તરખંડા ગામ હાલોલ તાલુકાનું પાવાગઢ પાસે આવેલું પ્રાચીન ગામ છે. આ ગામની સ્થાપના ઇ.સ.૧૪૨૫ માં થઇ હતી. ગામની સ્થાપના મૂળ પાટણના ચાવડા વંશના ગલસિંહના પુત્ર તરસંગજીએ કરી હતી. તરસંગ નામ પરથી ગામનું નામ તરસંગ પડેલ પરંતુ, ક્રમે ક્રમે અપભ્રંશ થઇને હાલનું તરખંડા પડ્યું. બીજી એવી લોકવાયકા છે કે, પ્રાચીન કાળમાં અહીં ચંપાવતી નગરી વસેલી હતી. પાંડવોએ જ્યારે અશ્વમેઘ યજ્ઞ કર્યો ત્યારે, યજ્ઞનો ઘોડો ફરતો ફરતો આ પ્રદેશમાં આવ્યો. ઘોડાને રાજકુમાર સુધન્વાએ બાંધ્યો. ખૂંખાર જંગ જામ્યો, જંગમાં સુધન્વાના ધનુષ્યના ત્રણ ટુકડા થવાથી તેના ઉપરથી તરખંડા નામ પડ્યું.

વનરાજ ચાવડાએ વલભીપુર ગાદી સ્થાપી અને પાટણ વસાવ્યું, પાટણ સોલંકીઓએ ભાંગ્યું તે કાળે ચાવડા વેરાણા ત્યાંથી ચાવડા માણસા, ચરાડા, પાટણ, વરસોડે, વસ્યાં. અને એક ભાઈ અંબોડ વસ્યાં, માણસાથી ગજસિંહજી ભીલોડીયા વસ્યા અને ત્યાર બાદ ચાંપાનેર આવીને વસ્યા. ગલસિંહના પુત્ર તરસંગજી ચાવડાએ (ઇ.સ.૧૪૨૫) માં તોરણ બાંધીને તરખંડા વસાવ્યું અને વખતસિંહ ચાવડાએ ઇંટવાડી વસાવ્યું. તે સમયે ચાપાંનેરથી પતાઇરાજાએ પતાવટમાં બાર (૧૨) ગામ આપ્યા. તેમાં બાવન હજાર (૫૨૦૦૦) વિઘા જમીન આપી. તેની સરહદો જોઇએ તો ઉત્તરે તળાવ, પૂર્વે મેશરી નદી, દક્ષિણે જેપુરા ગામ, પશ્ચિમે અભેટવા આવેલા છે.

ઇતિહાસ
વસતી
જોવાલાયક સ્થળો
તરખંડા ગ્રામ પંચાયત