1906માં પેટન્ટ ઓફિસે આઈન્સ્ટાઈનને પ્રમોશન આપી ટેકનિકલ એક્ઝામિર સેકન્ડ ક્લાસ બનાવ્યા, પરંતુ તેમણે એકેડેમિયા છોડ્યું નહિ.1908માં તેઓ યુનિવર્સિટી ઑફ બર્ન () ખાતે પ્રાઈવેટડોઝેન્ટ () બન્યા.1910માં તેમણે ક્રિટિકલ ઓપેલેન્સ () ઉપર પેપર લખ્યું જેમાં વાતાવરણમાં એકાંગી પદાર્થો દ્વારા વિખેરાયેલા લાઈટની સામૂહિક અસરોનું વર્ણન હતું, "એટલે કે", શા માટે આકાશ ભૂરું છે ().

1909 દરમિયાન, આઈન્સ્ટાઈને ક્વાન્ટાઇઝેશન () ઑફ લાઈટ વિષય ઉપર () નું પ્રકાશન કર્યું.આ પેપરમાં તેમજ 1909ના અન્ય એક પેપરમાં, આઈન્સ્ટાઈને દર્શાવ્યું કે મેક્સ પ્લેન્ક ()ની ઊર્જા () ક્વોન્ટા ()ની ગતિ () સુનિશ્ચિત છે અને તે કેટલીક બાબતોમાં સ્વતંત્ર રીતે, પોઈન્ટ જેવા પાર્ટિકલ્સ () પ્રમાણે વર્તે છે. આ પેપર દ્વારા "ફોટોન"નો વિચાર વહેતો કરવામાં આવ્યો (જોકે આ શબ્દ 1926માં ગિલ્બર્ટ એન. લુઈસ () દ્વારા પ્રયોજવામાં આવ્યો હતો) અને ક્વોન્ટમ મિકેનિક્સ ()માં વેવ જેવા પાર્ટિકલ્સ ડ્યુઆલિટી ()ના વિચારને પ્રોત્સાહિત કર્યો.

1911માં, આઈન્સ્ટાઈન યુનિવર્સિટી ઑફ ઝુરિચ () ખાતે એસોસિએટ પ્રોફેસર () બન્યા.જોકે, ત્યારપછી ટૂંક સમયમાં જ તેમણે જર્મન ચાર્લ્સ-ફર્ડિનન્ડ યુનિવર્સિટી (),પ્રોગ () ખાતે ફૂલટાઈમ પ્રોફેસરશીપ સ્વીકારી લીધી.ત્યાં આઈન્સ્ટાઈને પ્રકાશના ગુરુત્વાકર્ષણની અસરો, ખાસ કરીને ગુરુત્વાકર્ષણીય રેડશીફ્ટ () તથા પ્રકાશના ગુરુત્વાકર્ષણીય પરાભવ અંગે પેપર પ્રકાશિત કર્યું.આ પેપર દ્વારા અવકાશ વિજ્ઞાનીઓને સૂર્ય ગ્રહણ () દરમિયાન પરાભવનના માર્ગો શોધી કાઢવા અપીલ કરવામાં આવી હતી.જર્મન અવકાશ વિજ્ઞાની ઈર્વિન ફિનલે-ફ્રેન્ડલિચે () આઈન્સ્ટાઈને વિજ્ઞાનીઓને આપેલા આ પડકારનો આખી દુનિયામાં પ્રચાર કર્યો.

1912માં આઈન્સ્ટાઈન સ્વિટ્ઝરલેન્ડ પાછા ફર્યા અને પોતાની માતૃસંસ્થા (), ઈટીએચ ()ની પ્રોફેસરશીપ સ્વીકારી. ત્યાં તેમની મલુકાત ગણિતશાસ્ત્રી માર્સલ ગ્રોસમેન () સાથે થઈ જેમણે તેમને રિમેનિઅન ભૂ્મિતિ ()નો અને ખાસ કરીને ડિફરેન્સિયલ ભૂમિતિ ()નો પરિચય કરાવ્યો, તથા ઈટાલિયન ગણિતશાસ્ત્રી ટુલિઓ લેવી-સિવિટા ()ની ભલામણથી આઈન્સ્ટાઈને જનરલ કોવેરિઅન્સ ()ની ઉપયોગીતા વિશે અભ્યાસ શરુ કર્યો (પોતાની ગુરુત્વાકર્ષણ થીયરના ટેન્સર ()ના આવશ્યક ઉપયોગ વિશે)જોકે થોડા સમય માટે આઈન્સ્ટાઈનને લાગ્યું કે એ અભિગમમાં સમસ્યાઓ છે, છતાં તેમણે ફરી તે કામગીરી શરુ કરી અને 1915ના અંતે તેમની જનરલ થીયરી ઑફ રિલેટિવિટી () પ્રકાશિત કરી, અને આજે પણ એ જ સ્વરુપમાં ઉપયોગમાં લેવાય છે.આ થીયરીમાં ગુરુત્વાકર્ષણને સ્પેસટાઈમ ()ના માળખાનું મેટર દ્વારા વિચ્છેદન અને અન્ય મેટરની ઈનર્સિયા ()1 મોશન અસરની સમજૂતી આપી.

