ವಿಶ್ವ ಸಮರ IIರ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಲಂಕಾವು ಜಪಾನಿಯರ ವಿರುದ್ಧ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಮುಂಭಾಗದ ಆಧಾರವಾಗಿತ್ತು. ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಈ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ವಿರೋಧವನ್ನು ಮಾರ್ಕ್ಸ್‌ವಾದಿ ಸಂಘಟನೆಗಳು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದವು. LSSP ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಾ-ಪರವಾದ ಚಳವಳಿಯ ಮುಖಂಡರನ್ನು ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಬಂಧಿಸಿದರು. 1942ರ ಎಪ್ರಿಲ್ 5ರಂದು, ಜಪಾನಿನ ನೌಕಾಪಡೆಯು ಕೊಲೊಂಬೊ ಮೇಲೆ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿತು. ಇದು ಕೊಲೊಂಬೊ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಲವಾಗಿದ್ದ ಭಾರತೀಯ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಪಲಾಯನ ಗೈಯುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಈ ಪಲಾಯನವು ಸೇನನಾಯಕೆ ಸರ್ಕಾರವು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿತು. ಮಾರ್ಕ್ಸ್‌ವಾದಿ ಮುಖಂಡರೂ ಸಹ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಓಡಿಹೋದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಾ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಸಿಲೋನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಚಳವಳಿಯು ತುಂಬಾ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿತ್ತು, ಇಂಗ್ಲಿಷ್-ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದ ಬುದ್ಧಿಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಒಕ್ಕೂಟಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲದೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನಗರದ ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಇತ್ತು. ಈ ಗುಂಪುಗಳ ಮುಂದಾಳತ್ವವನ್ನು ಫಿಲಿಪ್‌ನ ಸಹೋದರ ರಾಬರ್ಟ್ ಗುಣವರ್ಧನ ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಯುದ್ಧದ ಈ "ಸಾಹಸ"ದ ಆದರೆ ನಿಷ್ಫಲ ಸಾಧನೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಸೇನನಾಯಕೆ ಸರ್ಕಾರವು ಆಳುವವರೊಂದಿಗೆ ಸೌಹಾರ್ದದ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಈ ಯುದ್ಧದ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸಿಲೋನ್ ಬಲು ಕಷ್ಟಕರವಾಯಿತು, ಲಾರ್ಡ್ ಲೂಯಿಸ್ ಮೌಂಟ್‌ಬ್ಯಾಟನ್‌ ಕೊಲೊಂಬೊವನ್ನು ಪೌರಾತ್ಯ ಥಿಯೇಟರ್‌ಗೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರಧಾನ ಕಛೇರಿಯಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಲಿವರ್ ಗುಣಟಿಲ್ಲೆಕೆಯು ಭಂಡಾರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ತುಂಬಲು ರಾಷ್ಟ್ರದ ರಬ್ಬರ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು. ಸಿಂಹಳೀಯರು ಬ್ರಿಟನ್ ಒಂದಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಲು ಯುದ್ಧದಿಂದ ಒದಗಿಬಂದ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಿಂಹಳೀಯರ ಸೌರ್ವಭೌಮತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಚಳವಳಿ ನಡೆಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು.

ಮಾರ್ಕ್ಸ್‌ವಾದಿಗಳು ಈ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿಯ ಪ್ರದರ್ಶನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅವರ ನಗಣ್ಯ ಹೋರಾಡುವ ಬಲಕ್ಕೆ ಅಸಮನಾದ ಚಳವಳಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡು ಕೆಳ ವರ್ಗದ ಪ್ರಜೆಗಳ ದಂಗೆಯಾಗಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿದರು. ಅಲ್ಲದೆ ಅವರು ಸೇನನಾಯಕೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಜನಾಂಗೀಯ ಸಿಂಹಳೀಯ ಮುಖಂಡರ "ಸಂವಿಧಾನವಾದಿ" ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದರು. ಕೊಕೊಸ್ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿನ ಸಿಲೋನಿನವರ ಸಣ್ಣ ರಕ್ಷಕ ಸೈನ್ಯವೊಂದು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತದ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಈ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ LSSP ಸ್ವಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ವಹಿಸಿತ್ತು ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ಇಲ್ಲ. ವಿಶ್ವ ಸಮರ IIರ ಸಂದರ್ಭದ "ದಂಗೆ"ಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದವರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮೂವರು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಜನರಾಗಿದ್ದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆಡಳಿತ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಪಕ್ಷದ ಇಬ್ಬರು ಸದಸ್ಯರಾದ ಜೂನಿಯಸ್ ರಿಚರ್ಡ್ ಜಯವರ್ದನೆ ಮತ್ತು ಡ್ಯೂಡ್ಲಿ ಸೇನನಾಯಕೆ ಬ್ರಿಟಿಷರೊಂದಿಗಿನ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಜತೆಗೂಡುವಂತೆ ಜಪಾನಿಯರೊಂದಿಗೆ ಚರ್ಚಿಸಿದರು. 

ಸಿಂಗಾಪುರ ಮತ್ತು ಮಲೇಷಿಯಾದ ಶ್ರೀಲಂಕನ್ನರು (ಪರವಾದ/ವಿರುದ್ಧ ವಸಾಹತು?) ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸೇನೆಯ 'ಲಂಕಾ ರೆಜಿಮೆಂಟ್'ಅನ್ನು ರೂಪಿಸಿದರು.

D. S. ಸೇನನಾಯಕೆ ಮುಖಂಡತ್ವದ ಸಂವಿಧಾನವಾದಿಗಳು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು. ಸೌಲ್ಬರಿ ಸಂವಿಧಾನವು ಸೇನನಾಯಕೆಯ ಮಂತ್ರಿ ಮಂಡಲವು 1944ರಲ್ಲಿ ಕರಡು ತಯಾರಿಸಿದುದರ ಫಲವಾಗಿದೆ. ಪರಮಾಧಿಕಾರದ ಸ್ಥಿತಿಯ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಭರವಸೆಯನ್ನು ವಸಾಹತು ಕಛೇರಿಯು ನೀಡಿತು.

ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತ
ಎರಡನೆ ವಿಶ್ವ ಸಮರ
ಪುರಾತನ ಶ್ರೀಲಂಕಾ
ಇತಿಹಾಸ-ಪೂರ್ವ ಶ್ರೀಲಂಕಾ