ಅಮೆಜಾನ್ ನದಿಯು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹಲವು ಬಾರಿ ಬದಲಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಸೆನೋಝೋಯಿಕ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಆಂಡೆಸ್ ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಯು ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ಮುನ್ನ ಈ ನದಿಯು ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿತ್ತು.
ಇಂದು ಮೇಲಿನ ಅಮೆಜಾನ್ ನದಿಯು ಪೆರುವಿನಲ್ಲಿನ ಹಲವು ದೊಡ್ಡ ನದಿಗಳ ಸರಣಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವು : ಮೊರೋನಾ,ಪಾಸ್ತಾಝಾ,ನುಕುರೇ,ಉರಿಟುಯಾಕು,ಚಾಂಬ್ರಿಯಾ,ಟೈಗ್ರ್,ನಾನೇ,ನಾಪೋ,ಹುವಾಲ್ಲಾಗಾ ಮತ್ತು ಉಕಯಾಲಿ. ಮರನಾನ್ ನದಿಯು ಆಂಡೆಸ್ ಶ್ರೇಣಿಯ ನೆವಾಡೋ ಡಿ ಯಾರುಪಾ ಪ್ರದೇಶದ ಹಿಮನದಿಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಉಗಮಿಸಿ ಮುಂದೆ ೧೬೦೦ ಕಿ.ಮೀ. ಗಳವರೆಗೆ ಪೆರುವಿನ ಉನ್ನತಪ್ರದೇಶದ ಕಾಡು,ಕೊಳ್ಳಗಳಲ್ಲಿ ಹರಿದು ನೌಟಾ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಉಕಯಾಲಿ ನದಿಯನ್ನು ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಅಮೆಜಾನ್ ಮಹಾನದಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. 
ಅಮೆಜಾನ್ ನದಿಯ ಅತಿ ದೂರದ ಮೂಲವನ್ನು ೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ ಪೆರುವಿನ ಆಂಡೆಸ್ ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿನ ನೆವಾಡೋ ಮಿಸ್ಮಿ ಎಂಬ ಪರ್ವತಶಿಖರದಿಂದ ಇಳಿಯುವ ಹಿಮನೀರಿನ ಧಾರೆಯೆಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಪೆರುವಿನ ರಾಜಧಾನಿ ಲಿಮಾದಿಂದ ಸುಮಾರು ೭೦೦ ಕಿ.ಮೀ. ಆಗ್ನೇಯದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಹಿಮನೀರಿನ ಧಾರೆಯು ಮುಂದೆ ಉಕಯಾಲಿ ನದಿಯ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗುವುದು.
ಹೀಗೆ ಮರನಾನ್ ನದಿ ಮತ್ತು ಉಕಯಾಲಿ ನದಿಗಳ ಸಂಗಮದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡು ರಿಯೊ ಅಮೆಝೋನಾಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಅಮೆಜಾನ್ ನದಿಯು ಹಲವು ಬಾರಿ ಹೆಸರನ್ನು ಸಹ ಬದಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ಬ್ರೆಜಿಲ್,ಪೆರು ಮತ್ತು ಕೊಲಂಬಿಯ ದೇಶಗಳ ಸಂಧಿಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸಾಲಿಮೋಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡೂವ ಈ ನದಿ ಮುಂದೆ ಮನೌಸ್ ಬಳಿ ರಿಯೊ ನಿಗ್ರೋ ನದಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ಮತ್ತೆ ಅಮೆಜಾನ್ ನದಿ ಎನಿಸುವುದು. ರಿಯೊ ಅಪುರಿಮ್ಯಾಕ್ ಮತ್ತು ಉಕಯಾಲಿ ನದಿಗಳ ಸಂಗಮದ ನಂತರ ಈ ಮಹಾನದಿಯು ಆಂಡೆಸ್ ಪರ್ವತಪ್ರಾಂತ್ಯದಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದು ಬಯಲನ್ನು ಸೇರುವುದು. ಮುಂದೆ ಮರನಾನ್ ನದಿಯ ಸಂಗಮಸ್ಥಾನದವರೆಗೆ ಈ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶವು ಹರಡಿದ್ದು ಸದಾಕಾಲ ನದಿಯ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿರುತ್ತದೆ. ಆ ನಂತರ ಈ ಜಲರಾಶಿಯು ಅಗಾಧ ಅಮೆಜಾನ್ ಮಳೆಕಾಡನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ. 

ಅಮೆಜಾನ್ ಪ್ರವಾಹ
ಸಾಗರದೆಡೆಗೆ
ನದಿಯ ಮೂಲಗಳು
ಅಮೆಜಾನಿಯನ್ ಮಳೆಕಾಡು