ટો માંહેની સરસાઈથી માત કરવાની પસંદગી યુકેના ભાગરૂપે રહેવાની (21%) છે, જ્યારે કૅથલિકોની પહેલી પસંદગી સંખ્યાબંધ બંધારણીય ઉકેલોમાં દેશભરમાં વિસ્તરેલી છે, જેમાં યુકેના ભાગરૂપે રહેવાની પસંદગી (47%) પણ સામેલ છે, યુનાઈટેડ આયર્લૅન્ડ માટેની પસંદગી (40%), અને જેઓ "નથી જાણતા" એવા (5%) છે. આ સત્તાવાર મતદાનના આંકડા, જે "રાષ્ટ્રીય પ્રશ્નો" પર લોકોના અભિપ્રાયો પ્રતિબિંબિત કરે છે તે સાથે ઉમેદવાર, ભૂગોળ, વ્યક્તિગત વફાદારી અને ઐતિહાસિક મતદાનની આદર્શ ભાત દાખવે છે કે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડના 54% મતદાતાઓએ સંઘવાદી પક્ષો તરફી, 42% લોકોએ રાષ્ટ્રવાદી પક્ષો તરફી અને 4% લોકોએ "અન્યો" તરફી મતદાન કર્યું છે. અભિપ્રાય મત સતત દર્શાવે છે કે ચૂંટણીનાં પરિણામો ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની બંધારણીય સ્થિતિ સંબંધી અનિવાર્યરૂપે મતદારમંડળના દૃષ્ટિકોણ સૂચવતા હોય એવું નથી.

ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની મોટા ભાગની જનસંખ્યા છેવટે નામમાત્રની દૃષ્ટિએ ખ્રિસ્તી છે. જાતિ-રાજકીય વફાદારીઓ સંકળાયેલી છે, તેમ છતાં તે સંપૂર્ણપણે નથી, રોમન કૅથલિક અને પ્રોટેસ્ટન્ટ પ્રત્યે લાક્ષણિક નથી અને આવાં બધાં લેબલો વિરોધ કરતાં અભિપ્રાયોને શ્રેણીબદ્ધ કરવા માટે વપરાય છે. આ વસ્તુ ગમે તેમ કરીને આયરિશ પ્રશ્ન ખૂબ ગૂંચવાયેલો છે એવું ઠરાવવા માટે વધુ ને વધુ અસંબદ્ધ બનતો જાય છે. ઘણા મતદાતાઓ (ધાર્મિક જોડાણ સિવાય પણ) સંઘવાદીઓની રૂઢિવાદી નીતિઓ તરફ આકર્ષાયા છે, જ્યારે બીજા મતદાતાઓ તેને બદલે પરંપરાગત ડાબેરી, રાષ્ટ્રવાદી સિન ફેઈન અને સોશિયલ ડેમોક્રેટિક એન્ડ લેબર પાર્ટી (SDLP) તથા તેમના લોકતાંત્રિક સમાજવાદ અને સામાજિક લોકશાહી માટેના અનુક્રમિક પક્ષોના મંચો પ્રત્યે આકર્ષિત છે. સૌથી મોટા ભાગ માટે પ્રોટેસ્ટન્ટો ગ્રેટ બ્રિટન સાથે મજબૂત જોડાણ અનુભવે છે અને ઇચ્છે છે કે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ યુનાઈટેડ કિંગડ્મનો ભાગ રહે. ઘણા કૅથલિકો જો કે, સામાન્ય રીતે યુનાઈટેડ(સંગઠિત) આયર્લૅન્ડની અભિલાષા ધરાવે છે અથવા બંધારણીય સમસ્યાઓ કઈ રીતે ઉકેલવી તે વિશે ઓછા નિશ્ચિત છે. 2009માં ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ લાઈફ એન્ડ ટાઈમ્સ દ્વારા કરવામાં આવેલા સર્વેક્ષણમાં ઉત્તરી આયરિશ કૅથલિકોના 47% લોકોએ ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ યુનાઈટેડ કિંગડ્મનો ભાગ રહે તેને સમર્થન આપ્યું હતું, સીધા શાસન દ્વારા (8%) અથવા હસ્તાંતરિત સરકાર દ્વારા (39%).

ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની છેલ્લી જનગણના અનુસાર ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં પ્રોટેસ્ટન્ટોની થોડી બહુમતિ છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની વિધાનસભાનું ગઠન જનસંખ્યામાં રહેલા વિવિધ પક્ષોની અંદરના અનુરોધોનું પ્રતિબિંબ પાડે છે. 108 ધારાસભ્યોમાં 55 સંઘવાદીઓ અને 44 રાષ્ટ્રવાદીઓ છે. (બાકીના નવનું વર્ગીકરણ "અન્ય" તરીકે થાય છે).

ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ
સરકાર અને રાજકારણ
ઇતિહાસ
અન્ય ભાષાઓ