95 ટકા પક્ષીઓની જાતિ સામાજિક રીતે એકવિવાહી કુટુંબ ધરાવે છે. આ જાતિઓ ઓછામાં ઓછા સંવનન કાળની લંબાઇ સુધી જોડી ટકાવી રાખે છે અથવા કેટલાક કિસ્સાઓમાં વિવિધ વર્ષો સુધી અથવા એકના મૃત્યુપર્યંત સુધી સાથે રહે છે. એક વિવાહી કુટુબ માતાપિતા બન્નેની સંભાળશક્ય બનાવે છે, જે ખાસ કરીને જે માદાને નરની સહાયની જરૂર પડે છે ત્યારે સફળ સંવનનમાં સહાય કરતી વખતે અગત્યનું છે. અસંખ્ય સામાજિક એક વિવાહીત કુટુંબ જાતિઓમાંથી વધારાની જોડી દ્વારા મૈથુન (વિશ્વાસઘાત)એ સામાન્ય બાબત છે. આ પ્રકારની વર્તણૂંક ખાસકરીને જ્યારે પ્રભુત્વશાળી નર અને માદા તેની સાથેના નર સાથે જોડી કરે છે ત્યારે બને છે, પરંતુ આ કદાચ બતક અને અન્ય એનાટીડ વચ્ચે બળજબરીપૂર્વકના સંવનનનું પરિણામ પણ હોઇ શકે છે. માદાઓ માટે, વધારાની જોડીના સંવનનના શક્ય ફાયદાઓમાં પોતાના બચ્ચા માટે વધુ સારી જાતિ અને તેની સાથેના સંવનનમાં બિનફળદ્રુપતાની સામે રક્ષણ પણ પ્રાપ્ત થાય છે. જે વધારાની જોડીના સંવનનમાં જોડાય છે તે જાતિના નર તેની સાથે સંવનન કરનારને ગાઢી રીતે રક્ષણ પૂરું પાડે છે, જેથી તેઓ ઉત્પન્ન કરનાર બચ્ચાના માતાપિતા હોવાની ખાતરી રાખી શકે. અન્ય સંવનન પદ્ધતિઓમાં પોલીજિની, બહુપત્નીત્વ, પોલીજેમી (બહુપત્નીત્વ કે બહુપતિત્વ), પોલીજિનેડ્રી, અને સંમિશ્ર,પણ થાય છે તેનો સમાવેશ થાય છે. પોલીજેમસ સંવનન વ્યવસ્થા ત્યારે જ ઊભી થાય છે જ્યારે માદા નરની મદદ વિના સંતાનોમાં વધારો કરી શકે તેમ હોય. કેટલીક જાતો સંજોગો અનુસાર એક કરતા વધુ પદ્ધતિઓનો ઉપયોગ કરી શકે છે.

સંવનનમાં સમાન્ય રીતે સંવનના દર્શનનું કોઇ જાતના સ્વરૂપનો સમાવેશ થાય છે, ઉદા. રૂપે તે કાર્ય નર પક્ષી દ્વારા કરવામાં આવ્યું છે. મોટા ભાગનું ડિસ્પ્લે ક્યાં તો સરળ અને કોઇ પ્રકારના ગીતનો સમાવેશ કરે છે. કેટલાક ડિસ્પ્લે જોકે, તદ્દન વિગતવારના હોય છે. જાતિઓના આધારે, તેમાં પાંખ અથવા પૂંછડી પટપટાવી, નૃત્ય, આકાશી ઉડાન અથવા સામાજિક લેકકિંગનો સમાવેશ થઇ શકે છે. માદાઓ એવી હોય કે સામાન્ય રીતે ભાગીદાર પસંદગી કરે, જોકે પોલીએન્ડ્રુસ ફાલારોપ્સ(શોરબર્ડ),અનામત હોય છે: પ્લેઇનર નર તેજસ્વી કલરવાળી માદાને પસંદ કરે છે. સંવનન ઇશારો, ચાંચ મારવી અને એલ્લોપ્રિનીંગ સામાન્ય રીતે બે ભાગીદારો વચ્ચે કરવામાં આવે છે, સામાન્ય રીતે પક્ષીઓએ જોડ બનાવી લીધી હોય અને સંવનન કરી લીધુ હોય તે પછી.

સામાજિક વ્યવસ્થા
સમુદાય અને અન્ય સંગઠનો
ફ્લાઇટ સિમ્યુલેટર
આધુનિક પક્ષીઓના વિકીરણ