ಮೇಲಿನಿಂದ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗಗಳ ಶ್ರೇಣಿವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇತ್ತು ಎಂದು ಗುಪ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಶಿಲಾಶಾಸನ ದಾಖಲೆಗಳ ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು, "ರಾಷ್ಟ್ರ", "ರಾಜ್ಯ", "ದೇಶ", "ಮಂಡಲ", "ಪ್ರದೇಶ" ಮತ್ತು "ಆವನಿ"ಯಂತಹ ವಿವಿಧ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅದನ್ನು ೨೬ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇವನ್ನು "ಭುಕ್ತಿ", "ಪ್ರದೇಶ" ಮತ್ತು "ಭೋಗ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು "ವಿಷಯ"ಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು "ವಿಷಯಪತಿ"ಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿದ್ದವು. "ವಿಷಯಪತಿ"ಯು "ವಿಷಯ"ವನ್ನು "ಅಧಿಕರಣ"ದ (ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಪರಿಷತ್ತು) ಸಹಾಯದಿಂದ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದನು. "ಅಧಿಕರಣ" ನಾಲ್ಕು ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು: "ನಗರಶ್ರೇಷ್ಠಿ", "ಸಾರ್ಥವಾಹ", "ಪ್ರಥಮಕುಲಿಕೆ" ಮತ್ತು "ಪ್ರಥಮ ಕಾಯಸ್ಥ". "ವಿಷಯ"ದ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು "ವಿಥಿ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಗುಪ್ತರ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಬಂಧಗಳಿದ್ದವು.

ವಿದೇಶದ ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಎರಡನೇ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತನ ಹೋರಾಟಗಳು
ಗುಪ್ತರ ಆಡಳಿತ
ಮೊದಲನೇ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ
ಮೂಲ