એક ગૌણ ખનિજ તરીકે, પહેલાના હયાત ખનિજોના ઉપચયન અને ખવાણના સમયે એસિડિક જલીય વિલયનના ઝામવાની પ્રક્રિયા દ્વારા પીરોજ આકાર પામે છે. ઉદાહરણ માટે, મૂળ તાંબાના સલ્ફરીડ જેવા કે કાલ્કોપાયરાઇટ માંથી તાંબુ મળી આવે છે કે ગૌણ કાર્બનેટ્સ મૈલાકાઇટમાંથી કે એઝુરાઇટમાંથી એલ્યુમિનિયમ ફેલ્ડસ્પાર મળે છે અને ફોસ્ફરસ, એપેટાઇટમાંથી મળી આવે છે. પીરોજની બનાવટમાં વાતાવરણ મોટો ભાગ ભજવે છે, પીરોજ ખાસ કરીને સૂકા વિસ્તારો, સ્થાનપૂરક કે કોતરોના થરો અને લાક્ષણિક રીતે ઊંચા પરિવર્તિત પામેલા જવાળામુખીના પથ્થરોના ટૂકડામાંથી મળી આવે છે, જેને મોટેભાગે લાઇમોનાઇટ અને અન્ય લોખંડી ઓક્સીડો સાથે જોડવામાં આવે છે. અમેરિકાના દક્ષિણપશ્ચિમમાં પીરોજને નિરઅપવાદરૂપે કોપર સલ્ફાઇડના ખવાણથી જામેલા થરમાંથી ઉદ્દભવેલા પદાર્થ માનવામાં આવે છે કે પછી પોટેશિયમ ફેલ્ડસ્પારની આસપાસ અંદરથી ધૂસેલા ફોફેરીટીકના બાહ્ય ભાગ સાથે સાંકળવામાં આવે છે. કેટલાક બનાવોમાં એલ્યુનાઇટ, પોટેશિયમ એલ્યુમિનિયમ સલ્ફેટ, એક આગળ પડતો ગૌણ ખનીજ છે. ખાસ કરીને, પીરોજ ખનિજીકરણમાં છીછરી ઉંડાઇ જે કરતા ઓછી હોય તેવા વિસ્તારોમાં તેવું બની શકે કે ઊંડે જતા કોઇ તૂટેલો વિસ્તાર કે જ્યાં મોટા પ્રમાણમાં ગૌણ દ્વાવણ કે ઊંડાઇમાં પાણી સ્તર આવેલું હોય, આ કારણથી આમ કરવા પર પ્રતિબંધ છે.
જોકે, પીરોજને બનવાની ઘટનાની લાક્ષણિકતાઓ એક ગૌણ કે સુપરજીન મૂળ સાથે તેની સુસંગતા બતાવે છે, કેટલાક સ્ત્રોત તેને એક હાઇપોજીન મૂળ તરીકે ઉલ્લેખે છે. "હાઇપોજીન" પૂર્વધારણા મુજબ, હાઇડ્રોથર્મલ પ્રક્રિયામાંથી મહત્વપૂર્ણ ઊંડાઇના જલીય દ્વાવણ દ્વારા તેનો ઉદ્દભવ થાય છે. આ પ્રક્રિયા દરમિયાન શરૂઆતમાં ઊંચા તાપમાને, આ દ્વાવણ જમીનની ઉપરના ભાગની તરફ આગળ વધે છે, ક્રિયાપ્રતિક્રિયા અને પહેલાથી હયાત ખનિજોમાંથી મહત્વના ઘટકોને ગાળીને સાફ કરે છે. આ દ્વાવણો જ્યારે ઠંડા પડે છે, ત્યારે પીરોજનું ઘનદ્વવ્ય તળિયે બેસે છે, કોતરોના અસ્તર બને છે અને આસપાસના પથ્થરની અંદર ભંગાણ થાય છે. આ હાઇપોજીન પ્રક્રિયામાં મૂળભૂત કોપર સલ્ફાઇડ જામી જાય છે, જોકે, પીરોજની અનેક લાક્ષણિકતાઓ માંથી કંઇ ઘટના એક હાઇપોજીન પ્રક્રિયા છે તે કહેવું મુશ્કેલ છે. તેવું કહેવાય છે કે પીરોજના કણોમાં બે સ્વરૂપના ફ્લૂઇડ ઇન્કલુઝન છે જે 90 થી 190 °C (સેલ્સિયસ) તાપમાને ઉન્નત સમસ્થિતિકરણ આપે છે, જોકે આ અંગે સ્પષ્ટતાની જરૂર છે. પીરોજ ક્રીપ્ટોક્રિસ્ટલીન અને વિશાળ હોય છે અને તેનો બાહ્ય આકાર અસ્પષ્ટ હોય છે. સૂક્ષ્મદર્શક યંત્ર ક્રમ પર પણ સ્ફટિકો અસાધારણ રીતે ચડિયાતા હોય છે. રેખા કે ભંગાણના પોલાણ, ગાંઠ કે હેબીટના બોટ્રીઓડીઅલ તેની લાક્ષણિક રચના છે. અધોગામી સ્તંભના પ્રકારોમાં આવું જોવા મળ્યું છે. પીરોજ પસ્યુડોમોર્ફ પણ હોઇ શકે છે જે ફેલ્ડસ્પાર, અપાટીટ, અન્ય ખનિજોને, કે અશ્મિલને પણ બદલી શકે છે. ઓડોન્ટોલાઇટ એક અશ્મિલ હાડકા કે હાથીદાંત છે જે પારંપરિક રીતે પીરોજની બદલીમાં જોવામાં આવે છે કે તેવા જ ફોસ્ફેટ ખનિજો જેમ કે આઇરન ફોસફેટ વીવીનાઇટને પણ પીરોજ ગણવામાં આવે છે. અન્ય ગૌણ તાંબાના ખનિજો જેવા કે ક્રિસકોલાની અંદરની બાજુથી ધણીવાર પીરોજ વિકાસ પામે છે, જે એક સામાન્ય વાત છે.

રંગવું
રચના
ઇરાન
દૃઢીકરણ