ઘણા સ્થળાંતર પછી મિલેવાએ 1914માં પ્રથમ વિશ્વયુદ્ધ ()ના થોડા સમય પહેલાં જ બાળકો સાથે ઝુરિચમાં કાયમી નિવાસસ્થાન કર્યું. આઈન્સ્ટાઈન બર્લિન ()માં એકલા જ રહ્યા જ્યાં તેઓ પ્રુસિઅન એકેડમી ઑફ સાયન્સિસ ()ના સભ્ય બન્યા.પોતાના નવા હોદ્દાની વ્યવસ્થાના ભાગરુપે, તેઓ હમ્બોલ્ડટ યુનિવર્સિટી ઑફ બર્લિન () ખાતે પણ પ્રોફેસર બન્યા, જોકે તેમાં એક વિશેષ જોગવાઈ હતી જેથી તેઓ શિક્ષણકાર્યની ફરજોમાંથી મોટાભાગે મુક્ત રહી શકે.1914 થી 1932 દરમિયાન તેઓ કેઈસર વિલ્હેમ ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ફૉર ફિઝિક્સ ()ના ડિરેક્ટર પણ રહ્યા.

પહેલા વિશ્વયુદ્ધ દરમિયાન સેન્ટ્રલ પાવર્સ ()ના વિજ્ઞાનીઓનાં ભાષણો અને લખાણો રાષ્ટ્રીય સલામતી ()ના કારણોસર માત્ર સેન્ટ્રલ પાવર્સ એકેડેમિક્સને જ ઉપલબ્ધ થતાં.આઈન્સ્ટાઈનના કેટલાક સંશોધક લખાણો ઓસ્ટ્રીઅન પૌલ એર્નફેસ્ટ () તથા નેધરલેન્ડ્સના ભૌતિક વિજ્ઞાનીઓ, ખાસ કરીને 1902ના નોબેલ પારિતોષિક વિજેતા હેન્ડ્રીક લોરેન્ટ () અને લિડેન યુનિવર્સિટી ()ના વિલેમ ડે સિટ્ટર () મારફત યુનાઈટેડ કિંગ્ડમ (બ્રિટન) અને અમેરિકા પહોંચ્યા હતા.વિશ્વયુદ્ધ પૂરું થયા પછી આઈન્સ્ટાઈને લિડેન યુનિવર્સિટી સાથેનું તેમનું જોડાણ ચાલુ રાખ્યું, "અસાધારણ પ્રોફેસર ()" તરીકેનો કોન્ટ્રેક્ટ સ્વીકારર્યો, 1920 અને 1930 વચ્ચે લેક્ચર આપવા માટે નિયમિત હોલેન્ડ જતા.

1917માં આઈન્સ્ટાઈને "ફિઝિકાલિશ ઝેટશ્ક્રીફ્ટ"માં એક લેખ પ્રકાશિત કર્યો, જેમાં સ્ટિમ્યુલેટેડ એમિશન ()ની સંભાવનાની વાત કરી, તે એવી ફિઝિકલ પ્રક્રિયા હતી જેનાથી મેસર () અને લેસર () ની સંભાવના બનતી હતી.તેમણે સમગ્ર બ્રહ્માંડના વર્તનને મોડલ કરવાના પ્રયાસમાં જનરલ થીયરી ઑફ રિલેટિવિટીમાં કોસ્મોલોજિકલ કોન્સ્ટન્ટ () નો નવો વિચાર રજૂ કરતું પેપર પણ પ્રકાશિત કર્યું.

આઈન્સ્ટાઈને 1911માં પ્રોગથી જે પડકાર ફેંક્યો હતો તે દિશામાં કામગીરી કરવાનું અવકાશ વિજ્ઞાનીઓએ 1917માં શરુ કર્યું.અમેરિકાના કેલિફોર્નિયા સ્થિત માઉન્ટ વિલ્સન ઓબ્ઝર્વેટરી ()એ સોલર સ્પેક્ટ્રોસ્કોપિક () સમીક્ષા પ્રકાશિત કરી હતી જેમાં કોઈ ગુરુત્વાકર્ષણ રેડશીફ્ટ જણાઈ નહોતી. 1918માં કેલિફોર્નિયાની જ લિક ઓબ્ઝર્વેટરી ()એ જાહેર કર્યું કે તેઓ પણ આઈન્સ્ટાઈનની ધારણાઓને નકારી કાઢે છે. જોકે તેમનાં તારણો પ્રકાશિત થયા નહોતા.

જોકે, મે 1919માં બ્રિટિશ અવકાશ વિજ્ઞાની આર્થર સ્ટેનલી એડિંગ્ટન ()ના નેતૃત્વ હેઠળની ટીમે ઉત્તરીય બ્રાઝિલ ()ના સોબરલ () તથા પ્રિન્સિપી ()માં સૂર્ય ગ્રહણની ફોટોગ્રાફી વખતે સૂર્ય દ્વારા સ્ટારલાઈટના ગ્રેવિટેશનલ ડીફ્લેકશન () અંગેની આઈન્સ્ટાઈનની ધારણાને અનુમોદન આપ્યું.7 નવેમ્બર 1919ના રોજ અગ્રણી બ્રિટિશ અખબાર "ધ ટાઈમ્સે ()" મોટા મથાળે સમાચાર પ્રકાશિત કર્યા જેમાં લખ્યું હતું, વિજ્ઞાન અને એનબીએસપીમાં ક્રાંતિ - બ્રહ્માંડ અને એનબીએસપીની નવી થીયરી – ન્યુટનના સિદ્ધાંતો ફગાવી દેવાયા.એક મુલાકાતમાં નોબેલ વિજેતા મેક્સ બોર્ને () જનરલ રિલેટિવિટીને કુદરત અંગે માનવીય વિચારની સૌથી મહાન કામગીરી ગણાવી, જ્યારે અન્ય નોબેલ વિજેતા પૌલ ડિરેક ()ને એમ કહેતા ટાંકવામાં આવ્યા કે, આ અત્યાર સુધી થયેલી કદાચ સૌથી મોટી વૈજ્ઞાનિક શોધ છે.

બસ ત્યાર પછી આંતરરાષ્ટ્રીય માધ્યમોએ આઈન્સ્ટાઈનને વૈશ્વિક પ્રસિદ્ધિ આપી.થોડા વર્ષો પછી એવા દાવા થયા કે એડિંગ્ટન એક્સપિડિશન દરમિયાન લેવામાં આવેલા ચોક્કસ ફોટોગ્રાફ્સની ચકાસણી પરથી જણાય છે કે તે બાબતે પ્રાયોગિક અનિશ્ચિતતા છે જેની અસર હોવાનો એડિંગ્ટને દાવો કર્યો છે અને 1962ના -બ્રિટિશ એક્સપિડિશને તારણ કાઢ્યું કે એ પદ્ધતિ વિશ્વાસપાત્ર નહોતી, પરંતુ ત્યારબાદ વધુ ચોકસાઈપૂર્વકના નિરીક્ષણો બાદ સૂર્ય ગ્રહણ દરમિયાન પ્રકાશના પરાવર્તનની ધારણાને સમર્થન મળ્યું.

નવા આવેલા આઈન્સ્ટાઈનની પ્રસિદ્ધિ વૈજ્ઞાનિક સમુદાયમાં, ખાસ કરીને જર્મન ભૌતિક વિજ્ઞાનીઓને પસંદ નહોતી, અને તેમણે તો પછીથી "ડેશ્યુ ફિઝિક ()" (જર્મન ફિઝિક્સ) ચળવળ પણ શરુ કરી હતી.

સંગઠિત ફિલ્ડ થીયરી
પ્રકાશ અને સામાન્ય સાપેક્ષતા
યુવાવસ્થા અને શિક્ષણ
મૃત્યુ